Senelerdir özellikle çeyizlerin vazgeçilmezi olan oyaların birbirinden farklı yüzlerce modeli vardır. Hayal gücünüze göre dondurma çubuğuyla bile şekil verilebilen oyalar, boş zamanlarınızı değerlendirebileceğiniz el işi modelleri arasındadır. Aynı zamanda yapıp satarak aile bütçesine destekte olabilirsiniz. Oya işlemek sanıldığı kadar zor değildir, biraz çalışmayla herkesin yapabileceği oya modelleri de vardır.
En kolay oya modelleri neler?
Tığ ile yapılan tülbent oyaları hiç şüphesiz en kolay ve en hızlı yapılabilecek oya modelleri arasındadır. Basit olmasına rağmen bunu şıklaştırmanız da mümkündür. Boncuklarla, pullarla yapılan oya modelleri günlük kullanım için uygun olduğu gibi çeyizlerinizde de yer alabilir. Kürdan oyası, boncuklu örümcek oyası, çiçek oyası, bayram şekeri ve kelebek oyası yapımı oldukça kolay olan oya modellerinden sadece birkaç tanesidir.
Oya modelleri nasıl çıkarılır?
Oya modelleri arasında yapmak istediğiniz oyayı seçtikten sonra, oyada ne tür malzemeler kullanılacaksa onları tedarik etmeniz gerekir. Kaç numara iple yapılmış, boncuk, serum halka vs. kullanılmış mı bunları dikkate almalısınız. Modelin tam çıkması için; özellikle parçalı yapılıp daha sonra birleştirilen oyalarda en az iki parçayı yapıp, modeli görünür hale getirmeniz yararınıza olacak. Ama ben kendim model üretmek istiyorum derseniz hayal gücünüzü kullanarak gördüğünüz her şeyin modelini yapabilirsiniz. Mesela kanaviçe oyası yapacaksanız doğa bu konuda size ilham verebilir. Kuşlar, böcekler, çiçekler aklınıza gelebilecek tüm doğa harikası varlıklar oyalara dökülebilir. Ancak bunun için şablonlar hazırlamalısınız. Şablon hazırlamak çok zor olmasada hazır şablonlar da kullanabilirsiniz.
İğne oyası nasıl yapılır?
Oya modelleri çok olmasına karşın; en çok tercih edileni iğne oyasıdır. Genç kızların çeyizinde çokça bulunan oyalar arasında mutlaka iğne oyası yer alır. Yapması zahmetli olsa bile şık görünümüyle tercih edilen bu oya modelleri; havlu kenarına, yastık kenarına, bohça kenarına ve yemenilere işlenebilir. İğne oyası düğümle yapılan bir oya modelidir. İğne oyası, yapacağınız modele göre değişiklik gösterse de çoğu oya modellerinde öncelikle kumaşın tüm kenarlarına 'zürafa' denilen şeridi çekmek gerekir.Yapımı zahmetsiz olan bu uygulama için takip etmeniz gereken adımlar şu şekildedir:
Zürafa nasıl yapılır: Öncelikle işe düğüm atarak başlıyoruz. İpi iğneye geçirdikten sonra ipin ucunu kumaşın ve iğnenin üstünde tutarak, iğneyi kumaşa batırıyoruz. İğneye ucundaki ipi iki defa doladıktan sonra kumaştan yavaşça çekerken iki ipin ortasından iğneyi geçiriyoruz ve iğneyi çekmeye devam ediyoruz. Düğümümüz hazır hale geldikten sonra yine aynı işlemi düğümün biraz ilerisinden tekrarlıyoruz ve zürafa yapmış oluyoruz. Burada dikkat etmemiz gereken yaparken acele etmemek. Bu işlemi tüm kenarlara uyguladıktan sonra istediğiniz modeli vermeye başlayabilirsiniz.
İğne oyası için püf noktalar
İğne oyası yaparken ilk dikkat etmeniz gereken iş düğümdür. Düğümün sıkı yapılması ilerde oluşabilecek gevşemelerin önüne geçecek ve kullanım ömrünü uzatacaktır. Her attığınız düğümde ipi olabildiğinde sıkmanız gerekir. Düğüm atarken dikkat etmeniz gereken bir diğer kural ise; kumaştan çekerek değil ipi tutarak düğümü sıkmanızdır. Aksi halde kumaşınız bozulur ve oya modelleri kendini göstermez. İğne oyası yapmak istediğiniz kumaşın seçiminde de dikkat etmeniz gerekiyor. Çok esnek kumaşlarda iğne oyası şık durmayacak, yapım aşamasında da sizi bir hayli zorlayacaktır.
Çeyizlik oya modelleri
Bazı bölgelerde halen devam eden çeyiz serme uygulaması, çeyiz hazırlarken tatlı bir telaşa girmeye sebep oluyor. “Acaba çeyizim yeterli olacak mı, misafirler beğenecekler mi” gibi sorular kafaları kurcalıyor. En büyük sorun da oyalar oluyor, hangisi çeyize koyulur hangisi koyulmaz diye düşünürken buluyoruz kendimizi... Haliyle çeyiz hazırlarken oyaları es geçmemiz mümkün değil. İğne oyaları, tığ oyaları, mekik oyaları mutlaka çeyiz hazırlığı yapanların listesinde yer alıyor. Peki hangi oya modelleri çeyize girebilir? Havlu kenarı için daha çok tığ ile yapılan oyalar tercih edilebilir. Bunun dışında rengarenk yemeniler için kullanılacak iğne oyaları ve tığ oyalarının da çeyizde yer alması gerekir. İğne oyasından yapılan salon ve yatak odası takımı da çeyizde mutlaka yer almalı. Birçok yerde bulabileceğiniz çeyiz paketlerine de bakabiliri onlardan ilham alabilirsiniz.