ග්‍රහක පටිය යනු සෞරග්‍රහ මණ්ඩලයේ අඟහරු හා බ්‍රහස්පති ග්‍රහයන්ගේ කක්ෂ අතර ප්‍රදේශයයි. එම ප්‍රදේශය තුල අක්‍රමවත් හැඩැති වස්තුන් (ග්‍රහක) නැතිනම් කුඩා ග්‍රහලෝක ගණනාවක් දක්නට ලැබේ. සෞරග්‍රහ මණ්ඩලයේ වෙනත් කුඩා ග්‍රහලෝක එකතු, එනම් කියු‍පර් පටිය සහ විසිරුණු තැටිය වැනි එකතූන්ගෙන් වෙන්කර හඳුනාගැනීම පිණිස මෙම ග්‍රහක පටිය, ප්‍රධාන පටිය ලෙසද හඳුන්වනු ලැබේ.

ග්‍රහක පටියේ ස්කන්ධයෙන් අඩකටත් වඩා ගැබ් වී ඇත්තේ සෙරෙස්, වෙස්ටා 4, පල්ලාස් 2 සහ හයිජියා 10 යන විශාල වස්තූන් තුලය. මේ වස්තු හතරටම කිලෝමීටර 400 කට වඩා වැඩි මධ්‍යයන විෂ්කම්බයක් ඇති අතර ග්‍රහක පටියේ එකම කුරුමිටි ග්‍රහයා වන සෙරෙස් ගේ විෂ්කම්භය කිලෝමීටර් 950 ක් වේ. අනෙකුත් ග්‍රහක දුවිලි අංශුවක් දක්වා විවිධ ප්‍රමාණ වලින් යුක්ත වේ. ග්‍රහක ද්‍රව්‍ය තුනී ලෙස පැතිරී ඇති බැවින් කිසිදු අනතුරකින් තොරව මිනිසුන් නොමැතිව අභ්‍යවකාශ යානා ගණනාවක් මේවා අතරින් ගමන්කර තිබේ.

කෙසේ වෙතත් විශාල ග්‍රහක අතර ගැටීම් ඇති වන අතර මේ නිසා සමාන කක්ෂීය ලක්ෂණ හා සංයුතීන් සහිත ග්‍රහක පවුල් ඇති විය හැකිය. ඝට්ටන මඟින් සියුම් දූවිල්ලක් සෑදෙන අතර එය රාශි චක්‍රයෙහි ආලෝකයෙහි ප්‍රධාන සංඝටකයක් වේ. ප්‍රධාන පටිය තුල ඇති ග්‍රහක වල වර්ණාවලි අනුව ඒවා වර්ගීකරණය කෙරෙන අතර කාබන්මය (C – type), සිලිකාමය (S – type) සහ ලෝහ (M-type) වලින් පිරිපුන් යන මුලික කාණ්ඩ 3 ට ඉන් බොහෝමයක් ඇතුලත් වේ.

ග්‍රහක පටිය - නිරීක්ෂණය කිරීමේ ඉතිහාසය

ග්‍රහ‍ලෝක වල පිහිටීමෙහි නිශ්චිත රටාවක් ඇති බව 1766 දී ජොහාන් ඩැනි‍යල් ටිටියස් නැමැති තාරකා විද්‍යාඥයා විසින් සොයා ගන්නා ලදි. ග්‍රහ වස්තු පිලිවෙලින් 1,3,6,12,24,48 (දෙගුණ වන ලෙස) යන ආකාරයට නම් කර පසුව ඒ සෑම ඉලක්කමකටම 4 ක් එකතු කර 10 න් බෙදූ විට එක් එක් ග්‍රහයාගේ කක්ෂවල අගයන් තාරකාවිද්‍යා ඒකකයෙන් (Astronomical Unit) ලැබෙන බව ඔහු විසින් සොයා ගන්නා ලදි. පෘථිවිය හා සූර්යයා අතර දුර තාරකාවිද්‍යා ඒකකයක් ලෙස සැලකේ. මෙම රටාව ටිටියස් - බෝඩ් නීතිය ලෙස හැඳින්වෙන අතර එමඟින් එවකට සොයා ගෙන තිබූ ග්‍රහලෝක 6 හි (බුධ, සිකුරු, පෘථිවි, අඟහරු හා බ්‍රහස්පති) අර්ධ - ප්‍රධාන අක්ෂ පිළිබඳ අනාවැකි පල කෙරුණි. අඟහරු හා බ්‍රහස්පතිගේ ග්‍රහ කක්ෂ අතර තවත් ග්‍රහයෙක් සඳහා ඉඩ ඇති බව ඉන් හෙළිවිය. 1781 දී විලියම් හර්ෂල් විසින් යුරේනස් ග්‍රහයා සොයාගත් විට එහි පිහිටීම මෙම නීතියට හරියටම ගැලපෙන බව පෙනී ගියේ ය. එබැවින් අඟහරු හා බ්‍රහස්පති කක්ෂ අතර ට පැමිණිය යුතු ග්‍රහ ලෝකය පිළිබඳ සොයා බැලීමට විද්‍යාඥයෝ තව තවත් උනන්දු වුහ.

1800 දී තාරකා විද්‍යාඥ ෆ්රාන්ස් සේවර් වොන් සැච් තම සගයින් 24 දෙනෙකු එකතු කරගෙන ලියන්තල් සංගමය නැමැති නිල නොවන සංගමයක් පිහිටුවා ගත්තේය. සෞරග්‍රහ මණ්ඩලයේ අංශක 15 ක ප්‍රදේශයක් බැගින් මේ සාමාජිකයින් 24 දෙනාට බෙදා දුන් අතර නැති වූ ග්‍රහලෝකය සොයා ගැනීම ඔවුන්ගේ කාර්යභාරය විය.

1801 දී ටිටියස්, බෝඩ් නීතියෙන් අනාවැකි පළ කළ පිහිටීමෙහි, චලනය වන කුඩා වස්තුවක් තාරකා විද්‍යාඥ ගියුසෙප්පේ පියටිසි විසින් නිරීක්ෂණය කරන ලදි. සිසිලියෙහි අස්වැන්නට අධිපති රෝම දෙවඟන වූ සෙරෙස් නමින් එම වස්තුව නම් කිරීමට ඔහු පෙලඹුනි. මෙය වල්ගාතරුවක් ලෙස පියටිසි විසින් මුලින් කල්පනා කලත් එහි වල්ගයක් නොතිබුනු බැවින් එය ග්‍රහලෝකයක් වන්නට ඇති බවට අනුමාන කෙරුණි. පල්ලාස් නැමැති දෙවැනි වස්තුව මෙම ප්‍රදේශය අවට දීම සොයා ගැනීමට ඔල්බර්ස් නැමැත්තාට හැකි විය.

1802 දී විලියම් හර්ෂල්විසින් මෙම වස්තු ග්‍රහක (Asteroids) යන ගණයට ඇතුලත් කරන ලදි. 1807 දී වැඩි දුර ගවේෂණවලදී 3 ජුනෝ හා 4 වෙස්ටා නමැති තවත් අලුත් වස්තූන් දෙකක් මෙම ප්‍රදේශයෙන් හමු විය. නැපෝලියන් යුද්ධය නිසා මෙම සොයා ගැනීම් ඇණ හිටීමකට ලක් වූ අතර නැවත 1845 දී 5 ඇස්ට්‍රියා නැමැති තවත් වස්තුවක් සොයා ගන්නා ලදි.

ඉන් පසුව ඉතාමත් කෙටි කාල තුල වස්තූන් ගණනාවක් සොයා ගෙන තිබුණු අතර මේවා ග්‍රහලෝක බවට ඇතැමුන් දැරූ මතය බැහැර කරමින් විලියම් හෂල්ගේ ග්‍රහක කාණ්ඩයට ඒවා ඇතුලත් කිරිමට විද්‍යාඥයෝ උත්සුක වුහ.

1846 දී නෙප්චූන් සොයා ගැනීමත් සමඟ ටිටියස් - බොඩ් නීතිය බොරුවක් බවට පත් වුනි. එම නීතියට අනුව අනාවැකි පල කෙරුනු පිහිටීම නෙප්චූන්ගේ කක්ෂයේ පිහිටීම කිසිසේත් ආසන්න නොවුනි. මෙම නීතියට විද්‍යාත්මක අර්ථකථනයක් ලබා දීමට අද වනතුරුත් හැකි වී නැත.

1868 වන විට ග්‍රහක සියයක් සොයා ගැනුනු අතර 1891 දී ග්‍රහක ඡායාරූපකරණය මැක්ස් වුල්ෆ් නැමැත්තා විසින් ලොවට හඳුන්වා දීමත් සමඟ ග්‍රහක සොයාගැනීමේ වේගය තව තවත් වැඩිවුනි. 1923 වන විට ග්‍රහක 1000 ක් ද 1951 වන විට 10,000 ක් ද 1982 වන විට 100,000 ක් ද සොයා ගෙන තිබුණි. මේ වන විට, නවීන ග්‍රහක සමික්ෂණ පද්ධති මඟින් අලුත් කුඩා ග්‍රහලෝක සොයා ගැනීම සඳහා ස්වයංක්‍රීය ක්‍රමයක් භාවිතා කරන බැවින් පෙරටත් වඩා වේගයෙන් නව ග්‍රහක හඳුනාගැනීමට හැකියාව ලැබී ඇත.

සෞරග්‍රහ මණ්ඩලය තුළ ව්‍යාප්තීන්

වර්තමානය වනවිට මසකට 500 ක් තරම් වන ඉතා සීඝ්‍රතාවයකින් යුතුව සෞරග්‍රහ මණ්ඩල තුළ සියදහස් ගණනක් ග්‍රාහක හඳුනාගෙන ඇත. 400000 කට අධික ප්‍රමාණයක් අප්‍රධාන ග්‍රහයින් ලෙස (minor planets) ලේඛණ ගත කරන ලද ඒවා වන අතර 185000 කට නිත්‍ය ලෙස වෙන් කළ හැකිතරමට හොදින් හදුනාගෙන ඇති කක්ෂ පවා ඇත. එයින් 14336 ක් නිල වශයෙන් නම් කර ඇත. අවම සංඛ්‍යාගත, නම් නොකරන ලද අප්‍රධාන ග්‍රහයා 175629 ලැම්බර්ටිනිය. වර්තමාන ඇස්තමේන්තු මගින් සෞරග්‍රහ මණ්ඩලයේ ඇති 1km ට වැඩි විෂ්කම්භයක් ඇති මුළු ග්‍රාහක සංඛ්‍යාව මිලියන 1.1-1.9 අතර බව දක්වයි. 975x909km විෂ්කම්භයක් ඇති සෙරස් වරක් සෞරග්‍රහ මණ්ඩලය තුළ විශාලම ග්‍රාහකය ලෙස සැලකිණි. එහෙත් එය නැවතත් වාමන ග්‍රාහලොවක් ලෙස වර්ගීකරණය කරනු ලැබීය. මෙම වෙනස දැන් 500km පමණ විෂ්කම්භයක් ඇති 2-පෙලොස් හා 4 වෙස්ටාටද බලපා ඇත. සාමාන්‍යයෙන් ප්‍රධාන ග්‍රාහක වළල්ලේ ඇස්ටොරයිඩවලින් සමහර අවස්ථාවලදී පියවි ඇසට දර්ශනය වන එකම ග්‍රාහකය 4 වෙස්ටාය. කෙසේ වුවද ඉතා දුර්ලභ අවස්ථාවන්හිදී පෘථිවියට ආසන්න ග්‍රාහක පවා කෙටි කාලයකට තා‍ක්ෂණික සහයකින් තොරව දර්ශනය කරගත හැක. (99942 ඇපෝෆිස් බලන්න)

අගහරු හා බ්‍රහස්පති කක්ෂ අතරින් වැටී ඇති ප්‍රධාන ග්‍රාහක වළල්ලේ වස්තූන්ගේ මුළු ස්කන්ධය 3.0 – 3.6 x 1021kg පමණ බවට ඇස්තමේන්තු කර ඇත. එය චන්ද්‍රයාගේ ස්කන්ධයෙන් 4% ක් පමණ වේ. එයින් මුළු ස්කන්ධයෙන් 32% පමණ වන 0.95 x 1021kg ස්කන්ධයක් සිරස්ට අයත් වේ. ඉතිරි විශාලතම ග්‍රාහකයින් 3 හි ස්කන්ධ, 4 වෙස්ටා 9%, 2 පෙලාස් 7%, 10 හයිජියා (3%) ලෙස වන අතර ඒවා මෙම අගය 51% දක්වා ගෙන එයි. ඉතිරි විශාලම ග්‍රාහකයින් තිදෙනා වන 511 වැඩිඩා (1.2%) , 704 ඉන්ටරුමේනියා (1%) හා දුජුනෝ (0.9%) ට අයත් වන්නේ මුළු ස්කන්ධයෙන් 3% ක් පමණය. මෙසේ ඉතිරි ග්‍රාහක ගණන සංඛ්‍යාවෙන් සීඝ්‍රයෙන් වැඩි වුවද ඒවායේ තනි තනි ස්කන්ධයන් අඩුවේ.

ප්‍රාධාන ග්‍රාහක වළල්ලෙන් පිට විවිධ පන්තිවලට අයත් ග්‍රාහක සොයාගෙන ඇත. පෘථිවිය සමීපයේ ඇති ග්‍රාහකවලට පෘථිවි කක්ෂයට ආසන්න කක්ෂ ඇත.ට්‍රොජන් ඇස්ටෝරයිඩ ග්‍රහලොවක් සමග සමමුහුර්තකරණය වෙමින් ගුරුත්වාකර්ෂණයෙන් අගුළු වැටී ඇති අතර ඒවා අදාල ග්‍රහලොවේ එහි කක්ෂයේ ඉදිරියෙන් හෝ පසුපසින් යයි. මේවායින් බොහෝමයක් බ්‍රහස්පති සමග සම්බන්ධ වී ඇති අතර කිහිපයක් අගහරු හා නේප්චූන් සමග කක්ෂ ගත වී ඇත. බ්‍රහස්පති හා නෙප්චූන් අතර කක්ෂගතව පවතින ග්‍රාහක සෙන්ටොර්ස් නමින් හඳුන්වයි. එයින් ඔබ්බට නෙප්චූන් වඩා දුරින් ඇති වස්තූන්ගෙන් (trans Neptunian Objects) පිරී ඇත. සූර්යයාට ඉතා ලගින් බුධගේ කක්ෂයට ආසන්නව වල්කැනොයිඩ්ස් නමින් හැදින්වෙන ග්‍රාහක කාණ්ඩයක් ඇති බව විශ්වාස කෙරෙන මුත් ඒවා කිසිවක් තවමත් සොයා ගෙන නැත.

ග්‍රාහක වර්ගීකරණය

පොදුවේ ග්‍රාහක වර්ගීකරණය කරනු ලබන්නේ නිර්ණායක 2 ක් අනුවය : ඒවායේ කක්ෂීය ලක්ෂණ හා පරාවර්තිත වර්ණාවලි ලක්ෂණවලට අනුවය. (reflectance spectrum)

කක්ෂීය කාණ්ඩ හා ග්‍රාහක පවුල්

බොහෝ ග්‍රහක කාණ්ඩ හා පවුල්වලට වර්ගීකරණය කොට ඇත්තේ ඒවායේ කක්ෂවල ලක්ෂණවලට අනුවය. විශේෂම වර්ගීකරණයන්හිදී හැරෙන්නට සාමාන්‍යයෙන් ග්‍රාහක කාණ්ඩවලට නම් දෙන්නේ එම කාණ්ඩයේ සොයාගන්නා ලද ප්‍රථම ග්‍රාහකයේ නම අනුවය. කාණ්ඩ යනු සාපේක්ෂව ලිහිල් ගතික සම්බන්ධතාවයන් වන අතර පවුලක් යනු අතීතයේ දී විශාල ඇස්ටොරයිඩයක විනාශකාරී පිපිරුමකින් හටගත් ප්‍රතිඵල වේ. ග්‍රාහක පවුල් අනාවරණය කොටගෙන ඇත්තේ ප්‍රධාන ග්‍රාහක වළල්ලේ පමණි. වර්ෂ 1918 දී කියොට්සුගු හිරයාමා විසින් ඒවා ප්‍රථමයෙන්ම හදුනාගනු ලැබිණි. එම නිසා ඔහුට ගෞරව කිරීමක් වශයෙන් ඒවා හිරයාමා පවුල් වශයෙන් ද හදුන්වයි.

ප්‍රධාන ග්‍රාහක වළල්ලේ 30% - 35% පමණ වස්තූන් ගතික පවුල්වලට අයත්වේ. ඒවාට අතීතයේ ග්‍රාහක අතර සිදුවූ ගැටීම් වැනි පොදු සම්භවයක් ඇති බව විශ්වාස කෙරේ. එක් පවුලක් (136108)2003EL61 නෙප්චූන්වලට වඩා දුරින් ඇති (trans Neptunian Object) වස්තුවක් සමග ද සම්බන්ධය.

අර්ධ චන්ද්‍රිකා හා ඛූරප වස්තූන්

ඇතැම් ග්‍රාහකවලට පෘථිවිය සමග හෝ වෙනත් ග්‍රහලෝකයක් සමග සම්බන්ධ වූ අසාමාන්‍ය අශ්ව ලාඩම් හැඩැති කක්ෂ පවතී. උදාහරණ ලෙස 3753 කෲත්හි හා 2002AA දැක්විය හැක. ඒ ආකාරයේ කක්ෂීය සැකැස්මකට නිදර්ශනයක් මුලින්ම සොයා ගැනුනේ සෙනසුරුගේ චන්ද්‍රයින් දෙදෙනෙක් වන එපිමෙතියස් හා ජැනුස් අතරය. සමහර අවස්ථාවලදී මෙම ඛුරුප (අශ්වලාඩම්) වස්තූන් දශක කිහිපයකට හෝ වසර සිය ගණනකට තාවකාලිකව අර්ධ චන්ද්‍රිකා බවට පත්වන අතර පසුව නැවතත් ඒවායේ මුල් අවස්ථාවට පත් වේ. පෘථිවියට හා සිකුරුටද මෙවැනි අර්ධ චන්ද්‍රිකා ඇති බවට හදුනාගෙන ඇත. පෘථිවිය , සිකුරු හා අනුමාන වශයෙන් බුධ සමඟ සම්බන්ධ වී ඇති මෙවැනි වස්තූන් ඒටීන් (Aten) ග්‍රාහකවල විශේෂ පන්තියකට අයත් වේ. කෙසේ වුවද මෙම වස්තූන් වෙනත් ග්‍රහ ලෝකයක් සමඟ ද සම්බන්ධ වී පැවතිය හැක.

වර්ණාවලි වර්ගීකරණය

433 එරොස්ගේ මෙම ඡායාරූපය ඇස්ටොරයිඩයේ යට පිහිටි බොකු නියන් හැඩය හරහා එක් කෙළවරක සිට අනෙක් කෙළවරට පෙනෙන දර්ශනය දක්වයි. 35m පමණ වන කුඩා ලක්ෂණ දැකිය හැක. පැහැය , අල්බිඩෝව හා වර්ණාවලි හැඩය මත පදනම්ව ඇස්ටොරයිඩ වර්ගීකරණ පද්ධතිය වර්ෂ 1975 දී ක්ලාක් ආර්. චැප්මන් , ඩේවිඩ් මොරිසන්, බෙන් සිල්නර් විසින් වැඩි දියුණු කරන ලදී. මෙම ගුණාංග ඇස්ටොරයිඩවල මතුපිට භෞතික ගුණාංගවලට සම්බන්ධයක් ඇතැයි විශ්වාස කරයි. මුල් වර්ගීකරණ පද්ධතියේ ප්‍රභේද 3ක් තිබිණි. ආහාර මිශ්‍රිත කළු පැහැති වස්තූන් C වර්ගය (හදුනාගෙන ඇති ග්‍රාහකවලින් 75%ක් පමණ) ගල් හා සිලිකා සහිත S වර්ගයේ වස්තූන් (හදුනාගෙන ඇති ඇස්ටොරයිඩවලින් 17% පමණ) හා C හා S ට අයත් නොවූ සියළුම වස්තූන් අයත් වන U වර්ගයේ ඒවාය. මේ වර්ගීකරණය දැන් තවත් ප්‍රභේද කිහිපයක් ද එකතුව ව්‍යාප්ත (වර්ධනය) වී ඇත. තවත් ග්‍රාහක අධ්‍යයනයකරත්ම ඊටත් වඩා ප්‍රභේද මෙයට එකතු විය හැකිය.

වර්තමානයේ භාවිතාවන , වඩාත් පුළුල් භාවිතයක් ඇති වර්ගීකරණ වන්නේ තෝලන් වර්ගීකරණය හා SMASS වර්ගීකරණයයි. මුලින් සදහන් කළ වර්ගීකරණය වර්ෂ 1984 දී ඩේවිඩ් ජේ. තෝලන් විසින් යෝජනා කෙරුණකි. එය 1980 වර්ෂයේ දී සිදුකරන ලද වර්ණ 8 කින් යුත් ග්‍රාහකයක් පරීක්ෂණයට ලක් කිරීමෙන් ලැබුණු තොරතුරු මත පදනම් විය. ඇස්ටොරයිඩ ප්‍රභේද 14 කට වර්ගීකරණය වීම එහි ප්‍රතිඵලය විය. වර්ෂ 2002 දී කුඩා ප්‍රධාන ග්‍රාහක වළල්ලේ වර්ණාවලීක්ෂ පිරික්සුම (SMALL MAIN BELT ASTORIDE SPECTROSCOPIC Survey) හි ප්‍රතිඵලය වූයේ තෝලන් වර්ගීකරණය ප්‍රභේද 24 දක්වා විකිරණය වීමය. මෙම පද්ධති 2 දී ග්‍රාහක C,S,X යනුවෙන් ප්‍රධාන ප්‍රභේද 3 කට වෙන් කරයි. X ට අයත් වන්නේ ප්‍රධාන වශයෙන් ලෝහමය ග්‍රාහකය උදාහරණ ලෙස M වර්ගයට අයත් ග්‍රාහක දැක්විය හැක. එහි තවත් කුඩා පන්ති ද රාශියකි.

වර්ණාවලි වර්ගීකරණයේ ඇති ගැටළු

මුල් අවධියේ දී වර්ණාවලි අනුව නාමකරණය පදනම්ව තිබුණේ ග්‍රාහකයේ සංයුතිය හා බැදුණු කරුණු මතය. කෙසේ වුවද වර්ණාවලි ලක්ෂණ හා සංයුතිය අතර අනුරූපතාව සෑම විටම ඉතා හොඳ නොවූ අතර විවිධ වර්ගීකරණ දැනට භාවිතයේ පවතී. මෙය සැලකිය යුතු ව්‍යාකූලතාවයකට මං පාදා ඇත. වෙනස් වර්ණාවලි වර්ගීකරණයන්ට අයත් ග්‍රාහක වෙනස් සංයුතීන්ගෙන් යුක්ත වීමේ ප්‍රවණතාවයක් තිබුණ ද එකම වර්ගීකරණ පන්තියකට අයත් ග්‍රාහකවල සංයුතිය එකම යයි නිසැකවම කිව නොහැක.

වර්තමානයේ වුවද තවම පිළිගන්නේ 1990 වර්ෂයේදී දළ වර්ණාවලීක්ෂ පරීක්ෂා කිහිපයක් මත පදනම් වූ වර්ණාවලි වර්ගීකරණයයි. ග්‍රාහක සාම්පල විශාල ගණනක විස්තර සහිත මිණුම් අඛණ්ඩව ලබා ගැනීමේ අපහසුව නිසා විද්‍යාඥයින්ට තවමත් වඩා හොද වර්ගීකරණයකට යාමට නොහැකි වී ඇත. (හොද විච්ඡේදිත වර්ණාවලි හෝ ඝනත්වය වැනි වර්ණාවලි ආශ්‍රීත නොවූ දත්ත ඉතා ප්‍රයෝජනවත් වනු ඇත)

සටහන්

අභ්‍යවකාශ විද්‍යාව
සෞරග්‍රහ මණ්ඩලය

අභ්‍යවකාශ විද්‍යාව-ග්‍රහක පටිය


Jackeline Oliveira Rocha, conhecida como Jack Rocha (Colatina, 26 de agosto de 1983) é uma ativista e política brasileira, filiada ao Partido dos Trabalhadores (PT). Atualmente é deputada federal pelo Espírito Santo.

Foi Secretária de Municipal de Imprensa de Colatina em 2005. Após mudar-se para Vitória, participou da formação da Secretaria de Juventude da Central Única dos Trabalhadores, e atuou como gerente de Economia Solidária e Microcrédito do governo estadual na gestão de Paulo Hartung. Jack é presidente estadual do PT.

Nas eleições de 2018, foi candidata a governadora do Espírito Santo, e ficou em terceiro lugar, com 142.654 votos (7,38% dos válidos). No pleito de 2020, concorreu a vice-prefeita de Vitória, na chapa de João Coser, que foi derrotado no segundo turno. Nas eleições de 2022, Jack foi eleita deputada federal com 51.317 votos, tornando-se a primeira mulher negra eleita para o cargo na história do estado, e a única mulher a representar o ES na 57.ª legislatura da Câmara dos Deputados.

Desempenho em eleições

Naturais de Colatina
Membros do Partido dos Trabalhadores
Deputados federais do Brasil pelo Espírito Santo

Jack Rocha


Die Saline Artern war eine Saline in Artern.

Geschichte

Schon im Mittelalter standen hier Kotten. 1477 besaßen die Häuser Mansfeld und Hohnstein die Rechte der Salzsiederei. 1521 kaufte auch die Stadt Artern Anteile. 1580 kaufte Kurfürst August sie. Fünf Jahre später kaufte das Haus Schwarzburg sie und legte sie still, da sie Konkurrenz für sie war. Schließlich regte August der Starke die weitere Salzerschließung im Lande an, woraufhin Johann Gottfried Borlach um 1733 Siedehäuser und Gradierwerke am anderen Ortsrand von Artern aufbauen ließ. Der kursächsische Salinendirektor Heinrich Ulrich Erasmus von Hardenberg, Vater von Novalis, war ab 1784 kursächsischer Salinendirektor in Dürrenberg, Artern und Kösen.
Nach dem Wiener Kongreß kam Artern 1815 in preußischen Besitz und gehörte fortan zur Provinz Sachsen. Ab 1850 wurde die Salzsole mit einer Dampfmaschine aus einem neuen Schacht gefördert. Das Haus Schwarzburg verkaufte die Rechte an Preußen; Friedrich Wilhelm III. trat sie an die Stadt ab. Diese richtete dann eine Kuranstalt ein. Die Anlage wurde im 20. Jahrhundert stillgelegt, weil zu viele Stechmücken auftraten. Der Arterner Solgraben ist heute ein Naturschutzgebiet; dort wächst Felsen-Beifuß.

Weblinks

Artern
Bauwerk in Artern
Geschichte (Kyffhäuserkreis)
Stillgelegte Anlage
Aufgelöst im 20. Jahrhundert

Saline Artern


Volovets () est une commune urbaine de l'oblast de Transcarpatie, en Ukraine. Elle compte  en 2021.

Références

Commune urbaine dans l'oblast de Transcarpatie

Volovets


El aeropuerto de Joensuu es un aeropuerto civil, situado en el municipio de Liperi,
a 11 kilómetros del centro de Joensuu. Por el aeropuerto pasaron 118 800 pasajeros durante 2010. En el aeropuerto hay una aduana fronteriza, perteneciente a la
guardia fronteriza de Carelia del Norte.

Aerolíneas y destinos

Estadísticas

Referencias

Joensuu
Joensuu

Aeropuerto de Joensuu


Nicholas Hlobo (n. 1975 en Ciudad del Cabo es un artista que vive en Johannesburgo, Sudáfrica. Obtuvo su Licenciatura en Tecnología del instituto Technikon Witwatersrand en el 2002. Su obra consiste principalmente de esculturas caracterizadas por su grande escala.

Obra
Nicholas Hlobo ha desarrollado una obra distintiva que incluye materiales inusuales como liston, hule o piel para crear dibujos o esculturas táctiles. Su trabajo, esta fuertemente arraigado a la cultura Xhosa al igual que a la vida post-apartheid en Sudáfrica.
Las temáticas utilizadas por el artista reflexionan sobre el idioma, la comunicación, y el género humano. El proceso de producción es sumamente importante ya que las técnicas de desarrollo están cargadas de significado metaforico.
Para Hoblo, los materials tienen motivaciones particulares. Como emblema de masculinidad, por ejemplo, el hule, o en el caso de feminidad, el listón de satin. Uhambo, Tate Modern

Premios
Hlobo fue el ganador de los siguientes premios:
2006 Tollman Award for Visual Art
2009 Standard Bank Young Artist Award,
2010 Future Generation Art Prize 2010[2]
2010-2011 Rolex Visual Arts Protégé.

Exposiciones
Su trabajo ha sido mostrado en la Tate Modern de Londres Uhambo, Tate Modern; en la South African National Gallery y el Institute of Contemporary Art de Boston. Ha participado en la Bienal de La Habana del 2009 y en el 2008 en la Trienal de Guangzhou.
A principios del 2011 tuvo su primera exhibición personal en el National Museum of Art, Architecture and Design en Oslo, Noruega.
Hlobo y David Goldblatt fueron los únicos dos artistas Sudafricanos invitados por el curador Bice Curiger a exhibir su trabajo en el pabellón internacional IllUMinations de la Bienal de Venecia 2011.

Referencias
 https://web.archive.org/web/20110920075233/http://www.blog.standardbank.com/blog/sbg-team/2009/09/meet-nicholas-hlobo-year-s-winner-standard-bank-young-artist-awards Meet Nicholas Hlobo, Standard Bank Young Artist Award
https://web.archive.org/web/20111228214950/http://www.futuregenerationartprize.org/shortlist#Nicholas%20Hlobo
Uhambo, Tate Modern
SOUTH AFRICA'S ON THE 54TH VENICE BIENNALE 2011

Enlaces externos
(en inglés)Nicholas Hlobo, Michael Stevenson Gallery
(en inglés)Meet Nicholas Hlobo, Standard Bank Young Artist Award
(en inglés)
(en inglés)Uhambo, Tate Modern
(en inglés)Nicholas Hlobo by Sue Williamson , Artthrob
(en inglés)
(en inglés)
(en inglés)
(en inglés)

Escultores de Sudáfrica
Artistas contemporáneos
Nacidos en Ciudad del Cabo

Nicholas Hlobo


Orlando Alfred Arnold Grossegesse (* 1960 in Rosenheim, Deutschland) ist ein deutscher Philologe, Romanist, Germanist, Hispanist, Lusitanist, Übersetzer und Buchautor. Er ist Begründer der Germanistischen Abteilung an der Universität Minho und gilt als Kenner von Leben und Werk der Autoren Eça de Queiroz und José Saramago.

Daneben bildet die Erforschung der Beziehungen zwischen den deutschsprachigen und den lusophonen Kulturen und Literaturen im 19. und 20. Jahrhundert einen weiteren Schwerpunkt. Sein umfangreiches philologisches, journalistisches und übersetzerisches Werk umfasst über hundert Veröffentlichungen in Büchern, Enzyklopädien, Fachzeitschriften (von 1986 bis 2003 regelmäßig in der Revue Tranvía), Fachmagazinen und Fachanthologien. Als Übersetzer machte er vor allem die ersten Werke des späteren Kultautors Enrique Vila-Matas und den portugiesischen Modernisten Mário de Sá-Carneiro bekannt.

Leben

Orlando Grossegesse studierte von 1981 bis 1986 in München an der dortigen Ludwig-Maximilians-Universität Romanische Philologie mit dem Schwerpunkt Hispanistik und Lusitanistik sowie Kommunikationswissenschaften. 1989 wurde er mit einer Dissertation über das Romanwerk von Eça de Queiroz promoviert.

Zunächst als Journalist und Übersetzer tätig, führte er u. a. für das Opt Art Magazin des Fotografen Bruno Hausch Interviews mit Antoni Tàpies und Miquel Barceló und schrieb für die Kulturbeilage des Diário 16 (Madrid) unter der Leitung von César Antonio Molina.
Danach ging er 1990 zunächst als Stipendiat an die Universität Coimbra und dann als Lektor an die Universidade do Minho in Braga, wo er bis heute an der Geisteswissenschaftlichen Fakultät (Instituto de Letras e Ciências Humanas) als Dozent und Forscher tätig ist. Seit dem Jahr 2000 lehrt er als ordentlicher Professor neben Neuerer Deutscher Literatur in den Bereichen Lusitanistik, Komparatistik, Kultur- und Übersetzungswissenschaft.

Von 1990 bis 1993 baute er den Germanistischen Fachbereich auf, der bis 2004 durch Erwin Koller weitergeführt wurde. Nach dessen Emeritierung leitete er bis 2008 erneut die Bragenser Germanistik. Daneben übernahm er ab dem Jahr 2000 diverse Ämter an der Universidade do Minho, u. a. wiederholt Prodekan und war verantwortlich für die Umstrukturierung der geisteswissenschaftlichen Studiengängen und deren Organisation im Bologna-Prozess (2002–06). Dabei widmete er sich zunehmend europäischer Sprachenpolitik im Hochschulbereich und gründete 2009 das Sprachenzentrum BabeliUM, das er bis 2015 leitete.

2011 Gastprofessur an der UNESP (Araraquara). Von 2013 bis 2016 war er Koordinator der Literaturwissenschaft an dem von Vítor Aguiar e Silva gegründeten Forschungszentrum CEHUM (Centro de Estudos Humanísticos), das er anschließend bis 2019 leitete. Zusammen mit den Linguistinnen Esther Rinke und Cristina Flores entwickelte er den Double Degree-Master Deutsch-Portugiesische Studien mit der Goethe-Universität Frankfurt am Main, der zum Studienjahr 2016–17 anlief. 2017 initiierte er die Forschungsgruppe Humanistische Studien zu Migrationen und Marginalisierung (EHum2M), die er seither koordiniert.

Er ist seit 1993 Mitglied im Deutschen und im Internationalen Lusitanistenverband. Von 2006 bis 2010 war er Vizepräsident des Portugiesischen Germanistenverbandes (APEG), dem er seit seiner Gründung 1995 angehört. Als engagierter Eça de Queiroz-Forscher ist er der Fundação Eça de Queiroz (FEQ) seit ihrer Konstituierung 1991 eng verbunden. 2003 wurde er in deren Kulturrat aufgenommen und organisiert seit 2013 die internationalen Sommerkurse. Von 2015 bis 2019 gehörte er dem Verwaltungsrat und dem Vorstand des Kulturrats an. Unter der Leitung von Carlos Reis (Philologe) führt er seit 2004 die Fachzeitschrift Queirosiana weiter. Im Rahmen der FEQ gründete er das Zentrum für literarische Übersetzung CET-Tormes (Centro de Estudos de Tradução), das im Mai 2016 mit den Autoren Gonçalo M. Tavares und Kristof Magnusson (auch Übersetzer aus dem Isländischen) eröffnet wurde.

Werke
 Konversation und Roman: Untersuchungen zum Werk von Eça de Queiroz. Steiner Verlag, Stuttgart, 1991, ISBN 3-515-05742-0
 Land und Leute, Spanien, Polyglott-Verlag, München, 1992 (2. Auflage, 2000). ISBN 3-493-60527-7
 Lissabon von A-Z. Compact-Verlag, München, 1994, ISBN 3-8174-4539-3
 Harenberg City Guide Lissabon. Harenberg-Reise-Verlag, Dortmund, 1996, ISBN 3-611-00525-8
 Saramago lesen: Werk, Leben, Bibliographie. ed. tranvía, Verlag Frey, Berlin, 1999, ISBN 3-925867-26-0
 Literaturtheorie am Ende? 50 Jahre Wolfgang Kaysers "Sprachliches Kunstwerk". Internationales Kolloquium, Braga 1998 (Herausgeber), zusammen mit Erwin Koller. Francke, Tübingen/Basel, 2001, ISBN 3-7720-2763-6
 O estado do nosso futuro: Brasil e Portugal entre identidade e globalização (Herausgeber). Ed. tranvía, Verlag Frey, Berlin, 2004, ISBN 3-925867-83-X
 À procura da Lisboa Africana: da encenação do Império Ultramarino às realidades suburbanas (Herausgeber), zusammen mit Henry Thorau (portugiesisch, deutsch). CEHUM, Braga, 2009, ISBN 978-972-8063-61-0
 Saramago lesen: Werk, Leben, Bibliographie. ed. tranvía, Verlag Frey, Berlin, 2009 [2., aktualisierte und erweiterte Auflage], ISBN 978-3-938944-25-7
 Zonas de contacto. Estado Novo // III Reich (Herausgeber), zusammen mit Mario Matos. TDP, Perafita, 2011, ISBN 978-989-8313-09-6
 Interkulturelle Mnemo-Graphien (Herausgeber), zusammen mit Mario Matos (portugiesisch, deutsch, englisch). Ed. Humus, V.N. Famalicão, 2012, ISBN 978-989-8139-69-6
 A Companion to João Paulo Borges Coelho. Rewriting the (Post)Colonial Remains (Herausgeber), zusammen mit Elena Brugioni und Paulo de Medeiros. Peter Lang, Oxford, 2020 (Reconfiguring Identities in the Portuguese-Speaking World. Vol. 14), ISBN 978-1-78707-988-5

Quellen

 https://www.encls.net/?q=profile/orlando-grossegesse
 https://cehum.ilch.uminho.pt/researchers/61
 https://germanistenverzeichnis.phil.uni-erlangen.de/institutslisten/files/pt/003300_pt/3306-pt.html
 http://ceh.ilch.uminho.pt/ehum2m/

Hochschullehrer (Braga)
Germanist
Romanist
Lusitanist
Hispanist
Übersetzer aus dem Portugiesischen
Übersetzer aus dem Spanischen
Übersetzer ins Deutsche
Autor
Deutscher
Geboren 1960
Mann

Orlando Grossegesse


Hryhorij Hryhorowytsch Hussarow (; * 7. September 1993) ist ein ukrainischer Taekwondoin. Er startet in der Gewichtsklasse bis 68 Kilogramm.

Hussarow bestritt seine ersten internationalen Titelkämpfe bei der Europameisterschaft 2012 in Manchester. Er erreichte das Viertelfinale, schied dort aber gegen den späteren Europameister Servet Tazegül aus. Hussarow gewann im Januar 2012 beim europäischen Olympiaqualifikationsturnier in Kasan den entscheidenden Kampf um den dritten Platz und sicherte sich überraschend einen Startplatz für die Olympischen Spiele 2012 in London. Dort belegte er den siebten Platz.

Weblinks

Taekwondoin (Ukraine)
Olympiateilnehmer (Ukraine)
Teilnehmer der Olympischen Sommerspiele 2012
Ukrainer
Geboren 1993
Mann

Hryhorij Hussarow


Reinkaos (stilizirano REINKAΩS) treći je i posljednji studijski album švedskog black metal-sastava Dissection. Njegova nezavisna diskografska kuća Black Horizon Music objavila ga je 30. travnja 2006.

Glazbeni stil i tekstovi
Album je nadahnutiji melodičnim death metalom i tradicionalnim heavy metalom od prijašnjih Dissectionovih albuma, no prema riječima Decibelova novinara Chrisa D. i dalje "zvuči kao Nödtveidt i kao Dissection". Tekstovi odražavaju okultna načela organizacije Misanthropic Luciferian Order; Nödtveidt je izjavio da su "utemeljeni na invokacijama i formulama kojima se prizivaju sile koje [ti tekstovi] predstavljaju. Tijekom skladanja pjesama upotrijebljena je okultna glazbena teorija i tako je simbolički izmijenjena njihova struktura. Također su nadahnute znanstvenim idejama kao što je teorija struna i slično. Sve su te pjesme napisane tako da zvukovi i vibracije predstavljaju antikozmičko sredstvo; sve su svjesno napisane da bi bile plovila za te sile."

Popis pjesama

Recenzije
Eduardo Rivadavia s mrežnog mjesta AllMusic dodijelio mu je tri zvjezdice od njih pet i izjavio da se sastoji od "pjesama melodičnog death metala i melodičnog black metala umjerena tempa koji podsjeća na skupinu tijekom devedesetih godina i na njezine švedske kolege kao što su In Flames, Dark Tranquillity i ostali (to se poglavito odnosi na pjesme "Starless Aeon" i "God of Forbidden Light"), što nagovještava da je Nödtveidt ili propustio bezbrojne stilske promjene do kojih je došlo dok je bio u zatvoru ili im se odupro. Neka vam zato to pomogne u odluci hoćete li prihvatiti ugrađeno, neizbježno ozračje nostalgije na Reinkaosu ili ga posve odbaciti." Istu je ocjenu albumu dao recenzent Chad Bowar, koji je u svojoj recenziji za About.com napisao: "Dissection je u 2006. godini melodični death metal sastav. U manjoj su mjeri prisutni utjecaji black metala, ali ni blizu kao na ranijim albumima. Danas više zvuči poput In Flamesa [...]. Mnogi su osudili njegov novi zvuk, ali kad se uzme za ono što jest, radi se o solidnom albumu melodičnog death metala. Rifovi su pametni, a melodije zanimljive. Drugi je par rukava hoće li u to moći uvjeriti i starije obožavatelje Dissectiona."

Zasluge

Dissection
Jon Nödtveidt – vokali, gitara
Set Teitan – prateći vokali, gitara
Tomas Asklund – bubnjevi
Dodatni glazbenici
Brice Leclercq – bas-gitara
Erik Danielsson – prateći vokali, dizajn
Whiplasher – prateći vokali
Nyx 218 – vokali (na pjesmi "Maha Kali")

Ostalo osoblje
Nightmare Industries – produkcija, tonska obrada, miksanje
Skinny – dodatna tonska obrada
Håkan Åkesson – masteriranje
T. Ketola – ilustracije, oblikovanje slova
Wiebke Rost – fotografija
Mikael Hylin – fotografija
Shelley Jambresic – fotografija

Izvori

Albumi iz 2006.
Albumi sastava Dissection

Reinkaos


9972 Minoruoda este un asteroid din centura principală de asteroizi.

Descriere
9972 Minoruoda este un asteroid din centura principală de asteroizi. A fost descoperit pe  la Kiyosato de Satoru Ōtomo. Asteroidul prezintă o orbită caracterizată de o semiaxă mare de 2,29 ua, o excentricitate de 0,20 și o înclinație de 9,4° în raport cu ecliptica.

Vezi și
 Lista planetelor minore: 9001-10000
 Centura de asteroizi

Referințe

Obiecte astronomice descoperite în 1993
Centura de asteroizi

9972 Minoruoda


Amer Gojak (Sarajevo, 13. veljače 1997.) bosanskohercegovački je nogometaš i reprezentativac koji igra na poziciji ofenzivnog veznog. Trenutačno igra za Ferencváros.

Klupska karijera

Rana karijera
Svoju nogometnu karijeru započeo je 2005. u školi sarajevskog FK Novi Grad. Četiri godine kasnije prelazi u redove Željezničara.

Olimpic Sarajevo
U siječnju 2014. Gojak je prešao u redove sarajevskog Olimpica. Za Olimpic je debitirao 1. ožujka protiv mostarskog Veleža od kojeg je Olimpic izgubio 0:1. Jedanaest dana kasnije ostvario je svoj debi u kupu i to protiv Širokog Brijega koji je pobijedio Olimpic 2:0. U ligaškom susretu odigranom 15. ožujka protiv prijedorskog Rudara, Gojak je postigao svoj prvi gol za Olimpic koji je ujedno bio i jedini gol na toj utakmici.

Dinamo Zagreb
Dana 13. veljače 2015. prešao je u Dinamo Zagreb bez odštete. Za novi klub debitirao je 3. ožujka u četvrtfinalnoj utakmici Hrvatskog nogometnog kupa u kojoj je Dinamo pobijedio Istru 1961 3:0. Protiv istog protivnika Gojak je 21. ožujka ostvario svoj debi u 1. HNL kada je Istra 1961 poražena 4:1.

Za Dinamo Zagreb II debitirao je 14. kolovoza kada je druga momčad Dinama u utakmici 2. HNL dobila Hrvatski dragovoljac 4:0.

Svoj prvi gol za klub postigao je 14. svibnja 2016. u utakmici protiv Lokomotive Zagreb koja je završila 0:4. U UEFA Ligi prvaka debitirao je 14. rujna kada je Dinamo izgubio 3:0 od Lyona. Dana 29. travnja 2017. Gojak je postigao četiri gola u ligaškoj utakmici protiv Cibalije koja je poražena 6:0. U UEFA Europskoj ligi debitirao je 20. rujna 2018. kada je Dinamo pobijedio Fenerbahçe 4:1. Svoj prvi gol u tom natjecanju postigao je 4. listopada kada je Anderlecht izgubio 0:2. Postigao je jedini gol u utakmici Hrvatskog nogometnog superkupa 2019. protiv Rijeke.

Torino (posudba)
Početkom listopada 2020. Gojak je poslan na posudbu u redove talijanskog prvoligaša Torina s obvezom kupnje pod uvjetom da deset puta zaigra u početnih 11 Torina. Svoj klupski debi ostvario je 28. listopada u utakmici Coppa Italije u kojoj je Torino pobijedio Lecce 3:1 u produžetcima. U ligi je debitirao 4. studenog kada je Genoa poražena rezultatom 1:2. Svoj jedini gol i asistenciju za klub postigao je 3. siječnja 2021. u ligaškom susretu protiv Parme koji je završio 0:3. Tijekom posudbe Gojak nije uspio deset puta biti član početnih 11, stoga je njegov transfer u Torino za 6 milijuna eura propao, a Dinamo je zaradio samo pola milijuna eura.

Ferencváros
Dana 31. kolovoza 2022. prešao je iz Dinama u Ferencváros.

Reprezentativna karijera
Tijekom svoje omladinske karijere nastupao je za selekcije Bosne i Hercegovine do 17, 18, 19 i 21 godinu.

Za A selekciju Bosne i Hercegovine debitirao je 15. studenog 2018. zamijenivši Miralema Pjanića u 87. minuti utakmice protiv Austrije koja je završila bez golova. Svoja prva dva gola i asistenciju za A selekciju postigao je 5. rujna 2019. protiv Lihtenštajna koji je poražen 5:0.

Priznanja

Klupska
Olimpic Sarajevo
 Nogometni kup Bosne i Hercegovine: 2014./15.

Dinamo Zagreb
 Prvak Hrvatske (7): 2014./15., 2015./16., 2017./18.,  2018./19.,  2019./20., 2021./22., 2022./23.
 Hrvatski nogometni kup (3): 2014./15., 2015./16., 2017./18.
 Hrvatski nogometni superkup (2): 2019., 2022.

Ferencváros
 Nemzeti Bajnokság I (1): 2022./23.

Izvori

Vanjske poveznice

 Profil, Transfermarkt

Životopisi, Sarajevo
Bosanskohercegovački nogometaši
Nogometaši FK Željezničara
Nogometaši Dinama
Nogometaši Torina
Aktivni nogometaši

Amer Gojak


Caritas Biskupske konferencije Bosne i Hercegovine je pastoralna ustanova Katoličke Crkve koja promiče i svjedoči kršćansku ljubav. Osnovana je radi promicanja djelotvorne kršćanske ljubavi kroz pružanje potpore Caritasovim ustanovama u BiH, poticanje javnosti na karitativni rad i solidarnost te suradnju s vladinim ustanovama, nevladinim organizacijama i mrežom Caritasa u BiH i inozemstvu. Osnova Caritasovog rada zasnovana je na Starom Zavjetu kao životu Isusa Krista. Caritas je legalna insititucija koja djeluje unutar civilnog društva i Crkve u skladu s Kanonskim i civilnim zakonima Bosne i Hercegovine. Caritas Bosne i Hercegovine je punopravna članica Caritasa Europa i mreže Caritasa Internacionalis. Poštuje načelo subsidijarnosti, solidarnosti i autonomije Caritasa u biskupijama. Koordinira rad biskupijskih Caritasa, posebice programe koje imaju misijski značaj, prikuplja informacije o radu na projektima, potrebama biskupijskih Caritasa, analizira i prezentira rezultate donatorima i javnosti, predstavlja biskupijske Caritase na pitanjima od općeg značaja, u državi i crkvenim insttucijama, u zemlji i izvan zemlje, promiče suradnju s međunarodnim i nacionalnim Caritasima kao i drugim humanitarnim organizacijama u zemlji i izvan zemlje, potiče javnost na humanitarni rad i suradnju, promiče odgoj i izobrazbu djelatnika prema potrebama u Caritasima te pruža potporu biskupijskim Caritasima u njihovim potrebama kao i uspješno organiziranje djelatnika i njihovog rada. Vizija je društvo u čijem se središtu nalazi čovjek, u svim svojim dimenzijama, i u kojem, u duhu Evanđelja Isusa Krista, vlada civilizacija ljubavi u istini i socijalna pravda. Strateški je plan razviti kapacitete Caritasa, poboljšati kvalitetu života starih i bolesnih osoba, poboljšati kvalitetu obiteljskog života, prezentirati Caritas u BiH široj javnosti, osigurati primjerenu pomoć osobama u kriznim situacijama i promovirati proces izgradnje mira unutar lokalnih NVO.

Predsjednik Caritasa BK BiH je kardinal i mitropolit vrhbosanski Vinko Puljić, ravnatelj je mons. Tomo Knežević. U upravnom vijeću su mons. Marko Semren, pomoćni biskup i generalni vikar Banjolučke biskupije, mons. Željko Majić, generalni vikar mostarsko-duvanjske i trebinjsko-mrkanske biskupije, mons. Željko Čuturić, generalni vikar Vojnog ordinarijata u BiH, mons. Tomo Knežević, ravnatelj Caritasa BiH, mons. Miljenko Aničić, ravnatelj Caritasa Banjolučke biskupije, don Ante Komadina, ravnatelj Caritasa Mostar-Duvno i Trebinje-Mrkan i vlč. Mirko Šimić, ravnatelj Caritasa Vrhbosanske nadbiskupije. U nadzornom odboru su mons. dr. Tomo Vukšić, biskup vojni ordinarij u BiH, i članovi Anton Martinović, Sarajevo, Stiepo Andrijić, Sarajevo, vlč. Nikola Lovrić, Turbe, preč. Pero Ivan Grgić, Banja Luka i don Ivan Štironja, Sarajevo.

Izvori

Vanjske poveznice
Statut Caritasa

Katoličanstvo u Bosni i Hercegovini
Humanitarnost u Bosni i Hercegovini
Humanitarne organizacije


L'artère colique gauche est une branche de l'artère mésentérique inférieure.

Structure anatomique
L'artère colique gauche est la première collatérale de l'artère mésentérique inférieure qui naît au coude des portions oblique et verticale du tronc artériel et s'élève dans le mésocôlon gauche selon un trajet variable. Le plus souvent elle gagne horizontalement la veine mésentérique inférieure qu'elle longe de bas en haut, participant à l'arc vasculaire de Treitz. Elle s'en sépare au niveau du rein gauche, se dirige à gauche et se termine en regard de la courbure colique gauche où elle se bifurque en deux branches terminales: la branche gauche, descendante, s'unit à la première artère sigmoïdienne; la branche droite, horizontale, s'unit à la branche terminale gauche de l'artère colique droite pour former l'arcade de Riolan. L'artère colique gauche fournit des rameaux à la courbure colique gauche, au côlon transverse et au côlon descendant.

Importance clinique
L'artère colique gauche peut être ligaturée lors d'une chirurgie abdominale pour éliminer le cancer colorectal. Cela peut avoir de moins bons résultats que la préservation de cet artère.

Notes et références

Artère de l'abdomen

Artère colique gauche


Norman Clifford "Norm" Mager (nacido el  en Nueva York, Nueva York y fallecido el  en Boynton Beach, Florida) fue un jugador de baloncesto estadounidense que disputó una temporada en la NBA. Con 1,96 metros de estatura, jugaba en la posición de alero.

Trayectoria deportiva

Universidad
Su trayectoria universitaria transcurrió en los Beavers del City College of New York, con los que consiguió ganar el mismo año el Torneo de la NCAA y el National Invitation Tournament, algo que ninguna universidad había logrado. En la Final de la NCAA ante Bradley, tras recibir 5 puntos de sutura en la cabza por un choque con un jugador de Bradley en la primera parte, fue el autor, a falta de diez segundos para el final, de la canasta que aseguraba la victoria por 71-68, anotando en total 14 puntos, y siendo recibido al día siguiente en el campus de su universidad como un héroe.

Profesional
Fue elegido en la quincuagésima posición del Draft de la NBA de 1950 por Baltimore Bullets, donde jugó 22 partidos, en los que promedió 4,6 puntos y 2,0 rebotes, hasta que fue detenido junto con otros 6 jugadores de CCNY y otros de otras universidades, 32 en total, por un asunto de amaño de resultados en apuestas fraudulentas, siendo expulsado a perpetuidad de la liga.

Estadísticas de su carrera en la NBA

Temporada regular

Referencias

Enlaces externos

 Ficha de Mager en NBA.com
 Ficha de Norm Mager en ultimatenba.com

Baloncestistas de Nueva York
Baloncestistas de la NBA
Baloncestistas de los CCNY Beavers
Baloncestistas de los Baltimore Bullets (original)

Norm Mager


Marie-Pierre Rey, née en 1961, est une historienne et politologue française travaillant sur les relations internationales et spécialiste de la Russie.

Biographie
Marie-Pierre Rey, née Lopez, est une ancienne élève de l'École normale supérieure de jeunes filles (1980 L).

Elle est docteur en histoire, agrégée d'histoire et licenciée de russe, professeur d'histoire russe et soviétique à l'université de Paris I Panthéon-Sorbonne et directrice du Centre de recherches en histoire des Slaves, de l'Institut Pierre-Renouvin et de l'unité mixte de recherche (UMR) SIRICE de l'université Paris I Panthéon-Sorbonne.

Elle est également membre du conseil de coordination du Dialogue de Trianon depuis sa création en 2017 par les présidents Poutine et Macron. Ce conseil est une initiative de coopération franco-russe dans les domaines de la science, la culture, l'éducation.

Marie-Pierre Rey publie en 2002 un livre intitulé Le dilemme russe. Alain Blum souligne qu'il s'agit d'une synthèse qui . Ce livre est également qualifié de , de  qui .

En 2009, elle publie une biographie du tsar Alexandre , qualifiée par Jacques-Olivier Boudon de . Jean-Pierre Rioux écrit à propos de son livre consacré à l'invasion russe de la France en 1814 .

L'Atlas historique de la Russie qu'elle écrit avec François-Xavier Nérard en 2017 comporte des erreurs factuelles relevées par une recension critique. Ces critiques ont été corrigées dans la deuxième édition de l'ouvrage, parue en 2019.

Principaux ouvrages
.
.
.
.
. Prix Premier Empire 2012 de la Fondation Napoléon.
..
.

.
.

Distinction

Notes et références

Annexes

Article connexe
 Soviétologie

Liens externes

Naissance en 1961
Élève de l'École normale supérieure de jeunes filles
Agrégée d'histoire
Historien français du XXe siècle
Historien français du XXIe siècle
Historienne française
Historienne des relations internationales
Historien de la Russie
Professeur à l'université Paris I Panthéon-Sorbonne
Chevalier de la Légion d'honneur
Auteur publié par les éditions Flammarion
Auteur publié par les éditions Armand Colin

Marie-Pierre Rey


Kinas Grand Prix 2017 (officielt navn: 2017 Formula 1 Heineken Chinese Grand Prix) var et Formel 1-løb som blev arrangeret 9. april 2017 på Shanghai International Circuit. Det var det andet løb i Formel 1-sæsonen 2017 og 14. gang at Kinas Grand Prix blev arrangeret. Løbet blev vundet af Mercedes-køreren Lewis Hamilton, som startede fra pole position. På andenpladsen kom Ferraris Sebastian Vettel, mens Red Bulls Max Verstappen tog tredjepladsen.

Resultater

Kvalifikation

Noter til tabellerne
  – Romain Grosjean og Jolyon Palmer fik en gridstraf på fem placeringer for at ignorere gult flag under kvalifikationen.

Løbet

Stillingen i mesterskaberne efter løbet

Kørermesterskabet

Konstruktørmesterskabet

Referencer

Eksterne henvisninger

Formel 1 2017
2017

Kinas Grand Prix 2017


Bağdatlı, Adana ilinin Feke ilçesine bağlı bir mahalledir.

Tarihçe
Mahallenin adının nereden geldiği ve tarihçesi hakkında bilgi yoktur.

Coğrafya
Adana iline 138 km, Feke ilçesine 16 km uzaklıktadır.

Nüfus

Dış bağlantılar

 Yerelnet

Feke'nin mahalleleri

Bağdatlı, Feke


The year 1679 in science and technology involved some significant events.

Botany
 Establishment of Hortus Botanicus (Amsterdam).

Mathematics
 Samuel Morland publishes The Doctrine of Interest, both Simple & Compound, probably the first tables produced with the aid of a calculating machine.

Medicine
 Great Plague of Vienna.
 Franciscus Sylvius' Opera Medica, published posthumously, recognizes scrofula and phthisis as forms of tuberculosis.

Technology
 Pierre-Paul Riquet excavates Malpas Tunnel on the Canal du Midi in Hérault, France, Europe's first navigable canal tunnel (165 m, concrete lined).

Publications
 Publication in Paris of the first of Edme Mariotte's Essays de physique: De la végétation des plantes, a pioneering discussion of plant physiology; and De la nature de l'air, a statement of Boyle's law.
 Publication by the Paris Observatory of the world's first national ephemeris almanac, the Connaissance des tems, compiled by Jean Picard.

Births
 January 2 - Pierre Fauchard, French physician (died 1761).
 January 24 – Christian Wolff, German philosopher, mathematician and scientist (died 1754)

Deaths
 January 14 – Jacques de Billy, French Jesuit mathematician (born 1602)

References

17th century in science
1670s in science

1679 in science


"High Hopes" er en sang udgivet af det amerikanske rockband Panic! at the Disco. Det er det anden single fra deres album Pray for the Wicked.

Eksterne henvisninger

Singler fra 2018

High Hopes (Panic! at the Disco-sang)


مجرن أحمد الحمد (1925 - 29 أكتوبر 2004 )، رياضي وسفير كويتي.

كان من مؤسسي النادي الأهلي الكويتي في عام 1947. أسس في الستينات من القرن العشرين مجلة أضواء الكويت ورأس تحريرها. وكان سفيرًا للكويت لدى إيران في 1965، وسفيرًا لدى سوريا في 1968، وسفيرًا للكويت لدى السعودية في 1970، وسفيرًا لدى تونس في 1973.

المراجع

مواليد 1925
وفيات 2004
رياضيون كويتيون
سفراء الكويت لدى إيران
سفراء الكويت لدى سوريا
سفراء الكويت لدى السعودية
سفراء الكويت لدى تونس

مجرن الحمد


The Best Of Collection treći je kompilacijski album hrvatskog izvođača Marka Perkovića Thompsona. Album je izdala diskografska kuća Croatia Records u srpnju 2015. godine.

Popis pjesma

"Samo je ljubav tajna dvaju svjetova"
"Zaustavi se, vjetre"
"Lijepa li si"
"Zmija me za srce ugrizla"
"Neću izdat ja"
"Prijatelji"
"Sine moj"
"Nema predaje"
"Bojna Čavoglave"
"Lipa Kaja"
"Moj Ivane"
"Tamo gdje su moji korijeni"
"E, moj narode"
"Geni kameni"
"Iza devet sela "
"Bosna"
"Moj dida i ja"

Albumi Marka Perkovića

The Best Of Collection (album Marka Perkovića Thompsona)


Oncomiracidiul este larva neparazită, cu cili, a unui monogenean, un tip de platelmint parazit al peștilor. Este similar cu miracidiul trematodelor, însă are cârlige întărite pe care miracidiul nu le are.

Referințe

Monogenea

Oncomiracidiu


Ostwand bezeichnet:
 Einen Gebäudekomplex in Warschau, siehe Ściana Wschodnia
 Eine steile Ostseite (-flanke) eines Berges. Relativ bekannt sind z. B.
 Watzmann-Ostwand (ca. 1800 m)
 Ostwand der Lamsenspitze
 Ostwand der Spitzmauer (ca. 800 m)
 Ostwand der Rosengartenspitze (ca. 600 m)
 Zwei Ostwände im Monte-Rosa-Massiv (ca. 2200 m bzw. 1500 m)

Ostwand


Olaylar

Doğumlar
 II. Velîd, Emevi halifesi (ö. 744)

Ölümler
 15 Şubat - III. Tiberios, Bizans imparatoru

706


Die evangelische St.-Marien-Kirche des Dorfes Groppendorf im Landkreis Haldensleben, Sachsen-Anhalt gilt als eine der wertvollsten Dorfkirchen der Region.

Architektur und Geschichte

Die auf dem ehemaligen Kirchhof befindliche Kirche entstand im frühen 13. Jahrhundert in spätromanischen Stil. Sie unterstand ursprünglich der Kirche Hakenstedt, bis sie 1317 in Besitz des Klosters Mariental kam. Im Jahre 1479 ging das Patronat derer von Groppendorf bis 1763 über auf die v. Alvensleben-Erxleben, denen bis 1945 die v. Veltheim-Harbke folgten.

Prägend für ihr Erscheinungsbild ist der quadratische Chorturm, der jedoch, wie der Chor selbst, erst später östlich an den aus Bruchstein errichteten Saal angefügt wurde. Der Turm verfügt über als Rundbögen gestaltete Schallöffnung, die zum Teil jedoch vermauert sind. Östlich des Chorturms befindet sich ein unregelmäßiger rechteckiger Chor.

An der Südseite ist eine spätgotische Eingangshalle angefügt. Oberhalb des Portals ist in die Wand ein romanisches, jedoch mit der Jahreszahl 1670 versehenes Kreuz eingemauert. Innerhalb der Vorhalle ist am Türsturz zum Kirchenschiff ein Bogenfeld in Form eines Kleeblatts eingemeißelt, auf welchem sich zwischen zwei Kreuzen ein in Lilienform gestalteter Lebensbaum als Flachrelief befindet.

Restaurierungen der Kirche erfolgten 1895 und 1965.

Das Kircheninnere wird von einer flachen Decke überspannt. Zwischen dem Untergeschoss des Turms und dem Kirchenschiff befindet sich ein Rundbogen. Zum Chor besteht ein leicht gespitzter Triumphbogen. Beide Bögen ruhen auf Kämpfern aus der Zeit der Spätromanik.

Ein weiteres romanisches Portal an der Nordseite des Schiffes nahe der Westecke ist vermauert. Aus dem 19. Jahrhundert stammen die großen Rechteckfenster.
In den Chor wurden zwei Barockfenster eingefügt. Im Zuge der Freilegung der Wandmalerei 1896 wurde die Patronatsempore entfernt, seitdem ist die dorthin führende barocke Tür außer Gebrauch.

Inneres
Bemerkenswert sind in der Kirche erhalten gebliebene rustikale Wandmalereien vom Anfang des 16. Jahrhunderts. So sind im Chor die zwölf Apostel, Schutzmantelmuttergottes und Heilige über Weihekreuzen dargestellt. Die Sakramentsnische wird von einem Gehäuse bekrönt und ist von Engeln umgeben. Sieben Nothelfer sind im Untergeschoss des Turms dargestellt. Weitere ehemals vorhandene Malereien in anderen Teilen der Kirche sind nicht erhalten. Die Malereien wurden 1897 durch den Berliner August Oetken restauriert. Eine weitere Restaurierung erfolgte von September 2009 bis Februar 2010. Sowohl im Chor als auch im Turmuntergeschoss befinden sich gemalte Ranken auf den Deckenbalken, im Kirchenschiff ist dort auch eine Inschrift vorhanden. Die Malereien gelten als ein seltenes Beispiel erhaltener Dekorationen aus der Zeit des späten Mittelalters.

Der Altar ist mit einer romanischen Deckplatte mit Sepulcrum ausgestattet. Die holzgeschnitzte Taufe ist achteckig ausgeführt.

Die polygonale Kanzel stammt aus der Zeit um 1680. Sie ruht auf einer achtseitigen Stütze, die ehemalige Stütze war eine Mosesfigur. Die Kanzel ist kiefernholzgeschnitzt mit sechseckigem Grundriss, vor den Ecken stehen gedrehte korinthische Säulchen, über denen Engelköpfe angebracht sind. Ein hölzernes Kruzifix stammt vom Anfang des 16. Jahrhunderts. Das Kirchengestühl und die Westempore entstanden im 18. Jahrhundert. Letztere diente ursprünglich dem Gut Brumby, bis sie im 19. Jahrhundert verbreitert und zur Orgelempore umgebaut wurde. Die 1889 von Troch-Neuhaldensleben reparierte Orgel aus der Mitte des 19. Jahrhunderts erhielt 1905 eine neue Manualklaviatur von Hülle-Neuhaldensleben.

In der Vorhalle an der Südseite befindet sich ein 1591 gesetztes Renaissance-Epitaph für Curdt Vasmer und dessen Familie. Es zeigt in einem Hochrelief den Verstorbenen und seine Familie kniend vor einem Kruzifix. Oberhalb befindet sich das Wappen Vasmers sowie die beiden Wappen seiner Ehefrauen.
Die Kirche verfügt auch über eine 1516 von Brant Beddingk gegossene Bronzeglocke. Der Glockenstuhl entstand 1690 und wurde 1753 erneuert.

Der Kirchhof ist von einer Mauer umgeben. Neben dem westlichen Friedhofstor steht ein Kriegerdenkmal für die Gefallenen des Ersten Weltkrieges.

Literatur
Folkhard Cremer, Dehio, Handbuch der Deutschen Kunstdenkmäler, Sachsen-Anhalt I, Regierungsbezirk Magdeburg, Deutscher Kunstverlag, München Berlin 2002, ISBN 3-422-03069-7, Seite 282 f.
Mathias Köhler, Denkmalverzeichnis Sachsen-Anhalt, Band 10.1, Ohrekreis (I) – Altkreis Haldensleben, Landesamt für Denkmalpflege und Archäologie Sachsen-Anhalt, Michael Imhof Verlag Petersberg 2005, ISBN 3-86568-011-9, Seite 106
 Marie-Luise Harksen: Die Kunstdenkmale des Kreises Haldensleben. Leipzig 1961, S. 281–286

Einzelnachweise

Groppendorf
Groppendorf
Groppendorf
Groppendorf
Groppendorf
Groppendorf
Kirchengebäude in Erxleben (Landkreis Börde)

St. Marien (Groppendorf)


Berlin Heights est un village américain situé dans le comté d'Erie, dans l'Ohio. Selon le recensement de 2010, sa population est de .

Liens externes

Village dans l'Ohio
Comté d'Erie (Ohio)

Berlin Heights (Ohio)


BMW 5 Serisi, Alman araba üreticisi BMW tarafından 1972 yılından beri üretilen orta-üst sınıfı arabasıdır. Şu an 5. kuşağı satılmakta olan arabanın, touring ve sedan türleri vardır. BMW 5 Serisinin muadilleri olarak: Audi A6, Mercedes-Benz-E Class, Jaguar S-Type, Lexus GS sayılabilir. BMW 5 Serisi Gran Turismo, BMW M ailesine dahil olan BMW M5 modeli de vardır.

Tarihi
5 serisi ismini V8 ve Isetta döneminden sonra "yeni seri" otomobillerin 5.si olmasından aldı. Önceki modeller; 700, BMW Yeni Sınıf, Yeni Altılı 2500/2800/Bavyera ve CS idi. 5 serisinin daha ufak olan yeni sınıf sedan arabaların yerini alması bekleniyordu. Böylece, ''coupe'' aşağı sınıfı model olarak kalacaktı.

Arabanın kasası Marcello Gandini tarafından Bertone 1970 BMW Garmisch 2002ti Cenevre gösteri arabası örnek alınarak tasarlanmıştı. Gandini daha sonra benzer tasarımları olan, Fiat 132 ve Alfa Romeo Alfetta'yı da tasarladı.

Bugüne kadar 5 serisinin 5 kuşağı oldu. Birbirlerinden ayırt etmek için, farklı şase numaralarına (EXX) göre adlandırıldılar. 5 serisi ile bugün artık BMW geleneği olan 3 basamaklı sayı ile arabaları adlandırmaya başladı. İlk basamak (bu seride 5) arabanın modelini temsil eder. Takip eden diğer 2 basamak (genellikle) arabanın desilitre cinsinden motor hacmini; ki motor hacmi diğer modellerle arasındaki en önemli farkı oluşturur ve temsil eder. 3 basamaklı sayının ardına yakıt cinsini (benzin veya dizel), motor veya şanzıman büyüklüğünü, kaporta türünü belirtmek için ek olarak harf veya kelimeler konabilir. "i" harfi asıl olarak benzin enjeksiyonu (injection) temsil ederdi.

E12 (1972-81)

BMW E12 BMW'nin ürettiği ilk 5 Serisi arabaydı. Bu kuşakta şu arabalar üretilmiştir:

 ABD dışı
 1974 518 - 1.8 L M118 I4
 1976 518 - 1.8 L M42 I4
 1980 518 - 1.8 L M10B18 I4, 89 hp (65 kW)
 1972 520 - 2.0 L M17 I4, 115 hp (85 kW)
 1972 520i - 2.0 L M64 fuel injected I4, 125 hp (92 kW)
 1973 525i - 2.5 L I6, 146 hp (107 kW)
 1975 528i - 2.8 L M30B28 I6, 184 hp (135 kW)
 1975 530i - 3.0 L I6, 176 hp (129 kW)
 1979 M535i - 3.5 L I6, 218 hp (160 kW)
 ABD
 1975-1978 530i - 3.0 L I6, 176 hp (129 kW)
 1979-1981 528i - 2.8 L I6, 169 hp (124 kW)

1,8 litre motorlar 2,0 litre enjeksiyon motorları gibi 1980'lere kadar sadece Almanya'ya özgü olarak kaldı. Güney Afrika modelleri ise şunlardı: 525i, 528i ve 530i.

E28 (1981-1988)

BMW E28, BMW 5 Serisinin ikinci kuşak arabasıydı ve tasarım olarak da E12'nin evrim geçirmiş haliydi. Bu kuşaktan, Avrupa'da satılan modeller şunlardır:
 518/518i- 1.8 L M10B18 I4, 90/105 hp (66/77 kW)
 520i - 2.0 L M20B20 I6(122 hp katalizörsüz/129 hp katalizörlü)
 524d - 2.4 L M21 diesel I6, 86 hp (63 kW)
 524td - 2.4 L M21 turbodiesel I6, 115 hp (85 kW)
 525i - 2.5 L M30B25 I6,150 hp (110 kW)
 525e - 2.7 L M20B27 I6, 125/129 hp (92/95 kW)
 528i - 2.8 L M30B28 I6, 184 hp (135 kW)
 535i/M535i - 3.4 L M30B34 I6, 218 hp (160 kW)
 M5 - M88 I6, 286 hp (210 kW)
Yüksek performanslı 5 Serisi, 24 supaplı DOHC, I6, 6 klape kaporta, Bosch Motronic bütünleştirilmiş benzin enjeksiyon. 1984 yılında ilk üretildiğinde, E28 M5 dünyadaki en hızlı sedan olma özelliğini taşıyordu.

Şu modeller ise ABD'de satılmıştır:
 524td - 2.4 L M21 turbodiesel I6, 115 hp (85 kW)
 528e - 2.7 L M20B27 I6, 121 hp (89 kW)
Yakıt tasarrufu amacıyla tasarlanmıştır.
 533i - 3.2 L M30B33 I6, 182 hp (134 kW)
Yüksek hızlanma gücü.
 535i - 3.4 L M30B34 I6, 182 hp (134 kW)
Daha fazla tork ve güç üretilebilen 533i.
 535is - 3.4 L M30B34 I6, 182 hp (134 kW)
Sportif süspansiyonlara ve iç tasarıma sahip 533i.
 M5 - 3.4 L S38B35 I6, 256 hp (190 kW)
Yüksek performans 5 Serisi - 24 supaplı DOHC, I6, 6 klape kaporta, Bosch Motronic bütünleştirilmiş benzin enjeksiyon.

E34 (1988-1996)
3. kuşak 5 Serisi, güvenlik ve güvenilirlik özellikleri nedeniyle birçok ödül kazandı. Ayrıca, zamanının en zarif otomobillerinden birisi olarak değerlendirildi.
Modeller şunlardı:
 ABD dışı
 1989–1993 BMW 518i - 1.8 L M40B18 I4
 1993–1996 BMW 518i - 1.8 L M43B18 I4
 1988–1990 BMW 520i - 2.0 L M20B20 I6
 1988–1990 BMW 520i ECE - 2.0 L M20B20 I6 (520i den daha yüksek sıkıştırma gücü.)
 1990–1995 BMW 520i - 2.0 L M50B20 I6
 1988–1991 BMW 525i - 2.5 L M20B25 I6
 1990–1995 BMW 525i - 2.5 L M50B25 I6
 1994–1995 BMW530i - 3.0 L M60B30 V8
 1988–1992 BMW 535i - 3.5 L M30B35 I6
 1993–1995 BMW 540i - 4.0 L M60B40 V8
 ABD
 1989–1991 BMW 525i - 2.5 L M20B25 I6
 1989–1993 BMW 535i - 3.5 L M30B35 I6
 1991–1993 BMW M5 - 3.6 L S38B36 I6
 1992–1995 BMW 525i - 2.5 L M50B25 I6
 1994–1995 BMW 530i - 3.0 L M60B30 V8
 1994–1995 BMW 540i - 4.0 L M60B40 V8

E39 (1996-2003)

BMW E39 BMW'nin en başarılı arabalarından birisi oldu. Modellerinin başlıcaları şunlardır:
 1996–2000 520i - 2.0 L M52B20 I6, 150 hp (110 kW)
 2000–2003 520i - 2.2 L M54B22 I6, 170 hp (125 kW)
 1996–2000 523i - 2.5 L M52B25 I6, 170 hp (125 kW)
 2000–2003 525i - 2.5 L M54B25 I6, 184 hp (135 kW)
 1996–1999 528i - 2.8 L M52B28 I6, 193 hp (142 kW)
 1999–2000 528i - 2.8 L M52B28TU I6, 193 hp (142 kW)
 2000–2003 530i - 3.0 L M54B30 I6, 231 hp (170 kW)
 1998–2000 530d - 3.0 L M51 diesel I6, 184 hp (135 kW)
 2000–2003 530d - 3.0 L M57D30 diesel I6, 193 hp (142 kW)
 2000–2003 525d - 2.5 L M57D25 diesel I6, 166 hp (122 kW)
 1996–2003 535i - 3.5 L M62B35 V8, 245 hp (180 kW)
 1996–2003 540i - 4.4 L M62B44 V8, 282 hp (207 kW)
 1996–2003 540i - 4.4 L M62TUB44 V8, 290 hp (213 kW)
 1998–2003 M5 - 4.9 L S62 V8, 400 hp (294 kW)

Bu araba birçok bakımdan takdire şayan bulunmuştur. Birçok kişiye göre şimdiye kadarki en başarılı BMW arabasıydı. Consumer Reports isimli Amerikan Dergisi, 2001 530i 'ye bir arabaya verdiği en yüksek notu vermiştir. Avrupa modellerinde olan dizel motorlar, arabaya yüksek tork ve rahat bir sürüş sağlamıştır.

E60 (2004- 2009 Kasım)

BMW E60 BMW 5 Serisi arabasıdır. Tasarımı ve birçok ileri düzeydeki özelliği başlangıçta karışık tepkiler almıştır. E60 önceki modellere göre teknolojik anlamda oldukça büyük bir sıçrama kaydetmiştir. Şu an, BMW'nin en yenilikçi ve iyi arabalarından biri olarak kabul edilmektedir.

Bu modelin hem sedan hem de wagon sürümleri vardır, ve şu modelleri mevcuttur:
 2003- 520d - 2.0 L (1995 cc) diesel I4, 120 kW (163 hp)
 2003-2004 520i - 2.2 L (2171 cc) I6, 125 kW (170 hp)
 2004- 523i - 2.5 L (2497 cc) I6, 130 kW (177 hp)
 2004- 525i - 2.5 L (2497 cc) I6, 158 kW (215 hp)
 2004- 525d - 2.5 L (2497 cc) diesel I6, 130 kW (177 hp)
 2004- 530i - 3.0 L (2979 cc) I6, 190 kW (258 hp)
 2004- 530d - 3.0 L (2993 cc) diesel I6, 160 kW (218 hp)
 2004- 535d - 3.0 L (2993 cc) diesel I6, 200 kW (272 hp)
 2004- 545i - 4.4 L (4398 cc) N62B44 V8, 245 kW (333 hp)
 2006- 550i - 4.8 L (4799 cc) N62B48 V8, 265 kW (360 hp)
 2006- M5 - 5.0 L (4999 cc) V10, 373 kW (507 hp)

4 tekerlekli sürüş 1996 yılından beri 5 Serisinde ilk defa sunulmaktadır. X3 ve X5'lerdeki xDrive System, yeni 5 Serisinde de mevcuttur. Modeller, şirketin adlandırma düzenine uygun olarak, 525xi ve 530xi olacaktır.

E60/E61 5 Serisi, 8 Ocak 2007 tarihinde yenilendi. Yeni ön ve arka tamponlar, yenilenmiş tasarımıyla ön ve arka farlar en önemli değişiklikler olarak göze çarptı. Ayrıca, iç tasarım da yenilendi ve yeni BMW Drive-By-Wire sistemi 5 Serisine eklendi. 2007 Mart ayından itibaren, üretimde 525i ve 530i'lerin yerini 528i/xi ve 535i/xi aldı.

F10 ( 2010 - 2017 )

Yeni BMW 5 Serisi F10 sedanın lansmanı üst orta segmentte bir kez daha estetik tasarım ve üstün sürüş keyfinin çıtası olarak karşımıza çıkıyor.

F90 ( 2017 - günümüz)

Resmi olarak Ekim 2016'da ilan edildi ve satışlar Şubat 2017'de başladı.

Dış bağlantılar
 Yeni BMW 5 Serisi Tanıtımı
 Resmi BMW internet sayfası
 BMW 5 Serisi Security
 Resmi M5 internet sayfası
 BusinessCar.co.uk 5-serisi üzerine İngilizce makale

5 Serisi
1972'de tanıtılan otomobiller
Dört tekerlekten çekişli taşıtlar
Alt orta sınıf otomobiller
Cabriolet otomobiller
Coupe otomobiller
Hatchback otomobiller
Üst orta sınıf otomobiller
Orta sınıf otomobiller
Spor sedanlar
Euro NCAP büyük aile arabaları
Sedan otomobiller
Polis araçları
Arkadan itişli taşıtlar
Alt orta sınıf spor otomobiller
Station Wagon otomobiller
1980'ler otomobilleri
1990'lar otomobilleri
2000'ler otomobilleri
2010'lar otomobilleri
2020'ler otomobilleri

BMW 5 Serisi


Sucre, Bolivya'nın başkenti olan şehir. 2006 sayımına göre 247,300 kişinin yaşadığı Sucre, Bolivya'nın anayasal başkenti olmasına karşın, ülke Bakanlar Kurulu'nun bulunduğu La Paz'dan yönetilir.

Sucre, Bolivya'nın Yargıtay'ı olan Corte Suprema de Justicia'''yı barındırdığı gibi, Chuquisaca bölgesinin de bölgesel başkentidir.

Denizden 2800 metre yüksekte kurulu kent, geçmişinde Charcas, La Plata ve Chuquisaca'' adlarını taşımıştır.

1991 yılında şehrin tarihi alanları UNESCO tarafından bir Dünya Mirası olarak ilan edilmiştir.

Kaynakça

Güney Amerika'daki başkentler
Bolivya'daki şehirler

Sucre


O envenenamento por naftaleno (ou envenenamento por naftalina) é uma forma de envenenamento que ocorre quando o naftaleno é ingerido. Envenenamento grave pode resultar em anemia hemolítica.  O naftaleno foi introduzido em 1841 por Rossbach como um anti-séptico para neutralizar a febre tifóide . Embora o naftaleno tenha sido amplamente utilizado industrialmente, apenas 9 casos de envenenamento foram relatados desde 1947 até 1956, sugerindo subnotificação da doença. Como resultado, a condição não tem recebido a devida atenção nas revistas médicas.

Fontes de exposição
Até o final da década de 1950, o alcatrão de hulha era a principal fonte de naftaleno. De 1981 a 1983, o Instituto Nacional de Segurança e Saúde Ocupacional dos EUA descobriu que mais de 100.000 trabalhadores foram potencialmente expostos a níveis tóxicos de naftaleno, trabalhando principalmente para grandes empresas industriais e agrícolas. A exposição pode muitas vezes ser resultado de ingestão oral, inalação ou exposição prolongada da pele.

Química industrial
O naftaleno é um precursor na produção de anidrido ftálico.  Esta aplicação foi substituída por tecnologias alternativas.

Naftalina
A naftalina é um componente importante de algumas bolas de naftalina . Ele repele mariposas, bem como alguns animais. Como as bolas de naftalina que contêm naftaleno são consideradas perigosas, alternativas mais seguras foram desenvolvidas, como o uso de 1,4-diclorobenzeno , no entanto, o 1,4-diclorobenzeno foi declarado como uma neurotoxina em potencial. O 1,4-diclorobenzeno tem sido associado a potencialmente causar depressão como uma forma de encefalopatia.  Essa complicação resultou no aumento do uso de cânfora como repelente de traças. A cânfora é freqüentemente usada no lugar do naftaleno na Ásia.

Regulamento
A União Européia proibiu a distribuição e produção de naftalina contendo naftalina em 2008, como parte das novas regulamentações do Registro, Avaliação e Autorização de Produtos Químicos (REACH), regulando o uso de produtos químicos em seus países representativos.  Em 2014, a Nova Zelândia proibiu a distribuição de naftalina.  As bolas de naftalina são restritas na Austrália, sendo distribuídas apenas em formas que impedem que sejam ingeridas.

Tabaco
O tabaco também é uma fonte de exposição, criando uma faixa estimada de 0,3 a 4 microgramas de inalação de naftaleno por cigarro consumido. Um fumante regular de maços por dia inalaria, em média, quantidades de 6 a 80 microgramas de naftaleno diariamente, que é uma quantidade pequena e insignificante de naftaleno e é semelhante em magnitude à exposição normal perto de rodovias e áreas onde a exaustão do carro é frequentemente inalada ou consumido. O naftaleno contido nos cigarros é diferente de outras fontes de naftaleno. A naftalina produzida no fumo do cigarro está ligada a outras partículas e não se apresenta como vapor livre, pelo que a exposição é pequena. A exposição ao naftaleno é geralmente insignificante, a menos que seja exposto a grandes quantidades de naftaleno na produção ou próximo a um produto que contenha naftaleno. Os níveis de naftaleno dentro de uma área são muito instáveis e mudam frequentemente ao longo do tempo e do espaço. Devido a essa variação, os protocolos de amostragem devem ser conduzidos com cuidado e geralmente são analisados usando diferentes métodos analíticos.

Ocorrência natural
Também foi descoberto que o naftaleno é secretado por cupins para proteger seus ninhos.  Os cupins usam naftaleno para repelir formigas e quaisquer intrusos que tentem invadir seus ninhos. Esse naftaleno produzido não é apenas tóxico para os insetos, mas também pode afetar os humanos da mesma forma .  O envenenamento por naftaleno via ninho de cupim foi apresentado no décimo primeiro episódio da primeira temporada do drama médico da televisão americana House , "Detox", onde o diagnóstico final acabou sendo intoxicação aguda por naftaleno, resultado de um ninho de cupim contido nas paredes do quarto do paciente, levando-o a inalar naftaleno durante o sono e adoecer.

Tratamento
O tratamento da toxicidade do naftaleno geralmente segue os mesmos tratamentos envolvidos para a anemia hemolítica, que envolve uma série de transfusões de sangue, a fim de restaurar os níveis saudáveis de hemoglobina. Isso pode incluir azul de metileno intravenoso e ácido ascórbico. O azul de metileno permite que a metahemoglobina seja convertida em hemoglobina. O tratamento de suporte também é geralmente fornecido, dependendo da gravidade da toxicidade, que resultou na anemia.

O ácido ascórbico é usado para tratar metemoglobinemia, um sintoma de envenenamento por naftaleno e é usado quando o azul de metileno não está disponível, ou em conjunto com o azul de metileno para restaurar a contagem de hemoglobina.

Mecanismos de toxicidade
De acordo com a Agência Internacional de Pesquisa sobre o Câncer, o naftaleno é possivelmente cancerígeno para os seres humanos (Grupo 2B), como há evidências inadequadas em humanos para a carcinogenicidade do naftaleno, no entanto, há evidências suficientes em animais experimentais para a carcinogenicidade do naftaleno.

A carcinogenicidade foi testada em ratos em camundongos, via administração intraperitoneal e administração subcutânea, de recém-nascidos e ratos adultos, fornecendo evidências de tumores. O Agência Internacional de Pesquisa sobre o Câncer também descobriu que a toxicidade do naftaleno também tinha potencial para causar catarata em humanos, ratos, coelhos e camundongos, porém os testes foram considerados ineficientes para fundamentar um diagnóstico que resultou na classificação do naftaleno como um potencial carcinógeno. Da mesma forma, a Agência Europeia de Produtos Químicos classificou o naftaleno como Grupo C, um possível carcinógeno humano. Isso foi classificado devido à falta de evidência de naftaleno sozinho causando propriedades cancerígenas em ratos e contato humano limitado com naftaleno em ambientes industriais.

A hemólise ocorre por defeitos da hemoglobina, como a formação de corpúsculos de Heinz, ou defeitos de membrana celular, especialmente aqueles com deficiência de glicose-6-fosfato desidrogenase e baixa tolerância ao estresse oxidativo. Esta hemólise costuma ser acompanhada de efeitos neurológicos como vertigem, letargia e convulsões, geralmente causadas por edema cerebral. O sangramento gastrointestinal também pode aparecer como sintoma após a ingestão de naftalina, principalmente para os mais jovens.

É improvável que a exposição aguda ao naftaleno cause toxicidade e deve ser ingerido, a menos que haja contato prolongado com a pele ou os olhos. Após a ingestão de naftalina contendo naftaleno, os sintomas de anemia hemolítica são apresentados e tratados normalmente com o uso de azul de metileno e transfusões de sangue regulares, e os pacientes geralmente recebem alta após 6 a 10 dias, dependendo de seus níveis de hemoglobina.

A exposição repetida ao naftaleno também pode causar dano epitelial das vias aéreas, reparo aberrante  do tecido e inflamação. Um maior número de macrófagos peribrônquicos positivos para Mac-3 (anticorpo) e células T positivas para CD3 foram observados ao longo das vias aéreas, o que exibe inflamação aguda nas vias aéreas.

Verificou-se também que os metabólitos de naftaleno de 1,2-hidroxinaftaleno são um mecanismo de dano oxidativo ao DNA em humanos. Na presença da forma reduzida de nicotinamida adenina dinucleotídeo (NADH).  A atividade prejudicial do DNA da atividade de 1,2-hidroxinaftaleno foi observada em níveis muito maiores. O 1,2-hidroxinaftaleno é reduzido pelo NADH para ser formado como parte do ciclo redox, resultando na aceleração do dano ao DNA; trabalhando perto de um local onde ocorre a produção de naftaleno.

Biomarcadores de exposição excessiva
O 1,2-diidroxinaftaleno tem sido usado como um potencial biomarcador de exposição excessiva a níveis de naftaleno e foi testado em fumantes e pessoas expostas a naftaleno entre a população trabalhadora. Depois de coletar as amostras de urina de vários trabalhadores, os valores médios de 1,2-diidroxinaftaleno foram de 1.012 microgramas por litro para aqueles expostos a naftaleno e 8 microgramas por litro para aqueles que estavam no grupo de controle, indicando que é útil como um biomarcador para exposição dentro humanos. Os resultados médios para as concentrações de 1,2-diidroxinaftaleno foram cerca de dez vezes a quantidade dos marcadores padrão de 1-naftol e 2-naftol na urina humana.

Referências

Toxicologia
Química
Farmacologia

Envenenamento por naftaleno


Gudersleben ist ein Ortsteil der Stadt Ellrich im Landkreis Nordhausen in Thüringen.

Lage
Gudersleben liegt an der Wieda. Die Landesstraße 1039 ist Hauptstraße des Dorfes. Hinzu kommt die Landesstraße 2067, die Wofflebener Straße genannt wird. Das Dorf liegt im südlichen Harzvorland direkt am Fuß der Südabdachung des Harzes. Seine üblichen Karsterscheinungen bereiten den Landwirten wegen der Grundwasserferne der ackerbaulich genutzten Böden Probleme. Für den Tourismus ist die Karstlandschaft ein Reiseziel. Zu Gudersleben gehört die im Tal des Lochmühlengrabens gelegene ehemalige Mühle und heutiger Bauernhof, dieLochmühle.

Zur Etymologie von -leben siehe hier.

Geschichte
Am 16. September 929 ließ König Heinrich I. in Quedlinburg eine Urkunde ausstellen, mit der er seiner Gemahlin Mathilde auch Nordhausen als Witwengut anwies. Schon 927 hatte er ihr den Zins von Woffleben und Gudersleben geschenkt. So wird in der Urkunde aus dem Jahr 927 neben der späteren Reichsstadt Nordhausen und anderen Orten auch Woffleben und Gudersleben erstmals erwähnt. In der Chronik der Gemeinde wird auf diese Ersterwähnung von 927 ohne Literaturangabe hingewiesen. Wolfgang Kahl vermutet die urkundliche Ersterwähnung des Dorfes bereits 822–842.

Ein altes Lehnsregister (im Pfarrarchiv) des Dorfes Salza bei Nordhausen aus dem 16. Jahrhundert, weist alt bestehende Dienstverpflichtungen zahlreicher Guderslebener Einwohner gegenüber dem Gut Salza aus. Diesen Verpflichtungen kamen zu jener Zeit die Guderslebener schon nicht mehr nach. Salza ist als Dorf erstmals am 15. September 802 erwähnt.

Kultur und Sehenswürdigkeiten
 Die evangelische Filialkirche St. Vitus ist eine schlichte, barocke Saalkirche aus Bruchsteinen mit eingezogenem, quadratischem Westturm. Dieser trägt eine welsche Haube. Das Gebäude wurde im 17. Jahrhundert errichtet. Im Inneren ist eine einfache Holztonne und ein Kanzelaltar aus dem 18. Jahrhundert. Die Glocken sind von 1476 und 1559.
 Im Ort steht ein ehemaliges Gutshaus aus der Mitte des 18. Jahrhunderts. Dabei handelt es sich um einen zweigeschossigen Fachwerkbau mit hohem Bruchsteinsockel und Krüppelwalmdach. Die Fachwerkkonstruktion enthält Kopf- und Fußstreben, ein leicht vorkragendes Obergeschoss und gekehlte Füllhölzer. Im Inneren befindet sich ein tonnengewölbter Keller, im angrenzenden Garten eine hohe Bruchsteinmauer.

Persönlichkeiten
 Heinz Müller-Jung (1918–1986), Maler und Restaurator

Weblinks

 Stadt Ellrich – Gudersleben

Einzelnachweise

Ort im Landkreis Nordhausen
Ellrich
Ehemalige Gemeinde (Landkreis Nordhausen)
Ersterwähnung 927
Gemeindeauflösung 1994

Gudersleben


Šimon o Simon (nórdico antiguo: Sigmundr) fue un vikingo varego cuya figura histórica quedó escrita en el Paterikon de Kiev relacionada con la creación del Monasterio de las Cuevas de Kiev, donde se le menciona como el más importante donante de la obra.

Vida
Šimon era hijo de Afrikan (nórdico antiguo: Alfrekr), un rey de los varegos. Afrikan era hermano de Yakun (nórdico antiguo: Hákon) quien tomó parte en la batalla de Listven. A la muerte de Afrikan,  Yakun expulsó a Šimon y a su hermano Friand (nórdico antiguo: Friandi).

Šimon viviría en el Rus de Kiev el resto de su vida, primero sirviendo a Yaroslav I el Sabio y luego su hijo Vsévolod I de Kiev. En 1068, se unió a los tres hijos de Yaroslav en la batalla del río Alta contra los polovtsianos.

Antes de la batalla, el santo Antonio Pieczerski, predijo que el resultado sería nefasto pero que Šimon se salvaría por un milagro. Šimon sobrevivió a la batalla, pero gravemente herido. Antonio cuidó de Šimon y curó sus heridas. Como agradecimiento, Šimon donó un cinturón y una corona de oro que su padre usó para adornar un crucifijo. La donación estaba valorada en 50 grivnas de oro. El guerrero varego sería, muy probablemente, el primero enterrado en el monasterio y el primero que recibiría por escrito la remisión de los pecados para él y sus descendientes.

Su hijo también mostró afecto por el monasterio enviando oro y plata desde Súzdal para decorar el sepulcro de Teodosio de Kiev. A la muerte de Gregorio, dejó por escrito a su familia que siempre ayudasen económicamente al monasterio. Los bisnietos de Šimon fueron enterrados en la Iglesia de Dmitri en Súzdal, construida por el obispo Jefrem que había sido ordenado en el monasterio.

Registro y testimonio histórico
Basándose en la identificación de Vilhelm Thomsen y comparando los nombres Alfrekr y Alrikr, el historiador Stender-Petersen relacionó Afrikan con el mismo Alrekr que aparece en la piedra rúnica Sö 101 y Sö 106 en Suecia. Omeljan Pritsak, sin embargo, se opone a esa identificación ya que considera que Yakun es Håkon Eiriksson (m. 1029), mientras que Alrekr no había nacido todavía.

Fyodor Braun sugiere que el modo Afrikan se basa en una pronunciación arcaica del diálecto del nórdico antiguo en Södermanland. La forma sería un caso oblicuo de *afreki o (hijo de) *afriką, *afrikan. El modo Friand no sería nombre de una persona, ya que no aparece en ningún registro de apelatrivos nórdicos, por lo que Braun sugiere que sería la forma apelativa de frjá ("amar"), frjándi, que tendría un vínculo familiar como "sobrino" en algunas fuentes. De la misma forma, no considera que Šimon derive de Sigmundr porque ši refleja al pronunciación de Södermanland, y en consecuencia Šimon se refiere a un varego que tomó el nombre cristiano Simon.

Pritsak por su lado, sugiere que el jarl Hákon Eiríksson tuvo un hermano llamado *Afreki que no aparece en las fuentes en nórdico antiguo. A su muerte, Hákon desterró a su sobrino debido a las relaciones de su padre con Olaf II de Noruega, aunque si hubiera sido así Simon hubiera tenido unos 12 años de edad.

Las dinastías de los Vorontsov y de los Aksákov, fueron unas de las familias nobles de Rusia que proclamaban ser descendientes directos por herencia del caudillo varego Šimon.

Referencias

Guerreros vikingos
Historia de Rusia
Historia de Ucrania
Rus de Kiev

Šimon


Programmed Airline Reservations System (PARS) is an IBM proprietary large scale airline reservation application, a computer reservations system, executing under the control of IBM Airline Control Program (ACP) (and later its successor, Transaction Processing Facility (TPF)). Its international version was known as IPARS.

By the 1960s, with the American Airlines SABRE reservations system up and running, IBM offered its expertise to other airlines, and soon developed Deltamatic for Delta Air Lines on the IBM 7074, and PANAMAC for Pan American World Airways using an IBM 7080. By 1967/8 IBM generalized its airline reservations work into the PARS system, which ran on the larger members of the IBM System/360 family and which could support the largest airlines' needs at that time (e.g. United Airlines ran about 3000 reservations terminals online in the 1972 timeframe). In the early 1970s IBM modified its PARS reservations system so it could accommodate the smaller regional airlines on smaller members of the 370 systems family. The high performance PARS operating system evolved from ACP (Airlines Control Program) to TPF (Transaction Processing Facility).

In the early days of automated reservations systems in the 1960s and 1970s the combination of ACP and PARS provided unprecedented scale and performance from an on-line real-time system, and for a considerable period ranked among the largest networks and systems of the era. In the early 1970s major US banks were developing major on-line teleprocessing applications systems and were in urgent need of ACP's high performance capabilities. ACP was made available by IBM to the banking industry in the mid-1970s. This system was used by the great majority of large airlines in the US and internationally; and its smaller 1970's version was used by many smaller regional airlines. PARS (and IPARS) was extremely successful, and it massively improved and revolutionized the efficiency of airlines passenger operations and their profitability.

Along with many other major and regional US airlines, the PARS system was later used by TWA and Northwest Airlines.   In this context PARS was also used as a marketing name by TWA when selling their system to travel agencies.
Swiss International Air Lines and Brussels Airlines discontinued using PARS beginning of 2016. IranAir, the Iranian National Airline, discontinued using IBM-ACP/IPARS at the beginning of 2000 due to Year 2000 (Y2K) problem.

CPARS (Compact Programmed Airlines Reservations) was used by smaller airlines (e.g. Icelandair).   Among other limitations (compared to PARS) was a shorter booking horizon of 90 days.

References

Further reading
 Winston, Clifford, "The Evolution of the Airline Industry", Brookings Institution Press, 1995. . Cf. p. 62.

IBM software
Travel technology
IBM mainframe software

Programmed Airline Reservations System


Slobodanka Čolović (Osijek, 10. siječnja 1965.), hrvatska atletičarka. Natjecala se za Jugoslaviju. Aktualna je hrvatska rekorderka na 800m na otvorenom i u dvorani te 1500m na otvorenom te je bivša rekorderka na 1500m u dvorani. Prva hrvatska atletičarka koja je 800m istrčala ispod 2 minute (1987.).

Natjecala se na Olimpijskim igrama 1988. u utrci na 800 metara. Osvojila je 4. mjesto. U istoj disciplini je na Europskom dvoranskom prvenstvu osvojila brončanu medalju.

Na Mediteranskim igrama 1983. je osvojila srebro u utrci na 800 metara i broncu u štafetnoj utrci 4 x 100 metara. Četiri godine kasnije, na MI u Latakiji osvaja zlatnu medalju u utrci na 800 metara.

Bila je članica Slavonije iz Osijeka.

Izvori

Hrvatski srednjoprugaši
Hrvatski sprinteri
Životopisi, Čepin

Slobodanka Čolović


The Norwegian Police Security Service (, ) is the police security agency of Norway. The agency was previously known as POT ( or Police Surveillance Agency), the name change was decided by the Parliament of Norway on 2 June 2001.

History and organization

The service was established in 1937 by direction of the Ministry of Justice led by Trygve Lie. It is responsible for monitoring and maintaining interior security in Norway. Known operational departments include counterintelligence unit, counterterrorism unit, counterproliferation and organized crime unit, counterextremism unit, investigation unit, surveillance unit, technology unit, security analysis unit and foreign citizens unit. In addition, PST is in charge of all VIP protection domestically and abroad except for the royal family, which has its own independent escort service.

PST is, unlike all ordinary police services, not a part of the National Police Directorate, but placed directly under the Ministry of Justice and Public Security. The agency is monitored by the Norwegian Parliamentary Intelligence Oversight Committee, after the debates concerning the Lund Report.

The organization consists of  (central unit) which is located in Nydalen, Oslo, as well as regional offices in all the police regions.

Directors
This is a list of the directors of the agency.

 1957–1966 : Asbjørn Bryhn
 1967–1982 : Gunnar Haarstad
 1982–1990 : Jostein Erstad
 1990–1991 : Svein Urdal
 1991–1993 : Jan Grøndahl (acting)
 1993–1996 : Hans Olav Østgaard
 1996–1997 : Ellen Holager Andenæs (acting)
 1997–2003 : Per Sefland
 2003–2004 : Arnstein Øverkil (acting)
 2004–2009 : Jørn Holme
 2009 : Roger Berg (acting)
 2009–2012 : Janne Kristiansen
 2012 : Roger Berg (acting)
 2012–2019 : Marie Benedicte Bjørnland
 2019–2022: Hans Sverre Sjøvold
 2022- : Beate Gangås

References

External links
Official website (in Norwegian)
Instruction for the Norwegian Police Security Service (in Norwegian)
Law on oversight of Intelligence, Surveillance and Security Agencies

1937 establishments in Norway

Norwegian Police Security Service


චාලක ශක්තිය යනු යම් වස්තුවක් තම5 චලිතය හේතු කොට ගෙන සතු කර ගන්නා ශක්තියයි. යම් වස්තුවක් නිශ්චලතාවයේ සිට එම වස්තුව පවතින ප්‍රවේගය දක්වා ත්වරණය කිරීමේදී සිදු කැරෙන කාර්යය ලෙස චාලක ශක්තිය අර්ථ දැක්වේ. එබඳු ත්වරණයකදී ලැබෙන මෙම චාලක ශක්තිය වස්තුවේ වේගය වෙනස් නොවන තාක් කල් නොවෙනස් ව පවතී. වස්තුව පවතින ප්‍රවේගයේ සිට නිශ්චලතාවයට පත් කිරීමට සමාන ප්‍රමාණයක කාර්යයක් කළ යුතු වේ.

යම් වස්තුවක වේගය ද, එනයින් එහි චාලක ශක්තිය ද වස්තුව පවතින අවස්ථිතික රාමුවට සාපේක්ෂ වේ. සුදුසු අවස්ථිතික රාමුවක් තෝරා ගැනීමෙන් ඍණ නොවන ඕනෑම අගයක චාලක ශක්තියක් යම් වස්තුවකට ඇති බව පෙන්‍විය හැක. උදාහරණයක් ලෙස, යම් නිරීක්ෂක‍යෙකු පසු කර යන වාහනයකට එම නිරීක්ෂකයාගේ දෘෂ්ටි කෝණය අනුව ශූන්‍ය නොවන චාලක ශක්තියක් ඇත. නමුත් වාහනය තුල සිටින (නොහොත් වාහනයේ ප්‍රවේගයෙන් ම ගමන් කරන) නිරීක්ෂකයෙකුට අනුව වාහනයේ චාලක ශක්තිය ශූන්‍ය වේ.

සම්භාව්‍ය යාන්ත්‍ර විද්‍යාවේ දී, භ්‍රමණය නොවන m ස්කන්ධයක් සහ v වේගයක් ඇති වස්තුවක චාලක ශක්තිය mv2/2 ලෙස ගණනය කැරේ. එහෙත් විශේෂ සාපේක්ෂතාවාදය අනුව මෙය ආලෝකයේ වේගයට වඩා ඉතා කුඩා වේගයන් ඇති වස්තූන් සඳහා හොඳ ආසන්න අගයක් පමණි.

මූලාශ්‍ර

චාලක ශක්තිය


Batia (Батя) est un film russe réalisé par Dmitri Efimovitch, sorti en 2021.

Synopsis

Fiche technique
 Photographie : Alexandre Tananov
 Musique : Alekseï Kestner
 Décors : Denis Bauèr, Anastasiia Egorova
 Montage : Ekaterina Pivneva

Notes et références

Liens externes

Film russe sorti en 2021
Comédie russe

Batia (film)


Tobias Mørch Kongstad (født 14. september 1996 i København) er en dansk cykelrytter, som kører for .

Meritter
2018
 5. plads, Scandinavian Race Uppsala
 10. plads, Gylne Gutuer

Eksterne henvisninger

Personer fra København
Mandlige cykelryttere fra Danmark

Tobias Kongstad


La Commission électorale de la République de Serbie (, ) est une organisation gouvernementale serbienne, indépendante et autonome selon la Constitution, chargée d'assurer le bon déroulement des élections.

Fonctionnement

Rôles

 Examiner des questions particulières de son champ d'activité
 Préparer des projets de règlements
 Préparer des rapports et d'autres documents
 Entreprendre certaines activités électorales

Composition
La commission électorale de la Serbie est composée de :

 Président

 Un représentant de l'Office statistique de la République de Serbie
 Secrétaire

Élection des membres de la commission
Le Président et les  sont nommés par l'Assemblée nationale pour un mandat de quatre ans, sur proposition des groupes parlementaires de l'Assemblée nationale.

Le président et les membres d'un bureau de vote ont leurs suppléants/suppléants, ces derniers ont les mêmes droits et responsabilités que les membres qu'ils remplacent.

Le Président, les membres de la Commission électorale de la République et leurs adjoints/suppléants doivent être licenciés en droit.

Le secrétaire de la commission de la république est nommé par l'Assemblée nationale dans les rangs des experts employés par son service, il participe aux travaux de la commission sans droit de décision.

Le représentant de l'office statistique de la république de Serbie participe aux travaux de la Commission sans droit de décision.

Notes et références

Politique en Serbie


An Orthophytum lemei in uska species han Liliopsida nga ginhulagway ni Edmundo Pereira ngan I.A.Penna. An Orthophytum lemei in nahilalakip ha genus nga Orthophytum, ngan familia nga Bromeliaceae. Waray hini subspecies nga nakalista.

Mga kasarigan

Orthophytum

Orthophytum lemei


El santuario de la Virgen de la Sierra, ermita de la Virgen de la Sierra, es una iglesia y lugar de culto católico situada a 15 kilómetros de Cabra (Córdoba), España, en la cima del Picacho de la Sierra de Cabra y donde es venerada la Virgen de la Sierra. Durante la primavera de cada año se celebran diversas romerías, y cada día 4 de septiembre a las 4 de la tarde, durante la feria local, se realiza la tradicional "Bajá" o traslado de la Virgen desde la ermita hasta la vecina ciudad de Cabra, donde se mantendrá durante un mes en la iglesia de la Asunción y Ángeles hasta su regreso a la ermita.

Geografía
El santuario está ubicado en pleno centro del parque natural de las Sierras Subbéticas. El enclave geográfico es considerado el balcón de Andalucía por las inmejorables vistas que se pueden tener desde su mirador y por encontrarse en el centro geográfico de esta comunidad, abarcando un espectacular escenario paisajístico, geológico y geográfico. Hasta allí acuden numerosos devotos de la virgen procedentes de toda Andalucía y España.

Historia
El edificio comenzó su construcción en el año 1260, muy ligado a la aparición de la virgen. La primera noticia histórica en el que se nombra el santuario que se conserva es la venta de la Venta de la Dehesa al Concejo de la Villa de Cabra en 1396; las siguientes referencias a la ermita serán los Libros de las Constituciones antiguas de la cofradía durante el . Sufre una gran modificación y ampliación el año 1591, dándole la mayoría de su aspecto actual.

Remodelación
La última remodelación importante fue realizada en 2007, renovando los tejados de todo el santuario, y rehabilitando la iglesia con utilización de mármol local. En la misma restauración se mejoró el mirador con un mapa de piedra de las vistas y el suelo.

Características
El edificio es de cruz latina, de única nave cubierta con bóveda de cañón y el crucero con casquete semiesférico. El camarín ochavado se completa con un grupo de edificios como la sacristía, la hospedería, la casa del capellán y la casa del santero. Estas dependencias se distribuyen alrededor de un claustro porticado.

Existe constancia documental de la existencia al menos desde 1668 de un retablo barroco dentro del santuario construido con mármol rojo propio de Cabra y mármol negro, obra de Melchor de Aguirre, con un camarín en el que se custodia la imagen de la Patrona de Cabra. El camarín fue proyectado en 1927 por el arquitecto José Daverio y su construcción fue financiada por Carmen Giménez Flores, I vizcondesa de Térmens. En las calles laterales existen tallas en piedra de san Joaquín y de san José con el Niño.

La imagen de la Virgen de la Sierra, de estilo gótico arcaico, data de finales del , y fue restaurada en 1978; mientras que el Niño es de estilo barroco del . Está dispuesta sobre una peana de mármol con aplicaciones de bronce, del propio José Daverio.

También existen tallas de san Fernando, considerado patrón y fundador del santuario, y de santa Ana, obra de 1742, del escultor Cecilio Antonio Franco Roldán. A la izquierda en la nave se ve una moderna imagen de crucificado llamado Cristo del Picacho, de madera barnizada en su color, de cuatro clavos, tallado por Miguel Arjona en 1980. En 2013 se incorporó la imagen de San Agustín, obra del cordobés José Antonio Cabello Montilla.

Véase también
 Santuario de la Virgen de la Sierra, en Villarrubia de los Ojos (Ciudad Real).
 Santuario de la Sierra, en Montblanch (Tarragona).

Referencias

Enlaces externos

 Cofradía de N.ª S.ª de la Sierra

Santuarios de España del siglo XIII
Santuarios de Andalucía
Ermitas de la provincia de Córdoba (España) del siglo XIII
Ermitas de la provincia de Córdoba (España) del siglo XVI
Edificios y estructuras de Cabra (Córdoba)

Santuario de Nuestra Señora de la Sierra (Cabra)


Júlio Rocha (São Paulo, 22 de octubre de 1979) es un actor brasileño.

Filmografía

Televisión

Enlaces externos

Actores de Brasil
Actores de televisión de Brasil
Nacidos en São Paulo

Júlio Rocha


محافظة ين باي  ( بالفيتنامية : Yên Bái ) هي إحدى محافظات فيتنام. وهي محافظة زراعية تقع في شمال شرق البلاد. وهي تشترك في الحدود مع ست محافظات هي محافظة ها زانغ، ومحافظة لاو كاي، ومحافظة لا تشاو، ومحافظة سون لا، ومحافظة فو تاه، ومحافظة توين كوانغ. تغطي المقاطعة مساحة 6,899.5 كيلومترا مربعا، وبلغ عدد سكانها 750,200 نسمة في تعداد عام 2008.

المصادر

شمال شرق (فيتنام)
محافظات فيتنام
مقاطعة وين باي

محافظة ين باي


Traditionelt landbrug er det oprindelige landbrug. I Danmark har der eksisteret traditionelt landbrug i ca. 6000 år. År 1866 gav den tyske biolog Ernst Haeckel traditionelt landbrug betegnelsen: Økologisk landbrug.
Landbrugshistorie

Traditionelt landbrug


Die 3. Ski-Orientierungslauf-Weltmeisterschaften fanden vom 26. Februar bis 1. März 1980 in Avesta, Schweden statt.

Herren

Einzel

Länge: 23,9 km
Posten: 9
Teilnehmer: 38

Staffel

Länge: insgesamt 64 km
Teilnehmer: 6 Staffeln

Damen

Einzel

Länge: 15,6 km
Posten: 9
Teilnehmerinnen: 22

Staffel

Länge: insgesamt 33 km
Teilnehmer: 5 Staffeln

Medaillenspiegel

Weblinks
 Ergebnisse auf lazarus.elte.hu

Sportveranstaltung 1980
1980
Sportveranstaltung in Schweden
Sport (Dalarnas län)
Gemeinde Avesta
Wintersport (Schweden)

Ski-Orientierungslauf-Weltmeisterschaften 1980


Diese Liste gibt den Fortschreibungsstand vom 15. April 2020 wieder und enthält 86 Baudenkmäler.

Baudenkmäler nach Gemeindeteilen

Mömbris

|}

Brücken

|}

Daxberg

|}

Dörnsteinbach

|}

Großhemsbach

|}

Gunzenbach

|}

Heimbach

|}

Hohl

|}

Kleinhemsbach

|}

Königshofen an der Kahl

|}

Mensengesäß

|}

Molkenberg

|}

Niedersteinbach

|}

Rappach

|}

Reichenbach

|}

Rothengrund

|}

Schimborn

|}

Strötzbach

|}

Siehe auch
 Liste der Bodendenkmäler in Mömbris

Anmerkungen

Literatur

Weblinks

Mombris
!Liste

Liste der Baudenkmäler in Mömbris


Stenberget et et bygningsværk i den svenske by Eslöv, Skåne län. Den er opført af sten som blev til overs, da Christian E. Nilsson, der nogle gange omtales som "Eslövskungen", opførte en villa, som stod klar omkring år 1900. Stenberget ligger på Villavägen i Eslöv. Stenberget blev bygget med Babelstårnet som forbillede, og Nilsson skulle angiveligt være blevet inspireret af Gustave Dorés illustration af babelstårnet i en bibel fra 1866.

Nogle scener i filmen Ingenjör Andrées luftfärd (1967) er filmet ved og på Stenberget.

Referencer

Litteratur
Joel Sallius: Gatunamn i Eslöv, Eslövs museums skriftserie 6, 1970

Eksterne henvisninger

Om Stenberget på Eslövs kommuns webbplats

Eslövs kommun

Stenberget (Eslöv)


Sredny Stog-kulturen var en ukrainsk kobberalderkultur 4.500-3.500 f.Kr. Kulturen er opkaldt efter øen Seredny Stih, der ligger midt i floden Dnepr, og hvor nogle af de første arkæologiske fund fra perioden blev gjort. Kulturen menes at have talt det urindoeuropæiske sprog og dermed stamkultur til alle andre indoeuropæiske kulturer. Kulturen blev fulgt af Kurgankulturer som Jamna-kulturen, en hyrdekultur der spredte sig vestpå.

Kulturen menes at have været en af de første til at tæmme heste til mad og måske til ridning. Kulturen havde permanente bosættelser og levede som jægere og samlere med hold af får og kvæg, kombineret med lavintens dyrkning af emmer, hirse og ærter

Notes

Arkæologi i Rusland
Kobberalder
Ukraines historie

Sredny Stog-kulturen