Francis Scott Key Fitzgerald (24 Eylül 1896; St. Paul, Minnesota –  21 Aralık 1940, Hollywood) İrlanda asıllı Amerikalı romancı, deneme yazarı, senarist ve kısa öykü yazarı. Kendisinin popüler hale getirdiği Caz Çağı'nın ihtişamını ve aşırılığını anlatan romanlarıyla tanındı.

Hayatı boyunca dört roman, dört kısa öykü derlemesi ve çeşitli dergilerde yayımlanan 164 kısa öykü yazdı. 1920'lerde ilk romanı ile sağladığı popülarite ve geçici bir servet elde etmesine rağmen, Fitzgerald asıl ününü ölümünden sonra kazandı.

Yirminci yüzyılın en büyük Amerikan yazarlarından biri olarak kabul edilir ve 1890'larda doğup, I. Dünya Savaşı sırasında yetişen neslini "Kayıp Kuşak" olarak tanımlar.

Yaşamı
Fitzgerald, Minnesota'da üst orta sınıf bir ailede doğdu, Çocukluğunun ilk yıllarını New York ve Batı Virginia'da geçirdi. Ailesinin Katolik olması nedeniyle bir süre Katolik okullarına devam etti.Princeton Üniversitesi'nde öğrenimine devam etti. Burada geleceğin yazarları ve edebiyat eleştirmenleriyle arkadaşlık kurdu. Yazıları Triangle, Nassau Lit ve Princeton Tiger gibi dergilerde yayımlandı. Ancak kötü giden bir ilişki ve dersler yerine zamanını yazmaya ayırdığı için okulu bıraktı. 1917'de henüz I. Dünya Savaşı sürerken orduya katıldı.

İlk roman taslağı Romantik Egoist, yayıncının kitapta gördüğü eksiklikler ve savaş döneminin yarattığı maddi sıkıntılar sebebiyle basılamadı.

Evliliği ve ilk romanı
Askeri eğitimler için Alabama'da bulunduğu sırada, Alabama'da Zelda Sayre ile tanışması ve ona âşık olması, Fitzgerald'ın hayatında önemli bir dönüm noktası oldu. Zelda'yı evlenmeye ikna etti; ancak nişandan kısa bir süre sonra Zelda bu evlilikten vazgeçti. Zelda'nın Yargıç olan babası, Fitzgerald'ın gelirinin, ikisini geçindirmeye yetmeyeceğini düşünüyordu ve bu da ayrılmalarına sebep oldu.

Zelda, mali durumu nedeniyle başlangıçta onu reddetmesine rağmen ilişkileri düzenli şekilde devam etti. Genç kadın, Fitzgerald'ı yazmaya yönlendirdi. Savaş sona erdiğinde New York'a dönen Fitzgerald, bir süre bir reklam ajansında yazar olarak çalıştı ve içine düştüğü bunalımlı dönemden çalışmakta olduğu ajanstan ayrılıp ilk taslağının ismi Romantik Egoist, olan romanına yoğunlaştı. Romanın eksik yanlarını düzeltti ve dönemin en önemli editörlerinden biri olan Max Perkins'e romanını kabul ettirmeyi başardı. Okurlar tarafından yoğun bir ilgiyle karşılanan  Cennetin Bu Yakası (This Side of Paradise) Fitzgerald'ın edebiyat kariyeri için muhteşem bir başlangıç oldu. 1920 yılında yayımlanan kitabın ardından kazandığı ticari başarı ile Zelda ve Sayre ailesi fikir değiştirdi ve hemen evlendiler. 1921'de çiftin ilk ve tek çocukları dünyaya geldi.

1920'lerde sık sık Paris'e gidip gelen Fitzgerald, kendilerine "Kayıp Kuşak" denilen modernist yazarlarından ve sanatçılarından ve gördüklerinden çok etkilendi. Burada yaşayan Amerikalı edebiyatçılarla arkadaş oldu. Bu arkadaşlarının en önemlilerinden biri, Amerikan edebiyatının önde gelen yazarlarından Ernest Hemingway'di. Ne var ki Hemingway, Zelda'yla hiç iyi anlaşamıyordu; çünkü ona göre Zelda, kocasının çok içmesine ve yazamamasına sebep oluyordu.

Diğer romanları
Genç çift tamamen eğlence odaklı bir hayat sürüyor, bu da maddi açıdan zorluk yaşamalarına yol açıyordu. Sürekli değişken bir ruh hali sergileyen ve eşi ile çok sert kavga eden Zelda'ya en sonunda şizofreni tanısı konması üzerine, yaşadıkları zorluklar biraz daha arttı. İkinci romanı Güzel ve Lanelti (Beautiful and Damned, 1922), onu New York Şehri seçkinlerine itti. Bu süre zarfında yaşam tarzını korumak için dergiler için pek çok hikaye yazdı. Fitzgerald'ın bu dönemlerde kaleme aldığı ve otobiyografik nitelikler taşıyan, şöhret ve Zelda ile olan ilişkisinden ilham aldığı  Muhteşem Gatsby (The Great Gatsby, 1925) ve Buruktur Gece (Tender Is The Night, 1934) ne okurlar ne de eleştirmenler tarafından beğenildi.

Ölümü
Tüm bunların etkisiyle Fitzgerald zor günler geçirmeye başladı. Sık sık hastaneye yatırılıyordu; sürekli içiyordu ve kendine bakamaz haldeydi. Ekonomik olarak zor günler geçiren Fitzgerald, Hollywood'da senaryo yazıp, başkalarının yazdığı senaryoları düzelterek yaşamını sürdürdü. Rüzgar Gibi Geçti, Madam Cruie, Three Comrades gibi dönemin önemli filmlerinde replik yazarlığı yaptı. Bu dönemi için daha sonra "Hollywood, sıhhi tesisat bakımı için bir heykeltraşı işe almıştı" yorumu yapılacaktı.  1930'lu yılların sonlarında iki kez kalp krizi geçiren Fitzgerald, 1940'ta, 44 yaşındayken yine kalp krizi sebebiyle yaşama veda etti. Zelda ise 1948'de, kaldığı akıl hastanesinde çıkan bir yangında yaşamını yitirdi.

Ölümünden sonrası
Fitzgerald'ın beşinci ve bitmemiş romanı Son Düş (The Last Tycoon, 1941) Edmund Wilson tarafından tamamlandı ve Fitzgerald'ın ölümünden sonra yayınlandı.

Fitzgerald öldüğünde, okurları tarafından çoktan unutulmuş durumdaydı. Ancak Edmund Wilson'ın son romanını tamamlaması ve kitabın yayımlanması ile Fitzgerald ve daha önce basılan kitapları yeniden ilgi çekmeye başladı. Roman, İkinci Dünya Savaşı sırasında, Amerikan birlikleri için basılan Silahlı Hizmetler Baskılarının bir parçası olarak seçildi ve daha da popülerlik kazandı. Kızıl Haç ile yapılan bir düzenleme sayesinde, bazı Fitzgerald'ın romanları Japon ve Alman savaş esiri kamplarına bile gönderildi. 1945 yılına gelindiğinde, Muhteşem Gatsby'nin 123.000'den fazla kopyası Amerikan askeri birlikler arasında dağıtılmıştı. Savaştan sonra okul müfredatına dahil edilen romanları ve öyküleri, sonraki yıllarda Elia Kazan'dan David Fincher'e pek çok yönetmen tarafından sinemaya uyarlandı.

Başlıca eserleri

Cennetin Bu Yakası (1920)
Otobiyografik özellikler taşıyan Cennetin Bu Yakası,  egoist, hassas, toy ve hayalperest üniversite öğrencisi Amory Blaine'in hayatı tanımasının hikâyesini anlatıyordu. I. Dünya Savaşı'nın sebep olduğu huzursuzlukla mücadele eden Amerika'da, Amory hayallerinin peşine düşüyor, büyük yenilgiler alıyor, âşık oluyor, kaybediyor ama hepsinden önemlisi kendini keşfediyordu. Caz Çağı'nın getirdiği değişim ve bu değişimin bireyler üzerindeki yansımasını ustalıkla anlatan etkileyici roman, insanlığın değişime duyduğu ihtiyacın ve korkunun zamansızlığını da ortaya koyuyordu. Kitap basılır basılmaz okuyucu tarafından büyük ilgi gördü ve ilk iki hafta içinde 20.000 kopyadan fazla sattı.

Güzel ve Lanetli  (1922)
Güzel ve Lanetli, 1910'ların New York'unda sosyetik ve büyük bir servetinin küstah varisi olan Anthony Patch'in hikâyesini anlatıyor. Gloria Gilbert ile olan karmaşık evliliği; çiftin zenginlik ve statü ile ilgili rahatsız edici deneyimi; Patch'in I.Dünya Savaşı sırasında ordudaki kısa hizmeti ve çiftin alkol ve partilerde yaşadıkları romanın ana aksını oluşturur.  Gloria ve Anthony'nin hikâyesi, özellikle her biri diğerinin bencil tavırlarına ters düştüklerinde bir ilişkinin zorluklarıyla süregider. Çiftin birbirlerine olan sevgisi ortadan kalktığında, birbirlerine zarar veren farklılıklarını görmeye başlarlar. Diğer romanlarında olduğu gibi Fitzgerald'ın bu romandaki karakterleri de karmaşık, materyalisttir ve sınıfsal durum, evlilik ve yakınlık açısından önemli sorunlar yaşarlar. Eserin genellikle Fitzgerald'ın eşi Zelda Fitzgerald ile olan ilişkisine ve evliliğine dayandığı düşünülmektedir.

Benjamin Button'ın Tuhaf Hikayesi  (1921-1922)
F. Scott Fitzgerald tarafından yazılmış bir kısa öyküdür. İlk olarak 27 Mayıs 1922'de Collier's Magazine dergisinde yayınlandı. Daha sonra, Fitzgerald'ın The Curious Case of Benjamin Button ve Other Jazz Age Stories olarak yayımlanan Tales of the Jazz Age adlı kitabına da alındı. Öykü, 1860 Baltimore'da, konuşma yeteneğine sahip ve 70 yaşındaki bir adamın fiziksel görünümüyle doğan Benjamin'in terse dönmüş yaşamına odaklanır. Benjamin zaman geçtikçe gençleşmekte ve zaman geçtikçe yetişkin bir erkek, genç bir adam, yaramaz bir çocuk ve küçük bir bebeğe dönüşür.

Muhteşem Gatsby (1925)
Diğer romanları gibi otobiyografik özellikler taşıyan Muhteşem Gatsby, 1922 yazında zengin Long Island'daki hayali West Egg kasabasında, gizemli genç milyoner Jay Gatsby ile saplantılı şekilde âşık olduğu Daisy Buchanan arasında geçen olayları, bir başka roman karakterinin gözünden (Nick Carraway) anlatır.  Fitzgerald, kendi ifadesi ile "yeni ve olağandışı, aynı zamanda hem basit hem de karışık motifler taşıyan bir eser ortaya koymak istiyordu". Uzun süren yazma serüveni ardından Nisan 1925'te ilk defa yayınlandığında kitap,değişik tepkiler aldı ve çok az satıldı. İlk yılın sonunda yalnızca 20.000 kopya satılmıştı. Fitzgerald başarısız olduğu hissine kapıldı ve çalışmasının unutulacağını düşündü. II.Dünya Savaşı sırasında kitabın yeniden keşfedilişini, Amerikalı lise müfredatına girişini ve takip eden on yıllar boyunca dizi ve film olarak yeniden uyarlanışını göremeden öldü.

Buruktur Gece (Tender is the Night, 1934)
F. Scott Fitzgerald'ın 1934'te yayımlanan ve tamamlayabildiği son romanı olan Buruktur Gece, tüm hayatını bir kadına adayan bir erkeğin, adım adım tükenişini anlatıyor. Herkesin imrendiği, görür görmez âşık olduğu Dick ve Nicole Diver çiftinin ilişkisi, kimsenin tahmin edemeyeceği kadar çetrefillidir. Nicole'ü bir anlamda Dick var etmiştir ve şimdi, aklıselimle delilik arasında gidip gelen süreçte, kendi benliğini kaybetmektedir. I. Dünya Savaşı'nı izleyen yıllarda, Fransa'nın güneyinde geçen Buruktur Gece, Scott ve Zelda Fitzgerald çiftinin evliliklerinin yankılarını taşıyan, diğer tüm romanları gibi otobiyografik bir eser.

Son Patron (The Last Tycoon, 1941)
Roman 1930'ların Hollywood'unu anlatmaktadır. F. Scott Fitzgerald'ın çok yakından tanıdığı sinema dünyasının acımasız iç yüzünün ortaya serildiği romanın baş karakteri Monroe Stahr, gerçek hayatta MGM Film Stüdyosunun ünlü genç yapımcısı olan Irving Thalberg'den alınmıştır. Ortam, yazarın bizzat tanıdığı, acımasız stüdyo patronları, yitik senaryo yazarları, yıldızcıkları ile '30'lar Hollywood'u. Fitzgerald, en ünlü romanı Muhteşem Gatsby'de olduğu gibi burada da iktidar ve hayal kurma, yanılsama ve aşk, para ve masumiyet karşıtlıklarının bir insan hayatında yan yana durup duramayacaklarını soruyor.

Kaynakça

1896 doğumlular
Saint Paul, Minnesota doğumlular
1940 yılında ölenler

20. yüzyıl Amerikalı yazarları
20. yüzyıl Amerikalı roman yazarları
20. yüzyıl Amerikalı hikâye yazarları
İrlanda asıllı Amerikalılar
Princeton Üniversitesinde öğrenim görenler
Bipolar bozukluğu olan kişiler
Kalp krizinden ölenler
Amerika Birleşik Devletleri'nde kalp krizinden ölenler

F. Scott Fitzgerald


Matěj Vydra (, n. 1 mai 1992) este un fotbalist ceh care joacă pe postul de atacant pentru clubul englez Burnley din Premier League și pentru echipa naționale de fotbal a Cehiei.

A mai jucat pentru FC Chotěboř, Vysočina Jihlava, Baník Ostrava, Club Brugge, Udinese și Watford. El a fost, de asemenea, împrumutat de două ori la Watford.

Cariera pe echipe
Vydra a fost cumpărat de Baník Ostrava de la Vysočina Jihlava în ianuarie 2010 la vârsta de 17 ani pentru 20 de milioane de coroane cehe (765.000 €). A petrecut șase luni la Baník Ostrava, unde a marcat patru goluri în 14 meciuri.

Udinese
În iunie 2010, Vydra a ajuns la echipa italiană Udinese din Serie A,, și a fost votat de jurnaliștii sportivi, Revelația cehă a anului, pentru meciurile bune făcute la Baník Ostrava în sezonul 2009-2010. A fost împrumutat la Club Brugge în august 2011, dar a revenit la Udinese după ce a jucat doar două meciuri din cauza unei accidentări.

Watford (împrumut)
În iulie 2012 a fost împrumutat la Watford pentru sezonul 2012-2013. Vydra a marcat primul gol pentru Watford în victoria împotriva lui Crystal Palace de pe 18 august 2012, într-un meci care s-a terminat cu scorul de 3-2.

A marcat un gol împotriva echipei Leeds United pe 10 noiembrie. Vydra a înscris două goluri în două etape consecutiv, unul în victoria cu 2-0 obținută în fața lui Nottingham Forest pe 22 decembrie 2012 și unul în victoria cu 3-1 împotriva lui Brighton & Hove Albion pe 29 decembrie 2012. A marcat o altă dublă pe 12 ianuarie 2013 împotriva lui Middlesbrough. Vydra și-a continuat forma bună cu un alt gol marcat pe 19 ianuarie 2013 împotriva lui Huddersfield și apoi a reușit să marcheze cel de-al treilea gol în tot atâtea meciuri o săptămână mai târziu, marcând de două ori pe 26 ianuarie 2013 într-o victorie cu 3-0 cu Nottingham Forest. Forma sa bună a continuat, reușind să marcheze din nou în următorul meci al echipei sale împotriva lui Bolton de pe 2 februarie 2013. Meciul s-a terminat în cele din urmă cu 2-1 pentru Watford, iar Vydra i-a dat o pasă de gol lui Almen Abdi. După trei meciuri fără goluri, Vydra a reușit să marcheze cel de-al douăzecilea gol al campionatului într-o victorie cu 2-1 cu Derby County, la 23 februarie 2013.

La 25 martie 2013 a fost anunțat că a câștigat premiul pentru cel mai bun jucător din Championship în sezonul 2012-2013. Vydra a câștigat premiul clasându-se în fața lui Glenn Murray de la Crystal Palace și Thomas Ince de la Blackpool. A urmat o perioadă nefastă cu 13 meciuri fără gol marcat, însă a reușit să revină cu o dublă însemi-finala din play-off cu o victorie scor 3-2 la general cu Leicester. Sezonul lui Vydra de la Watford s-a terminat dezamăgitor, deoarece echipa sa a ratat șansa de a promova în Premier League, după ce a pierdut finala play-offului împotriva lui Crystal Palace și s-a accidentat la gleznă în timpul meciului, fiind nevoit să fie schimbat la pauza meciului.

West Bromwich Albion (împrumut)
Vydra s-a alăturat clubului West Bromwich Albion din Premier League pe 13 august 2013. El a marcat primul gol pentru echipă pe 21 decembrie 2013, egalând pentru West Brom într-o remiză din Premier League scor 1-1 împotriva lui Hull City. La 22 februarie 2014, Vydra a marcat cel al doilea gol pentru West Brom, egalând în meciul împotriva lui Fulham care s-a terminat cu scorul de 1-1. A marcat cel de-al treilea gol pentru echipă într-o remiză, scor 3-3 împotriva lui Tottenham, în care Vydra a marcat primul gol după numai 28 de secunde.

Întoarcerea la Watford
La 26 iunie 2014, Watford a anunțat că l-a readus pe Vydra sub formă de împrumut pe termen lung de la Udinese, cu opțiunea de a face mutare permanentă. Vydra a reușit să se întoarcă cu un gol marcat în victoria cu 3-0 cu Bolton Wanderers de pe 9 august 2014. La 25 aprilie, a intrat de pe banca de rezerve pentru a înscrie în victoria lui Watford cu Brighton & Hove Albion, scor 2-0, care a avut loc pe Stadionul Falmer și în urma căreia Watford și-a asigurat promovarea înapoi în Premier League, fiind ajutați și de adversarii care i-au încurcat contracandidatele la promovare cu Vydra marcând 16 goluri în Championship.

Watford
Vydra a fost luat definitiv de Watford în iulie 2015, când jucătorul a semnat un contract pe cinci ani. A început sezonul 2015-2016 în urma lui Odion Ighalo și Troy Deeney, iar pe 25 august 2015 a jucat pentru Watford într-o înfrângere scor 1-0 suferită în fața lui Preston în Cupa EFL.

Reading (împrumut)
La 1 septembrie 2015, Reading l-a adus pe Vydra sub formă de împrumut pe un sezon, pentru suma de 2,5 milioane de lire sterline, cu opțiunea de a-l transfera definitiv pentru suma de 10 milioane de lire, dacă ar fi promovat în Premier League în sezonul 2016-2017. El și-a făcut debutul la Reading pe 11 septembrie 2015 într-o victorie scor 5-1 împotriva lui Ipswich Town. El a înscris primul gol pentru club pe 31 octombrie într-un meci încheiat la egalitate, scor 1-1 împotriva lui Brighton.

La 19 ianuarie 2016, într-o rejucare din runda a treia a Cupei Angliei, a marcat un hat-trick într-o victorie cu 5-2 cu Huddersfield Town. În total, a marcat 9 goluri în 36 de meciuri în toate competițiile pentru club, terminând ca al doilea golgheter al clubului (în spatele lui Nick Blackman) în sezonul 2015-2016.

Derby County
La data de 27 august 2016, Derby County a anunțat că Vydra a semnat un contract pe patru ani, suma de transfer fiind de aproximativ 8 milioane de lire sterline. El a înscris primul gol pentru club într-o înfrângere scor 2-1 cu Blackburn Rovers pe 24 septembrie 2016. În primul său sezon la Derby a marcat 5 goluri în 33 de meciuri în EFL Championship, intrând din postura de rezervă în 13 din acestea cu Vydra jucând pe mai multe posturi, cu Tom Ince, Darren Bent, Johnny Russell și David Nugent bătându-se pentru locul de titular în atacul lui Derby.

Vydra a marcat primul său hat-trick pentru echipă într-o victorie scor 3-0 în deplasare cu Middlesbrough pe 25 noiembrie 2017. După ce Tom Ince a fost vândut și după cumpărarea atacanților Sam Winnall și Cameron Jerome, Vydra a ajuns să joace pe poziția sa favorită de vârf retras în spatele unui vârf împins, această poziție fiind ocupată prin rotație de Winnall, Jerome, David Nugent sau Chris Martin Golurile marcate de el în timpul sezonului 2017-2018 au ajutat-o pe Derby să ajungă în semifinalele playoff-ului, în care a fost eliminată de Fulham.

În aprilie 2018, a fost numit în echipa PFA Championship a anului și, de asemenea, în echipa EFL Championship a anului. El a înscris 22 de goluri în toate competițiile și a primit Gheata de Aur Sky Bet Championship, după ce a înscris 21 de goluri în campionat în sezonul 2017-2018. Pe 1 mai, Vydra a câștigat 3 premii la ceremonia de decernare a premiilor clubului, câștigând premiul pentru Jucătorul Anului, Jucătorul Anului votat de ceilalți jucători și premiul Jack Stamps pentru cel mai bun jucător al anului.

În iulie 2018, Vydra a purtat discuții cu echipa Leeds United din Championship care și-a exprimat dorința de a-l transfera. Cu toate acestea, după mai multe săptămâni de negocieri, mutarea a a căzut.

Burnley
Pe 7 august 2018 Vydra a semnat cu Burnley un contract pe 3 ani, cu suma de transfer nefiind făcută publică.

Cariera la națională
Vydra a jucat timp de cinci ani la echipele naționale de tineret ale Cehiei începând cu categoria de vârstă sub-16 ani și terminând cu cea sub 21 de ani. În august 2012, a fost chemat pentru prima oară la echipa mare a Cehiei, pentru meciul de calificare la Campionatul Mondial cu Danemarca și pentru un meci amical cu Finlanda. Vydra a jucat în primele 73 de minute împotriva Danemarcei, într-un meci care s-a terminat cu o remiză fără goluri. A marcat primul gol pentru echipa națională cu capul la 26 martie 2013 într-un meci de calificare la Campionatul Mondial împotriva Armeniei, deschizând scorul într-o victorie cu 3-0. Vydra a marcat și cel de-al doilea gol al meciului, reușind să-i fure mingea unui fundaș armean, după care l-a învins pe portar cu un șut din afara careului.

Referințe

Legături externe

 Profil pe site-ul lui Burnley FC

Fotbaliști ai Premier League
Fotbaliști ai Burnley FC
Fotbaliști ai Derby County FC
Fotbaliști ai Reading FC
Fotbaliști ai West Bromwich Albion FC
Fotbaliști ai Watford FC
Atacanți
Fotbaliști internaționali cehi
Fotbaliști cehi
Oameni în viață
Nașteri în 1992

Matěj Vydra


El monte Balbi es un estratovolcán holocénico que se encuentra en la parte norte de la isla de Bougainville, de Papúa Nueva Guinea. Es el punto más alto de la isla con 2.715 metros. Hay cinco cráteres volcánicos a lo largo de la cresta norte de la cumbre, uno de los cuales contiene un lago de cráter. Hay muchas fumarolas cerca de los cráteres, aunque Balbi no ha entrado en erupción en los tiempos históricos.

Véase también
 Lista de volcanes de Papúa Nueva Guinea

Referencias

Estratovolcanes de Oceanía
Lagos de cráteres
Volcanes de Papúa Nueva Guinea
Volcanes del Holoceno
Volcanes inactivos
Picos ultraprominentes de Oceanía
Puntos culminantes de una isla

Monte Balbi


"Gee, Officer Krupke"(br:Puxa, Oficial Krupke) é uma canção de comédia do musical de 1957 West Side Story. A canção foi composta por Stephen Sondheim (letra) e Leonard Bernstein (música), e foi apresentada no musical da Broadway e nos filmes subsequentes de 1961 e 2021.

Música
A música é cantada por membros da gangue de rua Jets, que zombam do rude sargento da polícia Krupke cantando sobre as forças sociais que os levaram a ingressar em uma gangue. Seguindo um tema utilizado ao longo do musical, a música começa com um trítono na palavra Dear (br:querido), sustentado por mais tempo para significar sua importância. Liricamente, a música apresenta quatro versos de sete linhas, cada um cheio de trocadilhos e jogos de palavras. Cada verso culmina com uma interjeição (por exemplo, "Golly Moses", "Leapin' lizards"), seguida pela linha final.

A melodia foi composta originalmente para uma canção não utilizada para a cena de Veneza em Candide, onde a letra, de John Latouche, terminava com a frase: "Onde isso leva você no final?"

Censura
A última linha da música (realizada como uma versão de "Shave and a Haircut") é "Puxa, oficial Krupke-Krup você!" O letrista Stephen Sondheim originalmente queria quebrar um tabu da Broadway então existente encerrando a música com "Puxa, oficial Krupke-foda-se!", Mas a Columbia Records, que detinha os direitos do álbum do elenco, disse a Sondheim que o álbum não poderia ser enviado para outros estados sem violar as leis de obscenidade da época. Consequentemente, Sondheim mudou o final da música para "Krup you", e mais tarde disse a um entrevistador que a nova linha era a melhor letra de todo o musical.

outras versões

Peça de teatro vs. filme de 2021
Na versão original da Broadway, a música aparece no segundo ato, mas na versão cinematográfica de 1961 a música foi movida para o primeiro ato, interpretada pelos Jets (com Riff cantando como líder) antes de seu embate com os Sharks. Para o lançamento do filme, "Krupke" foi trocado por "Cool" (que foi originalmente interpretada no primeiro ato da peça) a pedido de Sondheim, que não gostou da sequência das canções da peça, sentindo que era impróprio assistir a uma rua gangue apresenta um número de comédia logo após ter visto os dois líderes de gangue serem mortos no estrondo.

Além disso, duas estrofes da versão cinematográfica tiveram suas letras censuradas:

Na versão cinematográfica de 2021, a música (usando a letra da versão da Broadway de 1957, com exceção de uma seção que usa a letra do filme de 1961) é novamente movida para a primeira metade, executada antes do estrondo, com "Cool" movida para depois de "Uma mão, um coração". Adicionalmente, ao invés de nas ruas, a canção se passa na 21ª Delegacia do Departamento de Polícia de Nova York.

Na cultura popular
O oitavo episódio da sétima temporada de Curb Your Enthusiasm é intitulado "Officer Krupke". O episódio apresenta um policial cujo nome é Krupke e Larry David descreve a controvérsia sobre o nome. A certa altura, David está cantando o final da música e é ouvido por outras pessoas, que pensam que ele disse "Foda-se". "Puxa, oficial Krupke" também foi usada como a música dos créditos finais naquele episódio.

No segundo episódio da 4ª temporada de The Marvelous Mrs. Maisel, Midge (Rachel Brosnahan) descreve um policial que a prendeu com base em um mal-entendido como "Oficial fodido Krupke".

Referências

Canções de 1957
Canções sobre paternidade ou maternidade

Gee, Officer Krupke


Pekmezci, Adana ilinin Kozan ilçesine bağlı bir mahalledir.

Tarihçe
1907 yılında kurulmuş olan köy, Kozan'da oturan Ermenilerin bağcılık, çiftçilik yaptığı bir yer olarak "Pekmezciyan" adını taşıyordu. 1915'te Ermenilerin bölgeden gönderilmesinden sonra Balkan Savaşı sırasında Selanik-Serez bölgesinden gelip Çukurova'da mülteci olarak bulunan muhacirler iskan edildi. Bunlar Serez'in Köseli, Şabanlı, Çalıkmahalle köylerindendir.
Nüfus yapısı, 1950'li yıllara kadar göç alarak Rumeli'den (Yunanistan, Bulgaristan, Romanya) gelen göçmenler yanında yerli yörükler ("Aydınlılar") tarafından oluşturulmuştur. 1970'lerden itibaren eğitim ve iş için Kozan ve Adana başta olmak üzere kentlere göç sonucu nüfusu azalmıştır.

Coğrafya
Adana iline 100 km, Kozan ilçesine 11 km uzaklıktadır.

Nüfus

Kaynakça
Özel

Dış bağlantılar
 Lozan Mübadilleri Vakfı
 Rumeli-i Şâhâne Haritası, 1901, Harvard University Library

Kozan'ın mahalleleri

Pekmezci, Kozan


Zlato za odvažne, (poznat i pod nazivima Kellyjevi junaci i Kellyjevi heroji; ) američka je ratna komedija iz 1970. godine redatelja Briana G. Huttona s Clintom Eastwoodom, Tellyjem Savalasom, Donom Ricklesom, Carrollom O'Connorom i Donaldom Sutherlandom u glavnim ulogama. Premda je to ratni film, radnja i likovi slični su onima iz vesterna. Snimljen je u produkciji kompanija Metro-Goldwyn-Mayer, Katzka-Loeb, Avala Film i The Warriors Company. Većina filmskih prizora snimana je u Hrvatskoj, u Vižinadi.

Radnja
Tijekom prodora u rujnu 1944.,35.američka pješačka divizija se približava gradu Nancyu.Jednom od mehaniziranih izviđačkih vodova je zapovjeđeno da drže svoj položaj kad odjednom počne njemački protunapad.Brojno manji vod dobije isto prijateljsku vatru od minobacača.
Vojnik Kelly,bivši poručnik skrivljen za propali pješački napad,zarobi pukovnika Dankhopfa iz obavještajne Wehrmachta. Ispitujući ga ,Kelly primijeti aktovku punu zlatnih poluga skrivenih ispod olovne oplate.Znatiželjan,napije pukovnika i saznaje da je u banci udaljenoj 48 km skladišteno 14 tisuća zlatnih poluga u vrijednosti 16 milijuna dolara (današnjih 215 milijuna dolara).Nakon povlačenja,Tiger tenk ubija Dankhopfa.

Kelly odluči ići za zlatom.Posjećuje oportunističkog plaćenika,narednika Crapgame da mu dade zalihe i oružje za operaciju.Tenkovski Zapovjednik voda Oddball sa svoja tri Sherman tenka se pridružuje s njima ističući rečenicu - To će vam dati lijep okvir. Nakon razgovora s pohlepnim zapovjednim časnikom Maitlandom,vod se rado pridrużuje Kellyu zajedno s ciničnim narednikom Big Joe.

Kelly odlučuje da vojnici i tenkovi idu odvojeno da se susretnu kasnije blizu grada Clermonta. Oddballovi tenkovi napreduju u pročišćavanju puta za ostale,usput uništi željezničko skladište. Problem nastaje kad dođu do uništenog mosta od strane Savezničkih bombardera i lovaca. Oddball zove radijom inženjerijsku satniju za pomoć. Dolazi opet do još jedne pogreške. Američki lovac uništava njihova vozila pa vod mora ići pješice. Kad uđu u minsko polje,vojnik Grace pogiba. Većina se vojnika izvuče osim vojnika Mitchella i razvodnika Joba, koji su zapeli i poginuli od dolazećeg njemačkog konvoja.

Dvije skupine se susretnu dvije noći kasnije.Počne bitka kod rijeke prije grada,gdje izgube dva od tri tenka.Oni idu dalje ostavljajući inženjere kod mosta.Kada se čuju privatne radijske poruke,privuče ogromnu pažnju generala bojnika Colta jer ih krivo razumije poruku misleći da idu na prvu crtu obrane te zapovjedi svim jedinicama da idu naprijed na vlastitu inicijativu zbog iskorištavanja 'proboja'.

Kelly saznaje da Clermont brane 3 Tiger tenka koja zajedno sa SS pješačkom potporom.Uspijevaju uništiti pješačku potporu i 2 tenka,ali se Oddballov Sherman pokvari,a treći Tiger tenk je točno ispred banke. U pat poziciji su,pa nakon dogovora prihvate Crapgameov prijedlog o pregovori.Kelly ponudi zlato tenkovskom SS zapovjedniku,što ovaj prihvati.Nakon što Tiger raznese vrata od banke,Nijemci i Kellyevi vojnici  (zajedno s njim)  podijele podjednako plijen.Svatko otiđe sa svojim putem,jedva uspijevaju izbjeći sastanak s general bojnikom Coltom.Big Joe je rekao generalu da misle stanovnici da je on Charles de Gaulle.

Produkcija
Film je trebao imati junakinju, no taj je ženski lik još prije početka snimanja filma izbačen je iz scenarija. Za tu je ulogu bila izabrana Ingrid Pitt, koja je te godine glumila s Eastwoodom u filmu Orlovo gnijezdo (U orlovom gnijezdu). Otkrila je da se "već ukrcavala u zrakoplov koji je putovao u Jugoslaviju kad je stigla vijest da joj je uloga izrezana iz scenarija".

Snimalo se od srpnja 1969. do prosinca. Snimanja su bila u hrvatskom seocetu Vižinadi i Londonu. Jugoslavija je bila izabrana ponajviše zato što zarade od prijašnjih prikazivanja filmova tamo nisu smjele biti iznesene iz zemlje, ali ih se moglo koristiti za financiranje produkcije. Drugi razlog zašto je izabrana Jugoslavija je taj što je 1969. Jugoslavija bila jedna od rijetkih zemalja čija je vojska još uvijek bila opremljena funkcionalnom mehanizacijom iz Drugoga svjetskoga rata, i njemačkom i američkom, što je umnogome pojednostavljivalo logistiku.

Metro-Goldwyn-Mayer je izrezao dvadesetak minuta filma prije nego što je film pušten u kina. Promijenio je i naslov filma: izvorni je naslov bio Ratnici (engl. The Warriors), a taj je u postprodukciji promijenjen u Kellyjevi ratnici (engl. Kelly's Warriors) i potom u Kellyjevi junaci (engl. Kelly's Heroes).

Eastwood je u intervjuima koje je dao poslije rekao da je bio vrlo razočaran naknadnim izrezivanjima koje je napravio MGM, jer je osjećao da su mnogi izbačeni prizori ne samo davali dubinu likovima, nego i film činili mnogo boljim. Neki od izbačenih prizora prikazani su u promocijskim materijalima i opisani u intervjuima s glumcima i osobljem za posebni članak Cinema Retro-a o Kellyjevim junacima.

Izvori

Vanjske poveznice

Američki filmovi 1970-ih
Filmovi 1970-ih
Ratni filmovi

Zlato za odvažne (1970.)


Daytona puede referirse a:

 Daytona Beach, ciudad de Florida (Estados Unidos).
 South Daytona, ciudad de Florida (Estados Unidos).
 Daytona Beach Shores, ciudad de Florida (Estados Unidos).

Deportes del motor
 Circuito playero de Daytona, circuito temporal ubicado en Daytona Beach.
 Daytona International Speedway, autódromo ubicado en Daytona Beach.
 24 Horas de Daytona, carrera de automovilismo de resistencia.
 500 millas de Daytona, carrera de automovilismo de la NASCAR Cup Series.
 Daytona Prototype, reglamento de automóvil de carreras para la categoría Grand-Am.

Vehículos
 Dodge Daytona
 Ferrari Daytona
 Triumph Daytona 675
 Shelby Cobra Daytona

Otros
 Daytona USA, videojuego de carreras lanzado en 1994.

Daytona


Jean-Pierre Haigneré (born 19 May 1948) is a French Air Force officer and a former CNES spationaut.

Jean-Pierre Haigneré was born in Paris, France, and joined the French Air Force, where he trained as a test pilot.

He flew on two missions to the Mir space station in 1993 and 1999. The Mir Perseus (Mir EO-27) long-duration mission (186 days) in 1999 also included an EVA.
In addition to his duties at the European Space Agency, Jean-Pierre Haigneré is also involved in a European space tourism initiative, the Astronaute Club Européen (ACE), which he co-founded with Alain Dupas and Laurent Gathier. He is credited with taking the first picture of the shadow of a Solar eclipse from space. He took this during the Mir Perseus (Mir EO-27) mission.

Family
He is married to former French astronaut Claudie Haigneré. The asteroid 135268 Haigneré is named in their combined honour.

References

External links
 CNES Biography
 Website of Astronaute Club Européen

1948 births
Living people
French spationauts
Knights of the Ordre national du Mérite
École de l'air alumni
French Air and Space Force personnel
Spacewalkers
Mir crew members
Recipients of the Order of Courage (Russia)

Jean-Pierre Haigneré


An adventure is an exciting experience that is typically bold, sometimes risky, undertaking.

Adventure or The Adventure may also refer to:

Arts, entertainment, and media

Gaming

Games
 Adventure (1980 video game), a video game for the Atari 2600
 Adventure (1982 video game), an 8-bit computer game published in the UK by Micro Power
 Adventure!, a 2001 pulp fiction role-playing game by White Wolf
 Colossal Cave Adventure, also known as Adventure, a 1977 text adventure computer game for the PDP-10

Other uses in gaming
 Adventure, another term for an expansion pack
 Adventure (Dungeons & Dragons), a module or scenario for Dungeons & Dragons
 Adventure International, an American video game publisher
 The Adventure Company, a Canadian video game publisher

Genres
 Adventure (role-playing games), a scripted plot line in role-playing games
 Adventure game, a computer game genre
 Adventure fiction, a narrative genre
 Adventure film, a film genre

Films
 Adventure (1925 film), an American silent film by Victor Fleming
 Adventure (1936 film), a Swedish film directed by Per-Axel Branner
 Adventure (1946 film), an American film starring Clark Gable and Greer Garson
 Adventure (2011 film), a Hungarian film
 L'Avventura (The Adventure), a 1960 Italian film directed by Michelangelo Antonioni
 The Adventure (1974 film) (Al-Mughamara), a Syrian film

Literature
 Adventure (novel), 1911 novel by Jack London
 The Adventures, a series of novels in the Forgotten Realms of Dungeons & Dragons

Music

Groups
 Adventures (band), an American rock band
 The Adventures, a Northern Irish rock band

Albums
 Adventure (Furslide album)
 Adventure (Madeon album)
 Adventure (Shonen Knife album)
 Adventure (Television album)
 Adventures (album), a 1984 album by T-Square

Songs
 "Adventure" (Eleanor song), 1988
 "Adventure" (Yoasobi song), 2023
 "The Adventure", by Angels & Airwaves, 2006
 "Adventure", by Be Your Own Pet from Be Your Own Pet, 2006
 "Adventure", by Cheat Codes, 2015
 "Adventure", by Matthew Parker from Adventure, 2016
 "Adventure", by Momoko Kikuchi, 1986
 "Adventures", by Kid Cudi from Speedin' Bullet 2 Heaven, 2015

Television
 Adventure (TV series), a 1953 documentary series on CBS
 Adventure Inc., a 2002 television series
 Adventure Time, an American animated series

Other uses in arts, entertainment, and media
 Adventure (magazine), a pulp (and later true-story) magazine from 1910 to 1971
 Adventure Comics, a comic book series published by DC Comics from 1935 to 1983

Geography
 Adventure, Guyana, a village
 Adventure Creek, a river in Alaska

Transportation

Aircraft
 Adventure F series, a French line of paramotors
 Adventure SA, a French manufacturer of paramotors
 Trike Icaros Adventure S, a Brazilian ultralight trike design

Ships
 Adventure (ship), one of numerous vessels named Adventure
 , several ships of the Royal Navy

Other uses in transportation
 Mitsubishi Adventure or Freeca, a compact MPV sold in the Philippines

See also
 Adventures Unlimited (disambiguation)
 Adventure Aquarium

Adventure (disambiguation)


Þurrlendi, þurrt land, fast land eða einfaldlega land eru þeir hlutar af yfirborði Jarðar sem ekki eru undir yfirborði sjávar eða vatns. Þurrlendi þekur 29,2% af yfirborði Jarðar. Megnið af starfsemi mannsins fer fram á þurrlendi, eins og landbúnaður, föst búseta og nýting margra náttúruauðlinda. Uppruni lífs á Jörðinni var í sjónum og landplöntur og landdýr þróuðust út frá sjávargróðri og sjávardýrum.

Þar sem landið mætir sjónum eru strandsvæði. Skiptingin milli lands og sjávar er mönnum mjög mikilvæg. Lagaleg mörk geta verið breytileg eftir löndum. Hafræn mörk eru dæmi um pólitíska aðgreiningu. Í sumum tilvikum, eins og í votlendi, eru mörkin milli lands og sjávar óskýr. Mörkin geta líka verið breytileg eftir sjávarföllum og veðri.

Landafræði

Þurrlendi


İnterferometri bilgi çıkarımı için  elektromanyetik dalgaların üst üste getirildiği tekniktir. İnterferometri, astronomi, fiber optik, mühendislik, optik, oşinografi, sismoloji, spektroskopi (ve onun uygulama alanlarından kimya), kuantum mekaniği, nükleer ve parçacık fiziği, plazma, uzaktan algılama, biyomoleküler etkileşimler, yüzey profili, mikroakışkanlar, mekanik gerilme/gerilim ölçümü, velosimetri ve optimetri alanlarında önemli bir araştırma tekniğidir.

Girişimölçer ya da İnterferometre ışığın girişim özelliğinden faydalanılarak çok küçük mesafelerin ve maddelerin kırılma indislerinin ölçümünde ve saydam cisimlerin yüzey düzgünlüğünün kontrolü için kullanılan bir ölçü aletidir.

Çalışma ilkesi

Girişimölçerin çalışma ilkesi şöyledir: Monokromatik (tek renkli) bir ışık kaynağından çıkan ışınlar, paralel demet hâline getirilerek kısmi geçirgen bir levha üzerine düşürülür. Bu levha, ışığı iki demete ayırır. Birinci demeti geçirerek bir paralel kaydırıcı lama gönderir. Kaydırıcıdan çıkan ışınlar, bir aynadan yansıtılarak tekrar kaydırıcıya düşürülür. Bu ışınlar kaydırıcıdan geçip tekrar kısmi yansıtıcı üzerine döner. Kısmi yansıtıcı bu sefer bu ışınları bir dürbüne gönderir. Kısmi geçirgen levhadan yansıtılan ikinci demet hâlindeki ışınlar ise, geçen ışınların yansıdığı aynaya dik olan başka bir aynadan yansıyarak tekrar levhaya döner. Levhaya geçen ışınlar da dürbüne ulaşır. Aynaların levhaya uzaklığı eşit alınarak iki demet arasındaki yol farkı sıfır olacak şekilde ayarlanır. İkinci demetin yansıdığı ayna, levhaya dalga boyunun yarısı kadar yaklaştırılırsa yol farkı yine dalga boyu kadar olur ve yine yapıcı girişim yani dürbünde ışık gözlenir. Ayna, levhaya dalga boyunun dörtte biri kadar yaklaştırılırsa yol farkı dalga boyunun yarısına eşit olduğundan yok edici girişim olur ve dürbün içi karanlık olur. Ayna sürekli yaklaştırılırsa karanlık ve aydınlık görünüm birbirini takip eder. Kararma sayısı, aynanın yaklaşma miktarını, dalga boyuna bağlı olarak verir. Bu durumda ayna, mikrometre olarak kullanılır. Girişimölçerde lazer ışınları kullanılarak ölçümler daha da duyarlılaştırılmıştır.

Optik ölçü aletleri

İnterferometri


Authie is the name of several places in France:

Authie, Calvados, commune of the Calvados département
Authie, Somme, commune of the Somme département
Authie (river), a river in northern France

Authie


La minoterie Lambotte est une usine désaffectée située dans la commune d'Aumale, en France.

Localisation
L'édifice est situé à Aumale, commune du département français de la Seine-Maritime, 2 rue Saint-Lazare, sur la Bresle ou au 12 rue Saint-Lazare.

Historique
Une minoterie est installée en 1850 à l'emplacement d'un moulin au Roy détruit en 1848. L'usine est achetée par Henri Lambotte en 1898 qui la dote d'une turbine.

L'usine ferme ses portes en 1970.

L'édifice est classé au titre des monuments historiques le 4 octobre 2004.

Description
L'édifice est construit en briques et armature métallique. Il conserve les bâtiments, machines et équipements. L'usine était organisée en trois ateliers.

Notes et références

 Le patrimoine des communes de Seine-Maritime

Annexes

Bibliographie
 .

Articles connexes
 Liste des monuments historiques de la Seine-Maritime
 Liste des monuments historiques de l'arrondissement de Dieppe

Liens externes

La minoterie sur le site de l'office de tourisme
Vincent Beny, Ils veulent faire revivre le moulin Lambotte à Aumale, actu.fr, 24 juin 2021
La minoterie sur le site du département de Seine-Maritime

Monument historique classé en 2004
Monument historique dans la Seine-Maritime
Unité urbaine d'Aumale
Minoterie

Minoterie Lambotte


ජාතිය මෙන්ම  භාෂාවත් කැපී පෙනෙන්නට පටන් ගැනුනේ බුදුසමයේ ආලෝකයත් සමග මිහිදු දූත පිරිසේ පැමිණීමෙන් පසුවයි.එ‍තෙක් කවුරුන් කෙසේ බලගතුව සිටියත් උන්වහන්සේගෙන් පසුව නම් සිංහල ජාතියේ භාරය අත්වූයේ ඵ් මිහිදු මාහිමියන් ඇතිකරලූ සිංහල භික්ෂු පරපුරටයි.එතැන් සිට මෙහි වැඩී ගිය ඵ් භික්ෂූන් වහන්සේ වෙත පැවතිණ.එදා සිට අද දක්වා ඇති දීර්ඝ කාලය තුල ජාතිය නිසා වැඩී ආ සාහිත්‍යය සිංහල භික්ෂූන් වහන්සේ මුල් වීමෙන් ගොඩනැගී ඇත.

ලංකාව ශිෂ්ට සමාජයක් හැටියට ගොඩ නැගීම ආරම්භ වූයේ වර්තමාන ඉතාහාසයේ මුල් අවස්ථාව සේ ගැනෙන විජයාවතරණයෙන් පසුවයි.ජාතියක් වශයෙන් හෙළදිව් වාසීන්ගේ වැඩීම ඇරඹී දියුණුව කරා ගිය  ඵ් මුල් අවස්ථාව පුරාතන යුගය හැටියට ගැනේ.හෙළ බස ඇතිවී වැඩී ආ හැටි පෙනෙන්නේද ඵ් යුගයේදීය.එය අනුරාධපුර යුගය සීමා කොට පවතී.ක්‍රි.පූ පස්වන සියවසේ සිට  ඇරඹී ආ  අනුරාධපුර රාජධානිය ක්‍රි.පූ දහවන සියවස දක්වා ඇති අවුරුදු 1500 දක්වා ගමන් ගනී.

ලංකාවෙ භාෂා සාහිත්‍යයේ වර්ධනය මිහිදු හිමිගේ පැමිණීමත් සමග වර්ධනය වුවකි.මෙරට පැනෙන ආදිම ලිපිවල සම්පූර්ණ හැඩහුරුකම අශෝක ලිපි හා සමානව පැවතීමෙන් පෙනෙන්නේ ලේඛන විද්‍යාව හෙවත් අකුරු ලිවීමෙ ක්‍රම ව්‍යවහාරයෙන් ලංකාවටඅශෝක රාජ්‍යයෙන්ලැබී ඇති  බවයි.

ඉගෙනීමේ ප්‍රධාන අංගය
ස්මරණ ශක්තිය එවක උගත්කමෙ විශේෂ වරප්‍රසාදය විය.කටපාඩම් කිරීම  ඉගෙනීමේ ප්‍රධාන අංගය විය.කටපාඩමින් පරපුරෙන් පරපුරට ධර්මය රැගෙන ගියේ ග්‍රන්ථධර භික්ෂූන් වහන්සේලාය.

සිංහල සාහිත්‍යය ඉතිහාසයේ වළගම්බා සමය කරුණු කිහිපයක් නිසා අනුස්මරණීය වෙයි.

තෙවලා දහම හා අටුවා කථා ග්‍රන්ථාරුඪ කිරීම නිසා පොත්පත් ලිවීම ඇරඹීම
සිංහල අටුවා පොත් සම්පාදනය වීම (සිංහල සාහිත්‍යය ඉතිහාසයේමුල්ම පොත් විශේෂයයි.)

ඉන්පසුව පාලි සාහිත්‍යයේ හා සංස්කෘත සාහිත්‍යයේ වර්ධනයක්ද ඇතිවිය.

සෙල්ලිපි හා පොත්පත්
අනුරාධපුර කාලයට අයත් මුල් යුගයේ ලියැවුණු පොත්පත් මෙකල නැත.එවක ලියැවුණු දේ පිරික්සන විට ලිවීමෙ තතු සඳහා අපට පිහිට කර ගත හැක්කේ සෙල්ලිපිත් හෙළ අටුවා වදන් යයි සළකනු ලබන වාක්‍ය කිහිපයකුත් පමණි.

පොත්පත්
මිහිදුමාහිමියන් වචන මාර්ගයෙන් ගෙන ආ  ෙහළඅටුවා මෙරට භික්ෂූන් හෙළ බසින් උගත් බව සඳහන් වේ.එද පෙළදහම සෙයින් රැකගත් භික්ෂූහු පොත්ලිවීම ආරම්භ කලාට පසු ග්‍රන්ථාරුඪ කළහ.සිංහල සාහිත්‍යයේ චිරන්තන ග්‍රන්ථ වූ මේ පොත්පෙළ හෙළ අටුවා ලෙස හැඳින්වේ.මේ හෙළ අටුවා තිබුණේ පාලි අටුවා වලිනි.බුදුගොස් හිමියන් පස්වන සියවසේ ලක්දිවට පැමිණ පාලි අටුවා කරන ලද්දේ මෙම හෙළ අටුවා උපකාර කර ගෙනයි.

මේ සඳහා උන්වහන්සේ අට්ඨ කථා පහක් පිහිට කරගත්හ. මහා අට්ඨ කථා,මහාපච්චරියට්ඨ කථා,කුරුන්දිට්ඨ කථා,අන්ධකට්ඨ කථා,හා සංඛෙපට්ඨ කථාවයි.

සීහලට්ඨ කථා මහාවංසය,ථූපවංස වණණනා මේ  යුගයේ ලියැවුණු පොත් ලෙස සැළකිය හැකි වුවත් අද වනවිට මේවා සම්පූර්ණයෙන්ම අභාවිත කෘතීන්ය.

අනාගතවංස වණණනා විමුක්ති මාර්ගය,නමක්කාර වණ‍්‍ණනා, යන කෘතීන්වල නම් පසුකාලීන කෘතීන්වල සඳහන් වූ නිසා මේවා අනුරාධපුර යුගයට අයත් ඒවා යයි සැළකිය හැකිය. දනට විද්යමාන කෘති කිහිපයක්ද වේ. එනම් සියබස්ලකර නම් ග්‍රන්ථය කාව්යාදර්ශය ඇසුරු කරගනිමින් අභාසලමෙවන් විසින් සිංහල කාව්යාලංකාර සදහාත්, පාලි ධම්මපට්ඨකතාවෙ තේරුම් ගැනීමට අපහසු වචන සදහා සිංහල සකු මගධ මිශ්‍ර දම්පියා අටුවා ගැටපදයත් . භික්ෂු විනය සදහා සිඛ වළද හා සිඛවළද විනිස නම් ග්‍රන්ථයත් හෙරණ සිඛ හා හෙරණ සිඛ විනිස යන ග්‍රන්තයන්ද අනුරාදපුර යුගයේ රචිත ග්‍රන්ථ වේ,

සීගිරි ගී
අනුරාධපුර යුගයේ ඉතා අනුස්මරණීය වූ සාහිත්‍යය සටහනක් නම් සීගිරි ගී පෙළයි.දැනට ප්‍රකාශිත ශිලාලිපි හැරුණු කොට මෙතෙක් සොයාගෙන ඇති සිංහල සාහිත්‍යයේ ඉතාම පැරණි සටහන හැටියට ඇත්තේ මේ ගී වැලයි.

හයවන සියවසේදී පළමුවන කාශ්‍යප රජතුමා මේ කදු ගැටය වාසය කරගත්තේ සතුරන්ගෙන් බේරීම සඳහාය.චිත්‍ර කලාව සම්බන්ධයෙන්ද මෙය වැදගත් වේ.සීගිරි කැටපත් පවුරේ මුළු කවි ගණන 685කි. සීගිරි ගී එක් අයෙකුගේ රචනා නොවේ.බොහෝ දෙනාගේ රචනායි.එ‍හි සිරි නරඹා තම හැඟීම්  රිසි සේ වර්ණනා කරතිබේ.සෙනරත් පරණවිතාන මහතා පෙන්වා දෙන පරිදි ගී සිව්පදකරණය මේ අවස්ථාව වන විට වෙසෙසින් දියුණුව පැවතිණ.යාග ගී,කව් ගී,යොන් ගී වෙසෙස්ද  සිව්පද හා සැහැලිද මේවා අතර වේ.එළිසමය පවා දැකිය හැකිය.නොයෙක් අලංකාර,දේශීය උපමා දක්නට ලැබේ.

"නිල් කට්රොල් මලෙකැ ඇවුණු,

වැට්කොල මල සෙයි,

සැන්දැ ගී සිහිවෙන්නෙ,

මහනෙල් වන හය්රන්වන හුන්"

සීගිරී ගී පිරික්සන විට එහි සාහිත්‍යමය අගය,එවක කවියේ විචාරශීලී අගය  සොයා ගත හැකිය.

ගැටපද, සන්‍ය, පිටපොත්, වණ්‍ර්‍ණනා
අපේ පුරාතන සාහිත්‍යයේ හා  හා පුරා කියා අපට හමුවන්නේ ගැටපද,සන්‍ය,පිටපොත්,වණ්‍ර්‍ණනා යන නම් වලින් යුත් පොත් ගණයකි.සාහිත්‍යයට මේ පොත් බෙහෙවින් පිහිට වන්නේ භාෂාවේ වර්ධනය ඇති වූ සැටි පෙන්වා දීමටයි.

ගැටපද
පාලි අටුවාවල ඇතැම් වචන තව දුරටත් ලිහිල් කර දැක්වීමේ උපායක් වශයෙන් ගැටපද හෙවත් ගණ්ඨී පද ලියැවී තිබේ.
උදා-   විසුද්දි මග්ගයට ලියූ ගැටපදය,  අභිධම්මට්ඨ කතාවට ලියූ ගැටපදය

සන්‍ය
"තේරුම"යන සාමාන්‍ය අරුත දෙයි.

උදා-
විසුද්දි මග්ග සන්‍යය,
කුදුසික සන්‍යය ,
විනය සන්‍යය

අනුරාධපුර යුගයේ ලියැවී ඇති සිය ගණනක්  සන්‍ය අතරින් අදට ඉතිරිව ඇති සන්‍යය  දෙකකි.

දම්පියාවට කළ අටුවා සන්‍යය
වෙසතුරු දා ගාථා සන්‍යය

සියබස්ලකර (පද්‍ය)
සීගිරි ගී හැරුණු විට ඊළඟ ඉතා පැරණි ගී ඇති සිංහල පොත සියබස්ලකරයි.එය ලියැවී තිබෙන්නේ නවවන සියවසේ මධ්‍ය කාලයේදීය.සකු අලංකාර ග්‍රන්ථයක ඇසුර ලබමින් ලියන ලද්දකි.සංස්කෘත අලංකාර ශාස්ත්‍රයේ ප්‍රසිද්ධ කාව්‍යාදර්ශය ඇසුරෙන් සිංහල සියබස්ලකර ලියන ලද්දේ සලමෙවන් රජකෙනෙකුන් විසින් බව පොතේ අග සඳහන් වේ.

සිඛවළඳ හා සිඛවළඳ විනිස(ගද්‍ය)
සිංහල සාහිත්‍යය ඉතිහාසයේ පුරාතන අවධියට අයත් ඉතා  පැරණි ගද්‍ය කෘතියකි.සිඛවළඳ විනිස උපසපන් භික්ෂූන් සඳහා පිළියෙළ කළ ශාසනික විනය නීති සංග්‍රහයකි.සිඛවළඳ වඩාත් පැහැදිලි කිරීමේ අරමුණින් සිඛවළඳ විනිස ලියා තිබේ.

දම්පියා අටුවා ගැටපදය
පුරාතන සන්‍ය ගැටපද පොත් අතර පැරණිම ග්‍රන්ථයයි.බෞද්ධාගමික ස්වරූපය ගත් කතා එහි දක්නට ලැබේ.දම්මපදට්ඨ කතාව සිංහලයන්ට වඩාත් පහසුවෙන් දැන ගැනීමට දම්පියා අටුවා ගැටපදය ලියා තිබේ.

හෙළ දැය හා බස ඇති වී වැඩී ආවේ  අනුරාධපුර කාලයට අයත් මේ පුරාතන අවධියේය.එවක නිපැයුණු ද‍හස් ගණන් පොත් ඒවායේ කතුවරයනුත් සමග කාලය නැමැති වැලිතලාවෙන් යටවී ගොස් ඇත.අද ඉතිරිව ඇත්තේ පොත් දෙක තුනක් පමණි.මෙතෙක් ප්‍රකටව සිය ගණනින් පවත්නා  අනුරාධපුර කාලීන සෙල්ලිපි හා පො‍ත්පත් විමසා බලන විට පුරාතන යුගයේ සාහිත්‍යය දීප්තිමත්ව තිබු අයුරු දැකගත හැකිය.

මේවාද බලන්න
 අනුරාධපුරය
 අනුරාධපුර යුග‍යේ වාරිකර්මාන්තය

==වෙනත්
==

සිංහල සාහිත්‍යය වංශය ,  පුංචි බණ්ඩාර සන කාව්‍ය සෙකර පොත

අනුරාධපුර යුගයේ සිංහල සාහිත්‍යය


Koneløb eller koneløft () er en konkurrence, hvor hver mandlig deltager skal tilbagelægge en strækning, mens han bærer på sin kvindelige holdkammerat. Som sport blev koneløb introduceret i Sonkajärvi i Finland. Der er årligt blevet afholdt verdensmesterskab i disciplinen i denne by siden 1995. Præmien til vinderne er kvindens vægt i øl.

Historie
En finsk legende fortæller, at røveren Herkko Rosvo-Ronkainen, der levede i en skov i slutningen af 1800-tallet, og tog sammen med sine kammerater rundt i omegnen og plyndrede beboerne. Der er tre forklaringer på forbindelsen til koneløb. Første teori går ud på, at Rosvo-Ronkainen og hans mænd især skulle have røvet mad og kvinder, og kvinderne tog de på ryggen, mens de flygtede med deres bytte. En anden teori går ud på, at Rosvo-Ronkainen trænede sine mænd til at blive hurtigere og stærkere ved at lade dem bære store og tunge sække på ryggen, hvilket efterhånden skulle have udviklet sig til en sport på grund af det hårde arbejde (udholdenhed) og styrkelse af musklerne, hvilket indgår i mange sportsgrene. Tredje teori går ud på, at unge mænd skulle have sneget sig ind i nabolandsbyer og der stjæle andre mænds koner, som de så bagefter gjorde til deres egne koner.

I 1992 begyndte man at afholde et årligt nationalt mesterskab i disciplinen i Sonkajärvi, og to-tre år senere blev konkurrencen udvidet til også at omfatte udlændinge, og den blev dermed beskrevet som verdensmesterskab.

Sporten er udover i Finland også repræsenteret i lande som Estland, USA, Australien, Irland, Kina, Japan, Kenya, Storbritannien, Sverige, Tyskland og Danmark.

Regler
Den oprindelige bane lå i uvejsomt, klippefyldt terræn med hegn og bække, der skulle forceres. Det er senere blevet ændret af hensyn til deltagernes sikkerhed, så klipper er udskiftet med sand, bækkene er udskiftet med en vandgrav, mens hegnet er ændret til en bom. De følgende regler er fastlagt af regelkomiteen for Internationale Koneløbskonkurrencer:
 Den officielle længde af banen er 253,5 m.
 Banen har to "tørre" forhindringer (bomme) og en "våd" (vandgrav, cirka 1 m dyb).
 Kvinden, der bæres, kan være mandens kone, nabokone eller en kvinde, han har fundet et andet sted. Hun skal dog være mindst 17 år.
 Kvindens minimumvægt skal være 49 kg. Hvis hun vejer mindre, skal bære på en rygsæk med en vægt, så den samlede vægt er 49 kg.
 Alle deltagere skal have det sjovt.
 De eneste hjælpemidler, der kan anvendes, er et bælte for manden og en hjelm for kvinden.
 Konkurrencen foregår i heats med to deltagerhold i hvert heat.
 Hver deltager er selv ansvarlig for egen sikkerhed og - hvis nødvendigt - forsikring.
 Deltagerne skal overholde instruktionerne, der gives af konkurrencens arrangører.
 Der er kun én kategori ved verdensmesterskabet, og vinderne er det par, der gennemfører banen på hurtigste tid.
 Der er ekstrapræmier til det mest underholdende par, det bedste kostume og den stærkeste mand.

Teknik
Der er basalt set tre forskellige måder at bære sin kone på: Hun rider på ryggen af manden, hun slænges over skulderen (brandmandsteknik), eller hun kan hænge med hovedet ned og benene om halsen, mens hun holder fast med hænderne om hans talje (Estland-stilen).

Mesterskaber

Verdensmestre
Verdensmesterskabet afholdes fast hvert år i juli måned i Sonkajärvi, Finland.

 2017 – Taisto Miettinen (Finland) og Kristiina Haapanen (Finland), 68 sekunder.
 2016 – Dimitriy Sagal (Rusland) og Anastasia Loginova (Rusland).
 2015 – Ville Parviainen (Finland) og Sari Viljanen (Finland).
 2014 – Ville Parviainen (Finland) og Janette Oksman (Finland).
 2013 – Taisto Miettinen (Finland) og Kristiina Haapanen (Finland).
 2012 – Taisto Miettinen (Finland) og Kristiina Haapanen (Finland).
 2011 – Taisto Miettinen (Finland) og Kristiina Haapanen (Finland).
 2010 – Taisto Miettinen (Finland) og Kristiina Haapanen (Finland).
 2009 – Taisto Miettinen (Finland) og Kristiina Haapanen (Finland).
 2008 – Alar Voogla (Estland) og Kirsti Viltrop (Estland).
 2007 – Madis Uusorg (Estland) og Inga Klauso (Estland), 61,7 sekunder.
 2006 – Margo Uusorg (Estland) og Sandra Kullas (Estland), 56,9 sekunder.
 2005 – Margo Uusorg (Estland) og Egle Soll (Estland), 59 sekunder.
 2004 – Madis Uusorg (Estland) og Inga Klauso (Estland), 65,3 sekunder.
 2003 – Margo Uusorg (Estland) og Egle Soll (Estland), 60,7 sekunder.
 2002 – Meelis Tammre (Estland) og Anne Zillberberg (Estland), 63,8 sekunder
 2001 – Margo Uusorg (Estland) og Birgit Ullrich (Estland), 55,6 sekunder.
 2000 – Margo Uusorg (Estland) og Birgit Ullrich (Estland), 55,5 sekunder (verdensrekord).
 1999 – Imre Ambos (Estland) og Annela Ojaste (Estland), 64,5 sekunder.
 1998 – Imre Ambos (Estland) og Annela Ojaste (Estland), 69,2 sekunder.
 1997 – Mikkel Christensen (Finland) og Tiina Jussila (Finland), 65 sekunder.

Andre mesterskaber
Der afholdes også regionale og nationale mesterskaber i koneløb. Nordamerikanske mesterskaber har været afholdt siden 1999 og australske mesterskaber siden 2006.

Referencer

Sport i Finland
Løbesportsarrangementer

Koneløb


Prodidomus latebricola est une espèce d'araignées aranéomorphes de la famille des Prodidomidae.

Distribution
Cette espèce est endémique de la région de Kigoma en Tanzanie. Elle se rencontre dans les monts Mahale vers Katumbe.

Description
Le mâle holotype mesure .

Systématique et taxinomie
Cette espèce a été décrite par Cooke en 1964.

Publication originale
 Cooke, 1964 : « A revisionary study of some spiders of the rare family Prodidomidae. » Proceedings of the Zoological Society of London, , , .

Liens externes

Notes et références

Prodidomidae
Espèce d'araignées (nom scientifique)
Faune endémique de Tanzanie

Prodidomus latebricola


Rut Hedvig Lindahl (født 29. april 1983) er en svensk professionel fodboldspiller, målmand, der spiller for Wolfsburg. Hun har tidligere spillet for klubber i Sverige i Damallsvenskan, blandt andre Malmö FF, Linköpings FC, Kristianstads DFF og Kopparbergs/Göteborg FC. Siden hun fik sin internationale debut i 2002, har hun spillet over 130 landskampe for Sveriges kvindefodboldlandshold|. Den 3. august 2014 spillede hun sin landskamp nummer 100 for Sveriges A-landshold, det var i landskampen mod England. Den 17. september 2015 spillede Lindahl sin landskamp nummer 113 og slog derved Elisabeth Leidinges rekord og blev Sveriges kvindelige målmand med flest kampe. Hun har vogtet målet for Sverige under EM i fodbold for kvinder, VM i fodbold for kvinder og de olympiske lege. Lindahl vandt hæderen som årets kvindelige svenske målmand i 2004, 2005, 2009, 2014 og 2015. Hun vandt Diamantbollen 2015, efter at have været en af tre nominerede til Damallsvenskans Most Valuable Player i 2014. I 2016 var Lindahl en af fem nominerede til Women's PFA Players' Player of the Year og blev også udvalgt til WSL Team of the Year.

Referencer

Eksterne henvisninger

Fodboldspillere fra Sverige
Kvindelige fodboldlandsholdsspillere fra Sverige
Medaljevindere fra Sverige ved sommer-OL 2016
Medaljevindere fra Sverige ved sommer-OL 2020
Olympiske sølvmedaljevindere fra Sverige
Olympiske medaljevindere i fodbold
Fodboldspillere ved sommer-OL 2004
Fodboldspillere ved sommer-OL 2008
Fodboldspillere ved sommer-OL 2012
Fodboldspillere ved sommer-OL 2016
Fodboldspillere ved sommer-OL 2020

Hedvig Lindahl


Büyükkışla, Çorum ilinin Ortaköy ilçesine bağlı bir köydür.

Tarihçe
Köy, 1925 yılından beri aynı adı taşımaktadır.

Coğrafya
Köy, Çorum il merkezine 71 km, Ortaköy ilçe merkezine 14 km uzaklıktadır.

Nüfus

Kaynakça

Dış bağlantılar

Ortaköy belde ve köyleri

Büyükkışla, Ortaköy


هجمات نوفمبر 2008 في مومباي العاصمة الاقتصادية لجمهورية الهند، هي مجموعة من الهجمات المسلحة شبه المتزامنة بدأت أحداثها ليل الأربعاء 26 نوفمبر 2008، قامت بها مجموعات من المسلحين على عدد من الفنادق الفاخرة والمطاعم الشهيرة والمستشفيات ومحطات القطارات المكتظة في المدينة التي يزيد عدد سكانها عن 13 مليون نسمة، ممّا تسبّب في مقتل 195 شخص، وجرح مئات آخرين واحتجاز عدّة سياح أجانب،  وذكر مسؤولون أَنَّ من بين القتلى في الهجمات «هيمانت كاركاري» رئيس قسم مكافحة الإرهاب في شرطة مومباي. واستمرت العمليات الأمنية ضد المهاجمين الذين تحصّنوا في عدد من المواقع بينها مركز يهودي وفندق تاج محل حتى أعلنت الشرطة الهندية السبت 29 نوفمبر 2008 انتهاء حالة «حصار مومباي».

من بين المواقع التي استهدفتها الهجمات «فندق برج وقصر تاج محل» الشهير في المدينة والذي يعتبر من أهم معالمها، والذي شوهدت سحابة ضخمة من الدخان الأسود والنيران التي اندلعت فيه، بعد إلقاء المهاجمين عدد من القنابل داخله وحوله، ثم قاموا باحتجاز مجموعة من الرهائن في الفندق، كذلك «فندق أوبروي ترايدنت» الفخم في المدينة الذي حاول الجيش الهندي اقتحامه.، إلا أن مجموعة من الرهائن لا تزال محتجزة بداخله. وشملت الهجمات محطة شاهترابتي شيفاجي المركزية (فيكتوريا سابقا) للقطارات والتي تعد من معالم المدينة.

ومن بين المواقع التي استهدفت مجمع سكني هو «ناريمان هاوس» حيث يقطن مجموعة من اليهود والإسرائيليين، ويوجد بداخله مركز ثقافي يهودي حيث قتل المسلحون اثنان في شقتهم إضافة إلى فتى مراهق قضى عندما قفز من شقّته، كما احتجز عدد من الرهائن في المبنى بينهم حاخام وزوجته. فيما ظل مسلحون يحتجزون رهائن داخل المركز لتنتهي العملية في 28 نوفمبر باقتحام قوات كوماندوز هندية المركز وقتل مسلحين اثنين في حين عثرت على 5 رهائن داخل المركز قتلى. وكانت وسائل إعلام إسرائيلية قد نقلت رفض الهند لمساعدة عسكرية عرضت تقديمها إسرائيل لغرض تحرير الرهائن المحتجزين في مومباي، حيث ذكر أن وزارة الدفاع الإسرائيلية أن طائرة خاصة كانت جاهزة للإقلاع إلى الهند لهذا الغرض، إلا أنَّ نيودلهي رفضت العرض.

وصرَّح رئيس وزراء ولاية مهاراشترا الهندية أن قوات الشرطة الهندية «قتلت رميا بالرصاص أربعة إرهابيين ونجحت في اعتقال تسعة يشتبه بأنّهم إرهابيون».

مواقع الهجمات

تسلسل الأحداث

عانت الهند في السنوات الأخيرة من موجة من التفجيرات، ومومباي كانت هدفا للعديد من تلك التفجيرات. ويعتقد بأن بعض هؤلاء الإرهابيين قد دخلوا المدينة بحرا بواسطة القوارب المطاطية والتي تحملها السفن الكبيرة الراسية خارج الميناء.

أحد تلك الأحداث تم تفصيلها كالتالي: بتاريخ 26 نوفمبر وفي الساعة 8:10 مساء بالتوقيت المحلي الهندي، 8 شبان في قارب ومعهم عدد من الحقائب الكبيرة رسوا بجوار حي كوفي باراد، وتم انزال 6 من هؤلاء الرجال بينما أكمل الباقي إبحارهم بجوار الساحل. وقد سألهم الأهالي عن مهنتهم وماذا يفعلون هنا، فردت المجموعة بأنهم طلبة. بالساعة 8:30 مساء كان هناك حدث آخر يحصل في حي كولابا، عندما ترجل عشرة أشخاص يتكلمون الأردو من على قواربهم المطاطية بالساحل. وأفيد بأنهم طلبوا من الصيادين الماراثيين بأن يهتموا بأعمالهم قبل أن يتفرقوا إلى مجموعتين، وقد أبلغ الصياديون الشرطة التي لم تعط للموضوع أهمية.

بدأت سلسلة الهجمات حوالي الساعة 9:30 عندما دخلت مجموعتين مسلحتين ببنادق كلاشينكوف قاعة الركاب لمحطة شاترابتي شيفاجي المركزية للقطارات واطلقوا النار وألقوا القنابل اليدوية، مما تسبب بمقتل 50 شخصا، فر بعضهم ليتوجهوا إلى «مستشفى كاما الخيري» للنساء والأطفال حيث أطلقوا النيران عشوائيا داخل المستشفى، لتصل قوات الأمن ويقتل في المواجهات رئيس قسم مكافحة الإرهاب في شرطة مومباي واثنين من مساعديه. وقد حجز اثنان من الإرهابيين 15 شخصا كرهائن من بينهم 7 أجانب داخل فندق تاج محل.

بالساعة 11 مساء أعلنت سي أن أن بأن وضع الرهائن في فندق تاج محل قد تم حله وقالت نقلا عن رئيس شرطة ولاية ماهاراشترا بأن جميع الرهائن قد تم تحريرهم. ولكن تم الإبلاغ لاحقا بأنه لايزال هناك رهائن داخل الفندق. وأيضا هناك 40 شخصا احتجزوا كرهائن في فندق أوبروي ترايدنت. وأفادت التقارير بحصول 6 انفجارات في فندق تاج محل بينما انفجار واحد في فندق أوبروي. ثم قالت التقارير بأن فندق تاج محل أصبح تحت سيطرة الحكومة بالكامل في الساعة 4:22 صباحا وأن الكوماندوز الهندي قتلوا اثنان من المسلحين بداخل فندق أوبروي وتمت السيطرة على المبنى.

كلا الفندقين كانا محاصرين وتحت مرمى النار لقوات التدخل السريع الهندية وأفراد الجيش. وقد تم إرسال 400 من الكوماندوز و300 من قوات الحرس الوطني وما بين 36~100 من كوماندوز البحرية إلى هذا المكان. وأظهرت تقارير من الارهابيين يرون مايحصل بالخارج من خلال ما تبثه محطات التلفزيون. وقد تم قطع قنوات التغذية عن الفنادق. جميع الإرهابيين تم إخراجهم من تاج محل، والشرطة والمطافيء يحاولون جهدهم لإنقاذ مايربو من 50 شخصا محاصرون بالداخل. بعض التفجيرات الصغيرة قد تمت إفادتها في حي فايل بارلي وهجوم بالقنابل اليدوية في حي سانتا كروز. وأيضا ذكر بحصول تفجيرين في حي شارع نبيان سي جنوب مومباي. وقطارات ضواحي مومباي بالسكك الغربية استمرت تعمل بينما علق العمل بسكك المركزي. واستمر حصول تفجيرات في فندق اوبروي فيما لايزال الحصار عليه مستمرا.

مجموعة من أعضاء البرلمان الأوروبي من لجنة التجارة الدولية كانوا بفندق تاج محل لحظة تعرضه للهجوم. عضو حزب المحافظين والبرلمان الأوروبي سجاد كريم (والذي كان بردهة الفندق عندما بدأ المسلحون بإطلاق النيران هناك) وعضو الحزب الديمقراطي الاجتماعي الألماني والبرلمان الأوروبي ايريكا مان وهما آخر من اختبئا بأماكن متفرقة بالفندق. وكان من الحضور عضو البرلمان الأوروبي الإسباني ايجناسي جواردانس والذي تحصن بغرفته عضو المحافظين بالبرلمان الأوروبي سيد كمال صرح قائلا بأنه وأصحابه من باقي أعضاء البرلمان كانوا قد تركوا الفندق وخرجوا إلى فندق مجاور قبل حصول الهجوم بقليل. وقال كمال أيضا بأنه يعتقد أن العضو الأسباني جان ماسيل قد يكون نائما بغرفته عند وقوع الهجوم. ولم يترك غرفته لفترة طويلة حتى قرر بالآخر الخروج بأمان من الفندق. وقال كمال وجواردانس بأن مساعد العضو الهنغاري قد اصيب.

ومن الذين أصيبوا من الحادث رئيس منطقة مدريد اسبرانزا اجيرا عندما نزل فندق أوبروي للتو. وعضو البرلمان الهندي لمنطقة كيرلا عندما كان يتناول العشاء بمطعم داخل تاج محل.

صحيفة النيو يورك تايمز أفادت بأن الإرهابيين قد امسكوا بعدة رهائن في ناريمان هاوس في كولابا حيث المعبد اليهودي. وقد أفيد بأن الحاخام اليهودي وزوجته مع بعض الرهائن قد قتلوا داخل المعبد.

الدخول للهند

في فندق تاج محل وفندق البرج
المصادر: NDTV, Evening Standard, and بي بي سي

في فندق أوبروي ترايدنت

في ناريمان هاوس

الضحايا

وصل عدد الضحايا حسب بعض الوكالات إلى 151 قتيلا ونحو 327 جريحا، من بين الجرحى عدة أجانب، في حين أن من بين القتلى ومعظمهم من الهنود 81 مدنيا هنديا و14 رجل شرطة وأجانب بينهم حملة جنسيات من أستراليا ألمانيا ماليزيا فرنسا إيطاليا اليابان والأردن.

مسؤولية الهجمات
ذكرت الصحيفة الهندية الناطقة بالإنكليزية ذي تايمز أوف إنديا "The times of india" أن منظمة مجهولة أطلقت على نفسها «ديكان مجاهدين» (بترجمة عن السنسكريتية مجاهدين الجنوب) تبنت الهجمات في بيان وزعته على عدد من الصحف ووكالات الأنباء. كما يعتقد قادة أجهزة الأمن في الهند والولايات المتحدة الأمريكية أن تنظيم «ديكان مجاهدين» المجهول والذي تبنى الهجمات قد يكون على علاقة بتنظيمين آخرين نفذا سابقا عددا من الهجمات في الهند، وهما تنظيم المجاهدون الهنود وتنظيم لشكر طيبة.

وصفت عدد من وكالات الأنباء المسلحين الذين قاموا بالهجمات الدموية على عدة مرافق خدمية وسياحية في مومباي بـ«الإسلاميين المتشددين»،  كما أن شهود عيان ذكروا أن المهاجمين الذين استهدفوا فندق تاج محل بلاس أند تاور كانو يبحثون عن حملة جوازات السفر البريطانية والأمريكية، ماقد يشير إلا توجهات المهاجمين المؤيدة أو المتعاونة مع تنظيم القاعدة.

ردود أفعال
في خطاب متلفز وجهه للأمة الهندية قال رئيس الوزراء الهندي مانموهان سينغ «...الهجمات المخطط لها جيدا والمنسقة جيدا لها على الارجح صلات خارجية وهي تستهدف خلق جو من الإرهاب باختيار أهداف بارزة...»

وأدانت الهجمات العديد من الجهات الدولية من بينها الرئيس الأمريكي المنتخب باراك أوباما حيث نقل عن المتحدث باسم أوباما قوله «هذه الهجمات المنسقة على المدنيين الأبرياء تبين الخطر الفادح والملح للإرهاب. ويجب على الولايات المتحدة أن تواصل تقوية شراكاتنا مع الهند والدول في شتى أنحاء العالم لاستئصال شبكات الإرهاب وتدميرها».

تسببت الهجمات في خسائر في اقتصاد الهند الذي يعد من أسرع الاقتصادات الأسيوية نموا، فقد تم اغلاق بورصة بومباي خوفا من حدوث هبوط كبير في البورصة في الوقت الذي تأثر فيه الاقتصاد الهندي
من تبعات أزمة الإتمان العالمية، كما يخشى من انخفاض كبير في قيمة الروبية الهندية، كما باع الأجانب العديد من أصولهم في السوق الهندي تأثرا بعدد من الأحداث الإرهابية التي وقعت في عدد من المدن الهندية في السنوات القليلة الماضية. كما تم اغلاق المدارس وفرض اجراءات أمنية مشددة حول عدد من المواقع الحيوية.

سبق للهند أن شهدت عددا من عمليات التفجير في عدد من مدنها استهدفت في بعضها مؤسسات حكومية مثل البرلمان الهندي في حين استهدف البعض الآخر عدد من الأهداف المدنية.

وفي وقت سابق من شهر نوفمبر الذي وقعت فيه هذه الهجمات شهدت مدينة حيدر آباد الهندية مؤتمرا للمسلمين في الهند حضره 6000 رجل دين وعالم وقادة إسلاميين هنود خلص إلى أن «مصطلح الجهاد لا ينطبق على الأعمال الإرهابية، وأن الإرهاب يقوم على التدمير». كما أكد حضور المؤتمر المسلمين أن «الإسلام يدين كل أنواع سفك الدماء وقتل الأبرياء لأسباب ذاتية وتحقيق مكاسب سياسية».

ونتيجة لاتهامات ومطالبات من قيادات المعارضة وأوساط الرأي العام واجهتها الحكومة الهندية التي يتزعمها حزب المؤتمر الهندي على خلفية اخفاقها في صد الهجمات، فقد استقال وزير الداخلية الهندي شيفراز باتيل، كما قدم مستشاره للأمن الداخلي استقالته، وقبل رئيس الوزراء الهندي مانموهان سينغ استقالة شيفراز باتيل، إلا أنه رفض استقالة مستشار الأمن القومي. كما عرض رئيس وزراء ولاية مهاراشترا الذي ينتمي أيضا لحزب المؤتمر الاستقالة «...إذا كانت مسؤولية الهجمات ستلقى على عاتق رئيس وزراء الولاية..» كما صرح في مؤتمر صحفي.

ولاحقا وبعد أيام من الهجمات المسلحة التي أسفرت عن مقتل وجرح المئات أعلنت الهند في 4 ديسمبر حالة الطوارئ في عدد من مطاراتها الدولية تخوفا من وقوع هجمات إرهابية على عدد من مطاراتها الحيوية حيث تم تشديد اجاءات الأمن.

توتر مع باكستان
بعد الهجمات أعلنت السلطات الهندية أن جميع المتورطين في تنفيذ الهجمات أتوا من باكستان المجاورة كما خططوا لها في باكستان. ماتسبب في زيادة توتر للعلاقات المتوترة أساسا بين الدولتين.

وكانت باكستان قد اعتقلت بعد ضغوط هندية نحو 16 شخصا مقربين من حركة «جيش محمد» وكذلك من حركة «لشكر طيبة» الباكستانية المحظورة التي تتهمها الهند بتدبير وتنفيذ اعتداءات مومباي، ومن بينهم شخص يشتبه بأنه من المخططين الرئيسين للهجمات.
وكانت نيودلهي قد سلمت باكستان لائحة بأسماء تقول السلطات الهندية أنهم متورطين في الهجمات التي قضى فيها أكثر من 170 شخصا، إلا أن وزير الخارجية الباكستاني الذي قبضت سلطات بلاده على المتهمين قال أن التحقيقات تتم من جانب باكستان رافضا تسليم المتهمين أو محاكمتهم في الهند.

يذكر أن الهند هددت باتخاذ اجراءات لم تحددها في حال رفضت باكستان تسليم المتهمين إليها. في حين أكدت باكستان على لسان وزير خارجيتها «إننا لا نريد الحرب، لكننا مستعدون تمامًا في حال فُرضت علينا».

معلوم أن الهند وباكستان سبق لهما أن خاضتا 3 حروب منذ الاستقلال، منها حربان حول إقليم كشمير. والبلدان هما عضو في نادي الدول التي تمتلك أسلحة نووية.

انظر أيضًا
 تفجيرات مومباي 13 يوليو 2011
 تفجير فندق برينكس 1964
 حادث سيمانشال اكسبرس

مراجع

أحداث نوفمبر 2008 في آسيا
أحداث نوفمبر 2008 في الهند
الإسلام ومعاداة السامية
العلاقات الهندية الباكستانية
انفجارات في 2008
إرهاب منسوب للمسلمين في الهند
إطلاق نار جماعي في الهند
إطلاق نار عشوائي 2008
إطلاق نار عشوائي في آسيا عقد 2000
إعدامات مصورة
تاريخ هندي يهودي
تفجيرات الفنادق
تفجيرات بعبوات ناسفة في 2008
تفجيرات بعبوات ناسفة في الهند
تفجيرات سيارات وشاحنات في الهند
جرائم نوفمبر 2008
حرب المدن
حوادث إرهابية في الهند في 2008
حوادث إرهابية في مومباي
حوادث إرهابية منسوبة للمسلمين في 2008
حوادث سكك حديد في ماهاراشترا
مومباي في عقد 2000
علاقات دولية في 2008
قتل جماعي في 2008
قتل جماعي في الهند
قتل جماعي في الهند القرن 21
قتل جماعي في مومباي
قتل في مومباي
معاداة السامية في الهند
هجمات على فنادق في آسيا
هجمات على مبان ومنشآت في 2008
هجمات على مبان ومنشآت في الهند
هجمات على مستشفيات
هجمات مومباي الإرهابية 2008
إطلاق نار عشوائي في آسيا 2008

هجمات مومباي 2008


Markus Beer (* 18. November 1988 in Graz) ist ein österreichischer Fußballtorwart, der beim FC Gratkorn unter Vertrag steht.

Karriere
Beim Tus Rein begann mit sechs Jahren die Laufbahn von Markus Beer. Er durchlief dort die Jugendmannschaften und stand zuletzt auch in der Herrenmannschaft in der Gebietsliga Mitte im Tor (die Saison 2005/06 bestritt er als Stammtorwart) und betätigte sich bereits in jungen Jahren als Jugendtrainer. Als 16-Jähriger wechselte er 2006 zum FC Gratkorn. Zunächst kam er für die Amateure in der Steirischen Landesliga zum Einsatz und gab am 9. Mai 2008 unter Trainer Michael Fuchs sein Debüt für die erste Mannschaft in der zweitklassigen Ersten Liga. Regelmäßige Einsatzzeiten hatte er dort in den Saisons 2009/10 und 2010/11, konnte allerdings Matthias Götzinger nicht langfristig verdrängen. Am Ende der Saison 2010/11 stand der Abstieg in die Regionalliga Mitte. Zur neuen Saison wechselte Beer auf Leihbasis für ein Jahr zum Bundesligisten SV Ried.

Statistik

Privates
Markus Beer, der auch Beerli gerufen wird, ist gelernter Maschinenbautechniker.

Weblinks

Einzelnachweise

Fußballtorhüter (FC Gratkorn)
Fußballtorhüter (SV Ried)
Österreicher
Geboren 1988
Mann

Markus Beer


Onthophagus ubaidillahi é uma espécie de inseto do género Onthophagus, família Scarabaeidae, ordem Coleoptera.

Foi descrita cientificamente por Krikken & Huijbregts em 2012.

Referências

Ligações externas

ubaidillahi
Coleópteros descritos em 2012

Onthophagus ubaidillahi


Onthophagus necrophagus é uma espécie de inseto do género Onthophagus, família Scarabaeidae, ordem Coleoptera.

História
Foi descrita cientificamente por Arrow em 1931.

Referências

Ligações externas

necrophagus
Coleópteros descritos em 1931

Onthophagus necrophagus


Aftenland er en kortfilm fra 2003 instrueret af Thomas Bjerregaard Nielsen efter manuskript af Karina Dam og Thomas Bjerregaard Nielsen.

Handling

Referencer

Eksterne henvisninger

Kortfilm fra Danmark
Danske film fra 2003

Aftenland


Addison es una estación en la línea Azul del Metro de Chicago. La estación se encuentra localizada en 3622 West Addison Street en Chicago, Illinois. La estación Addison fue inaugurada el 1 de febrero de 1970.  La Autoridad de Tránsito de Chicago es la encargada por el mantenimiento y administración de la estación. La estación se encuentra en el centro del Kennedy Expressway.

Descripción
La estación Addison cuenta con 1 plataforma central y 2 vías.

Conexiones
La estación es abastecida por las siguientes conexiones:
 Rutas del CTA Buses: #152 Addison

Referencias

Enlaces externos

 Estación Addison
 Líneas y estaciones del Metro de Chicago

Estaciones de Metro de Estados Unidos inauguradas en 1970
Estaciones de la línea Azul (Metro de Chicago)

Addison (línea Azul)


Familie Før Para er et debutalbum af den danske musiker Sivas efter EP-udgivelserne d.a.u.d.a (2013) og d.a.u.d.a II (2014). Albummet udkom den 15. februar 2016 og udkom via Sony Music.

På albummet er kunstnerne Højer Øye, MellemFingaMuzik, Ukendt Kunstner og Gilli med som gæsteartister.

Spor

Hitlister og certificeringer

Album

Ugentlige hitlister

Årslister

Singler

Referencer

Album fra 2016
Sivas-album

Familie Før Para


A Máfia da Loteria Esportiva foi um esquema criminoso de manipulação de resultados do futebol brasileiro que visava fraudar resultados das partidas em favor de um grupo de apostadores da Loteria Esportiva, que era o principal jogo de azar da época.

O esquema foi revelado pela revista Placar em outubro de 1982. Por conta dessa reportagem, o repórter Sérgio Martins foi agraciado com o Prêmio Esso de Jornalismo de 1982 na categoria geral. Em 1985, três anos após a denuncia feita pela revista Placar, a Polícia Federal anunciou a conclusão do inquérito: Dos 125 acusados na reportagem, apenas 20 pessoas foram indiciadas. O gerente de Loterias da Caixa em 1989, Juarez José de Lima, garantiu à época que o escândalo não chegou a abalar a loteria. Em contrapartida, a revista Placar acabou sofrendo um prejuízo grande com os processos e indenizações.

O Caso
Em 1978, no auge de popularidade da Loteria Esportiva, surgiram os primeiros boatos sobre uma máfia armada entre apostadores que se revezavam e faturavam prêmios gordos em dinheiro.

Em 1979, Milton Coelho da Graça, então diretor da revista Placar, comentou com Juca Kfouri, então editor de projetos especiais e que cuidava da seção sobre a Loteria Esportiva, que vinha notando algumas coincidências quando poucas pessoas ganhavam em um teste. A pedido de Milton, Juca foi a Brasília pedir para ver os bilhetes premiados, mas o pedido foi negado, com a alegação de sigilo bancário.

Nesse mesmo ano, Milton deixou a Editora Abril, e Juca foi promovido a seu posto. Ainda com as suspeitas em relação à Loteria Esportiva, todo o fim de mês provocava a redação: "Quem é o macho para descobrir a sacanagem da Loteria Esportiva?" Mas ninguém se pronunciava. Em outra viagem a Brasília, pediu novamente para ver os cartões ganhadores. Desta vez, mostraram-lhe alguns: "Nego colocava jogo triplo em partida que se cravaria seco", conta Juca. "Corinthians × Juventus, triplo. Flamengo × Olaria, triplo. Vasco × Botafogo, Vasco. Atlético-PR × Coritiba, Coritiba. Inter × Livramento, triplo. Não é possível. Eles cravam triplo em jogo fácil e seco para jogo difícil. Tem alguma coisa estranha nisso."

Quando comentou suas suspeitas na redação, no dia seguinte, conseguiu um voluntário para a empreitada: Sérgio Martins. Juca deu a ele prazo de um ano, cumprido à risca: no número 648, de 22 de outubro de 1982, foi publicada extensa reportagem sobre o caso, com denúncias de corrupção e manipulação de resultados. "A Loteria Esportiva é séria até a bola rolar", admitiu o radialista Flávio Moreira, um dos envolvidos. Nenhum dos 125 denunciados, entre jogadores, dirigentes, árbitros, técnicos e personalidades, foi preso. Apenas 20 pessoas foram indiciadas. A conclusão do inquérito, realizada pelo Delegado Paulo Lacerda, foi a de: "não existia uma organização de manipulação, mas apenas alguns grupos isolados".

Árbitros, jogadores, personalidades e cartolas estavam envolvidos, incluindo dois campeões mundiais pela Seleção Brasileira: Amarildo (1962) e Marco Antônio (foto) em (1970).

Os 20 indiciados foram:
 Ary Gil Cahet, comerciante.
 Manoel Rodrigues Mansur, comerciante
 Roque Antônio Pereira Pires, comerciante.
 Leon Barg, comerciante, radicado em Curitiba.
 Azziz Abdalla Domingos, industrial e comerciante.
 João Nunes da Rocha Filho, bancário.
 Flávio do Nascimento Moreira, jornalista cearense.
 José Alberto Damasceno, jornalista cearense.
 Claudio Leite Pereira, ex-supervisor de futebol.
 Tião Abatiá, ex-jogador, ídolo do futebol paranaense.
 Mário Paraná, ex-jogador.
 Élcio Sapatão, ex-jogador.
 Paulo Maurício, ex-jogador.
 Hudson, ex-jogador.
 Biluca, ex-jogador.
 Mug, ex-jogador.
 Sérgio Luis Pereira, ex-jogador.
 Divininho, ex-jogador.
 "Machado" Ramos da Luz, ex-treinador.
 Orlando de Oliveira Antunes, jornalista.

Ver Também
 Máfia do Apito
 Máfia das Apostas

Futebol de 1982 no Brasil
Controvérsias no futebol
Fraudes no esporte

Máfia da Loteria Esportiva


Slavenska cesta (lat. Via Sclava, Via Sclavonica, Via Sclabonica, Callis Sclabonica), povijesni naziv za mnoštvo puteva i cestâ, a prvi put spomenutih u listini iz 1030. godine. Poslije se pod prije spomenutim nazivima spominju do 1258., kada se naziva i Callis de Pisino.

Ante Šonje se bavio mogućim pravcima cesta koje su iz Poreča vodile u Pazin. Prema njemu naseljenih Slavena je ondje bilo već u ranome srednjem vijeku. Prema Stjepanu Antoljaku, Avaroslaveni prodirali su na istarski poluotok a cesta im je bila smjerokaz. Uzevši u obzir da srednjovjekovna vrela tim imenom nazivaju putne pravce u gdje su Hrvati bili naseljeni, razmatra se da je i na Puljštini postojala Slavenska cesta. Ta mogućnost nije posve sigurna, zato što nema tako bogatih vrela koja bi potvrdila tezu, a i nema sličnih topografskih studija. Pietro Kandler dovodi ju u pitanje.
Ima znakova da se jedan od smjerova puljske Slavenske ceste doticao Pićna. Na tom je području negdje se spajala sa srednjovjekovnom cestom koja je iz Poreča preko Pazina dolazila u to mjesto, odakle je prelazila (ili obilazila) Učku.
Mnogi drugi autori pisali su o Slavenskoj cesti u Istri (Pietro Kandler, Carlo De Franceschi, Luigi Morteani, Bernardo Benussi, Luka Kirac, Petar Skok i dr.).

Izvori

Povijest Istre
Hrvatska povijest
Cestovni promet u Hrvatskoj

Slavenska cesta


Proba de rugby la Jocurile Olimpice de vară din 1924 s-a desfășurat în perioada 4–18 mai în Stadionul olimpic de la Colombes, acum Stadionul olimpic "Yves du Manoir". Trei echipe au participat: Franța, Statele Unite și România.

Rezultate

Medaliați

Referințe
 Cel mai dintâi bronz olimpic la Federația Română de Rugby
  Rugby la Jocurile Olimpice de vară din 1924 de la Paris  pe Sports Reference

Sporturi la Jocurile Olimpice de vară din 1924
1924


Drømmegaven er en dansk kortfilm fra 2003, der er instrueret af Peter Gantzler efter eget manuskript.

Handling
Forfatteren Christian Thomsen søger væk fra sine vante rammer - storbyen og kæresten, for at tage hul på sin næste roman i rolige, landlige omgivelser, der dog ikke bliver helt så rolige som han havde forestillet sig. På landet møder han ægteparret Else og Franz - en udfordring i sig selv.

Referencer

Eksterne henvisninger

Danske film fra 2003

Kortfilm fra Danmark

Drømmegaven


ඕසෝන් ස්ථරයේ ක්ෂය වීම(Destruction of Ozone layer) වෙනස්කම් දෙකක් මත විස්තර කරන අතර නිරීක්ෂණ වලින් පැවසෙන්නේ ඉතා සෙමින්, 1970 පටන් පෘථිවි අපරිවර්තී ගෝලයේ මුළු ඕසෝන ප්‍රමාණය දශකයකට 4% බැගින් ස්ථායි අවපාතයකට ලක් වී ඇති බවයි. මෙම කාලය තුළ දී ම මෙයට වඩා මඳක් වැඩියෙන් වාරිකව (සෘතුමයව) අපරිවර්තී ගෝලයේ ඕසෝන අවපාතනය පෘථිවියේ ධ්‍රැව ප්‍රදේශවලද සිදු වී ඇත. මෑත කාලීනවම එය බොහෝ විට ඕසෝන සිදුර ලෙසට හැඳින්වේ.

මෙම අපවර්තී ගෝලීය ඕසෝන අවපාතනයට (බොහෝ දෙනා දන්නා) එකතු කිරීමක් දැක්විය හැකිය.ඒ වසන්ත සෘතුවේ දී ධ්‍රැව ප්‍රදේශවල පෘෂ්ට ආසන්නයේ  සිදුවන පරිවර්තී ගෝලීය ඕසෝන අවපාතනයයි.

ධ්‍රැවීය ඕසෝන සිදුරුවීමේ සවිස්තරාත්මක යාන්ත්‍රණය, මධ්‍ය අක්ෂාංශවල සිහින් වීමෙන් වෙනස් වෙයි. මෙම නැඹුරුවීම් දෙකෙන් වඩා වැදගත් වන්නේ එම ක්‍රියාවලියේ දී ඕසෝන විඝටනයේ උත්ප්‍රේරක ලෙස පරමාණුක ක්ලෝරීන් සහ බ්‍රෝමින් ක්‍රියා කිරීමයි. පරිවර්තී ගෝලය තුළ ඇති මෙම හැලජන පරමාණුවල ප්‍රධාන ප්‍රභවය වන්නේ ක්ලෝරෝෆ්ලෝරෝකාබන් සංයෝගවල ඇති ආලෝක විඝටන භාවයයි. එය බොහෝ දෙනා ෆ්‍රියෝන ලෙස හදුන්වයි. ක්ලෝරෝෆ්ලෝරෝකාබන (CFC) හැලෝන ලෙසද හදුන්වයි. මේ වායු පරිවර්තී ගෝලය තුළට ගමන් කරන්නේ පෘෂ්ටයට විමෝචනය වූවාට පසුවයි. ඕසෝන ක්ෂය වීමේ යාන්ත්‍රණ දෙක ශක්තිමත් වන්නේ CFC සහ හැලෝනවල විමෝචනය වීම ඉහළ ගිය විටයි.

CFC සහ මීට දායක වන අනෙක් ද්‍රව්‍යයන් ඕසෝන් ක්ෂය කරවන ද්‍රව්‍යයන් ලෙස හදුන්වයි. (ODS) පෘථිවි වායු ගෝලය තුළින් ගමන් කරන පාරජම්බූල කිරණ වල ඇති UVB සංඛ්‍යාතය (270 – 315 mm) ඉතා අහිතකර වන අතර ඉන් ඕසෝන් ස්ථරය ආරක්ෂා කිරීමට පියවර ගැනිණි. ඕසෝන අඩුවීම නිරීක්ෂණය කර ව්‍යාපෘතියක් සකසා මොන්ට්‍රියොල් සම්මුතියට අනුව CFC සහ හැලෝන නිපදවීමද, ඕසෝන ක්ෂය කරන රසායන ද්‍රව්‍යයක් වන කාබන්ටෙට්රා ක්ලෝරයිඩ් සහ ට්රෝයික්ලෝරෝඊතේන් නිපදවීමද තහනම් කරන ලදී. මෙම ක්ෂය වීම හේතුවෙන් වායුගෝලයේ ඇති පාරජම්බූල කිරණවලට විවෘත වීම (අනාවරණය වීම නිසා) ජීව විද්‍යාත්මක විපාකයන් වන චර්ම පිළිකා වලට ගොදුරුවීම,ශාක වලට හානි වීම සහ සාගරයේ ආලෝකමත් කලාපයේ ජලවාංග ගහනයේ අඩුවීම සිදුවේයැයි සැක කෙරේ.

ඕසොන් සිදුර හා එය ඇතිවිමට බලපාන හේතු

ඇන්ටාක්ටික් ඕසන් සිදුර යනු ඇන්ටාක්ටික් අපවර්තී ගෝලයේ ඕ‍සොන් මට්ටම 1975 දී තිබු මට්ටමට වඩා 33% පහත වැටුනු වායුගෝලීය ප්‍රදේශයකි. ඕසොන් සිදුර ඇතිවන්නේ සැප්තැම්බර් සිට දෙසැම්බර් මුල් කාලය දක්වා පවතින ඇන්ටාක්ටික් වසන්ත සමයේය. බටහිරින් හමන වේගවත් සුළං මහද්වීපය වටා චලනය විමෙන් ඇතිවන වායුගෝලීය වැස්ම මෙයට හේතුවයි. ඇන්ටාක්ටික් වසන්ත සමය තුළ පහළ අපවර්තී ගෝලයේ ඕසෝන් ප්‍රමාණය 50% පමණ මෙම ධ්‍රැවක ප්‍රදේශයේදි විනාශ වේ.

ඉහත පැහැදිලි කල ආකාරයට ඕසොන් ප්‍රමාණය අඩු විමට ප්‍රධාන වශයෙන් බලපාන්නේ ක්ලෝරින් අඩංගු වායුන්ය. (ක්ලෝරෝෆ්ලෝරෝ කාබන් CFC) හා ඒ ආශ්‍රිත හයිඩ්‍රෝකාබන් පාරජම්බුල කිරණ හමුවේ මෙම වායු වියෝජනය වි මුදා හරින ක්ලෝරින් පරමාණු ඕසොන් විනාශවිමේ ක්‍රියාවලිය උත්ප්‍රේරණය කරයි.  මෙම ක්‍රියාවලිය සිදුවන්නේ වායු අවස්ථාවේ වුවද ධ්‍රැවක අපවර්තී වලා හමුවේ මෙය වඩා උත්සන්න වේ.

ධ්‍රැවක අපවර්තී වලා ඇති වන්නේ ශීත සෘතුවේදි අදික සීතලක් යටතේය. ධ්‍රැවක ශීත සෘතුව තුන්මසක් පවතින අතර, එම කාලය සුර්ය විකිරණ නොලැබෙන අඳුරු සමයකි. උෂ්ණත්වය පහල වැටිම හේතුවන්නේ සුර්යාලෝකය හිඟ විම පමණක් නොවේ. සිසිල් වාතය ධ්‍රැවක ප්‍රදේශ මඟින් රඳවා තබා ගැනිමද මෙයට හේතුවකි.

මෙම කාලයේදි සාමාන්‍ය උෂ්ණත්වය සෙල්සියස් අංශක 80 ක් හෝ ඊට වඩා අඩු අගයකි. මෙම අඩු උෂ්ණත්වය මඟින් වලා අංශු සෑදෙන අතර මෙවා සෑදි තිබෙන්නේ නයිට්‍රජන් අම්ලය (1 වන වර්ගය) හෝ අයිස් (2 වන වර්ගය) වලිනි. මෙම දෙවර්ගයට ඕසොන් විනාශ විමේ රසායනික ප්‍රතික්‍රියාව සිදු විමට අවශ්‍ය වටපිටාව සලසා දේ. මෙහි සිදුවන ප්‍රකාශ රසායනික ක්‍රියාවලිය සංකීර්ණ වුවද, සම්පුර්ණ අධ්‍යයනයට ලක්ව ඇත. මෙහි වැදගත්ම නිරීක්ෂණය නම් අපවර්තී ගෝලයේ ඇති CCl වලිනි. බහුතරයක් ස්ථිර සංයෝග ලෙස එක් රැස්ව පැවතිමයි. ප්‍රධාන වශයෙන් 4Cl හා ClONO2 ලෙස මේවා පවතී. ඇන්ටාර්ක්ටික් ශිත හා වසන්ත සෘතු වලදි ධ්‍රැවක අපවර්තී වලට අංශු මත ඇතිවන ප්‍රතික්‍රියා මෙම සංයෝග ප්‍රතික්‍රියක (Cl  හා ClO) බවට පත් කරයි. මෙම වලා මඟින් NO2 ඉවත් වේ. මේ නිසා අලුතින් හටගත් ClO, ClONO2 බවට පරිවර්තනය විම වැලකේ.

ඇන්ටාර්ක්ටික් ඕසොන් විනාශය වසන්ත සෘතුවේදි බහුලව විමට හේතුව වන්නේ ඕසෝන් විනාශයට සූර්යයාගේ දායකත්වයයි. ශිත සෘතුවේ ධ්‍රැවක අපවර්තී වලා බහුල වුවද රසායනික ප්‍රතික්‍රියා සිදුවිමට අවශ්‍ය හිරු එළිය මෙම සමයේදි ධ්‍රැවයට නොලැබේ. වසන්තයේදි හිරුඑළිය ලැබීමෙන් ප්‍රකාශ රසායනික ප්‍රතික්‍රියා සිදුවිමට අවශ්‍ය ශක්තිය ලැබී ධ්‍රැවක අපවර්තී වලා වියෝජනය වීමෙන් ඒවා තුළ සිරවු අංශු මුදා හැරේ.

ඕසෝන් විනාශය සිදුවන්නේ පහළ අපවර්තී ගෝලයේ දී ය. වායු ප්‍රතික්‍රියා මඟින් සිදුවන ඕසෝන් විනාශය ඊට වඩා අඩුවන අතර එය හටගන්නේ පහළ අපවර්තී‍ගෝලයේය. වසන්ත සෘතුව අවසානයේ උෂ්ණත්වය වැඩිවිමත් සමඟම දෙසැම්බර් මැදදි වා සුළි තත්වය ඉවත් වේ. පහළ අක්ෂාංශ වලින් ඕසෝන් සපිරි උණුසුම් වායුන් ඇදී ඒමත් සමඟම ධ්‍රැවක අපවර්තී වලා නැතිවන අතර ඕසොන් විනාශ විමේ ක්‍රියාවලිය නැවතීමෙන් ඕසෝන් සිදුර යථා තත්වයට පත්වේ.

ඕසෝන් විනාශය කෙරෙහි අවධානය

·	1980 දශකය මුල් භාගයේදි ඕසොන් වියන තුනී වීම ඉදිරි අවුරුදු 60 ඇතුළදී 7% පමණ වන බවට අනාවැකි පල කර තිබුණි.

·	1985 දී ඕසෝන් සිදුර සැලකිය යුතු තරම් විශාල බවට මාධ්‍ය වාර්තා කළේය. ඊට පෙර ඇන්ටාර්ක්ටික් ඕසෝන් ප්‍රමාණය අඩුවීම මිනුම් දෝෂයක් බවට නොසලකා හැර තිබුණි.

·	ඕ‍සෝන් සිදුරු මුළු පෘථිවිය වටාම ඇතිවේ යයි බියක් පැවතුනද, අද දක්වාද වැඩිපුර ඕසෝන් විනාශයක් සිදු වන්නේ ඇන්ටාර්ක්ටිකා වසන්ත සමයේ උත්තර ධ්‍රැවයේ ඇතිවන කුඩා සිදුරෙනි. මධ්‍ය අක්ෂාංශ වලද ඕසෝන් ප්‍රමාණය අඩු වී ඇති නමුත් එය 4% - 5% පමණ වු සුළු අගයකිනි.

·	ඕසෝන් විනාශයට අවශ්‍ය සාධක වර්ධනය වුවහොත් (අපවර්තී ගොලයේ උෂ්ණත්වය අඩුවිම, ධ්‍රැවක අපවර්තී වලා ප්‍රමාණය වැඩි විම, ක්‍රියාකාරි Cl අංශු වැඩි වීම) ගෝලීය ඕසොන් ප්‍රමාණය වඩා වේගයෙන් පහත බැසිය හැක. ගෝලීය උණුසුම පිළිබඳ සම්මත මතය අනුව අපවර්තී ගෝලයේ උෂ්ණත්වය පහත බසිනු ඇත.

·	ඇන්ටාර්ක්ටික් ඕසෝන් සිදුර ඇති වු විට ඕසෝන් රහිත වාතය අවට ප්‍රදේශ වෙතට ගලා එයි. මෙම සිදුර ඇතිවීමෙන් මසක කාලයක් තුළ නවසිලන්තයේ ඕසෝන් ප්‍රමාණය 10% කින් පමණ අඩු වු බවට වාර්තා වේ.

ඕසෝන් වියන තුනීවීම හා ගෝලිය උණුසුම ඉහළයාම
ඕසෝන් වියන තුනීවීම හා ගෝලිය උණුසුම ඉහළ යාම ජනමාධ්‍ය මගින් එකිනෙක මේවා අතර එතරම් නොමැත වී රු පමණක් වන වායුව සිදුරු තුනී වී කි රු වියන තිනීවීම මෙම සිසිල්වීම ඇ න් රු ම වී ළ කිය වී ක පමණ ඇ සම්බන්ධ කර දැක්වුවද මේවා අතර එතරම් සැලකිය යුතු තරම් බලවත් සම්බන්ධතාවයක් නොමැත. ඕසෝන් ක්ෂය වීම හා උෂ්ණත්වය කරුණු 4 කින් පමණක් සම්බන්ධ වේ.

ගෝලීය උෂ්ණත්වය ඉහළ යාමට හේතුවන කාබන්ඩයොක්සයිඩ් වායුව අජිවර්තීගෝලය සිදුරු කරයි. මෙම තුනීවිමෙන් ඕසෝන් වියන තුනීවිම වැඩි කරන අතර එමගින් සිදුරු ඇතිවිමේ වේගය වැඩිවේ.
 ඕසෝන් ප්‍රමාණය අඩුවීමෙන් අපිවර්තී ගෝලයේ සුර්ය විකිරණ අවශෝෂණය අඩු කරයි. එමනිසා පරිවර්ති ගෝලය සිසිල් වන අතර පරිවර්තී ගෝලයේ උණුසුම වැඩිවේ. සිසිල් වු අපවර්ති ගෝලය දිගු තරංග ආයාම සහිත විකිරණ පිට කිරීම අඩු කරන අතර එමගින් පරිවර්ති ගෝලය සිසිල් වේ. සමස්ථයක් වශයෙන් මෙ සිසිල්වීම පැතිරේ. IPCC හි නිගමනය වන්නේ පසුගිය දශක 2 ඇතුළත ඕසෝන් වියන තුනීවීම නිසා මෙම සිසිල්වීම වර්ග මීටරයට වෝට් 1 ක් පමණ වේ.
 හරිතාගාර ආවරණ වාදයේ වැදගත්ම අනාවැකියක් වන්නේ අපවර්තී ගෝලයේ සිසිල් වීමයි. මෙලෙස සිසිල් වීමක් සිදුවී ඇතත් එය සිදු වි ඇත්තේ හරිතාගාර වායුන් මගින්ද, ඕසෝන් වියන තුනීවීමෙන්දැයි වෙන්කර දැක්විම අපහසුය. එයට හේතුව මෙම කරුණු දෙකම සිසිල් වීමට බලපාන බැවිනි. මෙම සංසිද්ධිය අපවර්ති ගෝලයේ ගණිතමය ආකෘතියක් මගින් පැහැදිලි කළ හැකිය. ජාතික සාගර හා වායුගෝලය පාලක මණ්ඩලයේ භූ භෞතික ද්‍රව ගභිත විද්‍යාගාරය පෙන්වාදෙන අන්දමට කි.මි. 20 (මයිල 12. 4) පමණ ඉහළ වායුගෝලය සිසිල් විමට බලපාන්නේ හරිතාගාර වායුන්ය.
 ඕසෝන් වියන තුනී වීමට හේතුවන රසායන ද්‍රව්‍ය ද හරිතාගාර වායුන් වේ. මෙම රසායනික ද්‍රව්‍යවල සාන්ද්‍රණයේ ඉහළ යාම නිසා w/m ක් පමණ විකිරණ ලෙස ඉහළ ගොස් ඇත. මෙය හරිතාගාර වායු සාන්ද්‍රණය ඉහළ යාමෙන් ඇති වු විකිරණ බලයෙන් 14% පමණ වේ.

දීර්ඝ කාලීනව මෙම ක්‍රියාවලිය ආකෘතියට නැගීමථ එහි මිනුම් ගැනීම, අධ්‍යයන කල්පිත ගොඩනැංවීම හා පරික්ෂා කිරිමෙන් එය ලේඛනගත කිරීමත බෝහෝ දෙනාගේ අනුමැති ලබා පිලිගත් මතයක් බවට පත්විමට දශක ගණනාවක් ගතවේ. ඕසෝන් විනාශය පිළිබද 1980 දශකයේදි ගොඩනැගමු කල්පිත ප්‍රසිද්ධකෙරැනේ 1990 දශකය අගභාගයේ වන අකතර වර්තමානයේ දී ඒවා සාධනය කෙරෙමින් පවති. 1990 අවසානයේදි ආචාර්ය Drew schindell, Dr. paula newhan හා NASA ආයතනයේ සේවය කරන ගොඩාර්ඩ් යන විද්‍යාඥයෝ SGL origin2000 යන සුපිරි පරිගණකය භාවිතයෙන් ඕසොන් විනාශය ආදර්ශනය කිරීහ වාදයක් ගොඩනැගු අතර එයට අනුව 78%පමණ ඕසෝකන් විනාශ වි ඇති බවටත් එම ඕසෝන් සිදුර යථා තත්තවයට පත්විමට ගතවන කාලය අවු 75-150 පමණ වන බවත් නිගමනය කෙරැණි.

Written by VISURA PRABOD

පරිසර විද්‍යාව
ඕසෝන් ක්‍ෂයවීම
රසායන විද්‍යාව

ඕසෝන් ක්‍ෂයවීම


වාදනය යනු කලාවකි.බොහෝ දෙනා සිතා සිටින්නේ එය සංගීතයේ ම කොටසක් බවයි.

සාම්පදායික සිංහල දැණුම
අංගම්පොර
සටන් ශිල්ප
ශ්‍රී ලංකාව

රණ බෙර වාදනය