Dizüstü fiyatları masaüstü sistemlere göre daha yüksek olduğundan sizin için uygun modele karar vermeden önce tüm özellikleri hakkında bilgi toplamalısınız. Bu makalemizde göz önüne almanız gereken tüm kriterleri açıklayacak ve sistem özelliklerinin günlük hayattaki kullanım alanlarına ışık tutacağız.
Boyutlar ve ağırlık
Dizüstü bilgisayarlar öncelikle taşınabilirlik ve konforlu kullanım için tercih edildiklerinden boyutlar ve ağırlık karar verme aşamasındaki en önemli etkenler olarak göze çarpıyor. Modelleri, farklı kategorilere ayırdığımızda boyut ve ağırlık açısından üç farklı kategori ortaya çıkıyor.
- Ultra portable / ince ve hafif
Taşıma rahatlığı göz önüne alındığında, bu dizüstü sistemleri sık sık seyahat eden işadamları için cazip hale geliyor. Bu sistemlerde batarya ömrü ve özellikler ortalama ve geniş kesime hitap eden dizüstü PC’lere göre daha düşük.
- Geniş kesime hitap eden dizüstü
Bu kategori her iki dünyanın da en iyilerini; yani uygun bir fiyatı ve makul boyutları bir araya getiriyor. Bu sistemler geniş kesimlere hitap ediyor ve paranın karşılığını vermeyi hedefliyor.
- Desktop Replacement
Bu kategorideki birinci kaygı, tipik bir masaüstü sistemden beklenen güç ve özellikleri bir araya getirmek. Bu yüzden boyut ve ağırlık öncelik olarak görülmüyor. Sonuç olarak desktop replacement sistemler, çok büyük ve ağır.
İşlemci ve Bellek
Tıpkı masaüstü sistemlerde olduğu gibi dizüstü PC’lerde de hız ve performans sağlama konusundaki ana görev, bilgisayarın itici gücü olarak tanımlayabileceğimiz, işlemcilerde. Bu işlemcilerin çekirdek hızı GigaHertz birimiyle ölçülüyor. Dizüstü bilgisayarlarda genellikle 1.4 GHz’ten 3.6 GHz’e kadarki hızlarda işlemcilerle karşılaşılıyor. Geniş kesime hitap eden ortalama bir dizüstü, günümüzün işlemlerini gerçekleştirebilmek için 2 GHz’e ihtiyaç duyuyor. Bellek gereksinimi dizüstü PC’de kullanmak istediğiniz işlerim sistemine göre değişiyor. Windows XP kullanıcıları, uygulamaların sorunsuz çalışması için en azından 256 MB belleği tercih etmeliler. Geleceğe dönük bir çözüm içinse 512 MB ideal.
Batarya ömrü
Söz konusu dizüstü bilgisayarlar olduğunda, batarya ömrü son derece önemli. Birçok kullanıcı karar verme aşamasında sistemin yalnızca batarya ömrünü dikkate alabiliyor. Dizüstü bilgisayarların kullanım süresi, bataryanın türüne ve etkin kullanımına bağlı olarak değişiyor. Yeni nesil dizüstü PC’ler lityum iyon bataryalar kullanıyor. Belirtilen batarya ömrünü asla dikkate almayın. Bu değer ideal koşullar için geçerlidir. Batarya ömrü 3-4 saat olarak gösteriliyorsa bu minimum 2-2.5 saat kullanım sağlayacaktır. Çok sık seyahat ediyor ve dizüstü bilgisayarınızdan seyahat esnasında da yararlanıyorsanız ekstra batarya edinmenizi öneriyoruz. Aksi takdirde çok kritik anlarda dizüstünüzden yararlanamayabilirsiniz.
Ekran
Ekranlar için 10 inçten 17 inçe kadar farklı köşegen boyutları ve farklı çözünürlükler söz konusu. Geniş kesime hitap eden dizüstüler genellikle 14-15 inç ekranlarda piyasaya sunuluyor ve bu değer iyi bir ekran görüntüsü sağlıyor. Ultra portable dizüstleri genellikle 10 inçlik ekranlarla sınırlı. Ekran boyutuyla birlikte çözünürlük değerlerini de dikkate almalısınız. En azından 15 inç ekrana ve SXGA çözünürlük (1.400x1.050) uzun dönem için iyi bir seçenek.
Sabit disk ve optik sürücüler
Sabit diskler uygulama kurma ve veri saklama için kullanılan birincil kalıcı depolama birimleri. Dizüstü sabit disklerinin kapasiteleri 40 GB ile 100GB arasında değişiyor. 40 GB’lık bir sürücü ortalama bir kullanıcı için yeterli olacaktır. Optik sürücüleri göz önüne aldığımızdaysa DVD okuma, CD okuma ve yazma özelliklerine sahip DVD/CD-RW combo sürücünün dizüstü PC’lerin standart özelliği haline geldiğini görüyoruz. Bazı giriş düzeyi dizüstü PC’ler, CD yazma özelliğinden yoksun DVD sürücülerle birlikte geliyorlar, ancak combo sürücülerin düşük maliyeti onları güncel dizüstleri için uygun bir alternatif haline getiriyor. Üst uç fiyat grubundaki modellerse, DVD okuma ve yazma özelliklerine sahip DVD-RW sürücüye sahip. Bunlardan birini satın almak istiyorsanız DVD-R, DVD+R ve çift katman teknolojilerini destekleyen bir çözüme yönelmenizi öneriyoruz.
Klavye ve işaretçi
Tuş aralıkları ve diziliş son derece önemli. Klavyenin küçük boyutu kullanım konforunu etkilememeli. Tuşların tepki süresi önemli.Yavaş tepkiler, uzun saatler sürecek kullanımları işkenceye dönüştürebilir. Standart tuşların yanı sıra bazı dizüstleri, ses denetimleri ve diğer özellikler için kullanımı daha da kolaylaştıracak ek tuş ve düğmelere sahip.
İşaretçiler söz konusu olduğunda, işaret çubuğu, touchpad ya da her ikisi tercih edilebilir. Önerimiz satın alma öncesinde, her ikisini de denemeniz. Bir diğer alternatif harici bir fare satın almanız ve seyahat dışında kullanmanız.
İletişim ve kablosuz cihazlar
Günümüz dizüstü sistemlerinin tümü entegre modem ve kablolu Ethernet bağlantısıyla birlikte geliyor. Bir sonraki basamak Wi-Fi’ye hazır dizüstü PC’ler. Kablosuz Ethernet bağlantısı sunan dizüstüler, kablosuz ağlara bağlanmaya hazır haldeler. Günümüzde dizüstü bilgisayarların neredeyse yarısı Wi-Fi’ye hazırken,Wi-Fi standartları konusunda ortak bir payda bulunabilmiş değil. 802.11a, 802.11g, 802.11b sundukları bant genişliğiyle birbirinden ayrılıyor. Yüksek hızlı kablosuz iletişime ihtiyaç duyuyorsanız yüksek bant genişliği destekleyen Wi-Fi dizüstü PC’lerden birini seçmelisiniz. En hızlı kablosuz iletişim seçeneği 802.11g. Bu standardın teorik maksimum hızı 54 MBps.
Bluetooth bağlantısı ticari kullanıma yönelik çoğu dizüstü PC’nin bir parçası. Bu kısa menzilli radyo frekans teknolojisi, dizüstü bilgisayarınızın PDA, cep telefonları ve diğer cihazlarla iletişim kurmasını sağlıyor. Cep telefonunuzu ve PDA’nızı dizüstü sisteminizle sık sık senkronize ediyorsanız, bluetooth hayatınızı daha kolay ve keyifli bir hale getirecektir.
Bağlantılar ve portlar
USB 2.0 bağlantısı; yazıcı, fare, harici sürücü ve taşınabilir müzik çalarları bağlamak için kullanılan standart. Bugün artık dizüstü sistemlerin tümü genellikle iki USB 2.0 portlara sahip. Çok fazla sayıda harici sürücü bağlamak istemiyorsanız üç ya da dört USB 2.0 bağlantısı ideal. USB 2.0 haricinde d i z ü s t ü bilgisayarlar FireWire (IEEE 1394) portu da taşıyor. Bugün birçok cihaz USB 2.0 bağlantısı kullanırken, dijital video kameralar FireWire kullanıyor. PS/2 (klavye ve fare için), paralel ve seri gibi daha geleneksel portlar da bu sistemlerde varolmayı sürdürüyor ve daha eski cihazlardan da yararlanmanızı sağlıyor. Bu portlar artık yerlerini yavaş yavaş USB 2.0’a bırakmakta. Seçiminizin ihtiyaç duyabileceğiniz tüm bağlantılara sahip olduğundan emin olun.
Hafıza kartı okuyucuları
Günümüz dijital cihazların tümü veri depolamada hafıza kartları kullandığından dizüstü bilgisayarlar da veri okuma ve yazmayı kolaylaştırmak için entegre hafıza kart okuyucularıyla birlikte geliyor. Bu sayede asıl cihazı da sisteme bağlamak gerekmiyor. Dijital cihazları sık sık kullanarak dizüstü bilgisayara veri transfer ediyorsanız hafıza kartı yuvaları kullanışlı olacaktır. Birçok entegre hafıza kart okuyucusu Secure Digital Media (SD Card) ve Compact Şash Media (CF card) destekliyor.
PC Card genişletme yuvaları hızla ihtiyaç listesinin alt sıralarına kayıyor. Sisteme donanım eklemeyi sağlayan bu yuvalar modem,Wi-Fi ve diğer özellikler standartlaştığından popülaritesini yitiriyor. Entegre bağlantı özelliklerine sahip sistemlerde, PC Card gereksinimi de azalacaktır.
İşletim sistemi
Birçok dizüstü, lisanslı bir işletim sistemiyle (OS) birlikte geliyor. Bazı sistemlerde Office ve güvenlik paketleri kuruluyor. Bazı sistemlerde, ek yazılım fiyatlarında indirim yapılıyor. Notebooklar fotoğraf ve video düzenlemeye yönelik çoklu ortam yazılımları; CD/DVD yazma uygulamalarıyla işletim sisteminin özelliklerini geliştiriyor.
Standart yazılımlarla yetinmek ve ayrıca uygulama satın almak istemiyorsanız standart olarak en kapsamlı yazılım paketine sahip alternatifi seçin. Bu seçim size ayrıca yazılım satın almaktan daha ucuza mal olacaktır. Gelecekte hangi yazılımlara ihtiyaç duyacağınızdan emin değilseniz ya da daha özel yazılımlardan yararlanmak istiyorsanız en aza yönelmek de akıllıca olabilir.
Ozan Ali Dönmez
firstname.lastname@example.org