Úsáideann CNCM fianáin ionas go bhfaighidh tú an taithí bhrabhsála is fearr is féidir ar ár suíomh gréasáin. Má aontaíonn tú gur féidir linn fianáin a stóráil agus a úsáid cliceáil “Glac & Dún” nó féadfaidh tú d’fhianáin a bhainistiú anseo.Manage Cookies
Logáil isteach
Faoi
Teaghmail
Faisc-cláir
My Account
NCCA
AistearSiolta
English
curaclam ar líne
curriculum online
An Luath-Óige
Luath-óige: Baile
Prionsabail agus Téamaí
Treoirlínte le hAghaidh an Dea-Chleachtais
Ábhair Tacaíochta don Luath-Óige
Ábhair Tacaíochta don Bhunscoil
Bunscoil
Curaclam
Réimsí Curaclaim
Child Page submenu
Réimsí Curaclaim
Oideachas Ealaíon
Matamaitic
(OSIE) Oideachas Sóisialta Imshaoil agus Eolaíochta
Corpoideachas
Oideachas Réiligiúin
Teanga bunscoile
Oideachas Sóisialta, Pearsanta agus Sláinte
Measúnú
Treoirlinté
Ais Phleanála Churaclam
An tSraith Shóisearach
Curaclam
Ábhair
Child Page submenu
Ábhair
Theicneolaíocht Fheidhmeach
Staidéar Gnó
Léann Clasaiceach
Innealtóireacht
An Ghaeilge
An Tíreolaíocht
Grafaic
An Stair
Eacnamaíocht Bhaile
Staidéar Giúdach
An Mhatamaitic
Nuatheangacha Iasachta
Ceol
Oideachas Reiligiúin
An Eolaíocht
Amharc-ealaín
Theicneolaíocht Adhmaid
Clár Scoile an Teastais Shóisearaigh
Gearrchúrsaí
Child Page submenu
Gearrchúrsaí
Codú
OSSP
Corpoideachas
Litearthacht sna Meáin Dhigiteacha
Tionscadal Pearsanta: Aire a Thabhairt d'Ainmhithe
OSPS
Taibhiú Ealaíne: Rannpháirtíocht sna hEalaíona
ILC: Eolaíocht Fhóiréinseach a Fhiosrú
Teanga agus Cultúr na Síne
An Fhealsúnacht
Coinneáil go maith, ag breathnú go maith, ag mothú go hiontach (gearrchúrsa)
Timpeall an domhain in ochtú lá
Fiontraíocht sa Bheochan (Leibhéal 2 )
Treoirlínte do Chláir Foghlama Leibhéal 1
Child Page submenu
Treoirlínte do Chláir Foghlama Leibhéal 1
Cuspóir na dtreoirlínte
Aonaid Tosaíochta Foghlama (ATF)
Measúnú agus tuairisciú
Ó threoirlínte go cláir foghlama
Gluais de bhriathra gnímh
Gluais théarmaí CFL1
Measúnu
Príomhscileanna
Tá an tSraith Shóisearach ag athrú
Cláir Foghlama Leibhéal 2
Child Page submenu
Cláir Foghlama Leibhéal 2
Cuspóir na dtreoirlínte
Aonaid Tosaíochta Foghlama
Measúnú agus tuairisciú
Ó threoirlínte go cláir foghlama
Gluais de Bhriathra Gnímh
Sraith Shinsearach
Curaclam
Ábhair
Child Page submenu
Ábhair
An Chuntasaíocht
Eolaíocht Talmhaíochta
An tSean-Ghréigis
An Mhatamaitic Fheidhmeach
An Araibis
Ealaín
An Bhitheolaíocht
Gnó
Ceimic
Ríomheolaíocht
Staidéar Foirgníochta
Grafaic Dheartha agus Chumarsáide
An Eacnamaíocht
An Innealtóireacht
Béarla
An Fhraincis
An Ghaeilge
An Tíreolaíocht
An Ghearmáinis
Léann Eabhrach
An Stair
Eacnamaíocht Bhaile
An Iodáilis
An tSeapáinis
An Laidin
An Liotuáinis
Mandairínis
An Mhatamaitic
Ceol
Creat Corpoideachais na Sraithe Sinsearaí
Sonraíocht do Chorpoideachas na hArdteistiméireachta
Fisic
Fisic agus Ceimic
Polish
An Pholaitíocht agus an tSochaí
Oideachas Reiligiúnach
An Rúisis
An Spáinnis
Teicneolaíocht na hArdteistiméireachta
OSPS
Child Page submenu
OSPS
Uirlisí úsáide OSPS/OCG
Measúnú
Príomhscileanna
An Idirbhliain
An Ardteistiméireacht Fheidhmeach
Child Page submenu
An Ardteistiméireacht Fheidhmeach
Staidéar Fóillíochta Gníomhaí
Talmhaíocht / Gairneoireacht
Cúram Páistí/Cúram Pobail
Ceardaíocht agus Dearadh
Damhsa
Drámaíocht
Innealtóireacht
Béarla agus Cumarsáid
Gaeilge Chumarsáideach
Staidéar Grafaicí agus Foirgníochta
Gruagaireacht agus Áilleacht
Óstánaíocht, Lónadóireacht agus Turasóireacht
Teicneolaíocht Faisnéise agus Cumarsáide (Speis. Gairme)
Buntreoir don Teicneolaíocht Faisnéise agus Cumarsáide
Fóillíocht agus Caitheamh Aimsire
Feidhmeanna Matamaiticiúla
Nuatheangacha
Ceol
Riarachán Oifige agus Cúram Custaiméirí
Oideachas Reiligiúnach
Eolaíocht
Teanga Chomharthaíochta
Oideachas Sóisialta
Teicneolaíocht
Amharc-ealaín
Ullmhúchán don Obair agus Gairmthreoir
Gairmchlár na hArdteistiméireachta (GCAT)
Search for:
Baile
An tSraith Shóisearach
Ábhair
Ceol
Réasúnaíocht
Share
@
Ceol
Ceol: Baile
Réasúnaíocht
Aidhm
Forbhreathnú: Naisc
Príomhscileanna
Forbhreathnú: Cúrsa
Ionchais maidir le scoláirí
Measúnú agus tuairisciú
Cuir go dtían ghearrthaisce Amharc ar mo ghearrthaisce
Réasúnaíocht
In oideachas a fhéachann le tacú le forbairt an duine iomláin agus í a chothú is rud bunúsach é bheith ag foghlaim faoi agus trí na healaíona. Cuireann feasacht ar na healaíona, páirtíocht iontu agus léirthuiscint orthu ar chumas scoláire dul i dteagmháil le saol saibhir cruthaitheachta, samhlaíochta agus nuálaíochta (Cairt na nEalaíon san Oideachas, 2012). Dearbhaíonn Dearbhú Uilechoiteann um Chearta an Duine na Náisiún Aontaithe (Airteagal 27) na cearta ag atá ag gach duine ‘a bheith rannpháirteach i saol cultúrtha an phobail agus taitneamh a bhaint as na healaíona’.
Trí bheith rannpháirteach leis an gceol, tugtar deiseanna don scoláire scileanna nua a fhorbairt, agus leas a bhaint as a n-eispéiris roimhe sin ag an am céanna. Bíonn na heispéiris sin lárnach go minic dár bheith mar go bhfuil an ceol i ngach uile áit. Ón nóiméad a shaolaímid tagaimid isteach i saol ceoil. Luathnasc nádúrtha is ea an ceol idir naíonáin agus feighlithe. Léirítear le taighde idirnáisiúnta go mbíonn claonadh daonna ann ó luathmhíonna saoil páiste le freagairt don cheol agus a bheith rannpháirteach leis. Leis an gceol, is féidir leis na scoláirí iad féin a shá go hinleachtúil, go mothúchánach, go fisiciúil agus go cinéistéiseach san eispéireas foghlama. Gníomhaíochtaí comhoibríocha agus idirphearsanta is ea léiriú agus cumadóireacht an cheoil, ina bhforbraítear scileanna sóisialta trí smaointe, scileanna, nó uirlisí a roinnt.
Is féidir leis an gceol timpeallacht a chur ar fáil don scoláire ina bhfuil sé sábháilte iniúchadh agus turgnamh a dhéanamh agus rioscaí cruthaitheacha a ghlacadh. Is féidir leis an scoláire a bheith i mbun foghlama leis an ábhar atá mealltach, spreagthach, dúshlánach, spreagúil, pléisiúrtha agus fuascailteach. Spreagtar an scoláire le comhoibriú i gcumadh smaointe agus i gcur i láthair na smaointe sin agus machnamh criticiúil a dhéanamh ar a gcuid saothair agus ar shaothar scoláirí eile. Trí éisteacht le ceol na scoláirí eile, agus é sin a mheascadh isteach ina smaointe féin, foghlaimíonn an scoláire conas a chruthaítear saothair cheoil. Trí thuiscint a bheith ag an scoláire ar conas saothair scoláirí eile a mheasúnú agus a léirmheas, foghlaimíonn siad an dóigh le bheith féinmhachnamhach agus le feabhas a chur ar a gcruthú ceoil féin.
Mar iarracht chruthaitheach, is féidir leis an gceol forbairt eispéireas samhlaíoch agus taiscéalaíoch a éascú, i gcás go soláthraítear an deis d’indibhidiúlacht agus do phearsantacht na scoláirí fás agus iad féin a chur in iúl. Trí staidéar a dhéanamh ar an gceol cuirtear deiseanna ar feadh an tsaoil ar fáil chun an tsamhlaíocht a fhorbairt ar bhealaí uathúla, trí bheith ag éisteacht le saothair choitianta agus neamhchoitianta, eolas agus tuiscint a fháil ar fhuaimeanna go hinmheánach, pictiúir nó scéalta fuaime a chruthú agus mothúcháin agus mothú a chur in iúl i bhfuaim.
Tá sé spreagúil agus bríomhar an ceol a fhoghlaim ann féin agus tá sé ina ghníomhaíocht shásúil do dhaoine óga toisc gur gníomhaíocht theagmhálach í; bíonn an scoláire páirteach go hiomlán i ngníomhaíochtaí a bhaineann lena shaol agus a bhfuil ceangal acu lena shaol lasmuigh den seomra ranga. Cothaíonn an ceol na scileanna faoi leith a bhaineann leis an ábhar, agus réimse scileanna inaistrithe a fhéadfar a chur i bhfeidhm ar iarrachtaí aonair agus comhoibríocha eile. Trí ghluaiseacht, fuaim, siombail agus íomhá, trí beith rannpháirteach leis an gceol, is féidir smaointe cruthaitheacha daoine a aistriú go saothair léiritheacha a chuireann mothúcháin, cialla agus léirmhínithe do lucht éisteachta/féachana níos leithne.
Tá an ceol tábhachtach mar chatalaíoch chun caipiteal cultúrtha a fhorbairt sa scoláire aonair agus sa rang le chéile. Trí bheith bainteach le réimse gníomhaíochtaí ceoil agus páirt a ghlacadh iontu, is féidir linn a chinntiú go leanfaimid le saoránaigh a fhorbairt amach anseo a bheidh páirteach ó thaobh cultúir de, feasach ó thaobh cultúir de agus ceangailte ó thaobh cultúir de. Nuair a bhíonn an scoláire feasach ó thaobh cultúir de méadaíonn a thuiscint ar fhéiniúlachtaí cultúrtha náisiúnta agus idirnáisiúnta araon. Agus daonra atá ag éirí níos éagsúla agus níos iolraíche ann anois, spreagfaidh an tuiscint seo ar dhaoine eile trí lionsa cultúrtha an scoláire le forbairt mar shaoránaigh fhreagracha agus eiticiúla.
Foinse is ea an ceol chun stair a thuiscint, a thagann leis an gcomhthéacs sóisialta agus cultúrtha agus leis an ré inar cruthaíodh é. Leis an gceol is féidir féiniúlacht chultúrtha tíre, meon na ndaoine nó smaointe na ndaoine aonair a bhfuil cónaí orthu ansin a léiriú. Leis an oideachas ceoil forbraíonn an duine óg feasacht agus léirthuiscint ar a dtimpeallacht agus ar a n-éiteas cultúrtha uathúil féin Trí pháirt a thabhairt don scoláire i gcúlra saibhir a thraidisiúin dhúchasaigh ceoil chomh maith le seánraí eile ceoil, cuireann an t-oideachas ceoil le heolas agus tuiscint scoláirí ar dhaoine eile, a réanna, a gcultúir agus a dtraidisiúin.
Teacher Access Only
This content is restricted to teachers registered with the Teaching Council in Ireland. You need to Login to view this content.
Opening a Teacher Account:
If you are registered with the Teaching Council in Ireland, you will be able to register for a teacher's account here.
This account will give you access to more specific areas and content, marked as [TCA], for teachers on the site.