Sermaye Piyasası Kurulu, (SPK), hedge (serbest) fonlara ilişkin, rehber niteliği taşıyan düzenleme yaptı.
SPK Başkanı Turan Erol, hedge fonların faaliyete geçişi konusunda herhangi bir erteleme yapılmayacağını kaydetti.
Turan Erol, hedge yatırım fonlarının, belli niteliklere sahip sofistike yatırımcılara pazarlanan esnek yatırım limitleri ve stratejilerine sahip, karmaşık finansal araçlar kullanarak yüksek getiri elde etmeyi amaçlayan fonlar olduğunu ifade etti.
Giderek artan sayıları ve ulaştıkları portföy büyüklükleri göz önüne alındığında, bu fonların sistemik risk yarattıkları konusundaki algılamaların her geçen gün arttığına işaret eden Erol, “Nitekim subprime (yüksek riskli) mortgage (tutsat) kredilerinde yaşanan sıkıntılar bu yöndeki algılamaları daha da güçlendirmiştir” dedi.
Gerek ABD gerekse AB'de yürütülen çalışmalara bakıldığında, serbest yatırım fonlarına yönelik kapsamlı düzenlemelerden çok; şeffaflık, değerleme, karşı taraf riski ve riskin yönetimi konularının ağırlık kazandığını anlatan Erol, şunları kaydetti:
“Bu çerçevede Kurul, yurt dışındaki gelişmelere paralel şekilde hedge fonlarda fonun türev araç yatırım stratejisine, kullanılan türev araçların karmaşıklık ve risk düzeyine uygun bir risk yönetim sistemi oluşturulması yönünde, rehber niteliği taşıyan düzenleme çalışmalarını tamamladı.
Çalışmanın amacı, portföy yönetim stratejilerinde türev araçlara yatırım yapacağı belirtilmiş olan menkul kıymet yatırım fonlarının risk yönetim sistemlerine ilişkin genel ilkeler ile hedge fonların ve garantili yatırım fonları ile koruma amaçlı yatırım fonlarının türev araçlar nedeniyle maruz kaldıkları risklere ilişkin esasların belirlenmesidir. Yatırım fonu düzenlemelerinde belirlenen risk sınırlamalarından muaf olan hedge fonlar açısından türev araçlar nedeniyle maruz kalınan risklerin ölçüm, kontrol ve takibinin önemi artmaktadır. Söz konusu düzenleme ile fonların risk profiline uygun risk yönetim tekniklerinin kullanılması suretiyle, fonun maruz kaldığı risklerin düzenli bir şekilde tespitinin, ölçümünün ve kontrolünün sağlanması amaçlanmaktadır.”
YAPILAN DÜZENLEMELER
Hedge fonlara ilişkin düzenleme çalışmalarında gerek konu hakkındaki yurt dışındaki gelişmeler gerekse mevcut fon sektörünün durumu ve ihtiyaçlarının göz önüne alındığını kaydeden Erol, AB mevzuatına uyum çalışmaları kapsamında, diğer yatırım fonlarından farklı olarak hedge fonlar için farklı kuruluş ve işleyiş koşullarının belirlendiğini söyledi. Erol, “Diğer yatırım fonlarına uygulanan yatırım sınırlamaları hedge fonlara uygulanmamakta, her fon yatırım sınırlamalarını yatırım stratejisine bağlı olarak kendi belirlemektedir. Buna paralel şekilde, fon paylarının satışına ilişkin zarar tolerans limiti gibi sınırlamalar da fonlar tarafından belirlenecektir” diye konuştu.
“SINIRLI, AMA İSTİKRARLI BÜYÜME KAYDEDECEĞİ ÖNGÖRÜLÜYOR”
Türkiye'de halen yaklaşık 3 milyon yatırımcının yatırım yaptığı fon piyasasında, toplam değeri yaklaşık 20,5 milyar ABD Doları olan 287 yatırım fonu ve toplam değeri 3,4 milyar ABD Doları olan 103 emeklilik yatırım fonunun faaliyet gösterdiğini ifade eden Erol, dünyada ise bugün 9 bin civarındaki hedge fonun yaklaşık 1,7 trilyon ABD Doları tutarında bir varlığı yönettiğinin tahmin edildiğini kaydetti.
Türkiye'de kurulacak hedge fonların ulaşabileceği büyüklüğe ilişkin şimdiden bir tahmin yapmanın güç göründüğünü dile getiren Erol, “Ancak sadece yüksek risk almak isteyen nitelikli yatırımcıların yatırım yapacağı fonlar olmaları sebebiyle sınırlı ama istikrarlı bir büyüme kaydedeceği öngörülmektedir” dedi.
Hedge fonların tüm dünyada portföy yönetimi itibariyle en üst düzeyde bilgi, beceri ve deneyim gerektiren fon türleri olduğunu anlatan Erol, şunları kaydetti:
“Bu fonların ülkemizde faaliyet göstermesi ile birlikte portföy yönetim şirketlerimizin nitelikli uzman kadrolarının kapasitelerini tam anlamıyla kullanmasına ve kapasitenin sürekli olarak geliştirilmesine imkan doğacaktır. Bu birikim de yatırım fonu sektörünün tamamı tarafından kullanılacak ve tüm fonlarımızın yönetimi bu süreçten olumlu etkilenecektir.”