Günlük ya da haftalık ev kiralayan mal sahiplerinin araştırdığı konulardan birisi de kira beyannamesi oldu. Ticari sıfatla kullanılan ve defter tutma zorunluluğu bulunan bu dairelerin beyanname koşulları biraz daha farklı işliyor. Yazlık evin kira geliri beyannamesi olup olmadığı da aynı koşullar dahilinde merak edilen konular arasında yer alıyor. Peki, yazlık ev ile günlük ve haftalık kiralık ev için beyanname verilme koşulu bulunuyor mu?
Yazlık ev için kira beyannamesi verilip verilmeyeceği, verilirse dahi kaç ayı kapsayacağı ev sahiplerinin araştırdığı konu oldu. Benzer durum günlük ve haftalık kiralama için de merak konusu oldu. İşte, o konu hakkında detaylı bilgiler
GÜNLÜK-HAFTALIK KİRALAMANIN VERGİSEL FARKI VAR MI?
Maliye, günlük-haftalık kiralamaları; tipik kira geliri (GMSİ) olarak değil, ‘ticari kazanç’ olarak görüyor. Ticari kazanç olunca mülk sahibi için çok şey değişiyor. Çünkü GMSİ’de yılda bir kez gelir vergisi (GV) beyannamesi vermek yeterli. Ticari kazançtaysa (gerçek usulde) defter tutma zorunluluğu var, düzenli olarak KDV beyannamesi (ve işlemlere bağlı olarak muhtasar beyanname) verme zorunluluğu var. Tabii ki yıllık GV beyannamesi zorunluluğu da var. Dolayısıyla kira geliri ticari kazanç olarak görülünce mülk sahibi için yükümlülükler oldukça artıyor.
Peki, günlük kiralamaları Maliye neden ‘ticari kazanç’ olarak görüyor? “Uzun süreli kiralamaya göre daha fazla gelir elde edildiği, süreklilik arz edecek şekilde her kiracı ayrıldığında tekrar kullanıma hazır tutulduğu” yaklaşımıyla ticarikazanç olarak görülmekte. Ayrıca Maliye, bu tip kiralamalar için organizasyon gerektiğini dolayısıyla kira geliri olarak değil ‘ticari kazanç’ olarak vergilendirilmesi gerektiğinibelirtiyor (Ankara Vergi Dairesi Başkanlığı, B.07.1. GİB.4.06.16.01-120[37-12/10]-928 13/09/2012 sayılı özelge).
Günlük kiralama yapan mülk sahiplerinin adli riskleri de dikkate alması gerek ayrıca. Günlük- saatlik kiralamalarda kiralayanın kimliği bilinmiyor çoğu zaman. Konutu mülk sahibi kendisi de kiraya verebiliyor, aracılar vasıtasıyla da kiraya verilebiliyor. Fark etmiyor, kayıt dışı kiralamalarda aynı riskler devam ediyor. Terör örgütleri ve fuhuş çetelerinin de bu konutları kiralama riski var. 22 Kasım 2016’da Resmi Gazete’de yayınlanan 678 sayılı Kanun Hükmünde Kararname (KHK) kapsamında, günübirlik ev kiralayanlara da kimlik bildirimi zorunlu hale getirildi.
YAZLIKLARI KİRAYA VERMENİN VERGİSEL FARKI VAR MI?
Yazlık konutlarda kiralamanın süresi ve şekline göre vergileme değişiyor. Beyan edilecek gelirin; kira geliri mi (gayrimenkul sermaye iradı-GMSİ) yoksa ticari kazanç mı olacağı yine yukarıdaki kriterlere bakılarak belirleniyor. Yani aylık-sezonluk olarak kiralama varsa ertesi yıl Mart ayında (2016 istisna tutarı olan 3.800 lirayı da aşıyorsa) tek bir beyanname verilmesi yeterli. Ancak; eğer günlük-haftalık kiralama varsa, her defasında yeni müşteri için yazlık tekrar kullanıma hazır hale getiriliyorsa (bu tip kiralamalar için bir organizasyon gerektiğinden de yola çıkılarak) ticari kazanç olarak görülüyor. Elde edilen kira geliri ‘GMSİ’ sayılmıyor,
‘ticari kazanç’ sayılıyor. Ticari kazanç sayılınca da -devamlı vergi mükellefiyeti olmadan gelir elde edenler için- hem cezalı vergi kesiliyor, hem de mükellefiyet (defter tutma, yıl içinde de beyanname verme gibi yükümlülükler) tesis ediliyor.