Üstün zeka nasıl anlaşılır
Çocuğu üstün zekalı (başka bir adlandırmaya göre üstün yetenekli) olan anne ve babaların, bu tanı bir kurum ya da test tarafından doğrulanmadan çok önce çocuğun durumu hakkında şüpheleri genellikle zaten oluşmuş olur. Fakat bu konuyla ilgili çevrelerine sorular sormanın bazen ayıp karşılanabileceği ya da çocuğun üstün zekalı çıkmaması durumunda hayal kırıklığı, utanç gibi duygular yaşanabileceği beklentisi gibi endişeler taşırlar. Çocuğunun üstün zekalı olması durumunda bunu ilk farkedecek kişiler olan ebeveynler, çocuğun tanılamasının yapılmasında da öncelikli olarak sorumludur.
Eğer çocuğunuzun üstün zekalı olduğunu düşünüyorsanız bunu mutlaka araştırmalı, çocuğunuzun yaşı uygunsa uygun yollarla bunun belırlenmesini sağlamalısınız. Çocuğunuzun en büyük destekçisi sizsiniz.
Üstün zekalı ne demektir
Üstün zekalılığın ya da yetenekliliğin tam bır tanımı yoktur, literatürde çeşitli kaynaklarda çeşitli tanımlarla karşılaşılabilir. Milli Eğitim Bakanlığı Özel Eğitim Hizmetleri Yönetmeliği, üstün yetenekli bireyi şöyle tanımlar:
"Zekâ, yaratıcılık, sanat, spor, liderlik kapasitesi veya özel akademik alanlarda akranlarına göre yüksek düzeyde performans gösteren bireyler, üstün yetenekli olarak tanımlanmaktadır."
Bir kaynakta (Gifted Children: Myths and Realities, Ellen Winner) üstün yeteneklilerin şu tanıma uygun oldukları anlatılmıştır:
-
Erken ve hızlı gelişim
Belirli bir konu ya da konularda yaşıtlarından önce gelişim gösterirler. Ayrıca konu hakkında yeni şeyler öğrenmek onlara kolay geldiğinden yaşıtlarına göre çok daha hızlı gelişim kaydederler.
-
Kendi yolundan gitme
Gelişim kaydettikleri konuda kendilerine has yollar geliştirirler.
-
Derinlemesine ilgi
İlgilendikleri konuda durmak bilmez bir ilgiyle derinlemesine gelişirler. Bunun için dışarıdan yönlendirmeye ihtiyaç duymazlar.
Başka bir kaynak şu tanımlamayı yapar:
"Üstün yetenekli bireyler bir veya birden fazla alanda olağanüstü düzeylerde (düşünme ve öğrenmek için olağanüstü olarak tanımlanmış) yetenek veya yetkinlik (%10 ya da daha iyi dilimde ölçülmüş performans ya da başarı) gösteren kişilerdir. Alanlar matematik, müzik, dil gibi kendi sembolleri olan yapısal sistemler ya da resim, dans, spor gibi motor beceri kullanımı olabilir."
Bazı kaynaklar üstün zekalılığın çeşitli alanlarda tanımlanabileceğini, geleneksel olarak bu alanların hepsini normalde zekayla ilişkilendirmediğimizi belirtir:
- Genel zihinsel beceri
- Özel akademik kabiliyet
- Yaratıcı beceri
- Liderlik becerisi
- Görsel ve performans sanatları
- Psıkomotor aktiviteler
Üstün yeteneklilerin ortak özellikleri nelerdir
Üstün yetenekli çocukların tümünün tornadan çıkmış gibi birebir aynı özellikleri göstermesi beklenemez, ama genele olarak aşağıdaki özellikler üstün zekalı bireylerde gözlenir:
Devamı...
Devamı...
Üstün yetenekli çocukların yaşadığı problemler
Üstün yetenekli çocuğu olan velilerin ortak sıkıntılarından biri, özellikle okul ortamı gibi sosyal ortamlarda çocuklarının karşılaştığı problemleri başkalarına anlatmakta zorlanmalarıdır. Durumlarından şikayet etmeleri konuya uzak veli ya da öğretmenlerce saçma bulunabilir hatta bazen gösteriş amaçlı olduğu bile öne sürülebilmektedir. Fakat üstün yetenekli çocukların...
Devamı...
Devamı...
IQ ve IQ testi nedir
IQ, ingilizce Intelligence Quotient yani zeka katsayısı ya da zeka bölümü tanımından gelir, zekâyı ölçme amaçlı birkaç farklı standartlaştırılmış testlerden çıkarılan değerdir. Günümüzde, ortalama değeri...
Devamı...
Devamı...