Gözde sinek uçuşması, genellikle vitreus boşluğu olarak adlandırılan göz içi sıvısının yapısal değişikliklerinden kaynaklanır.
Vitreus boşluğu, gözün yaklaşık %80’nini oluşturan ve lensin arkasında yer alan kısımdır. Bu bölge, yoğunluğu suya göre daha fazla olan, şeffaf bir jel benzeri bir sıvı ile doludur.
Gözde sinek uçuşmasına neden olan en yaygın faktörlerden biri, vitreus sıvısının içinde bulunan kollajen liflerinin zamanla çözülerek parçalanmasıdır. Bu durum, yaşlanma süreciyle veya miyopiyle birlikte ortaya çıkan doğal bir süreçtir. Yaşlandıkça, vitreus sıvısı içerisindeki kollajen lifleri daha da parçalanabilir ve bu parçalar göz içinde yüzerken sinek uçuşması olarak algılanır.
Bu yapılar, beyaz zeminde veya gökyüzüne bakıldığında gözün önünde uçuşan cisimcikler olarak algılanır. Birçok insan bu durumu "gözde sinek uçuşması" olarak tanımlar. Bu ipliksi oluşumlar genellikle görüşü etkilemez ve tedavi gerektirmez. Ancak bazı kişilerde, sayılarının artmasıyla birlikte rahatsızlık hissi ve görme bulanıklığı oluşabilir.
Gözde sinek uçuşması tedavisi hakkında daha fazla bilgi almak ve muayene olmak için kliniğimize başvurabilir, Prof. Dr. Yonca Aydın Akova’dan randevu alabilirsiniz.
Yaşlanma: Gözlerdeki vitreus jelinde yaşlanma süreciyle birlikte oluşan değişiklikler, sinek uçuşması belirtilerine neden olabilir. Vitreus jelindeki sıvı kısmının yoğunluğu artar ve içindeki lifler bir araya gelebilir, bu da gözde sinek uçuşmaları ve örümcek ağı görünümünün ortaya çıkmasına yol açar.
Vitreus bozuklukları: Vitreus jelinde meydana gelen bozukluklar, gözde sinek uçuşmasının bir başka nedenidir. Vitreus jelindeki sıvı, zamanla koyulaşıp kalınlaşabilir. Bu durumda vitreus jel tabakası retinadan ayrılır. Buna arka vitreus dekolmanı veya vitreus ayrılması adı verilir.
Bu dönemde görme sinirinden ayrılan vitreusun arka yüzeyinde tam veya yarım halka (Weiss halkası) şeklinde veya farklı şekillerde gölge görülebilir. Bu gölge gözümüzü hareket ettirdikçe haraket eder. Bu durum, göz içinde küçük parçacıkların bir araya gelerek sinek uçuşması belirtilerine yol açmasına neden olabilir. Bu ayrılma sırasında retinada çekinti olursa ışık çakması şikayeti ortaya çıkabilir. Göz açık veya kapalıyken çakan şimşekler veya ışıklar görülebilir.
Vitreus ayrılması sırasında retinada yırtık veya delikler oluşabilir, retina ayrılma meydana gelebilir.
Göz yaralanmaları: Göze gelen darbeler veya yaralanmalar da sinek uçuşması sorununa yol açabilir. Gözde oluşan yaralar, vitreus jelinin iç yapısını etkileyebilir ve gözde sinek uçuşmalarının oluşmasına sebep olabilir.
Göz ameliyatları: Özellikle katarakt ameliyatı gibi göz cerrahileri sonrasında gözde sinek uçuşması ortaya çıkabilir. Bu, ameliyat sırasında veya sonrasında vitreus jelinin yapısının değişmesi veya vitreusun hareketlenmesiyle ilişkili olabilir.
Gözde sinek uçuşması zaman içerisinde geçen bir rahatsızlık değildir. Zamanla gözde uçuşan cisimlerin sayısı azalabilir, artabilir. Ancak çoğu zaman bireyi rahatsız edecek kadar fazla sayıya ulaşmazlar. Gözde sinek uçuşması genellikle ciddi bir sorun olmasa da bazı durumlarda rahatsız edici olabilir. Bu nedenle, semptomları hafifletmek veya rahatlatmak için bazı tedavi seçenekleri bulunmaktadır.
Bekleme: Birçok insan için sinek uçuşması semptomları zamanla azalabilir veya daha az fark edilir hale gelebilir. Bu nedenle, doktorlar bazı vakalarda tedaviye ihtiyaç duyulmadığında sadece beklemeyi tavsiye edebilir. Bu dönemde bazı besin destekleri kullanılabilir.
Vitreolizis: Bu, lazer kullanılarak sinek uçuşması semptomlarını hafifletmeyi amaçlayan bir işlemdir. Lazer enerjisi, göz içindeki vitreus jelindeki parçacıkları küçülterek veya dağıtarak semptomların azalmasına yardımcı olabilir.
Gözde sinek uçuşması ve/veya ışık çakması şikayetiniz varsa göz doktoruna başvurmanız çok önemlidir. Doğru tanı ve değerlendirme, uygun tedavi seçeneklerini belirlemek açısından çok önemlidir.
Gözdeki sinek uçuşmaları ya da uçuşan cisimlerin görülmesi göz içi sıvısının yaşa bağlı olarak koyulaşması, yapısının bozulması ve iplikçikler oluşması sonucu oluşan doğal bir süreç olduğu için herhangi bir bitkisel tedavisi yoktur.
Hayır, sinek uçuşması (floaters) katarakt ile doğrudan ilişkili bir sorun değildir. Katarakt, gözün doğal lensinin bulanıklaşmasıyla ortaya çıkan bir durumdur. Sinek uçuşması ise gözün vitreus adı verilen jel benzeri sıvısında bulunan ipliksi veya noktasal yapıların algılanmasıyla ilgilidir.
Katarakt, genellikle yaşlanma, travma veya bazı hastalıklar nedeniyle oluşurken, sinek uçuşması genellikle vitreus sıvısındaki doğal değişiklikler veya yaşlanmaya bağlı olarak meydana gelir. İki durumun birbiriyle ilişkisi yoktur ve tedavi yöntemleri farklıdır. Sinek uçuşması için genellikle tedavi gerekmeyebilirken, katarakt durumunda cerrahi müdahale sıklıkla tercih edilen bir tedavi seçeneğidir.
Eğer katarakt ve sinek uçuşması gibi göz sorunları yaşıyorsanız, göz doktoruna başvurarak durumunuzu değerlendirmeniz ve uygun tedavi yöntemlerini öğrenmeniz önemlidir. Katarakt ve cerrahisi konusunda uzman olan Prof. Dr. Yonca Aydın Akova’ya kısa sürede ulaşıp, muayene olabilir ve tedavi gerekliyse hemen tedavi olabilirsiniz.
Evet, bazı durumlarda sinek uçuşması (floaters) göz tansiyonu yani glokom ile ilişkili olabilir. Glokom, göz içi basıncının yükselmesine bağlı olarak optik siniri etkileyen çok sinsi bir göz hastalığıdır. Bu nedenle 45 yaş sonrası her birey yılda en az bir kere göz tansiyonu ölçtürüp göz tomografisi ile görme siniri kontrolü yaptırmalıdır. Glokom ilerledikçe, optik sinir hasarı ve görme kaybı meydana gelebilir. Bu durumda, göz içi basıncındaki artış vitreus sıvısının hareketini etkileyebilir ve sinek uçuşması ortaya çıkabilir.
Ancak sinek uçuşması genellikle glokomun belirtisi olarak kabul edilmez. Glokomun ana belirtileri arasında görme alanı kaybı, bulanık görme, ışık halkaları görme veya göz ağrısı gibi belirtiler bulunur. Sinek uçuşması genellikle glokomun bir yan etkisi olarak ortaya çıkabilir.
Eğer glokom teşhisi konulmuşsanız ve sinek uçuşması, kurum yağması, gözde ışık çakması gibi belirtiler yaşıyorsanız, bu belirtiler çok hızlı körlükle sonuçlanabilen retina yırtıklarının belirtisi olabileceği için bu durumu göz doktorunuzla hemen paylaşmanız önemlidir. Göz doktorunuz, gözünüzün durumunu değerlendirerek uygun tedavi seçeneklerini önerecektir.
Gözde sinek uçuşması olursa göz ve göz dibi muayenesi için göz doktoruna başvurmak gerekir. Göz doktorunuz, göz yapınız uygunsa damla ile göz bebeğini büyüterek detaylı göz dibi muayenesini yapar.
Eğer retinada yırtık veya delik varsa acilen lazer tedavisi uygulanır. Eğer retinada yırtık yoksa ama ışık çakması (gözde sinek uçuşması) devam ediyorsa, kısa aralıklarla bu muayene tekrarlanmalıdır. Şikayeti artarsa beklemeden göz doktorunuza başvurmanız gerekir. Fark edilemeyen bir retina yırtığı hızla retina dekolmanı denilen retina ayrılmasına ve bu durum tedavi edilmezse görme kaybıyla sonuçlanabilir.
Retina yırtığı durumunda, erken teşhis ve tedavi önemlidir. Eğer gözünüzde ani ortaya çıkan siyah noktalar, kurum yağması ve ışık çakması gibi şikayetlerden herhangi birini yaşıyorsanız, vakit kaybetmeden göz doktoruna başvurup göz arkası (göz dibi) muayenesi olmanız önemlidir. Bu tür şikayetleriniz varsa kısa sürede kliniğimize başvurarak Prof. Dr. Yonca Aydın Akova’ya muayene olabilirsiniz.