Innéacs Ainmneacha: Taifead d’ainmneacha agus de sheoltaí gach Úinéara atá Cláraithe. Tá treoir ann le haghaidh gach contae agus tugtar uimhir(uimhreacha) an fhóilió a chomhfhreagraíonn don ainm.
Fóilió: Seo cuid den chlár agus tá uimhir ar leith dá chuid féin aige faoina bhfuil sonraí maidir leis an maoin, le húinéir na maoine agus leis na hualaí a bhfuil éifeacht acu ar an maoin.
Léarscáil: Coimeádtar léarscáileanna bunaigh de chuid na Suirbhéireachta Ordnáis agus léarscáileanna eile le gach maoin chláraithe atá imlínithe ar na léarscáileanna sin sa Chlárlann.
Ionstraim: Nuair a chuirtear Déileáil i gcrích ar deireadh thiar, tugtar Ionstraimí ansin ar na doiciméid teidil atá á gcoimeád anseo. Tá uimhir orthu sin a thugtar dóibh nuair a thaisctear iad mar Dhéileálacha e.g. D2002WS005555X.
Cuardach i gClárlann na Talún: Cé atá i dteideal doiciméid a iniúchadh?
Is féidir le haon duine an t-innéacs ainmneacha, fóilió agus léarscáil a iniúchadh ach an táille fhorordaithe a íoc.
Ní ceadmhach ach d’úinéir cláraithe na maoine, a ionadaí pearsanta nó duine a fhaigheann údarás ó na daoine sin nó trí mheán ordú cúirte nó trí Na Rialacha um Chlárú Talún 1972, an ionstraim a iniúchadh. Tabhair faoi deara, le do thoil: Ní stóráiltear na hionstraimí ar an láthair agus níl siad ar fáil ar an lá céanna a iarrtar iad.
Féadfaidh aon duine atá i dteideal doiciméad a iniúchadh sa Chlárlann cóip den doiciméad sin a fháil.
Cén t-eolas atá ar fáil ar fhóilió?
Tá trí chuid den fhóilió ann.
I gCuid 1 tá sonraí maidir leis an maoin. Ar na sonraí sin tá cur síos, suíomh, tagairt plean Chlárlann na Talún agus aon chearta a ghabhfadh leis an maoin. Léirítear achar na maoine de ghnáth. Tá sonraí na maoine a aistríodh ón bhfóilió san áireamh i gCuid 1 chomh maith.
I gCuid 2 tá sonraí maidir leis na húinéirí cláraithe agus le cáilíocht an teidil lena n-áireofaí, chomh maith, aon rabhaidh nó toirmisc atá cláraithe i gcoinne na maoine.
I gCuid 3 tá sonraí maidir leis na hualaí atá cláraithe i gcoinne na maoine. Ina measc bheadh morgáistí, cearta slí, cearta iascaireachta agus cearta seilge etc.
Cén chaoi ar féidir liom cóip d’fhóilió/nó de léarscáil a fháil?
Is féidir gnáthchóip d’fhóilió a iniúchadh inár n-oifigí poiblí. Cosnaíonn sé seo €5 in aghaidh an iniúchta. Is féidir cóip dheimhnithe a ordú sna hoifigí seo nó trí iarratas a thaisceadh tríd an bpost. Is féidir leo siúd a bhfuil cuntas landdirect.ie acu cóipeanna deimhnithe de dhoiciméid a ordú ar líne. Is é €40 an táille chun cóip dheimhnithe d’fhóilió a fháil. Is féidir cóipeanna deimhnithe d’fhóiliónna le léarscáileanna (pleananna teidil) a ordú ar an gcaoi chéanna ar chostas €240 Feic “Teagmháil” do sheoladh poist na rannóige a dhéileálann leis an gcontae ina bhfuil an mhaoin i gceist lonnaithe.
Cé chomh fada is a thógann sé cóip dheimhnithe d’fhóilió nó de phlean tedil a eisiúint?
Eisíonn gach cóip dheimhnithe d’fhóiliónna laistigh de 24 uair an chloig ón uair a chuirtear na sonraí ar ár gcóras próiseála (ITRIS). Is mar sin atá chomh maith i gcomhair tuairim is 80% d’iarratais ar chóip fhóiliónna agus phleananna teidil atá ag gabháil leo. Mura bhfuil plean teidil ullmhaithe cheana féin, nó má tá iarratais ar feitheamh a mbeadh éifeacht acu ar an léarscáil, féadfaidh sé sin moill a chur ar eisiúint na léarscáile. Uaireanta bíonn moill suas le cúpla mí i gceist, ag brath ar na cúinsí, uaireanta eile is moill cúpla lá a bhíonn i gceist.
An féidir liom maoin a aimsiú trí úsáid a bhaint as ainm an úinéara?
Is féidir. Má tá an mhaoin cláraithe. Táille: €5 in aghaidh an ainm in aghaidh an chontae.
An féidir liom rochtain a fháil ar eolas clárúcháin ag baint úsáide as seoladh?
Is féidir, ón 28 Aibreán 2006 i leith bhíothas ábalta seo a dhéanamh ag baint úsáide as GeoDirectory a nascann gach seoladh poist in Éirinn lenár léarscáil dhigiteach nua.
ap.
An féidir liom rochtain a fháil ar eolas clárúcháin ag baint úsáide as léarscáil?
Is féidir. Is féidir é seo a dhéanamh ar dhá bhealach – an mhaoin a aithint ar an léarscáil in oifig Chlárlann na Talún. (Táille: €5)
Nó Trí léarscáil oiriúnach, mharcáilte a sheoladh chuig Chlárlann na Talún maille le hiarratas cuardaigh. Táille: €40.
Tá díospóid idir mé agus mo chomharsa maidir le cá bhfuil an teorainn. An féidir leat a insint dúinn cé aige atá an ceart?
Ní féidir. Is treoir léarscáil atá i léarscáil Chlárlann na Talún, agus léiríonn sí maoin, ach ní léiríonn sí teorainneacha. Dá bhrí sin, ní féidir linn comhairle a chur ort maidir leis an gceist sin.
Tá mo mhorgáiste láníoctha agam agus tá doiciméid faighte agam ón mBanc/ón gCumann Foirgníochta/ón Údarás Áitiúil. I measc nandoiciméad seo tá Gníomhas Urscaoilte agus litir ag iarraidh orm dul i dteagmháil le Clárlann na Talún. Cad é an chéad chéim eile?
Ba chóir gur Gníomhas Urscaoilte ceann de na doiciméid a tugadh duit. Ba chóir an doiciméad sin a thaisceadh le Clárlann na Talún mar aon le hIarratas ar Chlárúchán atá comhlánaithe agus táille €40. Feic “Teagmháil” do sheoladh poist na rannóige a dhéileálann leis an gcontae ina bhfuil an mhaoin i gceist lonnaithe. Féach ar Legal Office Notice No. 5/2010 – Applications in Person.
Cá n-íoctar táillí nuair atá Gníomhas Páirtscoilte á thaisceadh?
Ní bhaineann aon táille le Gníomhas Páirtscaoilte a thaisctear le hAistriú Coda. Má thaisctear an Gníomhas sin ar leithligh, tá táille €40 iníoctha.
.
Cad iad na táillí atá iníoctha nuair atá maoin á haistriú ó chéile go céile?
Tá táille fhorordaithe €130 i gceist nuair atá aistriú á dhéanamh idir bean chéile agus fear céile agus tá €75 sa bhreis iníoctha más gá fóilió nua a oscailt don chlárúchán. An t-aon eisceacht atá ann – nuair nach bhfuil táille iníoctha – ná nuair a aistríonn céile amháin maoin nach bhfuil i gceist leis ach an áras an teaghlaigh agus é á aistriú isteach sa dá ainm. Má tá níos mó i gceist ná áras an teaghlaigh amháin, e.g. talamh feirmeoireachta, tá an ghnáth-tháille iníoctha.
Ba mhaith liom iarratas a thaisceadh do chéad chlárú léasa a bhainneann le maoin neamh- cláraithe ( nó a bhaineann le maoin a cláraíodhi gClárlann na Talún roimh 26 Bealtaine 2006). Cad a bhíonn á éilimh ag an gClárlann ó thaobh ceanglais de?
Is féidir teacht ar na ceanglais a bhaineann le hiarratas don chéad chlárúchán léasa inár dtreoirlínte Practice Direction on Leases.
An bhfuil fóilió nua a oscailt agus Muirear/Morgáiste a chlárú san áireamh sa táille chlárúcháin?
Tá – cuimsíonn an táille €30, fóilió nua a oscailt agus aon mhuirear/aon mhorgáiste a chlárú. Tuilleadh eolais ar fáil in Guidelines on the First Registration of Leases.
Cad iad na ceanglais a bhaineann le hIarratas Ainm a Tharraingt Siar?
Ní mór duit Foirm maidir le hainm a aistharraingt a thaisceadh, mar aon le cóip den deimhniú báis, Iarratas ar Chlárúchán (Foirm 17 san áireamh ) agus táille €40.
N.B. Ní cóir an mhionscríbhinn seo a úsáid ach amháin nuair nach ndearnadh an chomhúinéireacht a theascadh trí mheán achta nó trí fheidhmiú an dlí.
Féach ar Legal Office Notice No. 5/2010 – Applications in Person (Níl leagan Gaeilge den bhileog seo ar fáil. Más mian leat an leagan Béarla a léamh cliceáil ar an nasc.)
Cá mbeadh teacht agam ar bhur gCleachtais & Nósanna Imeachta?
Tá ár dTreoracha Cleachtais uile foilsithe ar an suíomh gréasáin seo- feic Cleachtais Dlíthiúla.
Tá mé ag cur isteach ar chead pleanála. An gá dom dul i dteagmháil le Clárlann na Talún?
Ní gá. Níl aon bhaint ag Clárlann na Talún leis an bpróiseas pleanála.
Cá mbeadh teacht agam ar Na Rialacha um Chárú Talún 2012?
Is féidir cóipeanna de na foilseacháin reachtacha uile a fháil maidir le Clárlann na Talún agus le Clárlann na nGníomhas ó Oifig Dhíolacháin Fhoilseacháin an Rialtais, Sráid Theach Laighean, Baile Átha Cliath 2. Is féidir amharc orthu ar líne chomh maith, saor in aisce, sa Leabhar Reachtanna (1922-chun dáta) ar shuíomh gréasáin Oifig an Ard-Aighne nó faoi Reachtaíocht ar an suíomh seo.
Cad atá i gceist leis na céimeanna éagsúla clárúcháin?
Iarratas Réamh-Thaiscthe: Iarratas a chuir aturnae ar an gcóras ach nach bhfuil taiscthe le haghaidh clárúcháin
Ag fanacht le haire: Tá an t-iarratas faighte ach tá doiciméid ann nach bhfuil measúnacht déanta orthu go fóill. D’fhéadfaí fós diúltú don iarratas.
Níos mó airde le tabhairt orthu: Úsáidtear an stádas seo nuair a rinneadh measúnú ar an déileáil ach nach bhfuil aon stádas eile infheidhmithe
Mapáil le déanamh air: Ag feitheamh le go ndéanfar léarscáil nua a ullmhú
Mapáilte: Céim mhapála curtha i gcrích. Ag feitheamh le go ndéanfar an fóilió nua a dhréachtú.
Fiosrúchán Mapála: Fiosrúchán eisithe maidir le mapáil ar iarratas
Fiosraithe: Fiosrúchán eisithe ag an rannóg déileála
Le priontáil: Seo i gcomhair na cóipe mapála agus na cóipe fóilió amháin. Ag feitheamh le go ndéanfar é a phriontáil agus a eisiúint
Curtha i gcrích: An t-iarratas curtha i gcrích
Tréigthe: Seoladh na doiciméid ar ais, ní féidir dul ar aghaidh leis an gclárúchán
Tarraingthe siar: Seoladh na doiciméid ar ais ar iarratas ón bpáirtí a thaisc iad
Diúltaithe: Diúltaíodh don iarratas agus seoladh na doiciméid ar ais
Aistrithe: Aistríodh chuig iarratas eile na doiciméid a taisceadh
Seolta ar Ais: Doiciméid seolta ar ais, mar nach raibh siad in ord
Cén difríocht atá ann idir Clárlann na Talún agus Clárlann na nGníomhas?
Tá dhá chóras éagsúla ann chun idirbhearta a thaifead maidir le maoin in Éirinn:
Córas Chlárlann na nGníomhas, atá faoi stiúir Chlárlann na nGníomhas.
Córas Chlárú na dTeideal, atá faoi stiúir Chlárlann na Talún
Tá an dá chóras faoi rialú an Údaráis Chlárúcháin Maoine. Tá an dá chóras comheisiatach sa mhéid go mbaineann beart maidir le talamh le ceann den dá chóras seo a leanas, agus ní leis an dá cheann:
“neamhchláraithe” (i.e. níor cláraíodh an teideal le Clárlann na Talún go fóill agus dá bhrí sin tá córas Chlárlann na nGníomhas i bhfeidhm) nó
“cláraithe” (i.e. cláraíodh an teideal le Clárlann na Talún agus dá bhrí sin ní bhaineann sé le córas Chlárlann na nGníomhas)
Tá tuairim is 90% den talamh in Éirinn cláraithe – sin 85% de theidil.
An phríomhfheidhm atá ag Clárlann an nGníomhas ná córas a chur ar fáil chun go ndéanfaí teidil agus tíolacais reatha a thaifead, ar teidil agus tíolacais iad nach bhfuil cláraithe. Mura gcláraítear doiciméad is féidir leis an doiciméad sin tús áite a chailliúint agus d’fhéadfadh doiciméad eile atá cláraithe dul chun tosaigh air. Mar thoradh ar chuardach i gClárlann na nGníomhas is féidir a fháil amach cad iad na doiciméid a forghníomhaíodh, ar doiciméid iad a dhéileálann leis an talamh i gceist – chun a fháil amach cén éifeacht a bhí ag na doiciméid seo (nach bhfuil á gcoimeád i gClárlann na nGníomhas) caithfear na doiciméid féin a iniúchadh.
Nuair a ghlacann Clárlann na Talún le teideal chun é a chlárú coimeádtar na bundoiciméid teidil agus déantar iad a chomhdú go buan. Osclaítear fóilió maidir leis an maoin agus go ginearálta, ní bhíonn gá tagairt do na bundoiciméid arís. Is féidir cóip dheimhnithe den bhfóilió seo a fháil le nó gan chóip den mapa le himchruth den mhaoin.
Tá an teideal ar an bhfóilió rathaithe ag an Stát agus tá dualgas ar an Stát slánaíocht a chur ar fáil d’aon duine a mbainfeadh caillteanas dó/di toisc earráid a rinne Clárlann na Talún. Dá bhrí sin, is féidir le ceannaitheoir glacadh leis an bhfóilió mar fhianaise ar an teideal gan gá aige/aici na gníomhais ábhartha a léamh.
Cathain atá sé éigeantach maoin a chlárú?
Tá aon mhaoin neamhchláraithe arna cheannach sa stát tar éis 1 Meitheamh 2011 faoi réir céad chlárú éigeantach.
Tá sé éigeantach maoin a chlárú sna cásanna seo a leanas:
Talamh a cheannaítear faoi na hAchtanna um Cheannach Talún.
Talamh a fuair údarás reachtúil tar éis 1 Eanáir 1967.
Talamh a díoladh sna contaetha seo a leanas: Ceatharlach, An Mhí agus Laois tar éis 1 Eanáir 1970..
Talamh a díoladh tar éis 1 Aibreáin 2006 sna contaetha seo a leanas: an Iarmhí, Longfort agus Ros Comáin.
Le héifeacht ón 1 Deireadh Fómhair 2008 leathnóidh clárúchán éigeantach go sé Chontae sa bhreis – an Clár, Cill Chainnigh, Lú, Sligeach, Loch Garman agus Cill Mhantáin.
Le héifeacht ón 1 Eanair 2010 leathnóidh clárúchán éigeantach go na Contaetha seo sa bhreis – an Cabhán, Dun na nGall, Gaillimh, Ciarraí, Cill Dara, Liatroim, Luimneach, Maigh Eo, Muineachán, Tiobraid Árann Thuaidh, Uíbh Fhaillí, Tiobraid Árann Theas agus Port Láirge (mar a shainítear in alt 10 den Acht Rialtais Áitiúil, 2001), agus go na cathracha seo a leanas: Gaillimh, Luimneach agus Port Láirge (mar a shainítear in alt 10 den Acht Rialtais Áitiúil, 2001) (S.I. 176 of 2009).
Ón 1 Meitheamh 2011, cuimseofar cathracha agus contaetha Chorcaí agus Bhaile Átha Cliath sa chéad chlárú éigeantach (I.R. 516 de 2010).
Cad iad uaireanta oscailte na Clárlainne agus cá bhfuil oifigí na Clárlainne lonnaithe?
Tá oifigí poiblí Chlárlann na Talún, óna 10.00 r.n. go 4.30 i.n. seachas ar laethanta saoire poiblí.
Tá tuilleadh eolais faoinár suíomhanna faoi “Teagmháil” ar an suíomh gréasáin seo.
Tá fáilte roimh fhiosruithe as Ghaeilge sna hoifigí poiblí i:
Sráid na Seansaireachta, Baile Átha Cliath agus Bóthar Corcaigh, Port Láirge.
Conas a gheobhaidh mé amach cibé acu an bhfuil mo mhaoin cláraithe nó nach bhfuil?
Feic ar suíomh gréasáin an ÚCM faoi Seirbhísí le haghaidh eolais faoi cuardaigh nó feic ar www.landdirect.ie
Tá díospóid idir mé agus mo chomharsa faoin áit a bhfuil mo theorainn suite. An féidir leat a rá liom cé aige/aici atá an ceart?
Ní féidir. Tá léarscáil Chlárlann na Talún ina threoirléarscáil agus léirítear maoine ann, agus ní teorainneacha. Mar sin, ní féidir linn comhairle a sholáthar maidir leis seo.
.
An féidir liom mo theorainn dhlíthiúil a thomhas go beacht ón léarscáil?
Fiú má úsáidtear na modhanna suirbhéireachta is airde ord ní féidir beaichte lánchruinn a bhaint amach agus gnéithe á dtarraingt/á ndigitiú ar léarscáil. Mar sin tá léarscáileanna SOÉ faoi léir srianta beaichte. Ciallaíonn seo go bhféadfaidh nach mbeadh tomhais scálaithe idir gnéithe a léirítear ar an léarscáil ag teacht go lánbheacht leis an bhfad iarbhír atá eatarthu ar an talamh. Tá feidhm ag leibhéil éagsúla beaichte ag brath ar scála na léarscáile agus ar an modh bunaidh a úsáideadh chun é a chruthú.
Féadfaidh léarscáileanna páipéir (go háirithe cóipeanna de léarscáileanna a bhíonn le fáil i ngníomhais) a bheith faoi réir díchumtha nó míchruinnis, mar gur féidir le díchumadh ar íomhá léarscáile eascairt as aon phróiseas cóipeála (amhail fótachóipeáil, scanadh) agus as próisis chlódóireachta.
Táim den tuairim go bhfuil earráid i léarscáil na clárlainne, cad a dhéanfaidh mé?
I gcás go bhfuil tú den tuairim go bhfuil do chlárú teidil mícheart, téigh i dteagmháil le Clárlann na Talún le do thoil, ar do luathchaoithiúlacht, chun a fháil amach an féidir leo cuidiú leat.
An féidir le léarscáil Shuirbhéireacht Ordanáis Éireann a léiriú dom cá bhfuil mo theorainn dhlíthiúil?
Ní féidir. Ní léiríonn mapáil Shuirbhéireacht Ordanáis Éireann teorainneacha dlíthiúla maoine ar an Léascáil OSÉ ná ní dhéanainn an OSÉ iarracht úinéireacht maoine a léiriú ach oiread ar a mapáil.
Ní léiríonn SOÉ ach gnéithe fisiceacha ar an talamh tráth na suirbhéireachta, a ndearnadh suirbhéireacht orthu de réir shonraíocht agus caighdeáin bheaichte Shuirbhéireacht Ordanáis Éireann. Cé go bhféadfadh roinnt teorainneacha maoine a bheith teagmhasach le gnéithe ar léarscáil suirbhéireachta, níor chóir glacadh le haon bhonn tuisceana sna cásanna sin.
Athraíonn gnéithe fisiceacha ar na talamh le caitheamh ama, agus ar an gcúis seo, tá clár leanúnach leasaithe mapála i bhfeidhm ag Suirbhéireacht Ordanáis Éireann. I gcás go bhfuil athrú ar ghnéithe fisiceacha ar an talamh, féadfaidh go dtiocfaidh suirbhéirí an SOÉ amach ar cuairt chun breathnú ar do mhaoin ionas gur féidir an mhapáil a thabhairt chun dáta agus a leasú. Ní chuirfidh leasú mar sin isteach, ámh, ar úinéireacht dhlíthiúil talún agus ar ghníomhais teidil na maoine agus ní athróidh an teideal cláraithe ach amháin má dhéanann an tÚdarás Clárúcháin Maoine é sin a údarú.
Cén ghné a léiríonn an líne ar an léarscáil SOÉ?
Baineann léarscáileanna na Suirbhéireachta Ordanáis an tsiombail líne chéanna do bhalla, sconsa, sceach, bruach, díog agus sruthán. I gcás go bhfuil roinnt mhaith gnéithe léirithe i ndlúthchóngar dá chéile féadfaidh nach mbeidh sé indéanta iad go léir a léiriú de réir scála na mapála agus féadfaidh nach mbeidh sé follasach ón léarscáil cé acu de na gnéithe a léiríonn an líne.
Fiú dá bhféadfá léirmhíniú ceart na léarscáile SOÉ a thaispeáint, féadfaidh nach mbeadh an líne ar an léarscáil ar an teorainn dhlíthiúil. Is é suíomh na gné iarbhír ar an talamh, agus ní suíomh na líne ar an léarscáil atá tábhachtach nuair atáthar ag iarraidh suíomh na teorann a rianú.
De ghnáth ní féidir anailís bheacht na léarscáile a bhaint amach ach má bheirtear an léarscáil leat chuig an suíomh agus comparáid a dhéanamh idir í agus na gnéithe ar an talamh. Féadfaidh seo cuidiú a chinntiú cad a léiríodh, cad a fágadh ar lár ar mhaithe le soiléire nó toisc nár cheadaigh scála na léarscáile gnéithe iolracha a léiriú i ndlúthchóngar dá chéile.
Tá sconsa agus balla taobh lena chéile agus níl ach líne amháin léirithe ar an léarscáil, cén chúis leis seo?
I gcás go ritheann sconsa, sceach nó balla beagnach comhthreomhar le gné eile agus go bhfuil siad chomh cóngarach nach féidir iad a bhreacadh i gceart de réir scála na suirbhéireachta, ní thaispeántar ach gné amháin.
Táim den tuairim go bhfuil mapáil Shuirbhéireacht Ordanáis Éireann ar mo mhaoin mícheart, an féidir liom socrú a dhéanamh le go dtiocfadh suirbhéir amach chun an mhapáil a leasú?
Fáiltíonn Suirbhéireacht Ordanáis Éireann roimh aiseolas ó chustaiméirí faoi ábhar agus bheachtas a mhapáil. Tuigeann an OSÉ gur féidir moill a bheith ann idir na hathruithe atá ag tarlú ar an talamh agus an tráth ar féidir leo na hathruithe sin a chur san áireamh ina chlár leanúnach leasaithe mapála. Déanfar iniúchadh, de ghnáth ag an gcéad leasú eile de mhapáil an limistéir, ar aon saincheisteanna a bhaineann le hábhar nó beachtas mapála OSÉ a thagann faoi raon a shonraíochta. I gcás na táirgí mórscála féadfaidh na timthrialla leasaithe seo a leanas a bheith faisnéiseach:
Le aghaidh limistéir uirbeacha agus fho-uirbeacha i.e. gach plean 1:1,000 agus roinnt pleananna 1:2,500, tá timthriall leasaithe de bhliain amháin ar bun.
Le haghaidh limistéir im-uirbeacha i.e. gach plean eile 1:2,500, tá timthriall leasaithe de thrí bliana ar bun.
Le haghaidh limistéir thuaithe i.e. gach plean 1:5,000, tá timthriall leasaithe de chúig bliana ar bun.
É sin ráite, i gcás go bhfuil tú den tuairim go bhféadfadh na hathruithe/leasuithe seo dul i bhfeidhm ar do phlean teidil, is gá duit dul i dteagmháil leis an Údarás Clárúcháin Maoine a luaithe agus is féidir leat.
Táim den tuairim go bhfuil gné ar leith léirithe go mícheart ar an léarscáil SOÉ; an féidir leat a insint dom cén fáth a bhfuil sé léirithe ar na gcaoi sin?
Ní choinníonn an tSuirbhéireacht Ordanáis taifid nó nótaí suirbhéirí, faraor, de chuairteanna ar shíomhanna. Is í an léarscáil an t-aon taifead a choinnítear. Ní féidir le SOÉ ár dtuairim a chur in iúl faoi shonraí na ngnéithe sonracha den mhapáil nó cúiseanna a sholáthar faoin gcúis nó faoin gcaoi a léirítear gné ar léarscáil.
Tá gá agam le Finné Saineolach chun a dtuairim a chur in iúl maidir leis an mapáil, an gcuireann Suirbhéireacht Ordanáis Éireann an tseirbhís seo ar fáil?
Ní féidir le Suirbhéireacht Ordanáis Éireann a bheith páirteach i ndíospóidí faoi theorainneacha maoine. Má tá gá agat le saineolaí chun fianaise a ullmhú, tá roinnt eagraíochtaí gairmiúla ann lena n-áirítear:
Cumann Suirbhéirí Cairte (SCS) http://www.scsi.ie a chuireann bunachar sonraí in-chuardaithe ar fáil de Shuirbhéirí Talún ar féidir leo feidhmiú mar Fhinnéithe Saineolacha agus fianaise a ullmhú don chúirt.
Cuireann Institiúid Shuirbhéirí na hÉireann bunachar sonraí in-chuardaithe ar fáil freisin de Shuirbhéirí Talún a chuireann a mhacasamhail de sheirbhís ar fáil.
Registry of Deeds
Cad is táille do:
Clárú Meabhracháin €50.00
Urscaoileadh/Sásamh €20.00
Cuardach atrialach €20.00 ar gach ainm, ar gach contae, ar gach tréimhse de dheich mbliana nó cuid de.
(Soláthair cur síos iomlána ar an maoin, le do thoil).
Cuardach ag daoine den phobal €2.00 ar gach ainm, ar gach contae, ar gach tréimhse de dheich mbliana nó cuid de.
Cóip de Mheabhrachán/Cóip d’Fhoirm Iarratais Cóip dheimhnithe de mheabhrachán €20.00.
Gnáthchóip de mhicreascannán de mheabhrachán €1.00 in aghaidh an leathanaigh.
Cuardach Ginearálta – Neamhní – ar gach lá ar gach duine den phobal in aghaidh na n-innéacs uile roimh 1969 do gach ainm, do gach contae.
Cén fhaisnéis atá uaim chun clárú Gníomhais a rianú?
Ainm na bpáirtithe go léir sa Ghníomhas
Dáta an Ghníomhais
Suíomh an áitribh e.g. an tSráid nó an Baile Fearainn agus a láthair e.g. Baile Mór nó contae
Cé acu doiciméid a éilíonn Clárlann na nGníomhas le hathrú ainm/úinéireachta a chlárú?
Chomh maith leis an ngníomhas is gá an Fhoirm Iarratais CG ábhartha a sholáthar. Tá sonraí ar an Fhoirm chuí atá le cur le gníomhas ar leith do chlárúchán ar fáil ar an suíomh gréasáin seo faoin gceannteideal “Foirmeacha”.
An gcoinnítear na gníomhais i gClárlann na nGníomhas?
Ní choinnítear na gníomhais i gClárlann na nGníomhas. Tar éis iad a chlárú cuirtear ar ais iad chuig cibé duine a thaisc iad. Ní choinnítear anseo ach an Meabhrachán/an Foirm Iarratais.
Tá léarscáil de mo mhaoin uaim.
Ní choimeádtar aon léarscáileanna i gClárlann na nGníomhas. Níl aon taifead i dtaobh teorainneacha. Ní féidir aon fhaisnéis a fháil ar scór tagairtí S.O.. I gcásanna áirithe tá tuairisc ar mhéid na maoine sa Mheabhrachán ar an nGníomhas lenar tíolacadh, lenar léasadh nó lenar morgáistíodh í.
Tá mo Ghníomhas caillte agam. An féidir liom cóip a fháil?
Ní féidir. Ní choinníonn Clárlann na nGníomhas cóipeanna de na gníomhais. D’fhéadfadh cóip dheimhnithe den meabhrachán a bheith ina chabhair. Le hiarratas a dhéanamh ar chóip de mheabhrachán is gá an tagairt chláraithe a sholáthar. Faightear é seo trí chuardach a chur á dhéanamh in aghaidh an duine a dhiúscair leas sa mhaoin.
Cé leis an mhaoin bhéil dorais nó ag ceann an ghairdín?
Ní thaifeadtar úinéireacht mhaoine i gClárlann na nGníomhas. Taifeadtar sa Chlárlann gurb ann do Ghníomhas a bhaineann le hidirbhearta le maoin sa chaoi go bhféadtar go bhfuil an Gníomhas lena dtíolactar nó lena morgaistítear an mhaoin cláraithe anseo. De bhrí gurb innéacs Deontóirí ár n-innéacs-na teastóidh ainm (Túsainm agus Sloinne araon) úinéara na maoine roimhe seo nó ainm an duine/páirtí ag a raibh leas diúscairte sa mhaoin agus tuairim den tráth a dhíol siad an mhaoin. Lóisteáil iarratas ar Chuardach in aghaidh a bhfuil réamhráite in éineacht leis an táille forordaithe mar atá leagtha síos thuas.
Conas a fhaighim amach cad é tharla do mhaoin ar bhás an úinéara?
I gcás maoine a dhiúscraítear tar éis bháis is é nó í Seiceadóir an éagaigh an Deontóir agus is é nó í an Seiceadóir, agus ní an t-éagach, a bheidh san Ainmthreoir.
Cé leis ceart slí?
Is féidir ceart slí a dheontar i nGníomhas um Cheart Slí a thaifeadadh i gClárlann na nGníomhas. Nuair a luaitear ceart slí i nGníomhas Tíolacais ní cás go mbeadh sonraí an chirt slí taifeadta i gClárlann na nGníomhas.
Cad é an cuardach atá uaim nuair atá mo Dheimhniú Dílseacháin Cíosanna Talún á chlárú i gClárlann na Talún?
Ní mór duit gnáthchuardach a dhéanamh in aghaidh gach duine a shealbhaigh an leas léasaigh sa mhaoin ó dháta an Léasa go dtí seo, don tréimhse ar shealbhaigh siad an leas sin.
Tá mo mhorgáiste eisíoctha agam. Conas a chláróidh mé an t-urscaoileadh?
I dtosach báire seiceáil an morgáiste bunaidh féachaint an bhfuil stampa ar an leathanach tosaigh ag cur in iúl gur cláraíodh i gClárlann na nGníomhas é. Ansin, déan seiceáil féachaint ar admhaigh an institiúid iasachtaithe an t-airgead uile a bhí dlite a bheith faighte. Is gnách an admháil seo a bheith i dtreo chúil gníomhais bhunaidh an mhorgáiste. Más “tá” an freagra ar an dá cheist lóisteáil an gníomhas bunaidh i gClárlann na nGníomhas in éineacht le táille €20.
Cén difríocht atá ann idir Clárlann na Talún agus Clárlann na nGníomhas?
Tá dhá chóras ar leith ann chun idirbhearta i ndáil le maoin in Éirinn a thaifeadadh:
An córas Clárú Teidil atá á fheidhmiú ag Clárlann na Talún
An córas Clárú Gníomhas atá á fheidhmiú ag Clárlann na nGníomhas
Tá an dá chóras faoi rialú an Údaráis Chlárúcháin Maoine. Tá an dá chóras comheisiatach sa mhéid go mbaineann beart maidir le talamh le ceann den dá chóras seo a leanas, agus ní leis an dá cheann:
“neamhchláraithe” (i.e. níor cláraíodh an teideal le Clárlann na Talún go fóill agus dá bhrí sin tá córas Chlárlann na nGníomhas i bhfeidhm) nó
“cláraithe” (i.e. cláraíodh an teideal le Clárlann na Talún agus dá bhrí sin ní bhaineann sé le córas Chlárlann na nGníomhas)
Tá tuairim is 93% den talamh in Éirinn cláraithe – sin 95% de theidil.
An phríomhfheidhm atá ag Clárlann an nGníomhas ná córas a chur ar fáil chun go ndéanfaí teidil agus tíolacais reatha a thaifead, ar teidil agus tíolacais iad nach bhfuil cláraithe. Mura gcláraítear doiciméad is féidir leis an doiciméad sin tús áite a chailliúint agus d’fhéadfadh doiciméad eile atá cláraithe dul chun tosaigh air. Mar thoradh ar chuardach i gClárlann na nGníomhas is féidir a fháil amach cad iad na doiciméid a forghníomhaíodh, ar doiciméid iad a dhéileálann leis an talamh i gceist – chun a fháil amach cén éifeacht a bhí ag na doiciméid seo (nach bhfuil á gcoimeád i gClárlann na nGníomhas) caithfear na doiciméid féin a iniúchadh.
Nuair a ghlacann Clárlann na Talún le teideal chun é a chlárú coimeádtar na bundoiciméid teidil agus déantar iad a chomhdú go buan. Osclaítear fóilió maidir leis an maoin agus go ginearálta, ní bhíonn gá tagairt do na bundoiciméid arís. Is féidir cóip dheimhnithe den fhóilió seo a fháil le nó gan chóip den mapa le himchruth den mhaoin.
Tá an teideal ar an bhfóilió rathaithe ag an Stát agus tá dualgas ar an Stát slánaíocht a chur ar fáil d’aon duine a mbainfeadh caillteanas dó/di toisc earráid a rinne Clárlann na Talún. Dá bhrí sin, is féidir le ceannaitheoir glacadh leis an bhfóilió mar fhianaise ar an teideal gan gá aige/aici na gníomhais ábhartha a léamh.
Ground Rents
Cén chaoi ar féidir liom mo bhunchíos a cheannach? Cén chaoi ar féidir liom ruíleas i leith mo mhaoine a fháil?
Tá dhá bhealach ann chun an léasacht a cheannach más áitreabh príobháideach an mhaoin, is iad sin le Toiliú an tiarna talún nó trí Eadráin, .i. trí Chlárlann na Talún.
Feic Bileog Mhíniúcháin faoin Scéim Cheannaigh le haghaidh Bunchíosanna a fháil agus Treoir Cleachtais maidir le Bunchíosanna a fháil.
Cad iad na foirmeacha ar chóir dom a lóisteáil?
Foirm A agus Foirm C i gcomhair cásanna Toilithe agus Foirm Bagus Foirm D i gcomhair cásanna Eadrána.
Cá bhfuil an Oifig na mBunchíosanna?
Tá Oifig na mBunchíosanna suite in oifig an Údarais Chlárúcháin Mhaoine, Sráid na Seansaireachta, Baile Átha Cliath 7.
Cad iad uaireanta oscailte na hoifige?
Bímid oscailte óna 10:00 r.n. go 4:30 i.n. Dé Luain go Dé hAoine, gan laethanta saoire poiblí san áireamh.
Cad iad na táillí atá agaibh?
Is é €30 an táille riaracháin le haghaidh cásanna toilithe má tá an tIarratasóir ina c(h)ónaí sa maoin agus €65 mura bhfuil. Is é €105 an táille i gcásanna Eadrána má tá an tIarratasóir ina c(h)ónaí sa maoin agus €195 mura bhfuil.