Tarihe tanıklık eden 10 havayolu
Tarihe tanıklık eden, günümüzde de zirvede olmasıyla dikkat çeken 3 önemli ve köklü havayolu var. Bunlardan birisi de Türk Hava Yolları (THY). Türkiye’nin bayrak taşıyıcısı THY, Devlet Hava Yolları adıyla 20 Mayıs 1933’te kuruldu. O tarihte şirket filosundaki 2 adet King Bird, 2 adet Junkers F-13, 1 adet Tupolev ANT-9’la uçuşlarına başladı.
İlk seferini İstanbul’dan Ankara’ya Eskişehir aktarmalı yaptı. En eski havayolları olarak tarihe tanıklık eden THY, 29 Ekim’de açılacak olan İstanbul Yeni Havaalanı’yla birlikte (İHY) yükselişini daha ivmeli bir şekilde sürdürecek.
Tarihteki ilk uçuşunu İstanbul’dan Ankara’ya yapan şirket İstanbul Yeni Havalimanı’ndaki ilk iç hat uçuşunu da Ankara’dan İstanbul’a yapacak. Ülkemizin en önemli iki şehrine yapılan uçuşlar kuşkusuz bir milat niteliği taşıyor ve taşıyacak.
THY, tarihe tanıklık eden hava yolları arasında Qantas ve Delta Havayolları’yla birlikte hem en köklü geçmişe hem de günümüzde zirvede olma özelliğine sahip.
Bu 3 büyük şirketle beraber dünya tarihine tanıklık eden, en eski havayolu firmaları hangileri olabilir? Birisi milli havayolumuz THY, geriye kalan diğer 9 şirketi, havacılık sektörünün bu noktalara gelmesinde öncülük edenleri yakın plana aldım. Buyurun bir göz atalım;
İSPANYA’NIN IBERIA’SI
İspanya’nın bayrak taşıyıcı havayolu Iberia, 1927 yılında kuruldu. Merkezi Madrid olan şirket, 81 uçaklık filosuyla Iberia Group’un bir parçasıdır. 39 ülkede 109 dan fazla noktaya uçuyor. Iberia Group olarak sadece yolcu taşımacılığı alanında hizmet vermeyen şirket kargo taşımacılığı, havalimanları işletme ve IT hizmetlerinin yanı sıra uçaklara ikram hizmeti veren bir firma olarak göze çarpıyor.
KÜÇÜK AMA HİKAYESİ BOL: AIR SERBIA
Eski Yugoslavya şimdiki Sırbistan’ın bayrak taşıyıcısı şirket başkent Belgrad merkezli faaliyet gösteriyor. Şu an 21 uçaklık filoya sahip olan şirket, Amerika’ya uçuş yapan ilk Yugoslav havayolu olma unvanını da elinde bulunduruyor. 1990 yılında Yugoslavya’nın parçalanmasının ardından Sırbistan’ın bayrak taşıyıcısı olarak hizmet vermeye devam eden Serbia, savaş döneminden sonra yaşlanan filo ve mali krizle sarsıldı. 2013’de 5 yıllığına adı Jat Airways olduğu zamanlarda Etihad Airways’e yüzde 49’luk kısmı satıldı ve böylece ayakta kalabildi. Air Serbia, Belgrad Nikola Tesla Havalimanı’nı merkez olarak kullanıyor.
ATLANTA’NIN LOKOMOTİFİ: DELTA
Amerika Birleşik Devletleri’nin halen faaliyet gösteren en eski havayolu şirketidir. 30 Mayıs 1924’te Macon-Georgia’da kuruldu, 1925 yılında ise Louisiana’ya taşındı. 1941 yılında her yıl “Dünyanın En Yoğun Havalimanı” seçilen Atlanta Hartfield-Jackson Uluslararası Havalimanı’nı merkez yaptı. Günlük 5 bin 400 uçuş yapan firma, ABD’deki çeşitli havalimanlarından, 54 ülkede 319 noktaya uçuş yapmaktadır. Sky Team havayolu ittifakının 4 kurucu üyesinden biridir. Filosunda 826 uçak bulunuyor. Airbus, Boeing ve Bombardier gibi uçak üreticilerinden 326 adet siparişi olan şirket, 2022 yılında bin 192’ye çıkacak filosu ile uzun yıllar daha havacılık dünyasının büyükleri arasında olacak gibi gözüküyor.
TÜRKİYE İLE AYNI YAŞTA: FINNAIR
Finlandiya’nın bayrak taşıyıcısı Finnair, Helsinki Airport merkezinden yaptığı uçuşlarla geçen yıl 12 milyon yolcuya hizmet verdi. Oneworld havayolu ittifakının üyesi. Yaşı Türkiye Cumhuriyeti ile aynı. Şirketin kuruluşunun ardından, 11 Aralık 1923’te ilk ticari uçuşunu Helsinki’den Letonya Talin’e gerçekleştirmiş. Filosunda 79 uçak bulunan Finnair, Londra Heatrow Havalimanı merkezli kargo seferleri de düzenliyor.
KÖKLÜ GEÇMİŞİ VAR: CZECH AIRLINES
Çekya (Çek Cumhuriyeti) bayrak taşıyıcısı Czech Airlines da 1923’te kurulan bir başka şirket olarak dikkat çekiyor. 6 Kasım 1923’te temeli atılan şirketin Merkezi Prag’ın Vaclav Havel Havalimanı. Geniş bir filosu ve uçuş ağı yok ama köklü tarihi var. Ama kendi iştiraki şirketleriyle uçak teknik bakım ve yer hizmetleri sektöründe de belirli bir yere sahiptir. Filosunda 18 uçak bulunuyor.
BİR ZAMANLAR DEVDİ: AEROFLOT
Rusya Federasyonu’nun bayrak taşıyıcısı, Sovyetler Birliği döneminde dünyanın en büyük havayolu unvanına sahipti. Aerofloft, 19 Ocak 1921’de Lenin tarafından imzalanan belgeyle hizmet başlamış, 31 Ocak 1923’te ise ilk posta ve yolcu taşımacılığını yapmıştır. Yüzölçümü çok büyük olan Sovyetler Birliği döneminde iletişim, haberleşme ve ticaret için büyük katkı sağladı. İlk uçuşunu Moskova-Oryol-Kursk-Kharkov seferleriyle arasında gerçekleştirdi. Şirket 2006 yılında Skyteam havayolu ittifakına 10’cu üye olarak katıldı. Moskova’daki Sheremetyevo Havalimanı’nın merkez olarak kullanan şirketin filosunda 232 uçak bulunuyor. 2023 yılına kadar da filoya 100 uçak daha katılacak.
DÜNYANIN EN KÖKLÜSÜ :QANTAS
Avustralya’nın en büyük dünyanın ise en köklü havayolu şirketlerindendir. 1951’den bu yana hiç can kaybına sebep olan kazası olmayanlardan. 16 Kasım 1920’de Winton, Queensland’da temelleri atılmıştır. Queensland demiryolu hatlarını birbirine bağlayan yolcu ve posta taşımacılığına hizmet etmiştir. Şirketin ilk uçağı Avro 504K olmuştur. Bu uçak uçuşlarını 105 km’lik seyir hızıyla gerçekleştiriyo rdu. 1 pilot ve 2 yolcu kapasitesi vardı. Filosunda 124 adet uçak bulunuyor. Ağırlıkla Brisbane, Sydney ve Melbourne havalimanlarını kullanan şirket, Oneworld ittifakı üyesi.
LATİN AMERİKA DENİNCE: AVIANCA
Şirket Kolombiya’da 5 Aralık 1919’da kuruldu. 2 ay daha erken kurulsaydı dünyanın en eski havalimanı olma unvanını KLM’den alacaktı. Türk Hava Yolları’nın da sefer düzenlediği Bogota El Dorado Havalimanı’nda kurulan şirket, 21 Haziran 2018’de Star Alliance üyesi oldu. Halen Kolombiya’nın en büyük şirketi ve Latin Amerika’nın en iyi iki havayolundan biri. Filosunda 5 kargo, 184 yolcu uçağı bulunuyor.
DÜNYANIN EN ESKİSİ: KLM
7 Ekim 1919’da KLM Royal Dutch Airlines olarak kurulan şirket, dünyanın en eski havayolu. Hollanda’nın başkenti Amsterdam’ın Shipol Havalimanı’nı merkez olarak kullanan KLM, ilk tarifeli seferini de 1920 yılında Amsterdam-Londra arasında yaptı. İlk yıl 345 yolcu, 25 bin posta ve kargo taşıma başarısına imza attı. 1946 yılı ise Avrupa’da bir ilk olarak tarihe geçti. KLM, New York’a sefer düzenleyerek okyanus boyunca tarifeli uçuşu gerçekleştiren ilk şirket oldu. Sky Team havayolu ittifakı üyesi olan şirket, 2004 yılında Air France’la güçlerini birleştirdi. Filosunda 199 uçak bulunuyor.