Gōrnoślōnskŏ Tragedyjŏ. Gōrnoślōnskŏ Tragedyjŏ – trefiyniŏ po wkroczyniu na teryn Gōrnego Ślōnska sowieckij armije, we czasie kerych miały plac heresztowaniŏ, internowaniŏ, ôsadzyniŏ we kōncyntracyjnych ôbozach jak tyż przimusowe wywōzki Ślōnzŏkōw do roboty na terynie SSSR. Wielość bezpostrzednich ôfiar je terŏźnie barzo ciynżkŏ do zweryfikowaniŏ, taksowano przijmuje sie, iże we czasie tych trefiyń zginyło pŏrãdziesiōnt tysiyncy Ślōnzŏkōw, zaôbycz chopōw.
Historyjŏ.
4 lutego 1945 roku Jozef Stalin wydoł dekret ô utworzyniu robotniczych ôddziałōw, kere skłŏdały sie zaôbycz z Miymcōw i Ślōnzŏkōw. Zgodziyli sie na to uczestniki jałtańskij kōnferyncyje. Jak podkryślajōm historyki, miała to być forma wojynnyj rekōmpynsaty za straty pōniesiōne bez Rosjan we czasie II światowyj wojaczki.
Po wkroczyniu Czyrwōnyj Armije internowani, a niyskorzij deportowani do SSSR byli wszyjscy ci, kerzi podpisali volkslistã, niy potrefiyli gŏdać po polsku abo byli podyjzdrzywani ô kolaboracyjõ. Historyki niy potrefiōm ôbsztalować, wiela ôsōb ôstało deportowanych i wiela wrōciyło potym żywych. Ino we Świyntochłowicach deportowano bez 6 tysiyncy ôsōb, a udokumentowanych je bez 1800 zgōnōw.
Spamiyńć.
We ôkresie PRL Gōrnoślōnskŏ Tragedyjŏ i deportacyje do SSSR były tymatym tabu. Dopiyro po 1989 roku możliwŏ stała sie dyskusyjŏ na tyn tymat.
Rok 2015, we 70-lecie trefiyń ze 1945 roku, ôstoł uznany bez syjmik ślōnskigo wojywōdztwa rokym Spamiyńci Ôfiar Gōrnoślōnskij Tragedyje. We Radziōnkowie ôdewrzōno Cyntrum Dokumyntacyje Deportacyje Gōrnoślōnzŏkōw. We listopadzie 2015 roku we Bytōmiu postawiōno było Dynkmal Gōrnoślōnskij Tragedyje.