Osmanlı’yı Öğreniyorum kitabı Türk televizyonculuğunun tanınan yüzü ve gündem ötesi programı ile geniş kitlelere hitap eden sunucu Pelin Çift tarafından kaleme alınmıştır. Kitap 2017 tarihinde Genç Destek yayınevinden çıkmıştır. Osmanlı’yı anlatma konusunda gençlere ve çocuklara hitap eden eser; toplam 109 sayfa olarak tamamlanmış ve yazım dili açısından akıcılığını korumuştur. Kitap bir sohbet havasında yazılmış ve okuyucuyu sıkmayacak, hatta bazı konularda merak uyandıracak sorularla bölümleri anlatmıştır. 109 sayfalık kitapta bazı bölümlerde konuyla ilgili resimler, minyatürler ve diğer görsel materyaller kullanılarak hitap ettiği kitlenin ilgisini canlı tutmak amaçlanmıştır.
Kitabın Olumlu Yönleri
- Kitapta, derslerde sıkıcı ve soyut anlatılan Osmanlı Tarihi konusunu sohbet havası biçimde ve gençlerin anlayabileceği dilde anlatılmıştır.
- Çocuklar için tarih eğitimi alanında eksik olan bilgi aktarma alanını dolduran bir eser olmuştur.
- 109 sayfalık bir eserde genel olarak Osmanlı tarihi üzerinde en çok merak edilen sorulan cevaplanmaya çalışılmıştır.
- Kitapta bazı yerlerde okuyucuda merak uyandırarak tarih soruları için araştırmaya sevk etmiştir.
- Kitapta birçok ilklerden kısaca söz edilerek atıl kalan birçok noktaya temas edilmiştir.
Kitabın Olumsuz Yönleri
- Kitapta bazı noktalarda tarihçilerle tartışılan konulara yer verilmiştir. Örneğin kitabın 27 sayfasından Osmanlı tarihinde ilk “Sultan” unvanını kullananın I. Murat olduğu yazılmıştır. Ancak Halil İnalcık, İsmail Hakkı Uzun Çarşılı gibi tarih otoriteri bu konuda ilk sultan unvanını kullananın Orhan Gazi olduğunu ifade etmişlerdir. Bu konuda kitapta verilen bilginin atıf yaptığı kaynağın gösterilmemesi eksiklik olmuştur.
- Kitap bir tarih kitabı olduğu için belgelere veya 2. elden hiçbir kaynağa atıf gösterilmemiş ve kitabın sonunda bir kaynakça yer almamıştır. Her ne kadar akademik bir kitap özelliği taşımasa da tarih konusunda belge göstermek ve kaynakçaya yer vermek son derece önemlidir.
- Bir diğer eksiklik ise kitapta yer alan görsellerin ulaşılabileceği kaynaklar belirtilmemiş, sadece görselin ne olduğuna yer verilmiştir.
- Kitabın 53. sayfasında “Cülüs bahşişi padişahlığı Kosova’da ilan edilen Yıldırım Bayezid zamanında başlamış, son Osmanlı padişahı olan Vahdettin’e kadar sürmüştür.” ifadesi yer almaktadır. Ancak bu bilgide tarihçiler tarafından böyle açıklanmamakta ve tarihi kaynaklarda Son cülus bahşişi veren padişahın III. Mustafa olduğu belirtilmektedir. Kaldırılması ise 1774 de I. Abdülhamit‘in tahta çıktığı yılda Ruslarla savaş devam ettiği devletin hazinesinde para olmadığı için cülus bahşişi usulü kaldırılmıştır.
- Genel olarak kitapta birkaç noktada yukarıda bahsettiğim gibi tarihsel hatalara ve tarihçilerin üzerinde tam olarak anlaşamadığı konulara değinilmiştir. Bu konulara değinilmemesi veya iki farklı görüşünde ifade edilmesi yerinde olabilirdi.
Okuma süresi: Büyükler için 2 saat
Gençler ve çocuklar için: 5 – 6 saat
Eleştirilerim Doğrultusunda Okumak İçin Önerdiğim Kitaplar:
- Evliya Çelebi, Seyahatname, Yapı Kredi Yayınları, 2013. - Halil İnalcık, Devlet-i Aliyye, Türkiye İş Bankası Yayınları, 2009. - İbn-i Battuta Seyahatnamesi, Yapı Kredi Yayınları, 2004. - İlber Ortaylı, Osmanlı'ya Bakmak, İnkılap Yayınevi, 2016. - İsmail Hakkı Uzunçarşılı, Osmanlı Tarihi, Türk Tarih Kurumu Basımevi, 2003.