Sözlü olarak iş yaptırması halinde, bordür ve taş döşetmesi işinde bedel ödenebilir mi?
Uyuşmazlık, sözleşme süresi dolduktan sonra satılan malda sözleşme bedeli değil satış tarihindeki rayiç bedel esas alınacaktır. Sözleşmede süre bittikten sonra aynı şartlarla uzayacağına dair bir hüküm bulunmadığından sözleşmedeki bedelle işin uzadığının kabulü mümkün değildir. İdare 8 gün içerisinde faturaya itiraz etmemişse bedel idarece kabul edilmiş sayılır.
Sözleşme dışı fazla imalât, doktrin ve Yargıtay uygulamalarında sözleşme ile kararlaştırılan ve öngörülenler dışında iş sahibinin talimatı ya da talimatı olmamakla birlikte işin gereği olarak yüklenici tarafından gerçekleştirilen ve iş sahibinin yararına olan işler olarak tanımlamaktadır. Ataşman, yeşil defter, tutanak ve benzeri belge bulunmaması sebebiyle ve dolgu ile zemin kaplaması gibi örtüler altında kaldığından somut olarak tespit edilemeyen fazla imalâtların, yapıldığı ve bunların iş sahibi yararına olduğu ispatlanmış kabul edilemez.
İdare onayı olmaksızın sözleşme dışında ilave olarak yapılan imalatın bedelinin ödenmesi gerektiği, buna karşılık yüklenicinin bedel talep etmediğine dair taahhütte bulunduğu malzeme değişikliğinden kaynaklanan farkın ödenemeyeceği.
Sözleşme dışı imalatlar yapıldığı tarihteki piyasa fiyatlarıyla ve piyasa fiyatına KDV dahil olduğundan ayrıca KDV ilave etmeden hesaplanmalıdır.
Usulüne uygun sözleşme yapılmamakla birlikte davacının gerçekleştirdiği ve davalının yararına bir imalat var ise yapılan imalat bedeli vekaletsiz iş görme hükümlerine göre davacıya ödenmelidir. Belediyelerin 4734 sayılı Kanun hükümlerine göre ihale yapmadan iş yaptırılması ödeme yapılmamasına gerekçe değildir.
Kamu İhale Kanunu hükümlerine tabi kuruluşların, 4734 sayılı Kanun hükümleri haricinde iş yaptırmaları ve işin yaptırıldığının ispat edilmesi halinde, ödemelerin vekaletsiz iş görme hükümlerine göre ödenmesi gerekmektedir.
4734 sayılı Kamu İhale Kanunu hükümlerine göre ihale sürecinden geçilerek sözleşme yapılmadığı ve akdî ilişki kurulmadığından gerçekleştirilen imalât bedeli eser sözlemesi hükümlerine göre talep edilemez. Ancak sözleşme olmaksızın ya da sözleşme dışı fazla imalâtların yüklenici tarafından yapılıp teslim edilmiş olması ve yapılan bu iş ve imalâtların iş sahibinin yararına bulunması halinde vekâletsiz iş görme hükümleri gereğince yapıldığı yıl mahalli piyasa rayiçlerine göre hesaplanacak bedeli iş sahibinden talep edilebilir.
Sözleşme dışı veya fazladan imalât gerçekleşmesi durumunda bunların bedeli taraflar arasında kararlaştırılmadığından, yapıldığı tarihteki piyasa fiyatlarıyla hesaplanmalıdır.
4734 sayılı Kamu İhale Kanununa tabi olan kamu kurumlarının sözlü anlaşmayla iş yaptırmaları yasaya aykırı olmakla birlikte, davya konu inşaat işi yapıldığından ve halen belediye tarafından kamu hizmetine tahsis edildiğinden, sorunun vekaletsiz iş görme hükümlerine göre çözülmesi gerekmektedir.
Sözlü sözleşmenin olduğu hallerde, yapılan proje bedellerinin tahsili, projeden idarenin yararlanması halinde mümkün olup, bunun ortaya konulması gerekmektedir.
Sözleşme dışı işlerde eksik işten söz edilemez.