"Güneş var, güneşten enerji üreten yok"
Ege Bölgesi Sanayi Odası (EBSO) Meclis Üyesi Kasım Kutlu Türkiye’de 40’tan fazla güneş enerjisi paneli üreten firma olmasına rağmen, Ege Bölgesi’nde ve İzmir’de güneş paneli üreten hiçbir firmanın olmadığını söyledi. Kutlu, “Türkiye’de güneş var, güneşten enerji üreten yok” dedi
SERCAN ÖZİPEKÇİ
Günümüzde küresel enerjinin yüzde 80’i fosil yakıtlardan elde edilirken, yenilenebilir enerji kaynakları, kömür, petrol ve doğalgaz gibi fosil yakıtlara olan bağımlılığı azaltmada en önemli rolü üstleniyor. İklim değişikliği nedeniyle ülkeler artık yenilenebilir enerji kaynaklarına yönelirken, Türkiye’de bu işler daha ağır ilerliyor. 40 yılı aşkın süreden beri güneş enerjisi ile ilgilenen, ilk güneş enerjisi santrali ve rüzgar enerjisi santrali projelerinin sahibi olan Ege Bölgesi Sanayi Odası (EBSO) Meclis Üyesi Kasım Kutlu, yenilenebilir enerji yatırımları ile ilgili yaptığı değerlendirmede, Ege Bölgesi’nde güneş paneli üreten hiçbir firmanın olmadığını söyledi. Kutlu ayrıca, Türkiye’de güneş panelinin ana malzemesi olan fotovoltaj hücresinin de üretilmediğine dikkat çekti.
“Destekler, amacı dışına çıktı”
Dünyanın birçok ülkesinin enerji üretim ve kullanımı ile ilgili incelemelerde bulunduğunu dile getiren Kutlu, Türkiye’de temiz enerji anlayışı ve uygulamalarının yaygınlaşmasının geciktiğini söyledi. Kutlu, “Güneş enerjisinin elektrik enerjisine dönüştürülmesi (photo-voltaic güneş pilleri) ve ayrıca vakumlu ısı transfer tüpleri vasıtasıyla sıcak su elde edilmesi konularında sistem ve uygulamaları hakkında birçok ülkede incelemelerde bulundum. Ancak gerek photovoltaic hücrelerin imalatı ve gerekse uygulamaları, İngiltere'de BP Petrol’un yan kuruluşu BP Solar Energie, İtalya’da AGIP Petrol’ün yan kuruluşu Ansoldo Euro Solar ve Fransa'da Total Solar Energie gibi petrol şirketlerinin yani tröstlerin elinde bulunmaktaydı. Ancak son yıllarda Uzak Doğu ülkelerinin acımasızca kopyaladığı ürünlerle sektör hızlı bir gelişme ve büyüme göstermiştir. Bugün artık photovoltaic piller ile yüksek güçlere varan Megawat güçlerinde temiz enerji elde edilmektedir. Ancak ülkemizde temiz enerji anlayışı ve uygulamalarının yaygınlaştırılması gecikmiştir. Şu ana kadar Türkiye’de devlet tarafından güneş enerjisiyle ilgili küçük çapta ve büyük çapta birçok teşvik ve destek bulunmaktadır. Bu kapsamda yayınlanan kanun ve yönetmenliklerle üretilen enerjinin devlete satılması imkanı sağlanmıştır. Desteklerin amacı kendi ihtiyacını karşılamak olmasına rağmen mevzuatlarda bulunan açıklarla yönetmelikte yayınlanan amaçların dışına çıkılarak enerji ticareti yapıldığı görülmektedir” ifadelerine yer verdi.
“Güneş paneli üreten firma yok”
İzmir ve Ege Bölgesi’nin mevcut pazar büyüklüğüne rağmen yenilenebilir güneş enerjisi ile ilgili yeterli faaliyetinin bulunmadığını belirten Kutlu, “Güneş enerjisi ile ilgili olarak Ege Üniversitesi’nde 1978 yılında Güneş Enerjisi Enstitüsü kurulmuş olup, ülkemizde bu alanda kurulmuş olan ilk ve tek enstitüdür. Bu enstitü yıllarca kongre, sempozyum ve sergiler düzenlenmiştir. Yine bu enstitünün proje yürütücülüğünde kurulan Ulusal Fotovoltaik Teknoloji Platformu-UFTP ile Ege Bölgesi Sanayi Odası tarafından ortaklaşa Temel Fotovoltaik Güç Sistemleri Eğitim Kursları düzenlenmekteydi. İzmir ve Ege Bölgesi’nin mevcut pazar büyüklüğüne rağmen güneş enerjisi ile ilgili yeterli faaliyet bulunmamaktadır. Bu amaçla İzmir Yüksek Teknoloji Enstitüsü kampüsünde bulunan İZTEKGEB'te ve Dokuz Eylül Üniversitesi KOSGEB Teknoloji Merkezin de Ar-Ge Projeleri ile çalışmalarda bulundum. Türkiye’de toplam 142 Organize Sanayi Bölgesi içerisinde ilk defa 10 Nisan 2013 tarihinde TEİAŞ Ankara’ya yaptığım başvuru ile 35001 onay kodu ile ilk GES projesi ve RES projesi tarafıma ait olup İAOSB`de kurulmasını sağladım. Türkiye genelinde İstanbul, Gaziantep, Ankara, Konya, Kırıkkale başta olmak üzere 40’tan fazla fabrikada güneş paneli üretilmesine rağmen Ege Bölgesi’nde güneş paneli üreten hiçbir firma yok. Öte yandan Türkiye’de güneş panelinin ana malzemesi olan fotovoltaj hücresi üreten hiçbir kurum bulunmamaktadır” dedi.
“Güneş var, enerjisi yok”
Kutlu, konuşmasının sonunda, yenilenebilir enerji alanında olanlar ve olmayanlar hakkında şunları söyledi: “ENAR- Enerji Araştırma Geliştirme Yönetmeliği var. Destek yok. ENAR Enerji Bakanlığı’na bağlı. Kentsel Dönüşüm Projeleri var, çatılarda Güneş Paneli Uygulamaları yok. Kentsel Dönüşüm Uygulamaları Çevre ve Şehircilik Bakanlığına bağlı. Organize Sanayi Bölgelerinde milyonlarca metrekare çatı var, çatılarda güneş paneli Uygulaması yok. Organize Sanayi Bölgeleri Sanayi ve Teknoloji Bakanlığına bağlı. Hindistan’da Yenilenebilir Enerji Bakanlığı var, ülkemizde bu işlerin tek bir elden takip edecek Bakan ve Bakanlık yok. Türkiye’de güneş var, güneşten enerji üreten yok.”