Adana, Türkiye'nin Adana ilinin merkezi olan şehridir. Seyhan, Yüreğir, Çukurova ve Sarıçam olmak üzere 4 ilçeye bölünür. Türkiye'deki altıncı büyük metropolitan alan olup ülkenin önde gelen tarım, ticaret ve kültür merkezlerinden biridir. Türkiye'deki maden zengini 4. bölge olan Adana; krom, demir, manganez, kurşun ve çinko yatakları açısından önem taşımaktadır.

Adana'nın merkezi; Mersin, Adana, Osmaniye ve Hatay illerini kapsayan coğrafi, ekonomik ve kültürel bir bölge olan Çukurova'nın merkezinde bulunur. Yaklaşık 6,33 milyon insana ev sahipliği yapan bölgenin büyük bir bölümü, tarıma oldukça elverişli, geniş ve düz bir arazidir.

Etimoloji
Birçok kaynağa göre Adana ismi Hitit İmparatorluğu egemenliğindeki Kizzuvatna krallığının AdaniyaURU adlı şehrinin isminden türemiştir. Yunan kolonizasyonu dönemiyle birlikte bölgeye yerleşen Yunan halkları tarafından ortaya atılan iddialar ise bu ismin; Mısır'dan gelip Yunan şehri Argos'a yerleşen mitolojik Yunan kabilesi Danaoi ya da efsanevi karakter Danaus'la ilgili olduğu şeklindedir. Danaja adındaki bir ülkeyle bağlantılı olan erken Mısır metinleri Thutmosis II (MÖ 1437) ve Amenophis III'ten (MÖ 1390-1352) kalan yazıtlardır. Miken Uygarlığı'nın çöküşünden (MÖ 1200) sonra Ege'deki bazı mülteciler Kilikya sahillerine gitmişlerdir. Dananayim ya da Danuna sakinleri; III. Ramses hükümdarlığı sırasında MÖ 1191 yılında Mısır'a saldıran bir grup denizci olarak tanımlanır. Denyen ise Adana şehrinin sakinleri olarak bilinir. Ayrıca söz konusu ismin PIE dilinde da-nu (nehir) Dana-na-vo (nehir kenarında yaşayan insanlar) (İskitli göçmenler) ve Rigveda'da (Danavas) yaşayan iblisler ile bir bağlantısı olması mümkündür.

Homeros'un İlyada'sında şehir Adana olarak anılır. Helenistik dönemde Kilikya'daki Antiohya () ya da Antiochia ad Sarum (Yunanca: Ἀντιόχεια ἡ πρὸς Σάρον; "Sarus üzerindeki Antiohya") olarak da bilinirdi. The Helsinki Atlas editörleri Adana'yı geçici olarak Quwê olarak tanımlamışlardır. Bu isim Hititlerin yıkılışından sonra bölgede kurulan Geç Hitit Krallıklarından biri olan Kue'den (Hiyava) gelmektedir. İsim bazı kaynaklarda aynı zamanda Coa olarak da gösterilir ve Kitab-ı Mukaddes'te belirtilen Kral Süleyman'ın atlarını temin ettiği yer olduğu yönünde yaklaşımlar bulunmaktadır. Şehrin Ermenice ismi Ատանա Atana ya da Ադանա Adana'dır.

Bir antik Grek-Roman efsanesine göre Adana ismi kökenini; Seyhan Nehri (Sarus) yakınlarında bir yere gelip Adana'yı kuran Uranus'un iki oğlu Adanus ve Sarus'tan almaktadır. Şehrin ismine ilişkin daha eski bir efsaneye göre ise Akad, Sümer, Babil, Asur ve Hitit mitolojileri tarafından ormanın yakınlarında yaşadığına inanılan ve Tesup veya Ishkur olarak da bilinen gök gürültüsü tanrısı Adad'ın ismi bu bölgeye verilmiştir. Bu savı kanıtlayan Hititlerin isimleri ve el yazmaları o bölgede bulunmuştur. Bu teori gök gürültüsü tanrısının çok fazla yağmur getirmesi ve bu yağmurun bölgeye büyük bir bolluk sağlamasından beridir devam eder. Bu tanrı yörenin sakinleri tarafından sevilir ve saygı duyulurdu. Onun şerefine, söz konusu bölge "Uru Adaniyya;" diğer bir deyişle "Adana Bölgesi" olarak anılmaya başlanmıştır.

Ali Cevad'ın 'Memalik-i Osmaniye Coğrafya Lügatı'na göre ise Adana'da yaşayan İslamlar, Adana ismini, Harun Reşid'in vali nasbettiği Ebu Süleym Ezene'ye nisbet etmektedir. Aynı kitaptaki bilgilere göre yerleşik Rumlar, Adanus ve Sarus adlı iki kardeşin adını öne çıkarırlar.

Tarihçe
 Adana'nın tarihçesi 3.000 yıl kadar öncesine dayanmaktadır; bölgedeki arkeolojik bulgular Paleolitik Çağ'a değin uzanan insan yerleşkelerini gün yüzüne çıkarmıştır. Arkeologların taş bir duvar ve bir şehir merkezi buldukları Tepebağ Höyüğü Neolitik Çağ'da inşa edilmiştir ve Çukurova bölgesindeki en eski şehir olarak düşünülmektedir. Adana isminde bir yer Sümer destanlarından biri olan Gılgamış Destanı'nda söz edilmektedir; ancak bu çalışmanın coğrafyası, sözü geçen yerin konumunu belirlemek için çok muğlaktır.

Hattuşaş'ta (Boğazkale) bulunan Hitit Kaya yazıtlarına göre Kizzuvatna, MÖ 1335 dolaylarında Hititlerin koruması altında Adana'yı yöneten ilk krallıktı. Aynı zamanda şehir Uru Adaniya ve sakinleri ise Danuna olarak anılırdı. MÖ 1191-1189'a rastlayan yıllarda Hitit İmparatorluğu'nun çöküşüyle başlayan batı kaynaklı akınlar ovanın denetiminin çok sayıda küçük çaplı krallıklara geçmesine neden olmuştur. Hititler sonrası dönemde şehir Geç Hitit Krallıklarından biri olan Hiyava veya diğer adıyla Kue hakimiyetine girmiştir. Akabinde de Asurlular MÖ 9. yüzyılda, Persler MÖ 6. yüzyılda, MÖ 333'te Büyük İskender, Selevkoslar, Kilikya korsanları, Romalı devlet adamı Pompey ve Kilikya Ermeni Krallığı (Kilikya Krallığı) bölgenin denetiminde söz sahibi olmuşlardır.

Adana'nın tarihçesinin, özü itibarıyla Tarsus'un tarihçesiyle bir bağlantısı vardır; Seyhan Nehri'ne komşu olan bu iki şehrin konumu nehir tarafından değiştirildiğinden bu şehirler sıklıkla aynı kent olarak anılır ve ismi de asırların seyrine göre değişmiştir. Romalılar döneminde Adana göreceli olarak az bir önem arz etmekteydi ve bu sıralarda bölgenin metropolü konumunda Tarsus bulunmaktaydı. Gnaeus Pompeius Magnus devrinde ise şehir Kilikya korsanları için bir hapishane olarak kullanılmıştır. Birkaç yüzyıl sonra şehirde doğuya giden Roma askerî yolu üzerinde yerel bir istasyon kurulmuştur. MS 395'te Roma İmparatorluğu'nun kesin çöküşünün ardından bölge Bizans İmparatorluğu'nun bir parçası hâline gelmiş ve muhtemelen Julianus'un hükümdarlığı zamanında gelişmişti. Büyük köprülerin, yolların, hükûmet binalarının, sulama ve fidanlıkların inşasıyla beraber Adana ve Kilikya bölgenin en önemli ve gelişkin ticaret merkezi hâline gelmiştir. Özellikle Kilikyalılar devrinde Ayas (bugünkü adıyla Yumurtalık) ve Kozan (eski adıyla Sis) bölgedeki diğer büyük şehir ve yönetim merkezleriydi.

Adana tarih boyunca sırasıyla Luvi Krallığı (MÖ 1900), Arzava Krallığı (MÖ 1500-1333), Hitit İmparatorluğu (MÖ 1900-1200), Asurlular (MÖ 713-663), Pers İmparatorluğu (MÖ 550-333), Helen Antik Yunan Uygarlığı (MÖ 333-323), Selevkos İmparatorluğu (MÖ 312-133), Kilikya Prensliği (MÖ 178-112), Romalılar (MÖ 112-MS 395), Bizans İmparatorluğu (395-638; 964-1071), Abbasiler, Büyük Selçuklu İmparatorluğu, Memlükler, Ramazanoğlu Beyliği, Osmanlı İmparatorluğu ve Türkiye'nin egemenliği altına girmiştir.

Antik geçmiş
Seyhan ve Ceyhan nehirlerinin deltasında verimli sulak arazide kurulu Adana'nın tarihi, coğrafi konumu nedeni ile MÖ 6000 yıllarına dek uzanmaktadır. Adana, Antik Kilikya Bölgesi'nin en önemli şehirlerinden birisidir. Hititlerden Osmanlıya, gelmiş geçmiş birçok medeniyetin beşiğidir. Yaygın görüşe göre Adana, adını Yunan mitolojisine göre gök tanrısı Uranus'un oğlu Adanus'tan almıştır. Ancak bu konuda başka görüşler de ileri sürülmüştür. Bir görüşe göre Adana'ya ait en eski yazılı kayıtlara ilk defa, Anadolu yarımadasının en köklü uygarlıklarından biri olan Hititlerin kaya kitabelerinde rastlanmaktadır. Boğazköy metinleri olarak bilinen ve MÖ 1650 yılına tarihlenen bir Hitit tabletinde, Adana havalisinden Uru Adania yani Adana bölgesi olarak bahsedilmektedir. Bu konuda sadece bu tablet dikkate alınacak olsa bile Adana isminin en az 3640 yıllık bir geçmişi vardır. Bir başka rivayete göre eski çağlarda Seyhan Nehri kıyılarının bol miktarda söğüt ağacı ile kaplı olması ve bu ağacın Mezopotamya kavimlerince And ağacı olarak tanınması da kente Adana isminin verilmesinde etkili olmuştur. Yine başka bir görüşe göre, ormanlık yörelerde yaşadığına inanılan fırtına tanrısı Adad (Tesup) adının, ormanları bol Toroslar ile Seyhan Nehri bölgesinin oluşturduğu Adana yöresine isim olarak verilmiş olduğuna inanılmaktadır. Fenikeliler de bölgeye efendi anlamına gelen tarım ve bitki tanrısı Adonis'in adını vermişlerdir.

Tarihî araştırmalardan elde edilen bilgilere göre Adana, Yontma Taş Devri'nden bu yana yerleşim yeri olmuştur. Kilikya'nın en eski yerleşim merkezlerinden biri Tepebağ Höyüğü ilk çağlardan kalmadır. Höyükte rastlanan surlarla çevrili kent çekirdeği burada Neolitik Çağ'da yaşayan kent dönemine ışık tutmaktadır.

Kilikya yöresinde yapılan arkeolojik araştırmalar neticesinde on değişik uygarlık ile devlet, krallık, beylik ve padişahlık gibi çok çeşitli siyasi güçlerin ortaya çıktığı görülmüştür. Kilikya'yı egemenlikleri altına alan medeniyetler şu şekilde sıralanabilir: Luvi Krallığı, Kizzuvatna Krallığı, Hitit Krallığı, Kue (Ove) Krallığı, geç Hitit Krallığı, Asur Krallığı, Syennesis Krallığı, Pers İmparatorluğu, Helenistik Dönem, Selevkos Krallığı, Otonom Dönem, Roma İmparatorluğu, Büyük Selçuklu İmparatorluğu, Ramazanoğlu Beyliği ve Osmanlı İmparatorluğu.

Orta Çağ'da da Adana eski önemini korumaya devam etmiş, bu durum İpek Yolu'nun buradan geçmesiyle daha da artmıştır. Bu dönemde buraya egemen olan uygarlıklar ise şunlardır: Doğu Roma İmparatorluğu (395 - 638), Selçuklular (1071 - 1097). Bu dönemde çeşitli uygarlıklar Kilikya bölgesine egemen olmak için savaşlar yapmışlardır.

Orta Çağ
7. yüzyılın ortalarında şehir Araplar tarafından ele geçirilmiştir. Arap kökenli bir kaynağa göre şehrin ismi Yazene'nin torunu Ezene'den gelmektedir.

Bizans 964'te Adana'yı yeniden ele geçirmiştir. 1071'de Alp Arslan'ın Malazgirt Meydan Muharebesi zaferinin ardından Selçuklular, Bizans İmparatorluğu'nun büyük bir kısmını hâkimiyeti altına almıştır. 1071 yılından bir süre önce Adana'ya ulaşıp şehri ele geçirmişlerdir ve 1097'de Birinci Haçlı Seferi önderi Tancred, Adana'yı ele geçirene kadar şehri ellerinde tutmuşlardır.

1132 yılında I. Levon komutası altındaki Kilikya Ermeni Krallığı tarafından ele geçirilmiştir. 1137'de ise bölgeye Bizans kuvvetlerince el konulmuştur fakat Ermeniler 1170 dolaylarında şehri yeniden hâkimiyetleri altına almışlardır. 1268'de şehrin büyük bir bölümünü yıkan şiddetli bir deprem meydana gelmiştir. Deprem sonrasında Adana yeniden inşa edilip 1359'a kadar Kilikya Ermeni Krallığı'nın bir bölümü olarak kalmıştır ancak yapılan bir barış antlaşması sonucu şehir III. Konstantin tarafından Mısır'ın Memlük Sultanı'na devredilmiştir. Memlüklülerin şehre girmesiyle beraber birçok Türk ailesinin Adana'ya yerleşmesine olanak sağlanmıştır. Memlükler tarafından getirilen Ramazanoğulları, Osmanlılar Adana'yı ele geçirene dek şehirde hüküm sürmüş Türk ailelerinden birisidir.

Cumhuriyet dönemi

I. Dünya Savaşı'ndan sonra Adana ve çevresi Fransa tarafından işgal edildi. Mustafa Kemal Atatürk'ün Kurtuluş Savaşı esnasında gösterdiği diplomatik başarı sonucu yapılan 20 Ekim 1921 tarihli Ankara Anlaşması ile Fransa, Adana ve çevresinden çekilmek zorunda kaldı (5 Ocak 1922).

II. Dünya Savaşı sırasında (30 Ocak 1943) İngiltere Başbakanı Winston Churchill ve İsmet İnönü, Adana'ya 23 kilometre uzaklıktaki Yenice'de bir araya gelmiştir. Toplantıda Churchill, Türkiye'nin müttefikler yanında II. Dünya Savaşı'na katılmasını istemiş, ancak İnönü bunu reddetmiştir. Tarihte bu zirve Adana Buluşması olarak bilinir.

1955 yılında Demokrat Parti hükûmetinin ABD ile yaptığı anlaşma gereği olarak, Adana'nın 10 km doğusundaki İncirlik beldesinde NATO Hava Üssü kuruldu. Soğuk savaş yıllarında, 1991 Körfez Savaşı'nda ve 2003 Irak Savaşı'nda etkin olarak kullanılmıştır.

1956 yılında Seyhan Barajı ve Hidroelektrik Santrali hizmete açıldı.

1998 yılında 6,2 büyüklüğünde bir deprem meydana gelmiştir. Ceyhan Depremi olarak bilinen depremde çoğu Ceyhan'da olmak üzere toplam 145 kişi yaşamını kaybetti.

Adana, 1986 yılında çıkarılan 3306 sayılı Kanun ile büyükşehir unvanı kazandı. Başlangıçta iki ilçe (Seyhan ve Yüreğir) Adana Büyükşehir Belediyesinin sınırlarına dâhil edildi. 2004 yılında çıkarılan 5216 sayılı Kanun ile büyükşehir belediyesinin sınırları, valilik binası merkez kabul edilerek yarıçapı 30 kilometre olan dairenin sınırlarına genişletildi. Bu sınırlar içinde kalan 5 ilçe, büyükşehir ilçe belediyeleri hâline geldi. 2012 yılında çıkarılan 6360 sayılı Kanun ile 2014 Türkiye yerel seçimlerinin ardından büyükşehir belediyesinin sınırları il mülki sınırları oldu.

2023 Kahramanmaraş depremleri
6 Şubatta meydana gelen depremler Adana'ya zarar vermiştir. Depremde Adana'da 454 kişi hayatını kaybetmiş, ve birçok kişi yaralanmıştır.

Coğrafya
Şehrin kuzeyini hidroelektrik santrali ve 1956 yılında yapımı tamamlanan Seyhan haznesi kuşatır. Baraj hidroelektrik kuvveti için yapılmış olup alçak Çukurova düzlüğünü sulamak amaçlıdır. Ovaya dökülen şehrin iki sulama kanalı, şehir merkezi boyunca doğudan batıya doğru geçer. Yüreğir Ovasını sulama amaçlı yapılan başka bir kanal da bulunmaktadır.

Şehir merkezinin denizden yüksekliği 23 metredir.

İklim
Adana, tipik Akdeniz iklimine sahiptir. Kışları ılık ve yağışlı, yazları ise sıcak ve kuraktır. En yüksek sıcaklık, 24 Ağustos 1958 tarihinde 45.6 °C olarak ölçülmüştür. En düşük sıcaklıksa 20 Ocak 1964'te −8.1 °C olarak kayıtlara geçmiştir.

Nüfus

1986 yılında Adana büyükşehir statüsü kazanıp il merkezinde yeni ilçeler kurulmuştur. Bu yıldan itibaren il merkezi nüfusu aşağıdaki gibidir.

2004 yılında çıkarılan kanun nedeniyle il merkezinde olmayan Karaisalı ilçesi de büyükşehir sınırlarına girmiş olup 2008-2012 yılları arasındaki nüfus verilerine Karaisalı da dahil edilmiştir. 2012 yılında ise ilin tamamı büyükşehir sınırlarına girmiştir.

Osmanlı İmparatorluğu tarafından 1893 yılında yapılan nüfus sayımı sonucuna göre Adana merkezin nüfusu 70.702 kişidir. Bunun %82'sini Türkler, %14'ünü Ermeniler, %2'sini Rumlar ve %2'sini Katolik oluşturmaktaydı.

İkinci Dünya Savaşı'nın ardından gelen yardımlar ve başlayan endüstriyel yatırımlar ile büyüme sürecine giren Adana ilinin nüfusu, 2016 yılı TÜİK verilerine göre 2.201.670 kişiye ulaşmıştır.

Ekonomi

Adana, ilk sanayileşen şehirlerden biri olmuştur. Seyhan Barajı'nın inşasıyla ve tarım tekniklerindeki gelişimlerle beraber 1950'li yıllarda tarımsal verimde büyük gelişmeler yaşanmıştır.

Adana; pamuk, buğday, soya fasulyesi, arpa, üzüm ve narenciyenin büyük miktarlarda üretildiği Çukurova tarım bölgesinin pazarlama ve dağıtım merkezidir. Türkiye yetilen mısır ve soya fasulyesinin yarısını Adana'da üretilmektedir. Türkiye'deki yerfıstığının %34'ü ve portakalın %29'u Adana'da yetiştirilmektedir. Bölgedeki çiftçilik ve tarım kaynaklı şirketlerin çoğu genel müdürlüklerini Adana'da açmıştır.

Tekstil ve deri sanayi Adana'nın üretiminin %29'unu oluşturan büyük sanayi kollarıdır ve bitkisel yağ ile işlenmiş yiyecek üreten tesisler de sayıca fazladır. 2008 itibarıyla Adana'da Türkiye'de en üst sıralarda yer alan 500 sanayi firmasının 11'ine ev sahipliği yapar. Otomotiv sanayide Adana'nın en büyük firması olan Temsa'nın 2.500'den fazla çalışana sahip olup yıllık 4.000 otobüs üretmektedir. Marsan-Adana, Türkiye'deki en büyük margarin ve bitkisel yağ fabrikasıdır. Advansa Sasa, 2.650 kişiye istihdam sağlamakta olup Avrupa'nın en büyük polyester üreticisidir. Adana Organize Sanayi Bölgesi'nin 1225 hektar alan üzerine kuruludur ve küçük-orta ölçekli 300 civarı tesise ev sahipliği yapmaktadır.

TÜYAP Fuar ve Kongre Merkezi, fuarlara, iş konferanslarına ev sahipliği yapar ve şu anda Çukurova'daki işletmeler için temel buluşma noktasıdır. Akademi yönelik 2000 kişilik Kültür ve Kongre Merkezi, 2010 yılında Çukurova Üniversitesi kampüsüne açılmıştır. Adana HiltonSA, Seyhan ve Sürmeli otelleri şehrin 5 yıldızlı otelleridir. Sheraton ve Türkmen Otel'i nehrin doğu yakasında, Ramada Otel ise şehrin merkezindedir.

Adana'da medya ulusal ve yerel acenteler aracılığıyla yürütülmektedir. 1918'de yayınlanmaya başlanan Yeni Adana, Adana'nın en eski gazetelerinden olup hâlâ yayın hayatına devam etmektedir. Ekspres, Toros ve Bölge gazeteleri hem Adana'da hem de Çukurova'da hizmet veren diğer yerel gazetelerdir. Çukurova TV, Adana'daki en büyük yayın şirketidir. Kanal A, Akdeniz TV ve Kent TV diğer büyük yayın şirketleridir. Birçok ulusal gazetenin bölgesel yayımcılık merkezi Adana'da bulunmaktadır. Hürriyet gazetesinin eki Hürriyet Çukurova 48.000 tiraja sahip en popüler bölgesel gazetedir.

Ticaret

Güney Türkiye'deki önde gelen ticari merkezlerden biri olan şehir birçok şirketin ve kamu kuruluşunun bölgesel müdürlüklerine ev sahipliği yapmaktadır. TÜYAP Sergisi ve Kongre Merkezi fuarlar ve iş konferanslarına ev sahipliği yapmakla birlikte şu anda Çukurova'daki iş meseleleri konusunda ana buluşma noktasıdır. Akademiye yönelik 2000 koltuklu Alper Akınoğlu Kongre Merkezi 2012 yılında Çukurova Üniversitesi kampüsüne açılması beklenmektedir.

Adana Ticaret Odası (ATO) 1894 yılında pamuk ticaretine rehberlik etmek ve düzenlemek için kurulmuş olup Türkiye'deki ilk ticaret odalarından biridir. Günümüzde bu ticaret odası 25.000'den fazla şirket üyesi ve buna ek olarak iş hisseleri ve onlar adına destekçilere sahiptir. Adana Ticaret Borsası, 1913'te kurulmuş olup tarım ürünlerinin çiftlik hayvanlarının ticaretini güvenli ve açık bir biçimde düzenlemekle sorumludur. Borsanın şu anda 1350 üyesi vardır ve Büyükşehir Belediyesi Tiyatro Salonu'nun karşısında bulunmaktadır. 24 Nisan 2014 tarihinde CumhurBaşkanı Abdullah Gül'ün, Adana-Ceyhan istikameti, D 400 karayolu üzeri 11. km'de, temelini attıkları 72.000 M2'lik alanda yaptıkları yeni yerlerine 18 ay sonra taşınacaklardır.

Turizm endüstrisi Seyhan Nehri'nin her iki yakasına ve şehir merkezine inşa edilmekte olan birçok otelle beraber gelişmektedir. Ceyhan ve Yumurtalık ilçelerinin sahil bölgelerinin Enerji merkezli Sanayi Bölgeleri olarak kabul edilmesi Adana'yı otel inşası konusunda cazip bir noktaya taşımıştır. 4200 misafir kapasiteli 29 otel iki yıl içinde ikiye katlanacaktır; otel yataklarının toplam sayısı 8400'e yükselmektedir. Şu anda şehrin 5 yıldızlı otelleri olan Hilton, Sheraton,Seyhan, Sürmeli, şehrin batı ucundaki Anemon otelleri şu anda inşa halinde olan Türkmen, şehir merkezindeki Ramada ve Divan otelleri tarafından tamamlanacaktır.

Tarım
Alüvyonların getirdiği verimli toprakları nedeniyle senelerdir bir cazibe merkezi olan, ülkenin en verimli ovalarından Çukurova'da buğday, ayçiçeği, zeytin, nar, mısır, narenciye (portakal, turunç, mandalina ve limon), muz, kivi, baklagiller, şekerkamışı, patates, domates, biber, marul, lahana, soğan, pirinç, soya, pamuk, üzüm, yerfıstığı, bakla, börülce, fasulye, hıyar, badem, karpuz, kavun, yenidünya gibi birçok ürün üretilmektedir.Ama bu ürünlerin en önemlisi pamuktur. Üretim klasik sulama sistemlerinden, yağmurlama (damla sulama) teknolojisine geçilmektedir.

Hayvancılık
Tarım ile birlikte hayvancılık da coğrafi koşulların imkân vermesiye Adana ekonomisine ülke ekonomisinin ortalamasının üstünde katkı sağlamaktadır. Büyükbaş ve küçükbaş hayvancılığın yanı sıra, Akdeniz'e kıyısı bulunan Adana'nın ilçeleri Yumurtalık ve Karataş'ta deniz mahsülleri üretimi de önemli bir yer tutmaktadır.

Adana ili genelinde hayvan mevcudu ilin coğrafi durumu, iklim şartları ve tarımsal karakterine göre değişiklik göstermektedir. Ova kısımlarında tüm alanlar ekime ayrıldığından daha çok ahır hayvancılığı yapılmaktadır. Şehir merkezine yakın yerlerde besi hayvancılığı ve tavukçuluk, dağlık ve ormanlık yerlerde ise koyun ve keçi beslenmektedir.

Adana'dan komşu il ve ülkelere her zaman hayvan sevkiyatı yapılmaktadır. Bunun yanında %80 oranında Doğu Anadolu Bölgesi ve Güneydoğu Anadolu Bölgesinden canlı hayvan ve ürünlerinin girişi yapılmaktadır. Özellikle kurban bayramı döneminde bu oranın arttığı görülmektedir. Kaçak girişlerin engellenememesi sağlıklı değerlere ulaşılmasını zorlaştırmaktadır.

Madencilik
Metalik madenler içinde krom, demir ve manganez, kurşun, çinko, enerji hammaddelerinden kömür ve endüstriyel hammadde kaynaklarından kuvars ve kuvarsit, kil, barit, kireçtaşı ve kum agregası ve pomza bu zenginliklerin başında gelmektedir.

Krom madenciliğinde Türkiye genelinde 4. bölgeyi oluşturan Adana ili, komşu olduğu Mersin ve Hatay limanlan sayesinde önemli ihraç potansiyeline sahiptir.

Bugüne kadar maden ürünleri içinde Adana'ya en fazla döviz kazandıran kromitin son yıllarda düşen fiyatları sebebiyle şu anda durma noktasında görünmesine rağmen, yakın gelecekte kromit madenciliğinde bir canlanma beklenmektedir.

İl içindeki ikinci derecede öneme sahip demir ve manganez de özellikle İsdemir için üretilmektedir. Son yıllarda yanlış politikalar yüzünden ithal cevhere yönelen İsdemir'in yerli cevhere gereken önemi vermesi kaçınılmaz olup, bu sektörde canlanma olacağı beklenmektedir.

Tufanbeyli ilçe sınırları içinde yer alan ve termik santral kurmaya uygun 300 milyon tondan daha büyük bir rezerve sahip ortalama 1100-1300 kcal/kg'lık linyit yatakları ihale aşamasındadır. Adana ili için yine önemli miktarda kuvars kumu ve kuvarsit yatakları bulunmuş olup, Mersin'deki Anadolu Cam Sanayi, İzocam gibi sanayi kuruluşlarına uzun süreli potansiyel yaratmaktadır.

Aynı şekilde kırmataş teknolojisine uygun çok fazla kireçtaşı ve beton agreası bulunan Adana'da çok iyi kalitede olmasa da ihtiyaçları fazlasıyla karşılayacak kil yatakları da mevcuttur. Adana il sınırları içinde Türkiye rezervinin %7,4'ünü oluşturan pomza yatakları da geleceğe yönelik önemli bir hammaddedir.

Sonuç olarak 21. yüzyıla girerken Adana madencilik sektöründe de iddialı olabilecek ve ülke ekonomisine katkılar sağlayacak potansiyele sahiptir. Enerji açığını kapatmak amacıyla çevre dostu domestik yakıt üretimine elverişli kaliteli kömür ithalatı da Adana il sınırları içerisindeki Toros Gübre ve Kimya Sanayi limanından gerçekleştirilmektedir.

Kültür

Turizm

2009 yılında Adana'yı ziyaret eden yabancı turist sayısı 81.736 dır. Bunun %50'sini Almanlar, %23'ünü KKTC vatandaşları, %4'ünü Hollandalılar ve %3'ünü İngilizler teşkil eder. Gelen turistlerin 80.702'si Şakirpaşa Havaalanı'ndan, 1.034'ü Botaş Limanı'ndan giriş yapmıştır.

Şehirde turistik mekanlardan bazıları:

Şehir merkezi
 Taşköprü (Justinianus Roma Köprüsü)
 Adana Arkeoloji Müzesi
 Adana Etnografya Müzesi
 Adana Atatürk Evi Müzesi
 Adana Sinema Müzesi
 Bebekli Kilise (İtalyan Katolik Kilisesi)
 Adana Bedesteni
 Büyük Saat
 Sabancı Merkez Camii
 Demir Köprü
 Yağ Camii
 Adana Ulu Camii
 Tarihi Kazancılar Çarşısı
 Akkapı Şeyh Cemil Nardalı Konağı

Adana çevresi
 Varda Köprüsü
 Çiftehan Kaplıcaları
 Karatepe-Aslantaş Millî Parkı
 Aladağlar Millî Parkı
 Yumurtalık Lagünü Millî Parkı
 Akyayan Gölü
 Anavarza Antik Kenti ve Anavarza Kalesi
 Comona (Şar) Antik Kenti
 Misis Antik Kenti (Mopsuestia)
 Misis Mozaik Müzesi
 Magarsus Antik Kenti
 Akören Kilisesi ve Antik Kenti
 Ceyhan-Sirkeli Höyüğü Muvattali Kabartması ve Antik Kenti
 Yılankale
 Toprakkale
 Kozan (Sis) Kalesi ve Manastırı
 Kurtkulağı Kervansarayı
 Acısu Kaplıcaları ve Haruniye Termal Suyu
 Akçatekir, Bürücek, Aladağlar, Horzum, Fındıklı, Hamidiye, Asar, Asmacık, Armutoluk, Belemedik, Meydan, Çamlıyayla ve Kızıldağ yaylaları
 Ağyatan Kuş Cenneti ve Tuzla Gölü

Oteller

Adana her ne kadar Türkiye'nin gelişmiş şehirlerinden biri olsa da otel bakımından fakir şehirlerinden biridir. Fakat, son zamanlarda çok fazla otel yapımı ve inşaatı dikkat çekmektedir.

Mevcut oteller:

- Divan Otel(5*)
 Büyük Sürmeli Otel (5*)
 HiltonSA (5*)
 Anemon Hotels (5*)
 Seyhan Oteli (5*)
 Adana Sheraton Otel & Convention Center (5*)
 Adana Ramada Otel (4*)
 Grand Adanus Otel (4*)
 Mavi Sürmeli Otel (4*)
 Erten Otel (4*)
 Türkmen Hotel (İnşaat halinde) (5*)
 İbis Otel (3*)
 Yol-İş Holiday Oteli (3*)
 Adana Park Otel (3*)
 Premier Otel(4*)
 Adanava Otel(4*)
 Çukurova Park Otel (4*)
 İnci Otel (4*)
 Park Royal otel (4*)
 Masel Otel (4*)
 Sedef Oteli (4*)
 Ekinci Garden Hotel (4*)
 Akdeniz Hotel (3*)
 Hotel Bosnalı (tarihi bina)

Müzeler
 Adana Arkeoloji Müzesi
 Adana Etnografya Müzesi
 Adana Atatürk Müzesi
 Misis Mozaik Müzesi
 Anavarza Antik Kenti ve Anavarza Kalesi (Kozan)
 Şar (Comana) Antik Kenti (Tufanbeyli)
 Misis Antik Kenti
 Magarsus Antik Kenti (Karataş)
 Ayas (Aigaiai) Antik Kenti
 Akören Antik Kenti (Aladağ)
 Sirkeli Höyüğü ve Muvattali Kabartması

Tarihî yerler
 Toprakkale (Misis)
 YılanKale (Ceyhan)
 Dumlu Kalesi (Ceyhan)
 Tarihî Tepebağ Evleri (Adana)
 Ramazanoğlu Konağı (Adana)
 Kurtkulağı Kervansarayı (Ceyhan)
 Hayriye Hanım Konağı (Reşatbey, Adana)
 Çarşı Türk Hamamı (Adana)
 Büyüksaat Kulesi ve Adana Bedesteni
 Taşköprü (Justinianus Roma Köprüsü) (Adana)
 Kozan Kalesi ve Manastırı
 Ulu Camii (Adana)
 Hasan Ağa Camii (Adana)
 Yağ Camii (Eski Kilise) (Adana)
 Bebekli Kilise/Aziz Pavlus Kilises (Adana)
 Yeşil Mescid (Adana)
 Lokman Hekim KÖPRÜSÜ (MİSİS)

Yaylalar
 Aladağ Meydan Yaylası
 Aladağ Ağcakise, Başpınar Bıcı ve Kosurga Yaylaları
 Feke İnderesi Köyü Yaylası
 Karaisalı Kızıldağ Yaylası
 Kozan-Horzum Yaylası ve Çulluuşağı Yaylaları
 Kozan Göller Yaylası
 Pozantı- Akçatekir Yaylası
 Pozantı-Eskikonacık yaylası
 Pozantı-Armutoluğu Yaylası
 Pozantı Fındıklı Köyü Yaylası
 Pozantı Belemedik Yaylası
 Pozantı Asar Yaylası
 Saimbeyli Çatak Yaylası
 Tufanbeyli Kürebeli Yaylası
 Tufanbeyli Obruk Yaylası

Mimari
Adana mimarisinin altın çağı 15. yüzyılın sonları ve Ramazanoğulları'nın Adana'yı başkenti olarak seçtiği 16. yüzyıldır. Şehir o dönemde birçok yeni mahallelerin kurulmasıyla beraber süratle büyür. Adana'nın tarihi açıdan dönüm noktası sayılabilecek birçok yapısı bu dönemde inşa edildiği için Memlüklü ve Selçuklu mimarisi Adana'nın mimarlık tarihinde önemli bir yer tutar. Roma-Bizans Devri'nde kalan tek eser Taşköprü olup birkaç kamu binası Osmanlı hükümdarlığı sırasında şehre inşa edilmiştir.

Tepebağ'ın tarihi mahallesindeki ilk imar çalışmaları neolitik çağa uzanır. Seyhan Nehri'nin karşısındaki tepede bulunan Tepebağ'ın surlarla çevrilmesinin ardından Taşköprü'nün uzağında kalmıştır. Varlıklı bir Ermeni mahallesi Osmanlı döneminde ortaya çıkmıştır ve Tepebağ şehrin Ermeni mimarisini tarihi evleri ve taşokullarıyla yansıtır. Günümüzde Tepebağ bir arkeolojik parka çevrilmekte olup, arkeolojik kazıların yanında 18. yüzyıldan kalma evler ve kamu binaları restore edilip butik otellere, kafelere ve restoranlara dönüştürülmektedir.

Şehrin içinden geçen Seyhan nehri üzerindeki köprülerden en dikkat çekeni 4. yüzyıldan kalma bir Roma köprüsü olan Taşköprü'dür. 2007 yılına kadar motorlu araçlara açık olan bu köprü dünyadaki en eski köprü unvanına sahipken günümüzde sadece yaya ve bisiklet trafiğine açıktır. Berlin-Bağdat Demiryolu Projesinin bir ayağı olan Demirköprü, 1912'de inşa edilen bir tren köprüsüdür. Şehir merkezinin güneyinde bulunan Regülatör köprü ise nehir suyu için bir regülatör olarak kullanılan bir köprüdür. Aynı zamanda yayalara tahsis edilen üç köprü de bulunmaktadır, bunlar; Seyhan ve Mustafakemalpaşa köprüleri, metro köprüsü ve O-50 otoyolunun köprüsüdür.

1882 yılında Adana valisi tarafından inşa edilen Büyük Saat, 32 metre yüksekliğiyle Türkiye'deki en uzun saat kulesidir. Fransız işgali sırasında hasar görmüştür ama 1935'te yeniden inşa edilmiştir ve şehrin armasında sergilenmektedir. Kazancılar Çarşısı, Büyük Saat civarında kurulmuştur.

Ramazanoğlu Konağı, 1495 yılında Halil Bey'in hükümdarlığı sırasında inşa edilmiştir. Üç katlı olan konak hem taş hem de tuğlayla örülmüştür ve Türkiye'deki en eski ev örneklerinden biri olarak kabul edilir. Ramazanoğlu ailesinin yaşadığı yer Harem bölümüdür. Kalıntıları günümüze ulaşamayan Selamlık bölümü ise devlet işlerinin görüşüldüğü yerdi.

Çarşı Hamam, 1529'da Ramazanoğlu Piri Paşa tarafından inşa edilmiştir ve Adana'daki en büyük hamamdır. Beş kubbesi bulunan hamamın iç bölümleri mermerle kaplanmıştır. Hamamın inşa edildiği yıllarda değirmen çarkları ve kanallar aracılığıyla hamama su taşınırdı.

Irmak Hamam, Seyhan Belediye Binası'nın yanında bulunur ve antik Roma hamamlarının kalıntıları üzerine Ramazanoğlu Halil Bey tarafından 1494'te inşa edilmiştir]. Suyu nehirden geldiği için bu ismi almıştır. Şehirdeki diğer tarihi hamamlar ise Mestenzade Hamamı ve Yeni Hamam'dır.

Camiler

Sabancı Merkez Camii tarihi bir geçmişe sahip olmamasına rağmen Adana'da en çok ziyaret edilen camidir, bunun sebebi de Orta Doğu'daki en büyük cami olmasıdır. Osmanlı Mimarisi'ne sadık kalınarak inşa edilen cami 1998 yılında hizmete açılmıştır ve 28500 kişiye kadar kapasitesi vardır. Caminin altı minaresi bulunmakla beraber bunların dördünün yüksekliği 99 metredir. Kubbesi 32 metre çapındadır ve ibadet alanından 54 metre yüksektedir. Seyhan Köprüsü'nün köşesinde ve Seyhan Nehri'nın batı kanadında bulunmaktadır. Bu sayede geniş bir alandan görülebilmektedir.

1541 yılında Ramazanoğlu devrinde külliye biçiminde inşa edilen Adana Ulu Camii ise medresesi ve türbesiyle Adana'nın en çok ilgi gören ortaçağ mimarisine sahip bir yapısıdır. Pencerelerinin etrafında göze çarpan süsleme sanatlarının yanı sıra camide siyah ve beyaz mermer taşlarına rastlanır. Bunlar iç mekanda kullanılan 16. yüzyıl İznik çiniciliği ile ünlüdür. Minarelerde ise kullanılan dik şemalarla Memlüklerin etkisi görülmektedir.

St. James'in Kilisesi 1501 yılında Ramazanoğlu Halil Bey tarafından camiye Yağ Camii çevrilmiştir. İleriki zamanlarda 1525'te Piri Mehmet Paşa tarafından camiye bir minare ve 1558'de de bir medrese eklenmiştir. Camide Selçuklu mimarisi görülmekle beraber cami sarı taştan yapılmış bir kapıya sahiptir.

Abdülrezzak Antaki tarafından 1724 yılında inşa edilen Yeni Camii günümüzde bazı kesimlerce hâlâ Antaki Cami olarak anılmaktadır. Camide memlük mimarisinin etkisi görülmektedir. Cami dikdörtgen biçiminde yapılmıştır ve güney cephesindeki duvarlarda taş işlemeciliği bulunmaktadır.

Alemdar Mescidi, Şeyh Zülfi Mescidi, Kızıldağ Ramazanoğlu Camii, Hasan Ağa Camii (Çivi kullanılmadan inşa edilmiş 16. Yüzyıl mimarisi) tarihi değere sahip diğer camiilerdeir.

Kiliseler
19. yüzyılda şehrin dört kilisesi vardı:: 2 Ermeni, 1 Yunan ve 1 Latin. Bebekli Kilise 1870 yılında inşa edilmiş olup 1915'e kadar bir Ermeni Kilisesi olarak kullanıldı. Günümüzde ise şehrin Roma Katoliği kesimine hizmet vermektedir. Şehir merkezinde 5 Ocak Meydanı'nda bulunmaktadır. Abidinpaşa Caddesi'nde ise daha büyük bir Ermeni Kilisesi bulunurdu. Cumhuriyet dönemi sırasında kilise yıkılıp yerine Merkez Bankası kurulmuştur. Latin Kilisesi de 1845 yılında Kuruköprü alanında inşa edilmiştir ve 1924'te müzeye çevrilmiştir.

Parklar ve bahçeler

Adana, büyük bir kısmı koruma altına alınmış birçok park ve bahçeye ev sahipliği yapmaktadır. Şehrin sahip olduğu ılıman iklim sayesinde, park ve bahçeler kış bakımına ihtiyaç duymaksızın tüm yıl açık kalabilmektedir.

Seyhan Nehri'nin her iki yakasında bulunan gezi patikaları, şehrin tamamından Seyhan Havzası'nın en güney ucuna kadar sürmektedir. Gezi patikaları daha sonra, Seyhan Havzası'nın güney kıyıları boyunca devam eden Adnan Menderes Bulvarı'yla kesişmekte ve bulvarın geniş kaldırımları, havzanın batı ucundaki patikaya kadar uzanmaktadır. Eski ve yeni baraj arasında bulunmakta olan Dilberler Sekisi nehrin batı yakası boyunca uzanmakta olup patikanın en manzaralı bölümüdür. Eski barajın patikası üzerinden Seyhan nehri'ni geçen ve sulama kanalının batı yakası boyunca devam eden gezi patikaları doğu yönünden şehrin batı ucuna kadar uzanmaktadır. Bu patika yolunun bazı kısımları henüz tamamlanmamıştır. Şehir içerisinde birkaç parkı bağlayan yaklaşık 30 km lik patika yolu bulunmaktadır.

Merkez Park, Seyhan Nehri'nin her iki yakasında ve Sabancı Camii'nin hemen kuzeyinde bulunan 33 hektarlık şehir parkıdır. Açık bir alanda çok sayıda ağaç ve bitki türlerine ev sahipliği yapan parkın manzarası büyük ilgi çekmektedir. 2100 koltuklu amfitiyatro, bir Çin üsulü bahçe ve iki kafesiyle şehrin merkezi eğlence alanıdır. Ayrıca Parkta pek çok kürekçinin cazibe merkezi konumunda bulunan Kürekçilik Kulübü vardır.

Atatürk Park, Cumhuriyetin ilk yıllarında kurulmuş 4.7 hektarlık bir şehir parkıdır. Merkezi olarak ticari bölgede bulunmaktadır. Söz konusu parka bir Atatürk büstü vardır ayrıca halka açık törenlere ev sahipliği yapmaktadır.

Süleyman Demirel Parkı, Çukurova Üniversitesi araştırmacılarının özel çalışmaları için oluşturulmuş odunsu bitkilerin canlı koleksyonunu bünyesinde barındıran büyük bir botanik bahçedir. Bu ağaç parkı ayrıca eğitim amaçlı ya da şehir sakinleri tarafından eğlence amaçlı kullanmaktadır. Parkta 512 tür bitki vardır.

İnönü Botanik Parkı, Adana Adalet Sarayı'nın bitişinde bulunmakta olup birçok türde Çukurova çiçekleri burada sergilenmektedir.

Çobandede Parkı, Seyhan Havzası'nın batı kıyısındaki 16.5 hektarlık bir parktır. Bir tepede bulunmakta olup Havza ve çevresinin manzarasına sahiptir. Ayrıca parkta Karslı Köyü'nün ilerigelenlerinden Çoban Dede'nin mezarı bulunmaktadır. Birçok insan onun mezarını ibadet etme ve ona dua etmek için ziyaret etmektedir.

Yaşar Kemal Korusu, Seyhan Nehri'nin doğu yakasında Dilberler Sekisi'nin karşısında bulunan bir yürüyüş alanıdır. Aslen Çukurovalı olan ünlü yazar Yaşar Kemal adına yaptırılmıştır.

Çatalan Korusu, Çatalan ve Seyhan Havzaları arasında eğlence alanıdır.

Dilberler Sekisi
Seyhan Nehri'nin batı yakasında (Seyhan) bulunan seki, yürüyüş parkuru ve semte verilen genel ad.

Dilberler Sekisi, alüvyal tabanlı vadi üzerindeki Seyhan Nehri'nin, yeniden canlanarak yatağını kazması neticesinde oluşan yüksekte kalmış eski vadi tabanıdır. Türkiye'de çeşitli zamanlarda epirojenez görüldüğü için vadiler boyunca taraçalar da görülür. Taraçalar biriktirme şekilleri olmakla birlikte oluşumlarında akarsu aşındırması da etkili olmuştur.

Dilberler Sekisi, Seyhan nehri 'nin zamanla yüzeyi aşındırarak şekil verdiği ve teraslar oluşturduğu doğal bir yapıdır. Nehir kenarında bulunan bu bölge zamanla Çam, okaliptüs, salkım söğüt, palmiye ve rengârenk çiçeklerle yeşillendirilmiş ve nehir yakınında şelalenin bulunduğu yaklaşık 1.5 milyon metrekarelik Seyhan Vadisi bir rekreasyon alanı oluşturulmuştur. Sekide, yosun kokusuyla karışık Seyhan'ın kokusunu hissederek sabah yürüyüşleri ve akşam gezileri yapılabilmektedir. Ayrıca köprünün kolonlarında kim olduğu bilinmeyen Graffiti sanatçıları tarafından yapılan imzalar bulunmaktadır.

Nehir kenarında, Seyhan Barajı ile Eski Baraj arasındaki yaklaşık 5 kilometrelik Dilberler Sekisi yürüyüş ve gezinti parkuru bulunur. Buradan, Gençlik Köprüsü ile Seyhan nehrinin diğer yakasındaki Yaşar Kemal Korusu'na bisikletle ya da yürüyerek geçmek mümkündür. Seki sayesinde kentin göbeğinde kentten apayrı, yeşil ve doğayla başbaşa zaman geçirilebilmektedir.

Sanat

Adana'daki ilk şehir tiyatrosu Osmanlı yıllarında, 1880 yılında, Ziya Paşa tarafından kurulan Adana Büyükşehir Belediyesi'ne bağlı Adana Şehir Tiyatroları'dır. Devlet Tiyatroları Adana Sahnesi ise 1981 yılından beri sanatseverlere çeşitli temsiller sunmaktadır.
Klasik müzikseverler için kentteki en önemli kurum 1992'de kurulan Çukurova Devlet Senfoni Orkestrası'dır. Orkestra her cuma akşamı ve her cumartesi sabahı Büyükşehir Belediyesi Konser Salonunda klasik müzik konserleri düzenlemektedir.
Ayrıca bkz.:Adana'daki tiyatrolar

Altın Koza Film Festivali

Çukurova'nın ürünü pamuğu simgeleyen "Altın Koza Film Festivali" ilk kez 1969 yılında 'Altın Koza Film Şenliği' adıyla Adana Belediyesi ve Adana Sinema Kulübü öncülüğünde gerçekleştirildi. Türk Film Arşivi'nin katkılarını da yanına alan Altın Koza Film Festivali, o tarihten bu yana her yıl zenginleşen içeriği ile sadece Çukurova Bölgesi'nin değil, Türkiye'nin en önemli kültür-sanat etkinliklerinden biri oldu.

Şenlik, ilk kez düzenlendiği 1969 yılından itibaren Türk sinemasına verdiği ödüllerle destek olmaya başladı. İlk yıl, Metin Erksan, Kuyu filmi ile En İyi Yönetmen ve En İyi Film dallarında Altın Koza'yı evine götürürken, Fatma Girik, Ezo Gelin ile En İyi Kadın Oyuncu, Yılmaz Güney, Seyyit Han ile En İyi Erkek Oyuncu ödüllerine sahip olan ilk Altın Koza'lı sanatçılar oldu.

1973 yılına kadar Şenlik beş kez sinemaseverlerle buluştu. Ancak Altın Koza, ekonomik imkânsızlıklar nedeniyle onsekiz yıl sürecek bir suskunluğa gömüldü. 1992 yılında Adana Belediyesi, Adanalılar ve sanat dünyasından gelen "Altın Koza yeniden canlansın" talebini sonuçsuz bırakmayarak Şenliği, Türk sanat dünyasına yeniden armağan etti. Altın Koza, bu süreçte Adana kültür-sanat yaşamındaki boşluğu doldurması gerektiğini düşünerek sinema şenliğini bir kültür-sanat festivaline dönüştürdü.

Altın Koza Kültür ve Sanat Festivali, 1992'de düzenlediği Ulusal Uzun Film Yarışması'nın yanı sıra Türk Sineması'nın geleceğine de sahip çıktı. Festival, Öğrenci Filmleri Yarışması'nı da programına ekledi ve Türkiye'de ilk kez bu alanda yarışma düzenleyen Festival oldu. Altın Koza Kültür ve Sanat Festivali ayrıca resim, tiyatro, müzik, fotoğraf ve düşünsel çalışmaları Adanalı sanatseverlerin beğenisine sundu.

1998'de Adana depremine duyarsız kalamayan Büyükşehir Belediyesi Yönetimi o yıl Altın Koza bütçesini depremzedeler için kullanarak Festivali düzenlememe kararı aldı. 1999'da ise Marmara depremi nedeniyle ülkede ulusal yas ilan edilmesi sonucu Festival gerçekleştirilemedi. Festival bütçesi o yıl da Marmara depreminden zarar gören depremzedelere aktarıldı.

1999 yılı itibarıyla Altın Koza yıla yayılan kültür sanat etkinlikleriyle devam etti.
7 yıllık aradan sonra 12. Altın Koza Film, Kültür ve Sanat Festivali 2005 yılında 31 Mayıs-05 Haziran tarihleri arasında yapıldı. 2005 yılından bu yana kesintisiz devam eden Festival, programına eklediği 'Dünya Sineması' ve 'Akdeniz Filmleri Seçkisi' ile uluslararası kimliğe bürünmüş 'Akdeniz Ülkeleri Uluslararası Kısa Film Yarışması' ile de bu kimliğini pekiştirmiştir.

Altın Koza Film Festivali, Akdeniz Ülkeleri'nin yanı sıra Amerika Birleşik Devletleri'nden Japonya'ya kadar dünyanın pek çok ülkesinden filmi, sektörün her alanında görev yapan sinema profesyonelini konuk eden bir sinema platformu haline gelmiştir.

Sabancı Uluslararası Tiyatro Festivali
1998 yılından itibaren her yıl Sabancı Vakfı, Kültür ve Turizm Bakanlığı ve Devlet Tiyatroları işbirliğiyle düzenlenen Devlet Tiyatroları Genel Müdürlüğü Genel Müdürlüğü Sabancı Uluslararası Tiyatro Festivali çerçevesinde çok sayıda yabancı ve yerli tiyatro topluluğu oyunlarını sergilemektedir.

Her yıl düzenlenen ve 1 ay süren tek milletlerarası festival olma özelliğine de sahip festival süresince sergilenen oyunları 20.000'e yakın tiyatrosever izlemektedir. Festival programındaki oyunlar 2005 yılına kadar sadece Adana'da sergilenirken, bu oyunların bir bölümü 2005 yılından beri İstanbul'da Sabancı Üniversitesi Gösteri Merkezi'nde de sahneye konmaktadır.

Uluslararası Hava Oyunları Festivali
18-19-20 Mayıs 2012 tarihli Adana Uluslararası Hava Oyunları Festivali, çok hafif motorlu hava araçları sınıfında Türkiye'de düzenlenen ilk festivaldir.

Uluslararası Engelli Gençlik Festivali
Uluslararası Engelli Gençlik Festivali, her yıl dünyanın çeşitli ülkelerinden gelen konuklarıyla, Adana'da düzenlenen ve renkli görüntülere sahne olan bir etkinliktir.

Portakal Çiçeği Karnavalı
11 Nisan 2014 -13 Nisan 2014 tarihleri arasında bu yıl 2. si olmak üzere her yıl kutlanmaya başlanmıştır. Dünyanın değişik ülkelerinden gelen misafirleri ile Adana'da çok renkli görüntüler sergilenmiş olup, Adana'nın tanıtımına çok büyük katkı sağlamıştır.

Mutfak
Geleneksel Türk ve Akdeniz mutfağının birçok özelliğini içerisinde barındıran Adana mutfak kültüründe; acı, ekşi, narenciye, deniz ürünleri, zeytinyağı ve yeşillikler sıkça kullanılmaktadır. Adana mutfağında et oldukça önemli bir malzemedir ve mutfak ürünlerinin çoğunda et kullanılmaktadır. Adana mutfağının en ünlü yemeği Adana kebabıdır. Kebap, genellikle bol salata çeşidinin yanı sıra yanında şalgam ile tüketilir. Son yıllarda Adana Kebabı Adana Ticaret Odası tarafından tescillenmiş ve restoranlarda Adana Kebabı olarak kebap satılmasına çeşitli hijyen ve lezzet standartları getirilmiştir. Ayrıca şehirde her yıl Adana mutfağının tanınmasını ve korunmasını amaçlayan Adana Lezzet Festivali düzenlenmektedir.
Adana mutfağının diğer ünlü yemekleri ise şunlardır:

 Analı Kızlı
 Kabak çintme
 Şalgam suyu
 Karakuş
 Bici Bici (buz ve nişasta ile yapılan tatlı)
 Karsambaç (karlı tatlı)
 Yüksük Çorbası
 Kısır
 Mahluta çorbası
 Sıkma
 Batırık Köftesi
 Adana Kebap
 Şırdan
 Mansaf
 Hamis
 Fatuş
 Aşlama

Spor

2021-22 Sezonunda Adana Demirspor Süper Lig'de, Adanaspor ise 1. Lig'de mücadele etmektedir. Her iki takım da maçlarını 2021 yılına kadar 1938 yılında hizmete açılan 16.095 seyirci kapasiteli 5 Ocak Fatih Terim Stadyumu'nda oynamış, 19 Şubat 2021 tarihinden itibaren Yeni Adana Stadyumunda oynamaktadır. Ayrıca 2021 yılında 36.117 kişilik Yeni Adana Stadyumu yapılmıştır. 3. Lig de Kozanspor FK, Ceyhanspor, BAL liginde Pozantı Gençlik Ve Spor Kulübü yer almaktadır. Adana İdman Yurdu da Kadınlar 1. Ligi ne yükselmiştir.

Mersin Basketbol'un haklarını satın alan Adana Basketbol, Kadınlar Basketbol Süper Ligi'de mücadele etmektedir.

Voleybol kadınlar 2. Liginde, Seyhan Bld. ve Adana Voleybol ligde kalırken, Çukurova Efes ve Adana DSİ küme düşmüştür. Erkekler 2. Liginde Seyhan Bld. yer almaktadır.

2018-19 sezonu sonunda Seyhan Belediyespor ve Adasokağı SK, kadınlar hentbol 2. Liginde kalmıştır.

Ziraat Türkiye Kupası'nda, Kozanspor 2.turda, Adanaspor 5.turda elenmiştir. Adana Demirspor son 16 turunda Sivasspor'a elenmiştir.

Adana'nın diğer önemli spor tesisleri: 2.700 kişilik Yeşiloba Hipodrumu, 2.500 kişilik Menderes Spor Salonu ile Yeşiloba Spor Salonu ve 2.200 kişilik Atatürk Yüzme Havuzudur.

1938 yılında Adana Belediye başkanı Turhan Cemal Beriker ve Beden Terbiyesi Bölge Müdürü Rıza Salih Saray'ın girişimleri ile Adana'da bir yüzme havuzunun yapılması için karar verilmiştir. 1939 yılında yapılan Atatürk Yüzme Havuzu'nun açılmasıyla birlikte Adana'nın su sporundaki büyük başarılarıda gelmeye başlamıştır. Özellikle Adana Demirspor Kulübü Yüzme ve Sutopu takımı Türkiye'nin yetiştirdiği en büyük sutopu oyuncusu Muharrem Gülergin'in önderliğinde 17 yıl hiç yenilmeden, 22 yılda tek mağlubiyet alarak toplamda 29 defa Türkiye şampiyonu olmuştur. Bu takım İstanbul ve bütün Türkiye'de "Yenilmez Armada" olarak anılmıştır.
Atatürk Yüzme Havuzu'nda yetişen sporcular yüzmenin her branşında ve her mesafede sayısız Türkiye rekorları kırmışlardır.
Manş Denizini birçok ülke sporcuları yüzerek geçmiştir. Ancak rekor Adana Demirsporlu Erdal Acet'indir. Manş'ı ilk kez hem de bütün zamanların en iyi derecesi ile geçen Erdal Acet ayrıca 5 kez milletlerarası İstanbul Maratonunu kazanmıştır.

Yönetim

Merkezi Yönetim

Büyükşehir illerinde Merkezi yönetim Vali, İl Müdürleri ve İl Danışma Kurulundan oluşur.

Adana, bir 'büyükşehir'dir. Bu özelliğine göre yönetimi belirlenmiştir. Protokolde ilk sırada yer alan Vali, merkezi yönetimi temsil eder ve Cumhurbaşkanı tarafından atanır.

Büyükşehir yapılan illerde, İl Genel Meclisi, yetki ve görevlerini Büyükşehir Belediye Meclisi'ne devretmiş ve kaldırılmıştır.

Adana Valisi, 1964-Konya doğumlu Yavuz Selim KÖŞGER, Ağustos 2023/376 kararla Tarihinde İzmir Valisi iken atanmıştır.

Yapımı tamamlanan Adliye binasıyla şehre 2. ağır ceza, 1. çocuk, 4. sulh ceza ile 3. icra mahkemeleri kuruldu. Ayrıca şehirde 31 savcı ve 37 hakim görev yapmaktadır.

Yerel yönetim
Büyükşehir Belediyelerinde Yerel yönetim, Büyükşehir Belediye Başkanı, Büyükşehir Belediye Meclisi ve Büyükşehir Belediye Encümeni'nden oluşur.

Yerel yönetimi temsil eden Büyükşehir Belediye Başkanı, ildeki tüm seçmenlerin oy çokluğu ile seçilir. Yerel seçimlerde İlçe Belediye Başkanı ve İlçe Belediye Meclisi için de oy kullanılarak ilçelerin belediye meclisleri oluşur. İlçe Belediye meclislerinden alınan üyelerle (başkan kontenjanı, ilçe nüfusu ve parti oy oranına göre) de Büyükşehir Belediye Meclisi oluşur. Bu mecliste ilçe belediye başkanları da yer alır. Meclisin başkanı Büyükşehir Belediye Başkanı'dır. Büyükşehir belediye encümeni, belediye başkanının başkanlığında, belediye meclisinin kendi üyeleri arasından bir yıl için gizli oyla seçeceği beş üye ile biri genel sekreter, biri malî hizmetler birim amiri olmak üzere belediye başkanının her yıl birim amirleri arasından seçeceği beş üyeden oluşur. (5216 saylı kanun 16.madde)

Büyükşehir yapılan illerde, İl Genel Meclisi, yetki ve görevlerini Büyükşehir Belediye Meclisi'ne devretmiş ve kaldırılmıştır.

Adana Büyükşehir Belediye Başkanı, 1958 Adana doğumlu Zeydan Karalar (CHP), 31 Mart 2019 seçimlerinde %53,69 oy oranıyla seçilmiştir. Daha önce Seyhan İlçe Belediye Başkanı idi.

Adana Büyükşehir Belediye Meclisi üye sayısı 79'dur (Büyükşehir Belediye Başkanı, 15 ilçe belediye başkanı ve 63 üye) MHP 35, CHP 23, AK Parti 17, İYİ Parti ve SP de 2'şer üyeye sahiptir.

2023 Türkiye genel seçimleri sonucu Türkiye Büyük Millet Meclisi'nde Adana'yı temsil eden 15 milletvekiliğinin 5'er tanesini AK Parti ile CHP, 2'şer tanesini MHP ile İYİ Parti ve 1 tanesini de YSP kazanmıştır.

Adana belediye başkanları listesi

Büyükşehir Belediyesi

Adana Belediyesi, 1871 yılında kurulmasına rağmen şehir Muhtesip sistemi ile 1877'ye kadar Gözlüklü Süleyman Efendi tarafından yönetilmeye devam edilmiştir. İlk modern belediye yönetimi, ikinci kaymakam Kirkor Bezdikyan ve ardılı Sinyor Artin ile başlamıştır. Yollar genişletilmiş ve yollara park taşı döşenmiştir, kanalizasyon ve siper sistemi devreye sokulmuştur, daha da önemlisi ilk belediye düzenlemeleri yürürlüğe girmiştir. Cumhuriyetin kuruluşunun ardından büyük alt yapı projeleri tamamlanmış ve şehrin kuzeyine planlanmış ilk mahalleler inşa edilmiştir. Turhan Cemal Beriker bu dönemde 12 yıl boyunca kaymakam ve vali olarak hizmet vermiştir. 1956'da Seyhan Barajı'nın tamamlanmasıyla şehirde büyük gelişmeler meydana gelmiş hatta şehir, rögar sistemlerini kurmak ve yerleşim alanlarını yol ve kamu alanlarına dönüştürmek gibi büyük ölçekli alt yapı projelerini başlatan dönemin başbakanı Adnan Menderes'in ilgisini çekmiştir. 1984'ten günümüze şehir manzarasında, büyük park ve bulvarların yapımı ve Seyhan Nehri'nin ıslahıyla önemli değişikler olmuştur.

Büyükşehir Belediyesi 1989'da kurulmuş ve belediye yönetimi, büyükşehir belediyesi ve ilçe belediyeleri olmak üzere ikiye ayrılmıştır. Daha sonra Adana Belediyesi, büyükşehir belediyesi sıfatına sahip olmuş ve yeni iki ilçe belediyesi kurulmuştur; Seyhan ve Yüreğir. Karaisalı 2006'da şehre dahil edilmişti, Çukurova ve Sarıçam ilçeleri sırasıyla Seyhan ve Yüreğir ilçelerinin katılımıyla 2008'de kurulmuştur. 3 Şubat 2012'de, Karataş Belediye Konseyi Adana Büyükşehir Belediyesi'ne bağlanma hareketi kabul edilmiştir, böylelikle geçiş işlemi tamamlandığında Karataş şehrin sekizinci ilçesi olacaktır.

Büyükşehir belediyesi üç organdan oluşmaktadır; Büyükşehir Meclisi, Belediye Başkanı ve Encümen. İlçelerin belediye meclisleri büyükşehir konseyinde ilçelerini temsil etmek için üyelerinin beşte birini seçer. Bu nedenle büyükşehir konseyi, 10'u Seyhan ilçesinden, 8'i Yüreğir'den, 8'i Çukurova'dan, 6'sı Sarıçam'dan ve 2'si Karaisalı'dan ve seçmenler tarafından doğrudan seçilen büyükşehir belediye başkanı olmak üzere 35 encümenden oluşmaktadır. İcra kurulu olan encümen, 5'i büyükşehir encümeni ve diğer 5'i de büyükşehir belediye başkanı tarafından büyükşehir salonuna seçilen yöneticilerden meydana gelmektedir.

Aytaç Durak, Adana eski büyükşehir belediyesi başkanıdır ve beş dönem hizmet verdiği için şu anda en uzun süre koltukta kalmış belediye başkanıdır. Büyükşehir belediyesi bağlı bir encümenin onun hakkında ettiği sözlü bir iddianın ardından Durak 28 Mart 2010'da İç İşleri Bakanlığı tarafından belediye hizmetine son verilmiştir. Encümen üyesi Zihni Aldırmaz, soruşturmalar tamamlanana dek başkan vekili olarak atanmıştır. 30 Mart 2014 yerel seçimlerinde Büyükşehir Belediye Başkanlığına Hüseyin Sözlü seçilmiştir. 11 Nisan 2019 yerel seçimleri sonucunda dönemin Cumhuriyet Halk Partisi'nden Seyhan belediye başkanı olan Zeydan Karalar seçilmiştir

Mahalleler
Mahalleler muhtar ve mahalle ihtiyar heyeti tarafından yönetilen ilçe belediyeleri içerisinde yer alan yönetim birimleridir. Mahalle sakinleri tarafından seçilmesine rağmen muhtarın görev yelpazesi kısıtlıdır, bu nedenle yerel hükûmetin yöneticisi olarak işlev görür. Muhtar, mahallenin sorunlarını ilçe belediyesine duyurabilir ve şehirdeki kamu kuruşlarının koordinasyonu için kurulmuş şemsiye organizayonu olan Adana Şehir Meclisi'nde koltuk sahibidir. Mahalle yönetiminin ne sosyal hizmetler sağlasa ne de mahallede sorun yaşayan sakinlerle ilgilenmeyi artırmak için fona sahip olsa da, birçok şehir sakini, özellikle de düşük gelirli alanlardaki mahalleleriyle kendilerini kimliklendirmektedir.

Şehirde toplamda 254 mahalle vardır. Seyhan'ın 99 mahallesi vardır, 69'u şehir merkezi içerisinde, 30'u eski belediyeler ve mahalleye dönüştürülen eski köylerdir. Yüreğir'in 99 mahallesi vardır, 38'i şehir merkezinde ve 61'i kırsal kesimdedir. Sarıçam'da 29 mahalle, Çukurova'da 16 mahalle ve Karaisalı ilçesinde 11 mahalle vardır. Bir mahallenin nüfusu, şehir merkezinde veya kırsal kesimde olması durumuna göre 150'den 63.000'e kadar değişiklik göstermektedir. Çukurova ilçesindeki bazı yerler başta olmak üzere baz mahalleler neredeyse bir ilçe kadar büyük olduğu için sakinlerin muhtara ulaşması güçtür.

Tepebağ, Kayalıbağ, Kuruköprü, Ulucami, Sarıyakup ve Alidede; Adana'nın tarihî mahalleleridir. Cumhuriyet döneminde planlanmış mahalleler olan Reşatbey, Cemalpaşa, Kurtuluş ve Çınarlı şehirdeki kültürel hayatın merkezidir. Güzelyalı, Karslılar ve Kurttepe, Seyhan Havzası'na bakan manzaralı mahalleler arasındadır.

Eğitim
Günümüzde Adana'da 514 okul öncesi eğitim kurumunda 19.644 öğrenci ve 720 ilköğretim okulunda 324.288 öğrenci eğitim görmektedir. Şehirde ayrıca 121 genel ve 100 meslek lisesi bulunmakta olup, bu liselerde toplam 119.000 öğrenci eğitim hayatını sürdürmektedir.

Ayrıca Adana'da ön lisans ve lisans düzeyinde üniversite öğrenimi gören kişi sayısı 56.351 kişidir.

Şehrin önemli devlet liseleri ise Adana Anadolu Lisesi ve Adana Fen Lisesi'dir.

Şehirde bulunan 17 halk kitaplığından her sene 400.000 ila 500.000 kişi faydalanmaktadır.

Adana'da Çukurova Üniversitesi, Adana Alparslan Türkeş Bilim ve Teknoloji Üniversitesi yükseköğrenim hizmeti vermektedir.

Üniversiteler
 Çukurova Üniversitesi
 Adana Alparslan Türkeş Bilim ve Teknoloji Üniversitesi

Altyapı

Ulaşım
Demiryolu

Adana'ya ilk demiryolu hattı İngilizler tarafından 1886 yılında kurulmuştur. Adana-Mersin arasındaki hatta günümüzde dizel lokomotifli trenlere ilaveten, raybüs ve DMU tipi hızlandırılmış banliyö trenleri çalışmakta olup, Adana-Mersin arasında günde karşılıklı yirmi dokuzar tren sefer yapmakta ve seyahat süresi 45 dakikaya inmiştir. Anahat trenleri olarak ise; İstanbul Haydarpaşa'ya İç Anadolu Mavi Treni; Ankara'ya Çukurova Mavi Treni, Kayseri'ye Erciyes Ekspresi ve Elazığ'a da Fırat Ekspresi yolcu taşımaktadır.

Karayolu
Otoyolla Adana'dan Ankara, Mersin, Gaziantep ve Hatay yönünde ulaşım mümkündür.
D-400 Karayolu ve milletlerarası TEM otoyolu ile Adana'ya ulaşılır. Ankara'dan Aksaray, Pozantı üzerinden 472 km, İzmir'den Afyon-Konya-Ereğli üzerinden 873 km, İstanbul'dan Bolu, Ankara, Aksaray-Pozantı rotasıyla 909 km sonra Adana'ya ulaşılabilir. Şehir merkezine uzaklığı 5 km olan otobüs terminalinden Türkiye'nin her yerine otobüs seferleri düzenlenmektedir.

Havayolu
Şehrin hava ulaşımı, 1937 yılından bu yana Şakirpaşa Havalimanı'ndan sağlanır. İç ve dış hat seferlerinin gerçekleştiği Adana Havalimanı, Türkiye'de yolcu taşınması sıralamasında 7. sırada yer almaktadır. Havalimanı iç hatlardan İstanbul Atatürk ve Sabiha Gökçen ile Ankara-Esenboğa, İzmir, Antalya ve Trabzon'a; dış hatlardan KKTC-Lefkoşa ve Almanya'nın bazı şehirlerine doğrudan uçuşlar düzenlenmektedir. 2014 yılında hizmete girmesi planlanan Çukurova Havalimanı'nın inşası devam etmektedir. Şehirde ayrıca askerî gayeli olarak kullanılan İncirlik Havaalanı da bulunmaktadır.

Denizyolu
Adana il sınırları içerisinde milletlerarası petrol ve yük taşımacılığına açık Botaş Limanı ve Toros Gübre Fabrikaları Limanı bulunmaktadır.

Şehir içi ulaşım
Şehir ulaşımında, Büyükşehir Belediyesi Otobüsleri ve özel halk otobüsleri, dolmuşlar ve taksiler kullanılmaktadır. Ayrıca 14 km güzergâhı ve bunun üzerinde 13 istasyonu bulunan Adana metrosu, 2010 yılında hizmete açılmıştır. 2007'den bu yana Adana Büyükşehir Belediyesi Otobüsleri, özel halk otobüsleri ve Hafif Raylı Sistemi/Metroda Kentkart akıllı bilet kartları kullanılmaktadır. Adana Büyükşehir Belediyesi, 229 otobüsten oluşan bir filoyla şehir içinde hizmet vermektedir.

Sağlık
Adana'da birçok kamu, özel hastane, tıp merkezi ve poliklinik sağlık hizmetlerini yürütmektedir. Bunların başlıcaları aşağıdaki gibidir.

 100. Yıl Ağız ve Diş Sağlığı Hastanesi
 Acıbadem Hastaanesi
 Adana Fatma Kemal Timuçin Ağız ve Diş Sağlığı Hastanesi
 Adana Asker Hastanesi
 Adana Ekrem Tok Ruh ve Sinir Hastalıkları Hastahanesi
 Adana Şehir Eğitim ve Araştırma Hastanesi & SBÜ Adana Tıp Fakültesi Sağlık Kampüsü
 Algomed Hastanesi
 Altınkoza Hastanesi
 Avrupa Hospital
 Başkent Üniversitesi Kışla Hastanesi
 Başkent Üniversitesi Seyhan Hastanesi
 Başkent Üniversitesi Yüreğir Hastanesi
 Başkent Üniversitesi Poliklinikleri
 Batıkent Cerrahi Tıp Merkezi
 Çukurova Devlet Hastahanesi
 Çukurova Göz Hastanesi
 Çukurova Üniversitesi Tıp Fakültesi Balcalı Hastanesi
 Dermancan Tıp Merkezi
 Galeria Kulak Burun Boğaz Hastanesi
 Güney Adana Hastanesi
 Güzelyalı Hastanesi
 Hacettepeliler Cerrahi Tıp Merkezi
 Marsa Kadın Hastalıkları ve Doğum Hastanesi
 Medline Hastanesi
 MedicalPark Adana Hastanesi
 MedicalPark Seyhan Hastanesi
 Meydan Çocuk Hastalıkları Hastanesi ve Doğumevi
 Ortadoğu Hastanesi
 Ortopedia Hastanesi
 Özel EPC (Estetik ve Plastik Cerrahi) Hastanesi
 Özülkü Tıp Merkezi
 Seyhan Devlet Hastanesi
 Sezar Hospital
 Şifa Tıp Merkezi
 Türkmenbaşı Tıp Merkezi
 Yaşam Tıp Merkezi
 Yüreğir Devlet Hastanesi

Ayrıca bakınız
 Adana'daki hastaneler listesi

Kardeş şehirler

  (1993)
  (1994)
  (2000)
  (2012)
  (2012)
  (2013)

Kaynak:

Galeri

Kaynakça

Dış bağlantılar

 Adana Büyükşehir Belediyesi

 T.C. Adana Valiliği
 T.C. Adana İL Sağlık Müdürlüğü
 T.C. ADANA İL Milli Eğitim Müdürlüğü
 ADANA İL TARIM VE ORMAN MÜDÜRLÜĞÜ

Adana


Le Boultè (orthographié aussi Le Boultê ou Le Boulté) est une colonne érigée dans les Hautes Fagnes dans la commune de Waimes, à l'est de la province de Liège en Belgique. Ce monument historique est classé depuis 1991.

Situation
Cette colonne se situe le long de la route nationale 68 à environ  au sud-est de la Baraque Michel et à une centaine de mètres à l'est de la chapelle Fischbach. Elle devait faire office de repère surtout en cas d'enneigement.

Historique
Le Boultè aurait été dressé en 1566 par les familles Hauptmann-Panhaus, à l'origine aussi des colonnes Hauptmann et Panhaus, érigées dans la région proche. Il a été brisé en 1749, réparé puis renversé en 1878 par l'administration allemande afin d'éviter toute confusion avec les bornes frontières. Restauré puis redressé en 1906 par des fagnards aidés par par les abbés Pietkin et Beeckman, la colonne est surmontée à cette époque d'une sculpture en pomme de pin et d'une petite croix. Il est possible que cette pomme de pin provienne de l'ancien perron de Malmedy ou de la Colonne Hauptman détruite dont il ne reste que le socle. Lors de la bataille des Ardennes en janvier 1945, il est renversé par les troupes américaines lors des travaux de rectification de la route puis redressé à l'endroit actuel par Les Amis de la Fagne en 1947.

Description

Cette colonne cylindrique haute d'environ  est sculptée dans de l'arkose de Waimes, un grès d'Ardenne local pour son tiers inférieur et constituée de pierre calcaire pour les deux tiers supérieurs. La partie haute représente une grande pomme de pin surmontée d'une petite croix à l'instar des perrons de la Principauté de Liège ou de la Principauté de Stavelot-Malmedy.

Articles connexes
 Liste du patrimoine immobilier classé de Waimes
 Colonne Panhaus
 Base de la colonne Hauptmann
 Chapelle Fischbach
 Perron (symbole)

Liens externes

Bibliographie
 A.J. Freyens « Guide de la Fagne » –  édition, chez Marabout (Ed Gérard, Verviers)
 C. KAMP, Les Hautes Fagnes, Düren, 1971, . H.O.

Références

Sculpture en Belgique
Patrimoine du XVIe siècle
Patrimoine classé à Waimes

Le Boultè


Sarah Ann Ludford, Baroness Ludford (* 14. März 1951 in Halesworth) ist eine britische Politikerin der Liberal Democrats.

Leben
Sie studierte an der London School of Economics.

Von 1991 bis 1999 war sie Mitglied des Stadtrates des London Borough of Islington. Am 30. September 1997 wurde sie als Baroness Ludford, of Clerkenwell in the London Borough of Islington, erhoben und ist seither Mitglied des House of Lords. Von 1999 bis 2014 war Ludford Abgeordnete im Europäischen Parlament.

Sie ist mit Steve Hitchins verheiratet.

Weblinks

 Offizielle Webseite von Sarah Ludford

Mitglied des House of Lords
Mitglied des Europäischen Parlaments für das Vereinigte Königreich
Politiker (20. Jahrhundert)
Politiker (21. Jahrhundert)
Liberal-Democrats-Mitglied
Life Peer
Brite
Geboren 1951
Frau

Sarah Ludford


La A.S.D. Nocerina Calcio 1910 es un club de fútbol de Italia, con sede en Nocera Inferiore, en la región de Campania. Fue fundada en 1910, y refundada en varias oportunidades. Compite en la Serie D, cuarta categoría del fútbol italiano.

Historia

Fue fundado en 1910 como Associazione Giovanile Nocerina. En 1978 Nocerina desafió a la Juventus de Turín perdiendo 3-1 en el Stadio Comunale, ahora Estadio Olímpico de Turín.
El partido más importante de la historia del equipo fue en 1996, cuando Nocerina se enfrentó a Juventus, en ese momento actual campeón de Europa y de la Intercontinental, en un partido válido por la Copa Italia. Después de que el resultado de 0-0 en la ida, la Juventus ganó el partido de vuelta por 2-1 en el Estadio de los Alpes, aunque cabe destacar que en la primera mitad Nocerina se adelantó en el marcador.

Serie B
Nocerina, en la temporada 2010-11 de la Lega Pro Prima Divisione, fue promovido a la Serie B. Por lo tanto volvió a ella después de 32 años por tercera vez, después de las dos temporadas que jugó en 1948 y en 1979.

Controversia de fraude
El 10 de noviembre del 2013, Nocerina enfrentaba a sus rivales del Salernitana Calcio 1919, un partido al que los medios italianos reconocieron como el Derby de la Vergüenza debido a que varios jugadores del Nocerina recibieron amenazas de muerte por parte de un grupo de aficionados del club conocidos como Los Ultras luego de que ellos fueran sacados del estadio por la policía local. Los jugadores del Nocerina se rehusaban a salir al campo de juego por las amenazas, y el inicio del partido se retrasó 40 minutos hasta que pudieron convencer a los jugadores de salir a la cancha.

En los primeros 2 minutos de juego el Nocerina se vio forzado a utilizar sus tres cambios por lesiones, y más adelante otros 5 jugadores saldrían lesionados, dejando al Nocerina con seis jugadores en el campo y el partido fue abandonado apenas a los 21 minutos de haber iniciado.

Luego de una investigación hecha por la FIGC sobre los eventos ocurridos ese día mostraron que el Nocerina había incurrido en un fraude deportivo, aduciendo que los ocho jugadores lesionados en ese partido siempre estuvieron fingiendo las lesiones, ya que estos se rehusaban a jugar el partido.

Como resultado de la investigación, la FIGC anunció el 29 de enero del 2014 que el Nocerina sería multado con €10.000, excluido de la Lega Pro Prima Divisione y formaría parte de la Eccellenza Campania.

Estadio

La Nocerina disputa sus partidos de local en el Estadio San Francesco d'Assisi, ubicado en el área oriental de Nocera Inferiore, que fue estrenado en 1973.

Jugadores

Plantilla 2022-23

Palmarés

Torneos interregionales
 Serie C (2): 1946-47 (Grupo A), 1977-78 (Grupo C)
 Lega Pro Prima Divisione (1): 2010-11 (Grupo B)
 Serie C2 (2): 1985-86  (Grupo D), 1994-95  (Grupo C)
 Supercopa de Lega Pro Prima Divisione (1): 2011
 Serie D (1): 1972-73 (Grupo F)

Torneos regionales
 Eccellenza Campania (2): 1992-93 (Grupo B), 2015-16 (Grupo B)
 Copa Italia de Aficionados Campania (1): 2015-16
 Promozione Campania (1): 1988-89 (Grupo C)
 Prima Categoria Campania (1): 1961-62 (Grupo D)

Referencias

Enlaces externos

Equipos de la Serie D
Equipos de fútbol fundados en 1910
Deporte en la provincia de Salerno
Italia en 1910

Nocerina Calcio 1910


Josip Maria Kodl (Zdice, Češka, 8. rujna 1887. – Split, 26. rujna 1971.), češko-hrvatski arhitekt, veslač i športski djelatnik.

Životopis

Rodio se je u Zdicama kod Praga u obitelji koja je njegovala sklonost graditeljstvu, ali i duh tjelovježbe i športa. Studirao je na Češkoj visokoj tehničkoj školi. Tijekom studija upoznao je splitske studente. Među njima bili su Fabjan Kaliterna, Lovro Krstulović i Mihovil Kargotić, s kojima se sprijateljio i po struci i po športu. Kaliterna je nagovorio Kodla doći u Split. Kodlu se svidjelo u Splitu te se je doselio za stalno. Zaposlio se je na Tehničko-građevnom odjeljenju splitske općine i oženio Šibenčanku.

U međuratnom je razdoblju u Splitu izgrađeno relativno malo javnih objekata modernog arhitektonskog koncepta, a Kodl je pridonio tom opusu. Splitskoj je arhitekturi pridonio unijevši u dah avangarde, funkcionalizma i kubizma, otkrio modernizam. Može se reči da je obogatio Split vrijednim slojem povijesne arhitekture. Bio je jedini predstavnik moderne arhitekture u Splitu do 1930-ih. Protivio se ikakvom spoju stare i nove arhitekture, što je prenio u svoje radove. Premda protivan mnogim novotarijama, Split je prihvaćao njegov arhitektonski izričaj kao jezik novog vremena. Arhitektonske postavke koje je zastupao su: armiranobetonska konstrukcija, žbuka, ravni krov, kubističko oblikovanje, kolorizam.

Iz tog vremena poznati su hotela Ambasador (1937.), Gusarov dom na Matejušci (1927.), zgrada Akvarija na Marjanu (1928.), zgrada Osnovne škole Manuš-Dobri (1930.), zgrada Meteorološke postaje na Marjanu i dr. Upustio se i u regulacijsko planiranje grada Splita. Na međunarodnom je natječaju 1923./1924., osmislio smjestiti trgovačku luku u poljudsku uvalu, zapadnu obalu namijenio je promenadi, a glavnu kolnu prometnicu s Gradskom lukom na novoformiranom tunelu iznad željezničke pruge. Kodl nije zapustio ni svoju športsku strast. Kao strastveni veslač, bio je jedan od osnivača VK Gusara i natjecatelj u četvercu 1920-ih godina, dugogodišnji član kluba i uprave. U drugome je svjetskom ratu pristupio pokretu otpora u vrijeme talijanske okupacije. Neki od objekata oštećeni su u drugome svjetskom ratu, poput OŠ Manuš-Dobri. Godine 1943. prebacio se je na teritorij pod partizanskom upravom. Poslije rata vodio je radove u obnovi dalmatinskih gradova i sela. Među ostalim vodio je izgradnju predsjedničke rezidencije na Brijunima. Umro je u Splitu 1971. godine. Pokopan je na splitskom groblju Lovrinac.

Nažalost dio njegove baštine zanemaren je, zapušten i prenamijenjen. Srušeni su Gusarov dom (1990.), Akvarij (1995.) i hotel Ambasador (2017.). Sačuvane su neke njegove obiteljske stambene zgrade: kuća Čorak na Zapadnoj obali iz 1923. godine, obiteljska kuća na Manušu iz 1927. godine, kamena kuća književnika i političara Ante Tresića Pavičića na Mejama, kuća Mojsović iz 1931. godine, vila Lovre Krstulovića na Firulama iz 1933. godine, stambena kuća Kodl u Tršćanskoj iz 1939. godine, uglovnica Orebić pokraj Biskupove palače i ini. Tu je i Zgrada vodovoda, trafostanica u Dujmovači i dr.

Izvori

Životopisi, Split
Česi u Hrvatskoj
Hrvatski arhitekti
Hrvatski veslači
Češki športaši

Josip Kodl


Diagonale este un festival de film care are loc în fiecare martie, în Graz, Austria din 1998. Festivalul se dorește a fi o prezentare anuală cuprinzătoare a filmului austriac, care dorește să acopere toate genurile (lungmetraj, documentar, scurtmetraj, avangardist etc.)

Festivalul a fost inițial organizat sub auspiciile Comisiei Austriece de Film (Austrian Film Commission, AFC) din Salzburg în perioada 1993-1995, dar s-a mutat la Graz în 1998. Tradițional, cinematografele în care are loc festivalul sunt UCI Kinowelt Annenhof, Schubertkino, KIZ RoyalKino și Film Center Rechbauerkino. La finalul festivalului, sunt decernate Premiile Austriece de film.

Festivalul de film Diagonale și-a consolidat poziția ca un festival regional bazat pe cinefili, care aduce împreună industria și publicul, consolidează filmul austriac și atrage atenția internațională.

Premii
Anual se oferă în cadrul festivalului premii în diferite categorii, în valoare totală de peste 120.000 €.

Note
 http://www.diagonale.at/ Site-ul oficial

Vezi și
Jessica Hausner

Festivaluri de film
Fondări în 1998

Diagonale


Seri DeYoung, née le  à San Bernardino (Californie), est une actrice américaine. Elle est surtout connue pour son rôle de Claire dans la série télévisée Good Trouble.

Biographie

Filmographie

Cinéma

 2009 : Laid to Rest : une fille
 2009 : Sous haute protection : une mondaine
 2014 : Bullet : Jessica
 2015 : Beauty in the Broken : Annabelle
 TBA : Maya de Julia Verdin : Jen

Télévision

Séries télévisées
 2008 : Breaking Bad : une élève
 2010 : Médium : Rebecca Coakley
 2011 : NCIS : Enquêtes spéciales : Allison
 2013 : The Flip Side
 2016 : Code Black : Moon
 2017 : Jean-Claude Van Johnson : Dagny
 2018 : The Pact : Emily
 2018 : American Horror Story: Apocalypse : une des femmes grises (saison 8, épisode 1)
 2018 : Forever : monitrice de ski
 2019 : Adam Ruins Everything : Denise
 2018–2019  : S.W.A.T. : Gelina (3 épisodes)
 2019 : Into the Dark : Daisy
 2019–2023 : Good Trouble : Claire Badgley (48 épisodes)

Notes et références

Liens externes

Naissance en avril 1989
Actrice américaine de télévision

Seri DeYoung


Esta é uma lista de inscrições ao Oscar 2023 de melhor filme internacional. A Academia de Artes e Ciências Cinematográficas (AMPAS) tem convidado as indústrias cinematográficas de vários países a apresentar seu melhor filme para o Oscar de Melhor Filme Internacional todos os anos desde que a categoria foi criada, em 1956. O prêmio é concedido anualmente pela Academia a um longa-metragem produzido fora dos Estados Unidos e que contém, principalmente, diálogos em qualquer idioma que não seja a língua inglesa. O Comitê do Prêmio de Melhor Filme Internacional supervisiona o processo e analisa todos os filmes enviados. A categoria era anteriormente chamada de Melhor Filme Estrangeiro, mas foi alterada em 2019 para Melhor Filme Internacional após a Academia considerar que a palavra "estrangeiro" estava desatualizada.

Para concorrer no Oscar de 2023, os filmes inscritos devem ter sido lançados nos cinemas em seus respectivos países entre 1.º de janeiro de 2022 e 30 de novembro de 2022. O prazo para o envio das inscrições à Academia é 3 de outubro de 2022.

No dia 21 de Dezembro de 2022, a Academia de Artes e Ciências Cinematográficas trouxe a público os 15 filmes finalistas em sua lista preliminar a indicação ao Oscar 2023. Tanto o Brasil, representado por Marte Um, quanto Portugal, por Alma Viva, ficaram de fora da lista que continha os representantes dos seguintes países: Alemanha, Argentina, Áustria, Bélgica, Camboja, Coreia do Sul, Dinamarca, França, Índia, Irlanda, Marrocos,  México, Paquistão, Polônia e Suécia.

É previsto para 24 de janeiro de 2023 o anúncios de todos os finalistas do prêmio, além dos 5 de Melhor Filme Internacional.

Filmes inscritos

Ligações externas

 Website oficial do Oscar

Listas do prémio Óscar
2022 no cinema
Listas de filmes
Óscar de melhor filme internacional

Lista de inscrições ao Oscar 2023 de melhor filme internacional


Sognsvannsbanen er en af de fire vestlige baner på T-banen i Oslo, der går mellem Majorstuen og Sognsvann. Samtlige stationer ligger i Vestre Aker, idet et stykke af banen ved Blindern dog ligger i Vestre Aker. Banen blev bygget af A/S Akersbanene og blev indviet 10. oktober 1934. Banen blev ombygget til T-bane i 1993 og renoveret i 2002. Sognsvannsbanen var den første af de vestlige baner, der blev opgraderet til metrostandard med strømskinne og lange perroner.

Den sydlige del af Sognsvannsbanen benyttes også af togene på T-baneringen, der grener fra efter Ullevål stadion. De to baner betjenes af T-banens linje 4 og 5. Linje 4 går fra Bergkrystallen på den østlige Lambertseterbanen via Fellestunnelen, Sognsvannsbanen, T-baneringen, Lørenbanen og Grorudbanen til Vestli. Linje 5 slår knude på sig selv, idet den går fra Vestli ad Grorudbanen, Fellestunnelen, Sognsvannsbanen og T-baneringen, før den endnu en gang går gennem Fellestunnelen til Sognsvannsbanen men nu til endestationen Sognsvann.

Blindern og Forskningsparken Stationer er vigtige for Universitetet i Oslo. Ullevaal Stadion ligger ved stationen af samme navn, der også betjener Sogn studentby. Kringsjå Station betjener Kringsjå og Fjellbirkeland. Endestationen Sognsvann bruges ofte som indfaldsvej til udendørsaktiviteter i Nordmarka.

Historie

Baggrund

De første planer for en forstadsbane til Sognsvann kom fra A/S Holmenkolbanen i 1904. Planerne dækkede over en bane, der skulle grene af fra Gaustad Station på Holmenkollbanen og gå over Geitmyren til Sagene. Her skulle banen Her skulle banen mødes med sporvejen Sagene ring for derefter at følge Uelands gate ned til Sentrum. I en international konkurrence om hvordan byens banenet kunne se ud i sin helhed, vandt Jørgen Barth med forslaget Kristianiadalens pulsårer. Forslaget indeholdt meget, der senere er blevet realiseret, blandt andet en ringbane gennem byen, en fællestunnel gennem Sentrum, en forlængelse af Lilleakerbanen mod Bærum og en bane østover ved navn Østensjøbanen.

Kommunen grundlagde desuden et selskab ved navn Akersbanerne med en aktiekapital på 655.000 kr. Bydelene Sogn og Tåsen blev udbygget, og kommunen ønskede at etablere et godt transportsystem for at gøre bydelene mere attraktive. A/S Holmenkolbanen udtrykte ønske om at bygge banen, da de allerede havde bygget en bane i det vestlige Oslo. Ønsket blev ikke mødekommet, da Aker kommune ville have fuld politisk kontrol over bydelsplanlægningen og ikke overlade det til et privat selskab med kommercielle interesser.

Udbygning
I 1920 ville A/S Holmenkolbanen bygge en ny seks kilometer lang bane fra Frøen over Tåsen til Nydalen og Grefsen langs med det, der nu udgør T-baneringen. Forslaget omfattede en afgrening til Sognsvann fra Tåsen. Samferdselsdepartementet afviste A/S Holmenkolbanens forslag og gav i stedet koncession til Akersbanerne. Arbejdet med banen blev påbegyndt i januar 1922 men standset i 1924 på grund af en konflikt om løn- og arbejdsvilkår.  I 1924 blev Smestadbanen købt af A/S Akersbanerne, selvom A/S Holmenkolbanen fortsatte med at drive den.

Holmenkolbanens aktier blev derefter inddelt i A-aktier og B-aktier, hvor Aker kommune ejede de 18.700 A-aktier, mens de øvrige aktionærer ejede de 15.885 B-aktier. Efter at første del af Fellestunnelen mellem Majorstuen og Nationaltheatret stod færdig i 1928, kom A/S Holmenkolbanen i økonomiske vanskeligheder og måtte sælge hovedparten af aktierne til Akersbanerne i 1933. Samtidig blev Røabanen og Sognsvannsbanen slået sammen med Holmenkollbanen, og indlemmet i det halvkommunale A/S Holmenkolbanen.

Efter at arbejdskonflikten blev løst 15. december 1932, kunne arbejdet gå i gang igen, og banen stod færdig 10. oktober 1934. De der 22. september samme år blev arrangeret en kommunal tur på banen, stillede flere studenter sig op på Blindern Station med slagordet "Vi vil køre - men kun for 20 øre" Den ordinære billetpris blev derefter sænket fra 35 til 20 øre.

I første omgang var der kun dobbeltspor mellem Frøen og Østhorn. 21. februar 1939 blev hele strækningen til Sognsvann udbygget fra enkelt- til dobbeltspor. Anlæggelsen af banen til Sognsvann førte til øget boligbyggeri og dermed større behov for kollektiv trafik.

Selvom der for det meste blev kørt med Holmenkollbanens vogne, bestilte Akersbanerne i 1934 fem bogievogne fra Skabo med elektrisk udrustning fra Siemens og motorer fra NEBB til Sognsvannsbanen. Vognene så mere moderne ud end Holmenkollsbanens, havde motorer til 300 volt og fik numrene 201–205. 200-vognene var i drift til marts 1955, men efter sammenlægningen med AS Holmenkolbanen blev vognene brugt i flæng på alle tre baner. I 1970'erne var dobbeltvognene 501–503 fra 1948 ofte i drift på Sognsvannsbanen.

Efterkrigstiden
Banen slap relativt let fra Anden Verdenskrig. Kun en bombe der blev kaster over Blindern ødelagde nogle meter af banelegemet ved Frøen Station. Det der dog oftest huskes fra krigen var forbuddet mod at "demonstrere" i vognene, dvs. at undlade at sætte sig ved siden af en nazist eller tysker, hvis der var plads. En passager der gjorde dette ville blive sat af på næste station.

Efter at Oslo og Aker kommuner blev slået sammen i 1948, fusionere Akersbanerne med Oslo Sporveier, mens A/S Holmenkolbanen forblev et delvist ejet datterselskab, der skulle stå for driften af de vestlige baner. I 1973 købte Oslo Sporveier de resterende B-aktier i A/S Holmenkolbanen og overtog driften af banerne i 1975. Holmenkolbanen fortsatte som rent ejerselskab, før det blev nedlagt fuldstændigt i 1992. Den kommunale overtagelse resulterede i en opgradering af både spor, køreledninger og tog på Røabanen og Sognsvannsbanen. Overtagelsen betød også, at banerne fik nye linjenumre. Sognsvannsbanen blev først linje 81 og derefter 13.

Sognsvannsbanens passagertal steg i modsætning til de andre vestlige baner i perioden 1950-1975. I 1955 havde banen næsten 6 mio. passager, før det faldt til 5,2 mio. i 1960. Banens passagertal blev imidlertid fordoblet under oliekrisen i 1970'erne. I 1960'erne udviklede Sognsvann sig til at blive et populært udflugtssted for byen med et blomstrende caféliv.

Tunnelbane

I 1980'erne blev de besluttet at forbinde de fire vestlige forstadsbaner med de fire T-baner i øst gennem Fellestunnelen. Sognsvannsbanen var den første af de vestlige baner, der blev opgraderet til metrostandard med installering af et automatisk sikkerhedssystem og udskiftning af køreledning med strømskinne, så togene kunne køre igennem fra øst til vest.

Alle stationer blev ombygget for at passe til de nye T-banetog. Perronerne blev forhøjet og forlænget fra at passe til to vogne til at passe til fire. Brugen af strømskinne betød, at alle overgange i niveau måtte fjernes og erstattes af gangbroer eller -tunneler. Hidtil havde passagerne haft lov til at krydse sporene, men det blev forbudt med indførelsen af metrostandard, da kontakt med en strømskinne er livfarligt.

Frøen Station blev bygget om, så den efterfølgende kun kunne betjenes af tog på Holmenkollbanen. Nordberg Station blev nedlagt. Alle stationer med undtagelse af Ullevål stadion blev ombygget i samme arkitektoniske stil. De blev bygget med stålsøjer og læskure i træ, der stod foran hegnet til private haver. Alle stationer fik mindst et læskur, hvoraf mange blev tegnet af arkitekten Arne Henriksen. Ullevål stadion Station har flere læskure med hvert et engelsk ord øverst, der tilsammen danner sætningen "If You Go Your Way, I'll Go Mine". Opgraderingen betød også, at man forsynede strækningen fra Majorstuen til Stortinget med strømskinne. 10. januar 1993 blev Sognsvannsbanen genåbnet, og fra 4. april begyndte T-banetog fra Sognsvann at køre gennem Fellestunnelen og ud på Lambertseterbanen i øst. Den nye linje blev betjent af T1000-tog.

Sporvogn

Som følge af beslutningen i 1991 om at flytte Rikshospitalet fra Holbergs plass til Gaustad blev det vedtaget at forlænge sporvejen Ullevål hageby-linjen til Gaustad for at give patienter og pårørende skinnebåren kollektiv trafik til sygehuset. Planen var at Sognsvannsbanen skulle krydse sporvejen ved Problemveien på en viaduktlignende bro, hvor Forskningsparken Station skulle ligge. Den ville erstattet Vestgrensa Station, der lå for langt fra sporvejen til at kunne give korrespondance. Stationen ville også betjene den nordlige del af universitetsområdet på Blindern. I 1998 blev der opnået politisk enighed om at sætte gang i byggeriet. Den nye sporvej åbnede 1. juni 1999, og t-banestationen åbnede 22. august. I anledning af åbningen blev linje 4 forlænget fra Blindern over Forskningsparken til Ullevål stadion. Der kom mange klager fra lokale beboere, der mente at den øgede trafik på banen gav støj, og at der burde opsættes flere støjskærme.

T-baneringen
I 1991 fremlagde Oslo Sporveier planer om at forbinde Sognsvannsbanen med Grorudbanen med en ny ringbane. Selskabet overvejede også at bygge ringbanen med sporvejsstandard og have kombineret sporvejs- og T-banedrift på Sognsvannsbanen. Det blev senere forkastet, for selvom en T-bane var dyrere at anlægge, ville en sporvej være dyrere i drift på sigt og have længere rejsetid. I august 1996 kom Oslo Sporveier med nye planer for en T-banering. De indebar at Berg ikke ville blive betjent af den fremtidige T-banering. Mange af naboerne til Sognsvannsbanen klagede over, at T-banen mellem Majorstuen og Berg ikke blev lagt i tunnel, når den alligevel skulle ombygges. Det blev også påpeget, at det var irrationelt, at banen skulle ligge i niveau langs med tætbebyggede områder som Blindern og Ullevål, mens den i det næsten ubebyggede Nydalen skulle gå i tunnel. Som kompensation lovede Oslo Sporveier at opsætte støjskærme langs med banen.

Byrådet vedtog anlæggelsen af T-baneringen 25. juni 1997, selvom Fremskrittspartiet stemte imod. Finansieringen blev delvist sikret i december, da der blev opnået politisk enighed om Oslopakke 2, en pakke der sikrede finansiering af nye investeringer i kollektiv trafik i Oslo og Akershus mellem 2002 og 2011. Byggeriet startede i juni 2000, hvor staten bidrog med 673 mio. kr. Den første del fra Ullevål stadion over Nydalen til Storo stod færdig 20. august 2003. Ved åbningen blev linje 5 forlænget fra Blindern til Storo. 20. august 2006 indviedes den sidste del af T-baneringen fra Storo over Sinsen til Carl Berners plass.

Nyere tid
I 2002 var Sognsvannsbanen lukket i hele sommerferien på grund af udskiftning og forbedring af banens underlag. I 2008 blev banen lukket i lidt over en uge på grund af glatte skinner forårsaget af nedfaldne blade. Driften blev erstattet af busser, der betjente stoppesteder på Nordberg- og Sognsveien. I 2010 satte en for høj lastbil sat fast under broen over Carl Kjelsens vei mellem Holstein og Kringsjå Station. Broen blev beskadiget, og i to uger var det kun muligt at køre i et spor over den, hvilket betød at halvdelen af T-banetogene måtte vende efter Berg Station.

Strækning
Banen fra Fellestunnelen deler sig i tre ved Frøen, lige efter Majorstuen Station; her grener Sognsvannsbanen af nordpå til bydelen Nordre Aker. De første to stationer efter Frøen er Blindern og Forskningsparken, der begge betjener Universitet i Oslo. Ved Forskningsparken kan der skiftes til Ullevål Hageby-sporvejen, der kommer fra Ullevål sykehus og går til Rikshospitalet. Ullevål stadion Station ligger ved Ullevål Stadion, der er Norges største fodboldstadion og idrætsanlæg, og som er hjemmebane for fodboldholdet Vålerenga og Norges landshold.

Nord for Ullevål stadion, på vej mod Berg, deler banen sig i to, hvor T-baneringen med linje 4 fortsætter i tunnel. Linjerne betjener T-baneringens tre stationer, Nydalen, Storo og Sinsen, før de kommer til Grorudbanen. Fra Berg til Tåsen Station går Sognsvannsbanen parallelt med den tidligere Ring 3, der her hedder Kaj Munks vei. Nord for Berg betjener Sognsvannsbanen hovedsageligt boligområder og kollegier ved Sogn og Kringsjå. Norges idrettshøgskole og Riksarkivet bliver betjent af Sognsvann Station. Stationen fungerer også som indfaldsvej til Nordmarka og Sognsvannet.

Oversigt

Majorstuen Station er regnet som 0-punkt, da banen blev bygget derfra

Som tabellen viser er passagertal og drift skævt fordelt mellem stationerne. Forskningsparken og Ullevål stadion Stationer har 73 % af passagerne på Sognsvannsbanen, selvom de kun udgør ⅓ af stationerne. Denne delstrækning har 5.437 passagerer i snit pr. station, hvilket er relativt højt sammenlignet med det øvrige T-banenet.

Delstrækningen Ullevål stadion - Sognsvann er med sine 3,4 km den klart korteste af alle T-banens afgreninger. Følgelig er den også med det laveste samlede antal passagerer. Snittet pr. station, 1.021, er ganske vist væsentlige højere end de 396 på Holmenkollbanen, men den er til gengæld mere end tre gange så lang og har tre gange så mange stationer. I den nærmeste fremtid er der ingen eller minimal nytte i at forlænge banen, eftersom den allerede nu har nået bygrænsen. Afgreningens længde er en faktor, der gjorde at Ruter i sin ruteplan 2009 planlagde at lade linjen der betjener Sognsvannsbanen også betjene T-baneringen. Fordelen man ville opnå med det var, at korte afgreninger efter sigende skulle være mindre sårbare ovenfor forsinkelser.

Det samlede passagertal på afgreningen betyder også, at Ruter også på lang sigt planlægger at lade driften forblive som i dag, mens den skal fordobles på de fleste andre afgreninger. Set under et har Sognsvannsbanen dog et højt gennemsnit på 2.493 passagerer pr. station, hvilket kun bliver slået af Fellestunnelen, Fellesstrekningen i øst og T-baneringen.

Linjer
Sognsvannsbanen bliver betjent af T-banens linje 4 og 5. Linje 4 går fra Bergkrystallen på den østlige Lambertseterbanen via Fellestunnelen, Sognsvannsbanen, T-baneringen, Lørenbanen og Grorudbanen til Vestli. Linje 5 slår knude på sig selv, idet den går fra Vestli ad Grorudbanen, Fellestunnelen, Sognsvannsbanen og T-baneringen, før den endnu en gang går gennem Fellestunnelen til Sognsvannsbanen men nu til endestationen Sognsvann. Begge linjer kører hvert kvarter, men da linje 5 betjener en del af sin strækning to gange bliver Blindern, Forskningsparken og Ullevål stadion reelt betjent hvert femte minut i gennemsnit.

Der kan skiftes til Kolsåsbanen, Røabanen og Holmenkollbanen på Majorstuen. Desuden betjener linje 4 og 5 også Jernbanetorget, hvorfra der kan skiftes til fjerntog på Oslo S. Der kan også skiftes til de fleste vestgående tog på Nationaltheatret. Der kan skiftes til sporvogn på Storo, Majorstuen og Forskningsparken, samt på Jernbanetorget, Stortinget og Nationaltheatret i Sentrum.

Indtil køreplansskiftet 3. april 2016 blev Sognsvannsbanen betjent af linje 3, 4 og 6. Linje 6 betjente hele banen, mens linje 3 og 4 drejede ind på T-baneringen efter Ullevål stadion. Linje 3 gik kun til Storo. Linje 4 fortsatte som linje 6 fra Storo videre rundt i ringen gennem Fellestunnelen, før den atter kører ad Sognsvannsbanen men nu til Sognsvann. På den østlige del af T-banen fortsatte linje 3 på Østensjøbanen, linje 4 på Lambertseterbanen og linje 6 via Carl Berners plass mod T-baneringen, hvor den blev til linje 4.

Sognsvatn

Da Sognsvannsbanen stod færdig i midten af 1930'erne, fastsatte Regeringen Nygaardsvold, at endestationen skulle hedde Sognsvatn, hvilket A/S Holmenkollbanen og A/S Oslo Sporveier rettede sig efter. Det til trods for at Sognsvatn aldrig havde været særligt brugt blandt indbyggerne i Oslo og Aker.

Sognsvatn-formen forblev altid kontroversiel i Oslo. Der var mange og følelsesladede avisindlæg om sagen, og det skete flere gange, at folk i nattens mulm og mørke sneg sig op til stationen for at overmale t'et i Sognsvatn. "Harmen mod dette hersens Sognsvatn var udbredt og inderlig" skrev Aftenposten i 1984.

Til trods for at Sognsvatn var officiel, blev formen ikke brugt helt konsekvent i officielle udgivelser. For eksempel benyttede flerbindsværket om Akers historie, der blev udgivet af Oslo kommune i 1940, formen Sognsvann. Mange skiftede også mellem formerne i samme værk, og i Oslo byleksikons 1966-udgave blev Sognsvatn brugt som stationsnavn i brødteksten, mens Sognsvann blev brugt på sporvejskortet.

Samferdselsdepartementet godkendte officielt den nye skrivemåde Sognsvann i 1984. Samtidig ændredes stationsnavnet Frøn til Frøen, og Majorstuen blev brugt konsekvent.

Kilder
Sider i bøger

Avisartikler, hjemmesider o.l.

Litteratur

 Andersen, Bjørn. Holmenkollbanen: kort historikk fra 1898 til 1993. Lokaltrafikkhistorisk forening, 1993. .
 Aspenberg, Nils Carl. Neste stopp Makrellbekken: Historien om Røabanen. Baneforlaget, 1995. .
 Erichsen, Egil W. Holmenkolbanen 1948–1973. A/S Holmenkolbanen, 1973.
 Hanssen, Reidar, red. Oslo byleksikon, utg. 3. Kunnskapsforlaget, 1987. .
 Hartmann, Eivind & Mangset, Øistein. Neste stopp: Verneplan for bygninger – Sporveiens bygningshistorie. Baneforlaget, 2001. .
 Nilsen, Knut A. Nordmarkstrikken: Holmenkollbanen gjennom 100 år. Aschehoug, 1998. .
 Stang, Johan L. SOGN – en del av Oslo. Tiden Norsk Forlag, 1980. .
 Strandholt, Thorleif. A/S Holmenkolbanen 1896–1975. Sporvejshistorisk Selskab, 1986. .

Eksterne henvisninger

 Forslag til forskellige forløb for Sognsvannsbanen , fra Arkivverkets hjemmeside.
 Linje 3 på openstreetmap.org

T-banen i Oslo
Etableret i 1934

Sognsvannsbanen


Gnucleus es un cliente de las redes Gnutella y Gnutella2 para Microsoft Windows. La biblioteca GnucDNA originalmente fue escrita como parte de este proyecto. Al igual que GnucDNA, Gnucleus está disponeble bajo la licencia GNU General Public License.

El cliente fue diseñado para ser fácil de usar pero sin reducir el número de opciones. Gnucleus implementa varias opciones incluyendo capacidad Ultapeer en Gnutella, múltiples fuentes de descarga en el enjambre, intercambio parcial de archivos, intercambio de archivos usando SHA1 y soporte para servidores proxy.

Véase también
 Peer-to-peer

Enlaces externos
 Página de inicio de Gnucleus (en inglés)
 Página de Gnucleus en Sourceforge (en inglés)
 Foros de Gnucleus (en inglés)

Software de compartición de archivos libre
Clientes Gnutella
Clientes Gnutella2
Software para Windows

en:GnucDNA#Gnucleus

Gnucleus


Catalansk nationalisme (ofte forkortet catalanisme) er den nationalistiske ideologi, som hævder, at det catalanske folk udgør en egen nation med ret til national selvbestemmelse. Ideologien fremmer den kulturelle samhørighed mellem catalanere, og er grundlag for en politisk bevægelse for øget regionalt selvstyre i Catalonien, eller endog fuldstændig selvstændighed fra Spanien.

I Catalonien er den catalanske identitet mindst lige så stærk som den spanske. Dette har siden 2006 ført til store problemer i forholdet mellem Catalonien (hvor regionstyret og et befolkningsflertal ser sig som en nation) og den spanske centralregering (som forsøger at holde sammen på Spanien).

Efter 1978 etablerades Catalonien som en selvstyrende spansk region, og forskellige tiltag blev gjort for at fremme det catalanske sprog. Finanskrisen i 2008 og Spaniens samtidige modvilje mod at ratificere den opdaterede catalanske regionforfatning har siden 2010 ført til en voksende politisk splittelse mellem Madrid og Barcelona. Ud af catalanismen er en stærk folkerørelse for et selvstændigt Catalonien vokset frem, manifesteret via regionale valgkampagner, nationaldagsdemonstrationer og siden efteråret 2015 af et flertal i Cataloniens parlament.

Varianter

Catalanismen har udviklet sig til en folkerørelse med en bred politisk støtte og representeret af flere forskellige catalanske partier. Den omfattes i varierande grad af det store borgerlige parti CiU, men tillige af venstrepartierne ERC og CUP, det socialistiske PSC samt det grønne parti ICV.

Visse partier, således CiU, ERC og CUP, har antaget en nationalism, som omfatter alle dele af de catalanske lande. I flere af disse for en stor del catalansksprogede områder findes egne nationalistiske partier.

Den catalanske nationalisme – og tanken om et selvstændigt Catalonien – får også næring i et spansk miljø, hvor de regionala sprog ikke anses som "spanske". Et eksempel er Eurovision Song Contest, hvor Spanien har været deltager i alle år fra og med 1961. Samtlige de konkurrencebidrag, som Spanien har bidraget med, har været med spansk tekst, ingen med tekst på noget af de andre sprog i Spanien (hvorimod flere andre lande har haft bidrag på regionalsprog). I 1968 nægtede den ellers udpegede spanske sanger Joan Manuel Serrat at synge på noget andet sprog end catalansk, hvofor han ganske enkelt blev udskiftet med den på spansk syngende Massiel. Til trods for, at forholdene i 1960-erne, endnu under Franco-diktaturet, var blevet mildere overfor den oprørske provins, fandt man det ikke passende, at lade catalansk repræsentere Spanien internationalt. I 2010-erne er det en udbredt opfattelse blandt spansktalende spanjolere, at spansk er det eneste mulige sprog at bruge som repræsentant for Spanien internationalt, og i visse kredse ses de regionale sprog som politiske redskaber rettet imod Spaniens enhed.

Historie

Historisk baggrund
Den catalanske nationale identitet baserer sig på tidligere århundreder med catalansksproget kultur. Under senmiddelalderen var Aragonien et selvstændigt land med besiddelser i store dele af Middelhavsområdet. De kystområder i den østlige del af Den Iberiske Halvø, som tilhørte den aragonske krone, (Valenciaregionen og Catalonien) samt Balearerne, havde et catalansk befolkningsflertal, og under flere århundreder var catalansk både modersmål og kommunikationssprog inden for et omfattende område. På denne tid var forskellene mellem occitansk og catalansk relativt begrænsede, og sproget gjorde kommunikationen lettere også over grænserne mod nord, hvor der også findes en catalansk talende befolkning. Selve Catalonien havde frem til 1400-tallet et vist selvstyre under den aragonske krone.

Efter midten af 1300-tallet indledtes en nedgangstid. Den Sorte Død ramte Catalonien hårdt, med en befolkningsnedgang fra omkring 500.000 til 200.000 indbyggere. Dette førte, i kombination med problemer med at kontrollere området under en række udenlandske besættelser, til økonomiske problemer og uroligheder i regionen.

Den aragonske konge, som døde i 1410, havde ingen arvinger, og dette førte til, at en castiliansk kongeslægt blev indsat også på den aragonske trone, i form af Ferdinand I af Aragonien. Dennes sønnesøn (Ferdinand II af Aragonien) skulle et halvt århundrede senere, ved ægteskab, lægga grunden til Spanien som statsdannelse, hvor efter Catalonien og catalansk forvandledes. Fra at være den statsbærende kultur til at være en regional og efterhånden stadigt mere marginaliseret landsdel. At Catalonien efter Christofer Columbus opdagelse af Amerika pludseligt befandt sig på "den forkerte" side af Den Iberiske Halvø, gjorde ikke situationen bedre.

Frem til Den spanske arvefølgekrigs af slutning nød Catalonien dog fortsat et vist selvstyre med egne domstole (Les Corts), men i 1716 etablerede den spanske stat et centralstyre, og catalansk sprog og catalansk kultur endte frem til slutningen af 1800-tallet som helt marginaliseret.

19. århundrede

Catalansk nationalisme kan siges at være begyndt som en politisk filosofi i lyset af de mislykkede forsøg på at etablere en føderal stat i Spanien under den første republik. Valentí Almirall i Llozer og andre intellektuelle, som deltog i denne proces, udviklede i løbet af 1800-tallet en ny politisk ideologi, som sigtede mod at både genskabe det regionale selvstyre og at vinde anerkendelse af det catalanske sprog. Kravene herom blev sammenfattende formuleret 1892 i de så kaldte Bases de Manresa.

I begyndelsen vandt denne tankegang kun meget beskeden respons. Efter den spansk-amerikanske krig i 1898, hvorunder USA invaderede og annekterede de tilbageværende spanske kolonier, voksede imidlertid støtten til denne tidlige variant af katalanisme. Den fremmedes af Spaniens svækkede internationale stilling efter krigen og tabet af de to store markeder for catalansk eksportindustri, Cuba og Puerto Rico.

20. århundrede

I begyndelsen af 1900-tallet etableredes ved flere lejligheder catalansk selvstyre. 1914–25 eksisterede det Catalanske forbund (Mancomunitat de Catalunya; første formand var Enric Prat de la Riba), en sammenslutning af de fire catalanske provinser som blandt andet fremmede Pompeu Fabras standardisering af det catalanske skriftsprog. I årene 1931–39, under den anden spanske republik, genoprettedes det catalanske selvstyre, og den regionale regering genoptog på samme tid sit middelalderlige navn Generalitat de Catalunya ("Cataloniens generalstænder").

Efter Den spanske borgerkrig og næsten 40 år med hårdt Franco-styre fik Spanien i slutningen af 1970-erne demokratiske institutioner. Det nye Spanien etablerede et føderalt styre med selvstyrende regioner, og Catalonien var en af de regioner (sammen med Baskerlandet), hvor den lokale nationalisme kom til at spille den største rolle i regionens udvikling. I Catalonien blev catalanske gjort til det fremherskende undervisningssprog ved siden af i en række catalanske kulturinstitutioner. De lokale ledere drev en målrettet nationalistisk linje.

Især i 1970-erne blev Catalonien, i lighed med Baskerlandet (ETA), også ramt af politisk terrorisme. EPOCA (L'Exèrcit Popular Català, 'Den catalanske folkehær') virkede kun i en fireårig periode (1976–80), og efterfølgeren Terra Lliure ('Frit Land') blev endeligt opløst i 1995.

I den spanske grundlov fra 1978 formuleredes begrebet "historisk nation", som en anerkendelse af de forskellige dele af Spanien som gennem historien havde været præget af et eget sprog og en egen kultur. Catalonien, en af disse "historiske nationer", har ved siden af Baskerlandet været mest aktiv i at hævde denne "nationalitet" også i nutiden. Bestræbelser i Catalonien mod et større selvstyre førte til modstand fra den spanske centralregerings side, hvilket atter har ført till en voksende catalansk selvstændighedsbevægelse.

21 århundrede

Den socialistiske spanske regering og et loyalt parlament godkendte i 2006 udvidet selvstyre for Catalonien. Spaniens forfatningsdomstol nægtede at godkende lovteksten som sådan og stadfæstede senere en "udvandet" version, hvilket svækkede samarbejdet mellem Barcelog og Madrid og bidrog til voksende catalansk nationalisme.

Forfatningsdomstolens afgørelse blev senere set i forbindelse med en Partido Popular-regering, som siden sin tiltræden i 2011 ofte har virket for en konservativ og ofte prospansk retorik. Dette har på sin side bidraget til radikaliseringen blandt de catalanistiske talsmænd, hvor samarbejdsproblemerne i forhold til centralregeringen i Madrid har ført til stadig flere selvrådende beslutninger. Denne udvikling blev forudset af visse iagttagere inden for landets grænser allerede i begyndelsenn af det 21. århundrede. Også repræsentanter for Cataloniens næringsliv (med kunder både inden for og uden for Catalonien og derfor stærkt afhængige af gode relationer mellem Catalonien og det øvrige Spanien) har opfordret Spaniens regering til at indlede forhandlinger for at løse problemerne og forhindra en yderligare radikalisering.

På Cataloniens nationaldag den 11. september 2012 demonstrerede omkring 1 million mennesker i det centrale Barcelona med krav om Cataloniens selvstændighed fra Spanien.

Den 11. september 2013 dannedes en 480 kilometer lang menneskekæde (Den catalanske vej) efter forbillede fra Den baltiske kæde. Den strakte sig gennem hela Catalonien, med tanken at symbolisere Cataloniens enighed og det fornyede krav om selvstændighed.

Udviklingen siden 2015

Især siden 2014 har den spanske regering og det catalanske regionstyre været på en stadigt tydeligere kollisionskurs med hensyn til Cataloniens status og fremtid. Den 24. februar 2015 besluttede det catalanske regionstyre at nedsætte en Comissionat per a la Transició Nacional ('Kommission for den nationale overgang'). Opgaven for denne myndighed skulle være at identificere problemer ved en planlagt mulig overgang fra Spanien til et selvstændigt Catalonien. Den spanske regering krævede den 26. juni samme år at landets forfatningsdomstol skulle træffe beslutning om at dømme myndigheden som værende ulovlig.

Ved de spanske kommunalvalg i maj 2015 gik det førende catalanske nationalistparti Convergència i Unió kraftigt tillbage i de flesta områder. Derimod styrkedes de øvrige procatalanske partier deres positioner, og ifølge iagttagere nåede "catalanistiske" partier et vælgerflertal i Cataloniens forskellige kommuner. CiU:s regionstyre erklærede samtidigt, at man ville kæde september måneds catalanske regionalvalg til regionforsamlingen sammen med spørgsmålet om en folkeafstemning om selvstændighed for Catalonien. Dette indebar dog en splittelse i partiføderationen CiU, idet UDC-delen af føderationen efter en intern afstemning (med blot 51 % flertal) bestemte sig for at gå imod den her stærkt formulerede politik i retning mod fuld catalansk selvstændighed. Der efter beslutede CiU at indtil videre opløse sin føderation, hvilket også indebar diskussioner om en omdannelse af den catalanske regionalregering.

På den catalanske nationaldag i 2015 blev for fjerde år i træk arrangeret massemanifestationer (af organisationer som Òmnium Cultural og ANC) i og omkring Barcelona. Under den officielle kranse- og blomsternedlæggelse ved Rafael Casanova-monumentet sås både det officielle catalanske regionalflag og den separatistiske "estelada".

Ved valgene til Cataloniens parlament den 27. september 2015 kom en majoritet af selvstændighedsfortalere (Junts pel Sí + CUP) til magten. Parlamentet stemte den 9. november for en beslutning om at indlede en proces mod fuld og ensidigt udråbt selvstændighed. Denne beslutning blev den 2. december erklæret ulovlig af Spaniens forfatningsdomstol. I første omgang mislykkedes det for parlamentet at udnævne en ny regional regering og regional præsident; dette var en følge af det usikre majoritetsforhold i parlamentet, hvor selvstændighedsstøttende venstre- og højrepolitikere forsøger at samarbejde. En stor majoritet af parlamentet støtter i midlertid at forsøge at få gennemført en folkeafstemning om catalansk selvstændighed/øget selvstyre, hvilket den spanske centralregering har nægtet at gå med til.

Den 11. januar 2016 valgtes Gironas borgmester Carles Puigdemont till ny regionpræsident efter, at Artur Mas havde afsagt sig sin kandidatur og CUP havde besluttet at støtte den nye regeringsdanner.

Noter

Litteratur

 Wirdheim, Erik (2009-12-09): "SWE: Katalanism är inte independentism". wirdheiminvilanova.blogspot.se.
 Cuenca, Anna/AFP (2014-11-07): "'Catalanism' promotes differences from rest of Spain". news.yahoo.com.
 "Political Catalanism. La 'Lliga' (The League), 'Solidaritat Catalana' (Catalan Solidarity), the 'Mancomunitat'". *date=20160305010501 }} gencat.cat.
 "MES: SETEMBRE 2015 - TIPUS DE DADA: TOTALS - TRÀFIC NACIONAL I INTERNACIONAL". ojdinteractiva.es.

Eksterne henvisninger
 Sydkusten 3/2016, sid. 10-12

Catalonien
Nationalisme
Suverænitet

Catalanisme