İlk baskısı 1981 yılında yayınlanan Codex Seraphinianus, İtalyan sanatçı, mimar ve endüstriyel tasarımcı Luigi Serafini tarafından 1976-1978 yılları arasında 30 aylık bir sürede hazırlanan ve hayali bir dünyayı betimleyen resimli bir ansiklopedi. Bugüne kadar yapılan baskılarına göre değişkenlik gösterse de yaklaşık olarak 360 sayfa uzunluğundaki hayali bir dilde yazılmış bu ansiklopedi birçok kişi tarafından dünyanın en tuhaf kitabı olarak nitelendiriliyor. Kitabı, tarihte yine tuhaflığıyla bilinen diğer kitaplardan farklı kılan en önemli şey içerdiği anlam, daha derindeki kökleri ve kullanılan dilin gerçekten bir tutarlılığı olup olmadığına dair oluşan muazzam bir spekülasyonlar yığınına sahip olması. Serafini’nin kendisi de kitap hakkında bugüne kadar çok az söyledi ve metnin herhangi bir anlamı olmadığını belirtti. Yine de birçok kişi, kitaptaki ifadelerin aslında bir anlamı olduğuna inanmaya devam ediyor.
Küçük çocukların kitaplardaki yazılara bakarken hissettiklerini yetişkinlere (yeniden) yaşatmak gibi bir amacı olduğunu açıklayan Serafini’nin bu kitabı sadece anlaşılmayan diliyle değil, tuhaf ve gerçeküstü illüstrasyonlarıyla da bunu gerçekten başarıyor: Sonunda bir timsaha dönüşen, sevişen bir çift. Deniz yüzeyinde size doğru bakan göz biçimindeki balıklar… Ve bütün bu gerçeküstü görsellere eşlik eden el yazmalarından oluşan ve oldukça eski bir tarihe aitmiş gibi duran fakat anlaşılamayan metinler. Codex Seraphinianus‘un evreni sizi gerçekten dünyanın en tuhaf ansiklopedisine doğru, anlam veremediğiniz ama yine de kendinizi ona bakmaktan alıkoyamadığınız bir yolculuğa çıkarıyor.
İLGİLİ İÇERİK: Dünyanın en eski kitaplarındaki sayfa kenarı karalamaları
Bu dünyaya ait değilmiş gibi duran Codex Seraphinianus‘un içerdiği 300 sayfalık bu illüstrasyonlara dair tanımlar ve açıklamalar da yine kendine özgü, okunması olanaksız bir alfabe ve binlerce diğer çizim ve grafikle tamamlanıyor. 1981 yılında ilk baskısını yaptığı zamandan beri koleksiyonerlerin en favori nesnelerinden birisi olmaya devam eden kitap, bu popülerliğini biraz da internet üzerinde büyüyen bir hayran kitlesine de borçlu. En son 2003 yılında yeni ve geliştirilmiş bir baskısı yapılan kitabın tamamı ön siparişlerle birlikte tükendi. Bu da elbette, zamanının önemli bir kısmını internette dolaşarak geçiren ve tam da bu kitapta betimlenenler gibi heyecan verici ve sıradışı bir dünya keşfetmeye istekli yeni nesillerin kitaba gösterdiği tahmin edilebilir ilgiden kaynaklanıyor.
Çağdaş Avrupa kültürünün en belirgin figürleriyle de temas halinde olan yazar Luigi Serafini, söz konusu ansiklopediye bir önsöz yazması için Roland Barthes’e bir öneride bulunmuş. Barthes, bunu kabul etse de ani ölümü nedeniyle önsöz yazma görevini Italo Calvino üstlenmiş. Kitabın hayranlarından biri olan bir diğer önemli isim ise İtalyan yönetmen Federico Fellini. Serafini, ayrıca ünlü yönetmenden son filmi La voce della Luna için de bir dizi çizim yapması için teklif de almış.
Serafini’nin, Roma’nın merkezindeki Pantheon’ın yakınlarında bulunan muazzam stüdyosu da yazarın fantastik dünyasını ortaya koyan bir mekan olarak dikkat çekiyor. Wired’da yer alan bir makaleye göre, böyle bir yerde dolaşmak “bir Kubrick film setinin sürreal bir versiyonunda ya da en çılgın Alice in Wonderland sahnesinde bir yolculuğa çıkmaya benziyor.” Serafini’yle 2013 yılında bir söyleşi gerçekleştiren Andrea Girolami şöyle devam ediyor: “Teknolojinin kendisi tarafından yaratılandan çok daha güçlü bir sanal gerçeklik kısa devresi olan Codex’in bu düşsel mekanı gerçek dünyaya doğru yayılıyor.”
İLGİLİ İÇERİK: Tarihin en önemli haritaları bir kitapta toplandı