Dünyada ve Türkiye’de en sık görülen, en fazla ölüme neden olan kanser tipi, akciğer kanseri. Akciğer kanserinin başlıca nedeni ise sigara. Sigara içmemek, bol sebze ve meyve yemek, kırmızı et ve ürünlerinin tüketimini azaltmak, sıvı yağları tercih etmek, spor yapıp fiziksel aktivitelere ağırlık vermek, akciğer kanserini önlemede büyük önem taşıyor. Düzenli kontrol ve erken tanının çok önemli olduğu akciğer kanserinde birçok tedavi seçeneği bulunuyor. Acıbadem Ankara Hastanesi Göğüs Hastalıkları Uzmanı Doç. Dr. Füsun Ülger, akciğer kanseri ve tedavi yöntemlerini anlattı. Akciğer kanserinin akciğerlerin (kötü huylu) habis kanser hücrelerinin oluşturduğu bir tümör olduğunu ifade eden Ülger, kanserin akciğerde ve akciğeri çevreleyen dokularda oluştuğunu söyledi. Günümüzde sık görülen akciğer kanserinin tüm dünyada en çok ölüme neden olan kanser türü olduğunun altını çizen Ülger, “Kalp-damar hastalıklarından sonra ölüm nedenleri arasında ikinci sırada yer alıyor. Erkeklerde daha sık görülüyor. Ancak kadınlarda da görülme oranı gittikçe artıyor. Kadınlarda görülme sıklığı açısından meme kanserinden sonra ikinci sırada akciğer kanseri bulunuyor. Ülkemizde her yıl 30-40 bin civarında akciğer kanseri vakası görüldüğü tahmin ediliyor. Bölgelerimize göre akciğer kanseri görülme oranı Ege Bölgesi’nde yüzde 39.5, Marmara Bölgesi’nde yüzde 26.9, Doğu Anadolu Bölgesi’nde yüzde 26.1, Güneydoğu Anadolu Bölgesi’nde yüzde 19.2, Akdeniz Bölgesi’nde yüzde 18.1, İç Anadolu Bölgesi’nde yüzde 16.6 olarak dikkat çekiyor” dedi.
KANSER TÜRLERİ İÇİNDE EN ÖLÜMCÜL OLANI AKCİĞER KANSERİ
Tüm kanser türleri içinde en ölümcül olanının akciğer kanseri olduğuna dikkat çeken Ülger, dünyada her yıl 1.3 milyon kişinin akciğer kanseri nedeniyle hayatını kaybettiğini kaydetti. Akciğer kanserinin yüzde 85-90 oranında sigara kullanımından kaynaklandığını vurgulayan Ülger, “ABD’de sigara kullanımının azalması ile akciğer kanseri vakalarının sayısında azalma kaydedildi. Türkiye’de ise hem nüfus hem de sigara kullanımı artıyor. Ayrıca sigara içenler yüzünden hiç sigara içmeyenlerin de kansere yakalanma riski bulunuyor. Kadınlarda sigara alışkanlığının artmasıyla birlikte kanser ölümleri öne çıkıyor. Türkiye’de ise yılda ortalama 25-30 bin kişi akciğer kanserinden hayatını kaybediyor” diye konuştu.
Ülger, sigaranın akciğer kanserinin olduğu kadar gırtlak kanserinin de başlıca nedeni olduğunu anlattı. Sigara içen kişinin ancak sigarayı bıraktıktan 10 yıl sonra hiç içmeyenle aynı duruma gelebildiğini belirten Ülger, “Yapılması gerekenleri şöyle sıralayabiliriz; sigara içiyorsanız hemen bırakın, sigara dumanından uzak durun, bol meyve sebze yiyin, sıvı yağları tercih edin, kırmızı et ve ürünlerini azaltın, spor yapın, fiziksel aktivitelerinizi artırın” ifadelerini kullandı.
CERRAHİ TEDAVİ HASTALIĞIN HANGİ EVRESİNDE GERÇEKLEŞTİRİLİR?
Akciğer kanserinde hücre tipinin belirlenmesinin tedavi yaklaşımının en önemli unsuru olduğunu belirten Ülger, şunları söyledi:
“Tedaviye karar vermede evreleme için fizik muayene, akciğer grafisi dışında bilgisayarlı tomografi, balgam sitolojisi, bronkoskopi, manyetik rezonans görüntüleme, PET-BT pozitron emisyon tomografisi, kemik sintigrafisi, mediastinoskopi, torakoskopi, ince iğne aspirasyonu yöntemleriyle hasta değerlendiriliyor. Sonrasında eğer hasta cerrahi girişimden yarar görecekse operasyon kararı alınıyor. Her akciğer kanserinde cerrahi tedavi uygulanmıyor. Hücre tipi, ayrımda öncelikli rol oynuyor. Küçük hücreli akciğer kanserlerinde özel koşullar haricinde cerrahi tedavi tercih edilmiyor. Bu tip kanserlerde kemoterapiye ek radyoterapi uygulayarak iyi sonuçlar alınıyor. Ameliyat kararında kanserin evresi çok önemli. Tetkikler sonucunda evresi tespit ediliyor. Kanser tedavisinde üç basamak bulunuyor; cerrahi tedavi (tercih edilen yöntem), kemoterapi, radyoterapi.”
CERRAHİ TEDAVİDE HANGİ YÖNTEMLER UYGULANIYOR?
Ülger, cerrahi tedavinin tercih edilen bir yöntem olduğu için değişik teknikler uygulanabileceğini vurguladı. Hastalığın her evresinde cerrahi tedavinin yeri olduğunu, ancak tercih edilen evre- I ve evre II’deki hastaların ameliyat olduğunu söyleyen Ülger, “Bu evrede ameliyat olan hastaların yaşam süreleri daha uzun oluyor. Beş yıllık yaşam süresi yüzde 70-80’i buluyor. Diğer evrelerde 2 yıllık yaşam süresi yüzde 20-25’e düşüyor. Kanseri erken evrede yakalamanın yolu sık takip ve taramalardır. Kısacası cerrahi tedaviden ziyade önemli olan hastaları hastalığa yakalanmamaları için korumak ve erken evrede tanı koyup tedavi etmektir” şeklinde konuştu.