Kasa fazlası ve ortaklardan alacakların düzeltilmesi imkanı
VERGİ ve diğer bazı kamu alacaklarını yeniden yapılandıran 7143 sayılı Kanun’un 6. Maddesi ile bilanço usulüne göre defter tutan kurumlar vergisi mükelleflerine; 31 Aralık 2017 tarihli bilançolarında görülmekle birlikte gerçekte işletmelerinde bulunmayan kasa mevcutları ve işletmenin esas faaliyeti konusu dışındaki işlemleri dolayısıyla (ödünç verme ve benzer nedenlerle ortaya çıkan) ortaklarından olan alacaklarını 31 Ağustos 2018 sonuna kadar vergi dairesine beyan etmek suretiyle (bunlara ait kayıtlarını) düzeltme imkanı sağlanmıştır. E-beyana tabi olan mükellefler bu bildirimlerini de yine elektronik ortamda yapacaktır. Beyan edilen tutarlar üzerinden %3 oranıyla vergi hesaplanacak ve beyan süresi içinde ödenecektir.
Yapılan bu düzenleme ile, kurumlar bu şekildeki alacaklarına faiz hesaplayarak KDV’li fatura düzenlemenin getireceği vergisel yükümlülüklerden kurtulma imkanına kavuşmaktadır.
Esasen, ticari icaplara ve teamüllere uymayan kasa mevcudu fazlalığı da vergi idaresince bu tutarların gerçekte kasada olmayıp ortağa borç olarak verildiği şeklinde değerlendirilmektedir. Dolayısıyla bu durumda da ortağa borç para vermeye bağlı faiz hesaplamasının yapılması gerekmektedir. Gerçek olmayan kasa mevcudunun düzeltilmesi aynı ortaktan alacakların düzeltilmesinde olduğu gibi kurumu bu yükümlülükten kurtaracaktır.
Ortaklara alacak ve borçlar netleştirilerek dikkate alınacaktır. Bir iktisadi kıymet satışı, kiralama gibi reel ticari işlemlerden kaynaklanan alacakların bu Kanun hükmü kapsamına girmeyeceğini düşünüyoruz.
Düzeltmeye esas beyan için 2017 yılı Kurumlar Vergisi beyannamesi ekindeki bilançodan hareket edilmesi gereklidir. Kanuni süreden sonra verilen düzeltme beyannamelerindeki bilançolar kabul edilmemektedir. Beyan sonucu, kayıtlar buna göre düzeltilecek olup silinen kasa fazlası yada ortak alacağı kanunen kabul edilmeyen gider olarak muhasebeleştirilecektir. Beyan üzerinden ödenen vergi de aynı şekilde kanunen kabul edilmeyen gider mahiyetindedir. Tebliğde, silinen kasa fazlası yada ortak alacağının (KKEG) gidere atılmak yerine aktifte geçici bir hesapta da takip edilebileceği (Örneğin; 296 hesap) belirtilmiştir. Beyan edilecek tutarın hesabında, 31 Aralık 2017 bilançosuna göre hesaplanan net tutar ile beyan tarihindeki net tutarın da karşılaştırılması gerekir. Şöyle ki; 31 Aralık 2017 bilançosundaki net bakiyenin sonradan (2018 yılında) yükselmesi halinde, beyana ve düzeltmeye konu tutarlar 31 Aralık 2017 bakiyesi ile sınırlı olacaktır. 31 Aralık 2017 bilançosundaki net bakiyenin sonradan (2018 yılında) düşmesi yani azalması halinde ise, beyana ve düzeltmeye konu tutar olarak daha düşük olanı dikkate alınacaktır.
Bu nedenle, gerçek olmayan kasa mevcudu ve ortaklardan alacaklar ve borçlar farkı olan net alacak tutarını beyan ederek düzeltmek isteyen mükelleflerin beyan tarihi itibariyle bilanço çıkararak beyana tabi tutarların 31 Aralık 2017 bilançosuna göre azalıp azalmadığını kontrol etmeleri gereklidir. 7143 sayılı Kanun uyarınca bu şekilde beyan edilen tutarlar nedeniyle kurum adına ilave bir tarhiyat yapılmayacaktır. Kar dağıtımına bağlı vergileme de sözkonusu değildir. Bu beyanlar nedeniyle 2018 yılı geçici vergi beyannamelerinde düzeltme gerektiği taktirde beyanname verme süresi içinde gerekli düzeltme işlemler yapılabilecektir. Bu çerçevede beyan tarihi tibariyle sona ermiş 2018 yılı geçici vergi dönemlerine ait geçici vergi beyannameleri 31 Ağustos 2018 (bu tarih dahil) tarihine kadar düzeltilebilecektir. Bu kapsama giren düzeltme işlemleri nedeniyle vergi dairelerince yapılacak ek tarhiyatlar için herhangi bir ceza veya faiz aranmayacaktır.
27 Temmuz 2018