Petru Aron van Pels () a fost un tânăr evreu din Țările de Jos, care a devenit o victimă a nazismului; el este menționat în Jurnalul Annei Frank sub pseudonimul Peter van Daan. El s-a ascuns din iulie 1942 până în august 1944, împreună cu Anne Frank și cu alți șase evrei, într-o ascunzătoare din spatele clădirii de pe Prinsengracht 263 din Amsterdam, cunoscută astăzi sub numele de casa Anne Frank.

Viața

Peter van Pels s-a născut în 1926 într-o locuință de pe Martinistraße din orașul Osnabrück. El a fost singurul copil al lui Hermann van Pels și al Augustei van Pels (născută Röttgen). A studiat la Liceul Evreiesc din Amsterdam și apoi a făcut o ucenicie de tâmplar. Potrivit măsurătorilor făcute de Otto Frank la intrarea în Casa Anne Frank Peter avea 1,70 metri înălțime și cântărea 67 kg. Familia van Pels s-a mutat la Amsterdam în iunie 1937 pentru a scăpa de legile antisemite adoptate în Germania Nazistă.

Pe 19 iulie 1942, familia van Pels s-a instalat în anexa secretă aflată în spatele clădirii de pe Prinsengracht 163, unde se afla sediul companiilor Opekta și Pectacon; acolo se aflau deja de două săptămâni Otto Frank, Edith Frank-Holländer, Margot Frank și Anne Frank, iar în luna noiembrie li se vor alătura dentistul Fritz Pfeffer. În Jurnalul Annei Frank este descrisă întâlnirea Annei cu Peter, aversiunea inițială a fetei față de el și apoi afecțiunea ei în creștere.

Singura piesă de mobilier care a mai fost păstrată în clădirea din Prinsengracht 263 a fost, probabil, confecționată de Peter van Pels.

Gestapo-ul a pătruns pe 4 august 1944 în anexa secretă din spatele clădirii și le-a arestat pe cele opt persoane care se ascundeau acolo. Peter van Pels a ajuns în lagărul de concentrare de la Auschwitz și, din momentul internării, l-a aprovizionat în mod regulat cu alimente pe Otto Frank. Ca urmare a înaintării Armatei Roșii, el a fost evacuat din lagăr în noaptea de 17 spre 18 ianuarie 1945 și trimis în "Marșul morții". Peter van Pels a ajuns la 25 ianuarie 1945 în lagărul de concentrare Mauthausen de pe teritoriul Austriei. La patru zile după sosire, pe 29 ianuarie 1945, el a fost transferat din lagărul principal Mauthausen într-una dintre taberele adiacente aflate în apropiere de Melk. Nu se știe dacă a murit aici sau în lagărul principal, unde au ajuns iarăși o parte din prizonieri. Potrivit evidențelor lagărului, el a murit pe 5 mai 1945, cu doar trei zile înainte de eliberarea lagărului.

Tatăl său, Hermann van Pels, a fost gazat pe 8 septembrie 1944, în lagărul de concentrare Auschwitz. Mama lui, Auguste van Pels, a trecut prin mai multe lagăre și a ajuns pe 9 aprilie 1945 în Raguhn, tabără adiacentă a lagărului de concentrare Buchenwald.

În fața clădirii de pe Martinistraße 67a din Osnabrück au fost amplasate în pavimentul străzii pietre memoriale (Stolpersteine) pentru membrii familiei van Pels. Ei au locuit acolo la primul etaj.

Personaj literar
Peter van Pels a devenit mai târziu personajul principal al romanului The Boy Who Loved Anne Frank (în traducere română Băiatul pe care l-a iubit Anne Frank, 2005) scris de Ellen Feldman. Povestea de dragoste dintre Peter și Anne este prezentată în acel roman, fiind înfrumusețată fictiv. În continuare, autoarea inventează o continuare a vieții lui Peter, susținând că el a supraviețuit lagărului de concentrare, a emigrat în Statele Unite ale Americii și și-a redescoperit într-un mod traumatic trecutul său, ale cărui amintiri încercase să și le reprime.

Citate
Max van Creveld, care a fost chiriaș din 1940 până în 1941 în casa în care locuia familia van Pels, și-a amintit următoarele:
 "Am închiriat o cameră de-a lor și am mâncat în fiecare seară împreună. Doamna van Pels era cea care gătea. Nu am avut o relație deosebit de strânsă, nu am știut, de exemplu, că ei voiau să se ascundă. Dar așa ceva se ținea secret pe atunci. Erau vremuri rele. Domnul van Pels era foarte amabil și doamna van Pels așișderea. Peter era un tip grozav. Ce școală a urmat, nu mai știu, dar îmi amintesc că a urmat un curs de formare în domeniul confecționării de mobilier."

Bertel Hess, o verișoară a lui Hermann van Pels, îl descria astfel:
 "L-am văzut de multe ori pe Peter. El o vizita pe mătușa lui, Henny, și pe bunicul lui, care fugiseră, de asemenea, de la Osnabrück și trăiau acum la Amsterdam. Era un băiat foarte drăguț și timid, foarte timid. El venea adesea la Henny dacă ea avea ceva de reparat, lucrări de tâmplărie sau așa ceva; astfel de treburi îi făcea el. Era foarte liniștit."

Note

Legături externe
 Peter van Pels auf der Webseite des Anne-Frank-Hauses in Amsterdam
 Der Junge, der Anne Frank liebte (Rezension) auf literaturkritik.de

Nașteri în 1926
Decese în 1945
Germani
Pieriți în Holocaust
Oameni din Osnabrück
Persoane asociate cu Anne Frank

Peter van Pels


الطريق المحلية رقم 300 أو ط م 300 طريق فرعية تونسية تصل بين الطريق الجهوية رقم 51 (على مستوى قرية سيدي أحمد) وقرية بشاطر.

الطرقات المحلية - تونس

الطريق المحلية رقم 300


Gerd Erhard Arthur Lochmann (* 3. April 1948; † 24. Dezember 2022) war ein deutscher Kugelstoßer, der für die DDR startete.

Leben
Lochmann erlernte den Beruf des Betonfacharbeiters. Er war Angehöriger der Deutschen Volkspolizei und des SC Dynamo Berlin.

Bei den Leichtathletik-Halleneuropameisterschaften gewann er 1973 in Rotterdam und 1976 in München Silber.

1973 wurde er DDR-Hallenmeister, 1976 DDR-Hallenvizemeister. 1975 wurde er im Freien bei der DDR-Meisterschaft Dritter.

Persönliche Bestleistungen
 Kugelstoßen: 20,18 m, 23. August 1972, Berlin
 Halle: 20,41 m, 24. Februar 1973, Senftenberg

Einzelnachweise

Polizist (SBZ bzw. DDR)
Kugelstoßer (Deutschland)
Leichtathlet (DDR)
DDR-Bürger
Deutscher
Geboren 1948
Gestorben 2022
Mann

Gerd Lochmann


Uvarus es un género de coleópteros adéfagos de la familia Dytiscidae.

Especies seleccionadas
Uvarus absconditus	Bilardo & Rocchi 2008
Uvarus angustulus	Bistrom 1988
Uvarus baoulicus bicolor	(Guignot 1948)
Uvarus barombicus	Bilardo 1982
Uvarus bilineatus	Guignot 1956
Uvarus binaghii	Pederzani & Sanfilippo 1978
Uvarus bredoi	(Gschwendtner 1943)
Uvarus caprai	Pederzani & Sanfilippo 1978

Referencias

 Nomenclator Zoologicus

Bidessini

Uvarus


Sahaba (în arabă:الصحابة As-Sahaba - Însoțitorii, de la verbul صَحِبَ - "a însoți", "a ține companie cuiva", "a se asocia cuiva") este denumirea Însoțitorilor, a discipolilor, scribilor si membrilor familiei profetului islamic Mohamed. Forma "As-Sahaba" este un plural cu articol hotărât; la singular nearticulat se spune "Sahabi" sau "Sahabi rasuli'llah", adică "însoțitor" sau  "tovarăș de drum" al trimisului lui Dumnezeu", la feminin "Sahabiya".

Învățații islamului au acceptat mărturiile lor asupra faptelor și spuselor lui Mohamed, a ocaziilor în care s-a produs revelația Coranului și în care s-au stabilit chestiunile însemnate ale istoriei și practicii religiei islamice. Mărturiile acestor însoțitori, așa cum s-au transmis prin generații de povestitori autorizați (Isnad) stau la baza tradiției islamice în evoluție. Din tradițiile (hadith) despre viața lui Mahomed și a însoțitorilor săi se trag modul de viață musulman - Sunna, codul juridic (Sharia) și jurisprudența care guvernează comunitățile musulmane - Fiqh. Cele două mari ramuri ale islamului, Sunismul si Șiismul au concepții diferite în aprecierea valorii mărturiilor Sahaba, posedă culegeri diverse de hadith, și în consecință, au vederi diferite asupra Sahaba.

Definiție
După definiția acceptată în islam (de pilda, dupa Al-Buhari), sahaba sunt acei musulmani, care l-au însoțit (sahiba) sau l-au văzut pe Profet,...i-au fost tovarăși de drum"
În plus, ei trebuiau sa îndeplinească următoarele principale criterii:
să fi fost ca musulmani, într-o legătură mai îndelungată cu Profetul
au transmis mai departe spusele și faptele Profetului (a se vedea "Hadith")
au participat la campaniile militare ale Profetului (Maghazi)
aveau vârsta majoratului.

Islam

Sahaba


Die All England 1926 fanden vom 2. bis zum 7. März 1926 in London statt. Es war die 23. Auflage des zu dieser Zeit bedeutendsten Badminton-Championats. Das Turnier fand zum zwölften Mal in der Horticultural Hall in Westminster statt. Der Titel des Vorjahres konnte nur im Herreneinzel verteidigt werden.

Austragungsort
 Lindley Hall, Royal Horticultural Halls, Vincent Square, Westminster

Finalergebnisse

Herreneinzel

Dameneinzel

Weblinks
 All England Champions 1899-2007

Badmintonwettbewerb in London
Badminton 1926
1926
Sportveranstaltung in der City of Westminster

All England 1926


Devetnaesta egipatska dinastija (dinastija XIX, 19. dinastija ili dinastija 19) naziv je koji egiptolozi daju drugoj dinastiji razdoblja Novog egipatskog kraljevstva, a koja je trajala od 1292. pr. Kr. do 1189. pr. Kr. Ova, 19. dinastija i 20. dinastija zajedno čine razdoblje poznato kao Ramesidsko razdoblje. Dinastiju je utemeljio vezir Ramzes I., kojeg je faraon Horemheb izabrao za svog prijestolonasljednika.

Povijest

Pozadina
Kraljevi-ratnici iz rane 18. dinastije susreli su se tijekom svojih vladavina s relativno malim otporom susjednih kraljevstava, što im je omogućilo da lako prošire svoje područje utjecaja, ali se međunarodna situacija na kraju dinastije radikalno promijenila. Hetiti su postupno proširili svoj utjecaj na Siriju i Kanaan, te su postali glavna sila u međunarodnoj politici, snaga s kojom će se ubuduće suočiti i Seti I. i njegov sin Ramzes II.

19. dinastija

Seti i Ramzes II.

Novo egipatski kraljevstvo doseglo je zenit svoje moći pod Setijem I. i Ramzesom II. ("Velikim"), koji su žestoko ratovali protiv Libijaca i Hetita. Grad Kadeš najprije je osvojio Seti I., koji je odlučio ustupiti ga hetitskom kralju Muwatalliju II., u neformalnom mirovnom ugovoru između Egipta i Hatita. Ramzes II. je u 5. godini svoje vladavine neuspješno pokušao promijeniti ovu situaciju napadom na Kadeš u svojoj drugoj sirijskom pohodu 1274. pr. Kr. Međutim, bio je uhvaćen u prvoj zabilježenoj zasjedi u povijesti. No, zahvaljujući dolasku Ne'arina (egipatski saveznik), Ramzes je uspio okupiti svoje postrojbe i preokrenuti bitku protiv Hetita. Tijekom 8. i 9. godine svoje vladavine, Ramzes II. iskorištava unutarnjo-političku situaciju kod Hetita i, tijekom pohoda protiv njihovih sirijskih posjeda, osvaja Kadeš i dijelove južne Sirije, te napreduje na sjever sve do Tunipa, koji dolazi pod egipatsku vlast prvi put nakon 120 godina. Ramzes II. na kraju shvaća da pohod protiv Hetita predstavlja nepodnošljiv trošak i u ekonoskom i u vojnom smislu. U svojoj 21. godini vladanja, Ramzes II. potpisuje prvi zabilježeni mirovni ugovor u povijesti, s Urhi-Tešubovim nasljednikom Hattušilijem III. Tim činom, odnosi Egipta i Hetita su se značajno poboljšali. Ramzes II. je čak oženio dvije hetitske princeze, prvu nakon svog drugog Sed festivala.

Merneptah
S borbama za prijestolje između nasljednika Merneptaha, dolazi do opadanja moći dinastije. Amenmesse je uzurpirao prijestolje od Merneptahovog sina i nasljednika Setija II., no uspijeva ostati na vlasti samo četiri godine. Nakon njegove smrti, Seti II. ponovno dolazi na vlast i uništava većinu Amenmesseovih spomenika. Setija je na sudu predstavljao kancelar Bay, koji je u početku bio samo "kraljevski pisar", ali je ubrzo postao jedan od najmoćnijih ljudi u Egiptu, stekavši neviđenu privilegiju da sagradi vlastitu grobnicu u Dolini kraljeva (grobnica KV17). I Bay i glavna setijeva supruga, Twosret, u drevnom egipatskom folkloru predstavljeni su kao negativci. Nakon Siptahove smrti, Twosret je Egiptom vladala još dvije godine, ali se pokazalo da nije bila sposobna zadržati vlast, zbog zavjera i igara moći na kraljevskom dvoru. Vjerojatno je svrgnuta pobunom koju je vodio Setnakht, osnivač 20. dinastije.

Faraoni 19. dinastije
Faraoni 19. dinastije vladali su oko 110 godina: od oko 1292. do 1187. pr. Kr. Mnogi su faraoni pokopani u Dolini kraljeva u Tebi (označena s KV). Više informacija može se naći na web lokaciji Theban Mapping Project.

Vremenska crta 19. dinastije

Galerija slika

Poveznice

 Obiteljsko stablo devetnaeste egipatske dinastije

Izvori

Dinastije drevnog Egipta

Devetnaesta dinastija drevnog Egipta


Apis mellifera cecropia er ein undirtegund alibýflugna. Útbreiðsla hennar er í Suður-Grikklandi.

Hún er líkist mjög Apis mellifera ligustica.

Tilvísanir

 Apis mellifera cecropia. In: Atlas Hymenoptera, abgerufen am 6. Januar 2019.
 Friedrich Ruttner: Naturgeschichte der Honigbienen. Franckh-Kosmos-Verlag, Stuttgart 1992, ISBN 3-440-09125-2.
 Ifantidis M.D. (1979) Morphological characters of theGreek Bee Apis Mellifica Cecropia, XXVII Congr. Int. Apic. Athens, pp. 271–277.Lynch M., Crease T.J. (1990) The Analysis of Population Survey Data of DNA sequencevariation, Mol. Biol. Evol. 7, 377–394.
 Ruttner F. (1988) Biogeography and Taxonomy of Honeybees, Springer-Verlag, Berlín.
 Ruttner F. (1992) Naturgeschichte der Honigbienen,Ehrenwirth Verlag, Münich, Germany.
 Bouga et al.Saiki R., Gelfand D.H., Stoffel S., Scharf S.J.,Higuchi R., Horn G.T., Mullis K.B., Erlich H.A.(1988) Primer directed enzymatic amplificationof DNA with thermostable DNA polymerase,Science 239, 487–491.
 Maria Bouga, Paschalis C. Harizanis, George Kilias and Stamatis Alahiotis. Genetic divergence and phylogenetic relationships of honey bee Apis mellifera (Hymenoptera: Apidae) populations from Greece and Cyprus using PCR - RFLP analysis of three mtDNA segments. Apidologie 36 (2005) 335-344. Resume

Býflugur

Apis mellifera cecropia


Negruzzi 14 este un film românesc din 2016 regizat de Bogdan Mureșanu.

Prezentare

Note

Legături externe

Vezi și
 2016 în film

Filme românești
Filme în limba română
Filme din 2016

Negruzzi 14


ماكسيميليان إمبراطور المكسيك (و6 يوليو 1832 فيينا –19 يونيو 1867 كيرتارو، المكسيك)، وهو الابن الثاني لأرشيدوق النمسا فرانز كارل ابن القيصر فرانز الأول، أمه الأميرة صوفيا من بافاريا. كان الأخ الأصغر للقيصر فرانز جوزيف الأول. نُصب قيصرا على المكسيك (1864-1867) بطلب من نابليون الثالث خلال فترة التدخل الفرنسي هناك. سقط حكمه بعودة حكومة بنيتو خواريز المنتخبة إلى السلطة، وأسر وحكم عليه بالإعدام وأعدم رميا بالرصاص في يونيو 1867.

الأرشيدوق ماكسيميليان في إمبراطورية النمسا
ولد ماكسيمليان في قصر شونبرون في 6 يوليو 1832. وكان ولدا ذكيا وأظهر ذوقا للفن واهتم بالعلوم وبالأخص علم النبات. تدرب لينضم للبحرية وانغمس فيها حتى ترقى بسرعة إلى رتبة قائد أعلى، وكان له دور فعال في بناء ميناء ترييستي العسكري وفي بناء الأسطول الذي انتصر به تيغيتوف لاحقا في معركة ليسا البحرية في الحرب مع إيطاليا عام 1866، وكانت لديه سمعة كتحرري وتولى في فبراير 1857 منصب نائب للملك في مملكة لومبارديا فينيشيا، وفي نفس الوقت تزوج الأميرة شارلوت ابنة ليوبولد الأول ملك بلجيكا.

بعد هزيمة النمسا في حرب 1859 أمام فرنسا وفقدانها مقاطعة لومبارديا تقاعد من الحياة العامة في ترييستي وبنى قربها قصر ميرامار.

البحث عن ملك

سقوط الجمهورية المكسيكية والاحتلال الفرنسي
عصفت بالمكسيك بين الأعوام 1857 و1861 حرب أهلية بين الحكومة اللبرالية والقوى المحافظة والكنسية التي رفضت دستور عام 1857 الإصلاحي الذي يحدّ من سلطة الكنيسة والإقطاع. انتصر اللبراليون في الحرب عام 1861 وانتخب بنيتو خواريز رئيسا، لكن البلاد خرجت منها بمصاعب اقتصادية وخزينة على شفى الإفلاس. قرر البرلمان المكسيكي تجميد تسديد الديون الخارجية، كما لم يعترف بالتزامات ديون أوروبية اقترضتها الحكومة المضادة التي شكلها المحافظون أثناء الحرب الأهلية، ولجأ معارضو خواريز إلى أوروبا وعملوا على استجلاب تدخل عسكري أوروبي لإرجاع الحكم الملكي وسلطة الكنيسة، وساندهم نابوليون الثالث الذي نجح بتأليف تحالف أوروبي من فرنسا وبريطانيا وإسبانيا اللواتي وقعن إعلان لندن الذي طالب المكسيك بتسديد الديون المستحقة تحت طائلة تدخل عسكري. وبالفعل استغلت الدول الأوروبية انشغال الولايات المتحدة الأمريكية بالحرب الأهلية (1861-1834) وأرسلت أساطيلها لاحتلال المكسيك، واحتلت القوات الفرنسية عاصمتها في يونيو 1862، فيما انسحب القوات الموالية لخواريز لتعيد تنظيم نفسها في الأرياف.

دور نابليون الثالث
تلقى ماكسيميليان أول عرض لتولي عرش المكسيك في العام 1859، حين تقرب إليه الملكيون المكسيكيون المنفيون في أوروبا الذين رؤوا في الفكرة استمرارية لحكم الفرع الإٍسباني من آل هابسبورغ (1516-1700) الذي فتحت في عهده المستعمرات الإسبانية في أمريكا الوسطى والشمالية. لاقى هذا التوجه استحسانا عند نابوليون الثالث ملك فرنسا، من باب التصالح مع النمسا التي قد هزمها وأخرجها من الشمال الإيطالي في نفس العام، واستمالتها أو ضمان حيادها في مواجهته القادمة مع بروسيا.تردد ماكسيميليان في البداية، ثم مال للقبول بعد التدخل الفرنسي في المكسيك عام 1862 والذي قدم أرضية بدت واقعية لإقامة عرش هناك وتلاقت مع طموحات مكسيميليان الذي اعتقد بإمكانية التوسع جنوبا وصولا إلى البرازيل، وهز المغرم بالطبيعة والنباتات. قبل ماكسيميليان العرض، وأصدر مجلس الأعيان الذي ألفه معارضو خواريز قرارا يقضي بعودة المكسيك إلى الملكية، ودعى مكسميليان لتولي عرش المكسيك، وأرسلت لجنة ماكسيميليان في أكتوبر من نفس العام في قصره في ميرامار لتسلمه التكليف. في رسالة لاحقة في سبتمبر 1863 طالب ماكسيمليان بعرض قرار مجلس الأعيان على استفتاء شعبي، ونظمت الحكومة المؤقتة استفتاءا ضمنت القوى المحافظة والكنسية نتيجته الإيجابية، وعلى أساسه قبل ماكسيميليان تاج المكسيك. جاء هذا القرار مخالفا لنصيحة أخيه الإمبراطور فرانز جوزيف الذي رفض الفكرة وارتباطها سياسيا بامبراطورية النمسا-المجر، ولكنه وافق على مساعدته في استعدادات السفر ووفر له قوة من 6000 متطوع. بالمقابل فقد ماكسيميليان حقوقه في النمسا إذ تنازل عن أي مطالب مستقبلية بالعرش.

ماكسيميليان في المكسيك

الحكم
وصل ماكسيميليان إلى فيراكروز في 29 مايو 1864، ونظم له مؤيدوه ترحيبا حارا في العاصمة المسكيكية. ولكنه منذ وصوله وجد نفسه أمام صعوبات جمّة، فمن ناحية كان عليه مواجهة مقاومة شرسة من أتباع الرئيس خواريز الذين انسحبوا إلى الجبال وشنّوا حرب عصابات ضد السلطة الجديدة، ومن ناحية أخرى اتخذ ماكسيميليان موقفا وسطيا بين اللبرالية والمحافظة ورفض تحقيق مطالب الكنيسة والإقطاع بإلغاء الخطوات الإصلاحية التي اتخذها العهد الجمهورين بما في ذلك إلغاء الإصلاح الزراعي وإعادة ملكية الأراضي إلى العائلات النبيلة والكنيسة، كما عرض على خواريز نفسه العفو ومنصب رئيس الحكومة، وهو عرض رفضه خواريز.

توجه ماكسيميليان نحو ملكية دستورية وإصلاحات ديمقراطية كان يرغب بتطبيقها في الدولة النمساوية وتصادم من أجلها مع أخيه المحافظ، ورأى أن العالم الجديد فيه من التحولات الديمقراطية ما تحتاج أوروبا المحافظة إلى عقود من أجل بلوغه:«وإن كنت أفتقد هنا نسيم البحر الأدرياتيكي، فإنني أعيش في بلد حر تحكمه مبادئ لا تجرؤون عندكم على أن تحلموا لها ليلا. هنا لا حدود تضيق علي وأستطيع أن أقول صراحة أنني أريد الخير. هناك الكثير من القضايا التي تتخلف المكسيك فيها، ولكنها تسبق أوروبا، وخاصة النمسا في قضايا اجتماعية هي الأعم برأيي. عندنا هنا يسود حس ديمقراطي قوي مبني على قناعات، ربما ستحتاجون خمسين عاما إضافية لتبلغوه»

ترجمة عن ماكسيميليان في رسالة إلى صديقه الدكتور جيليك في النمسا، في 10 فبراير 1865. حققت له هذه الوعود بعضا من الشعبية في البداية، ولكنه واجه بسببها مصاعب مع حليفه الأساس، المعسكر المحافظ، الذي خابت آماله بعودة النظام القديم، وعمل أركانه على عرقلة مساعي ماكسيميليان الإصلاحية ونجحوا في النهاية في إفقاد ماكسيميليان تعاطف اللبراليين الذين عادوا إلى الاصطفاف مع خوايز ودعم حركة المقاومة التي يقودها. أمام المقاومة المتصاعدة أصدر ماكسيميليان في أكتوبر 1865 قرارا يقضي بمعاقبة كل من ينتمي إلى عصابة مسلحة أو أي تشكيل غير قانوني ومحاكمتهم عسكريا وتطبيق العقوبات القصوى، وهو إجراء أدى إلى إعدام حوالي 11 ألفا من أنصار خواريز، وساهم في تعميق الهوة بين ماكسيميليان وبين المجتمع المكسيكي.

السقوط
بعد انتهاء الحرب الأهلية الأمريكية عادت الولايات المتحدة إلى الساحة، فأعادت تفعيل مبدأ مونرو الذي يقضي بعدم تدخل القوى الأوروبية في أمريكا، واعترفت بخواريز رئيسا وأوشكت على التدخل عسكريا، موجهة إنذارا إلى كل من فرنسا والنمسا بسحب قواتها من المكسكيك، وهذا ما فعلته فرنسا التي سحبت قواتها عام 1866 تاركة ماكسميليان وحده في الميدان. وتوجهت زوجته الملكة شارلوت إلى أوروبا في محاولة للحصول على دعم من الدول الأوروبية والكنيسية الكاثوليكية، ولم تعد إلى المكسيك بعد أن فشلت هذه المحاولة. وبدى لكل من كان خارج المكسيك أن لا مناص من تنحيه، ورغم أن نابليون نفسه حثه على هذا، تردد ماكسيمليان في التنحي عن العرش. تراجعت قوات ماكسيميليان في فبراير 1867 إلى كيريتارو وهناك تحمل الحصار لعدة أسابيع، وسقطت المدينة بخيانة من جنرالاته، ورفض يوم 15 مايو فرصة للهرب من المدينة عبر خطوط العدو، فاعتقل هو ومعاوناه الجنرالان ميرامون ومايخا، وحوكم عسكريا وحكم عليهم بالإعدام، ونفذ الحكم في 19 يونيو 1867.

دفنه وتذكاره
بعد إعدام ماكسميليان حنّط جثمانه، ثم نقل بعد مفاوضات طويلة إلى النمسا حيث جلبه الأدميرال تيغيتهوف على متن السفينة نوفارا إلى ميناء ترييسـ ومنه الجثمان إلى فيينا حيث دفن في السرداب الإمبراطوري في 18 يناير 1868.

خصص متحف التاريخ العسكري في فيينا قاعة تذكارية لماكسميليان فيها قناع وجه جبصي أخذ عن الجثمان، ورايات حكمه في المكسيك وبعض متعلقاته من حياته الشخصية أو من مسيرته العسكرية في الجيش النمساوي ومن فترة حكمه للمكسيك.

لماكسيميليان اليوم تمثال عند مدخل حديقة قصر الشونبرون في فيينا

سمي باسمه الميدان أمام كنيسة فوتيف في فيينا (تغير الاسم عدة مرات: ميدان الحرية، ميدان دولفوس، ميدان هيرمان غورنع.. وصولا إلى ميدان روزفلت اليوم).

في مدينة باد إيشل النمساوية التي كانت المصيف الإمبراطوري بنيت نافورة تحمل اسمه.

أقيم له في مدينة تريست عام 1876تمثال في ميدان فينيسيا، نقل فيما بعد إلى قصر ميرامار وأعيد إلى مكانه الاصلي عام 2009.

أقيم له في مدينة بولا (ميناء إمبراطورية النمسا-المجر العسكري الثاني، في كرواتيا اليوم) نصب تذكاري من صنع المعماري النمساوي هاينرش فون فيرستل، في حديقة ماكسيميليان، استولى عليه الإيطاليون عام 1919 ونقل بصفته غنيمة حرب لينصب في مدينة البندقية على أطراف الحديقة العامة (إيطالية Giardini Pubblici).

أعماله
نشرت سجلات ماكسيمليان في لايبزغ عام 1867في 7 مجلدات

ماكسميليان في الآداب والفنون

موسيقى

 في 1867 ألف الموسيقي النمساوي فرانس ليست مقطوعة البيانو «المارش الجنائزي – في تذكار قيصر المكسيك» (بالفرنسية Marche Funèbre)

رسم

 رسم الرسام إدوارد مانيه لوحة «إعدام ماكسيميليان امبراطور المكسيك». عمل مانيه مراسلا في المكسيك في الأعوام 1867 إلى 1869. في صيغة اللوحة الأولى المحفوظة في متحف الفنون في بوسطن ترتدي كتيبة الإعدام الزي المسكيكي. في صيغتها الثانية التي رسمها في مانهايم يرتدي الجنود الزي الفرنسي.

قصة

 تدور أحداث قصة كارل ماي «ورود الغابة» على خلفية الصراع بين ماكسميليان وبنيتو خواريز، وتصل ذروتها في موقف إعدام ماكسيميليان.
 سلسلة كتب القصة المصورة السلوفينية «المكسيكيون»  (سلوفينية Meksikajnarji) للرسام السلوفيني زوران سميليانيتش ومواطنه الكاتب ماريان بوسافيتش، 2006-2016. نشر كذلك بترجمة ألمانية (ألمانية Die Mexikaner)، ترجمة إيرفين كوستلر (2018-2021)

أفلام ومسلسلات

 الفيلم المكسيكي خواريز وماكسميليان (إسبانية Juárez y Maximilia)، 1934، إخراج إنريكيه هيرارا
 الفيلم الأمريكي خواريز، 1939،  مع بريان أهيرنيه في دور ماكسميليان. معلومات عن الفيلم في موقع بيانات السينما العالمية.
 يظهر ماكسيميليان في لقطة في الفيلم الأمريكي فيرا كروز (إنجليزية Vera Cruz)، 1954، إخراج روبرت ألدريدج، مع جورج ماكريدي في دور ماكسميليان. معلومات عن الفيلم في موقع بيانات السينما العالمية
 ماكسميليان امبراطور المكسيك (ألمانية Maximilian von Mexiko)، إنتاج التلفزيون الألماني عام 1970، إخراج غونتر غيرفيرت، مع ديتر بورشه في دور ماكسميليان
 ماكسميليان امبراطور المكسيك – حلم السلطة (ألمانية Maximilian von Mexiko- Der Traum vom Herrschen)، وثائقي للتلفزيون الألماني ZDF، 2014
 مسرحية خواريز وماكسيميليان، للكاتب النمساوي فرانز فرفل، عرضت في برلين 1924
 المسلسل المكسيكي طيران النسر (إسبانية El Vuelo del Águila)

روابط خارجية

مراجع

الإمبراطورية الفرنسية الثانية
الحرب الفرنسية المكسيكية
الصلبان العظمى لوسام الصليب الجنوبي
أباطرة مكسيكيون
أشخاص أعدمتهم المكسيك رميا بالرصاص
أشخاص حوكموا عسكريا
حاصلون على الصليب الأكبر من وسام جوقة الشرف
حاصلون على وسام القديس ستانيسلاوس من الدرجة الأولى
حاصلون على وسام فارس القبر المقدس
حكام في أمريكا الشمالية في القرن 19
عائلة هابسبورغ-لورين
المكسيك في عقد 1850
المكسيك في عقد 1860
فرسان مالطا
مدافن في فيينا
مدفونون في السرداب الإمبراطوري
معدومون رميا بالرصاص
مكسيكيون
مكسيكيون من أصل ألماني
ملكيون في أمريكا الشمالية في القرن 19
ملكية نمساوية
ملوك أسروا واحتجزوا خلال الحرب
ملوك كاثوليك
ملوك معدومون
مواليد 1832
مواليد في قصر شونبرون
نمساويون أعدموا في الخارج
نمساويون معدومون
نمساويون من أصل ألماني
وفيات 1867

ماكسيميليان إمبراطور المكسيك


Actor–network theory (ANT) is a theoretical and methodological approach to social theory where everything in the social and natural worlds exists in constantly shifting networks of relationships. It posits that nothing exists outside those relationships. All the factors involved in a social situation are on the same level, and thus there are no external social forces beyond what and how the network participants interact at present. Thus, objects, ideas, processes, and any other relevant factors are seen as just as important in creating social situations as humans.

ANT holds that social forces do not exist in themselves, and therefore cannot be used to explain social phenomena.  Instead, strictly empirical analysis should be undertaken to "describe" rather than "explain" social activity.  Only after this can one introduce the concept of social forces, and only as an abstract theoretical concept, not something which genuinely exists in the world.

Although it is best known for its controversial insistence on the capacity of nonhumans to act or participate in systems or networks or both, ANT is also associated with forceful critiques of conventional and critical sociology. Developed by science and technology studies (STS) scholars Michel Callon, Madeleine Akrich and Bruno Latour, the sociologist John Law, and others, it can more technically be described as a "material-semiotic" method. This means that it maps relations that are simultaneously material (between things) and semiotic (between concepts). It assumes that many relations are both material and semiotic. The term actor-network theory was coined by John Law in 1992 to describe the work being done across case studies in different areas at the Centre de Sociologie de l'Innovation at the time.

The theory demonstrates that everything in the social and natural worlds, human and nonhuman, interacts in shifting networks of relationships without any other elements out of the networks. ANT challenges many traditional approaches by defining nonhumans as actors equal to humans. This claim provides a new perspective when applying the theory in practice.

Broadly speaking, ANT is a constructivist approach in that it avoids essentialist explanations of events or innovations (i.e. ANT explains a successful theory by understanding the combinations and interactions of elements that make it successful, rather than saying it is true and the others are false). Likewise, it is not a cohesive theory in itself. Rather, ANT functions as a strategy that assists people in being sensitive to terms and the often unexplored assumptions underlying them. It is distinguished from many other STS and sociological network theories for its distinct material-semiotic approach.

Background and context
ANT was first developed at the Centre de Sociologie de l'Innovation (CSI) of the École nationale supérieure des mines de Paris in the early 1980s by staff (Michel Callon, Madeleine Akrich, Bruno Latour) and visitors (including John Law). The 1984 book co-authored by John Law and fellow-sociologist Peter Lodge (Science for Social Scientists; London: Macmillan Press Ltd.) is a good example of early explorations of how the growth and structure of knowledge could be analyzed and interpreted through the interactions of actors and networks.  Initially created in an attempt to understand processes of innovation and knowledge-creation in science and technology, the approach drew on existing work in STS, on studies of large technological systems, and on a range of French intellectual resources including the semiotics of Algirdas Julien Greimas, the writing of philosopher Michel Serres, and the Annales School of history.

ANT appears to reflect many of the preoccupations of French post-structuralism, and in particular a concern with non-foundational and multiple material-semiotic relations. At the same time, it was much more firmly embedded in English-language academic traditions than most post-structuralist-influenced approaches. Its grounding in (predominantly English) science and technology studies was reflected in an intense commitment to the development of theory through qualitative empirical case-studies. Its links with largely US-originated work on large technical systems were reflected in its willingness to analyse large scale technological developments in an even-handed manner to include political, organizational, legal, technical and scientific factors.

Many of the characteristic ANT tools (including the notions of translation, generalized symmetry and the "heterogeneous network"), together with a scientometric tool for mapping innovations in science and technology ("co-word analysis") were initially developed during the 1980s, predominantly in and around the CSI. The "state of the art" of ANT in the late 1980s is well-described in Latour's 1987 text, Science in Action.

From about 1990 onwards, ANT started to become popular as a tool for analysis in a range of fields beyond STS. It was picked up and developed by authors in parts of organizational analysis, informatics, health studies, geography, sociology, anthropology, archaeology, feminist studies, technical communication, and economics.

, ANT is a widespread, if controversial, range of material-semiotic approaches for the analysis of heterogeneous relations. In part because of its popularity, it is interpreted and used in a wide range of alternative and sometimes incompatible ways. There is no orthodoxy in current ANT, and different authors use the approach in substantially different ways. Some authors talk of "after-ANT" to refer to "successor projects" blending together different problem-focuses with those of ANT.

Key concepts

Actor/Actant
An actor (actant) is something that acts or to which activity is granted by others. It implies no motivation of human individual actors nor of humans in general. An actant can literally be anything provided it is granted to be the source of action. In another word, an actor, in this circumstance, is considered as any entity that does things. For example, in the "Pasteur Network", microorganisms are not inert, they cause unsterilized materials to ferment while leaving behind sterilized materials not affected. If they took other actions, that is, if they did not cooperate with Pasteur – if they did not take action (at least according to Pasteur's intentions) – then Pasteur's story may be a bit different. It is in this sense that Latour can refer to microorganisms as actors.

Under the framework of ANT, the principle of generalized symmetry requires all entities must be described in the same terms before a network is considered. Any differences between entities are generated in the network of relations, and do not exist before any network is applied.

Human actors
Human normally refers to human beings and their human behaviors.

Nonhuman actors
Traditionally, nonhuman entities are creatures including plants, animals, geology, and natural forces, as well as a collective human making of arts, languages. In ANT, nonhuman covers multiple entities including things, objects, animals, natural phenomena, material structures, transportation devices, texts, and economic goods. But nonhuman actors do not cover entities such as humans, supernatural beings, and other symbolic objects in nature.

Actor-Network
As the term implies, the actor-network is the central concept in ANT. The term "network" is somewhat problematic in that it, as Latour notes, has a number of unwanted connotations. Firstly, it implies that what is described takes the shape of a network, which is not necessarily the case. Secondly, it implies "transportation without deformation," which, in ANT, is not possible since any actor-network involves a vast number of translations. Latour, however, still contends that network is a fitting term to use, because "it has no a priori order relation; it is not tied to the axiological myth of a top and of a bottom of society; it makes absolutely no assumption whether a specific locus is macro- or micro- and does not modify the tools to study the element 'a' or the element 'b'." This use of the term "network" is very similar to Deleuze and Guattari's rhizomes; Latour even remarks tongue in cheek that he would have no objection to renaming ANT "actant-rhizome ontology" if it only had sounded better, which hints at Latour's uneasiness with the word "theory".

Actor–network theory tries to explain how material–semiotic networks come together to act as a whole; the clusters of actors involved in creating meaning are both material and semiotic. As a part of this it may look at explicit strategies for relating different elements together into a network so that they form an apparently coherent whole. These networks are potentially transient, existing in a constant making and re-making. This means that relations need to be repeatedly "performed" or the network will dissolve. They also assume that networks of relations are not intrinsically coherent, and may indeed contain conflicts. Social relations, in other words, are only ever in process, and must be performed continuously.

The Pasteur story that was mentioned above introduced the patterned network of diverse materials, which is called the idea of 'heterogenous networks'. The basic idea of patterned network is that human is not the only factor or contributor in the society, or in any social activities and networks. Thus, the network composes machines, animals, things, and any other objects. For those nonhuman actors, it might be hard for people to imagine their roles in the network. For example, say two people, Jacob and Mike, are speaking through texts. Within the current technology, they are able to communicate with each other without seeing each other in person. Therefore, when typing or writing, the communication is basically not mediated by either of them, but instead by a network of objects, like their computers or cell phones.

If taken to its logical conclusion, then, nearly any actor can be considered merely a sum of other, smaller actors. A car is an example of a complex system. It contains many electronic and mechanical components, all of which are essentially hidden from view to the driver, who simply deals with the car as a single object. This effect is known as punctualisation, and is similar to the idea of encapsulation in object-oriented programming.

When an actor network breaks down, the punctualisation effect tends to cease as well. In the automobile example above, a non-working engine would cause the driver to become aware of the car as a collection of parts rather than just a vehicle capable of transporting him or her from place to place. This can also occur when elements of a network act contrarily to the network as a whole. In his book Pandora's Hope, Latour likens depunctualization to the opening of a black box. When closed, the box is perceived simply as a box, although when it is opened all elements inside it become visible.

Translation
Central to ANT is the concept of translation which is sometimes referred to as sociology of translation, in which innovators attempt to create a forum, a central network in which all the actors agree that the network is worth building and defending. In his widely debated 1986 study of how marine biologists tried to restock the St Brieuc Bay in order to produce more scallops, Michel Callon defined 4 moments of translation:

 Problematisation: The researchers attempted to make themselves important to the other players in the drama by identifying their nature and issues, then claiming that they could be remedied if the actors negotiated the 'obligatory passage point' of the researchers' study program.
 Interessement: A series of procedures used by the researchers to bind the other actors to the parts that had been assigned to them in that program.
 Enrollment: A collection of tactics used by the researchers to define and connect the numerous roles they had assigned to others.
 Mobilisation: The researchers utilized a series of approaches to ensure that ostensible spokespeople for various key collectivities were appropriately able to represent those collectivities and were not deceived by the latter.

Also important to the notion is the role of network objects in helping to smooth out the translation process by creating equivalencies between what would otherwise be very challenging people, organizations or conditions to mesh together.  Bruno Latour spoke about this particular task of objects in his work Reassembling the Social.

Quasi-object
The quasi-object is an entity characterized by the way it is connective and weaves networks, social collectives, and associations (such as a basketball, language, or bread).

In the above examples, "social order" and "functioning car" come into being through the successful interactions of their respective actor-networks, and actor-network theory refers to these creations as tokens or quasi-objects which are passed between actors within the network.

As the token is increasingly transmitted or passed through the network, it becomes increasingly punctualized and also increasingly reified. When the token is decreasingly transmitted, or when an actor fails to transmit the token (e.g., the oil pump breaks), punctualization and reification are decreased as well.

Other central concepts

A material semiotic method
Although it is called a "theory", ANT does not usually explain "why" a network takes the form that it does. Rather, ANT is a way of thoroughly exploring the relational ties within a network (which can be a multitude of different things). As Latour notes, "explanation does not follow from description; it is description taken that much further." It is not, in other words, a theory "of" anything, but rather a method, or a "how-to book" as Latour puts it.

The approach is related to other versions of material-semiotics (notably the work of philosophers Gilles Deleuze, Michel Foucault, and feminist scholar Donna Haraway). It can also be seen as a way of being faithful to the insights of ethnomethodology and its detailed descriptions of how common activities, habits and procedures sustain themselves.  Similarities between ANT and symbolic interactionist approaches such as the newer forms of grounded theory like situational analysis, exist, although Latour objects to such a comparison.

Although ANT is mostly associated with studies of science and technology and with the sociology of science, it has been making steady progress in other fields of sociology as well.  ANT is adamantly empirical, and as such yields useful insights and tools for sociological inquiry in general. ANT has been deployed in studies of identity and subjectivity, urban transportation systems, and passion and addiction. It also makes steady progress in political and historical sociology.

Intermediaries and mediators
The distinction between intermediaries and mediators is key to ANT sociology. Intermediaries are entities which make no difference (to some interesting state of affairs which we are studying) and so can be ignored. They transport the force of some other entity more or less without transformation and so are fairly uninteresting. Mediators are entities which multiply difference and so should be the object of study. Their outputs cannot be predicted by their inputs. From an ANT point of view sociology has tended to treat too much of the world as intermediaries.

For instance, a sociologist might take silk and nylon as intermediaries, holding that the former "means", "reflects", or "symbolises" the upper classes and the latter the lower classes. In such a view the real world silk–nylon difference is irrelevant– presumably many other material differences could also, and do also, transport this class distinction. But taken as mediators these fabrics would have to be engaged with by the analyst in their specificity: the internal real-world complexities of silk and nylon suddenly appear relevant, and are seen as actively constructing the ideological class distinction which they once merely reflected.

For the committed ANT analyst, social things—like class distinctions in taste in the silk and nylon example, but also groups and power—must constantly be constructed or performed anew through complex engagements with complex mediators. There is no stand-alone social repertoire lying in the background to be reflected off, expressed through, or substantiated in, interactions (as in an intermediary conception).

Reflexivity
In relativist theory, reflexivity is considered as a problem. It requires not only the observer requests a status it denies to others, but also as silent as others to which any privileged status is denied. There is no privileges or limits on knowledge. If actors, or actants are able to account for others, then they do so. If they cannot, they would still try.

Hybridity
The belief that neither a human nor a nonhuman is pure, in the sense that neither is human or nonhuman in an absolute sense, but rather beings created via interactions between the two. Humans are thus regarded as quasi-subjects, while nonhumans are regarded as quasi-objects.

Actor–network theory and specific disciplines
Recently, there has been a movement to introduce actor network theory as an analytical tool to a range of applied disciplines outside of sociology, including nursing, public health, urban studies (Farias and Bender, 2010), and community, urban, and regional planning (Beauregard, 2012; Beauregard and Lieto, 2015; Rydin, 2012; Rydin and Tate, 2016, Tate, 2013).

International relations
Actor–network theory has become increasingly prominent within the discipline of international relations and political science.

Theoretically, scholars within IR have employed ANT in order to disrupt traditional world political binaries (civilised/barbarian, democratic/autocratic, etc.), consider the implications of a posthuman understanding of IR, explore the infrastructures of world politics, and consider the effects of technological agency.

Empirically, IR scholars have drawn on insights from ANT in order to study phenomena including political violences like the use of torture and drones, piracy and maritime governance, and garbage.

Design
The actor–network theory can also be applied to design, using a perspective that is not simply limited to an analysis of an object's structure. From the ANT viewpoint, design is seen as a series of features that account for a social, psychological, and economical world. ANT argues that objects are designed to shape human action and mold or influence decisions. In this way, the objects' design serves to mediate human relationships and can even impact our morality, ethics, and politics.

Literary criticism
The literary critic Rita Felski has argued that ANT offers the fields of literary criticism and cultural studies vital new modes of interpreting and engaging with literary texts. She claims that Latour's model has the capacity to allow "us to wiggle out of the straitjacket of suspicion," and to offer meaningful solutions to the problems associated with critique. The theory has been crucial to her formulation of postcritique. Felski suggests that the purpose of applying ANT to literary studies "is no longer to diminish or subtract from the reality of the texts we study but to amplify their reality, as energetic coactors and vital partners."

Anthropology of religion
In the study of Christianity by anthropologists, the ANT has been employed in a variety of ways of understanding how humans interact with nonhuman actors. Some have been critical of the field of Anthropology of Religion in its tendency to presume that God is not a social actor. The ANT is used to problematize the role of God, as a nonhuman actor, and speak of how They affect religious practice. Others have used the ANT to speak of the structures and placements of religious buildings, especially in cross-cultural contexts, which can see architecture as agents making God's presence tangible.

ANT in practice
ANT has been considered more than just a theory, but also a methodology. In fact, ANT is a useful method that can be applied in different studies. Moreover, with the development of the digital communication, ANT now is popular in being applied in science field like IS research. In addition, it widen the horizon of researchers from arts field as well.

ANT in arts
ANT is a big influencer in the development of design. In the past, researchers or scholars from design field mainly view the world as a human interactive situation. No matter what design we [who?] applied, it is for human's action. However, the idea of ANT now applies into design principle, where design starts to be viewed as a connector. As the view of design itself has changed, the design starts to be considered more important in daily lives. Scholars [who?] analyze how design shapes, connects, reflects, interacts our daily activities.

ANT has also been widely applied in museums. ANT proposes that it is difficult to discern the 'hard' from the 'soft' components of the apparatus in curatorial practice; that the object 'in progress' of being curated is slick and difficult to separate from the setting of the experiment or the experimenter's identity.

ANT in science
In recent years, actor-network theory has gained a lot of traction, and a growing number of IS academics are using it explicitly in their research. Despite the fact that these applications vary greatly, all of the scholars cited below agree that the theory provides new notions and ideas for understanding the socio-technical character of information systems. Bloomfield present an intriguing case study of the development of a specific set of resource management information systems in the UK National Health Service, and they evaluate their findings using concepts from actor-network theory. The actor-network approach does not prioritize social or technological aspects, which mirrors the situation in the case study, where arguments about social structures and technology are intertwined within actors' discourse as they try to persuade others to align with their own goals. The research emphasizes the interpretative flexibility of information technology and systems, in the sense that seemingly similar systems produce drastically different outcomes in different locales as a result of the specific translation and network-building processes that occurred. They show how the boundary between the technological and the social, as well as the link between them, is the topic of constant battles and trials of strength in the creation of facts, rather than taking technology for granted.

Impact of ANT

Contributions of nonhuman actors
There are at least four contributions of nonhumans as actors in their ANT positions.

 Nonhuman actors can be considered as a condition in human social activities. Through the human's formation of nonhuman actors such as durable materials, they provide a stable foundation for interactions in society. Reciprocally, nonhumans' actions and capacities serve as a condition for the possibility of the formation of society.
 In Latour's We Have Never Been Modern, his conceptual "parliament of things" consists of social, natural, and discourse together as hybrids. Although the interlocks between human actors and nonhumans effects the modernized society, this parliamentary setting based on nonhuman actors would eliminate such fake modernization, and changes the dichotomy between modern society and premodern society.
 Nonhuman actors can be considered as mediators. On the one hand, nonhumans could constantly modify relations between actors. On the other hand, nonhumans share the same features with other actors not solely as means for human actors. In this circumstance, nonhuman actors impact human interactions. It either creates an atmosphere for humans to agree with each other, or lead to conflict as the mediators.
 It is noticeable that the status of mediation is more affiliated with intermediaries or means as a stable presence in the corpus of ANT, while mediators function more powers to influence actors and networks. Technical mediation exerts itself on four dimensions: interference, composition, the folding of time and space, and crossing the boundary between signs and things.
 Nonhuman actors can be considered as members of moral and political associations. For example, noise is a nonhuman actor if the topic is applied to actor-network theory. Noise is the criteria for humans to regulate themselves to morality, and subject to the limitations inherent in some legal rules for its political effects. After nonhumans are visible actors through their associations with morality and politics, these collectives become inherently regulative principles in social networks.
 Nonhuman actors can be considered as gatherings. Alike nonhumans' impacts on morality and politics, they could gather actors from other times and spaces. Interacted with variable ontologies, times, spaces, and durability, nonhumans exert subtle influences within a network.

Criticism

Some critics have argued that research based on ANT perspectives remains entirely descriptive and fails to provide explanations for social processes. ANT—like comparable social scientific methods—requires judgement calls from the researcher as to which actors are important within a network and which are not. Critics argue that the importance of particular actors cannot be determined in the absence of "out-of-network" criteria, such as is a logically proven fact about deceptively coherent systems given Gödel's incompleteness theorems. Similarly, others argue that actor-networks risk degenerating into endless chains of association (six degrees of separation—we are all networked to one another). Other research perspectives such as social constructionism, social shaping of technology, social network theory, normalization process theory, and diffusion of innovations theory are held to be important alternatives to ANT approaches.

From STS itself and organizational studies
Key early criticism came from other members of the STS community, in particular the "Epistemological Chicken" debate between Collins and Yearley with responses from Latour and Callon as well as Woolgar. In an article in Science as Practice and Culture, sociologist Harry Collins and his co-writer Steven Yearley argue that the ANT approach is a step backwards towards the positivist and realist positions held by early theory of science. Collins and Yearley accused ANTs approach of collapsing into an endless relativist regress.

Whittle and organization studies professor André Spicer note that "ANT has also sought to move beyond deterministic models that trace organizational phenomena back to powerful individuals, social structures, hegemonic discourses or technological effects. Rather, ANT prefers to seek out complex patterns of causality rooted in connections between actors." They argue that ANT's ontological realism makes it "less well equipped for pursuing a critical account of organizations—that is, one which recognises the unfolding nature of reality, considers the limits of knowledge and seeks to challenge structures of domination." This implies that ANT does not account for pre-existing structures, such as power, but rather sees these structures as emerging from the actions of actors within the network and their ability to align in pursuit of their interests. Accordingly, ANT can be seen as an attempt to re-introduce Whig history into science and technology studies; like the myth of the heroic inventor, ANT can be seen as an attempt to explain successful innovators by saying only that they were successful. Likewise, for organization studies, Whittle and Spicer assert that ANT is, "ill suited to the task of developing political alternatives to the imaginaries of market managerialism."

Human agency

Actor–network theory insists on the capacity of nonhumans to be actors or participants in networks and systems. Critics including figures such as Langdon Winner maintain that such properties as intentionality fundamentally distinguish humans from animals or from "things" (see Activity Theory). ANT scholars  [who?] respond with the following arguments:

 They do not attribute intentionality and similar properties to nonhumans.
 Their conception of agency does not presuppose intentionality.
 They locate agency neither in human "subjects" nor in nonhuman "objects", but in heterogeneous associations of humans and nonhumans.

ANT has been criticized as amoral. Wiebe Bijker has responded to this criticism by stating that the amorality of ANT is not a necessity. Moral and political positions are possible, but one must first describe the network before taking up such positions. This position has been further explored by Stuart Shapiro who contrasts ANT with the history of ecology, and argues that research decisions are moral rather than methodological, but this moral dimension has been sidelined.

Misnaming
In a workshop called "On Recalling ANT", Latour himself stated that there are four things wrong with actor-network theory: "actor", "network", "theory" and the hyphen. In a later book, however, Latour reversed himself, accepting the wide use of the term, "including the hyphen." He further remarked how he had been helpfully reminded that the ANT acronym "was perfectly fit for a blind, myopic, workaholic, trail-sniffing, and collective traveler"—qualitative hallmarks of actor-network epistemology.

See also
 Annemarie Mol
 Helen Verran
 Mapping controversies
 Science and technology studies (STS)
 Obligatory passage point (OPP)
 Social construction of technology (SCOT)
 Technology dynamics
 Theory of structuration (according to which neither agents nor social structure have primacy)
 Outline of organizational theory

References

Further reading
 Carroll, N., Whelan, E., and Richardson, I. (2012). Service Science – an Actor Network Theory Approach. International Journal of Actor-Network Theory and Technological Innovation (IJANTTI), Volume 4, Number 3, pp. 52–70.
 Carroll, N. (2014). Actor-Network Theory: A Bureaucratic View of Public Service Innovation. Chapter 7, p. 115-144. In Ed Tatnall (ed). Technological Advancements and the Impact of Actor-Network Theory, IGI Global.
Online version of the article  "On Actor Network Theory: A Few Clarifications", in which Latour responds to criticisms.
Introductory article "Dolwick, JS. 2009. The 'Social' and Beyond: Introducing Actor–Network Theory", which includes an analysis of other social theories
ANThology. Ein einführendes Handbuch zur Akteur–Netzwerk-Theorie, von Andréa Belliger und David Krieger, transcript Verlag (German)
Transhumanism as Actor-Network Theory "N00bz & the Actor-Network: Transhumanist Traductions"  (Humanity+ Magazine) by Woody Evans.
John Law (1992). "Notes on the Theory of the Actor Network: Ordering, Strategy, and Heterogeneity."
John Law (1987). "Technology and Heterogeneous Engineering: The Case of Portuguese Expansion." In W.E. Bijker, T.P. Hughes, and T.J. Pinch (eds.), The Social Construction of Technological Systems: New Directions in the Sociology and History of Technology (Cambridge, MA: MIT Press).
 Gianpaolo Baiocchi, Diana Graizbord, and Michael Rodríguez-Muñiz. 2013. "Actor-Network Theory and the ethnographic imagination: An exercise in translation". Qualitative Sociology Volume 36, Issue 4, pp 323–341.
 Seio Nakajima. 2013. "Re-imagining Civil Society in Contemporary Urban China: Actor-Network-Theory and Chinese Independent Film Consumption." Qualitative Sociology Volume 36, Issue 4, pp 383–402.
 Isaac Marrero-Guillamón. 2013. "Actor-Network Theory, Gabriel Tarde and the Study of an Urban Social Movement: The Case of Can Ricart, Barcelona." Qualitative Sociology Volume 36, Issue 4, pp 403–421.
 John Law and Vicky Singleton. 2013. "ANT and Politics: Working in and on the World". Qualitative Sociology Volume 36, Issue 4, pp 485–502.

External links
 John Law's actor-network theory resource
 Bruno Latour's Page
 Normalization Process Theory toolkit
 Reassembling Ethnography: Actor-Network Theory and Sociology

Anthropology
Innovation
Philosophy of science
Philosophy of technology
Science studies
Sociological theories

Semiotics
Technological change
Sociology of knowledge
Bruno Latour
Anthropology of religion

Actor–network theory


Vika (İng. Wicca), kendi içinde çeşitli kollara ayrılan, doğa tabanlı, dogmatik olmayan çağdaş bir pagan dinidir. Vika inanışına sahip olanlar, kendilerini Vikan olarak adlandırır. Hristiyanlık öncesi Batı ve Kuzey Avrupa geleneklerine dayanan Vika, 1950'lerde İngiltere'de yayılmaya başlamış ve zamanla özellikle Avrupa ve ABD'de taraftar bulmuştur.

Vika, organize bir din değildir ve merkezinde bir lider yoktur. Mezhepler Vika'da gelenekler olarak adlandırılır. Vika, duoteistik Tanrı ve Tanrıça inancı olarak tanımlanır. Bu Tanrı ve Tanrıça genellikle daha büyük bir panteist İlahın farklı tezahürleri olarak görülür. Vika'da duoteizm geleneksel inanç olmasıyla birlikte inançlar politeizmden panteizme veya monizme dek değişebilir. Vikanlar sabbatlar olarak bilinen sekiz mevsimsel tabanlı festivali kutlar. Vikan nasihatı Vikan ahlakının temelini oluşturur.

Etimoloji
Vika sözcüğünün İngilizcesi Wicca, Eski İngilizcede "erkek cadı, büyücü, şifacı, astrolog" gibi anlamlarda kullanılıyordu. Sözcük kadınlar için ise "wicce" şeklinde kullanılıyordu. Bu sözcük, modern İngilizcede "cadı" anlamına gelen "witch" sözcüğünün atasıdır.

Wicca sözcüğü 1954 yılında bir devlet memuru olan İngiliz Gerald Gardner tarafından yeniden popüler hale getirildi. Wicca sözcüğü ilk olarak Altın Şafak Hermetik Cemiyeti üyesi olan Gerald Gardner'ın 1954 çıkışlı Günümüzde Cadılık (Witchcraft Today) adlı kitabında geçmiştir. Gardner bu sözcüğü akımın kendisi için değil, takipçileri için kullanmıştı.

Tarihçe

Vika'yı etkileyen daha eski akımlar bulunmakla birlikte, bu hareketin kökeni, Gerald Brousseau Gardner (1884–1964) isimli İngiliz bir devlet memuruna dayanır. Meslek hayatının önemli bir kısmını Asya'da geçiren Gardner, burada çeşitli okült inançlarla ve büyücülükle tanıştı. Bu esnada Batı ezoterizmi konusunda -aralarında İngiliz okültist Aleister Crowley'nin kitaplarının da bulunduğu- pek çok eser okudu. II. Dünya Savaşı'ndan hemen önce İngiltere'ye döndü ve buradaki okült toplumu ile haşırneşir oldu. Bu dönemde, doğaya saygı ve büyücülük ekseninde, çok tanrılı bir inanç hareketi başlattı. Hareketi Batı medeniyetindeki cadı kültüründen pek çok elementler barındırıyordu. Cadılığı yasaklayan antik İngiliz kanunları 1951'de yürürlükten kaldırılınca, 1954 yılında Witchcraft Today (Günümüzde Cadılık) kitabını yayımladı. Aralarında yazar Doreen Valiente'nin de bulunduğu ilk takipçilerinin yardımıyla günümüzde Vika olarak bilinen modern cadılık hareketini başlattı. Bu hareket; sıra dışı yaşam biçimlerinin, doğaya düşkünlüğün ve geleneksel dinlerden bağımsız ruhanî arayışların revaçta olduğu 1960'ların ABD'sinde yayıldı.

İnançlar

Teoloji
Vikan ilahiyat görüşleri Tanrıça ve Tanrı etrafında döner ve genel olarak duoteistik bir dindir. Buna karşın teolojik yaklaşımlar çeşitlilik içerir. Panteist veya panenteist yaklaşımlar dahil olmak üzere Vikan teolojisinde Tanrı ve Tanrıça tek bir ilahın iki farklı tezahürü ya da sadece iki zıt kutup olarak görülebilir; diğer pagan tanrılarını da kapsayan daha çok veya daha az tanrıça ve tanrıdan oluşan panteonik görüşler içerebilir. Farklı kültürlerde geçen tanrı ve tanrıçalar tek Tanrı ve Tanrıçanın farklı tezahürleri olarak görülebilir.

Duoteizm
Vika Tanrıça ve Tanrı merkezli bir dindir, bunlar geleneksel olarak Ay Tanrıçası ve Boynuzlu Tanrıdır. Tanrıça ve Tanrı ilahi dişil ve ilahi eril olarak görülebilir. Taoizmdeki Yin ile Yang kavramına benzer birbirini tamamlayıcı karşıtlıkları ya da ikilikleri vardır.

Tanrı ve Tanrıça

Çoğu vikan Tanrı ve Tanrıçanın evrenin tamamlayıcı kutupları olduğuna inanır. İki ilah eşittir ve evrenin tamamlayıcı kutupları olarak görülmesinden dolayı sıkça Taoizmdeki Yin ile Yang ile kıyaslanmıştır. Böylece onlar çoğu kez bir yaşam gücünün doğadaki tezahürleri olarak görülür. Tanrı ve Tanrıça için kullanılan eril ve dişil ifadeleri dünyevî anlamda değil, enerjisel olarak yorumlanmaktadır. Bu iki enerji yaratılışın her evresinde mevcuttur. Haliyle cinsiyet gözetmeksizin her insanın eril ve dişil enerjisi vardır. İki enerjinin birbirinden farklılıkları da vardır. En kısa anlatımla eril enerji, yaratıcı ve aktif enerjiyken dişil enerji sürdürücü, değiştirip dönüştürücü ve pasif enerjidir.

Bazı Vikanlar farklı kültürlerde geçen Tanrıçalar ve Tanrıların tek Tanrıça ve Tanrının farklı tezahürleri olduğuna inanır. Dion Fortune şöyle özetler bu durumu: "Bütün tanrılar tek Tanrıdır, bütün tanrıçalar tek Tanrıçadır ve tek Başlatıcı vardır!" Ayrıca Vikayı popülerleştiren Gerald Gardner, eski çağlarda tanrı ve tanrıça inancının anlaşılması için kişileştirmeye başvurulmuş olunabileceğini belirtmiştir.

"Bir" / "Tüm"

Birçok Vikan Tanrıça ve Tanrının evrendeki her şeyi kapsayan, genellikle panteist olarak görülen bir İlahın iki farklı tezahürü olduğuna inanmaktadır.  Tanrıça ve Tanrı için "Bir" denilerek tek bir İlaha atıf görülebilir. Dryghten, eski İngilizce'de Efendi anlamına gelen bir terimdir ve Patricia Crowther tarafından Vika'da evrensel panteistik ilahı tanımlamada kullanılmıştır. Çeşitli şekillerde tanımlanan bu ilahi güç genellikle bilinmeyen olarak kabul edilir ve ona tapılmaz. Kişileştirilmeyen nihai ilahi güç, Tao ve Rta gibi dini fikirlere benzer olarak düzeni sağlayan temel ilke olarak görülür. Bu monistik fikir, monoteist dinlerdeki kişileştirilmiş tek bir yüce ilah fikriyle karıştırılmamalıdır.

Ahlak

Üçkat Yasası
Vika'nın temel ahlâkî ilkelerinden biri olan Üçkat Yasası, doğanın enerjisinin eylemlerimize nasıl yansıdığını ve içsel gücümüzün sorumluluğunu vurgular. Bu yasaya göre, yapılan herhangi bir eylem veya büyü, üç kat daha güçlü bir şekilde geri döner. Bu yasa "Ne ekersen, onu biçersin" şeklinde ifade edilebilecek basit ama güçlü bir yasadır. Vikanlar bu yasa ile, yaptıkları her şeyin sonuçlarını anlayarak ve düşünerek hareket etmeyi öğrenirler.

Vikan Nasihatı
Vikan Nasihatı, Vika topluluğunda ahlâki yönergeleri ve etik ilkelerini içeren önemli bir metindir. Vika'nın temel ahlâki prensiplerini ve yaşam tarzını belirleyen bu metin, "Hiç kimseye zarar vermediğin sürece, dilediğini yap" () şeklinde ifade edilebilir. Bir Vikanın kendisi de dahil olmak üzere kimseye/hiçbir şeye zarar vermediği sürece yaptıklarının ve düşündüklerinin kabul edilebilir olduğunu belirtir, kişiye bireysel ve ahlakî sorumluluk yükler.

Ayrıca birçok Vikan İngiliz folklorist olan Doreen Valiente tarafından Charge of the Goddess'da belirtilen: neşe, saygı, onur, tevazu, cesaret, güzellik, güç ve merhamet olarak sıralanan sekiz erdeme ulaşmak için çabalar.

Ölümden Sonra
Vika'da tekrarbedenlenme inancı benimsenmiştir. Summerland, Vikanlar için ölümden sonraki yaşam ile çoğunlukla eş anlamlı bir terimdir. Yaygın olarak Summerland reenkarnasyonlar arasında ruhun dinlediği yer olarak geçer.

Birçok Vikana göre Summerland'in özü, yaşarken sürdürmüş oldukları hayatı yansıtan ruhların, öğrenmeye niyet ettikleri dersi (ders kelimesi yaşarken öğrenilenleri kapsamaktadır) öğrenip öğrenmediklerini görmek ve zamanı geldiğinde tekrar denemek için dinlendikleri alandır. Summerland bir yargılanma yeri olarak görülmesinden ziyade bir ruhun ömrünü gözden geçirerek ve dünyada yapmış olduğu eylemlerin toplam etkisi hakkında bir anlayış kazandığı, maneviyatını geliştirebildiği yerdir. Bazıları, özellikle her dersin Summerland'deyken ruh tarafından seçilmiş ve planlandığına inanabiliyorken diğerleri bu derslerin dışarıdan biri (rehber ruhlar gibi) tarafından planlandığına inanabilir. Vikanların arasında çok yaygın olmasa da bazı Vikanlar ruhun fiziksel yaşamında olan her şeyi, her duyguyu anlayabilecek ve bilecek yeterli olgunluğa ulaşmasıyla sonuçlanacak süreçten geçtikten sonra sonsuz bir ölüm sonrası yaşamı için Summerland'de kalmasına izin verileceğine inanır.

Bu inançlara rağmen, Vikanların çoğu ölümden sonraki yaşama önem vermez, şimdiki hayata odaklanır. Tarihçi Ronald Hutton da dediği gibi, "Vikanların çoğu içgüdülerine önem verir. Bunun sebebi, bu hayatta ne yaparsa yapsınlar karşılığını burada aldığına inanmalarıdır."

Maji
Vikanlar maji/büyü inancına sahiptir, fakat bu inanç uygulamayı kapsamaz. Diğer bir deyişle her Vikan maji ile ilgilenmez, böyle bir zorunluluk da yoktur. Majinin genelde kullanılan tanımı şöyledir: Maji gerçekleri irade ile gereğine göre değiştirebilme ilmidir.  Aleister Crowley'in tanımıyla "irade doğrultusunda değişiklik yaratma sanatı ve bilimi"dir.  Büyünün nasıl yapıldığı da çoğunlukla merak konusudur. Büyü, enerji sistemleri üzerinde uzmanlaşmış kişilerin enerjiyi doğru şekilde yönlendirmesiyle gerçekleşir. Maji Vikanlar tarafından olumlu ve iyilik amaçlı olarak kullanılır ve başkalarına zarar verme niyetiyle yapılan büyüler Vikan etiğine aykırıdır. Üçkat yasası inancı nedeniyle de Vikanlarca oldukça önem verilen ve özen gösterilmesi gereken bir şeydir.

Beş Element
Birçok gelenekte beş elementin maddenin durumlarının sembolik anlatımı olduğuna inanılır ve beş element kavramı Vikanlarca benimsemiştir. Beş element içerisinde ateş, hava, su, toprak ve bunları birleştiren ana güç ether/aether (ya da ruh) vardır.  5 köşeli Pentagram ile sembolize edilir. Pentagramın en uç kısmı ruhu sembolize eder ve ruhun ilahiyat ile olan bağını anlatır. Geri kalanları doğanın devinimini sağlayan dört temel enerjidir. Kavramı açıklamak için çeşitli benzetmeler de geliştirilmiştir.

 Toprak: Doğal dünyanın temeli olarak kabul edilir ve sabitlik, dayanıklılık ve bereketin sembolüdür. Bu element, fiziksel dünyayı temsil eder ve yaratıcılığın, büyümenin ve hayatın kökenini temsil eder.
 Su: Akışkanlık, duygusal derinlik ve temizlenme özelliklerini temsil eder. Bu element, duygusal yoğunluğu ve sezgisel bilgeliği simgeler.
 Hava: Hareket, zihinsel berraklık ve iletişimin sembolüdür. Bu element, düşünce ve zihinsel süreçleri temsil eder ve zihinsel farkındalığı artırmak için önemli bir role sahiptir.
 Ateş: Ateş, enerji, tutku ve dönüştürücü gücün sembolüdür. Bu element, yaratıcılığı teşvik eder ve olumlu değişimlerin ve dönüşümlerin sembolüdür.
 Ruh (Ether): Diğer dört elementin ötesinde olan evrensel bir enerjiyi temsil eder. Vika'da ruhlar arası bağlantıyı ve tüm elementlerin birleşimini temsil eder. Doğal dünyanın ötesindeki ruhsal boyutları yansıtır ve tüm elementlerin enerjisinin kökenini sembolize eder.

Doğa Ruhları ve Elemental Varlıklar
Doğa ruhları ve elemental varlıklar, Vika ve diğer doğa temelli inanç sistemlerinde yaygın olarak benimsenen bir konudur. Bu varlıklar, doğada yaşayan ruhsal varlıklardır ve farklı kültürlerde çeşitli isimlerle bilinirler. Vikanlar, doğa ruhları ve elementallerin doğa ve spiritüel dünya arasında aracı görevi gördüğüne inanır ve onlarla uyum içinde yaşamak ve iletişim kurmak için çeşitli ritüeller ve uygulamalar kullanırlar.

Doğa ruhları, doğanın içinde var olduğuna inanılan ve onu hareketlendiren ruhsal varlıklardır. Elf, peri, cin ve koruyucu ruhlar gibi isimler, doğa ruhlarını tanımlamak için kullanılan yaygın terimlerdir. Doğa ruhları çeşitli formlarda var olabilirler. Bazıları insan benzeri formlara sahip olarak tasvir edilirken, bazıları da hayvanlarla, bitkilerle veya doğal unsurlarla ilişkilendirilir. Bu ruhlar, doğanın farklı unsurlarına yönlendirilirler ve onlarla güçlü bir bağlantı içinde olduklarına inanılır.

Elemental varlıklar, doğanın beş elementini temsil eden ruhsal varlıklardır. Toprak, Su, Hava, Ateş ve Ruh elementleri, farklı özelliklere ve farklı niteliklere sahip olarak kabul edilir. Elemental varlıklar bu elementlerin ruhsal yansımaları olarak düşünülür ve doğanın içsel gücüne bağlıdırlar.

Uygulamalar ve Gelenekler
Vikanlar arasında uygulamalar çeşitlilik göstermektedir. Bir Vikan, kovan olabileceği gibi, yalnız da olabilir. Yalnız bir Vikan, her şeyi kendi öğrenir. Ritülleri kendi başına gerçekleştirir. Bunlardan birinin diğerinden daha iyi olması gibi bir durum söz konusu değildir. Çünkü önemli olan kişinin kendini nasıl ve hangi durumda daha iyi hissettiğidir. Ayrıca Vikanların çoğu yoga gibi meditasyon tekniklerini de uygulamaktadır.

Doğal Döngüler
Vikanlar doğaya değer verir ve yılın döngüsünde diğer günlerden ayrı özellikler gösteren sekiz Sabbat günü kutlanır. Sabbatların dördü ana diğer dördü ise aradır. Yani hepsi aynı özellikleri taşımaz. Amaç mevsim geçişlerini kısacası doğanın hareketliliğini kutlamaktır. Esbat, sekiz büyük döngüsel şenliğin dışında Vika'da her dolunay veya yeni ayda tekrarlanan ritüel içeren kutlamanın adıdır.

Gölgeler Kitabı
Gölgeler Kitabı, geleneksel olarak bir kovana ya da geleneğe ait (bu bazen tek bir kişi de olabilir.) majikal ve ritüel günlüğüne verilen isimdir. Yüce/baş Rahibe veya rahip tarafından himaye edilir ve initiate/dedicant tarafından el yazısıyla kopya edilmesine izin verilir. Belirli bir geleneğe ait olarak; o geleneğe ait kuralları, pratikleri, ahlakı, çeşitli konulardaki öğretici materyali, ritüel formları vs. yazılıdır. Günümüzde yalnız uygulayıcılar da tuttukları günlüğe bu adı verir ve aynı şekilde kişisel deneyimlerini ve notlarını, pratiklerini, ritüellerini yazdıkları deftere gölgeler kitabı adını verirler. Vika'da ana gölgeler kitabı ancak el yazısıyla birebir kopya edildikten sonra inisiyenin kişisel materyalini eklemesine izin verilir. Bazen bu kişisel majikal günlüğe grimoire (daha karanlık büyüler için kullanılan defterdir, gölgeler kitabı temel bilgiler içerir.) adı verilir ve gölgeler kitabından ayrı tutulur.

Gelenekler
Vika'da çeşitli gelenekler bulunmaktadır. Bu gelenekler: Alexanderyan Vika, Algard Vika, Arcadian Vika, Blue Star Vika, Keltik Vika, Central Valley Vika, Çember (Şamanik) Vika, Dianik Vika, Eklektik Vika, Faery Vika, Gardneryan Vika, Georgian Vika, Islan Vika, Lycian Vika, Protean Vika, Seax-Vika, Sylvan Vika ve Tanik Vika'dır.

Kovanlar
Kovan, Vika'da kişilerin bir araya gelerek pratikleri uyguladığı grubun adıdır. Kovan, üyelerinin saygı ve sadakatle bir arada olduğu bir topluluktur. Genelde tüm üyelerin ortak onayıyla hareket edilir. Kişi sayısı arttığında geleneğe göre inisiyatik üst derecelerde bulunan kişilerce yeni kovan oluşumları başlatılabilir, bu durumda ana kovana bağlı kalabilir veya ondan bağımsız bir yol çizebilirler.

Kovan hakkında bazı bilgiler şunlardır: yüksek Rahibe ve Yüksek Rahip, kovan adı verilen genellikle 13 kişilik  olan Vikan topluluğunun başıdır. Kovan hiyerarşisi birbirinden en az 1 yıl ve 1 günlük süreyle ayrılan 3 terfi seviyesinden oluşur. Ancak bazı gelenekler inisiyasyon öncesi sınıflarda oluşturmuştur. Bu sınıflar inisiyasyondan önce kişiyi daha hazır hale getirmek içindir. Tabii ki her gelenekte farklıdır. Ancak 3. dereceden inisiye olan bir Vikan Yüksek Rahibe veya Yüksek Rahip olabilir. Erkek üye, Yüksek Rahibe; kadın üye ise Yüksek Rahip tarafından kovana kabul görür ve kabul gören üye, kovana "mükemmel sevgi ve mükemmel güven" ile katılır. "Mükemmel sevgi ve mükemmel güven" ise yine Vikan Nasihati'nde yer alır. Ayinler daire içinde, ayinsel kıyafetlerle gerçekleşir.

Türkiye'de bilinen dört kovan mevcuttur; Gizemli Ay Kovanı (Gardnerian), Evrensel Birlik Kovanı, Kadim Çember Kovanı ve Sonsuz Gece Kovanı .

Eklektik Vika
Çok sayıda Vikan sadece tek bir geleneği takip etmez. Eklektik Vika, genellikle yalnız Vikanlar tarafından tercih edilmektedir. Eklektik Vikanlar, Vikanın temel inançlarına bağlı kalarak çeşitli Vikan geleneklerini veya daha geniş paganist inanç ve ritüellerini araştırır ve bunların bazılarını benimseyerek (Kelt, Yunan, Nors, Mısır, Slav vb.) veya yeniden icat ederek kendi senkretik manevi yollarını oluştururlar.

Semboller

Vikanlar bazı semboller kullanmaktadır. En yaygını pentagramdır. Beş köşesi vardır ve her noktası beş klasik ögeyi temsil etmektedir. Diğer ortak semboller Triskele, Triad ve üç ay'dır.

Cadılık ve Vika Arasındaki Farklar
 Bir cadı her dinden olabilir. Diğer bir deyişle cadılık bir uygulamadır. Vika ise bugün 1-3 milyon kişi tarafından benimsenmiş bir dindir.
 Her Vikan, cadı olmak zorunda değildir yani cadılığa ilişkin bir uygulama yapmak ve maji/büyü ile ilgilenmek zorunda değildir. Bunları yapmayan ve ilgilenmeyen biri de Vikan olabilir.
 Cadılıkla uğraşan kişi Vika kurallarını göz ardı edebilirken, bir Vikan bu kurallara dini gereği uymak zorundadır.

Uluslararası Terimler
Bu konuda uluslararası alanda ayrıntılı bilgi toplamak isteyenler için bazı terimlerin İngilizce çevirileri:

 Vika: Wicca, Vikan: Wiccan, Tanrıça ve Boynuzlu Tanrı: Goddess and the Horned God,
 Vikan Nasihatı: Wiccan Rede, Üçkat Yasası: Threefold Law, Sabbatlar: Sabbats,
 Yüksek Rahibe ve Yüksek Rahip: High Priestess and High Priest, Kovan: Coven,
 Yeni üye: Initiate, Kovana kabul: Initiation, Tekrarbedenlenme: Reincarnation.

Belirtmek gerekir ki, initiate ve initiation, yeni üye ve kovana kabul anlamında sadece kovana dahil olacak olan Vikan için kullanılır, münferit cadı için, initiate kelimesi başlayan; initiation ise başlama töreni veya başlama anlamına gelmektedir.

Kaynakça

Vika


An Dendrochilum tenompokense in uska species han Liliopsida nga ginhulagway ni Cedric Errol Carr. An Dendrochilum tenompokense in nahilalakip ha genus nga Dendrochilum, ngan familia nga Orchidaceae.

Subspecies

Ini nga species ginbahin ha masunod nga subspecies:

 D. t. papillilabium
 D. t. tenompokense

Mga kasarigan

Dendrochilum

Dendrochilum tenompokense


Iris graminea L. est une espèce de plante à fleurs appartenant au sous-genre Limniris du genre Iris, faisant partie de la série Spuriae . C'est une plante vivace à rhizome, à fleurs violettes ou bleu violet et à feuilles étroites. La plante porte plusieurs noms communs dont l'iris à feuilles de graminée, l'iris de Bayonne, l'iris prune et l'iris tarte aux prunes (en raison de son parfum). On le cultive comme plante ornementale dans les régions tempérées. Cette espèce est naturellement présente dans la moitié sud-est de l'Europe, entre l'Espagne et l'Ukraine, traversant une grande partie du Caucase.

Caractéristiques
L'iris à feuilles de graminées est une plante herbacée de 20 à 40 cm de hauteur se développant à partir de rhizomes minces et courts.

Le feuillage est élancé, étroit (3 à 7 mm de largeur) et luisant, ressemblant à celui des graminées, d'où son nom commun. Les feuilles sont souvent plus longues que les hampes florales. Après la floraison, le feuillage a tendance à s'étendre pour former un massif dense. Ce feuillage caduc meurt pendant l'hiver.

La hampe florale de cette espèce est aplatie ou à bordures ailées. Sous la fleur, on trouve une ou deux spathes de longueur inégale. Les tiges portent un ou deux fleurs terminales. La floraison est estivale.

Les fleurs mesurent de 6 à 8 cm de diamètre. Elles sont plus larges que les fleurs de l'Iris sintenisii. Elles sont très parfumées. Certains comparent l'odeur fruitée à celle des freesias. On compare aussi le parfum à l'odeur de prunes mûres ou d'abricots. Les fleurs épanouies se déploient dans une gamme de nuances du pourpre, bleu-violet, violet, rouge pourpre, lavande ou bleu.

La fleur est composée de trois grands sépales pétaloïdes (pétales extérieurs), et de trois pétales plus petits. Les sépales mesure de 3 à 5 cm de long. Leur centre porte une zone centrale jaune pâle, ou blanche, veinée de violet, de pourpre ou de bleu. Certaines références décrivent plutôt une zone violet foncé à veines blanches. Les pétales dressés sont bleu violet, pourpre ou rouge violacé. Ils mesurent 2 à 5 cm de long, et la base est teintée de vert ou de brun.

Le fruit est une capsule allongée de 3 ou 4 cm à pointe rétrécie. À l'intérieur de la capsule se trouvent des semences en forme de poire qui sont légèrement comprimées et aplaties.

Génétique
La plupart des iris sont diploïdes, ayant deux ensembles de chromosomes. Cela peut être utilisé pour identifier les hybrides et organiser la classification des groupements. Les résultats sont variables selon les sources: 2n=34, Simonet 1932; 2n=34, Lenz 1963; 2n=34, Popova, M., & I. Cesmedziev, (1975 & 1976); 2n=34, Colasante & Sauer, 1993; 2n=28, 34, 36, Lovka, 1995 et 2n=34, Dobeš et al., 1997. On s'entend généralement pour la formule 2n=34.

Taxonomie et classification

La plante est connue sous le nom de kosaciec trawolistny en polonais et Iris trávolistý en tchèque et en slovaque. On la nomme également iris zlakovidny en Russie et gräsiris en suédois.

Le nom latin de l'espèce, graminea, fait référence à l'apparence herbeuse du feuillage. Aux États-Unis, les différents noms communs utilisés font référence à ce fait ou au caractère parfumé des fleurs: Grass-Leaved Flag, Grass leafed Iris, Plum Iris, Plum tart Iris ou Plum scented Iris.

Il a été initialement décrit par Carl von Linné dans Species Plantarum (Vol.1, page 39) le  mai 1753. L'espèce a ensuite été décrite par Ker-Gawler dans Curtis's Botanical Magazine (Vol.18, page 681) en 1803, puis, par B. Fedtsch dans Flora of SSSR (Vol. 4, page 529) en 1935. Le nom a été vérifié par le Service de recherche agricole du Département de l'Agriculture des États-Unis le 4 avril 2003, puis mis à jour le  décembre 2004. C'est un nom latin accepté par la RHS, et cet iris a remporté le Award of Garden Merit de la RHS.

Variétés
I. graminea var. achteroffii - Fleurs jaune pâle

I. graminea var. pseudocyperus - Feuille large, fleur non parfumée

Écologie
Cet iris se développe dans les zones arbustives, dans les herbages, dans les prairies ou pâturages, dans les bois ouverts et dans les sols pierreux ou graveleux des montagnes.

La plante est originaire des régions tempérées d'Europe et d'Asie.

L'iris à feuilles de graminée est présent de l'Espagne à la Russie. En Asie, il couvre les régions du Caucase, de la Géorgie, et de la fédération de Russie, (en Ciscaucasie et au Daghestan). Il est aussi présent en Turquie. En Europe, on le trouve en Autriche, en Bulgarie, en République tchèque et en Slovaquie, en Moravie, en ex-Yougoslavie, en France, en Allemagne, en Hongrie, en Italie, en Pologne, en Roumanie, en Espagne, en Suisse et en Ukraine (en Crimée).

I. graminea est une espèce menacée en République tchèque et en Slovaquie, elle est également désignée espèce vulnérable en Hongrie. En Saxe (Allemagne), elle est répertoriée comme rare. On pense que I. graminea est éteinte en Pologne, mais on la trouvait autrefois près de Cieszyn. Elle a été répertoriée dans diverses listes rouges de l'UICN.

Horticulture

I. graminea est rustique aux États-Unis dans les zones USDA 3 à 9. Il est rustique en Europe dans la zone H2. Il peut survivre à -20 °C. Pendant l'hiver, le feuillage meurt jusqu'au sol et c'est le rhizome qui assure la survie de la plante. Dans les climats très froids, un paillis peut aider la plante à survivre à des températures plus froides.

Cet iris peut être cultivé dans des conditions de jardin normales. Il préfère les sols neutres ou légèrement acides, bien drainés et fertiles. Il tolère les sols secs ou les sols argileux et lourds, mais il préfère les sols humides. Il pousse au plein soleil et peut tolérer l'ombre partielle. Il nécessite un arrosage adéquat pendant la croissance. Les plantes matures peuvent tolérer des périodes de sécheresse.

On le fertilise au début du printemps et après la floraison. Cet iris s'intègre bien à une bordure mixte ou une rocaille. Il convient aux aménagements naturalisés et il peut également être cultivé en contenant si on l'arrose convenablement. Les fleurs peuvent être utilisées en bouquets, comme les autres iris de la série Spuriae, il n'apprécie pas les perturbations racinaires.

On ne lui connaît aucun problème sérieux d'insectes ou de maladies. La pourriture du collet est une maladie peu fréquente. Il est sensible à certaines maladies, tels que la brûlure bactérienne des feuilles, la pourriture molle, la pourriture des rhizomes, la tache foliaire, la rouille, les virus et la brûlure. Il est également susceptible d'être endommagé par le perceur de l'iris, les mouches blanches, le charançon de l'iris, les thrips, les limaces, les escargots, les pucerons et les nématodes. Il peut également tolérer le broutage causé par les cerfs.

Cet iris est cultivé au jardin depuis au moins 1568. On sait qu'il a été cultivé pour la première fois dans le jardin botanique de l'université de Cambridge en 1733, où il a été identifié comme l'iris à parfum de prune et à feuilles étroites. Pendant de nombreuses années, on le cultivait dans le jardin botanique de Saint-Pétersbourg et aussi au jardin botanique d'Oufa, en Russie.

C'est l'espèce la plus cultivée de la série des Iris spuria et on peut être facilement la trouver dans les pépinières, malgré le fait qu'elle soit davantage connue en Europe.

Multiplication
Cet iris peut être multiplié par division de rhizomes ou par semis. Le besoin de division est plutôt rare, mais on peut procéder tout de suite après la floraison ou au début de l'automne. Puisque cet iris tolère peu la manipulation des racines, il est préférable de le multiplier par semis.

Les semences sont récoltées après la floraison, lorsque les capsules sont bien sèches. Le semis peut s'effectuer en couche froide à l'automne. Le substrat doit être maintenu humide pendant environ 2 à 4 semaines et maintenu au chaud (à environ 15 à 20 °C). On place ensuite le semis au frais, à des températures entre -4 °C et 4 °C pendant 4 à 6 semaines. Les plateaux de semences doivent ensuite être conservés à des températures de 5 °C à 10 °C, pendant quelques semaines. Dans son milieu naturel, ces conditions de gel et de chaleur se produisent naturellement. Les plantes doivent croître pendant environ 2 à 3 ans avant de commencer à fleurir.

Variétés cultivées
Voici quelques cultivars connus de Iris graminea :
 'Adami'
 'Colchica'
 'Graminea Lamprophylla'
 'Graminea Sylvatica'
 'Graminea Latifolia'
 'Gravenia'
 'Hort's Variety'

Notes et références

Bibliographie

 Pignatti S. – Flora d'Italia – Edagricole – 1982 Vol. III
 Aldén, B., S. Ryman et M. Hjertson. 2009. Våra kulturväxters namn – ursprung och användning. Formas, Stockholm (Manuel sur les plantes cultivées et utilitaires suédoises, leurs noms et leur origine).
 Czerepanov, SK 1995. Plantes vasculaires de la Russie et des États adjacents (l'ex-URSS).
 Komarov, VL et al., éds. 1934–1964. Flore SSSR.
 Mathew, B. 1981. L'iris. 112.
 Tutin, TG et al., éds. 1964–1980. Flore européenne.

Liens externes
 Biolib
 Iris graminea

graminea
Espèce d'Iridaceae (nom scientifique)
Monocotylédone de France
Plante à fleurs de Suisse
Flore au Caucase
Flore en Italie
Flore des Pyrénées
Flore en Russie
Flore en Ukraine

Iris graminea


Reacția Birch este o reacție organică utilizată în special în sinteza organică. A fost denumită după chimistul australian Arthur Birch, care a descoperit reacția în anul 1944, continuând lucrările început de Wooster și Godfrey, care au publicat primele rezultate în 1937. Reacția este utilizată pentru conversia compușilor aromatici derivați de benzen în 1,4-ciclohexadiene, fiind o reacție de reducere organică. Se realizează cu amoniac lichid și sodiu, litiu sau potasiu și un alcool, precum etanolul sau terț-butanolul.

Reducerea Birch a benzenului:

Reducerea Birch a naftalinei:

Au fost publicate câteva recenzii.

Mecanism de reacție
Soluția de sodiu în amoniac lichid consistă în specii chimice de tipul [Na(NH3)x]+ e−, care prezintă o culoare albastră intensă. Electronii solvatați se adiționează la nucleul aromatic, când se obține un anion radical. Alcoolul adăugat în mediul de reacție oferă un proton anionului radical, dar și carbanionului din final (pentru majoritatea substratelor, amoniacul nu oferă un mediu suficient de acid).

Note

Vezi și
 Reacție Benkeser
 Reducere Bouveault-Blanc

Reacții de oxido-reducere organice
Birch

Reducere Birch


Die Liste der Biografien führt alle Personen auf, die in der deutschsprachigen Wikipedia einen Artikel haben. Dieses ist eine Teilliste mit 57 Einträgen von Personen, deren Namen mit den Buchstaben "Mullen" beginnt.

Mullen

 Mullen, Brendan (1949–2009), britischer Nachtklubbesitzer, Musikpromoter und Autor
 Mullen, Brian (* 1962), US-amerikanischer Eishockeyspieler und -funktionär
 Mullen, Cary (* 1969), kanadischer Skirennläufer
 Mullen, Daniel (* 1989), australischer Fußballspieler
 Mullen, Danny (* 1995), schottischer Fußballspieler
 Mullen, David M. (* 1962), japanischer Kameramann
 Mullen, Eoin (* 1993), irischer Bahnradsportler
 Mullen, George (* 1974), Kunsthistoriker, Galerist und Auktionator
 Mullen, Harryette (* 1953), US-amerikanische Dichterin, Schriftstellerin und Literaturwissenschaftlerin
 Mullen, Jim (* 1940), US-amerikanischer Autorennfahrer
 Mullen, Jim (* 1945), schottischer Jazzmusiker
 Mullen, Jimmy (1923–1987), englischer Fußballspieler
 Mullen, Joe (* 1957), US-amerikanischer Eishockeyspieler und -trainer
 Mullen, John P. (* 1955), australischer Manager, Mitglied des Vorstands der Deutschen Post
 Müllen, Klaus (* 1947), deutscher Chemiker
 Mullen, Larry Jr. (* 1961), irischer Musiker und Schlagzeuger der Band U2
 Mullen, Matthew (* 1989), australischer Fußballspieler
 Mullen, Michael G. (* 1946), US-amerikanischer Militär, Offizier der United States Navy
 Mullen, Norda (* 1960), US-amerikanische, klassisch ausgebildete Popmusikerin
 Mullen, Patrick (* 1986), US-amerikanischer Eishockeyspieler
 Mullen, Peg (1917–2009), US-amerikanische Schriftstellerin
 Mullen, Rodney (* 1966), US-amerikanischer Skateboardfahrer
 Mullen, Ryan (* 1994), irischer Radrennfahrer
 Mullen, Thomas (* 1974), US-amerikanischer Schriftsteller und Journalist
 Mullen, Tim (* 1976), britischer Autorennfahrer
 Mullen, Tobias (1818–1900), US-amerikanischer römisch-katholischer Geistlicher
 Mullen, Trayvon (* 1997), US-amerikanischer American-Football-Spieler

Mullenb
 Müllenbach, Alexander (* 1949), luxemburgischer Komponist, Dirigent und Pianist
 Müllenbach, Gerhard (* 1949), deutscher Kriminal- und Ministerialbeamter, Staatssekretär im Saarland
 Müllenbach, Miguel (* 1975), deutscher Wirtschaftsmanager
 Müllenberg, Peter (* 1987), niederländischer Boxer
 Müllenborn, Dieter (* 1948), deutscher Elektroingenieur, Geschäftsführer und Vorstand internationaler Organisationen
 Müllenbrock, Hans (1908–1998), preußischer Landrat
 Müllenbrock, Heinz-Joachim (* 1938), deutscher Anglist

Mullend
 Müllender, Bernd (* 1956), deutscher Buchautor und Journalist
 Müllendorff, Eugen (1855–1934), deutscher Ingenieur und Schriftsteller

Mullene
 Mülleneisen, Anton (* 1891), deutscher Kameramann
 Mülleneisen, Christoph junior (1887–1948), deutscher Filmproduzent
 Mülleneisen, Christoph senior (1866–1925), deutscher Kinobetreiber und Filmproduzent
 Müllener, Fritz (1891–1985), Schweizer Handballtrainer und Turninspektor

Mullenh
 Müllenheim, Rudolf Kasimir von (1740–1814), preußischer Generalmajor
 Müllenheim-Rechberg, Burkard Freiherr von (1910–2003), deutscher Diplomat und Autor
 Müllenheim-Rechberg, Hermann von (1845–1903), deutscher Landeshistoriker
 Müllenhoff, Emma (1871–1944), deutsche Schriftstellerin
 Müllenhoff, Karl (1818–1884), deutscher Philologe

Mullens
 Mullens, Anthony (1936–2009), britischer Heeresoffizier, Generalleutnant
 Mullens, Byron (* 1989), britisch-US-amerikanischer Basketballspieler
 Mullens, Nick (* 1995), US-amerikanischer American-Football-Spieler
 Mullens, Peta (* 1988), australische Radsportler
 Müllensiefen, Daniel (* 1971), deutscher Musikpsychologe und Musikwissenschaftler
 Müllensiefen, Domenico (* 1987), deutscher Autor
 Müllensiefen, Heinz (* 1902), deutscher Rechtswissenschaftler und Kartellrechtsexperte
 Müllensiefen, Hermann (1837–1897), deutscher Unternehmer und Politiker (NLP), MdR
 Müllensiefen, Julius (1811–1893), deutscher evangelisch-lutherischer Theologe, Pfarrer und Schriftsteller
 Müllensiefen, Peter Eberhard (1766–1847), deutscher Industrieller und Politiker
 Müllensiefen, Theodor (1802–1879), deutscher Industriepionier und preußischer Politiker

Mullenw
 Mullenweg, Matthew (* 1984), US-amerikanischer Web-Entwickler

Liste der Biografien/Mullen


Les Rhizochrysidaceae sont une famille d'algues de l'embranchement des Ochrophyta  de la classe des Chrysophyceae et de l'ordre des Rhizochrysidales.

Étymologie
Le nom vient de l'ancien genre type Rhizochrysis, dérivé du grec , racine, et de , « couleur or », en référence non seulement à la couleur de la cellule, mais à la présence de pseudopodes qui font penser à des racines. Or le genre Rhizochrysis, Pascher, 1913, est désormais dans la famille des Chrysamoebaceae, la famille des Rhizochrysidaceae a donc perdu son genre type.

Le seul genre de la famille, Protorhizochrysidis, dérive du grec , premier, et du suffixe -rhizochrys-, par allusion au genre Rhizochrysis, la désinence grecque -idis renforçant la référence au premier nom de genre qui donna son nom à la famille.

Description
Les Protorhizochrysidis sont des organismes incolores et solitaires. La cellule peut être sphérique, oblongue, ovoïde ou en forme d'étoile. Le pole antérieur varie entre une forme arrondie ou légèrement acuminée. La membrane est extrêmement fine. À l'apex émerge un flagelle deux fois plus long que la cellule. Du pole postérieur proviennent entre trois et cinq pseudopodes de type lobés (lobopode) ou en forme de fil (filopode).

Liste des genres
Selon  :
 Protorhizochrysidis Skvortsov, 1968

Notes et références

Notes

Références

Liens externes

Chrysophyceae
Famille d'algues (nom scientifique)

Rhizochrysidaceae


An Eleocharis maximowiczii in uska species han Liliopsida nga ginhulagway ni Iurij Dmitrievitch Zinserling. An Eleocharis maximowiczii in nahilalakip ha genus nga Eleocharis, ngan familia nga Cyperaceae. Waray hini subspecies nga nakalista.

Mga kasarigan

Eleocharis

Eleocharis maximowiczii


Philenora este un gen de insecte lepidoptere din familia Arctiidae.

Specii

 Philenora aroa
 Philenora aspectalella
 Philenora aspectatella
 Philenora aspectella
 Philenora brunneata
 Philenora cataplex
 Philenora chionastis
 Philenora disticha
 Philenora elegans
 Philenora hypopolius
 Philenora latifasciata
 Philenora lauta
 Philenora lunata
 Philenora lyelliana
 Philenora malthaca
 Philenora mediopuncta
 Philenora modica
 Philenora murina
 Philenora nudaridia
 Philenora obliquata
 Philenora oecophorella
 Philenora omophanes
 Philenora parva
 Philenora placochrysa
 Philenora pteridopola
 Philenora semiochrea
 Philenora sordidior
 Philenora tenuilinea
 Philenora thelxinoa
 Philenora tripuncta
 Philenora undulosa
 Philenora ypsilon

Referințe

Legături externe

Philenora

Philenora


En birkefigen (Ficus benjamina), også kaldet stuebirk og kvælerfigen, er en figen, som vokser naturligt i Sydøstasien. Den hører hjemme i Nepal, i det nordlige Indien, Bangladesh, Burma, sydlige Kina, fra Malaysia til Salomonøerne og i det nordlige tropiske Australien.

I Sydøstasien er birkefigenen et træ, som kan blive op til 30 meter højt. Udenfor byen Kandy på Sri Lanka findes en birkefigen fra 1600-tallet.

Birkefigen kan få små grønne til orange frugter, som spises af nogle duearter.

Den bliver også kaldt kvælerfigen, da den i regnskoven kan omklamre et andet træ, som en slyngplante - og med tiden kvæle træet den voksede op af.

Som indendørs plante og stueplante
Birkefigen er en meget populær potteplante og krukkeplante i Danmark, fordi den er let at passe og som kan klare dårlige vækstforhold. Birkefigen vil helst stå lyst, og kan blive ramt af plantesygdomme som trips, uldlus og skjoldlus. Birkefigen plejer at tabe bladene om efteråret og vinteren, men får nye om foråret og sommeren. Birkefigen er en almindelig indendørs plante og stueplante i private og offentlige lokaler som fx i venterum, bibliotek og entréhaller. I videnskabelige forsøg har stuebirk optaget og bundet giftige gasser fra luften, fx benzen, formaldehyd og xylen/toluen.

Allergi
Allergi forekommer mod bladsaften og støvpartikler fra birkefigen. Pollenallergi forekommer også.

Galleri

Kilder/referencer

Externe henvisninger

 haveabc.dk: Birkefigen - Ficus benjamina

Stueplanter
Morbær-familien

Birkefigen


Le Gadellier glanduleux, (Ribes glandulosum) est une plante dans la famille des Grossulariaceae.

Notes et références

Liens externes

Grossulariaceae

Ribes glandulosum


Apandisit, körbağırsak üzerinde apandisin iltihaplanmasıdır. İltihaplı apandisin kesilip çıkarılmasıyla tedavi edilir. Apandisitin belirtileri, lokalize edilemeyen yaygın karın ağrısı, iştahsızlık ve dışkılama dürtüsüdür. Ağrı 6-8 saat sonra karnın sağ alt kadranına geçer ve lokalize edilebilir .

Karnın sağ alt bölümünde apandis (apendiks) denen kalın bağırsağın uzantısı bulunur. Solucan şeklinde ve hareket kabiliyeti olan apandisin içinden herhangi bir besin geçmez. Uzunluğu çocuklarda biraz daha fazladır. Yaklaşık 9–10 cm uzunluğundadır fakat bundan daha az ya da daha fazla olabilir. Yerleştiği yer bazı kişilerde farklılık gösterebilir. (Situs inversus gibi) Bu durum apandis rahatsızlığı olanlarda tanı koymayı zorlaştırır.

Apendiksin (apandisin) çoğunlukla dışkı veya daha az bir ihtimalle safra taşı, tümör ya da bağırsak kurduyla tıkanması sonucu iltihaplanmasına apandisit denir. Apandisin vücuttaki fonksiyonu henüz bilinmemektedir. Sadece lenf dokusu bakımdan zengin bir yapıdır. Yine de apandisin iltihaplanması sonucu yırtılıp karın bölgesinde yayılmasıyla, ciddi problemler ortaya çıkar. Tedavi edilmediğinde tehlikeli bir hastalık olan apandisit, karın zarının iltihaplanmasına yol açabilir.

Kimlerde görülür? Görülme sıklığı ne kadardır?

Yapılan araştırmalara göre ABD'de ve diğer batı ülkelerindeki insanların yaklaşık %10'unun hayatının bir döneminde apandisite yakalandığını göstermiştir. Bu hastalığın ortaya çıkmadığı yaş yoktur. 2 yaşından küçük çocuklarda görülme ihtimali nadirdir. Bu yaştan sonra görülme sıklığı artar ve en çok genç yetişkinlerde, 20 yaşından sonra görülmeye başlar. Bu dönemden sonra en sık yaşlılık döneminde ortaya çıkar.

Erkekler, apandisite, kadınlara oranla daha fazla yakalanır. Bu oran 1.5/1' dir. Fakat çocukluk döneminde, hem kızlarda hem de erkeklerde görülme ihtimali eşittir.

Nedenleri ve ortaya çıkışı

Apandis; içi boş, kanal şeklinde dar bir yapıdır. Burada birçok mikroorganizma yaşar. Bu mikroorganizmalar, bağırsakta da yaşayan mikroplardır. Apandisin içi, dışkı ya da safra taşı gibi nedenlerle tıkandığında, kalın bağırsakla bağlantısı zayıflar. Böylece mikroplar hastalık yapıcı özellik kazanırlar. Sonrasında burada iltihap oluşmaya başlar. Hem mikropların birikmesi, hem de iltihap oluşması apandiste basıncın artmasına yol açar ve çürüme başlar. En sonunda apandis patlar.

Apandisin tıkanmasının nedenlerinden biri de, aynı bademcikte olduğu gibi lenf dokularının şişmesidir. Fakat iltihaplı apandislerin çok az bir kısmında apandis kanalının tıkanmasının nedeni açıklanamamaktadır.

Belirtileri ve tipleri

İki tip apandisit vardır. Bunlardan birincisi akut apandisittir. Belirtileri şiddetli seyreder ve ameliyat olmayı gerektirir. Mukuslu, irinli ve kangrenli olmak üzere üç tipi vardır. Mukuslu apandisitte iltihap artmıştır ve apandis büyümüştür. En çok karşılaşılan tiptir. Tedavi edilmezse irinli apandisit oluşur. İrinli apandisit, apseye neden olur ve bağırsağın diğer bölümlerine yayılabilir. Ülserleşmesi sonucunda karın zarı iltihabı meydana gelir. Kangrenli akut apandisitte, kanın pıhtılaşması sonucu, apandise gelen kan miktarında azalma vardır. Sonuçta doku ölümü gerçekleşir ve apandis kopar. Yayılması sonucu daha ağır bir karın zarı iltihabı gerçekleşir.

Akut apandisitin en önemli belirtisi, karın ağrısıdır. Bu ağrı göbek çevresinde, yavaş yavaş artan bir şiddette karnın sağ alt tarafına yayılan künt tarzda bir ağrıdır. Yaklaşık 4-5 saat sürer ve bu süre içinde şiddeti azalır ya da artar. Bu ağrı, kasık bölgesinde, sırtta ya da genital bölgede hissedilebilir.

Ayrıca birçok olguda iştahsızlık, bulantı, kusma meydana gelebilir. Ateş hafif yükselmiştir. İshal ya da kabızlık bazı çocuklarda görülebilir. Hastanın rengi solmuştur ve nabız yükselmiştir.

Kronik apandisit, akut apandisite göre daha hafif seyreder. En çok görülen belirtisi sık sık fakat daha hafif şiddette karın ağrısıdır. Hemen ameliyat edilmesi gerekmez. Bulantı ve kusma yoktur. Kronik apandisitte ateş yüksekliği saptanmamıştır.

Seyri

Hastalığın tedavi edilmediği durumlarda, belirtiler genelde şiddetlenmekle beraber az bir hastada ise şikayetler azalır. Şiddetlendiği durumlarda, karnın sağ alt bölümünde dokunulduğunda hissedilebilen bir şişlik, kütle vardır. Dinlenmeyle ve ilaç tedavisiyle bu şişlik azalabilir. Ayrıca apandisitin şiddetlendiği durumda ortaya çıkabilecek bir diğer tehlike karın zarının iltihaplanmasıdır. (Peritonit) Acil tedavi edilmesi gereken bir durumdur. Ateş çok yükselmiştir ve karın ağrısı çok şiddetlidir. Hastanın rengi sararmıştır ve kusma görülür. Ölüme yol açar.

Tanısı

Apandisitin tanısını koymak zor olabilir. Çünkü hastalığın belirtileri birçok hastalıkta da vardır. Özellikle apandisitin yerinin değişken olması tanıyı iyice güçleştirir. Doktor muayenesinde hastanın hareket etmekten çekinmesi, hareket sırasında ağrının artması apandisit şüphesini arttırır. Yapılan ultrasonografi ve bilgisayarlı tomografi ile apandisin yapısı hakkında bilgi elde edilir. Ayırıcı tanı için, diğer çevre organların da incelenmesi gereklidir. Ayrıca karnın sağ alt tarafına bastırılınca ağrının artması önemli bir bulgudur.

Tedavisi

Apandisit, tedavisi kolay bir hastalıktır. İlaçla yapılan tedavi, antibiyotiklerin kullanılması, hastalığın iyileşmesini sağlamaz. Apandis, antibiyotiğin zor ulaşabileceği bir yerdedir. Kesin tedavi için ameliyat şarttır. Kolay bir ameliyattır. Bu ameliyat sırasında apandisit alınır. Yaklaşık 30-40 dakika sürer ve 1 gün hastanede yatma süresi vardır.

Apandisit, tehlikeli bir hastalık olduğundan ve ölüme yol açtığından, hasta hemen ameliyat edilmelidir. Hastalığın belirtilerinin ağırlaşmasını beklemeden yapılan bu uygulama, tanının yanlış konmasına neden olabilir. Ameliyat sırasında apandis sağlam dahi olsa, çıkarılmasında fayda vardır.

Hastalığın şiddetlendiği ve karın zarı iltihabına neden olduğu durumlarda ise öncelikle hastanın genel sağlık durumu kontrol altına alınmalıdır. Fakat çocuklarda böyle bir durum söz konusu ise ameliyat edilmesi gerekir.

Bazen apandis bir zarla çevrilir ve iltihap karın içine yayılmaz (plastron). Bu durumda hemen ameliyat yapılmaz. Hastanede gözetim altında tutulan hastaya antibiyotik tedavisi uygulanır. Durum düzeltilemezse hasta, ameliyata alınır. Apandisiti olan kişilerin kendi başlarına ağrı kesici kullanmamaları gerekir. Tedavi sonucunda ağrıları geçmeyen kişilerin doktora tekrar başvurmaları gerekir. Çünkü başka hastalıklar da varolabilir.

Tıbbi acil durumlar
Akut ağrı

Apandisit