Tá cuireadh á thabhairt ag an Aire Oideachais, Norma Foley TD, inniu, do bhunscoileanna agus d’iar-bhunscoileanna le hiarratas a dhéanamh ar thionscnamh nua de chuid na n-ealaíon san oideachas, BLAST 2022.
Is cúis áthais í don Aire Foley a dheimhniú go mbeidh BLAST – Na hEalaíona Beo a Thabhairt do Scoláirí agus do Mhúinteoirí – á reáchtáil in 2022 don dara huair. Le clár 2022, beidh níos mó ná 400 áit chónaithe ann do na healaíona nua san oideachas thar thréimhse na bliana.
Is é aidhm BLAST an t-am agus an spás a thabhairt do scoláirí ar fud na tíre, chun obair a dhéanamh le healaíontóir gairmiúil ar thionscadail chruthaitheacha, shamhlaíocha agus spraíúla.
Tá na ranganna nuálacha seo deartha agus forbartha idir an t-ealaíontóir, an múinteoir agus an scoil faoi chomhordú an líonra na nIonad Tacaíochta Oideachais in Éirinn (ITOÉ) de 21 ionad oideachais lánaimseartha.
Dúirt an tAire Foley: “Is cúis bróid í dom lainseáil BLAST 2022 a fhógairt, a thógann ar cé chomh maith agus a d’éirigh le Clár BLAST 2021.
“Nuair a lainseáil mé BLAST anuraidh, bhí súil agam go n-osclódh sé meonta agus croíthe ár leanaí trí thaithí agus deiseanna atá nua agus cruthaitheach a chur ar fáil dár leanaí agus dár lucht óige agus dár scoileanna. Léirigh an fhianaise le bliain anuas go bhfuil ár bpobail scoileanna tar éis glacadh le BLAST ní b’fhearr ná mar a measadh a bheadh.
“In 2021, bhí níos mó ná 480 áit chónaithe nua ealaíona san oideachas i níos mó ná 480 scoil de bharr BLAST, a chinntigh go raibh níos mó ná 12,000 scoláire in ann tairbhe a bhaint as an taithí seo in éineacht leis na múinteoirí agus na scoileanna. Chlúdaigh roinnt de na healaíontóirí oilte ar fáil do na scoileanna ábhair ar nós na hilmheáin, an mhíealaín, mósáicí, dealbhóireacht ghloine dhaite/bheochana agus an tabhealaín.
“Léirigh BLAST gur timpeallacht iontach í an scoil le go mbeidh taithí nua agus éagsúil ag na leanaí, le cairde nua a dhéanamh, le bheith cruthaitheach agus an rud is tábhachtaí ná go mbeidh spraoi acu agus iad ag foghlaim.
“Is cúis áthais dom freisin lógó nua BLAST a lainseáil, tar éis comhórtais náisiúnta a bheith ann. Roghnaigh painéal moltóirí an lógó a bhuaigh lena n-áirítear Louis Walsh agus Brenda Dermody d’Ollscoil Teicneolaíochta, Baile Átha Cliath. Is iontráil chruthaitheach agus phraiticiúil é an lógó a bhuaigh, agus déanann sé éacht mór trí bheocht a chur sna gnéithe éagsúla de na foláirimh, i gcomhréir le spiorad BLAST. Comhghairdeas as an méid a rinne Lily Fleming de Rang a 6 Bunscoil Rinn An Chabhlaigh, Rushbrooke, An Cóbh, Co. Chorcaí
“Gheobhaidh Lily ceamara go-pro, agus tá glactha anois dá lógó mar an lógó oifigiúil do BLAST. Tá súil agam go mbainfidh siad taitneamh as é a fheiceáil ar fud ghníomhaíochtaí BLAST amach anseo!”.
Roghnaíodh an iontráil a bhuaigh as níos mó ná 1,411 iontráil ó bhunscoileanna agus ó iar-bhunscoileanna ar fud na hÉireann. Fuair ceathrar a tháinig sa dara háit ardmholadh ó na moltóirí as a n-iontrálacha. Gheobhaidh na hiontrálaithe ar fad teastas BLAST.
Bhí an dara háit
Tayla–Jae Morcombe , Mercy Mounthawk Secondary School, Mouthhawk, Tralee Co. Kerry
Louise Corry Galvin, St. Joseph’s Secondary School, Spanish Point Co. Clare
Szymon Krzyzanowski, Wexford CBS, Thomas St. Co. Wexford
Grace Hilliard, Coláiste Eoin, Hacketstown, Co. Carlow
Julia Bartecka , Holy Family Secondary School , Newbridge Co. Kildare
Conas a oibreoidh tionscnamh Cónaithe BLAST na nEalaíon san Oideachas?
An tIonad Oideachais
Déanfaidh scoileanna iarratas ar chlár cónaithe BLAST na nEalaíon san Oideachas chuig an ionad oideachais lánaimseartha atá ina gceantar. Déanfar clár na n-ealaíontóirí faofa i ngach ionad oideachais a eagrú de réir ealaíontóra agus disciplín, beidh an taithí oiliúna ábhartha atá ag teastáil agus atá faofa san áireamh, samplaí d’obair a rinneadh cheana agus samplaí de thaithí ábhartha nó ghaolmhar i gcomhthéacs oideachais agus pobail.
An tEalaíontóir
Beidh ealaíontóirí as aon disciplín ealaíonta atá oilte i gcomhpháirtíocht chun obair i scoileanna cláraithe le gach ceann den 21 ionad oideachais lánaimseartha. San áireamh sna disciplíní ealaíonta tá na hamharc-ealaíona, an cheardaíocht, ceol, damhsa, drámaíocht, litríocht agus scannánaíocht. Déanfar na disciplíní cruthaitheacha a leathnú de réir mar a fhorbraíonn Clár Cónaithe BLAST sna blianta amach romhainn.
Beidh na healaíontóirí ar an gClár Ealaíontóirí Faofa oilte roimhe seo agus beidh siad tar éis páirt a ghlacadh i gcláir chónaithe scoileanna faoin FGL um Chomhpháirtíocht Múinteoirí-Ealaíontóirí agus tionscnamh Cónaithe nó na hEalaíona i gClár na Sraithe Sóisearaí atá faofa ag an Roinn Oideachais agus faoina treoir. Tá na healaíontóirí oilte agus cláraithe faoi láthair ar an gClár Ealaíontóirí Faofa Ar Líne atá á bhainistiú ag líonra na n-ionad tacaíochta oideachais go náisiúnta. Lorgóidh an t-ionad oideachais Imréiteach na nGardaí d’ealaíontóirí le haghaidh na n-iarratas scoile a n-éiríonn leo. Eagróidh an t-ionad oideachais go n-íocfar an t-ealaíontóir freisin, a bhainfidh níos mó den ualach riaracháin a bhíonn ar mhúinteoirí agus ar scoileanna.
An Scoil
Ní mór do na scoileanna a bheith i gceantar an ionaid oideachais lánaimseartha áitiúil. Ní féidir le scoileanna ach iarratas amháin a chur isteach.
Spreagann an tionscnamh seo iad seo a leanas:
Scoileanna, bunscoileanna agus iar-bhunscoileanna, nach raibh an deis acu le déanaí páirt a ghlacadh ina leithéid de thionscnaimh chruthaitheacha.
Scoileanna a thugann tacaíocht don chuimsiú agus do rannpháirtíocht mhéadaithe na n-ealaíon san oideachas le scoláirí as cúlraí faoi mhíbhuntáiste agus le scoláirí a bhfuil riachtanais speisialta oideachais (SEN) acu.
Scoileanna a bhfuil cuntas teiste acu sa chomhpháirtíocht múinteoirí-ealaíontóirí ag obair sa seomra ranga agus sa scoil.
Tiomantas na scoile uile don tionscadal, ach níl sé riachtanach go n-oibríonn na ranganna ar fad leis an ealaíontóir.
Ba chóir go gcuirfeadh na tionscadail san áireamh curaclaim ábhartha na scoile de réir mar is cuí agus díriú ar an bpróiseas.
Maoiniú Chlár Cónaithe BLAST na nEalaíon san Oideachas:
Is é táille an ealaíontóra €1,000 do gach clár cónaithe, atá maoinithe ag an Roinn Oideachais trí gach ionad oideachais. Íocfaidh an t-ionad oideachais an t-ealaíontóir. Déanfar an t-ealaíontóir a mhaoiniú ar feadh 20 uair an chloig theagmhála, chomh maith le 6 uair an chloig le haghaidh am pleanála/forbartha/athbhreithnithe. Is féidir cláir chónaithe mhaoinithe atá faofa a chur i gcrích i rith na bliana acadúla, ag tosú i mí Deireadh Fómhair 2022.
Tá tacaíocht á fáil ag an tionscnamh seo ó líonra n-ionad oideachais ITOÉ, FGL um Chomhpháirtíocht Múinteoirí-Tuismitheoirí, na hEalaíona sa tSraith Shóisearach, Clár um Rannpháirtíocht Chruthaitheach an NAPD agus Tairseach na nEalaíon san Oideachas.
Beidh tuilleadh eolais maidir le BLAST, na treoirlínte agus an fhoirm iarratais ar fáil ó Gov.ie/blast agus ó shuíomhanna gréasáin na n-ionad oideachais áitiúil (21 ionad lánaimseartha). Osclóidh an próiseas iarratais ar an 25ú Bealtaine 2022 agus dúnfaidh sé ar an 30ú Méan Fómhair 2022.