

TES-İŞ
TÜRKİYE ENERJİ, SU VE GAZ İŞÇİLERİ
SENDİKASI
İLE
KAMU-İŞ
KAMU İŞLETMELERİ İŞVERENLERİ
SENDİKASI
ARASINDA
TEİAŞ
TÜRKİYE ELEKTRİK İLETİM A.Ş.
GENEL MÜDÜRLÜĞÜ
VE BAĞLI İŞYERLERİ
İÇİN BAĞITLANAN
14. DÖNEM
İŞLETME TOPLU İŞ SÖZLEŞMESİ
Yürürlük Süresi : 01.03.2011-28.02.2013
İmza Tarihi : 17.10.2011
BÖLÜM : TARAFLAR - AMAÇ - KAPSAM –YÜRÜRLÜK
MADDE 1 - TARAFLAR :
Türkiye Elektrik İletim Anonim Şirketi (TEİAŞ) Genel Müdürlüğü ve bağlı işyerleri için akdedilen işletme seviyesindeki bu Toplu İş Sözleşmesinin tarafları :
İşçi için : Türkiye Enerji, Su ve Gaz İşçileri Sendikası - TES-İŞ,
İşveren için : Kamu İşletmeleri İşverenleri Sendikası - KAMU-İŞ’ tir.
MADDE 2 - TANIMLAR :
Bu Toplu İş Sözleşmesinde;
a) Türkiye Enerji, Su ve Gaz İşçileri Sendikası (TES-İŞ), SENDİKA veya İŞÇİ SENDİKASI,
b) TES-İŞ Sendikasına bağlı ilgili Şube Başkanlıkları; ŞUBE,
c) Kamu İşletmeleri İşverenleri Sendikası; KAMU-İŞ, İŞVEREN SENDİKASI,
d) Türkiye Elektrik İletim A.Ş. (TEİAŞ) Genel Müdürlüğü; İŞVEREN,
e) İşveren adına hareket eden ve işin ve işyerinin yönetiminde görev alan kimseler; İŞVEREN VEKİLİ,
f) İşverene ait işin yapıldığı yerlerle, isin niteliği ve yürütümü bakımından işyerlerine bağlı bulunan yerler ve sair eklentileri ile araçlar; İŞLETME,
g) Yukarıda tanımı yapılan işverene bir iş sözleşmesi ile bağlı olarak çalışan kişiler; İŞÇİ,
h) İşletmeye bağlı işyerlerinde çalışan ve TES-İŞ' e üye olan İşçiler; SENDİKALI İŞÇİ,
i) İşletmeye bağlı işyerlerinde TES-İŞ' e üye olanlar dışında başka Sendikalara üye olanlarla hiç bir Sendikaya üye olmayan İşçiler bu sözleşme yönünden; SENDİKASIZ İŞÇİ,
j) Toplu İş Sözleşmesi; İŞLETME TOPLU İŞ SÖZLEŞMESİ veya İTİS olarak,
kabul ve ifade edilmiştir.
MADDE 3 - UYGULAMA ALANI VE KAPSAM :
Bu Sözleşme;
a) Yer Bakımından; İşverenin, İşkolları Tüzüğünün 16. sıra numarasında 5. Bölüm 21. ve 52. Büyük gruplarında yer alan Elektrik, Havagazı, Su, Isı, Üretimi Toplanması, Arıtılması, Kullanılır ve Yararlanılır hale getirilmesi, İletim ve Dağıtım işleri, bu amaçlarla tesis ve şebekeler kurulması (Baraj dahil) işletilmesi, korunması, bakımı, onarımı ve bunlarla ilgili etüt, proje, araştırma ve benzeri işlerin görüldüğü İşverene ait mevcut veya açılacak işyerlerini ve bu işyerlerinin 4857 sayılı İş Kanunu hükümleri gereğince işyerinden sayılan sair eklentileri ile araçları da kapsar.
b) Şahıs Bakımından; İTİS' in yer bakımından uygulama alanına giren işyerleri ile ilişkisi olan, Sözleşmenin 2. Maddesinin (h) fıkrasında tanımlanan Sendikalı İşçilere uygulanır.
c) İşletme Müdürü, Baş Mühendis, Mühendis, Şehir Planlamacısı, Bilgisayar Programcısı (4 yıllık Yüksekokul), Şef (4 yıllık Yüksekokul), Memur (İdari 2-4 yıllık Yüksekokul), Dava Takip Memuru (Adalet Y.O.) unvanlarında olanlar, bu toplu iş sözleşmesi hükümlerinden yararlanamazlar.
MADDE 4 - SÖZLEŞMENİN AMACI :
Bu Toplu İş Sözleşmesinin amacı, işyerinde düzenli ve verimli çalışmayı sağlamak, üretimi artırmak, İşverenin ve işçilerin hak ve menfaatlerini dengelemek, karşılıklı iyi niyet ve güvenle iş barışını sağlamak, taraflar arasında doğabilecek farklılıkları uzlaştırıcı yollarla kotarmaktır.
MADDE 5 - SÖZLEŞMENİN HÜKMÜ :
a) Bu sözleşmenin (UYGULAMA ALANI VE KAPSAM) başlığını taşıyan 3.maddesinde sözleşmeden yararlanacağı tespit edilen işçilere uygulanan iş sözleşmelerinin bu sözleşmeye aykırı hükümlerinin yerini bu sözleşme hükümleri alır.
b) Bu sözleşmenin iş sözleşmesine ilişkin hükümleri, sözleşmeden yararlanan İşçiler yönünden, sözleşmenin yürürlük süresinin hitamından itibaren yeni bir sözleşme yapılıncaya kadar iş sözleşmesi hükmü olarak devam eder.
c) Bu sözleşmede mevzuat hükümlerine yapılan atıflar, muhtevaları sözleşmede yer almasa bile bu sözleşmenin hükmü niteliğini taşır.
MADDE 6 - UYGULAMA ESASLARI :
a) Sözleşmenin Bütünlüğü: Sözleşme gerek maddelerinin açık anlamları ve gerekse ruhu ile değindiği tüm hususlarda geçerlidir. Bölüm ve madde başlıkları maddelerin anlamını tamamlar.
b) Yorum: Sözleşme hükümleri amacı dışında yorumlanamaz. Taraflar, yorumunu gerekli gördükleri maddeleri öncelikle aralarında müzakere ederek ortak bir çözüm yolu bulmaya çalışırlar ve uyuştukları hususları bir tutanakla tespit ederler. Anlaşma temin edilemeyen konularda yasa hükümleri uygulanır.
c) İşçilere Uygulanması: Bu Toplu İş Sözleşmesi işçi Sendikasına üye olanlara uygulanır. İşbu Toplu İş Sözleşmesinden dayanışma aidatı ödeyerek yararlanmak isteyen işçiler ancak imza tarihinden sonra ve İşverene başvuruda bulundukları tarihten itibaren yararlanırlar. Bu Toplu İş Sözleşmesinin imzalanması tarihinde işçi Sendikasına üye olanlar yürürlük tarihinden itibaren, imza tarihinden sonra üye olanlar ise, üyeliklerinin işçi Sendikasınca İşverene bildirildiği tarihten itibaren bu Toplu İş Sözleşmesinin hak ve menfaat sağlayan hükümlerinden yararlanırlar.
Bu Toplu İş Sözleşmesinin yürürlüğe girdiği tarihten sonra işçi Sendikası üyeliğinden çekilen veya çıkarılan işçilerin; Üyelikten çekileceğine dair Notere başvurduğu tarihten itibaren 1 (bir) ay sonra, veya çıkarılmanın kesinleştiği tarihten itibaren, bu Toplu İş Sözleşmesinden elde ettikleri hak ve menfaatleri kesilir.
d) Sözleşmenin Yürütümü: Sözleşmenin yürütülmesini İşveren ve Sendika birlikte sağlar. Sendika; Yönetim Kurulu ve yetkilileri tarafından, İşverenler de İşveren üyesi bulunduğu İşveren Sendikası, İşveren vekilleri veya yetkilileri tarafından temsil edilirler.
Sendikaya bağlı Şubeler, faaliyet alanları dahilindeki işyerlerinde Sendika üyelerini ilgilendiren uygulamaları izlemeye, İşverenler veya İşveren vekilleriyle temas etmeye yetkilidirler. Ancak, Sendika bu işlemler için aynı işyerinde birden fazla Şube görevlendirmemeye özen gösterir.
e) Uyuşmazlıkların Giderilmesi: Taraflar, uyuşmazlıkları aralarında halletmek için çaba gösterirler. Bu amaçla yapılacak bir toplantı çağrısına, karsı tarafın uyması zorunludur. Çağrıda bulunan taraf, görüşülmesini istediği konuları ve toplantı tarihini en az 10 (on) gün öncesinden karşı tarafa bildirir. Taraflar arasında uyuşma sağlanamazsa yasa hükümleri uygulanır.
MADDE 7 - SÖZLEŞMENİN TEMİNATI :
Sözleşmenin teminatı konusunda yasa hükümleri uygulanır.
MADDE 8 - YÜRÜRLÜK VE SÜRE :
Bu İşletme Toplu İş Sözleşmesi 01.03.2011 tarihinde yürürlüğe girmek ve 28.02.2013 tarihinde sona ermek üzere 2 yıl süre ile geçerlidir.
II. BÖLÜM : TARAFLARIN HAK VE BORÇLARI
MADDE 9 - İŞVERENİN SEVK VE İDARE HAKKI İLE SORUMLULUĞU :
A) İşveren, mevzuat ve İTİS' e aykırı olmamak üzere, işin tanzimi ve işyerinin sevk ve idaresiyle ilgili kararlar almaya ve bunları uygulamaya yetkilidir.
-
B) İşveren;
-
a) İşyerinde İş Güvenliği ve İşçi Sağlığı bakımından gereken tedbirleri zamanında ve noksansız almak,
-
b) İşçi istihkaklarının zamanında ve noksansız olarak ellerine geçmesini sağlamak,
-
c) Sendika Şube ve işçilere karşı gerek mevzuat ve gerekse İTİS' den doğan yükümlülüklerini yerine getirmek,
-
d) İşyerlerini, İşçinin işi yapmaya amade bulunması kaydıyla, gereken çalışma koşulları ile işçilerin hizmet görmesine hazır bulundurmak,
hususlarında sorumluluk taşır.
MADDE 10 - İŞVERENİN VE AMİRLERİNİN YÜKÜMLÜLÜKLERİ :
a) İş amirleri ünitelerine tebliğ edilen ve iş güvenliği ile ilgili tamim, servis notu, emir ve talimatları emrindeki işçilere okutmakla yükümlüdür.
b) İş emniyeti malzemeleri üç aydan üç aya bir İşveren ve bir Sendika temsilcisinden kurulu komisyon marifetiyle kontrol edilir. Tespit edilen eksiklikler giderilir. Kullanılmayacak durumda olanlar değiştirilir.
c) İşçilerin görevlerini ifa sırasında özel ve tüzel üçüncü şahıslara zarar ika etmeleri halinde açılan davalarda, kurumun 14 sayılı yönergesine göre İşçilere Avukat temin edilir.
Müşteri ile temasta bulunan işçiler, görevlerini yaparken ve idare mevzuatının kendilerine vermiş olduğu yetkilerini kullanırken, özel ve tüzel üçüncü şahıslar tarafından işin yapılması engellenir veya müdahale ile karşılaşırlarsa durum derhal iş amirine ve gerek görüldüğü taktirde Güvenlik Kuruluşlarına bildirilir. İşverenin her türlü tedbiri almasını müteakip görevin yapılması sağlanır.
MADDE 11 - MÜRACAATLARIN CEVAPLANDIRILMASI :
a) İşveren ve İşveren vekillerince, Sendika veya ilgili Şube tarafından; işyerini, İşveren vekilini, Sendikayı, Şubeyi ve işçiyi ilgilendiren konularda yazılı olarak yapılacak müracaatlara gerekli incelemeyi müteakip 20 gün içinde cevap verilmesi zorunludur.
b) Şikayet ve temenninin mahremiyetini muhafaza etmek, gereğini yapmak, gerekirse durumu lüzumlu evrak ve kendi kanaatiyle birlikte üst makamlara intikal ettirmek müracaat olunan mercie aittir.
Müracaatların her halde 20 gün zarfında yazılı olarak cevaplandırılması zorunludur. Bu cevabın tatminkâr olmaması halinde, İşçinin sıra ile üst makamlara başvurma hakkı vardır.
MADDE 12 - FERDİ ŞİKAYET HAKKI :
Toplu İş Sözleşmesinin herhangi bir maddesinin kendisi hakkında uygulanmaması veya yanlış tatbik edilmesi, yahut çalışma hayatını düzenleyen mevzuattan doğan aksaklıklar sebebiyle mutazarrır olan işçiler, durumu işyeri Sendika temsilcisine bildirir. İşyeri Sendika temsilcisi konuyu en yakın işyeri amiri veya vekiliyle halle çalışır. İşyeri kademesinde uzlaşma olmadığı taktirde, Sendika temsilcisi konuyu Şubesine iletir. Şube konuyu İşveren veya İşveren vekiline aksettirir ve sorunun müştereken karara bağlanmasını talep eder.
İşçiler her türlü başvuru ve temennilerini konularına göre; terfii, nakil, izin, ücret, sosyal yardım vs. özlük işleriyle ilgilileri personel memurluğuna, iş disiplini, iş emniyeti, iş arkadaşlarının iş ile ilgili tutumları gibi iş ve çalışma şartlarıyla ilgilileri en yakın iş amirine, idari işlerle ilgilileri idare memurluğuna, şikayet iş amirlerinden ise bir üst amire yazı ile veya bizzat kendileri de yapabilirler.
Disiplin suçları ayrık olmak üzere, ferdi şikayetleri dolayısıyla hiçbir işçi sorumlu tutulamaz, haklarında idari tedbir ve karar alınmaz.
MADDE 13 - İŞÇİNİN YAZILI EMİR TALEP HAKKI :
a) İşçi kendisine görevi ile ilgili olarak verilen emirleri; Yasalar ve İTİS' e aykırı görürse, bizzat veya Sendika temsilcisi vasıtasıyla emrin mevzuata aykırılığını, emri veren amire derhal bildirir. Amir, verilen emrin yapılmasında ısrar ederse, emri yazılı olarak işçiye vermek zorundadır. Bu taktirde, işçi emri yerine getirir. Ancak, işçinin bu suretle verilen emri yerine getirmesinden bir disiplin cezası doğsa bile işçi sorumlu tutulamaz ve hakkında disiplin takibatı yapılamaz.
b) İşçinin, amirine müracaatına rağmen amir tarafından yazılı emir verilmesinden imtina edilirse, o işin yapılmamasından dolayı işçi sorumlu tutulamaz.
c) Emir yazılı olsa dahi işin yapılmasında, İşçinin de Kanuni cezaya çarptırılması bahis konusu olduğu hallerde emir yerine getirilemez.
d) Trafik Kanunu ve Tüzüğünde öngörülen evsafı haiz bulunmayan araçları kullanmaya işçi icbar edilemez. Kanun ve Tüzükte belirtilen noksanlıktan dolayı vasıtayı kullanmaktan imtina eden işçi hakkında disiplin takibatı yapılamaz. Şu kadar ki, vasıtalarda Trafik Kanunu ve tüzüğünün öngördüğü hususlardan hangilerinin noksan olduğunun işçi tarafından yazılı olarak emri veren amire bildirilmesi gerekir.
MADDE 14 - SOSYAL FAALİYETLERDE YARDIMCI OLMA :
İşveren, Sendika veya ilgili şubelerin sendikalı işçiler için girişecekleri sosyal faaliyetlerinde ve üyelerinin sosyal konulardaki ihtiyaçları için önceden izin alınmış olması kaydıyla yardımcı olur ve salon, araç ve gereçlerinden ücretsiz olarak yararlandırır.
İşçilerin bedenen ve ruhen gelişmesini sağlamak amacıyla imkan nispetinde sportif faaliyetler için işveren yer ve malzeme temin eder.
Toplu işyerlerinde imkanlar nispetinde , işverence yılda bir moral gecesi düzenlenir.
İşveren sosyal tesislerdeki televizyon ve yayınlarının rahat izlenmesi için gerekli tedbirleri alır.
İşçi ücretlerinden, Genel Müdürlük ve bağlı işyerlerinde kurulu bulunan ekonoma, yardımlaşma ve tüketim kooperatifleri, sosyal, kültürel, sportif faaliyetler için yapılacak kesintiler işçinin yazılı muvafakatine bağlıdır. Bu kesintiler, adına kesinti yapılan kurum ve kuruluşlara gönderilir. İşveren bu sebeple bir masraf talebinde bulunmaz.
MADDE 15 - YAZLIK VE KIŞLIK SOSYAL TESİSLERDEN YARARLANMA :
İşveren tarafından tesis edilen sosyal tesislerden ve misafirhanelerden ayırım yapılmaksızın tüm çalışanların yararlanmaları esastır.
Tedavi maksadıyla gelen işçinin eş ve çocukları ile bakmakla mükellef olduğu ana ve babaları ve sendika ile şube yöneticileri de misafirhanelerden imkanlar nispetinde yararlanırlar.
Yüksek okullarda veya üniversitelerde okuyup, yılın bazı dönemlerinde imtihan sebebiyle gelen işçi çocukları imtihana gireceklerini belgelendirmek kaydıyla misafirhanelerden imkan dahilinde kurum personeli tarifesi üzerinden yararlandırılırlar.
MADDE 16 - İŞÇİ LOKALİ :
İşyerlerindeki lokanta ve lokalleri işveren işletir. İşveren bu lokanta ve lokalleri işletmediği taktirde, müştereken kurulmuş veya kurulacak olan dernek veya tertip heyetlerine işletme hakkını devreder. Lokanta ve lokallerin ihtiyaçları işverence temin edilir.
Halen işverence işletilen lokanta ve lokallerdeki içki, meşrubat, yemek ve kuruyemiş fiyatlarının tespitinde kurulacak komisyona ilgili şubelerden de bir temsilci işçi katılır.
İşyerlerindeki lokanta ve lokallerden işveren, kira elektrik, su ve diğer nam altında ücret almaz.
İşveren yukarıdaki belirtilen hizmetleri, gerekli gördükçe denetler ve denetleme sonucuna göre her türlü kararı alır.
Mevcut lokaller aynen muhafaza edilmek kaydıyla 100 işçiden fazla işçi çalıştırılan işyerlerinde İşveren lokal tesis etmeye zorunludur.
İşçi lokalleri hafta ve genel tatil günlerinde ihtiyaçlar ölçüsünde hizmete devam eder.
MADDE 17 - EKONOMA VE KOOPERATİFLER :
Bu konuda yasa ve mevzuat hükümleri uygulanır.
MADDE 18 - İLAN TAHTALARI :
İşveren İTIS' in uygulandığı tüm işyerlerinde Sendika ve ilgili Şubenin ilanlarının asılmasına mahsus sorumluluğu Sendikaya ait olmak ve anahtarı Sendika veya Şubede bulunmak üzere kilitli bir ilan tahtası bulunması için yer gösterir.
İşyeri geniş bir saha dahilinde birden fazla binalardan teşekkül ediyorsa, aynı ilan tahtalarından bu binaların uygun yerlerine de konulur. İlan tahtalarına taraf Sendika ve ilgili Şubesi dışındaki kuruluşlar ilan asamaz ve işyerinde toplu iş sözleşmesi bulunmayan başka Sendikalar için ilan tahtası bulundurulamaz.
MADDE 19 - İŞÇİ İLE İLGİLİ GENELGE VE YAYINLAR :
İşveren, İşçi, İTİS ve uygulama ile ilgili olarak yayınlayacağı (Gizlidir) kaydı taşımayan genelgelerle varsa işyeri bültenleri ve işçinin yararlanabileceği sair yayınlardan yeteri kadar nüshayı Sendika ve ilgili Şubeye gönderir.
MADDE 20 - SENDİKA TEMSİLCİLİĞİ ODASI TAHSİSİ :
Toplu İş Sözleşmesinin uygulandığı işyerlerinde Sendikanın veya Şubenin talebi halinde İşveren, sıhhi şartları haiz ve içerisinde masa, sandalye, dosya dolabı ve dahili (şehir içi dış hatlı) telefonu bulunan bir temsilcilik odası tahsis eder.
İşçi sayısı 20'den az olan işyerlerinde bu maddenin uygulanması İşverenin imkanlarına bağlıdır. Ancak, bu yerler Sendikal faaliyetler dışında kullanılamaz.
MADDE 21 - ÇALIŞAN İŞÇİLERİN LİSTESİNİN VERİLMESİ :
Yetki tespiti döneminde, Sendika veya işyerinde faaliyette bulunan ilgili Şubece talep edilmesi halinde İşveren işyerinde çalışan işçilerin ad ve soyadlarıyla görev unvanları, yevmiyeleri ve Sendikalara dağılımlarını belirtir listeleri Sendikaya veya ilgili Şubesine verir.
5510 sayılı Kanuna göre İşverence, Sosyal Güvenlik Kurumuna yapılan ( İşçi Giriş ve Çıkış Bildirimlerinin) bir örneği de Sendikaya gönderilir.
MADDE 22 - KAPATILAN, YENİ AÇILAN VEYA BİRLEŞTİRİLEN İŞYERLERİNİN
BİLDİRİLMESİ :
İşverence, İTİS' in uygulandığı işyerlerinden, kapatılan, başka bir işyerine bağlanan veya yeni açılan işyerleri aidatların takibi bakımından Sendika ve ilgili Şubeye (30) otuz gün içerisinde bildirilir.
MADDE 23 - SENDİKA AİDATLARI :
İşveren yasalar gereğince kesmeye mecbur olduğu aidatları her ay keserek işçi ücretlerinin ödendiği günü takip eden 15 gün içinde Sendikanın bildireceği banka hesabına yatırmakla yükümlüdür. İşveren bu işlemler için Sendikadan herhangi bir masraf isteyemez. Bu madde uyarınca yapılan kesintileri gösterir bir listeyi İşveren müteakip ay içerisinde Sendika ve ilgili Şubeye gönderir.
İşveren, kestiği aidatı ve dayanışma aidatını kestiği tarihten itibaren bir ay içinde Sendikanın hesaplarına intikal ettirmediği taktirde; kesilen tutardan başka bankalarca işletme kredilerine uygulanan en yüksek faizi de ödemek zorundadır.
MADDE 24 - SENDİKA TEMSİLCİLİĞİ :
İşyeri Sendika Temsilcileri, 2821 sayılı Yasanın 34. Maddesi hükmüne göre ve işyerindeki işçi sayısı;
0 - 50 işçiye kadar 1 kişi,
51-100 işçiye kadar 2 kişi,
101-500 işçiye kadar 3 kişi,
501-1000 işçiye kadar 4 kişi,
1001- 2000 işçiye kadar 6 kişi,
2001 den fazla işçiye kadar 8 kişi,
olmak üzere Sendika tarafından atanır. Bu temsilcilerden biri ayrıca Baş temsilci olarak atanır. Bunların kimlikleri, Sendika tarafından İşverene veya İşveren vekillerine yazılı olarak bildirilir. Temsilcilerin temsilcilik sıfatları bildirim tarihinden geçerlidir.
MADDE 25 - YÖNETİCİ VE TEMSİLCİLERİN İŞYERİ SENDİKAL FAALİYETLERİ :
a) Sendika ve ilgili Şube Yönetici ve Temsilcileri İTIS' de düzenlenen esaslar çerçevesinde işyerinde Sendikal faaliyetlerde bulunabilirler.
b) Sendikanın ve ilgili Şubenin Yönetiminde görev almış Amatör Sendikacılar ve Temsilciler gerek Toplu İş Sözleşmesi uygulaması ve gerekse işçi-İşveren ilişkilerinin gerekli kıldığı işlerle sair hususların zamanında halli için amirinden izin almak suretiyle makul süreler için işbaşından ayrılabilir.
c) Sendika ve ilgili Şube yetkilileri üyelerin veya Sendika ve Şubeyi ilgilendiren konularda işyerlerinde, İşveren veya vekiliyle görüşmek hakkına haizdirler. Keza, İşveren veya vekiliyle mutabık kalmak kaydıyla, üyeleriyle münferit görüşmelerde bulunmak ve işyerlerini gezmek hakkına sahiptirler. Toplu görüşmeler için izin alınması esastır.
d) Sendika ve ilgili Şube yönetici ve temsilcileri gerektiğinde dahili ve harici görüşmeler için işyeri telefonlarından yararlanırlar. Şehirlerarası görüşme ücreti Sendika veya ilgili Şubece ödenir. Bu hakkın kullanılmasında, İşveren tarafından bu konuda uygulamaya konulmuş olan kurallara uymak zorunluluğu vardır.
MADDE 26 - SENDİKA İLE ŞUBE YÖNETİCİ VE TEMSİLCİLERİNİN TEMİNATI :
İşyerinde çalışan Sendika ve ilgili Şubenin yönetim, denetim, disiplin kurulları başkan ve üyeleri ile işyeri Sendika temsilcileri sırf Sendikal faaliyetleri nedeniyle cezalandırılamaz ve iş sözleşmeleri bu nedenle bozulamaz. Bu yönetici ve temsilciler rızaları dışında meslekleri ile ilgili olmayan bir işe nakledilemez veya başka bir işyerine geçici olarak (aynı pozisyonda birden fazla işçi olması halinde önce temsilci olmayanlardan başlamak üzere) aralıksız 30 günden ve yılda toplam 90 günden fazla gönderilemezler. Amatör Şube yönetim kurulu üyeleri için bu süre aralıksız 20 gün ve yılda toplam 45 gündür.
Yönetici ve Temsilcilerin teminatı ile iş sözleşmelerinin feshi konusunda yasal hükümler uygulanır.
MADDE 27 - SENDİKA ŞUBE VE DİĞER ÜST KURULLARDA GÖREV ALANLAR :
a) Sendikanın ilgili Şubesinin veya Sendikanın bağlı bulunduğu Konfederasyonun Yönetim Kurullarında veya Başkanlığında Profesyonel olarak görev alanların, bu görevde bulundukları sürece (b) fıkrasındaki esaslara göre müracaatlarına kadar iş sözleşmeleri askıya alınır.
b) Bu maddedeki profesyonel görevleri icabı işlerinden ayrılanlar profesyonel görevlerinin; seçilmeme, yeniden atanmama veya kendi arzuları ile sona ermesinden itibaren veyahut ta profesyonelliği bırakarak amatör olarak göreve devam etmek isteyenler 3 ay zarfında müracaatları halinde müracaat tarihinden itibaren iki hafta içinde o andaki şartlarla eski islerine veyahut ta eski işlerine uygun diğer bir işe başka isteklilere tercih edilerek alınırlar. Bu taktirde ücret ve işten çıkarılmada işçinin eski kıdem hakları saklıdır. İşe tekrar girmede, ayrıldıkları tarihteki yevmiyelerine daha sonra, Toplu İş Sözleşmelerinde aynı derecedeki işçiler için getirilen zamlar ilave edilir. Ücretleri aynı hizmet yılındaki emsallerinden aşağı olamaz.
c) Bu Yöneticilere İşverence bu madde esaslarınca iş verilmediği taktirde, bu madde ile teşekkül edecek ücretler esas alınarak İTİS' deki esaslarca kıdem tazminatı ödenir.
Bu konudaki ihtilaflarda yargı organları kararları uygulanır.
MADDE 28 - SENDİKA VE ŞUBELERİNİN SORUMLULUKLARI :
Sendika ve Şubeleri;
a) Üyelerinin sözleşme ve mevzuata uymayan davranışlarını benimsemez. Bu gibi hareketleri maddi ve manevi olarak desteklemez. Bu gibi hareketlere teşebbüs halinde, durdurmak için her türlü gayreti sarf eder.
b) Bütün Yönetici ve Temsilcileriyle disiplinsizlikleri ve düzensizlikleri önlemek için her türlü gayreti sarf eder. Dirlik ve çalışma barışını korur ve çıkacak anlaşmazlıkları barışçı yollarla halle çalışır.
c) İşyeri ilan tahtalarına ahlak ve adaba aykırı ve iş düzenini bozucu ilan, tebliğ, bülten ve benzerleri asılamaz. İlan tahtasında Sendikaca ilan edilecek metinlerden doğacak her türlü sorumluluk Sendika ve Şubesine aittir.
MADDE 29 - SENDİKA VE İLGİLİ ŞUBELERİNİN İŞÇİLER ADINA YETKİSİ :
İşveren, Sendika ve Şubelerini tüm üyeleri adına İTİS' ten mevzuattan ve iş sözleşmelerinden doğan bilumum haklarının takibinde yetkili olarak tanır.
MADDE 30 - SENDİKA ÜYELİĞİNİN TEMİNATI VE SAKLI HAKLAR :
a) Sendika üyeliğinin teminatı konusunda yasa hükümleri uygulanır.
b) İlişik kesme hali hariç, işçinin muvafakati olmadan İşveren, işçi ücretlerini kendi alacağı ile mahsup edemez. Ancak, herhangi bir maddi hata hali hariç, işçiye istihkakından fazla bir ödeme yapılmış ise, bu miktar işçinin aylık net ücretinin 1/8'ini geçmemek kaydıyla eşit taksitlerle kesilir.
c) Bu sözleşmenin yürürlük tarihine kadar, işçilere İşveren tarafından sağlanmış bulunan haklardan, bu sözleşme ile yeniden düzenlenmemiş veya değiştirilmemiş bulunan hususlarda emredici kurallarla bağdaştığı ölçüde işçi lehine olanlar saklıdır.
III. BÖLÜM : İŞ SÖZLEŞMESİNE İLİŞKİN HÜKÜMLER
MADDE 31 -İŞ SÖZLEŞMESİ :
İş sözleşmesinin yapılması ve muhtevası hususunda mevzuat hükümleri uygulanır.
MADDE 32 - SÜREKLİ VE SÜREKSİZ İŞLER :
Nitelikleri bakımından en çok 30 (Otuz) işgünü süren işlere süreksiz iş, bundan fazla süren işlere sürekli iş denir.
MADDE 33 - BELİRLİ VE BELİRSİZ SÜRELİ İŞ SÖZLEŞMELERİ :
Belirli veya belirsiz süreli iş sözleşmeleri konusunda (İşbu Toplu İş Sözleşmesi hükümleri saklı kalmak kaydıyla) yasal hükümler uygulanır.
MADDE 34 - DENEME SÜRESİ :
İlk defa göreve alınan işçi, bir aylık deneme süresine tabi tutulur. Bu süre içinde taraflar iş sözleşmesini bildirimsiz ve tazminatsız feshedebilirler. Ancak, işçinin çalıştığı günler için ücret hakkı saklıdır. Görev değişikliklerinde deneme süresi hükmü uygulanmaz.
MADDE 35 - İŞ SÖZLEŞMESİNİN FESHEDİLEMEYECEĞİ HALLER :
a) Sosyal Güvenlik Kurumunun anlaşmalı-sözleşmeli olduğu Sağlık Kurumlarından verilmiş raporlarla tevsik edilen hastalık sebebiyle 18 ay süre ile işe gelmemek,
b) Analık halinde kullanılan yasal izin sürelerinde,
c) İhtiyat askerlik görevine veya manevralara, sivil savunma görevine veyahut’ ta kanundan doğan başka bir göreve çağırılması nedeniyle esas işine devam edememek,
d) İşlerine devam etmek şartıyla tutuksuz olarak yargılanmaları hallerinde sırf bu nedenle,
iş sözleşmesi feshedilemez.
MADDE 36 - İŞE ALINMA VE SINAVLAR :
Dışarıdan yeni işçi alınması, yasal kurallar saklı kalmak üzere İşverence oluşturulacak sınav kurulları tarafından sağlanır.
İşçilerin bulundukları görevlerden diğer görevlere geçirilmelerinde uygulanacak sınav türleri ve sınavların usul ve esasları aşağıdaki maddelerde düzenlenmiştir.
MADDE 37 - ÜST DERECEYE GEÇİŞ (POZİSYON DEĞİŞİKLİKLERİNDE) SINAV KURULLARI:
Üst dereceli görev yerlerine yapılacak tayin ve nakiller için ehliyet imtihanı yapılması şarttır.
Yapılacak imtihanlarda;
a) İşyerinde çalışan taraf sendika üyesi işçilerden aynı hizmet kategorisinde ve bir alt görev unvanında en az bir yıl çalışan işçilere öncelik tanınır. Yapılan bu sınavlarda başarı gösteren olmadığı taktirde, aynı hizmet kategorisinde olup, daha alt görev unvanlarında çalışanlar için bir imtihan daha düzenlenir. Bu imtihana ilk sınava girerek kaybetmiş olanlar ile aranılan mesleki nitelikleri haiz olanlar da katılabilirler. Okuma yazma bilmesi şartıyla dahilden girenlerden yaş ve tahsil şartı aranmaz.
b) Öncelik tanınan kimselerden imtihanda başarı sağlayan olmadığı taktirde, münhal görev, Genel müdürlüğe bağlı diğer işyerlerinden aynı hizmet kategorisinde bir alt görev unvanında çalışanlardan imtihanla, eşdeğer görev yerlerinde çalışanlar olduğu taktirde, doğrudan nakledilmek suretiyle doldurulur.
Sınavlar en az 15 gün önceden ilan edilerek işçilere duyurulur. Üst dereceye geçiş imtihanları, İşverence görevlendirilecek 4 kişi, taraf Sendikaca görevlendirilecek 2 kişiden oluşacak imtihan komisyonu tarafından yapılır. Komisyon üyelerinden İşverence görevlendirilecek 4 kişi, Başmühendis, Mesul Mühendis veya Mühendisler ile Servis Şefi veya Baş Teknisyenler arasından seçilir. Taraf Sendikaca görevlendirilecek 2 üye ise yapılacak imtihan konusunda ehil ve asgari usta seviyesindeki üyeleri arasından seçilir.
Sendikaca görevlendirilecek üyeler, imtihan sorularının hazırlanması imtihan yapılması ve değerlendirilmesi hususlarında diğer üyelerin hak ve sorumluluklarını taşırlar.
İmtihanlar, ehliyetin en iyi şekilde ölçülmesini sağlamak üzere ve imtihana gireceklerin üst görev derecesi için zorunlu asgari çalışma standartlarına haiz olup, olmadıklarını tespit edecek nitelikte nazari konularda yazılı ve tatbiki konularda sözlü olarak üst görev unvanının gerektirdiği sorular sorularak yapılır.
Sınavlarda değerlendirme 100 puan üzerinden yapılır. Sözlü sınava katılabilmek için yazılı sınavlarda asgari 40 puan alınması zorunludur. Yazılı ve sözlü sınavların toplam ortalaması olarak 60 puanlık bir baraj konulur. Barajı aşanlardan en yüksek puanları alanlar sırasıyla üst göreve atamaları yapılarak ihtiyaç giderilir. Yeniden ihtiyaç olduğunda sınav yenilenir.
Sınav Komisyonu, imtihan evrakını tetkikini müteakip iade edilmek üzere kazananların teklif yazıları ile birlikte, Tesis ve İşletme Grup Müdürlüklerinde, Grup Müdürlüğüne, TEİAŞ Genel Müdürlüğünde ise ilgili Daire Başkanlığına gönderir. Sınav sonuçlarının bu mercilerce onaylanmasını müteakip, terfian yapılacak tayin ve nakiller imtihanı takip eden aybaşından geçerli olmak üzere tamamlanarak kazananların atandıkları görev unvanlarına havi onaylı listelerin bir sureti en kısa sürede İnsan Kaynakları ve Destek Hizmetleri Dairesi Başkanlığına intikal ettirilir.
Yukarıdaki yazılı esaslar uyarınca yapılacak sınavlarda basarı göstererek üst derecedeki görev yerlerine atananlara, atandıkları üst görev derecesinin başlangıç yevmiyesi ile bir alt iş değer derecesinin başlangıç yevmiyesi (EK-II nolu cetveldeki) arasındaki fark kadar zam yapılır.
Kadro boş tutulmak suretiyle münhal bir üst görevin hizmetleri 4 aydan ziyade diğer işçilere ifa ettirilemez. İşçiler, yukarıdaki fıkralara göre yapılacak üst görev imtihanlarında başarı gösteremedikleri takdirde bu görevlerde devamlı olarak çalıştırılamazlar. İşçi geçici olarak üst göreve baktığı süre zarfında kendi müktesep ücreti ile çalışır ve üst görevin ücretinden istifade ettirilemez.
Üst dereceye geçiş imtihanları yılda bir defa ve yıl sonunda İşverence yapılır.
Üst derece imtihanına, imtihan merkezi dışından katılan işçilerin yollukları İşverence karşılanır.
c) 5. 6. ve 7. İş değer derecesinde çalışmakta iken ihtiyaç nedeniyle İşverence kendi görev unvanları dışındaki görevlerde çalıştırılan işçiler fiilen yaptıkları görevlere sınav yapılmaksızın geçirileceklerdir.
MADDE 38 - SINAV ŞARTLARININ İSTİSNALARI :
Boş olan kadroların doldurulması için yasalar ve Toplu İş Sözleşmesi hükümleri çerçevesinde, aşağıda belirtilen işçiler öncelikle sınavsız olarak işe alınırlar.
a) Askerlik veya Kanuni bir görev nedeniyle işten ayrılan işçilerden, bu görevin sona ermesinden başlayarak iki ay içinde işe girmek için başvuranlar.
b) İşveren tarafından 4857sayılı İş Kanununun 29. Maddesi esaslarına göre işten çıkarma tarihinden itibaren 6 ay içinde tekrar ise alınacaklar.
MADDE 39 - İŞE YENİ ALINANLARIN YETİŞME DEVRESİ :
Sözleşmenin yürürlük tarihinden sonra, eğitime tabi tutulmaksızın açıktan tayin edilen 1, 2, 3 ve 4. derecelerdeki İşçiler görevin niteliklerine göre 3 ayı geçmemek üzere bir yetişme devresine tabi tutulurlar.
Üç aylık yetişme devresinde basarı gösteremeyenlerin işyeri ile ilgileri kesilir. Ancak bu gibilerden yetişmeye tabi tutulduğu görevin alt derecelerdeki görevlerden birinde başarılı olabileceği sabit bulunmuş ise, işyeri ile ilgileri kesildikten sonra münhal kadro bulunması şartıyla başarılı olabileceği alt dereceli görevlerden birine tayini yapılır. Şu kadar ki, önceki yetişme süresi, yeniden işe alındığı alt derecedeki görevinde geçen kıdeminden sayılır.
MADDE 40– ÖZÜRLÜ, ESKİ HÜKÜMLÜ VE TERÖR MAĞDURU ÇALIŞTIRMA :
Özürlü, eski hükümlü ve terör mağduru çalıştırma konusunda mevzuat hükümleri uygulanır.
MADDE 41 - İŞE ALMADA ÖNCELİK :
Kamu Kurum ve Kuruluşlarının Daimi Kadrolarına İlk Defa İşçi Olarak Alınacaklar Hakkında Uygulanacak Sınav Yönetmeliği” hükümlerine uygun olarak yapılan seçme sınavlarında başarılı olan ve ihtiyaç duyulan pozisyonlar için işçi alınırken ismi bildirilen adaylar arasından; görevini yaparken uğradığı iş kazası veya meslek hastalığı sonucu ölen veya çalışamaz raporu alan işçilerin eş ve çocuklarından yalnız bir tanesi öncelik verilmek suretiyle işe alınır.
İşe almada öncelik konusunda diğer mevzuat hükümleri saklıdır.
MADDE 42 - MEVSİMLİK VEYA MUVAKKAT İŞLERDE ÇALIŞTIRILACAK İŞÇİLER :
Mevsimlik veya muvakkat işçilerin tekrar işe alınmaları konusunda yasa hükümleri uygulanır. Tekrar işe alınmada işçinin kıdem ve liyakati göz önünde bulundurulur. Bu gibi işçilerin aynı Müdürlükteki işlerine tekrar alınmaları halinde eski yevmiyeleri saklıdır.
MADDE 43 – İŞ SÖZLEŞMESİNİN SONA ERMESİ :
İş sözleşmesinin feshi konusunda mevzuat hükümleri uygulanır. Ancak iş sözleşmesi; İş Kanununun 25.Maddesi II. bendinde söz konusu olan hallerde, İTİS’ de düzenlenen usul ve esaslar dahilinde ve ancak disiplin kurulu kararıyla İşveren tarafından, bildirimsiz olarak feshedilebilir.
MADDE 44 – SÜRELİ FESİH :
İş Kanununun 17. Maddesinde öngörülen süreler aşağıdaki şekilde değiştirilmiştir.
İşi;
a) 6 aydan az sürmüş olan işçi hakkında ihbarın diğer tarafa bildirilmesinden sonra gelecek üçüncü hafta nihayetinde,
b) 6 aydan 1,5 yıla kadar sürmüş olan işçi hakkında ihbarın diğer tarafa bildirilmesinden sonra gelecek besinci hafta nihayetinde,
c)1,5 yıldan 3 yıla kadar sürmüş olanlar için yedinci hafta nihayetinde,
d) 3 yıldan 5 yıla kadar sürmüş olanlar için dokuzuncu hafta nihayetinde,
e) 5 yıldan 10 yıla kadar sürmüş olanlar için on ikinci hafta nihayetinde,
f)10 yıldan fazla sürmüş olanlar için on üçüncü hafta nihayetinde;
fesih muteber olur.
Ancak, 01.01.1995 tarihinden sonra işe girenlere yasal süre uygulanır.
İhbar önelleri içinde işçinin çalıştırılmasında zorunluluk bulunduğu taktirde, işçi çalıştırılabilir. Bu taktirde işçiye iş araması için günde 4 saat iş arama izni verilir. İşçi istediğinde bu izinleri toptan kullanabilir.
MADDE 45 - TOPLU İŞTEN ÇIKARMA VE İŞ GÜVENCESİ :
Toplu işçi çıkarma ve iş güvencesi konularında mevzuat hükümleri uygulanır.
MADDE 46 - KIDEM TAZMİNATI :
İşçilerin kıdem tazminatları her hizmet yılı için 40 günlük ücreti tutarında hesap edilerek yasa hükümleri içinde ödenir.
Ancak 01.03.1993 tarihinden sonra yeni işe girecek işçiler için yasal süre uygulanır.
MADDE 47 - TAZMİNATLARIN ÖDENMESİ :
İTİS hükümlerine göre ihbar önellerine riayet edilerek yapılan işten ayrılma ve çıkarmalarda işçilerin her türlü hakları, işten ayrılma ve çıkarma tarihinden itibaren en geç 1 ay içinde ödenir.
Kıdem tazminatının zamanında ödenmemesi halinde yasal hükümler uygulanır.
MADDE 48 - GÖZALTINA ALINMA - TUTUKLULUK VE MAHKUMİYET HALİNDE FESİH VE
TEKRAR İŞE BAŞLAMA :
1) Gözaltına alınan işçiler bunu belgeledikleri taktirde yasal gözaltı süresince ücretsiz izinli addedilir.
2) İşçi herhangi bir suçla doğrudan doğruya veya gözaltına alındıktan sonra tutuklandığı ve toplam süre İş Kanununun 17. maddesindeki bildirim sürelerini aştığı takdirde iş sözleşmesi münfesih sayılır. İşçi bu süreler kadar ücretsiz izinli kabul edilir.
3) Tutukluluğun;
a) Kovuşturmaya yer olmadığı,
b) Son tahkikatın açılmasına gerek olmadığı,
c) Beraat kararı verilmesi,
d) Kamu davasının düşmesi veya ortadan kalkması,
nedenlerinden biri ile 120 gün içinde son bulması ve işçinin bu tarihten itibaren bir hafta içinde işine dönmeyi talep etmesi halinde İşveren tarafından emsallerinin hakları ile işe alınır. 120 gün sonunda yapılan başvuru halinde boş yer varsa işe alınırlar. Bu halde işe tekrar alınan işçinin eski kıdem hakları saklıdır.
4) Adi suçlardan yargılanmaları tutuklu olarak devam ederken 120 gün içinde tahliye edilenler, bir hafta içinde başvurması halinde İşveren tarafından tekrar işe alınırlar.
5) Adi suçlardan yargılanmaları tutuklu veya tutuksuz olarak devam edenlerden;
a) 6 ay ve daha az ceza alan,
b) 6 aydan fazla ceza alıp, cezası ertelenen, paraya çevrilen veya af ile sonuçlanan veya iyi hali nedeniyle 6 aydan fazla ceza aldığı halde 6 aydan önce tahliye edilen işçilerin tekrar işe başlatılmaları İşverenin takdiri ile mümkündür.
6) Yüz kızartıcı suçlar ile sabotaj, Devletin Ülke ve Milleti ile bölünmez Bütünlüğüne, Milli Egemenliğe, Cumhuriyete, Milli Güvenliğe, Kamu Düzenine, Genel Asayiş, Genel Ahlaka ve Genel Sağlığa, Türk Silahlı Kuvvetlerine karşı işlenen suçlardan hüküm giyenlerin hizmet akitleri feshedilir ve bunlar cezanın ertelenmesi, paraya çevrilmesi veya affa uğraması hallerinde dahi hiçbir suretle tekrar işe alınamazlar.
7) İşverene ait herhangi bir aracı görevli olarak kullanırken, trafik kazası yapan şoförler ve iş makineleri operatörleri, bu nedenle tutuklandıkları veya hüküm giydikleri taktirde, 120 gün içinde hükümlülük veya tutukluluk hali sona ermek şartıyla;
a) Tutuklu veya hükümlü kaldıkları sürenin sonunda 7 gün içinde,
b) Ehliyetlerinin Mahkemece geri alınmış olması durumunda, ehliyetin iade edildiği tarihten itibaren 7 gün içinde,
başvurmaları halinde eski işlerine alınırlar. 120 günden fazla süren hükümlülük veya tutukluluk halinde tekrar işe başlatma İşverenin takdirine bağlıdır.
8) Şoför ve Operatörlerin vazife başındayken bir trafik suçu nedeniyle tutuklanmaları halinde, olaydaki kusuru asli kusur değilse kendilerine 90 günlük ücretleri İşverence ödenir.
9) Yeni Trafik Yasasındaki puanlama sisteminin uygulanması halinde ehliyetleri iptal edilen şoför ve sürücüler, iptal süresinin sonuna kadar pozisyonlarına uygun bir işte istihdam edilirler.
10) Pozisyon dışı araç kullanan işçilerde bu haklardan yararlanır.
IV. BÖLÜM : ÇALIŞMA ŞARTLARI
MADDE 49 - GÜNLÜK VE HAFTALIK İŞ SÜRESİ İLE VARDİYALI ÇALIŞMANIN ESASLARI :
Haftalık çalışma süresi Kanun gereği en çok 45 saattir. Bu süre, haftanın (6) günü çalışılan vardiyalı hizmetlerde günlük (7,5) saatten, haftanın (5) günü çalışılan vardiyasız hizmetlerde ise Cumartesi günleri tamamen tatil olunarak günlük 9 saatten çok olmamak üzere işin başlama, bitim ve ara dinlenmesi saatleri mevsim ve mahalli şartlar göz önünde tutulmak kaydıyla ilgili Şubenin de görüşü alınmak suretiyle İşveren tarafından düzenlenir.
Ancak bürolarda çalışan işçilerin günlük çalışma süreleri Devlet Memurlarının mesaisine tabiidir. Bu işçilerin 9 saatten az çalıştırılmaları, fazla çalışma ücreti, iş süresi ve diğer yönlerden kendileri için müktesep hak teşkil etmez.
Söz konusu işçilere fazla çalışma ücreti ödenmesi, günde (9) saatten fazla veya haftada (45) saati aşan çalışmalarına bağlıdır.
Ara dinlenmeleri iş süresinden sayılmaz. Ancak, vardiyalı hizmetlerde çalıştırılan işçiler ara dinlenmesi süresince görev yerlerini terk edemezler. Bu suretle vardiyalı işçilerin görev yerinde geçirdikleri yarım saatlik ara dinlenmesi süresine karşılık yarım saatlik normal ücretleri yüzde % 50 (yüzde elli) zamlı ödenir.
1 - İki ekip halinde çalışılan işlerde ;
Başlama Bitim Ara Dinlenmesi
Saat Dakika Saat Dakika Saat Dakika
a) 1.Ekip 00 00 08 00 -- 30
2.Ekip 08 00 16 00 -- 30
veya;
b) 1.Ekip 08 00 16 00 -- 30
2.Ekip 16 00 24 00 -- 30
2- Üç ekip halinde çalışılan işlerde çalışma ve puantaj bakımından;
Başlama Bitim Ara Dinlenmesi
Saat Dakika Saat Dakika Saat Dakika
1. Vardiya 00 00 08 00 -- 30
2. Vardiya 08 00 16 00 -- 30
3. Vardiya 16 00 24 00 -- 30
3 -Üç ekip halinde çalışılan işlerde çalışma bakımından;
Başlama Bitim Ara Dinlenmesi
Saat Dakika Saat Dakika Saat Dakika
1. Vardiya 23 00 07 00 -- 30
2. Vardiya 15 00 23 00 -- 30
3. Vardiya 07 00 15 00 -- 30
uygulamasına devam edilecektir.
Üç ekip halinde çalışılan işlerde vardiyaların periyotları değiştirilemez. Vardiya listeleri ilgili Şubenin görüşü alınarak aylık olarak tanzim ve işyerinde ilan olunur. Bir nüshası da ilgili Şubeye verilir. Vardiyaların çalışma saatleri hiçbir surette bölünemez ve yarım saatlik ara dinlenmeleri vardiyalarına göre;
1. Vardiya .............. 03.30 - 05.30
2. Vardiya .............. 19.30 - 21.30
3. Vardiya .............. 11.30 - 13.30
saatleri arasında olmak üzere düzenlenerek bir liste halinde işçilerin görebilecekleri yerlerde ilan edilir.
Vardiyalı çalışmalarda işin başlama, bitim ve dinlenme saatlerinde gerekli değişiklikler ilgili Şubenin görüşü alınarak İşverence yapılır. Vardiyalı işçiler nöbeti devralacak müteakip vardiya işçisi göreve gelinceye kadar işyerinden ayrılamazlar.
MADDE 50 - HAFTALIK ÇALIŞMA VE DİNLENME GÜNLERİ :
Vardiyalı hizmetlerde çalıştırılanlar ayrık olmak üzere, işçilerin çalışma günleri Pazartesi mesai saatinin başlangıcından Cuma günü mesai saatinin bitimine kadar olmak üzere 5 gündür.
Vardiyasız işlerde çalışan işçilerin hafta tatili Pazar günüdür. Cumartesi ise akdi tatil günüdür.
MADDE 51 - GÜNLÜK ÇALIŞMA SÜRESİNDEN SAYILACAK ZAMANLAR :
İşverence yapılan düzenlemeye göre belirtilmiş zamanda işyerine gelip, İşverenin buyruğuna hazır ve göreve amade olan işçilerin;
a) İşe herhangi bir nedenle geç başlatılması dolayısıyla bekledikleri ya da bekletildikleri ve çıkacak işe kadar boş geçirdikleri süreler,
b) Günlük iş süresi içinde bir emrin yerine getirilmesinden sonra, ikinci emre kadar boş geçirdikleri süreler,
c) İşverence işin erken tatil edilmesi nedeni ile geri kalan süreler,
d) Niteliği yaygın olan işyerlerinde belirlenmiş işyeri hudutları içinde, asıl iş noktalarına ulaşmak veya bu yerlerden işyeri merkezine dönmek ya da başka iş noktalarına varmak için gelip-gitmelerde geçirdiği zorunlu süreler,
e) İşverence başka bir görev yerine veya noktasına götürülüp, getirilmelerinde yolda geçirdikleri süreler,
f) Günlük emzirme izin süreleri,
g) Gün içinde verilen idari izin süreleri,
h) Muayeneye sevk halinde, muayene yapılıncaya kadar vizitede geçirdikleri süreler,
i) Ayakta tedavi yapılan hallerde, bu amaçla kullanılacak süreler,
j) İşveren yetkilisince günlük çalışma süresi içinde ve fakat günlük ara dinlenmesi dışında verilecek molalarda geçirecekleri süreler (İşveren yetkilisince zorunlu haller dışında uygun zamanlarda ve makul ölçülerde mola verilir)
günlük çalışma süresinden sayılır.
Çalışılmayan ve fakat günlük iş süresinden sayılan süreler için işçinin gündeliğinden bir kesinti yapılamaz veya böylece çalışılmayan sürelerin giderilmesi için işçiler karşılıksız fazla çalışmaya zorlanamaz.
MADDE 52 - İŞ SAATLERİNİN DEĞİŞTİRİLMESİ :
İşveren, Sendikanın veya ilgili Şubenin görüşünü alarak bütün kısımlarda işin başlama, bitme ve dinlenme saatlerini ileri veya geri alabilir. Ancak, İşveren alınan bu kararı 48 saat evvel işçilere duyurmakla yükümlüdür.
MADDE 53 - ÇALIŞMA SÜRESİNİN TESPİTİ :
İşçinin çalışma süresini tespit edecek vesika puantaj defteridir. Her işçinin kendisini işe giriş ve çıkışlarda puante ettirmesi esastır. Kendisini puante ettirmeyen işçi, o güne ait ücretini kaybeder. Ancak, puante edilmediği kendisine haber verilen işçi, çalıştığını bir hafta içinde tevsik ettiği taktirde, o güne ait ücretini alır.
MADDE 54 - GEÇ KALMA :
İşçilerin muayyen işbaşı vaktinde kendilerine puante ettirmiş olarak kendi kısımlarında veya o gün için görevlendirildikleri işlerinin başında hazır bulunmaları şarttır. Mücbir sebepler hariç 10 dakikadan fazla geç kalanları iş amirleri işe alıp almamakta serbesttir. Ancak, ayda iki defaya mahsus olmak üzere 30 dakikaya kadar geç kalanlar işe alınırlar.
MADDE 55 – İŞÇİLERİN ACİL HALLERDE İŞE ÇAĞIRILMALARI :
TEİAŞ tarafından tahsis edilen konutlarda oturup da her an hizmetlerine ihtiyaç olabilecek işçilerin bir listesi, haftadan haftaya tespit ve yazılı olarak ilan edilir. acil ve zorunlu hallerde 24 saat önceden tespit ve ilan edilebilir.
Listede isimleri yazılı olanlar ile listede ismi olmamakla beraber, ihtiyaca binaen amirin imzasını muhtevi bir pusula ile, pusula gönderilmesi mümkün olmayan yerlerde bulunmalarından dolayı teyide bağlanmak kaydıyla telefonla göreve çağrılan işçilerin işe gelmeleri mecburidir. Aksine hareket vaki davete rağmen iş görmekten kaçınma sayılır ve bu gibiler hakkında disipline ilişkin hükümler uygulanır. Liste asılmadığı takdirde bu fıkra hükmü geçersizdir.
Listede isimleri olan işçilerden göreve çağrılanlara bu sözleşme hükümlerine göre işlem yapılır. Listede ismi olduğu halde göreve çağrılmayanlara toplam iki yevmiye ödenir.
Listelerin düzenlenmesinde işçilerin ulusal bayram, genel tatil, İTİS’ e göre akdi tatil olan Cumartesi günü ve hafta tatili günlerinden eşit olarak yararlanma ve dinlenmelerini sağlamak üzere sayısal yetersizlik halleri hariç, aynı işçilerin devamlı görevlendirilmemelerine özen gösterilir.
MADDE 56 - VARDİYALI ÇALIŞMANIN TANIMI :
İşveren işin gereği veya hizmetin niteliği dolayısıyla çalışma günü içindeki faaliyeti normal çalışma süresi dışında da sürekli tutmak durumunda ve zorunda ise ve fazla çalışma ile bu ihtiyacı karşılayamıyorsa işçileri postalar halinde birbiri ardına çalıştırmaya karar verebilir. Bu çalışma düzenine "Vardiyalı Çalışma" denir.
MADDE 57 - VARDİYALI ÇALIŞMADA POSTA SAYISI :
Vardiya postalarının sayısına İşverence karar verilir. Genel olarak günlük 24 saat faaliyet gerektiren işlerde üç, 16 saat faaliyet gerektiren işlerde ise iki posta çalıştırılır.
MADDE 58 - VARDİYALI ÇALIŞMANIN DÜZENLENMESİ :
a) Gece vardiyasına giren postalar en fazla bir hafta süre ile bu durumda kalırlar. Gece vardiyasında çalışanların diğer vardiyaya alınması ve bu suretle postaların nöbetleşe olarak gündüz vardiyasına girmeleri sağlanır.
İşçilerin rızası ile gece ve gündüz postalarında on beşer günlük nöbetleşmeye gidilebilir.
b) Vardiya postalarının değiştirilmesinde işçiler, İş Kanununun 76. maddesi uyarınca çıkarılan tüzük hükümleri saklı kalmak kaydıyla sürekli olarak on altı saat dinlenmeden yeniden vardiyaya sokulamazlar.
MADDE 59 - VARDİYA ÇALIŞMA ARALARI :
İşçinin vardiya çalışma saatleri arasında en az 16 saatlik zaman aralığı bulundurulur. 16 saatin hesabında fazla mesai çalışmaları nazara alınmaz. Şu kadar ki, vardiya dönüşlerinde veya sair zaruri sebeplerle 8 saat ara ile müteakip gün vardiyaya çağrılan işçinin 8 saatlik çalışmasına karşılık o güne ait yevmiyesi ile birlikte 2 yevmiye daha ödenir.
Vardiyasına göre hafta tatili gününde göreve çağırılan işçinin hafta tatilinin başladığı saat ile çağırılarak göreve başladığı saat arasında 16 saat zaman aralığı bulundurulur. Hafta tatilinde çalıştırılan vardiyalı işçinin hafta tatili çalışmasının bitim saati ile vardiyası dönmek suretiyle yeni hafta içinde göreve başlayacağı saat arasında da 16 saat zaman aralığı bulundurulur. Bu hususlara uyulmadığı taktirde işçiye hafta tatili yevmiyesi ile birlikte 2 yevmiye daha ödenir. Ancak bu iki husus aynı hafta tatili günü içerisine rastladığı takdirde, sadece bir kısa dönüş ücreti (ilave iki yevmiye) ödenir.
Acele tamir, bakım ve revizyon işleri için devamlı gündüz çalışan ekip ve servislerden vardiya teşkili halinde, işçinin vardiyasız çalışmasının bittiği saat ile müteakip gün vardiyalı çalışmasına başladığı saat arasında 16 saat ara bulundurulmaması halinde de yukarıdaki hüküm uygulanır.
MADDE 60 - EKİPLERİN DEĞİŞTİRİLMESİ :
Vardiyalı çalışılan işlerde vardiyaların gece ve gündüz çalışmaları haftadan haftaya değişir. Yedek vardiyada çalışanlar sorumlu olarak vardiya tutmadığı günlerde gündüz 08.00 - 16.00 (07.00-15.00) vardiyasına getirilirler. Ancak, gerekli hallerde ilgili Sendika Şubesi ile görüşülerek 08.00 - 16.00 saatleri değiştirilebilir.
İşçinin vardiyalı işten vardiyasız veya vardiyasız işten vardiyalı işlere geçirilmesinde rızasının alınması şarttır. Ancak, işin gerekli ve zorunlu kıldığı hallerde rıza aranmaz.
MADDE 61 - VARDİYALI PERSONELİN HAFTA TATİLİ :
İşçilerin hafta tatilleri vardiya periyotlarına göre 32 saatten az olmamak şartıyla işletmece tanzim ve tatbik olunur.
Hafta tatili günlerinde çalıştırılanlara hafta tatili ücretinden başka normal çalışma ücretleri 85. madde uyarınca ödenir. Hafta tatili ücretlerinin ödenmesinde işçilerin hafta tatillerini içine almayan sağlık kurumlarınca verilen istirahatlar çalışılmış gibi kabul edilir.
Vardiyalı işçilerin Pazar tatili, vardiyasına göre hafta tatili yaptığı gündür. Vardiyasız işçilerin Pazar çalışması için öngörülen hükümler vardiyalı işçilerin hafta tatili için de geçerlidir.
MADDE 62 - ULUSAL BAYRAM VE GENEL TATİL GÜNLERİ :
Ulusal Bayram ve Genel Tatil günleri yasada tespit edilen günlerdir.
MADDE 63– FAZLA ÇALIŞMANIN TANIMI :
Belirlenmiş günlük normal çalışma sürelerinin başlamasından önce veya bitiminden sonra yapılan ve haftalık veya günlük çalışma sürelerini aşan çalışmalar "Fazla Çalışma" sayılır.
MADDE 64 - FAZLA ÇALIŞMA YAPTIRILMAYACAK İŞÇİLER :
Sağlık durumlarının fazla çalışmaya elvermediği sağlık raporu ile belgelenmiş,
işçilere fazla çalışma yaptırılamaz.
MADDE 65 - FAZLA ÇALIŞMA SÜRESİ :
Fazla çalışma süresi konusunda Yasa hükümleri uygulanır.
MADDE 66 - OLAĞANÜSTÜ HALLERDE VEYA ZORUNLU SEBEPLERLE FAZLA ÇALIŞMA :
Olağanüstü hallerde veya zorunlu sebeple fazla çalışma konusunda yasa hükümleri uygulanır.
MADDE 67 - FAZLA ÇALIŞMA YAPILMASINDA İZLENECEK YÖNTEM :
a) İş Kanununun 41. Maddesinde belirtilen şartların tahakkuku halinde, İşverenin yetkili kıldığı birim amirlerince yazılı onay veya emir çıkarılması kaydıyla İşçilere fazla çalışma yaptırılabilir. Fazla mesai listelerinin tanziminde işçilerin eşit olarak yararlandırılmalarını ve dinlenmelerini sağlamak bakımından aynı işçilerin devamlı görevlendirilmemelerine özen gösterilir. İşçi dilerse fazla çalışma yaptırılacağına ilişkin onayı görmek isteyebilir. Kendisine onay gösterilmediği taktirde fazla çalışma yapmaktan imtina edebilir. Bu taktirde işçi hakkında disiplin kovuşturması yapılamaz.
b) Önceden yazılı emir ve onay düzenlenmesine imkan olmayan durumlarda fazla çalışma yaptırılması halinde, fazla çalışmanın yapıldığı ve süresi, arıza raporları veya fiili durumu belgelemek kaydıyla en kısa zamanda onaya bağlanır.
c) Fazla çalışma yaptırma emri verecek ve fazla çalışma yaptıracak yetkili amirler işyerlerinde önceden ilan edilir.
MADDE 68 - FAZLA ÇALIŞMANIN HESAPLANMASI :
Fazla çalışma yaptırılacak her işçiye İşveren tarafından bir ay süre ile geçerli olmak üzere "Fazla Çalışma Kartı" verilir.
a) Bu kartlara yapılan fazla çalışma süreleri, günlük olarak başlangıç ve bitiş saatleri eksiksiz yazılıp işlenir. Bu kayıtlar hizalarında fazla çalışmaya nezaret eden İşveren yetkilisince imzalanır.
b) Kart işçi tarafından saklanır. İşveren ikinci nüshayı kendisi için düzenleyip her seferinde işçinin imzasını alabilir.
c) Fazla çalışma sürelerinin hesaplanmasında bir saatten az olan süreler bir saat olarak kabul edilir. (aynı gün içerisinde fazla mesai toplamının bir saati aşan küsurları da tama iblağ edilir.)
d) Kartlarda silinti ve kazıntı yapılması disiplin bozucu eylem sayılır. Düzeltme gerekiyorsa çizilerek yeniden yazma ve paraf etme esastır.
e) Fazla çalışmaya karşılık ödenecek ücretlerin hesabında bu kart kayıtları esas alınır.
MADDE 69 - FAZLA MESAİ YAPMA VE YAPTIRMADA USÜL:
Şebeke işletmelerindeki gezici ekipler ile sair geçici ekipler ve münferiden gezici hizmet görenler, iletim Şebekeleri Proje ve Tesis Dairesi Başkanlığı Grup Müdürlükleri işyerlerinde çalışanlar için, fazla mesai puantajı, aylık puantaj kartının fazla mesai emirlerine,fiili çalışmalarına uygun şekilde işçi tarafından yazılı olarak beyan ve mesai emrini vermeye yetkili amirin imzası ile muteberlik kazanır. Bu Şekilde fazla mesai emirlerine uygun olarak yapılan fiili fazla mesai saatlerini tespit eden puantajlarda sonradan herhangi bir sebeple indirim yapılamaz.
MADDE 70- FAZLA ÇALIŞMADAN SAYILAN HALLER :
a) Normal sebeplerden sayılan haller: Normal çalışma saati dışında ve arızi sebeplerle işe çağırılan işçilerin yaptığı iş üç saatten az olsa dahi üç saat üzerinden fazla mesai ücreti ödenir. Bu suretle işe çağırıldığı halde kendisine iş verilmeyerek geri gönderilen işçiler hakkında da bu fıkra hükmü uygulanır.
b) Eğitime gönderilenler hariç olmak üzere göreve çıkan işçilerin seyahat dönemleri Ulusal Bayram, Genel Tatil, Hafta Tatili ve akdi tatil günlerine rastlarsa, işçiler bu günlerde de çalıştırılırlar ve çalıştırıldıkları bu günlere ait ücretleri İTİS'in ilgili maddeleri gereğince ödenir. Ancak, bu işçiler bu günlerde İşveren tarafından çalıştırılmadığı takdirde, çalışmadan hak kazandıkları bir tatil yevmiyelerine ek olarak bir yevmiye daha ki toplam iki yevmiye tutarında ücret ödenir.
c) İşçilerin Ekip Mühendisi, Mesul Mühendis veya Ekip Şefi emriyle ve TEİAŞ araçları veya bu maksatla kurumca kiralanan araçlarla (kendi görev bölgesi içinde ve sadece arıza hallerine münhasır olmak üzere işyerinde TEİAŞ aracı veya kiralık araç bulunmaması halinde mutat nakil vasıtası ile gönderilenler de dahil) yaptıkları görev seyahatlerinde normal mesai saatlerini aşan seyahat müddeti tam saatten az olan süreler tam saate iblağ edilerek fazla çalışma ücreti ile karşılanır.
d) Bir işçinin mutat çalışmasından sonra işi bırakmayarak çalışması halinde, fazla çalışmanın ait olduğu saatler diğer bir işgünü içerisinde de olsa, bu çalışma fazla çalışma sayılır ve bu hallerde fazla çalışmaya ilişkin hükümlere göre ücret ödenir. Ancak bu gibi çalışmaların ertesi günkü mutat mesai başlangıcını aşması ve bu günün de Ulusal Bayram, Genel Tatil veya hafta tatili olması halinde çalışmanın aşan kısmı için bu sözleşmenin tatil çalışmalarına ilişkin hükümlere göre ücret ödenir.
e) Bir işçi çalıştırılan trafo istasyonlarında, arıza hallerinde mutat mesai saatleri dışında göreve gelmek zorunda kalan işçi bu maddenin (a) fıkrasına göre, sair hallerde ise "FAZLA ÇALIŞMA VE ÜCRETİ" başlıklı madde hükmü saklı kalmak kaydıyla fiilen çalıştığı saatler kadar fazla mesai ücretine hak kazanır.
f) Bir kişilik trafo istasyonlarında çalışan işçinin kendi normal mesai saatleri dışında belirli bir yerden ayrılmaması İşverence bildirilmiş ise, işçiye bekletildiği sürece fazla mesai ücreti ödenir. Talimat verilmediği taktirde işçi, işin olmamasından veya işyerini terk etmekten dolayı sorumlu tutulamaz.
g) Vasıta kullanarak bir yerden diğer mahalle vazife ile giden şoför ve yardımcılarının günlük mutat çalışma saatlerinden fazla çalışma süreleri, fazla mesai süresinden sayılır.
h) Fazla mesaiye çağrılan işçilerin yolda geçen süreleri. fazla mesai süresinden sayılır.
ı) Vardiyasız hizmetlerde çalıştırılan işçilerin saat 23.30'dan önce veya sonra işe çağırılmaları veya işi bırakmayarak çalışmasına devam ettiği hallerde; bu çalışmaları 23.30 ile 06.30 saatleri arasında asgari 1,5 saati doldurduğu taktirde 1/2 gün, 3 saati doldurduğu taktirde ise tam gün ücretli izin verilir. Îşçinin izinli olacağı gün tekrar çalıştırılması zarureti doğduğu taktirde işçi çalıştırılabilir ve bunun için de fazla çalışma hükümlerine göre ücreti ödenir.
MADDE 71 - İŞ VE İŞYERİ DEĞİŞİKLİĞİ :
a) Her işçinin iş sözleşmesindeki görev unvanında, iş sözleşmesindeki görev unvan değişmiş ise, halen ifa ettiği görev unvanında ve görevinin gerektirdiği işte çalıştırılması asıldır. Ancak, gerektiği taktirde, işçilerin yevmiyesinde ve iş değer derecesinde bir indirim yapılmamak kaydıyla işyeri içinde unvanı veya niteliği benzer yahut birbirine yakın başka işlerde veya yerlerde muvafakat aranmaksızın geçici olarak İşveren tarafından görevlendirilmeleri mümkündür. Geçici iş değişiklikleri (zorunlu haller hariç) işçinin rızası dışında yılda 3 (üç) aydan fazla olamaz.
Daimi iş değişikliklerinde prensip olarak işçinin rızasının alınması şarttır. Ancak işin gerekli ve zorunlu kılması halinde rıza aranmaz. Bu taktirde daimi iş değişiklikleri aynı iş değer derecesinde yapılabilir ve ihtiyaç duyulan görev için uygun nitelikliler arasından istekli olanlara öncelik tanınır. Mevsime bağlı olarak çalışılan işlerde mevsimin sona ermesiyle işçinin görevi yeni mevsime kadar değiştirilebilir.
Özel bir bilgi ve tecrübeyi gerektiren işler, bu nitelikleri haiz olmayan işçilere gördürülemez. Alçak, orta ve yüksek gerilim işlerinde, arıza giderme, bağlama, açma veya kapama hizmetleri bu görevlerde fiilen çalışan işçiler dışındakilere gördürülemez.
Görülen işin niteliğinde benzerlik olmak şartı ile işçilerin aynı İşverene bağlı ve Belediye hudutları içindeki bir başka işyerine İşverence nakil edilmeleri mümkündür.
İşçilerin aynı İşverene bağlı Belediye hudutları dışındaki işyerlerine daimi olarak nakledilebilmeleri yazılı rızaya bağlıdır. Geçici süre ile nakillerde işçinin rızası aranmaz. Ancak, bu süre (zorunlu haller hariç) yılda üç (3) ayı geçemez. Ankara, İstanbul ve İzmir İlleri Büyük şehir belediye sınırları içerisinde yapılacak geçici nakillerde ihtiyaç duyulan işyerine en yakın yerden bu ihtiyacın karşılanması esastır. Aksi taktirde bu sözleşmenin (51/e) maddesi gereğince uygulama yapılır.
Belediye hudutları dışındaki işyerlerine nakledilen işçilerin 6 işgünü içinde nakle rıza göstermemeleri halinde iş sözleşmesi işverence bildirimli olarak feshedilebilir. İşçi bu durumda İş Kanununun 17. ve 21. maddeleri hükümlerine göre dava açabilir. Nakle rıza gösteren işçilerin yerine 6 ay içinde işçi ihtiyacı duyulması halinde nakli yapılan işçi eski işine dönmeyi kabul etmediği takdirde yeni işçi alınabilir.
İş ve işyeri değişikliği hiç bir zaman ceza mahiyetinde olamaz.
İş ve işyeri değişiklikleri yazılı emir ile olur. Yazılı emrin anında verilmesi mümkün olmayan hallerde bilahare emrin yazılı olarak teyidi yapılır.
b) İşçiler şehir içi nakillerde yer değiştirmeye ilişkin emrin kendilerine tebliğ edildiği günün ertesi işgünü yeni işyerinde görevine başlar ve bu sürede ücretli izinli sayılır.
c) İşçiler şehirlerarası nakillerde yer değiştirmeye ilişkin emrin kendilerine tebliğinden itibaren 15 gün içinde yeni işyerine hareketle işine başlamaya mecburdur. İşçinin elinde olmayan sebeplerle 15 günlük süreye riayet edememesi hali hariç, bu süre içinde yeni işyerindeki görevine başlamayanlar hakkında mazeretsiz işe devamsızlık hükümleri uygulanır.
d) İşçilere, şehirlerarası nakillerde bu 15 günlük süre içinde kalmak kaydıyla 3 gün eski, 3 gün yeni işyerinde toplam 6 gün ücretli izin verilir.
e) İTİS kapsamındaki işyerlerinde çalışan İşçilerin işyerleri arasında yapılacak nakillerinde yevmiyeleri düşürülmez. Ancak, muvafakatleri alınmak suretiyle dereceleri düşürülebilir.
V. BÖLÜM : ÜCRETLER
MADDE 72 - ÜCRETİN TANIMI :
Genel anlamda ücret, işçiye bir iş karşılığında İşveren tarafından sağlanan ve nakden ödenen meblâğı kapsar.
Zaman esasına dayalı ücret, belirli bir zaman ölçüsüne göre, bu zaman ile sınırlı olan iş karşılığında ödenen meblağdır.
Aylık, günlük ve saat başına uygulanan ücretler, zaman esasına dayanan ücretlerdir. Günlük ücret İTİS gereğince uygulanan ve İTİS ile belirlenen günlük normal çalışma süresini aşmayan bir günlük fiili çalışma karşılığıdır.
MADDE 73 - ASGARİ ÜCRET :
Bu sözleşme anlamındaki asgari ücret; işçilerin işgal ettikleri görev (pozisyon) unvanlarına göre, sözleşmenin ekindeki tespit edilmiş dereceler için öngörülmüş yevmiyelerin yazıldığı cetvellerde belirlenen taban ücretleridir.
MADDE 74 - ÜCRET HESAP PUSULASI :
a) İşveren, her ödemede işçiye ücret hesabını gösterir imzalı ve işyerinin özel işaretini taşıyan bir pusula vermek zorundadır. Bu pusulada ödemenin günü ve ilişkin olduğu dönem ile fazla çalışma, hafta tatili, ulusal bayram ve genel tatil ücretleri gibi asıl ücrete yapılan her çeşit eklemeler tutarının ve vergi, sigorta primi, avans mahsubu, nafaka ve icra gibi her çeşit kesintilerin ayrı ayrı gösterilmesi gerekir. Bu işlemler her türlü resimden muaftır.
b) İşçilerin kendilerine yapılacak ödemelere ait bordro ve sair belgeleri imzalaması sadece o belgede gösterilen ve kendisine net miktarı intikal eden ödemenin yapıldığının delilidir. İşçinin sonraki bir hakkının ödenmesi, önceye ait aynı mahiyetteki haklarının da ödendiğine karine teşkil etmez.
c) İşçiye yapılan ödemelerin ispat vesikası, bu ödemelere ilişkin belgeler olup, muhtevası usulüne göre tanzim olunmuş, işçi tarafından imzalanmış ödeme belgeleriyle teyit olunmayan ibranameler geçersizdir.
MADDE 75 - ÖDEME ZAMANI VE ÜCRETİN TAHAKKUKUNA ESAS MÜDDET :
İşçi ücretleri ayda bir defa ve ertesi ayın en geç 17. günü sonuna kadar ödenir. Ayın 17. günü tatile rastladığı taktirde bu ödeme bir gün evvel yapılır.
Ücret tahakkuklarına esas müddet işçinin kendi ekip veya vardiyasında işe başlama ve işten çıkma saatleridir.
Ücret tahakkukundaki hatalar o ay içinde giderilir.
Ödeme merkezleri dışında çalışanların paraları banka, telefon havalesi veyahut ta telgraf havalesi ile gönderilir. Bu işçilere zarf ve pusulaları, ödemenin yapıldığı günü takip eden 3 gün içinde kendilerine dağıtılmak üzere postalanır. Vardiyalı personele her türlü ödemeler kendi mesai saatleri içinde yapılır.
MADDE 76 - ÜCRET ZAMMI VE UYGULAMA :
A-İYİLEŞTİRME:
01.03.2011 tarihinde işyerinde çalışmakta olan işçilerden, 01.03.2011 tarihi itibariyle günlük brüt çıplak ücretleri;
1) 33,33 (Otuzüç Lira Otuzüç Kuruş) TL/Gün’ün altında olanların günlük brüt çıplak ücretlerine 37,33 (Otuzyedi Lira Otuzüç Kuruş) TL/Gün’ü geçmemek üzere 5,00 (Beş) TL/Gün,
2) 33,37 – 40,00 TL/Gün arasında olanların günlük brüt çıplak ücretlerine 43,00 (Kırküç) TL/Gün’ü geçmemek üzere 4,33 (Dört Lira Otuzüç Kuruş) TL/Gün,
3) 40,03 – 47,50 TL/Gün arasında olanların günlük brüt çıplak ücretlerine 47,50 (Kırkyedi Lira Elli Kuruş) TL/Gün’ü geçmemek üzere 3,33 (Üç Lira Otuzüç Kuruş) TL/Gün,
İyileştirme yapılacaktır.
B-BİRİNCİ YIL BİRİNCİ ALTI AY ZAMMI:
01.03.2011 tarihinde işyerinde çalışmakta olan işçilerin, 01.03.2011 tarihi itibariyle almakta oldukları günlük brüt çıplak ücretlerine (İyileştirmeden yararlanan işçilerin, A fıkrası ile oluşan ücretlerine) 01.03.2011 tarihinden geçerli olmak üzere % 4 (Yüzde Dört) oranında zam yapılacaktır.
C-BİRİNCİ YIL İKİNCİ ALTI AY ZAMMI:
01.09.2011 tarihinde işyerinde çalışmakta olan işçilerin, 31.08.2011 tarihi itibariyle almakta oldukları günlük brüt çıplak ücretlerine 01.09.2011 tarihinden geçerli olmak üzere % 4 (Yüzde Dört) oranında zam yapılacaktır.