Tầm quan trọng của khám sức khỏe định kỳ và tầm soát ung thư trong phòng ngừa và phát hiện sớm
Bệnh ung thư có lây không? Giảm nguy cơ ung thư bằng cách nào?
Bệnh ung thư rất nguy hiểm, có tỷ lệ tử vong cao và số ca mắc mới đang ngày càng tăng. Tuy nhiên, không phải ai cũng có đầy đủ kiến thức cơ bản về căn bệnh này hoặc hiểu sai về bệnh dẫn đến sự kỳ thị đối với bệnh nhân ung thư. Vậy thực chất bệnh ung thư có lây không và phải làm sao để giảm nguy cơ mắc bệnh?
1. Bệnh ung thư có lây không?
Ngoài những thắc mắc như ung thư nguy hiểm ra sao, cách tầm soát và phòng ngừa bệnh như thế nào,... thì nhiều người còn rất quan tâm đến vấn đề “bệnh ung thư có lây không”. Bệnh ung thư không lây nhiễm qua đường tiếp xúc thông thường, tuy nhiên những yếu tố sau có thể làm tăng nguy cơ ung thư.
- Yếu tố di truyền: Trên thực tế, có rất nhiều gia đình mà các thành viên trong gia đình cùng mắc một loại bệnh ung thư. Nguyên nhân có thể do chung điều kiện môi trường sống, có chế độ ăn uống giống nhau.
Đặc biệt, yếu tố di truyền cũng liên quan đến hội chứng ung thư gia đình. Một số đột biến gen có thể liên quan đến ung thư. Tuy nhiên, cần hiểu rõ rằng, người mang gen đột biến chỉ có nguy cơ bị ung thư chứ không chắc chắn là sẽ mắc bệnh trong tương lai. Do đó không nên lo lắng thái quá. Các chuyên gia khuyên bạn, nếu gia đình có người mắc ung thư, các thành viên còn lại nên chú trọng hơn đến việc tầm soát ung thư.
- Cấy ghép nội tạng: Hệ thống miễn dịch của cơ thể có nhiệm vụ chống lại những tác nhân gây bệnh. Tuy nhiên, khi cấy ghép nội tạng từ người bệnh ung thư, người được nhận nội tạng cũng có nguy cơ ung thư cao hơn. Nguyên nhân là do:+ Một lượng tế bào ung thư của bệnh nhân ung thư sẽ được cấy ghép vào cơ thể người bệnh.
+ Những trường hợp được cấy ghép nội tạng thường bị suy giảm hệ miễn dịch do phải sử dụng nhiều loại thuốc để ngăn chặn sự đào thải. Chính vì thế, nguy cơ mắc ung thư ở những đối tượng này cũng cao hơn.
- Truyền máu: Hiện nay chưa có nghiên cứu nào cho thấy bệnh ung thư có thể lây nhiễm qua đường truyền máu. Tuy nhiên, khi đã mắc bệnh ung thư thì không được hiến máu.
- Lây truyền ung thư khi mang thai: Những trường này rất hiếm gặp và có nhiều nguy cơ ở bệnh nhân bị bạch cầu hay u lympho. Nếu khối u ung thư của mẹ di căn đến nhau thai thì có thể tăng nguy cơ truyền bệnh ung thư cho thai nhi. - Lây bệnh nhiễm trùng: Ung thư không phải bệnh truyền nhiễm mà là những bệnh nhiễm trùng có thể làm tăng nguy cơ mắc ung thư. Chẳng hạn virus HPV có thể lây truyền qua đường tình dục và đây chính là một trong những nguyên nhân gây ra bệnh ung thư cổ tử cung, ung thư âm đạo,... Hay virus viêm gan B có thể làm tăng nguy cơ mắc ung thư gan, vi khuẩn HP cũng là yếu tố làm tăng nguy cơ ung thư dạ dày, một số loại vi khuẩn có thể gây ung thư da,... Như vậy, ung thư không lây qua những con đường thông thường, vì thế chúng ta hoàn toàn có thể tiếp xúc, động viên bệnh nhân ung thư, để họ có thêm động lực vượt qua bệnh tật.
2. Cách phòng ngừa bệnh ung thư?
Để phòng ngừa ung thư hiệu quả, bạn cần lưu ý một số vấn đề sau:
- Không hút thuốc là và nên hạn chế uống rượu bia: Thuốc là và bia rượu có chứa nhiều chất độc hại cho sức khỏe và có thể làm tăng nguy cơ ung thư phổi, ung thư vòm họng, ung thư gan, tụy,... Do đó nên loại bỏ thói quen hút thuốc lá và không nên lạm dụng bia rượu.
- Duy trì chế độ ăn khoa học, lành mạnh để cải thiện sức khỏe, tăng cường miễn dịch và phòng tránh ung thư hiệu quả. Cụ thể:+ Nên lựa chọn những thực phẩm có nguồn gốc rõ ràng, không có chứa chất kích thích và đảm bảo tươi ngon.
+ Nên ăn nhiều loại thực phẩm khác nhau để cung cấp đầy đủ dưỡng chất trong cơ thể. Đặc biệt ưu tiên các loại thực phẩm như rau củ, các loại hạt để bổ sung nhiều vitamin và khoáng chất cho cơ thể.
+ Hạn chế ăn các thực phẩm chế biến sẵn, chất béo, các loại món ăn có chứa nhiều mỡ, muối và chất béo,... + Không nên ăn quá nhiều thịt đỏ. + Khi ăn nên nhai kỹ và ăn chậm rãi.
- Thường xuyên vận động, rèn luyện thể chất và duy trì trọng lượng khỏe mạnh: Đây cũng là một yếu tố quan trọng để phòng tránh nguy cơ bệnh tật, bao gồm bệnh ung thư. Các chuyên gia khuyên rằng, nên tập luyện khoảng 30 phút mỗi ngày để đạt được hiệu quả tốt nhất.
- Không tiếp xúc trực tiếp với ánh nắng mặt trời: Ánh nắng buổi sáng sớm rất tốt cho sức khỏe, giúp cơ thể bổ sung vitamin D để tăng cường khả năng hấp thụ canxi của cơ thể. Tuy nhiên từ 9h sáng đến 4h chiều, trong ánh nắng mặt trời có chứa lượng tia cực tím rất cao và khi tiếp xúc trực tiếp với ánh nắng vào thời điểm này, bạn có nguy cơ mắc ung thư da. Vì thế, nên hạn chế tiếp xúc với ánh nắng 9h sáng đến 4h chiều, có biện pháp che chắn, bảo vệ da, nhất là bôi kem chống nắng khi ra ngoài trời.
- Tiêm vắc xin đầy đủ, chẳng hạn như tiêm vắc xin viêm gan B, vắc xin HPV,... - Nên quan hệ tình dục chung thủy, dùng bao cao su khi quan hệ, không dùng chung bơm kim tiêm với người khác.
- Khám sức khỏe định kỳ, tầm soát ung thư để hiểu rõ về tình trạng sức khỏe của mình và có biện pháp điều chỉnh, phòng ngừa bệnh kịp thời. Nhiều trường hợp ung thư được phát hiện sớm đã được điều trị hiệu quả, thậm chí điều trị khỏi bệnh.<|end_of_text|>