म्हज्या बर्याच इश्टांक खबर आसा - काशिनाथ शांबा लोलयेंकार हो म्हजो आवडटो कवी. ताचे कवितांचो हांव 'दिवाना' अशें म्हणल्यार जाता. पयर ताका साहित्य अकादेमीचो पुरस्कार मेळ्ळ्या उपरांत म्हजो इश्ट प्रकाश कामत म्हणपाक लागलो - बरय मरे तुज्या आवडट्या कवीचेर. ताका साहित्य अकादेमीचो सर्वोच्च पुरस्कार मेळ्ळा. हीच संद घेवन बरय ताचेर कितें तरी. पूण म्हजो हो लेख काशिनाथ शांबा लोलयेंकाराचेर न्हय ताच्या कवितांचेर आसा. कारण ताच्यो कविता म्हाका पिशें लायतात. ताच्यो कविता वाचप हो म्हजे खातीर एक आनंद सोहळोच जावन आसता. म्हजे मुखार तुमी पंचपक्वानांचें ताट दवरलें आनी तेच वांगडा काशिनाथ शांबा लोलयेंकार हांच्या कवितांचो संग्रह दवरलो जाल्यार हांव त्या पक्वानांच्या ताटा कडेन आडनदर करून काशीचो कविता संग्रह उखलतलों. काशीन कोंकणी कविता खूब गिरेस्त करपाचें काम केलां. कसल्या कसल्या आभुशणांनी ताणे कोंकणी कविता सजयल्या. कोंकणी कवितेक ताणे एक नवी वाट, एक नवी दिका मेेळोवन दिल्या. कोंकणींत अत्याधुनीक कविता नासली. काशीन अत्याधुनिक कवितेचें रसरशीत, सळसळीत, टवटवीत अशें पर्व कोंकणी कवितेंत हाडलां. आनी हें पर्व, ही कविता खंयच्याच भारतीय भासांतल्या कवीच्या कवितांचें अनुकरण करिना तर ताची कविता स्वताची अशी एक खाशेली शैली, खाशेलें रूप घेवन आयलां. ताचे कवितेंत नवे प्रयोगच आसात. आनी ती खूब बोल्डय आसा. तातूंत बॅडरूम म्हणल्यार न्हिदपाचे कुडींतल्यो कविताय खूब आसात. आनी तातूंत बॅडरूमांतल्या तरणाट्यापणांतली सळसळ आनी जोम आसा. पूण न्हिदपाचे कुडींतल्यो ह्यो कविता अश्लील नात, बुरश्यो नात तर तातूंत दादलो आनी बायल हांच्या पवित्र नात्यांतल्यो हवेत तरंगपी सपनांतल्यो संवेदना आसात.
जल्म आनी मरण हीं दोनच ह्या जगांतलीं शाश्वत सत्यां. तांचेर काशीन कितल्योशोच कविता बरयल्यात. जल्म आनी मरणा वयल्यो ताच्यो कविता वाचतना वाचक अंतर्मुख जातात. ह्यो कविता वाचकाच्या मेंदवाक झिणझिणी हाडटात. सत्यजीत रे, श्याम बेनेगल, ऋत्विक पटक (एसआयसी) हांचे सारक्या दिग्दर्शकांचे अभिजात चित्रपट पळोवन थियेटरांतल्यान भायर सरतना तकलेक जो त्रास जाता तशेच त्रास काशीच्यो कविता वाचतना जाता. पूण हो त्रास खूब सुखदेणो आसता. जाय जाय अशें दिसपी, वाचकाची भूक भागोवपी असो हो त्रास आसता. हिंदीतलो फाकिवंत कथाकार उदय प्रकाश आनी राजस्थानी कथाकार विजयदान देथा हांच्यो जागतीक दर्जाच्यो अभिजात अशो कथा वाचतना दुख्ख, सूख, आनंद, वेदना अशा संमिश्र भावनांचें जें वादळ तुमच्या मनांत उठ्ठा तशेंच शें कितेंतरी काशीचे 'काशीन म्हणपाचें सोडूंक ना','काशीक म्हणचेंच पडटा', 'काशी म्हण्टा' आदी संग्रह वाचतना वाचकांक जाता.
काशीच्या कवितांचें आनी एक (एसआयसी) व्हडपण म्हणल्यार तो आपल्या कवितांतल्यान वाचकांक मातय 'स्पून फिडिंग' करिना. कोंकणींतले बरेचशे नवे कवी वाचकांक 'स्पून फिडिंग' करतात. नकळत तें तांच्या कवितांतल्यान जाता, कविते विशींचो योग्य अभ्यास ना आनी जांकां अजून कविता सारकी गावली ना अशा कवींचे बाबतींत तें घडटा. 'स्पून फिडिंग' जालें काय कवितेची मजाच वता. वाचकांक 'बिटवीन दी लायन्स' वाचपाक कळपाक जाय. आनी कवितेच्या सच्चा, खर्या वाचकाक तें कळटाच कळटा. कोणाकय कळनासत जाल्यार तो ताचो प्रॉब्लेम. अशा वाचकां खातीर स्पून फिडिंग करून कवीन स्वताच्या कवितांची कित्याक वाट लावची ?
काशीचे कवितेंचें आनीक एक खाशेलेंपण म्हणल्यार तो आपल्या कवितेंतल्यान स्वताचो सोद घेता. आपूण कोण हो प्रस्न ताका पडिल्लो आसा. जसो तो स्वामी विवेकानंदाक पडिल्लो, गौतम बुद्धाक पडिल्लो. आत्मसोदाच्यो इतल्यो सुंदर कविता आनी खंयच्याच कवीन बरयिल्ल्यो हांवें वाचूंक नात. पूण काशीची कविता फकत आात्मसोदच घेता. ती मनीस जिणेंतल्या तत्वज्ञानाचेर उलयता. मनीस कुळयेक पडिल्ले विविध प्रस्नूय काशी सोबीतपणान आपले कवितेंतल्यान मांडटा. मात ह्या प्रस्नांच्यो जापो सोदपाचें काम तो वाचकां कडेन सोंपयता. प्रतिमा आनी प्रतिकांचो एक जबरदस्त असो अविश्कार आमकां काशीच्या कवितांनी पळोवंक मेळटा.
काशीच्या कवितांचेर हांव आनीक पन्नास पानां बरोवंक शकतां. पूण ताची गरज आसा अशें म्हाका दिसना. काशीच्या कवितांचे जग खूब वेगळें. तातूंत तुमकां खंयच 'रोझी पिक्चर' दिसचें ना. काशीचे कवितेंतली एक एक ओळ फास्केंत घालून दवरपा सारकी. ताचे कवितेंतली एक-एक ओळ झप्प करून तुमच्या मेंदवाचेर चिपट मारता. चित्रकारान एक-एक रेशा पूर्ण विचार करून कोरांतची (एसआयसी) तशीच काशीचे कवितेंत एक-एक ओळ येता. ताचे कवितेंतल्या दर एका ओळींतल्यान ताचे प्रतिभेचो घमघम येता. पूण केन्ना केन्नाय एखाद्रे कवितेंत लोकांच्यो ताळयो पडच्यो अशे तरेची ओळ घालपाचो मोहय ताका जाता. खरें म्हणल्यार ताची कांयच गरज नासता. रवीशंकरान आपल्या सतारीच्या सुरांतल्यान स्वरांगण उबारचें तशेतरेन काशीन काव्योचो एक ताजमहाल पयलींच उबारिल्लो आसा. ताळी घेवपी वेगळ्या अशा आनीक एके ओळीची खरें म्हणल्यार गरजच नासता. पूण एखाद्रे कवितेंत तो त्या मोहाक बळी पडटना दिसता. पूण तें खूब कमी कवितांनी घडटा देखून ताचे कडेन आडनदर करूं येता.
खंयच्याय मैफलीची सांगता ही भैरवीन करतात. देखून ह्या लेखाचो शेवटय हांव भैरवीनच करतां. काशीची 'भैरवी' नांवाची एक कविता आसा, ती तुमचे मुखार दवरतां.
बरोवपी आनी ताचे बरोवप समजून घेवपाखातीर काडील्ले नोट्स अशें ह्या ब्लॉगाचे स्वरूप समजूं येता. कोणी हाका 'लघु ब्लॉग विशेषांक' म्हटल्यारय हरकत ना. हातूंत आस्पावित बरपाचे सगळे अधिकार आनी श्रेय त्या त्या बरोवप्यांचें आसा. ब्लॉगाचेर नोंद केल्ल्या साहित्याचो सोद, निवड, टायपिंग, ब्लॉगाची मांडणी हे सगळें ब्लॉग करप्यान केला. ताचो कसलोच पैशांचो लाब ब्लॉग करप्याक जावंक ना. वैयक्तिक आनंदाखातीर हो ब्लॉग केला. साहित्याची आवड आनी आपल्या भोवतणचे साहित्य आणि बरोवपी हांचो सोद घेवपांतल्यान हो ब्लॉग घडला.
