9. Sınıf Dil ve Anlatım Kazanım ve Kavrama Testi 7 Soruları ve Cevapları Çöz
Eskiden “yavru, çocuk” anlamına gelen “oğul” sözcüğü
bugün “erkek çocuk” anlamında kullanılmaktadır.
1) Bu durum aşağıdakilerden hangisine örnektir?
A) Anlam iyileşmesi
B) Anlam kötüleşmesi
C) Anlam genişlemesi
D) Anlam daralması
E) Güzel adlandırma
Sözcüklerin, söz öbeklerinin anlamı bağlam içinde belirir.
Bağlam içinde yan anlam kazanmış sözcük ya da
söz öbekleri eş anlamlılık bağıntısı gösterebilir.
2) Buna göre ‘‘Asker ocağında piştiğini söylüyor.’’ cümlesindeki ‘‘pişmek’’ sözcüğünün eş anlamlısı aşağıdakilerden hangisidir?
A) büyümek
B) olgunlaşmak
C) anlamak
D) düşünmek
E) özetlemek
3) Aşağıdaki dizelerde altı çizili sözcüklerin hangisinin sesteşi yoktur?
A) Gamla kavrulmuştun gençlik ocağında Bir gül yeşertmedin vuslat bağında
B) Gökyüzünün başka rengi de varmış Geç fark ettim taşın sert olduğunu
C) Şakaklarıma kar mı yağdı, ne var Benim mi Allah’ım bu çizgili yüz
D) Bulamadım dünyada gönüle mekân Nerde bir gül bitse etrafı diken
E) Enginde gün batıyor suların süsü gibi Sular öyle temiz ki annemin yüzü gibi
Aç mısın yok mudur ekmeğin aşın
I II
Odan ne karanlık yok mu ataşın
III IV
Hanidir güveyin hani yoldaşın
Hani kapın bacan yolların hani
V
4) Bu dörtlükte numaralanmış sözcüklerden hangi ikisinin zıt anlamlısı yoktur?
A) I. ve II.
B) I. ve IV.
C) II. ve V.
D) III. ve IV.
E) IV. ve V.
Su gelir deste gider
Ayrılır dosta gider
Gurbet yansın, yıkılsın
Sağ gelen hasta gider
5) Dörtlüğün son dizesindeki sözcükler arasında görülen anlam ilişkisi aşağıdakilerin hangisinin örneğidir?
A) Eş anlamlılık
B) Zıt anlamlılık
C) Yakın anlamlılık
D) Eş seslilik
E) Mecaz anlam
Gül gülse ağlasa bülbül acep degül
Zira kimine ağla demişler kimine gül
6) Bu dizelerde ‘‘gül’’ sözcüğü hem eylemin emir kipinde hem de çiçek adı olarak kullanılmıştır. Bu durum sözcüğün hangi anlam ilişkisinden kaynaklanmaktadır?
A) Yakın anlamlılık
B) Eş anlamlılık
C) Mecaz anlam
D) Yan anlam
E) Eş seslilik
Üzdü beni zalim kanlı yaramaz
Gayet çoktur değil benim yaram az
7) Bu dizelerde altı çizili sözcükler arasında görülen anlam ilişkisi aşağıdaki dizelerin hangisinde vardır?
A) Neden böyle düşman görünürsünüz Yıllar yılı dost bildiğim aynalar
B) Yolunu gözlüyor lamba ve merdiven Susmuş ninnilerle gıcırdayan beşik
C) O çay ağır akar yorgun mu bilmem Mehtabı hasta mı, solgun mu bilmem
D) Yamaçlarında her akşam batan güneşe karşı Uçan kuşları düşün, geçen kervanları an
E) Sular sarardı yüzün perde perde solmakta Kızıl havaları seyret ki akşam olmakta
Benim için her bir sözün kıymetlidir inciden
Gözyaşların akıtma gel, odur gönlüm inciden
8) Bu dizelerdeki altı çizili sözcüğün farklı anlamda kullanılması aşağıdakilerin hangisiyle ifade edilir?
A) Eş anlamlılık
B) Karşıt anlamlılık
C) Eş seslilik
D) Mecaz anlam
E) Yan anlam
Kimsesiz hiç kimse yok, herkesin var bir kimsesi
9) Bu dizede hangi iki sözcük arasında zıt anlamlılık ilişkisi vardır?
A) kimse – kimsesiz
B) var – yok
C) herkes – yok
D) kimse – var
E) E) yok – hiç
Dinleyin ağalar medhin eyleyim
Elma yanaklımın kara kaşlımın
I II
O gül yüzlerine kurban olayım
III
Dal gerdanlımın da sırma saçlımın
IV V
10) Bu dörtlükte numaralanmış sözcüklerden hangisinin sesteşi yoktur?
A)I. B) II. C) III. D) IV. E) V.
Dolaşmak için bir baştan bir başa dünyayı
Ak bulutlarla yoldaş olmak dilerim
11) Bu dizelerde altı çizili sözcüğün eş anlamlısı aşağıdakilerin hangisinde kullanılmıştır?
A) Karadutum, çatal karam, çingenem Nar tanem, nur tanem, bir tanem
B) Gökler esmer ve derin, sular dalgalı Sararmış bahçesiyle viran bir yalı
C) Bütün renkler aynı hızla kirleniyordu Birinciliği beyaza verdiler
D) Birdenbire kıpkızıl birkaç satırla yandı Bu dört mısra değil dört damla kandı
E) Dalga dalga hücum edip pişmanlıklar Unutuşun o tunç kapısını zorlar
Kısmetindir gezdiren yer yer seni
Arşa çıksan akıbet yer yer seni
12) Her iki dizede de tekrarlanan ‘‘yer’’ sözcüklerinin arasındaki anlam ilişkisi aşağıdakilerin hangisine örnektir?
A) Eş seslilik
B) Zıt anlamlılık
C) Eş anlamlılık
D) Çok anlamlılık
E) Yakın anlamlılık
Test 7 1. D 2. B 3. E 4. E 5. B 6. E 7. A 8. C 9. B 10. B 11.C 12. A