BİRLEŞMİŞ MİLLETLER (TURKISH JOURNAL) – Selçuk Acar – ABD’nin BM Daimi Temsilcisi Nikki Haley, BMGK’nin Doğu Guta’daki gaz saldırısı nedeniyle yaptığı acil toplantıda ABD’nin, BMGK’nin hareket edip etmediğine bakmaksızın, Suriye’deki ölümlü kimyasal silah saldırısına “yanıt verecek” dedi.
15 üyeli BMGK Peru’nun başkanlığında, Suriye’nin Şam kenti yakınındaki Goğu Guta’nın Duma bölgesine düzenlenen saldırıyı görüşmek üzere acil bir toplantı düzenledi.
Toplantıda video konferans yoluyla Konsey üyelerine brifing veren BM’nin Suriye Özel Temsilcisi Staffan de Mistura, bölgesel ve küresel güçlerin yıkıcı ve hayal dahi edilemez sonuçlara neden olacak çıkar çatışmalarının uluslararası güvenliği tehdit ettiği uyarısında bulundu.
Toplantıda konuşan ABD’nin BM Daimi Temsilcisi Haley ise “Dünyanın adaleti görmesi gereken ana ulaştık” dedi.
Konuşmasında, “BMGK, Suriye halkını koruma görevini yerine getirmez veya tam olarak başarısız olursa tarih bunu kaydedecektir” diyen Haley, “her iki durumda da ABD cevap verecektir.” ifadesini kullandı.
“Bunu sadece canavar yapar”
Büyükelçi Haley hitabında “Konseyin görmesi için elimde bütün bu ölüm ve acıların resimlerini tutabilirdim ama, ne anlamı var ki?” derken, “bunu sadece canavar yapar” ifadesini kullandı.
Konuşmasında, “Bu saldırılardan sorumlu olan canavarın bilinci yok. Ölü çocukların resimlerinden bile şok olmayacak.” diyen Haley, Rusya’nın “Suriye halkının hayatına karşılık canavarı desteklemeyi” seçtiğini belirtti.
Büyükelçi Haley, Suriye’deki katliamda, Rusya ve İran’ın da payı olduğunu ifade etti.
Rusya’nın BM Daimi Temsilcisi Nebenzya
Toplantıda uzun bir konuşma yapan Rusya’nın BM Daimi Temsilcisi Vasily Nebenzya ise ABD’yi “uluslararası gerginlikleri kasıtlı olarak artırmak”la ve “affedilemez şekilde Rusya’yı tehdit etmek”le suçladı.
Büyükelçi Nebenzya ABD’ye yönelik suçlamasında ayrıca, “Kaos, gittiğin her yere seni takip ediyor. Ne yaptığını biliyor musun? Bilmiyorsun.” ifadesini kullandı.
Batı başkentleri tarafından finanse edilen Beyaz Baretliler gibi grupların iddialarına göre suçlamaların yapıldığını ileri süren Nebenzya, gelen iddialardan Suriye hükümet güçlerini suçlamak için sonuçlar çıkarıldığını savundu.
ABD ve Rusya düellosu
ABD, hazırladığı karar taslağını BMGK’ya sunarken, üye ülke temsilcilerinin akşam saatlerine kadar üzerinde görüştükleri tasarıyla ilgili bir anlşamaya varamadıkları öğrenildi.
ABD’nin hazırladığı yeni Suriye karar tasalağının salı günü oylamaya sunulması bekleniyor.
Karar taslağı, kimyasal silah saldırılarından kimin sorumlu tutulacağı konusunda yeni bir soruşturma başlatılmasını ve yeni bir BM Bağımsız Soruşturma Mekanizmasının (UNIMI) kurulmasını öngörüyor. Tasalağa göre mekanizma faaliyetlerine başladığı tarihten itibaren 90 gün içinde ilk raporunu konseye ve Kimyasal Silahların Yasaklanması Örgütüne (KSYÖ) sunacak. Görev süresi bir yıl olacak olarak belirlenen mekanizmanın gerek duyulduğunda görev süresi BMGK tarafından uzatılacak.
Rusya’nın BM Daimi Temsilcisi Nebenzya tasarıyı değerlendireceklerini belirtmesine rağmen, Suriye’ye ilişkin karar tasarılarında bugüne kadar 11 kere veto hakkını kullanan Rusya’nın bu tasarıda da “hayır” oyu vererek tasarıyı veto etmesi bekleniyor.
Bu arada, Rusya’nın ayrı bir taslak çalışması bulunuyor.
Bu arada, Suriye’nin BM Daimi Temsilcisi Beşar El-Caferi konuşmasını yaptığı sırada, konuşmalarını yapan ABD, İngiltere ve Fransa’nın Daimi Temsilcileri salonu terk ederek olağan tepkilerini gösterdiler.