I can give a broad summary from the point of view of the British as, like so many other British War myths, it is more complicated than it has subsequently been reduced to and therefore infinitely more interesting as a result (in my admittedly nerdy opinion).

So I will assume the common narrative is widely known, the surprise and certain defeat, the plucky English resolve, Churchill and rousing speeches and the little boats. Now much of this lies in well founded fact, though shaves off a lot of the complexities which then simply reduces the nature of British society and politics during the war.

First things first the reaction was not simply joyous. It was a clear defeat and setback which signalled a grave turn in the war. And while the absence of more death and capture was certainly good for morale at home it did not distract from this fact far beyond the last boat reaching blighty. Indeed the press, bouncing off this disaster, had a field day attacking the ex-PM Chamberlain and his ilk for their inadequate preparations. Linking implicitly, and at times explicitly the disaster - perhaps a little unfairly - at the door of Chamberlain. A great example of this feeling was the pamphlet  *Guilty men* which opened a rabid attack on interwar government with the beaches of Dunkirk, casting the honest soldiers there victim of the ineptitude and complacency of the uninspired grandees of the previous decade. The anonymous writers (a Tory, Liberal and Labour supporter and future leader) emphasised the futile bravery of the front in marked contrast to the antagonists. To quote its evocative first chapter's final line: 


*It is a story of an army doomed before they took the field.*

Despite publishers avoiding it, *Guilty men" sold 200,000 copies.


Now this was perhaps a little unfair, while there was plenty of blame and there were problems which led to this disaster, to lay this in the laps of solely the old political order was a little much. Without wanting to get into the monkey knife-fight that is appeasement historiography on the internet, Chamberlain perhaps did not deserve the image portrayed in this book. However, it certainly did not do Churchill any harm to have his rivals in the party (Chamberlain and Halifax, the preferred contender for the PM's office against Churchill) so publicly savaged. His wartime coalition shedded meaningful need for these individuals and as a result became easier to manage. It also saved the reputation of many men still involved in the war effort yet perhaps also partially responsible. Anything else one wishes to add is speculation so far as I understand, whether this was a happy coincidence for Mr Churchill or something more orchestrated lacks firm evidence one way or the other.

Aside from this the cultivated and co-opted press loudly triumphed the official narrative of heroism on the day. From the Daily Mirror proclaiming the heroic retreat as *"bloody marvellous"* to War Illustrated outlining the *"Immortal story of Dunkirk"*. However this struggled at times when squared with the experiences of retreating men. Gardiner emphasises the combination of the chaos of war with the wounded pride of retreating men creating a toxic atmosphere of recrimination. For example in one village pub a patron recounted an NCO whose:

*"loud-mouthed criticism of junior officers of his Ack-Ack unit seizing the only available transport and making for the French coast, leaving their NCOs and men to fend for themselves"*

or the sister of a soldier, Harry Woolf, who recounted:

*"he saw his cousin dead on the beach  &  another man on the street. He was talking to a chap who was showing a silk handkerchief bought for his joy lady. That moment a bomb killed him. Harry took the handkerchief. Harry has had eno' of this war and is certain of our defeat - got no arms  &  no aeroplanes - how can we do anything"*

The civilian population, though clearly depending on a multitude of disparate and ever shrinking factors, was mixed in its reaction. Women assisted in aid stations, some cheered paraded troops (one commentator noted that the lining of the streets and accolades were more frequent then than during the soldier's embarking to France). Church membership rocketed up, with Calder pointing out that:

*"even Guildhall was not big enough to accomodate more than half the congregation that flooded to the united service"* 

with 2000 listing outside on loudspeakers. 

Elsewhere Donald Johnson, a medical officer, recounted:

*"From the moment you woke up, you thought, ‘Oh, my God’ as you realised [Britain’s] position afresh …It was only after two or three beers at lunch that the situation did not seem quite as bad; but by three thirty in the afternoon it was desperate again—and it was quite time to go back to the mess for another drink. In the evening, the outlook depended entirely on the amount of alcohol you consumed. I use the plural ‘you’ because everyone was in the same boat.”*

People carrying gas masks increased from basically 0% to 30%, black marketeers trade slightly declined and strikes fell in the month following. There was a 25% increase in production as workers worked longer, without holidays and weekends one must distinguish between patriotic fervour and invasion-panic.

An interesting example is how one pigeonholes the famous "fight them on the beaches" speech made to the Commons, and delivered in extracts by a BBC announcer to the wider public. While it has been proclaimed as a masterful oratory, public reaction was mixed. Addison in his wonderful work based on Mass Observation, one of my favourite-ist things going in this period points out the following extracts:

*"he grave tone of Churchill’s speech made some impression and may have contributed in some measure to the rather pessimistic atmosphere of today. […] The contents of the speech were on the whole expected but some apprehension has been caused throughout the country on account of the PM’s reference to ‘fighting alone’. This has led to some slight increase in doubt about the intentions of our ally [France]."*

However it is worth noting the the general consensus from the different areas of the British Isle was that the speech was well received if not fervour-rousing. Though, as a *further* caveat, even its immediate effect was perhaps not brilliant, as Winston's wife said afterwards about the House of Commons and the original speech:

*"a great section of the Tory Party were not behind Winston  &  had received his great speech […] even in sullen silence."*

This may point to the esteem the 'double-rat' and wilderness-dweller Churchill held amongst his backbenches, shocked  &  pessimistic immediate reaction to the news or the quality of the speech (or any of the above in combination).

Interestingly, the rumour summaries for each day (may I say you should really get [his book](_URL_0_)) emphasise a rich and at time bizarre array of rumours emanating from the disaster which demonstrates a society perhaps not entirely unified. A common a pressing one was the well-trodden discontent of the army with the RAF, the latter being perceived too weak/suspiciously absent during the evacuation. The report nervously notes that this should be checked though an official statement as its effects would be:

*"most unfortunate in military and civilian circles"*
 
Additionally paranoia of infiltrators and aliens underlined the daily rumour mill. From arrests of German parachutists in the Midlands (usually neither German nor parachutists) to Belgians children being denied access to play groups in London (probably not because they are Belgian), suspicions ruled supreme. This is just a taster -there were many other examples of rumours showing a society confused, angry and scared, all suggesting a society ill-at ease.

Now clearly self-interest and patriotism are interlinked and are certainly not mutually exclusive, but it would be wrong to characterise the work ethic which followed as simply a "we are all in this together", long lasting and significant shift in the relationship workers had with the wartime economy. While people were more acutely aware of their national predicament and therefore willing to sacrifice this may well have been as much for narrow self-interest than a stoic submission to the needs of Britannia. 

As the immediate fear of invasion fell back so too did these positive and negative effects. Indeed this boost in production fell back a few weeks later as workers tired and the propaganda around immediate invasion rang increasingly hollow. Gas mask-uptake fell back down to 10% by August and the black market returned to booming normal. Even the rumour mill died down, which is often an excellent barometer of public feeling. Therefore it is difficult to view Dunkirk as a profound rallying of the public will. As (a) it caused as much division and ill feeling as it did unity and (b) its effects were temporary. 

However there is an interesting argument that Dunkirk, though much of the effects on soldiers and civilians was indeed negative, acted as a positive 'bookend' to the war. Essentially it acted as a shift in narrative between the war of the 'old guard', complacent, elitist and slow to the war of the people. A more dynamic war effort and one where society had a greater stake. Now indeed it helped that the old guard were functionally out of office and replaced with an evolving coalition of all major parties, so this potentially toxic narrative did not disrupt politics too greatly immediately. However I have seen Addison argue that this is in part a reason for the result in 1945, so intimately connected was the mainstream Conservative party to this clique in the minds of many. I perhaps would not go that far, but it certainly added to the milieu of the time.

මට බ්‍රිතාන්‍යයන්ගේ දෘෂ්ටි කෝණයෙන් පුළුල් සාරාංශයක් ලබා දිය හැකිය, වෙනත් බොහෝ බ්‍රිතාන්‍ය යුද මිථ්‍යාවන් මෙන්, එය පසුව අඩු කර ඇති ප්‍රමාණයට වඩා සංකීර්ණ වන අතර එම නිසා එහි ප්‍රතිඵලයක් ලෙස අසීමිත ලෙස වඩාත් සිත්ගන්නා සුළුය (මගේ පිළිගත හැකි නීච මතයේ) . එබැවින් පොදු ආඛ්‍යානය පුළුල් ලෙස දන්නා බව උපකල්පනය කරමි, පුදුමය සහ නිශ්චිත පරාජය, දක්‍ෂ ඉංග්‍රීසි අධිෂ්ඨානය, චර්චිල් සහ උද්යෝගිමත් කථා සහ කුඩා බෝට්ටු. දැන් මෙයින් බොහෝමයක් පවතින්නේ හොඳින් පදනම් වූ සත්‍යයකි, නමුත් බොහෝ සංකීර්ණතා ඉවත් කළත් එය යුද්ධයේදී බ්‍රිතාන්‍ය සමාජයේ සහ දේශපාලනයේ ස්වභාවය සරලව අඩු කරයි. ප්‍රථමයෙන් ප්‍රතිචාරය හුදෙක් ප්‍රීතිමත් නොවීය. එය යුද්ධයේ බරපතල හැරීමක් පෙන්නුම් කළ පැහැදිලි පරාජයක් සහ පසුබෑමක් විය. වැඩි මරණයක් සහ අල්ලා ගැනීමක් නොමැතිකම නිවසේදී චිත්ත ධෛර්යයට හොඳ වුවද, අවසාන බෝට්ටුව අංගමාරයට ළඟා වීමෙන් ඔබ්බට මෙම කාරණයෙන් ඈත් වූයේ නැත. ඇත්ත වශයෙන්ම, පුවත්පත්, මෙම ව්‍යසනයෙන් මිදෙමින්, හිටපු අගමැති චේම්බර්ලයින් සහ ඔහුගේ ප්‍රමාණවත් නොවන සූදානමක් සඳහා ක්ෂේත්‍ර දිනයක් ප්‍රහාර එල්ල කළේය. චේම්බර්ලයින් දොරකඩට ව්‍යසනය - සමහර විට ටිකක් අසාධාරණ ලෙස - ව්‍යංගයෙන් සහ සමහර විට පැහැදිලිව සම්බන්ධ කිරීම. මෙම හැඟීමට කදිම නිදසුනක් නම්, ඩන්කර්ක් වෙරළ තීරය සමඟ අන්තර් යුද්ධ රජයට උමතු ප්‍රහාරයක් දියත් කළ *වරදකාර මිනිසුන්* පත්‍රිකාව, පෙර දශකයේ ආනුභාව ලත් මහතුන්ගේ අකාරුණිකත්වයට සහ උදාසීනත්වයට එහි අවංක සොල්දාදුවන් ගොදුරු කරමිනි. නිර්නාමික ලේඛකයින් (ටෝරි, ලිබරල් සහ කම්කරු ආධාරකරුවෙකු සහ අනාගත නායකයෙකු) විරුද්ධවාදීන්ට වඩා කැපී පෙනෙන ලෙස පෙරමුණේ නිෂ්ඵල නිර්භීතකම අවධාරණය කළහ. එහි ප්‍රබෝධමත් පළමු පරිච්ඡේදයේ අවසාන පේළිය උපුටා දැක්වීමට: *එය ඔවුන් ක්ෂේත්‍රයට යාමට පෙර විනාශ වූ හමුදාවක කතාවකි.* ප්‍රකාශකයින් එය මග හැරියද, *වරදකාර මිනිසුන්&quot; පිටපත් 200,000 ක් විකුණා ඇත. දැන් මෙය තරමක් අසාධාරණ විය, නමුත් ඕනෑ තරම් තිබියදී මෙම ව්‍යසනයට තුඩු දුන් ගැටළු ඇති අතර, මෙය හුදෙක් පැරණි දේශපාලන ක්‍රමයේ ඔඩොක්කුවේ තැබීම ටිකක් වැඩි දෙයක් විය, එය අන්තර්ජාලයේ සංසිඳුවීමේ ඉතිහාස ලේඛනයට ඇතුළු වීමට අවශ්‍ය නොවීය. කෙසේ වෙතත්, චර්චිල්ගේ ප්‍රතිමල්ලවයන් (Chamberlain සහ Halifax, චර්චිල්ට එරෙහිව අගමැති කාර්යාලය සඳහා කැමති) ප්‍රසිද්ධියේ ම්ලේච්ඡත්වයට පත් කිරීම නිසා චර්චිල්ට කිසිදු හානියක් සිදු නොවීය මෙම පුද්ගලයින්ගේ අවශ්‍යතාවය සහ එහි ප්‍රතිඵලයක් ලෙස එය තවමත් යුධ ප්‍රයත්නයේ යෙදී සිටින බොහෝ මිනිසුන්ගේ කීර්තිය සුරැකීමට හේතු විය, නමුත් සමහර විට යමෙකු එකතු කිරීමට බලාපොරොත්තු වන්නේ මෙයද යන්න සමපේක්ෂනයයි චර්චිල් මහතාට සතුටුදායක අහඹු සිදුවීමක් හෝ ඊට වඩා සැලසුම් සහගත දෙයක් එක් ආකාරයකින් හෝ වෙනත් ආකාරයකින් ස්ථිර සාක්ෂි නොමැත. මේ හැර වගා කරන ලද සහ සහයෝගී වූ පුවත්පත් එදින වීරත්වය පිළිබඳ නිල ආඛ්‍යානය හයියෙන් ජය ගත්හ. ඩේලි මිරර් පත්‍රයේ වීර පසුබැසීම *&quot;ලේ වැකි ආශ්චර්යමත්&quot;* ලෙස ප්‍රකාශ කිරීමේ සිට *&quot;ඩන්කර්ක්ගේ අමරණීය කතාව&quot;* ගෙනහැර දක්වන War Illustrated දක්වා. කෙසේ වෙතත්, මිනිසුන් පසුබැසීමේ අත්දැකීම් සමඟ සමපාත වූ අවස්ථා වලදී මෙය අරගල කළේය. ගාඩිනර් අවධාරනය කරන්නේ යුද්ධයේ අවුල්සහගත මිනිසුන් පසුබැසීමේ තුවාල ලැබූ උඩඟුකම සමඟින් වරදට චෝදනා කිරීමේ විෂ සහිත වාතාවරණයක් නිර්මාණය කිරීමයි. නිදසුනක් වශයෙන්, එක් ගමේ පබ් එකක අනුග්‍රාහකයෙකු NCO ගැන විස්තර කළේය: *&quot;ඔහුගේ Ack-Ack ඒකකයේ කනිෂ්ඨ නිලධාරීන් පවතින එකම ප්‍රවාහනය අල්ලාගෙන ප්‍රංශ වෙරළ තීරයට සාදා ගැනීම, ඔවුන්ගේ NCOs සහ මිනිසුන්ට තමන්වම ආරක්ෂා කර ගැනීම සඳහා දැඩි ලෙස විවේචනය කිරීම&quot; * හෝ සොල්දාදුවෙකුගේ සොහොයුරියක් වන හැරී වුල්ෆ් මෙසේ විස්තර කළේය: *&quot;ඔහු තම ඥාති සොහොයුරිය වෙරළේ සහ තවත් මිනිසෙක් වීදියේ මියගොස් සිටිනු දුටුවේය. ඔහු තම ප්‍රීතිමත් කාන්තාව සඳහා මිල දී ගත් සේද ලේන්සුවක් පෙන්වමින් සිටි පූජකයෙකු සමඟ කතා කරමින් සිටියේය. බෝම්බයක් ඔහුව මරා දැමුවේ හැරී මෙම යුද්ධයේ ලේන්සුව රැගෙන ගිය අතර අපගේ පරාජය ගැන සහතිකයි - අපට ආයුධ සහ ගුවන් යානා නොමැත - අපි කෙසේ කළ හැකිද? එහි ප්‍රතික්‍රියාව තුළ අසමාන වූ සහ හැකිලෙන සාධක මිශ්‍ර විය. කාන්තාවන් ආධාර මධ්‍යස්ථානවලට සහය වූ අතර ඇතැමුන් පෙළපාළි ගිය භටයන් ප්‍රීති ඝෝෂා කළහ (එක් විචාරකයෙකු සඳහන් කළේ සොල්දාදුවෙකු ප්‍රංශයට ගොඩ බැසීමට වඩා එවකට වීදිවල පෙළගැස්ම සහ ප්‍රශංසා වැඩි වූ බවයි). කැල්ඩර් පෙන්වා දීමත් සමඟ පල්ලියේ සාමාජිකත්වය ඉහළ ගියේය: *&quot;එක්සත් සේවයට ගලා ආ සභාවෙන් අඩකට වඩා නවාතැන් ගැනීමට ගිල්ඩ්හෝල් පවා ප්‍රමාණවත් නොවීය&quot;* 2000 ක් ශබ්ද විකාශන යන්ත්‍රවල පිටත ලැයිස්තුගත කර ඇත. තවත් තැනක වෛද්‍ය නිලධාරියෙකු වූ ඩොනල්ඩ් ජොන්සන් මෙසේ විස්තර කළේය: *&quot;ඔබ අවදි වූ මොහොතේ සිට, &#39;අනේ දෙවියනේ&#39; කියා ඔබ සිතුවේ, [බ්‍රිතාන්‍යයේ] තත්වය ඔබට නැවත වැටහුණු විට ... එය දිවා ආහාරය වන විට බියර් දෙක තුනකට පසුවය. එය එතරම් නරක නැත, නමුත් සවස තුන තිහ වන විට එය නැවතත් මංමුලා සහගත විය - සවස් වන විට, ඔබ පානය කරන මත්පැන් ප්‍රමාණය මත සම්පූර්ණයෙන්ම රඳා පැවතුනි. සියලු දෙනාම එකම බෝට්ටුවේ සිටි නිසා මම &#39;ඔබ&#39; යන බහු වචන භාවිතා කරමි.”* ගෑස් වෙස් මුහුණු රැගෙන යන පුද්ගලයින් මූලික වශයෙන් 0% සිට 30% දක්වා වැඩි විය, කළු කඩකාරයන්ගේ වෙළඳාම සුළු වශයෙන් පහත වැටුණු අතර ඊළඟ මාසයේ දී වර්ජන 25% කින් අඩු විය නිවාඩු දින සහ සති අන්තයන් නොමැතිව කම්කරුවන් වැඩි කාලයක් වැඩ කළ බැවින්, දේශප්‍රේමී උද්යෝගය සහ ආක්‍රමණ භීතිය අතර වෙනස හඳුනා ගත යුතු වන්නේ, කොමන්ස් වෙත කරන ලද සුප්‍රසිද්ධ &quot;වෙරළ තීරයේ ඔවුන් සමඟ සටන් කරන්න&quot; යන කථාව සහ බීබීසී විසින් උපුටා ගන්නා ලද ප්‍රකාශය එක් පරෙවියෙකු සිදු කරන ආකාරයයි. පුළුල් මහජනතාවට නිවේදකයා. එය ප්‍රවීණ කථිකත්වයක් ලෙස ප්‍රකාශ කර ඇතත්, මහජන ප්‍රතිචාර මිශ්‍ර විය. ඇඩිසන් විසින් Mass Observation මත පදනම් වූ ඔහුගේ අපූරු කෘතියේ, මෙම කාල පරිච්ඡේදය තුළ සිදුවෙමින් පවතින මගේ ප්‍රියතම දේවලින් එකක් පහත සඳහන් උපුටා දැක්වීම් පෙන්වා දෙයි: *&quot;ඔහු චර්චිල්ගේ කතාවේ බරපතල ස්වරය යම් හැඟීමක් ඇති කළ අතර තරමක් අශුභවාදී වාතාවරණයට යම් ප්‍රමාණයකින් දායක වන්නට ඇත. අද දින […] කථාවේ අන්තර්ගතය සමස්තයක් ලෙස අපේක්ෂා කළ නමුත්, &#39;තනිව සටන් කිරීම&#39; පිළිබඳ අගමැතිගේ සඳහන හේතුවෙන් රට පුරා යම් භීතියක් ඇති වී තිබේ අපගේ මිත්‍ර රට [ප්‍රංශය].&quot;* කෙසේ වෙතත්, බ්‍රිතාන්‍ය දූපතේ විවිධ ප්‍රදේශවල පොදු එකඟතාවය සඳහන් කිරීම වටී, එම කතාවට උද්යෝගිමත් නොවේ නම් හොඳ ප්‍රතිචාරයක් ලැබුණි. වින්ස්ටන් ගේ බිරිඳ හවුස් ඔෆ් කොමන්ස් සහ මුල් කතාව ගැන පසුව පැවසූ පරිදි, *තවත්* අවවාදයක් ලෙස, එහි ක්ෂණික බලපෑම පවා දීප්තිමත් නොවිය හැකිය: *&quot;ටෝරි පක්ෂයේ විශාල කොටසක් වින්ස්ටන් පිටුපස නොසිටි අතර ඔහුගේ අමිහිරි නිශ්ශබ්දතාවයේ පවා විශිෂ්ට කථාවක් […].&quot;* මෙය ඔහුගේ පසුපෙළ අතර පැවති &#39;ද්විත්ව-මීයන්&#39; සහ පාළුකරයේ වැසියෙකු වන චර්චිල් යන ප්‍රවෘත්තියට හෝ කතාවේ ගුණාත්මක භාවයට ක්ෂණික ප්‍රතිචාරය කම්පනයට හා අශුභවාදී ප්‍රතිචාරයට යොමු කළ හැකිය. ඉහත ඕනෑම එකක් ඒකාබද්ධව). සිත්ගන්නා කරුණ නම්, සෑම දිනකම කටකතා සාරාංශය (ඔබට ඇත්ත වශයෙන්ම [ඔහුගේ පොත](_URL_0_) ලබා ගත යුතු යැයි මම කියමි) ව්‍යසනයෙන් පිටවන විකාර කටකතා සමූහයක් අවධාරණය කරයි, එය සමාජයක් සම්පූර්ණයෙන්ම ඒකාබද්ධ නොවන බව පෙන්නුම් කරයි. RAF සමඟ හමුදාවේ දැඩි අතෘප්තියට පත් වීම සුලභ කරුණක් විය, දෙවැන්න ඉවත් කිරීමේදී ඉතා දුර්වල / සැක සහිත ලෙස නොපැමිණීම. නිල ප්‍රකාශයක් වුවද මෙය පරීක්ෂා කළ යුතු බව වාර්තාව නොසන්සුන් ලෙස සටහන් කරයි: *&quot;මිලිටරි සහ සිවිල් කවයන් තුළ වඩාත්ම අවාසනාවන්ත&quot;* අතිරේකව අනවසරයෙන් ඇතුළු වන්නන්ගේ සහ පිටසක්වල ජීවීන්ගේ ව්‍යාකූලත්වය දෛනික කටකතා ඇඹරීමට යටින් ඉරි ඇඳ තිබේ. මිඩ්ලන්ඩ්ස් හි ජර්මානු පැරෂුට් කරුවන් අත්අඩංගුවට ගැනීමේ සිට (සාමාන්‍යයෙන් ජර්මානු හෝ පැරෂුට් කරුවන් නොවේ) බෙල්ජියම් දරුවන්ට ලන්ඩනයේ ක්‍රීඩා කණ්ඩායම්වලට ප්‍රවේශය ප්‍රතික්ෂේප කිරීම දක්වා (සමහර විට ඔවුන් බෙල්ජියම් ජාතිකයන් නිසා නොවේ), සැකයන් උත්තරීතර විය. මෙය රස පරීක්ෂකයෙක් පමණි - සමාජයක් ව්‍යාකූල, කෝපයෙන් සහ බියෙන් සිටින බව පෙන්වන කටකතා පිළිබඳ තවත් බොහෝ උදාහරණ තිබේ, ඒ සියල්ල සමාජයක් සැහැල්ලුවෙන් සිටින බව යෝජනා කරයි. දැන් පැහැදිලිවම ආත්මාර්ථකාමීත්වය සහ දේශප්‍රේමය එකිනෙක සම්බන්ධ වී ඇති අතර ඒවා නිසැකවම අන්‍යෝන්‍ය වශයෙන් වෙනස් නොවේ, නමුත් සරලව අනුගමනය කරන ලද වැඩ ආචාර ධර්ම &quot;අපි සියල්ලෝම එකට සිටිමු&quot; ලෙසින් සංලක්ෂිත කිරීම වැරදිය. යුධ කාලීන ආර්ථිකය සමඟ. මිනිසුන් ඔවුන්ගේ ජාතික දුෂ්කරතාව ගැන වඩාත් තීව්‍ර ලෙස දැන සිටි අතර, එබැවින් මෙය කැප කිරීමට කැමති වුවද, මෙය බ්‍රිටැනියාවේ අවශ්‍යතාවලට අවනත වීමට වඩා පටු ආත්මාර්ථකාමීත්වය සඳහා විය හැකිය. ආක්‍රමණ පිළිබඳ ක්ෂණික බිය පසුබැසීමත් සමඟම මෙම ධනාත්මක සහ අහිතකර බලපෑම්ද ඇති විය. කම්කරුවන් වෙහෙසට පත් වීමත්, ක්ෂණික ආක්‍රමණය පිළිබඳ ප්‍රචාරණය වඩ වඩාත් හිස් වූ නිසාත්, ඇත්ත වශයෙන්ම නිෂ්පාදනයේ මෙම තල්ලුව සති කිහිපයකට පසු පසු බැස්සේය. අගෝස්තු වන විට ගෑස් ආවරණ-අග්‍රහණය 10% දක්වා පහත වැටුණු අතර කළු වෙළඳපොල යථා තත්ත්වයට පත් විය. කටකතා මෝල පවා මිය ගියේය, එය බොහෝ විට මහජන හැඟීමේ විශිෂ්ට පරාමිතියකි. එබැවින් Dunkirk මහජන කැමැත්තේ ගැඹුරු පෙළගැස්මක් ලෙස සැලකීම දුෂ්කර ය. (අ) එය එකමුතුකමට හේතු වූ තරමටම බෙදීම් සහ නරක හැඟීම් ඇති කළ අතර (ආ) එහි ප්‍රතිවිපාක තාවකාලික විය. කෙසේ වෙතත්, ඩන්කර්ක්, සොල්දාදුවන්ට සහ සිවිල් වැසියන්ට ඇති කරන ලද බලපෑම් බොහෝමයක් සෘණාත්මක වුවද, යුද්ධයට ධනාත්මක &#39;පොත් පිටුවක්&#39; ලෙස ක්‍රියා කළ බවට සිත්ගන්නා තර්කයක් තිබේ. අත්‍යවශ්‍යයෙන්ම එය ක්‍රියා කළේ &#39;පැරණි ආරක්ෂකයින්ගේ&#39; යුද්ධය, උදාසීන, ප්‍රභූ සහ මන්දගාමී ජනතාවගේ යුද්ධය අතර ආඛ්‍යානය මාරු කිරීමක් ලෙස ය. වඩා ගතික යුධ ප්‍රයත්නයක් සහ සමාජයට වැඩි කොටසක් හිමි වූ එකක්. දැන් ඇත්ත වශයෙන්ම එය පැරණි ආරක්ෂකයින් ක්‍රියාකාරී ලෙස නිලයෙන් ඉවත් වී සියලු ප්‍රධාන පක්ෂවල විකාශනය වන සභාගයක් මගින් ප්‍රතිස්ථාපනය කිරීමට උපකාරී විය, එබැවින් මෙම විෂ සහිත ආඛ්‍යානය වහාම දේශපාලනයට විශාල බාධාවක් නොවීය. කෙසේ වෙතත්, ඇඩිසන් 1945 ප්‍රතිඵලයට මෙය එක් හේතුවක් බව තර්ක කරන බව මම දුටුවෙමි, එබැවින් බොහෝ දෙනෙකුගේ මනසෙහි මෙම කල්ලියට ප්‍රධාන ධාරාවේ කොන්සර්වේටිව් පක්ෂය සමීපව සම්බන්ධ වී ඇත. මම සමහර විට එතරම් දුර නොයනු ඇත, නමුත් එය නිසැකවම කාලයේ පරිසරයට එකතු විය.
