Genel seçimler yaklaşırken rejimin kaderini belirleyecek olan yüzde 10 barajı önem kazanıyor. Çoğunluk partisine üstünlük sağlayan, siyasal tercihlerin/eğilimlerin çoğunu dışarıda bırakan bu baraj, şu anda Anayasa’yı ihlali gerekçesiyle Anayasa Mahkemesi’nin (AYM) gündeminde.
Demokratik Sol ve Büyük Birlik partileri mahkemeye bireysel başvuruda bulundular. AYM’ye Cumhurbaşkanı, Meclis’teki milletvekillerinin beşte birinin imzasıyla, iktidar partisi ya da muhalefet partisi başvurabiliyor. Bu yapılmadı. Bireysel başvuru yapıldı. Şimdi AYM bu usulün yasallığını da inceliyor.
Ancak uyulması gereken iki önemli hüküm var:
1- Mahkeme, “Bir kanun veya kanun hükmünde kararnamenin tamamını veya bir hükmünü iptal ederken, kanun koyucu gibi hareketle, yeni bir uygulamaya yol açacak biçimde hüküm tesis edemez.”
2- “Seçim kanunlarında yapılan değişiklikler, yürürlüğe girdiği tarihten itibaren bir yıl içinde yapılacak seçimlerde uygulanamaz.”
Yani, AYM ‘barajı iptal ettim, önümüzdeki seçimde uygula’ dediği anda kanun koyucu gibi hareket ederek yeni bir uygulamaya yol açacak; kendisini TBMM yerine koyacak…
Yüzde 10’luk baraj dünyada sadece ülkemizde ve Hint Okyanusu’nda 1500 kilometrekare ve 115 ada üzerine kurulu 92 bin nüfuslu, bir cumhuriyetin olan Seyşeller’de var ama Türkiye çok büyük, çok karmaşık.
Barajın etkileri
2002 seçimlerinde alınan oy ile Meclis’teki temsil arasında büyük bir orantısızlık vardı. (%45.) 2011 seçiminde bu durum oldukça düzeldi çünkü bugünkü HDP’nin adayları bağımsız olarak seçime girdiler. Baraj olmasaydı AKP, 15 kadar milletvekilini HDP’ye kaybediyordu.
Mevcut uygulamada nispi temsil baraj eklenince halkın tercihleri parlamentoya yansımıyor. Bu haksızlığı istikrar adına yapıyoruz. Oysa biliyoruz ki 1980 darbesini yapanlar bu hükmü dinciler ve Kürtler Meclis’e girmesin diye getirdiler. İkisi de engellenemedi. O halde bunca yıldır neden sürüyor? Hükümet kurabilen partiler ayrıcalıklarının sürmesi ve güçlerini başkalarıyla paylaşmayı istemedikleri için… Hani her sorun Parlamento’da çözülsün, itirazlar sokağa veya dağa yansımasın isteniyordu?
Yüzde 10 barajı %9,5’le bir partiyi Meclis dışında bırakabiliyor. HDP’nin cumhurbaşkanlığı ve yerel seçimlerdeki oy oranlarına bakarsak %6-9 arasında oyu var. Baraj olmazsa rahatlıkla 50 milletvekili çıkarabilir. Özetle baraj, seçim sonuçlarını kestirmeyi zorlaştırdığı için partileri hileye teşvik ediyor.
Ne olur?
Anayasa Mahkemesi iki karar verebilir. Birincisi barajın ihlal olduğunu söyleyebilir ve bununla yetinebilir. Bu durumda parlamentonun devreye girip barajı kaldırması gerekir. İkincisi ise mahkeme bir adım daha atar, somut norm denetimini uygulayarak baraj kararını iptal edebilir. Ancak iptal kararı 1 yıl içinde seçimlere uygulanamaz. Yeni bir ölçü koyacak merci Meclis’tir.
Diğer yandan tek kusurlu yüksek baraj değildir. Seçim Kanunu da sorunludur. Milletvekili seçiminde oy dağılımı ve kota standartları seçmene haksızlıktır. İstanbul'da bir milletvekili için 100 bine yakın oy gerekirken, nüfusu 200 bin olan bir yerde 20 bin oy yetiyor. Bu da parlamentoda temsilde dengesizlikler yaratıyor.
Konuya neresinden bakılırsa bakılsın görev Meclis’e düşüyor ve iş siyasi partilerin demokrasiye ne ölçüde inandıklarına kalıyor.
- BIST 83.048
- Altın 146,881
- Dolar 3,7605
- Euro 4,0391
- İstanbul 4 °C
- Diyarbakır -5 °C
- Ankara -10 °C
- İzmir 3 °C
- Berlin -2 °C
- Hollanda Başbakanı: Bu ülkeyi beğenmeyen çeksin gitsin
- Amedspor taraftarı, Fenerbahçe maçına alınmayacak
- İbrahim Halil Baran tutuklandı
- Irak'tan Haşdi Şabi'ye soruşturma
- Kurtulmuş: Trump yönetiminden iki talebimiz var
- İhraç ve kapatmalara itiraz yolu açıldı
- Mahkemeden Ahmet Türk'ün talebine ret
- Astana başladı: Suriye’de taraflar ilk kez aynı masada
- Barzani: Maliki gelirse Kürdistan’ı ilan ederim
- Trump: İsrail'i koşulsuz destekleyeceğiz
- Samsung Note 7'nin niye patladığını açıkladı
- HDP Milletvekili Erdoğmuş'a beraat
- Kulp Belediyesi’ne de kayyum atandı
- 4 yeni KHK Resmi Gazete'de yayımlandı
- HDP'den referandum açıklaması
Seçim barajı
- Suriye’nin Halep kentinden geriye kalanlar
- Başbakan Binali Yıldırım, Hewler'de
- Fransa Cumhurbaşkanı Hollande Hewler'de
- Dünyanın en soğuk şehri Yakutsk'da hayat
12345678
- Sait Çürükkaya...
- Antep'te sokak düğününe bombalı saldırı
- Cizre'deki bodrumlarda ne yaşandı?
- Nizamettin Ariç - Xakî Bîngol - Çîyayê Şengalê
12345678
RÖPORTAJ
- Barzani: Maliki gelirse Kürdistan’ı ilan ederimFederal Kürdistan Başkanı Mesut Barzani, Nuri el Maliki’nin hüküm süreceği bir Irak’ı asla kabul etmeyeceklerini belirterek böyle bir durumda kimseye sormadan Kürdistan’ı ilan edeceğini bildirdi
- Esad'dan Astana açıklamasıSuriye Devlet Başkanı Beşar Esad, 23 Ocak'ta Kazakistan'ın Astana kentinde yapılacak görüşmelerde önceliklerinin insani yardımların ulaştırılmasını garantiye alacak bir ateşkese ulaşılması olduğunu söyledi.
- Neçirvan Barzani: PKK, Şengal'den çıkmazsa güç kullanırızFederal Kürdistan Başbakanı Neçirvan Barzani, PKK’nin Şengal’den çıkması gerektiğini ifade ederek, gerekirse güç kullanmak zorunda kalacaklarını söyledi.
- ‘Fırat Kalkanı bir bataklık ve sonunu görmek mümkün değil’Rusya’nın Sesi Radyosu’na Fırat Kalkanı operasyonu ile ilgili konuşan gazeteci Fehim Taştekin, “Fırat Kalkanı bir bataklık operasyonuydu. Şimdiye kadar 37 askerimiz öldü ve sonunu görmek mümkün değil” dedi.
ÖZEL MAKALE
- Popüler Tarihin efendisi; Akgündüz Metinleri (2)"Saîdê Kurdî, Muhakemat eserinin 8. Mukaddimesinde ifade ettiği gibi İslam dünyasında, Hicri 300’den sonra ilmi çalışmaları yarı yarıya terk edilmişti, 500’den sonra tamamen bıraktı."
- Rusya, Suriye'yi S-300 ve S-400'lü savunma sistemiyle koruyacakRusya'nın Suriye'de S-300 hava savunma sistemleriyle S-400 füze savunma sistemlerini kullanarak birleşik hava savunma sistemi kurduğu belirtildi.
- Olivier Roy: 'Türkiye’nin politikası ne Osmanlı ne İslamcı'Ünlü Fransız siyasetbilimci ve Müslüman dünya uzmanı Olivier Roy, ivier Roy, 1992’de yayınladığı “Siyasal İslamın İflası” adlı kitabı dünya çapında ilgi uyandırmıştı.
- Kanuni ile başlayan Kürdistan davası"Kürdistan sorunu ne zaman ve hangi şartlarda meydana gelmiştir? Sorusuna verilecek cevap, şüphesiz, Şeref Han’a karşı uygulanan politik tutum bizim için anahtar unsur olarak karşımızda da durmaktadır."
KÜLTÜR SANAT
- Coen kardeşler Western dizisi çekmeye hazırlanıyorJoel ve Ethan Coen kardeşlerin üzerinde çalıştığı dizinin ismi 'The Ballad of Buster Scruggs' olacak.
- Aslı Erdoğan’a ‘insan hakları’ ödülüYazar Aslı Erdoğan, ‘Bruno Kreisky İnsan Hakları Ödülü’ne layık görüldü.
- İstanbul Kürt Enstitüsü kapatıldıİçişleri Bakanlığı kararıyla kapatılan dernekler arasında bulunan İstanbul Kürt Enstitüsü mühürlendi.
- Nûbihar Akademî Dergisinin 5. sayısı çıktıKürdoloji sahasında uluslararası Kürtçe-İngilizce hakemli bir dergi olan Nûbihar Akademî (NA), 5. sayısıyla akademisyen ve araştırmacılarla buluştu.