ලයිකා (රුසියානු: සාහිත්‍යමය තේරුම වන්නේ "බුරන්නා"c1954 - නොවැම්බර 3,1957) යනු සෝවියට් අභ්‍යවකාශ සුනඛයෙකි. උෟ පෘථිවි කක්ෂය වටා ගමන් කල ප්‍රථම සත්ත්වයා බවට පත්වූ අතර පෘථිවි කක්ෂෙය්දී මිය ගිය ප්‍රථම සත්ත්වයා බවටද පත්විය.

ලයිකාගේ අභ්‍යවකාශ ගමන සිදුවූ අවදියේදී අභ්‍යවකාශ ගමනකින් සජීවී ඇතිවන බලපෑම පිලිබදව කරුණු දැනසිටියේ ස්වල්පයකි. එමෙන්ම කක්ෂගතවූ යානයක් නැවතත් පෘතුවියට ගෙන්වාගැනීමට අවශ්‍ය  තාක්ෂනය ඒ වනවිට වර්දනය වී නොතිබිණ. විද්‍යාඥයන් කිහිපදෙනෙකු විශ්වාස කලේ මිනිසුන්ව අභ්‍යවකාශයට කක්ෂගතකිරීම හෝ අභ්‍යවකාශ තත්වයන් හමුවේ ජීවත්විය නොහැකි බවයි. එහෙයින් ඉංජිනේරුවන් විසින් මිනිසුන්ට පෙර මිනිසුන් නොවන සත්වයන් ගුවන් ගත කිරීම අවශ්‍යයයි සිතීය.ලයිකා, අයාලේ සිටි සුනඛයකු විය, ඇගේ මුල් නම වුයේ කුඩ්‍රයවිකා (Kudryavka)( තවත් සුනඛයින් දෙදෙනෙකු සමග පුහුණුවීම් වල නිරත විණි. අවසානයේදි සොවියට් අභයාවකාශ යානය ස්පුට්නික් 2 හි නේවාසිකයා ලෙස තෝරාගෙන 1953 නොවැම්බර් මස 3 වන දින කක්ෂ ගත කරන ලදි.

බොහො දුරට ලයිකා කක්ෂ ගතවිමෙන් පැය කිහිපයක් ඇතුළත අධික රත්වීම, නිසා මියයන්නට ඇත. මෙය බොහොදුරට මධ්‍යය R-7 දාරකය(sustainer) පිපිරවුම් හිසෙන් වෙන් නොවීමේ දෝෂයක් නිසා සිදුවන්නට ඇත. ඇගේ මරණයට සැබෑ හේතුව හා මරණය සිදුවූ වෙලාව මහජනයාට ඉදිරිපත් කිරීම 2002 තෙක් සිදු නොකලේය. ඒවෙනුවට සය වන දිනයේදි ඇය ඔක්සිජන් අවසන් වීමෙන් මියගිය බවට පුලුල් වශයෙන් වාර්තා විය. මේ කරුණ හො සෝවියෙට් ආණ්ඩුව මුලින් ප්‍රකාශ කර සිටියේ, ඇය අනායාස මරණයකට ඇගේ ඔක්සිජ්න් අවසන් විමට පෙර භාජනය කල බවයි.මෙම පරික්ෂණයේ අරමුණ වුයේ සජීවී මගියෙකුට, අභයාවකාශයට දියත් කිරිමෙන් පසු ඔහුට ජිවත්විය හැකි බවත් බර රහිත බාවය දරගත හැකි බවත් ඔප්පු කිරීමෙන්, මනුෂ්‍ය අභ්‍යාවකාශ යානා සදහා මාර්ගය සකසාදීම සහ විද්‍යාඥයන් හට අභ්‍යාවකාශ පරිසර තත්වයන් හී සජීවී ජීවියෙකුගේ ප්‍රතික්‍රියා පිළිබදව ප්‍රථම දත්ත සැපයීමත්ය.

2008 අප්‍රේල් 11 වන දින, රුසියානු නියෝජිතයන් විසින් ලයිකා වෙනුවෙන් ස්මාරකයක් විවෘත කරන ලදි. ලයිකාගේ අභ්‍යාවකාශ ගතකිරීම සැකසු මොස්කව් හි  යුධ හමුදා පරීක්ෂණ සංකීර්ණය අසල ඇයට උපහාටර පිනිස කුඩා ස්මාරකයක් ඉදිකරන ලදි. රොකට්ටුවක් මත සිටගෙන සිටින සුනඛයකු මෙහි නිරූපණ‍ය වේ.

ස්පුට්නික් 2

ස්පුට්නික් 1 හි සාර්ථ්කත්වයෙන් පසු, සොවීයෙට් දේශයේ නායකයා, නිකිටා කෘෂචෙවි හට බොල්හෙවික් විප්ලවයේ 40 වැනි සංවත්සරය දින වන 1957 නොවැම්බර් 7දී අභ්‍යාකාශයට යානයක් යැවිමට අවශ්‍ය විය.මේ වන විටත් වඩා සංකීර්ණ්  වන්ද්‍රිකාවක් සාදමින් පවතින මුත් එය දෙසැම්බර් මස වන තෙක් සුදානම් නොවන්නෙන්ය. පසුව මෙම චන්ද්‍රිකාව ස්පුට්නික් 3 ලෙස නම් විය.

නොවැම්බර් මස නියමිත කාලයට මුහුණ් දීමට, නව යානයක් නිෂ්පාදනය අවශ්‍යය විය.කෘෂචෙවි හට තම ඉන්ජිනෙරුවන්ගෙන් විශෙෂයෙන් අවශ්‍ය වී තිබුනේ "අභ්‍යාකාශ උත්කර්ෂ්ණීයක්", ස්පුට්නික් 1මගින් ලබාගත් විජයග්‍රහනය නවතත් ඇතිකරවන, ලොව සොවියෙට් දේශයේ පරාක්‍රමයෙන් විශ්මයට පත්ක්කරවන මෙහෙයුමකි.සලසුම්ක්ලරුවන් සුනඛයකු සහිත යානයක් කක්ෂිගත කිරීමට එකගතවයකට පමිණියේය. සොවියෙට් රොකට්ටු ඉන්ජිනේරුවන් දිර්ඝ කාලයක අදහස්කර සිටියේ මනුෂ්‍ය අභ්‍යාවකශ යානයක්  කක්ෂගත කිරීමට පෙර සුනඛයන් සහිත යානයක් කක්ෂගත කිරීමටය. 1951 පටන් සුනඛයන් 12 දෙනෙකු උප කක්ෂගත අභ්‍යාවකාශයට බැලිස්ටික් යානයක් මගින් ගෙනයන ලදි.1958 වර්ෂය වනවිට කක්ෂගත මෙහෙයුමක් සදහා වැඩකටයුතු ක්‍රමක්‍රමයෙන් සිදුවෙමින් පැවැතින. කෘෂචෙව්ගේ ඉල්ලීම සන්තර්පනය කිරීම සදහා කක්ෂගත සුනඛයන් සහිත යානය නොවම්බර් මස අභ්‍යාවකාශ ගතවෙවීම සදහා වැඩකටයුතු කලේය.

රුසියනු මුලාශ්‍ර තොරතුරුවලට අනුව ස්පුට්නික් 2 අභ්‍යාවකාශ ගතවීම පිළිබද නිල තීරණය ගන්නා ලද්දේ ඔක්තොම්බර් මස 10 හො 12 දිනක දීය. එමගින් අභ්‍යාවකාශ යානයක් නිර්මාණය කිරීම සදහා එම කණ්ඩයමට ඉතුරුවුයේ  සති හතරක් පමණය.එමනිසා ස්පුට්නික් 2 හදිසියෙන් කල කර්‍රයයක් විය. අභ්‍යාවකාශයේ බොහො කොටස් දළ සටහන් ආශ්‍රිතව සාදවන ලද්දේය.සජීවි මගියකු අභ්‍යාවකාශයට යැවීම මූලික මෙහෙයුම වූ අතර හිරුගේ විකිරණ සහ අන්තරාක්ෂ කිරණ මැනිමේ උපනකරණද එයට ඇතුලත් විය.

මෙම යානය ජිවිත ආරක්ෂිත උපකරණ කට්ටලයකින්ද සන්නද්ධ විය, ඔක්සිජන් නිෂ්පාටදකය(Oxygen generator)සහ ඔක්සිජන් විස වීම වැලක්වීමට හා කාර්බන් ඩිඔක්සවිඩ් උරා ගැනීමට උපාංග මෙම කට්ටලය සතුවිය. මැදිරිය තුල උෂ්ණත්වය 15°C(59°F) වඩා වඩි වුවහොත් සුනඛයා සිසිල් ව තැබීමට ක්‍රියාත්මක වීම සදහා පංකාවක් සැලසුම් කලේය.දින හතකට සරිලන පරිදි යානයට අවශ්‍ය තරම් ආහාර  ජෙලටීමය ආකාරයට සපයා තිබූ අතර අපද්‍රව්‍ය එකතු කිරීමට බැගයකි සුනඛයාට සම්බන්ධ කරන ලදි. සුනඛයාට ගැලපෙන පරිදි ඇදෙන ආම්පන්න නිර්මණයකොට ඇත. ඇගේ චලන සිට ගැනීම, හිද ගැනීම හො වැතිරීමට පමණ්ක් ඉඩ සලස්වා තිබූ; කාමරයේ හැරීමට ඉඩ සලස්වා නොතිබින.ඇගේ හර්ද ස්පන්දනය අධීක්ෂනය සදහා විද්‍යුත් කන්තු රේඛයක්ද, තවත් උපකරන විසින් ශ්වසන වාර ගනන,සහ උපරිම ධමනිවක පීඩනය මැනීමට අවශ්‍ය උපකරණද ඇතුලත් කොට තිබින.

පුහුණුව
ලයිකා හමුවූයේ මොස්කව් නුවර වීදි වල අයාලේ යන සුනඛයකු ලෙසය.සොවියෙට් විද්‍යාත්නයන් මොස්කව් නුවර දඩාවතේ යන සුනඛයන් භාවිතා කිරීමට තොරාගනු ලබුවේ එම සත්වයන් අධික සීතලට සහ බඩගීනි තත්වයන්ට ඔරොත්තු දීමට ඉගෙනන්ගෙන ඇති බවට විද්‍යාත්නයන් උපකල්පනය කල නිසාය. මෙම නිදර්ශනය රාත්තල් එකොලහක් බරැති ආසන්න වශයෙන් අවුරුදු තුනක් වයසැති දෙමුහුම් ගැහැණු සුනඛයෙකි.වෙනත් තැනක පෙන්වන්නේ ඇය කිලො 6 බර බවය (රාත්තල් 13). සොවියෙට් ඇයට අනවර්ත නාම කිහිපයක් දී ඇති අතර ඒ කුඩ්‍රයාව්කා (Kudravaka), (රුසියානු ආකාරයට කුඩා කැරලි), සුච්කා (කුඩා මකුණා) සහ ලිමොනිච්ක් (කුඩා දෙහි ගෙඩිය)වේ. ලොකය පුරා ප්‍රසිද්ධ වූ නම වන ලයිකා ආර්ක්ටික සුනඛයාට (Husky)  සමාන වෙනත් සුනඛයන් වර්ග කිහිපයකට රුසියානු නමයි. ඇමෙරිකානු මාධ්‍ය ඇයට පටබැදි නාමය වූයේ මුට්නික්ය(Mutt+ suffix -nik) එය ස්පුට්නික් සදහා වූ ශ්ලේෂයකි. එසේ හො කැරලි (curly)යන නාමයද ඔවුන් භාවිතා කලේය. ඇගේ සත්‍ය පැටිකිරිය (පෙලපත) නොදන්නා අතර, ඇය අර්ධ වශයෙන් ආක්ටික් සුනඛ හො වෙනත් ස්කැන්ඩනේවියානු වර්ගයක් හො බොහොවිට කොටසක් ටෙර්‍රියර් වර්ගයට අවත් විය හැක. රෞසියාබනු සගරාවක් විසින් ඇගේ චිත්ත ස්වභාවය අලස ලෙස විස්තර කරනු ලැබුවේ, ඇය අනෙකුත් සුනඛයන් සමග සන්ඩු නොකරන නිසාය .

සොවියෙට් සංගමය සහ එක්සත් ජනපදය උප කක්ෂ යානවන්ගෙන් පමණක් පෙරදී ස්ත්වයන් යවන ලද්දේය.සුනඛයන් තුන්දෙනෙකු ස්පුට්නික් 2 යානය සදහා පුහුණු කරන ලදි.ඒ ඇල්බිනා,මුෂ්කා සහ ලයිකාය.සොවීයෙට් අභ්‍යාවකාශ ජිවිත විද්‍යාත්ය්‍ය ඔලේග් ගැසෙන්කො විසින් ලයිකා තොරාගෙන පුහුණු කරන ලදි.ඇල්බිනා ඉහල මට්ටමේ පර්යේෂණ රොකට්ටුවක දෙවරක් තුන්වරක් පියාසර කර ඇති අතර  මුෂ්කා යොදාගන්නා ලද්දේ ජිවිත සහයොගිතා සහා උපකරනමය පර්යේෂණයන් සදහාය.

ස්පුට්නික් 2 හි ඉතා කුඩා මැදීරියේ රදවා තැබීම හුරුවීම සදහා  දින 20ක කාලයක් ක්‍රමක්‍රමයෙන් කුඩා කූඩුවල රදවා තබාගත්තේය. මෙම පතර සිරකරතැබීම හේතුවන් ඔවුන් මුත්‍රා කිරීම හා මලපහ කිරීම නැවැත්වූ අතර ඔවුන් කලබලකාරී බවට පත්විය එමෙන්ම ඔවුන්ගේ සාමාන්‍යය තත්වයද පිරිහෙන්නට විය. විරේචකයන්ගෙන් ඔවුන්ගේ තත්වය යහපත් වූයේ නැත. දීර්ඝ කාලීන පුහුනුවෙන් පමණක්  පලදායී බාවක් අත්වන බව පර්යේෂකවන් සොයාගත්තේය. සුනඛයන් කේන්ද්‍රප්‍රසාරකයන් තුල තබන ලද අතර එය අභ්‍යාවකාශ යානයක ශබ්දය විඩම්බනය කරන ලද්දේය. මෙය ඔවුන්ගේ නාඩි වැටීම දෙගුණ කිරීමට සහ රුධිර පීඩනය 30-65 ටො(torr) කින් වැඩිවීමට හේතුවිය. සුනඛයන්ව විශේෂිත ඉහල පොෂ්‍ය ජෙලි වර්ගයක් කෑමට පුරුදු කරන ලද අතර අභ්‍යාවකාශයේදී ඔවුන්ගේ ආහාරය වන්නේ එයයි.

යානය දියත් කිරීමට ප්‍රථම එක් විද්‍යාඥයෙක් ඔහුගේ ළමයින් සමග සෙල්ලම් කිරීමට ලයිකා ගෙදර ගෙන ගියේය. සොවියෙට් අභ්‍යාවකාශ ඔසුව නැමති පුරාවුර්තයේ දොස්තර වැල්ඩමියර් යස්ඩොව්ස්කි (Vladimir Yazdovsky) ලියා ඇත්තේ, "මට ඇයට හොද දෙයක් කීරීමට අවශ්‍ය වුනා: ඇයට ජීවත්වීමට තව ඇත්තේ ඉතා සුළු කාලයකි".

ගමන
නාසා(NASA) ලිපියකට අනුව මෙහෙනුම ඇරඹීමට දින තුනකට පෙර එනම්, 1957 ඔක්තොම්බ්‍ර් 31 දින ලයිකා චන්ද්‍රිකාව තබන ලද්දේය. දියත් කරන ස්ථානයේ උෂ්ණත්වය වසරේ මේ කාලයේදී ඉතා සීතල විය. ඇයගේ බහාලුම උණුසුම් කිරීම සදහා පයිප්පයක් තාපකයකට සම්බන්ධ කරන ලදි.දියත් කිරීමට පෙර ලයිකාව දිගටම බලාගැනීම සදහා සහයකයින් දෙදෙනෙකු වෙන් කරන ලද්දේය. 1957 නොවැම්බර් මස 3 වන දින බෙයිකොනොර් කොස්මොඩ්‍රොම් (Baikonur Cosmodrome) වලින් පිටත් වීමට මොහොතකට පෙර ලයිකාගේ ලොම දුර්වල මද්‍යසාර ද්‍රාවනයකින් තෙතමාත්තු කර පරෙස්සමින් පිරිසිදු කර සකස් කලේය. ඇයගේ ශරීරයේ කාර්යයන් අධීක්ෂනය සදහා ස්ංවේද මානයක් තබා ඇතිඅතර එම ප්‍රදේශ වල අයඩින් ආලේපනය කරන ලද්දේය.

ඉහලම වේගයේදී ලයිකාගේ ස්වසන සීඝ්‍රතාවය; දියත් කිරීමට පෙර තිබූ සීඝ්‍රතාවය මෙන් තුන් සහ හතර ගුණයක් අතර ප්‍රමාණයකින් ඉහලගියේය. සංවේදීමානය ඇයගේ හෘද වස්තුවේ ගැස්ම දියත් කිරීමට පෙර මිනිත්තුවකට 103ක් පෙන්වූ අතර එය මිනිත්තුවකට 240 දක්වා මුල් වේග්යේදී ඉහල ගියේය. කක්ෂයට ලගා වීමෙන් පසු ස්පුට්නික් 2 හි කේතුවක් වැනි නහය සාර්ථකව ඉවත් කර දැම්මේය. කෙසේ නමුත්  සැලසුම් කල ආකාරයට ප්‍රධාන "A කොටස" වෙන්වූයේ නැත. එමගින් තාප පාලන ක්‍රමය නිවැරදිව ක්‍රියාකිරීම වැලැක්වූයේය. සමහර තාප පරිවරනයන් ඉරී ගැලවී ගියේ මැදිරියේ උෂ්ණත්වය 40°C(104°F) දක්වා ඉහල නංවමිනි. බර ශූන්‍යතාවන් පැය තුනකට පසු ලයිකාගේ නාඩි වැටීම මිනිත්තුවකට 102ට පහත වැටී ස්ථාපිත විය. මෙය බිමේදී සිදුකරන ලද පර්යේෂණ වලදි ගත් කාලයට වඩා තුන් ගුනයකින් දීර්ඝ විය, මෙය ඇය සිටි ආතතිය පිලිබිඹු කරන්නකි. මුල්දී ගුවන් විදුලී පණිවුඩ මෙවෙලම මගින් පෙන්වුයේ ලයිකා කලබල වූවත් ඇය ඇගේ ආහාර අහුභව කරන බවයි. යානයට ඇතුලු වි පැය පහක් හතක් අතර කාලයට පසු ජීවිතය පිලිබද සංඥාවක් අභ්‍යාවකාශයෙන් නොලැබින.

රුසියානු විද්‍යාඥයන් විසින් ලයිකාව විෂ සහිත ආහාර ලබාදීමෙන් අනායාස මරණයකට භාජ්නය කිරීමය සැලසුම් කොට තිබින. වසර ගනනාවක් සොවියෙට් සංගමය විසින් වෙනස් වූ ප්‍රකාශයන් ඉදිරිපත් කරන ලදි. බැටරී (කොෂ)ක්‍රියාවිරහිත වීම නිසා ඇය ඔක්සිජන් නොමැතිවීමෙන් හො ඇය අනායාස මරණයට භාජනය කිරීමෙන් ඇය මරණයට පත් වූ බව ප්‍රකාශකරන ලදි. ඇයගේ මරණය සිදුවූ සැබෑ ආකාරය පිලිබදව බොහො කටකථා පැතිරිනි. හතර වන දිනයේදී මැදිරිය අධිතාප වීම නිසා ලයිකා මිය ගිය බව 1999 දී රුසියානු මුලාශ්‍ර කිහිපයක් විසින් වාර්තා කරන ලදි. ස්පුට්නික් 2 මෙහෙයුම පිටුපස සිටි  එක් විද්‍යාඥයෙකු වන ඩිමිත්‍රි මලස්ශෙන්කොව් (Dimitri Malashenkov)2002 ඔක්තොම්බර් මසදී දක්වා සිටියේ යානයේ හතරවන පරිපථයෙහි අධිතාපයෙන් ලයිකා මිය ගිය බවය. හුස්ටන්, ටෙක්සාස් වලදී  පැවැති ලොක අභ්‍යාවකාශ සමුලුවේදී ඉදිරිපත් කරන ලද ලිපියකට අනුව "විශ්වාසදායී උෂ්ණත්ව පාලක ක්‍රමයක් සීමාසහිත කාල සීමාවක් තුල නිර්මාණය කිරීම ප්‍රායොගිකව අපහසු බව පෙනීගියේය".

කක්ෂ ගතව වාර 2750ක් ගමන් කොට මාස පහකට පසු 1958 අප්‍රේල් මස 14 වන දින නැවත ඇතුලුවීමෙදි ලයිකාගේ ශරීරයත් සමග ස්පුට්නික් 2 කොටස් වලට වෙන්විය.

මතභේද්ය

සොවියෙට් සහ එක්සත් ජනපදය අතර වූ අභ්‍යාවකාශ තරගය ඉස්මතුවීම නිසා කාලයක් යනතුරු මෙම අත්හදා බැලීම් මගින් වූ සදාචාරමය ප්‍රශ්නය විශාල වශයෙන් කථාබහට ලක්වූයේ නැත. 1957 පුවත්පතක ඇමිනීමකින් පෙන්නුම් කරන්නේ,  මාධ්‍යය කේන්ද්‍ර කොට ඇත්තේ දේශපාලන යථාදර්ශය පිලිබද වාර්ථා කිරීම මිස ලයිකාගේ සෞඛ්‍යය තත්වය සහ ගලවාගැනීම හො ඒ පිලිබද සදහනක් කර තිබුනේද නැත. පසුකලීනව පමණක් සුනඛයාගේ ඉරණම පිලිබද සාකච්ජා පැවත්විනි--ඇයව මුලදී ලයිකා වෙනුවට කැරැලි යන නමින් ආමන්ත්‍රනයකිරීම සමහරුන් බලකර ඉල්ලාසිටියේය.

ස්පුට්නික් 2 නැවත ආපසු ගෙන්වා ගැනීමට සැලසුම් කොට නොතිබුනු අතර ලයිකා මියයැම අනවරතයෙන් අදහස් කර තිබිනි. මෙම මෙහෙයුම ලොකය පුරා විවාද්යක් ඇති කලේ විද්‍යාවේ දියුණුව සදහා සත්ත්වයින් හට වැරදි ලෙස සැලකීම සහ සත්වයන් පර්යේෂණ සදහා යොදාගැනීම නිසාය. එක්සත් රාජධානියේ ජාතික සුනඛ ආරක්ෂක ලීගය (National Canine Defense League) සියලුම සුනඛ හිමිකරුවන්ගෙන් මිනිත්තුවක නිහඩතාවයක් පිළිපදින මෙන් ඉල්ලා සිටියේය. එම මෙහෙයුමේ සාර්ථකත්වය පිලිබදව සොවියෙට් සංගමය එලිදැක්වීම අවසන් කිරීමටත් ප්‍රථම සත්වයන් හට කෘරත්වය වලක්වාගැනීම සදහා වූ රාජකීය සමිතිය (Royal Society for the Prevention of Cruelty to Animals,[RSPCA]) වෙත විරොධතවන් ලැබින.සත්ත්ව අයිතිවාසිකම් පිලිබද කණ්ඩායම් සොවියෙට් තනාපති කර්යාලය වෙත විරොධතාවයන් දක්වන ලෙස ඉල්ලා සිටියේය. අන්‍යයො නිව්යොහි එක්සත් ජාතීන්ගේ සංගමය පිටත උද්ඝොෂනය කලේය. කෙසේ වෙතත් එක්සත් ජනපද්යේ සිටින රසායනාගාර පර්යේෂකයන් ලයිකාගේ මරණය පිළිබද ආරංචි වීමට ප්‍රථමවෙන් වත් සොවියෙට් සංගමයට යම් සහයොගයක් පලකලේය.

සොවියෙට් සංගමය තුල මතභේද ඇතිවුයේ අඩු වශයෙනි. සුනඛයන් අභ්‍යාවකාශයට යැවීම පිලිබදව මධ්‍ය, පොත්පත් හො මහජනයා විවෘතව වසර කිහිපයක් යනතුරු ප්‍රශ්න නැගුවේ නැත. 1998 දී සොවියෙට්  ආධිපත්‍යය බිදවැටීමෙන් පසු පමණක් ඔලෙග් ගැසෙන්කො (Oleg Gazenko), ලයිකා අභ්‍යාවකාශයට වැවීමට වගකිවයුතු එක් විද්‍යාඥයෙකු ඇය මරණයට පත්වීමට ඉඩදිම පිලිබද තම ශොකය ප්‍රකාශ කලේය.

සතුන් සමග වැඩ කිරීම අප සැමට දුක්වීමට එක් මුලාශ්‍රයකි. කථාකිරීමට බැරි කුඩා බිළිදුන්ට මෙන් අප ඔවුන්ට සලකන්නේය. කාලය ගත්වීමත් සමග ඒ පිලිබද මා තවත් දුක්වන්නෙය. අප විසින් එය නොකල යුතුව තිබුනේය... මෙම සුනඛයාගේ මරණය සාධාරණීය කිරීමට තරම් මෙම මෙහෙයුම මගින් අප යමක් ඉගනගත්තේ නැත</blockquote>

රුසියාවේ ස්ටාර් නගරයෙහි පිහිටි රුසියානු අභ්‍යාවකශ පුහුණු පහසුකම් මධ්‍යස්ථානයේ පිහිටි පිලිමයකින් සහ පලකයකින් ලයිකා අනුස්මරණය කරන ලදි.  අනාගත සුනඛයන් රැගෙන යන අභ්‍යාවකාශ මෙහෙයුම් ඔවුන් නැවත ගෙන්වා ගැනීමට නිර්මානය වන්නේය. සොවියෙට් අභ්‍යාවකශ මෙහෙයමකදී  මරණයට පත්වු අනෙකුත් සුනඛයන් වූයේ චොල්කා (Pchyolka) සහ මුෂ්කාය (Mushka). ඔවුන් ඛොරබ්ල්- ස්පුට්නික්3 (Korabl-Sputnik 3) 1960 දෙසැම්බර් 1 වන දින නැවත වාවුගොලයට ඇතුළු විමෙදී සිදුවූ අනතුරකදී යානය විනාශ වීම නිසා මියගියේය.

සටහන්

විමර්ශන
 Angliss, Sarah and Uttley, Colin. Science in the Dock: The man who trained the space dogs. Retrieved January 28, 2005.
 Anon. An Internet memorial to Laika . Retrieved September 1, 2004.
 Dubbs, Chris and Burgess, Colin. Animals In Space: From Research Rockets to the Space Shuttle, 2007.
 Grahn, Sven. Sputnik-2, more news from distant history. Retrieved September 1, 2004.
 Mars Exploration Rover Mission: Opportunity arrives at "Vostok" . Retrieved March 24, 2005.
 NSSDC Master Catalog: Sputnik 2 (2003-11-26). Retrieved September 1, 2004.
 On This Day, November 3 – 1957: Russians launch dog into space. BBC News. Retrieved September 1, 2004.
 Soviet Fires New Satellite, Carrying Dog; Half-Ton Sphere Is Reported 900 Miles Up (November 3, 1957). New York Times.
 Whitehouse, David (October 28, 2002). First dog in space died within hours, BBC News Online.
 Zak, Anatoly (November 3, 1999). The True Story of Laika the Dog. space.com.

බාහිර සබැදි

 History of Sputnik Missions
 Sputnik 2 at Astronautix
 Original New York Times front page article, November 3, 1957 (via dogsinthenews.com)
 Laika memorial page

1954 animal births
1957 animal deaths
1957 in spaceflight
Animals in space
Individual dogs
Space program fatalities
Animal rights
Animal testing
Deaths in space
Animal cruelty incidents

ලයිකා


මිංහෙට්ටිය යනු කුරුණෑගල  දිස්ත්‍රික්කයේ මාස්පොත ප්‍රාදේශීය ලේකම් කොට්ඨාශයේ පිහිටා ඇති අති සුන්දර ගම්මානයකි. යක්දෙස්සා කඳුවැටියෙන් හා මගුරුඔයෙන් වටවු ආර්ථික හා අධ්‍යාපනික අතින් පෝෂිත ප්‍රදේශයකි.කුරුණැගල සිට කි.මී 12ක් පමණ දුරින් පිහිටි මෙම ප්‍රදේශය ඉතා ඈත ඉතිහාසයකට උරුමකම් කියයි. කෘෂිකර්මාන්තය ප්‍රධාන ජීවනෝපාය කරගත් පිරිසක් මෙහි සිටින අතර ප්‍රධාන ආර්ථික වගාවන් ලෙස පොල් වගාව හා  වී වගාව  සැලකිය හැකියි. ඉතාමත් හිතකර වු දේශගුණික තත්වයක් පවතින අතර යද්දෙස්සා කඳු වැටිය නිසා ඉතාමත් සිසිල් බවක් පවතී.

අතීතය

ඉතිහාසය හා විහිදීම
ඉතා ඈත ඉතිහාසයක් ඇති එනම් කුවේනි කතිකාව පැවත එන කාල යේ පටන් මෙහි ජනාවාස වු බවක් දක්නට තිබෙන සාධක ලෙස යද්දෙස්සා ගල කඳුවැටියෙහි පැවැති කටාරං කොටන ලද ගල් මෙයට ඇති ප්‍රධන සාෂියකි. සිංහල ජන සමාජයේ ආරම්භය ලෙස සඳහන් වන කුවේණී පුරාවෘත්තයට නෑකම් කියන ප්‍රෙද්ශයක් ලෙස හැඳින්විය හැකියි.කුවේණිය දෙස්දුන්ගල ලෙස හැඳින්වෙන යද්දෙස්සා කඳුවැටිය පිහිටා ඇත්තේ මෙම ප්‍රෙද්ශය තුළින් වීම මෙහි විශේෂත්වයකි.

ග්‍රාම රාජ්‍යය හා පාලන ව්‍යුහය
ගම් සභා ක්‍රමයෙන් පසු මෙහි පාලන ව්‍යුහය සකස් වුයේ ආගමික ස්ථානය(පන්සල) මුල්කරගත් සමාජ පාලන ව්‍යුහයක් මත වේ.පන්සල වටා ඒකරාශී වු ජනතාව ගම දියුණු කිරීමේ සැළසුම් සකස් කරන්නට විය.පසුව සමිති සමාගම් ආරම්භ විය මෙමගින් සංවර්ධනය හා පාලන තන්ත්‍රය කොටස් වලට බෙදුනි. ප්‍රථමයෙන් ආරම්භ වු මරණාධාර සමිතිය නිසා ගම තුල නව එකමුතු භාවයක් ඇතිවිය. මෙයට අමතරව ළමා සමාජ , ක්‍රීඩා සමාජ , ගොවි සමිතිය විහාර වර්ධන සමිතිය මගින් ගම තුල සංවර්ධන කටයුතු නිරන්තරයෙන් සිදුවිය.
මෙම සමිති සමාගම් වලින් බැහැරව ද නොයෙකුත් විදිහේ  කමිටු මගින් ග්‍රාම සංවර්ධන වැඩ පිළිවෙල වල් ආරම්භ කළහ.වැසීගිය මින්හෙට්ටිය පාසල නැවත නගාසිටවීම සඳහා ආරම්භ කළ කමිටුව, මාර්ග සංවර්ධනය සඳහා ආරම්භ කළ කමිටුව මෙහලා විශේෂයෙන් සැළකිය හැක.

අධ්‍යාපන

අධ්‍යාපනයේ නව පුබුදුව

{| class="wikitable"
{| class="infobox" cellspacing="2" style="border-color:; width:25em; text-align:left; font-size:100%;"
කු/මිංහෙට්ටිය විද්‍යාලය ලෙස 1936 වර්ෂයේදී ආරම්භ කළ මෙම විද්‍යාලය පසුව වයඹ ජයසංඛ විද්‍යාලය ලෙස නැවත ආරම්භ කරන ලදී. මිංහෙට්ටිය විද්‍යාලයේ මුල්ම විදුහල් පති ආර්.බී.රාජපක්ෂ ගුරුතුමා. මෙම විද්‍යාලය මහා විද්‍යාලයක් වුයේ 1974.09.16 වන දිනයි. එක් ගුරුභවතකුගෙන් ආරම්භ කල මෙම විද්‍යාලය උසස් පෙල දක්වා කළා විෂය ධාරාවෙන් පංති පැවැත් විය. මෙම පාසල සරසවි සිසුන් විශාල ප්‍රමාණයක් දායාද කළ අතර රජයේ පරිපාලන සේවයේ ඇතුළු පුද්ගලික අංශයේද බුද්ධිමතුන් රටට දායාද කළ විද්‍යාලයකි. නගරාසන්න පාසල් ග්‍රාමීය පාසල් වලට වඩා සංවර්ධනය වීමත් සමග මෙම පාසල් වලට ඇති පහසුකම් අවම වීම නිසා දරුවන් නගරාසන්න පාසල් වලට දැමීමට පටන් ගැනීමත් සමග ග්‍රාමීය පාසල්වලට යොමු කරන සිසුන් ප්‍රමාණය ඉතා අඩුවිය. මෙි හේතුව නිසා ගුරුවරුන්ද එන්න එන්නම අඩුවිය. මෙම චින්තන විප්ලවයත් සමග මින්හෙට්ටියේ පාසල පමනක් නොව ග්‍රාමීය පාසල් දහස් ගණනක් වැසීමේ කුණාටුවට හසුවිය. මින්හෙට්ටිය විද්‍යාලයටද මෙම කුණාටුවෙන් ඉවත් වීමට නොහැකි විය.

ක්‍රීඩා
ක්‍රීඩාව නව ක්‍රීයාශීලී නීරෝගීමත් ජන සමාජයක් බිහිකරයි යන තේමාව යටතේ මින්හෙට්ටිය නව ක්‍රීඩා සමාජය බිහිකිරීම අරමුණ විය. වොලිබෝල් ක්‍රීඩාව 2013 මාර්තු මස ආරම්භකරන ලදී. නව ක්‍රීඩකයින් පුහුණු කිරීම තුලින් පරිපුර්ණ වු වොලිබෝල් කණ්ඩායමක් සකස්කිරීම මෙහි අරමුණ වේ.

ආගම

මෙම ප්‍රදේශය බෞද්ධ සංස්කෘතියක් උරුම කම් කියන ප්‍රදේශයක් බැවින් පන්සල මුල්කරගත් බෞද්ධ සංස්කෘතියක් පවතී.

ආර්ථිකය
වගාවන්ට හිතකර දේශගුණික තත්වයක් පැවතීම නිසා ආර්ථිකයට වැඩි දායකත්වයක් ලබාදෙන්නේ කෘෂිකර්මාන්තය තුලිනි. මෙයට අමතරව සත්ව පාලනය මගින්ද අාර්ථිකයට යම් දායකත්වයක් ලබාදෙයි.  මේ වන විට කිරිගව පාලනය, කුකුල් පාලනය, එළුවන් පාලනය සිදුකරගෙන යන අතර වැඩි ප්‍රතිශතයක් කිරි ගව පාලනය කරගෙන යන පිරිස්ය. කිරි මිලදීගැනීමේ මධ්‍යස්ථාආයක්ද ඒ සදහා සමිතියක්ද ඹවුන් සදහා ණය පහසුකම් ලබාදීමේ වැඩසටහන්ද ක්‍රියාත්මක වේ. නව පරම්පරාව ව්‍යාපාරික කටයුතු වලට මෙන්ම රජයේ හෝ පුද්ගලික අංශයේ රැකියවලට යොමු වී ඇත මේ තුලින් ගමේ ආර්ථිකය ශක්තිමත් වුවත් නව ආර්ථික සැළැස්මක අවශ්‍ය තාවයක් පවතී.

ගොවිතැන සහ වගාවන්
වී ගොවිතැන සහ පොල් වගාව ප්‍රධානතම ආර්ථික ක්‍රමයයි.

කිරි ගව පාලනය

කර්මාන්ත

මධ්‍ය පරිමාණ

ගෘහ කර්මාන්ත

ශ්‍රී ලංකාවේ නගර සහ ගම්මාන

මිංහෙට්ටිය


Crkva Velike Gospe u selu Velikom Prologu, Grad Vrgorac, zaštićeno kulturno dobro.

Opis dobra
Župna crkva Velike Gospe u Velikom Prologu, sagrađena je 1896. godine na mjestu stare Gospine crkve. Nova crkva je jednobrodna građevina s polukružnom apsidom, orijentirana sjever-jug. Građena je od pravilnih klesanaca slaganih u redove. Uz sjeverozapadni ugao crkve je četvrtasti kameni zvonik, s biforama na sve četiri strane lože za zvona. Dvostrešni krov crkve prekriven je kupom kanalicom. Oblikovanje glavnog pročelja te bočnih prozora ima neostilske odlike. Jednobrodna unutrašnjost crkve je dobro sačuvana, a njome dominira glavni mramorni oltar rad radionice Bilinić iz 1907. Na prilazu crkvi sa zapadne strane nalazi se nekoliko stećaka s obližnjeg davno devastiranog lokaliteta.

Zaštita
Pod oznakom Z-5427 zavedena je kao nepokretno kulturno dobro - pojedinačno, pravna statusa zaštićena kulturnog dobra, klasificirano kao "sakralna graditeljska baština".

Izvori

Zaštićene sakralne građevine u Splitsko-dalmatinskoj županiji
Katoličke crkve u Vrgorcu

Crkva Velike Gospe u Velikom Prologu


Sara Trier Hald (født 4. juni 1996 i Holstebro) er en dansk håndboldspiller, der fra 2021 spiller for Viborg HK. Hun har tidligere spillet for TTH Holstebro og Odense Håndbold

Hun har op til flere U-landsholdskampe på CV'et. Hun har bl.a. været med til at vinde U-20 EM-guld i 2015.

Hun blev udtaget til landstræner Jesper Jensens bruttotrup til EM 2020 i Danmark, men var ikke blandt de 16 udvalgte.

Hun var med til at vinde den danske liga, Damehåndboldligaen, i 2021 med Odense Håndbold.

Eksterne henvisninger
 EHF - Sara Hald
 DHDb - Sara Hald
 Sara Hald bliver i TTH

Noter

Håndboldspillere fra Team Tvis Holstebro
Håndboldspillere fra Danmark

Sara Hald


Hærvejsmarchen er et årligt internationalt march-arrangement, der er blevet afholdt i Viborg siden sommeren 1969. Siden starten har det været et to-dages arrangement afholdt sidste weekend i juni. Det er Nordeuropas største IML Walking Association-march. I juni 2018 deltog over 10.000 deltagere fra 23 nationer ved den 50. udgave af Hærvejsmarchen. Marchens udgangspunkt er paradepladsen på Viborg Kaserne.

H.K.H. Prins Joachim er protektor for marchen. Han deltog i 1989 selv i marchen, da han gik to gange 45 km som soldat ved Prinsens Livregiment.

Historie
Ved den fire-dags Nijmegen-marchen i Holland havde der siden 1909 deltaget mange danskere, heriblandt major Arne Sørensen fra Prinsens Livregiment der tog initiativ til Hærvejsmarchen. Han nedsatte et præsidium af militære og civile personer, hvor blandt andre borgmester Johannes Ringgaard-Christensen, den lokale politimester, og formand for Danmarks Idrætsforbund Kurt Møller var en del af det 12-mand store præsidium. Ved den første march var der ruter på 30, 40 og 45 km. For mænd født i 1920 eller senere var der krav om at de skulle gå med ti kilos oppakning, hvis de ville deltage i to gange 45 km march. I alt var 1.850 deltagere tilmeldt, hvoraf 1.381 gennemførte.

Litteratur
 Med raske skridt - Hærvejsmarchen gennem 50 år

Referencer

Eksterne henvisninger
 Hærvejsmarchens officielle websted

Viborg
Etableret i 1969
Gang

Hærvejsmarchen


Mihai Doru Butean ()

Note

Nașteri în 1996
Fundași
Fotbaliști ai FC Astra Giurgiu
Fotbaliști ai Universității Cluj
Sportivi români în viață
Fotbaliști români
Fotbaliști ai CFR Cluj
Nașteri pe 14 septembrie

Mihai Butean


Mário Henrique Simonsen (Río de Janeiro, 19 de febrero de 1935 — 9 de febrero de 1997), ingeniero, economista conservador, profesor y banquero brasileño.

Graduado como ingeniero civil en la antigua Escuela Nacional de Ingeniería de la Universidad del Brasil, se destacó como docente de economía en la Escuela de Posgrados en Economía de la Fundación Getúlio Vargas. Sus colegas lo consideraron siempre brillante, pocos alumnos podían seguir el ritmo de sus clases. Entre sus alumnos se destacan Sérgio Werlang, Daniel Dantas, Armínio Fraga y Maria Silvia Bastos Marques.

Actuó como consultor del Banco Bozano, Simonsen y en varias empresas y organismos.

Fue Ministro de Hacienda de Brasil durante el gobierno de Ernesto Geisel, del 16 de marzo de 1974 al 15 de marzo de 1979, y Ministro de Planeamiento en el gobierno de João Baptista Figueiredo. Anteriormente se había desempeñado como Presidente del Banco Central de Brasil en el gobierno de Humberto de Alencar Castelo Branco.

Su sobrino Carlos Ivan Simonsen Leal, también es economista y llegó a la presidencia de la Fundación Getúlio Vargas.

Bibliografía
ALBERTI, Verena e SARMENTO, Carlos Educardo. "Mario Henrique Simonsen: um homem e seu tempo" Depoimentos ao CPDOC – Centro de Pesquisa e Documentação de História Contemporânea do Brasil. Rio de Janeiro: Editora FGV, 2002.
ALBERTI, V.; SARMENTO, C. E e WERLANG, Sérgio Ribeiro. Organizadores. "Textos Escolhidos – Mário Henrique Simonsen". Rio de Janeiro: Editora FGV, 2002.
BARBOSA, Fernando de Holanda. "A Contribuição Acadêmica de Mario Henrique Simonsen" Rev. Bras. Econ., Jan./Mar, vol. 17, n. 1, p. 115-130. 1997.
BOIANOVSKY, Mauro. Simonsen and the early history of the cash-in-advance approach. Anais do 27o Encontro Nacional de Economia, 1:603-613. Belém: ANPEC. 1999.
CAMPOS, Roberto. "Mário Henrique Simonsen, um matemático humanista". Rev. Brás. de Econ. Vol. 52(especial) p. 9-14.
CYSNE, Rubens Penha. "Mario Henrique Simonsen". Estud. av., Jan./Apr, vol.15, no.41, p.139-154. 2001.
RAMALHO, Valdir. "Simonsen: pioneiro da visão inercial de inflação". Rev. Bras. Econ., Jan./Mar, vol.57, no.1, p.223-238. ISSN 0034-7140. 2003.
SANDRONI, Paulo. "Dicionário de Economia do século XXI". Rio de Janeiro: Record, 2005.
SIMONSEN, Mário H. "Ensaios Analíticos". Rio de Janeiro: Editora da Fundação Getúlio Vargas, 1994.
SIMONSEN, Mário H. "Brasil 2001". APEC Editora AS. Rio de Janeiro, 5a. edição 1975 [1969].
SOUZA, Nilson A. "Economia Brasileira Contemporânea: de Getúlio a Lula". Atlas, 2008.

Referencias

Enlaces externos

 Ministro Simonsen

Nacidos en Río de Janeiro
Alumnado de la Universidad Federal de Río de Janeiro
Ingenieros de Brasil
Economistas de Brasil
Empresarios de Brasil
Ministros de Hacienda de Brasil
Ministros de Planeamiento de Brasil
Banqueros de Brasil
Conservadurismo en Brasil

Mário Henrique Simonsen


Qalaqayın (også Galagain og Kalagayny) er en landsby og den mest folkerige kommune bortset fra hovedstaden Sabirabad i Sabirabad Rayon i Aserbajdsjan. Den har en befolkning på 7.489.

Byer i Aserbajdsjan

Qalaqayın


LXV may refer to:

 65 (number) in Roman numerals
 LXV, the IATA and FAA LID code for Lake County Airport, United States

LXV


بيان، منطقة من مناطق محافظة حولي في الكويت.

سميت بهذا الاسم بسبب ارتفاع أرضها عن المناطق المجاورة، فهي بائنة، تقع المنطقة بالقرب من مشرف وسلوى والرميثية، وهي تعتبر منطقة سكنية وتوجد بها المدارس والمساجد وسوق مركزي (جمعية بيان التعاونية) وعدد من مطاعم الوجبات السريعة ومراكز خدماتية أخرى. يوجد بها قصر بيان.

المراجع

أماكن مأهولة في الكويت
ضواحي مدينة الكويت

بيان (منطقة)


Tata N'longi Biatitudes de son vrai nom Hervé-Michel Bia Buetusiwa né le  est un  écrivain, avocat et éditeur congolais, président de l'association les écrivains du Congo jusqu'à sa démission le .

Œuvres
 Mes j'aime, éditions du Pangolin, 2017

Notes et références

Écrivain congolais (RDC)
Naissance en décembre 1979

Tata N’longi Biatitudes


Ciudad Juárez (Juárez í daglegu máli) er borg í Chihuahua-fylki í Mexíkó. Hún er fjölmennasta borg fylkisins með 1,5 milljón (2020). El Paso í Bandaríkjunum er aðliggjandi borg við landamæri landanna er Río Bravo del Norte eða Rio Grande skilur þær að. Yfir 300 maquiladora-verksmiðjur eru í borginni. Borgin hefur verið þekkt fyrir háa morðtíðni og fíkniefnastríð.

Borgin er nefnd eftir Benito Juárez, fyrrum forseta Mexíkó.

Borgir í Mexíkó

Ciudad Juárez


Nom commun
Le Kugel est variété de plats de la cuisine juive ashkénaze.

Un Kugel ball est une fontaine.

Le lokshen kugel est un plat originaire d'Europe de l'Est.

Patronyme
 François Kugel (1959-), astronome amateur français
 Klaus Kugel (1959-), batteur de jazz contemporain
 Marie Kugel (1871-1906), anarchiste individualiste

Voir aussi
 (120375) Kugel est un astéroïde de la ceinture principale d'astéroïdes.
 Die goldene Kugel est un film d'aventure muet allemand.

Homonymie de patronyme

Kugel (homonymie)


.sb Solomon Adaları için internet ülke kodu üst seviye alan adıdır. (CcTLD)

Solomon Adaları
sb

.sb


Aloys Hirt (né le  à Behla et mort le  à Berlin) est un archéologue classique allemand. Il est le premier professeur d'archéologie à la nouvelle université de Berlin et est considéré comme l'un des cofondateurs des musées de Berlin et de l'académie d'architecture de Berlin. Hirt est considéré comme appartenant au .

Biographie
Issu d'une riche famille d'agriculteurs, Hirt étudie au lycée bénédictin de Villingen. Après la mort de son amour de jeunesse, il entre quelque temps au couvent, mais étudie à partir de 1778 la philosophie à Nancy, puis à partir de 1779 le droit les sciences politiques, d'abord à Fribourg puis à Vienne.

En 1782, il se rend à Rome, où il s'établit comme  à partir de 1785 et est considéré comme un antiquaire averti. Il guide notamment  et la duchesse Louise d'Anhalt-Dessau, Nicolas II Esterházy, Johann Wolfgang von Goethe, Johann Gottfried Herder, la duchesse Anne-Amélie de Saxe-Weimar-Eisenach et la comtesse Lichtenau. En 1794, il reçoit le titre de conseiller princier de Weimar.

Probablement à cause des guerres napoléoniennes, il retourne en Saint-Empire en 1796 et devient, probablement grâce à l'encouragement de la comtesse Lichtenau, conseiller royal de Prusse et membre des Académies des sciences et des arts de Berlin. Il développe des plans pour la création d'un musée à partir des collections d'art de la maison royale, qui aboutissent finalement à la fondation de l'ancien musée. Il initie la fondation de l'académie d'architecture de Berlin et y enseigne l'histoire de la construction, où Karl Friedrich Schinkel et Christian Daniel Rauch comptent parmi ses étudiants. Avec la fondation de l'Université Frédéric-Guillaume de Berlin en 1810, Hirt devient professeur titulaire d'archéologie. À partir des années 1820 au plus tard, ses vues et ses méthodes sont de plus en plus considérées comme trop subjectives et non scientifiques. Néanmoins, il conserve longtemps son influence à la cour. De plus, depuis 1809, il est membre de la société sans loi de Berlin. Avec une santé déclinante, il se retire de plus en plus de la vie publique dans les années 1830.

Prestations de service
La vie et l'œuvre de Hirt illustrent le processus menant du Sturm und Drang au classicisme et au romantisme. Dans la revue  de Schiller, il déclare que la « caractéristique », la signification individuelle, est le principe de son esthétique. Il présente sa vision de l'architecture comme cadre déterminant de tous les beaux-arts, qu'il partage avec son confrère Georg Wilhelm Friedrich Hegel, dans les œuvres monumentales Die Geschichte der Baukunst bei den Alten et Die Geschichte der bildenden Künste bei den Alten. Malgré quelques erreurs de jugement, la méthode encyclopédique, systématique et historiciste de Hirt est restée pertinente tout au long du  jusqu'à la Première Guerre mondiale dans l'histoire de l'art.

Vie privée
Aloys Hirt est ami avec le prédicateur, conseiller juridique, enseignant et historien  et sa femme Luise, dont la maison sert de centre et de lieu de rencontre pour les artistes et les intellectuels berlinois, Hirt ayant inventé le terme de couronne grecque pour désigner ces réunions. Les recherches les plus récentes s'accordent à dire qu'Aloys Hirt était le père biologique du peintre d'histoire, portraitiste et illustrateur  (1798–1862/63).

Travaux (sélection)
 Osservazioni istorico-architettoniche sopra il Panteon. Rom 1791 (google books).
 Bilderbuch für Mythologie, Archäologie und Kunst. Berlin 1805–1816.
 Erstes Heft: Die Tempelgötter. 1805 BSB = Volltext in der Google-Buchsuche, Tafeln BSB = Volltext in der Google-Buchsuche.
 Zweites Heft. [Dämonen]. [ca. 1810]. BSB = Volltext in der Google-Buchsuche. erweiterte Ausgabe: Zweites Heft: Die Untergötter oder Dämonen. 1816 BSB = Volltext in der Google-Buchsuche, Tafeln BSB, Taf. 13–18 = Volltext in der Google-Buchsuche, BSB, Taf. 19–32 = Volltext in der Google-Buchsuche
 Über das Pantheon. In: Friedrich August Wolf, Philipp Buttmann (Hrsg.): Museum der Alterthums-Wissenschaft. 1. Band. Realschulbuchhandlung, Berlin 1807, S. 147–298 BSB Link Buchseite(BSB urn Gesamtband).
 Die Baukunst nach den Grundsätzen der Alten. 1809. BSB, (= google books).
 Die Geschichte der Baukunst bei den Alten. drei Bände, 1820–1827. BSB Bd. 1 (= google books), BSB Bd. 2 (= google books), BSB Bd. 3 (google books Bd. 3).
 Die Geschichte der bildenden Künste bei den Alten. Berlin 1833 (Digitalisat).

Bibliographie

 : Aloys Hirt. In: Reinhard Lullies, Wolfgang Schiering (Hrsg.): . Porträts und Kurzbiographien von Klassischen Archäologen deutscher Sprache. von Zabern, Mainz 1988, , S. 12–13.
 Jürgen Zimmer: Nachrichten über Aloys Hirt und Bibliographie seiner gedruckten Schriften. In: Jahrbuch der Berliner Museen. Neue Folge 41, 1999, S. 133–194.
 Claudia Sedlarz (Hrsg.): Aloys Hirt: Archäologe, Historiker, Kunstkenner. Tagung der Berlin-Brandenburgischen Akademie der Wissenschaften, Berlin April 2000 (= Berliner Klassik Bd. 1). Wehrhahn, Hannover 2004, .
 , Claudia Sedlarz, Jürgen Zimmer (Hrsg.): Aloys Hirt in Berlin. Kulturmanagement im frühen 19. Jahrhundert. Deutscher Kunstverlag, München/Berlin 2014, .

Liens externes

 Aloys Berger. Correspondance et écrits officiels. Publié par l'Académie des sciences de Berlin-Brandebourg. Édité par Uta Motschmann. 2014-2021

Notes et références

Archéologue allemand du XVIIIe siècle
Archéologue allemand du XIXe siècle
Membre de l'Académie royale des sciences de Prusse
Naissance en juin 1759
Naissance dans l'archiduché d'Autriche
Décès en juin 1837
Décès à Berlin
Décès à 78 ans

Aloys Hirt


Gustavo Adolfo Álvarez Martínez (12 de dezembro de 1937 - 25 de janeiro de 1989) foi um militar hondurenho. Ele foi o chefe das forças armadas de Honduras de janeiro de 1982 até sua expulsão em 31 de março de 1984 por outros oficiais, quando procurou expandir seu controle sobre as forças armadas. A notória unidade do Batalhão 316 do exército hondurenho, subordinada diretamente a Álvarez Martínez, esteve ativa durante este período, em que Honduras foi uma base para os Contras que se opunham aos sandinistas na vizinha Nicarágua. Álvarez Martínez foi condecorado com a Legião do Mérito pelo governo dos Estados Unidos em 1983 por "incentivar o sucesso dos processos democráticos em Honduras". Em março de 1984, outros generais acusando-o de abusos o enviaram para o exílio. Tornou-se consultor do Pentágono e morou em Miami até 1988, quando voltou para Honduras. Álvarez Martínez foi assassinado em Honduras em 1989 por guerrilheiros de esquerda.

Militares de Honduras

Gustavo Álvarez Martínez


O Parque Nacional Marinho de Sanganeb é um atol localizado a 30 km da costa do Sudão, o único do Mar Vermelho. O atol foi declarado como parque nacional em 1990 e, juntamente com o Parque Nacional Marinho da Ilha Mukkawar, foi declarado como Patrimônio Mundial pela Organização das Nações Unidas para a Educação, a Ciência e a Cultura (UNESCO), no ano de 2016. E está inserido no sítio Ramsar de nº. 1859.

Descrição

Atol
O atol possui 13 zonas de recifes bio-fisiográficos distintos, cada uma fornecendo conjuntos de recifes de coral. Suas dimensões são de 800 metros de profundidade, com comprimento máximo de 6,5 Km no eixo norte-sul e 1,6 km no eixo leste-oeste. Seus recifes possuem encostas íngremes, com bordas aparentes na superfície do mar, exceto no lado oeste, e a área interna, onde estão as lagoas, possui aproximadamente 4,6 km².

Há três lagoas, separadas por recifes. A lagoa central possui uma profundidade média entre 20 a 25 metros, e é um importante local de desova de peixes. A segunda lagoa, localizada ao norte, possui 27 metros de profundidade máxima. E a terceira lagoa, ao sul, possui 9 metros profundidade máxima.

Farol
O farol de Sanganeb é um patrimônio marítimo histórico do país e é mantido pelo Sea Ports Corporation. O primeiro farol foi construído em 1907, e o atual foi construído em 1950. O complexo do farol é constituído com uma cozinha e refeitório, dois banheiros, sala do gerador, uma sala de pesquisa da Red Sea University e um depósito.

Ecossistema

Fauna
Foram registrados, até o momento, 124 espécies de cnidários, incluindo escleractínios; 6 espécies de aves, incluindo a Larus leucophthalmus, espécie endêmica da região; 51 espécies de crustáceos decápodes; e mais de 251 espécies de peixes. As espécies de poliquetas mais encontradas no atol são Pista cf. unibranchia, Eunice antennata, Eunice siciliensis, Cirriformia filigera, Loimia medusa, Haplosyllis spongicola, Lumbrineris sp., Ceratonereis mirabilis, Cirrophorus sp. e Phyllodoce madeirensis. Golfinhos, tubarões e tartarugas marinhas utilizam o atol como local de descanso, de reprodução e alimentação.

Flora
A flora presente no atol é típica do Oceano Índico tropical e não há ocorrência de ervas marinhas. Foram encontradas 25 gêneros da espécie Rhodophyta (algas vermelhas), 16 gêneros da espécie Chlorophyta (algas verdes), 12 gêneros da espécie Phaeophyta (algas marrons) e 7 gêneros da espécie Cyanophyta (algas verde-azuladas).

Temperatura
A temperatura da água é de 26,2 ºC a 30,5 ºC na superfície e  23,9 ºC a 25,9 ºC em 150 metros de profundidade.

Turismo
Devido a dificuldade dos turistas estrangeiros chegarem a cidade de Porto Sudão  e, também, de obter visto de turistas para a entrar no país, poucos visitantes procuram o atol, apesar do mergulho no local ser considerado de classe mundial. No ano de 1987, o atol recebeu 425 mergulhadores; e em 2000, recebeu 778 mergulhadores. Operadoras de turismo do Egito oferecem tour para mergulho, com duração de 6 dias, em atóis sudaneses, incluindo o Atol de Sanganeb.

Ligações externas

 Site oficial do Parque Nacional Marinho de Sanganeb
 Vídeo no Youtube

Patrimônio Mundial da UNESCO no Sudão
Parques nacionais do Sudão
Mar Vermelho

Parque Nacional Marinho de Sanganeb


Cornelius Castoriadis (Yunanca: Κορνήλιος Καστοριάδης Kornelios Kastoriadis, , İstanbul - , Paris), Yunan asıllı Fransız filozof ve psikanalizci, hukukçu, aktivist ve özgürlükçü sosyalist.

Yaşam öyküsü
13 yaşından itibaren Marksizm ile ve sosyalist düşünceyle tanışan Castoriadis, hukuk,felsefe ve ekonomi okudu. II. Dünya Savaşı sırasında, faşizme karşı Yunan direniş hareketinde Troçkist uluslararası franksiyonu içinde yer aldı. 1945'ten sonra Fransa'ya gitti. Orada Claude Lefort ve Jean-François Lyotard ile birlikte "Ya Sosyalizm Ya Barbarlık" dergisini ve grubunu kurdu.

Bu grup, sosyalizmin Troçkizm yorumununun ayrımlanmasına damgasını vurdu. Troçkist Fransız Partisi bu grubun etkisiyle meydana geldi. Daha sonra, Ya Sosyalizm Ya Barbarlık çevresi Troçkizmden uzaklaşmaya başladı, anarşizme yönelim gösterdi ve Marksist düşüncenin ve onun ardıllarının en sert eleştirilerinden birini şekillendirdi. 1953'te Doğu Berlin'deki işçi ayaklanmalarının ve 1956 Macar İsyanının mukabil devrimci eylemlerle desteklenmediği görüldü; bütün bunlar Costariadis'in düşünsel değişimini destekledi.

Castoriadis, 13 yaşında tanışmış olduğu Marksizmin işlemediğine tanık oldu. Bu noktadan itibaren bağımsız bir entelektüel tasarıya yönelim gösterdi.

Castoriadis her zaman devrimci kalmakta ısrar etti ve söz konusu eleştirilerini de bu bağlamda ortaya koydu.Sergilenen sosyalizm pratigini bu anlamda kabul edilmez buldu.Giderek kendine özgü boyutları olacak şekilde anarşizm yönünde gelişen fikirler oluşturdu. Tabiata, İnsana ve Hayata Dair başlığıyla yazılarının derlendiginde kitabında, "Marksist olmak ile devrimci olmak arasında tercih yapmak zorunda kaldığında devrimi tercih ettiği"ni söyler.

Castoriadis bu süreçte psikanalize yöneldi ve uzun yıllar analizci olarak etkinlik gösterdi. 1980'lerden itibaren, Fransa'da araştırma görevlisi olarak dersler verdi.26 Aralık 1997'de öldü.

Düşünür olarak Castoriadis
Bir röportajında (bkz. Linkler) temel itkisinin her zaman "içkin eleştiri" olduğunu söyler. Bu bakımdan Marksizmin kendisi için görünen sorunları, onu eleştirel bir hesaplaşmaya yöneltti. Çalışmalarının çoğunluğunda bu hesaplaşma girişimi görülür.

En radikal ve kuramsal olarak boyutlu marksizm ve sosyalizm eleştirilerinden birisi Castoriadis tarafından ortaya konuldu. Temel eleştirisi Marksizmin başlangıçtaki yaratıcı ilkesinden, tarihi yapanın insan olduğu ilkesinden uzaklaştığı yönündedir. Castoriadis, imgelem, imgesel imlem, imgesel kuruluş, yaderklik, kurumlandırma gibi terimleri felsefi olarak değerlendirir ve kullanır.

Epistemoloji ve ontoloji
Öncelikle Castoriadis, düşünce ile gerçeklik arasındaki ilişkiyi " imge" kavramıyla değerlendirir. Varlık, düşüncede ele alınan varlıktır; bu bakımdan Castoriadis'in epistemoloji-içi bir ontolojik yaklaşım geleneğine dahil olduğu bilinmektedir. Bunun dışında Castoriadis, düşünce-varlık ilişkisini tersine cevirir; varlık'ın fiziksel varoluşla değil, imgesel varoluşta ele alınmasını önerir. Örneğin:
"Neden, işe, varlık'ın tamlığına ilişkin paradigma kerteleri olarak bir düşü, bir şiiri, bir senfoniyi ortaya koyarak ve fiziksel dünyayı Varlık'ın eksikli bir kipi biçiminde ele alarak başlamıyoruz?" (Dünyaya insana ve tabiata dair, sayfa:10) diye sorar.

Yansıma teorisi ve buna dayanan doğruluk iddiaları da Castoriadis'e göre uygun değildir. Şunu sorar;
"Bir malzemeye hangi kategorinin tekabül edeceği nasıl bilinebilir?".(Marksizm Ve Devrimci Kuram'dan, sayfa.27)
Bu kesin olarak bilinemeyeceği için her zaman mutlak bir kararsızlığa mecbur olduğumuzu söyler Castoriadis.

Castoriadis ayrıca teori konusunda da ayrı bir yol izler. Ona göre tek bir dogru teori iddiası temelsizdir. Tarih boyunca düşünce tarihi Platon'dan Marks'a kadar bu ortak yanılgıyı devam ettirir. Oysa Castoriadis'e göre;
"Tek bir doğru teori düşüncesi, siyasal olarak korkunç bir fikir olan ortodoksluğun babasıdır. Ortodoksi, ortodoks muhafızlara ihtiyaç duyar, yani bir Kiliseye ya da Parti Makinasına.(Marksizmin Bunalımı ve Siyasetin Bunalımı, sayfa:88)

Toplum bir kurumdur
Toplumsal ve doğasal varlıkların ontolojik ayrımından yola çıkan bir epistemoloji ile hareket eder. Doğanın varlığı ile toplumun varlığı iki ayrı ontolojiyi gösterir.Burada çifte ontoloji görüşü ortaya çıkar. Öte yandan Castoriadis, toplumu da "toplumdaki toplumsallık" ve toplumdaki doğasallık" olarak ikiye ayırır. Toplumsal alan bir imgesel kuruluş süreci olarak mevcuda gelmiştir. Doğa dışsal bir varlığa sahiptir, ancak toplumun gercekliği bir imgesel kuruluş ya da kurumlandırma pratiğinin ürünüdür. Maddi doğa, toplumsal varlık'ın anlaşılmasında kendi başına açıklayıcı değildir. Toplum, kendi kendini kurumlaştıran ve kurumlaştırılan bir toplumdur. Toplum bir kurumdur ve kurumlandırandır, yani kurumlandırılmış bir kurum olarak insanları kurar ve böylelikle kendi sürekliliğini sağlar.

Tarih ise bir yaratım tarihidir, yani insanların pratiklerinin, yapıp etmelerinin, praksisin bir sonucudur, ama bundan da öte aynı zamanda bu praksis hakkındaki söylemlerinin de bir sonucudur. Özne, tarihin yaratıcısıdır ve aynı zamanda o tarihin içinde imleyendir. Tarihin bilgisi ile nesnesi bu bakımdan kategorik olarak birbirinden ayrılamaz.

Castoriadis'in çalışması, hem bilgi yönünde hem de tarihin degerlendirilmesi yönünde, pozitivizm karşıtı bir yönelim gösterir. Şöyle belirtir:
"İnsanlık beslenmeye aç olmuştur ve halen de açtır, ama giyinmeye de, sonra geçen yılkinden farklı giysilerle giyinmeye de açtır; [...] kutsallığa da, dervişliğe de, sefalete de, gizemciliğe de, akılsal bilmeye de, aşka da, kardeşliğe de, ama aynı zamanda kendi cesetlerine de, şenliklere de, tragedyalara da açlık duymuştur. [...] İnsanlığın kendisine tüm bu açlıkları, yeterince yemek yiyemediği ve düzüşemediğinden dolayı uydurduğunu söylemek için gerçekten de ciddi düzeyde avanak olmak gerekir." (Marksizm ve Devrimci Kuram, sayfa.240)

İmgesel imlemler
İmgesel imlem kavramı kurumlandırma, yaderklik gibi kavramları gibi Castoriadis'in özgül bir kavramlaştırmasıdır. O bu kavramla, kendi kendinde temellenen kavramları belirtmektedir. Bu kavrama örnek olarak Tanrı kavramı gösterilir. Tanrı bir imgesel imlemdir, çünkü Tanrı ne gerçektir ne de akılsal bir üründür, imgesel ya da hayali bir imlem olarak söz konusudur. Bu nitelikteki imgesel imlemler toplumun yapılanışının temelini oluşturur.
"Biz topluluk olarak kimiz? Birilerimiz diğerlerimiz için nedir? Nerede ve neyin içindeyiz? Ne istiyoruz, ne arzuluyoruz? Neyimiz eksik? Toplum bir 'kimlik' tanımlamak zorundadır; eklemlenmesi; dünya o dünya ve onun içerdiği nesnelerle olan ilişkileri, ihtiyaçları ve arzuları. Bu 'sorular'ın yanıtı olmadan, bu 'tanımlar' olmadan, insanların dünyası yoktur, toplum yoktur ve kültür yoktur –çünkü her şey farklılaşmamış kaos olarak kalır." (Marksizm ve Devrimci Kuram'dan, sayfa:261)

Bu yazıda yararlanılan kaynaklar ve Türkçedeki bazı çalışmaları
 Dünyaya İnsana ve Topluma Dair, çeviren; Hülya Tufan, İletişim Yayınları.
 Marksizm ver Devrimci Kuram I, ceviren;Hülya Tufan, İletişim Yayınları.
 Körfez Savaşının Ötesindeki Gerçekler, Çev.: Ahmet İnsel, Birikim 22.
 Marksizmin Bunalımı ve Siyasetin Bunalımı, Çev.: Ertuğrul Başer, Birikim 84.

Dış bağlantılar

 www.castoriadis.org  Association Castoriadis.

Kaynakça

1922 doğumlular
1997 yılında ölenler
İstanbul doğumlu akademisyenler
20. yüzyıl Fransız filozofları
20. yüzyılda Yunanlar
Yunan akademisyenler
Yunan filozoflar
Yunan komünistler
Fransız filozoflar
Fransız komünistler
Fransa'daki Yunan göçmenler
Siyaset felsefecileri
Psikanalistler
Troçkistler
Marksist teorisyenler
Kıta filozofları
Özgürlükçü sosyalistler
İstanbul Rumları

Cornelius Castoriadis


Chronologie de l'économie
Années 1370 - Années 1380 - Années 1390

Événements
 Vers 1380 :
 création par les familles Humpis de Ravensburg, Mötteli de Buchhorn et Muntprat de Constance de la société de Ravensburg () active entre 1380 et 1530. Elle commercialise les toiles de lin et les futaines produites en Souabe puis étend ses réseaux aux principaux foyers économiques d'Europe occidentale (mer du Nord, Italie, Espagne). Elle atteint son apogée entre 1470 et 1480.
 exportation de fer slovaque dans les ports anglais par la Baltique.
 1380-1420 : crise économique en Catalogne.
 1381-1384 : troubles sociaux en Europe occidentale. Révolte des chaperons blancs en Flandre. Révolte des paysans  ou « des travailleurs » en Angleterre. Révolte des Tuchins en Languedoc. Révolte de la Harelle en Normandie. Révolte des Maillotins à Paris.
 1381 : commerce des esclaves attesté entre Java et l'Afrique de l'Est. Des sources chinoises signalent une ambassade javanaise qui apporte 300 esclaves noirs à la cour de Chine ; l'année suivante, une autre ambassade en fournit une centaine.
 1382 : premier édit anti-pollution, interdisant l'émission de substances fétides à Paris, par Charles VI.
 1382-1384 : épidémies de peste noire en France, Catalogne, Séville, Portugal, Italie du Nord, Londres, Kent, Irlande, Europe centrale, Baltique, Rhénanie et Pologne.
 1383-1385 : canicule en été en France.
 1386 : le roi de France Charles VI attribue à la Couronne le droit d'aubaine par lettres patentes en créant les « lettres de naturalité ».
 1387 : traité entre Murad  et la République de Gênes, qui négocie avec les Ottomans pour son ravitaillement en blé.
 1386-1401 : des marchands portugais ont une factorerie à Bruges en 1386. Des marchands des Algarves s'y établissent en 1387, ceux de Catalogne en 1389, ceux d'Aragon en 1401.

Notes et références

+1380

Chronologie des faits économiques et sociaux dans les années 1380


Giovanni Bovio (né à Trani le   et mort à Naples le ) est un philosophe  et un homme politique du parti républicain italien.

Biographie
Giovanni Bovio est né à Trani. Il a été membre de la Chambre des députés du Parlement du Royaume d'Italie. Il a écrit un ouvrage philosophique en 1864 appelé Il Verbo Novello.

En 1883 il participe à la création du mouvement radical « Fascio della democrazia » et en 1895, il fonde le Parti républicain italien.

Une plaque sur la maison de la Piazza Giovanni Bovio numéro 38 rappelle sa mort dans cette maison :<
Bovio était un franc-maçon initié au 33e degré du Rite Écossais, après avoir rejoint la loge Caprera de Trani en 1863. Son grand-père Francesco Bovio était également franc-maçon.

Notes et références

Liens externes

Naissance à Trani
Décès à Naples
Naissance en février 1837
Décès en avril 1903
Philosophe italien du XIXe siècle
Personnalité de la franc-maçonnerie italienne
Personnalité politique liée aux Pouilles
Député de la XXIe législature du royaume d'Italie
Député de la XXe législature du royaume d'Italie
Député de la XIXe législature du royaume d'Italie
Député de la XVIIIe législature du royaume d'Italie
Député de la XVIIe législature du royaume d'Italie
Député de la XVIe législature du royaume d'Italie
Député de la XVe législature du royaume d'Italie
Député de la XIVe législature du royaume d'Italie
Député de la XIIIe législature du royaume d'Italie
Personnalité du Parti républicain italien
Décès à 66 ans

Giovanni Bovio


Dunhill este o marcă de țigări produsă de compania British American Tobacco. Țigările Dunhill au, de obicei, un preț superior mediei în regiunea în care sunt vândute. Ele sunt exportate în mare parte pe tot teritoriul Europei, în Orientul Mijlociu, Asia de Sud, Africa de Sud, Cuba, Coreea de Sud, Argentina, Brazilia, Malaezia (produse de British American Tobacco Malaysia sau Rothmans Grup), Indonezia (fabricate de Bentoel Group), Noua Zeelandă și Australia.

Distribuția în America a țigărilor Dunhill International este realizată de Reynolds American, care produce, de asemenea, marca Camel.

Dunhill (fără "International") este o versiune mai scumpă produsă de BAT și vândută pe piețele din Europa (inclusiv Rusia), Asia-Pacific și Canada.

Țigările Dunhill au fost popularizate de jurnalistul gonzo Hunter S. Thompson.

Referințe

Legături externe
 Dunhill Cigarettes packs from Encyclopedia of Cigarettes
 Dunhill Orient Limited Edition

Mărci de țigări

Dunhill (țigări)


බස් රථයක ආකරයට පිහිටවා ඇති පරිගනක පද්ඩති මෙ නම් වේ. කේබල් එකක් මැදිකර පරිගනක ආදිය සම්බන්ද කර ඇත.පරිගනක එක් කිරිම හා ඉවත් කිරීම කල හැක

බස් ජාල


Katinka Hosszú () este o înotătoare maghiară, care a cucerit trei medalii de aur și una de argint din patru participări olimpice consecutive: Atena 2004, Beijing 2008, Londra 2012 și Rio de Janeiro 2016. Ea este și triplă campioană mondială în bazin lung. Deține recordul mondial la 100 m mixt, la 200 metri mixt (bazin scurt și bazin lung), la 400 metri mixt (bazin scurt și bazin lung), la 100 metri spate (bazin scurt) și la 200 metri spate (bazin scurt).

Carieră
S-a născut într-o familie de pasionați de sport: tatăl său și doi frații au fost jucători de baschet profesioniști. S-a apucat de înot de performanță la vârsta de 13 ani sub îndrumarea bunicului ei. Și-a făcut debutul olimpic la vârsta de 15 ani din cadrul Jocurilor Olimpice din 2004 de la Atena, clasându-se pe locul 31 în proba de 200 metri stil liber. În 2008 a început să studieze la Universitatea din California de Sud (USC).

Era printre favorite în cadrul Jocurilor Olimpice din 2012, dar a cedat sub presiune și nu a luat nicio medalie. S-a despărțit de antrenorul său, Dave Salo, și a început să se pregătească cu iubitul său, Shane Tusup, pe care îl întâlnise la USC. Trei luni după Jocurile Olimpice, ea a cucerit cinci medalii din cele opt probe la care a participat în cadrul Cupei Mondiale de la Beijing, o performanța care i-a atras porecla "Doamna de Fier" din partea presei chineze. A adoptat porecla, pe care a înregistrat ca marcă comercială. În 2014 a devenit prima înotătoare care a câștigat din premii un milion de euro.

La Jocurile Olimpice din 2016 de la Rio de Janeiro a cucerit prima sa medalie olimpică, aurul, la proba de 400 m mixt feminin. Aceasta a fost urmată de două alte medalii de aur și una de argint.

Note

Legături externe

 Profil olimpic pe olympic.org

Nașteri în 1989
Nașteri pe 3 mai
Înotători maghiari
Oameni în viață
Înotători la Jocurile Olimpice de vară din 2004
Înotători la Jocurile Olimpice de vară din 2008
Înotători la Jocurile Olimpice de vară din 2012
Înotători la Jocurile Olimpice de vară din 2016
Înotători la Jocurile Olimpice de vară din 2020
Medaliați olimpici cu aur unguri
Medaliați olimpici cu argint maghiari
Oameni din Pécs

Katinka Hosszú


Kapila (), also referred to as Cakradhanus, is a sage in Hindu tradition. According to Bhagavata Purana, he is the son of the sage Kardama and Devahuti, the daughter of the Svayambhuva Manu. Kardama had nine daughters, who were very learned and went ahead to marry Marici, as well as other great sages. When he came of age, Kapila is most well-known as the founder of the Samkhya school of Hindu philosophy. Kapila of Samkhya fame is considered a Vedic sage, estimated to have lived in the 6th-century BCE, or the 7th-century BCE. His home was in Mithila. His influence on Buddha and Buddhism have long been the subject of scholarly studies.

According to the Brahmanda Purana, Kapila is described as an incarnation of Vishnu: "Bhagavān Nārāyaṇa will protect us all. The Lord of the universe has now been born in the world as Kapilācārya."

Many historic personalities in Hinduism and Jainism, mythical figures, pilgrimage sites in Indian religion, as well as an ancient variety of cow, are named after Kapila, or share his name.

Biography
The name Kapila appears in many texts, and it is likely that these names refer to different people. The most famous reference is to the sage Kapila with his student Āsuri, who in the Indian tradition, are considered as the first masters of Samkhya school of Hindu philosophy. While he pre-dates Buddha, it is unclear which century he lived in, with some suggesting 6th-century BCE. Others place him in the 7th century BCE. This places him in the late Vedic period (1500 BCE to 500 BCE), and he has been called a Vedic sage.

Kapila is credited with authoring an influential sutra, called Samkhya-sutra (also called Kapila-sutra), which aphoristically presents the dualistic philosophy of Samkhya. These sutras were explained in another well studied text of Hinduism called the Samkhyakarika. Beyond his Samkhya philosophy, he appears in many dialogues of Hindu texts, such as in explaining and defending the principle of ahimsa (non-violence) in the Mahabharata.

Hinduism
Kapila is the tenth child of sage Kardama and Devahūti. Kardama is provided a boon by Narayana that he would himself be born as his son. After attaining this, Kardama wished to leave for the forest for penance and research and Vedic study. Kardama had nine daughters who were very learned and went ahead to marry great sages mentioned in ancient Indian history. Kala married Marichi, Anusuya married Atri, Arundhati married Vashishtha, Havirbhu married Pulastya, and Shanti married Atharvan.

Vedic texts
The Rigveda X.27.16 mentions Kapila (daśānām ekam kapilam) which the 14th-century Vedic commentator Sayana thought refers to a sage; a view which Chakravarti in 1951 and Larson in 1987 consider unreliable, with Chakravarti suggesting that the word refers to one of the Maruts, while Larson and Bhattacharya state kapilam in that verse means "tawny" or "reddish-brown"; as is also translated by Griffith.

The Śata-piṭaka Series on the Śākhās of the Yajurveda – estimated to have been composed between 1200 and 1000 BCE – mention of a Kapila Śākhā situated in the Āryāvarta, which implies a Yajurveda school is named after Kapila. The term Kapileya, meaning "clans of Kapila", occurs in the Aitareya Brahmana VII.17 but provides no information on the original Kapila. The pariśiṣṭa (addenda) of the Atharvaveda (at XI.III.3.4) mentions Kapila, Āsuri and Pañcaśikha in connection with a libation ritual for whom tarpana is to be offered. In verse 5.2 of Shvetashvatara Upanishad, states Larson, both the terms Samkhya and Kapila appear, with Kapila meaning colour as well as a "seer" (Rishi) with the phrase "ṛṣiṃ prasūtaṃ kapilam ... tam agre.."; which when compared to other verses of the Shvetashvatara Upanishad Kapila likely construes to Rudra and Hiranyagarbha. However, Max Muller is of view that Hiranyagarbha, namely Kapila in this context, varies with the tenor of the Upanishad, is distinct and is later used to link Kapila and assign the authorship of Sankya system to Hiranyagarbha in reverence for the philosophical system.

Puranas
Kapila, states George Williams, lived long before the composition of the Epics and the Puranas, and his name is coopted in various later composed mythologies.

As an ascetic and as sleeping Vishnu: In the Brahma Purana, when the evil king Vena abandoned the Vedas, declared that he is the only creator of dharma, and broke all limits of righteousness, and is killed, Kapila advises hermits to churn Vena's thigh from which emerged Nishadas, and his right hand from which Prthu originated who made earth productive again. Kapila and hermits then went to Kapilasangama, a holy place where rivers meet. The Brahma Purana also mentions Kapila in the context of Sagara's 60,000 sons who looking for their Ashvamedha horse, disturbed Vishnu who is sleeping in the shape of Kapila. He woke up, the brilliance in his eyes burnt all but four of Sagara's sons to ashes, leaving few survivors carrying on the family lineage. Sagara's son is King Dilipa and his grandson is Bhagiratha. On the advice of his guru Trithala, Bhagiratha did penance for a thousand years (according to god timeline) to please Ganga, to gain the release his 60,000 great-uncles from the curse of saint Kapila.
As Vishnu's incarnation: The Narada Purana enumerates two Kapilas, one as the incarnation of Brahma and another as the incarnation of Vishnu. The Puranas Bhagavata, Brahmanda, Vishnu, Padma, Skanda, Narada Purana; and the Valmiki Ramayana mentions Kapila is an incarnation of Vishnu. The Padma Purana and Skanda Purana conclusively call him Vishnu himself who descended on earth to disseminate true knowledge. Bhagavata Purana calls him Vedagarbha Vishnu. The Vishnusahasranama mentions Kapila as a name of Vishnu. In his commentary on the Samkhyasutra, Vijnanabhikshu mentions Kapila, the founder of Samkhya system, is Vishnu. Jacobsen suggests Kapila of the Veda, Śramaṇa tradition and the Mahabharata is the same person as Kapila the founder of Samkhya; and this individual is considered as an incarnation of Vishnu in the Hindu texts.
As son of Kardama muni: The Book 3 of the Bhagavata Purana, states Kapila is the son of Kardama Prajapati and his wife Devahuti. Kardama is born from Chaya, the reflection of Brahma. Brahma asks Kardama to procreate upon which Kardama goes to the banks of Sarasvati river, practices penance, visualizes Vishnu and is told by Vishnu that Manu, the son of Brahma will arrive there with his wife Shatarupa in search of a groom for their daughter Devahuti. Vishnu advises Kardama to marry Devahuti, and blesses Kardama that he himself will be born as his son. Besides Kapila as their only son, Kardama and Devahuti had nine daughters, namely Kala, Anusuya, Sraddha, Havirbhu, Gati, Kriya, Khyati, Arundhati and Shanti who were married to Marici, Atri, Angiras, Pulastya, Pulaha, Kratu, Bhrigu, Vashistha, and Atharvan respectively. H.H.Wilson notes the Bhagavatha adds a third daughter Devahuti to introduce the long legend of Kardama, and of their son Kapila, an account not found elsewhere. Kapila is described, states Daniel Sheridan, by the redactor of the Purana, as an incarnation of the supreme being Vishnu, in order to reinforce the Purana teaching by linking it to the traditional respect to Kapila's Samkhya in Hinduism. In the Bhagavata Purana, Kapila presents to his mother Devahuti, the philosophy of yoga and theistic dualism. Kapila's Samkhya is also described through Krishna to Uddhava in Book 11 of the Bhagavata Purana, a passage also known as the "Uddhava Gita".
As son of Kashyapa: The Matsya Purana mentions Kapila as the son of Kashyapa from his wife Danu, daughter of Daksha Prajapati. Kapila is one among Danu's 100 sons, and her other sons (Kapila's brothers) mentioned in the Vishnu Purana include Dvimurddha, Shankara, Ayomukha, Shankhushiras, Samvara, Ekachakra, Taraka, Vrishaparvan, Svarbhanu, Puloman, Viprachitti and other Danavas.
As son of Vitatha or Bharadwaja: In the Brahma Purana and in the Harivamsa Kapila is the son of Vitatha. Daniélou translates Vitatha to inaccuracy; and Wilson notes Bharadwaja is also named Vitatha (unprofitable); while he is given in adoption to Bharata. Vishnu Purana notes Bhavanmanyu is the son of Vitatha but Brahma Purana and Harivamsa omit this and make Suhotra, Anuhotra, Gaya, Garga, and Kapila the sons of Vitatha. The Brahma Purana differs from other puranas in saying Vitatha is the son of Bharadwaja; and upon the death of Bharata, Bharadwaja installed Vitatha as the king, before leaving for the forest.

Dharmasutras and other texts
As son of Prahlada: The Baudhayana Dharmasutra mentions the Asura Kapila is the son of Prahlada in the chapter laying rules for the Vaikhanasas. The section IV.16 of Baudhāyana Gṛhyasūtra mentions Kapila as the one who set up rules for ascetic life. Kapila is credited, in the Baudhayana Dharmasutra, with creating the four Ashrama orders: brahmacharya, grihastha, vanaprastha and sanyassa, and suggesting that renouncer should never injure any living being in word, thought or deed. He is said to have made rules for renouncement of the sacrifices and rituals in the Vedas, and an ascetic's attachment instead to the Brahman. In other Hindu texts such as the Mahabharata, Kapila is again the sage who argues against sacrifices, and for non-violence and an end to cruelty to animals, with the argument that if sacrifices benefited the animal, then logically the family who sacrifices would benefit by a similar death.  According to Chaturvedi, in a study of inscriptions of Khajuraho temples, the early Samkhya philosophers were possibly disciples of female teachers.

Imagery in the Agamas
Kapila's imagery is depicted with a beard, seated in padmāsana with closed eyes indicating dhyāna, with a jaṭā-maṇḍala around the head, showing high shoulders indicating he is greatly adept in controlling breath, draped in deer skin, wearing the yagñopavīta, with a kamaṇḍalu near him, with one hand placed in front of the crossed legs, and feet marked with lines resembling outline of a lotus. This Kapila is identified with Kapila the founder of Sāṅkhya system; while the Vaikhānasasāgama gives somewhat varying description. The Vaikhānasasāgama places Kapila as an āvaraņadēvāta and allocates the south-east corner of the first āvaraņa. As the embodiment of the Vedas his image is seated facing east with eight arms; of which four on the right should be in abhaya mudra, the other three should carry the Chakra, Khaḍga, Hala; one left hand is to rest on the hip in the kațyavarlambita pose and other three should carry the Ṡaṅkha, Pāśa and Daṇḍa.

Other descriptions
The name Kapila is sometimes used as an epithet for Vasudeva with Vasudeva having incarnated in the place named Kapila.
Pradyumna assumed the form of Kapila when he became free from desire of worldly influences.
Kapila is as one of the seven Dikpalas with the other 6 being Dharma, Kala, Vasu, Vasuki, Ananta.
The Jayakhya Samhita of 5th century AD alludes to the Chaturmukha Vishnu of Kashmir and mentions Vishnu with Varaha, Nrsimha and Kapila defeated the asuras who appeared before them in zoomorphic forms with Nrsimha and Varaha posited to be incarnations of Vishnu and Kapila respectively.
In the Vamana Purana, the Yakshas were sired by Kapila with his consort Kesini who is from the Khasa class; though the epics attribute the origin of Yakshas to a cosmic egg or to the sage Pulastya; while other puranas posit Kashyapa as the progenitor of Yakshas with his consort Vishva or Khasha.
In some puranas, Kapila is also mentioned as a female, a daughter of Khaśā and a Rākșasī, after whom came the name Kāpileya gaņa. In the Mahabharat, Kapila is a daughter of Daksha  and having married Kashyapa gave birth to the Brahmanas, Kine, Gandharvas and Apsaras.
Kapila being a great teacher also had gardening as a hobby focusing his time around the babool (Acacia) tree everywhere he lived.

Kapila Devahuti Samvada

Kapila-Devahuti Samvada is the basis of Sankhya Philosophy for which Kapila is well known. Kapila-Devahuti Samvada which roughly translates to "The Discussions between Kapila and Devahuti", touches topics on how to control oneself effectively and truly become the master of oneself. Kapila Devahuti Samvada is a text where Devahuti approaches Kapil with a dilemma. She mentions that she is fed up of satisfying her five senses. She states that all her life, she has been giving in to these senses. but they are never satisfied. Kapila explains the Samkhya philosophy to set her mind at ease and give her inner peace. This discussion is in the form of question and answers format. This has been mentioned in detail in the third canto of Shrimad Bhagavata Purana.

Jainism
Kapila is mentioned in chapter VIII of the  Uttaradhyayana-sutra, states Larson and Bhattacharya, where a discourse of poetical verses is titled as Kaviliyam, or "Kapila's verses".

The name Kapila appears in Jaina texts. For example, in the 12th century Hemacandra's epic poem on Jain elders, Kapila appears as a Brahmin who converted to Jainism during the Nanda Empire era.

According to Jnatadharmakatha, Kapila is a contemporary of Krishna and the Vasudeva of Dhatakikhanda. The text further mentions that both of them blew their shankha (conch shell) together.

Buddhism
Buddhists literature, such as the Jataka tales, state the Buddha is Kapila in one of his previous lives.

Scholars have long compared and associated the teachings of Kapila and Buddha. For example, Max Muller wrote (abridged),

Max Muller states the link between the more ancient Kapila's teachings on Buddha can be overstated. This confusion is easy, states Muller, because Kapila's first sutra in his classic Samkhya-sutra, "the complete cessation of pain, which is of three kinds, is the highest aim of man", sounds like the natural inspiration for Buddha. However, adds Muller, the teachings on how to achieve this, by Kapila and by Buddha, are very different.

As Buddhist art often depicts Vedic deities, one can find art of both Narayana and Kapila as kings within a Buddhist temple, along with statues of Buddhist figures such as Amitabha, Maitreya, and Vairocana.

In Chinese Buddhism, the Buddha directed the Yaksha Kapila and fifteen daughters of Devas to become the patrons of China.

Works
The following works were authored by Kapila, some of which are lost, and known because they are mentioned in other works; while few others are unpublished manuscripts available in libraries stated:
Manvadi Shrāddha - mentioned by Rudradeva in Pakayajna Prakasa.
Dṛṣṭantara Yoga - also named Siddhāntasāra available at Madras Oriental Manuscripts Library.
Kapilanyayabhasa - mentioned by Alberuni in his works.
Kapila Purana - referred to by Sutasamhita and Kavindracharya. Available at Sarasvati Bhavana Library, Varanasi.
Kapila Samhita - there are 2 works by the same name. One is the samhita quoted in the Bhagavatatatparyanirnaya and by Viramitrodaya in Samskaras. Another is the Samhita detailing pilgrim centers of Orissa.
Kapilasutra - Two books, namely the Samkya Pravacana Sutra and the Tattvasamasasutra, are jointly known as Kapilasutra. Bhaskararaya refers to them in his work Saubhagya-bhaskara.
Kapila Stotra - Chapters 25 to 33 of the third khanda of the Bhagavata Mahapurana are called Kapila Stotra.
Kapila Smriti - Available in the work Smriti-Sandarbha, a collection of Smritis, from Gurumandal Publications.
Kapilopanishad - Mentioned in the Anandasrama list at 4067 (Anandasrama 4067).
Kapila Gita - also known as Dṛṣṭantasara or Siddhāntasāra.
Kapila Pancharatra - also known as Maha Kapila Pancharatra. Quoted by Raghunandana in Saṃskāra Mayukha.
Ayurveda books mentioning Kapila's works are:
 Vagbhatta mentions Kapila's views in chapter 20 of Sutrasthana.
 Nischalakara mentions Kapila's views in his commentary on Chikitsa Sangraha.
 Kapila's views are quoted in Ayurvedadipika.
 The Kavindracharya list at 987 mentions a book named Kapila Siddhanta Rasayana.
 Hemadri quotes Kapila's views in Ashtangahradaya (16th verse) of the commentary Ayurveda Rasayana.
 Sarvadarsanasamgraha (Sarva-darśana-saṃgraha) mentions Kapila's views on Raseśvara school of philosophy.

Significance
Kapila, the founder of Samkhya, has been a highly revered sage in various schools of Hindu philosophy. Gaudapada (~500 CE), an Advaita Vedanta scholar, in his Bhasya called Kapila as one of the seven great sages along with Sanaka, Sananda, Sanatana, Asuri, Vodhu and Pancasikha. Patanjali, the Yoga scholar, in his Yogasutra-bhasya wrote Kapila to be the "primal wise man, or knower". The Buddhist sources mention that the city of Kapilavastu is built in the honor of Kapila. It is in Kapilavastu that the Buddha is born; and, it is here he spent the first twenty-nine years of his life.

See also
Prahlada
Narada
Vyasa
Bhakti yoga
Samkhya
Ancient Mithila University
Kapila Theertham
Kapileshwar Temple, Bihar
Kaul Village
Kalayat

Notes

References

Sources

External links

The Sánkhya Aphorisms of Kapila, 1885 translation by James R. Ballantyne, edited by Fitzedward Hall.

Ancient Indian philosophers
Hindu philosophers and theologians
Rishis
People considered avatars by their followers
Avatars of Vishnu

Kapila


جوليت لويس  من مواليد 21 يونيو 1973 هي ممثلة أمريكية. معروفة بتصويرها لشخصيات شاذة غالبًا في أفلام ذات مواضيع داكنة. أصبحت «فتاة» للسينما الأمريكية في أوائل التسعينيات حيث ظهرت في العديد من الأفلام المستقلة والفنية. تشمل الجوائز التي حصلت عليها جائزة مهرجان البندقية السينمائي وترشيح لجائزة الأوسكار، وترشيح جوائز الغولدن غلوب، وترشيح لجائزة الإيمي برايم تايم.

سيرة شخصية
ولدت جولييت ليك لويس  في لوس أنجلوس، كاليفورنيا والدها جيفري لويس وزوجته الأولى جلينيس باتلي وهي مصممة جرافيك.  لديها ثمانية أشقاء: إخوة أو أخوة غير أشقاء لايتفيلد وبيتر ومايلز وماثيو لويس؛ والأخوات أو الأخوات غير الشقيقات براندي وهانا وديردري لويس؛ وأخت إميلي كولومبير.

مشوارها وظيفي
بدأت لويس حياتها المهنية في التلفزيون بالسن الرابعة عشرة قبل أن يتم تمثيلها في أول دور سينمائي رئيسي لها مثلت بالدور أودري جريسوولد في إجازة عيد الميلاد الوطنية لامبون (1989). واستمرت في الحصول على إشعار دولي لدورها في فيلم مارتن سكورسيزي الجديد كيب فير (1991) والذي شهد ترشيح لويس لجائزة الأوسكار لأفضل ممثلة مساعدة بالإضافة إلى جائزة غولدن غلوب في نفس الفئة.

مواقع خارجية

أفلامها
 يكفي (فيلم) سنة 2002 للمخرج مايكل أبتيد.

مراجع

أشخاص على قيد الحياة
أمريكيون من أصل ويلزي
علملوجيون أمريكيون
مسيحيون أمريكيون
مغنون أمريكيون في القرن 21
مغنون من كاليفورنيا
مغنيات أمريكيات في القرن 21
مغنيات روك أمريكيات
ممثلات أطفال أمريكيات
ممثلات أفلام أمريكيات
ممثلات أمريكيات في القرن 20
ممثلات أمريكيات في القرن 21
ممثلات تلفزيون أمريكيات
ممثلات من أصل بريطاني
ممثلات من لوس أنجلوس
مواليد 1973
مواليد في لوس أنجلوس
موسيقيون من لوس أنجلوس (كاليفورنيا)

جوليت لويس


Kuleshovka  es un selo del raión de Bélaya Glina del krai de Krasnodar de Rusia. Está situado a orillas del río Rasipnaya, afluente del Yegorlyk, de la cuenca del Don, 22 km al sureste de Bélaya Glina y 195 km al nordeste de Krasnodar, la capital del krai. Tenía 1 831 habitantes en 2010

Pertenece al municipio Novopávlovskoye.

Enlaces externos y referencias

Este artículo contiene datos geográficos extraídos de Google Earth y el mapa de Rusia de Yandex.ru, accesible desde este enlace.
Este artículo es una traducción parcial de su correspondiente en la edición en ruso de Wikipedia, Кулешовка (Белоглинский район).

Localidades del raión de Bélaya Glina del krai de Krasnodar

Kuleshovka (Krasnodar)


Terrance Casey Brennan is an American comic book writer.

During the 1970s, he wrote for Warren Publishing's black-and-white horror-comics anthologies Creepy and Eerie, and Vampirella. He also wrote for DC Comics' House of Mystery and Archie Comics' Red Circle Sorcery.

In the 1980s, Brennan campaigned to have depictions of smoking in comics banned, which led then-Gov. Bill Clinton of Arkansas to issue a proclamation designating January 1990 as "T. Casey Brennan Month."

Bibliography

Actor Comics Presents
(Hero Initiative)
1: "Hypothetical Cerebus" (art by Dave Sim)

Creepy
31: "Death of a Stranger" (art by Ernie Colón)
36: "On the Wings of a Bird" (art by Jerry Grandenetti)
37: "The Cut-Throat Cat Blues" (art by Ernie Colón)
38: "Escape From Nowhere World" (art by Jerry Grandenetti); "Loathsome Lore!" (art by Ken Kelly)
43: "The Golden Sun Disc of the Incas" (art by Richard Corben)
44: "The Last Days of Hans Bruder" (art by Frank Bolle)
45: "Dungeons of the Soul" (art by Felix Mas)
47: "Mark of the Phoenix" (art by Reed Crandall)
50: "Climbers of the Tower" (art by Felix Mas)
61: "A Stranger in Eternity" (art by Adolfo Abellan)
63: "A Ghost of a Chance" (art by Vicente Alcazar)

Eerie
22: "Family Curse" (art by Tony Williamsune)
29: "Strange Gateway" (art by Jack Sparling)
36: "Eerie's Monster Gallery" (art by Pablo Marcos)
38: "The Carrier of the Serpent" (art by Jerry Grandenetti); "A Stranger in Hell" (art by Esteban Maroto)

Vampirella
5: "Escape Route!" (art by Mike Royer)
17: "Beware Dreamers!" (art by Jose Gonzalez)
18: "Dracula Still Lives!" (art by Jose Gonzalez)
19: "The Shadow of Dracula!" (art by Jose Gonzalez)
20: "When Wakes the Dead!" (art by Jose Gonzalez)
21: "Prologue" (art by Jose Gonzalez)

Vampus
45  "El Disco del Sol"  (art by Richard Corben) Page 1

Fantasy Quarterly
1: "Doorway to the Gods" (art by Dave Sim) Page 1Page 2Page 3Page 4Page 5Page 6

House of Mystery
260: "Dead Wrong" (art by Jerry Grandenetti)
267: "A Strange Way to Die" (art by Abe Ocampo)
268: "The Man Who Spoke With Spirits" (art by Jess Jodloman)
274: "The Soul of Faustus" (art by Jerry Bingham and Tex Blaisdell)

Nightmare
(Skywald Publications)
11: "Where Gods Once Stood" (art by Carlos Garzon)

Orb
5 "One Man's Madness" (art by Gene Day)

Power Comics
1: "A Gift of Wonder" (art by Vince Marchesano); "A Boy and his Aardvark" (art by Dave Sim) Page 1Page 2Page 3Page 4Page 5

Red Circle Sorcery
6: "Black Fog" (art by Gray Morrow) Page 1 Page 2
7: "The Benefactor" (art by Vicente Alcazar)
10: "The Demon Rider" (art by Jack Abel and Wally Wood)

Tara On The Dark Continent
2: "The Black Mistress: Mystery of the Drowned Dowager" (art by  Bill Black) Page 1Page 2Page 3

The Equinox, Volume V, Number 3
 "What Rabbits Are Like"

The Daniel Fry connection
One of T. Casey Brennan's early publishers was alleged UFO contactee Daniel Fry, who published his essays in Understanding magazine; examples from October 1974 and September 1988 issues are posted on the Internet.

References

External links
Repository of T. Casey Brennan's John F. Kennedy-related prose pieces

Audio/video

Audio interview with T. Casey Brennan

Kitaro's Sideshow, podcast in Hebrew from Israel, featured songs by T. Casey Brennan in episodes #36 and #37.

Further reading
 Who's Who in America, 1994, 1995, 1997
 World Health magazine (UN/WHO Geneva) October 1983 (p. 30) January - February 1986 (p. 9)
 The Democratic Journalist (International Organization of Journalists - Prague) July–August 1987 (pp. 36–37)
 ICA News (International Cooperative Alliance - Geneva) #1. March 1988
 East-West Journal November 1984 (p. 13)
 ISKCON World Review (Hare Krishnas) March 1988 (p. 13)
 Congressional Record (Senate) Vol. 128, No. 131, September 28, 1982 (p. S12435)
 Following Cerebus'', vol. 1, #6, Nov. 2005

Living people
American comics writers
Writers from Ann Arbor, Michigan
Year of birth missing (living people)

T. Casey Brennan


Der Icelandic State Park ist ein seit dem 13. Februar 1980 existierender State Park im Pembina County des US-Bundesstaates North Dakota. Bis auf das Südufer umschließt das 81 ha große Schutzgebiet den auf  Höhe gelegenen Lake Renwick. Die nächste größere Ortschaft ist das etwa 7 km östlich gelegene Cavalier. Jeweils in nur wenigen Kilometern Entfernung befinden sich in südlicher Richtung die Eiyofsen State Wildlife Management Area, im Westen die deutlich größere Tongue River State Wildlife Management Area und im Norden die Clifford State Wildlife Management Area.

Zum Schutzzweck gehören sowohl die Bewahrung des Kulturerbes im Rahmen der Siedlungsgeschichte der isländischen Einwanderer aus dem 19. Jahrhundert als auch den Schutz von Natur und Landschaft im eingebetteten Gunlogson State Nature Preserve an den Ufern des Tongue River. Für die Verwaltung ist das North Dakota Parks and Recreation Department in Bismarck zuständig.

Geschichte
Zwischen 1870 und 1914 verließen rund 17.000 Menschen Island, was etwa 15 % der Bevölkerung entsprach, um vor der wirtschaftlichen Not zu fliehen, die 1875 durch den Ausbruch des Vulkans Askja noch verschärft wurde, der die Viehweiden im Osten der Insel im Nordatlantik vergiftete. Die erste Siedlung in den USA entstand auf Washington Island, später kamen Siedlungen in Minnesota und Norddakota hinzu, schließlich in Washington. Sie siedelten in Kanada jedoch nicht im fruchtbaren Gebiet zwischen Manitoba- und Winnipegsee, denn methodistische Investoren sorgten dafür, dass sie weiter nordwärts zogen. Generalgouverneur Lord Dufferin intervenierte zugunsten der Isländer, denn er war von ihrer "moralischen Eignung" seit einem Besuch auf der Insel im Jahr 1856 fest überzeugt. Am 25. September 1875 verließen 270 Isländer Toronto, um in das zugesagte Gebiet zu reisen. Sie fuhren mit der Eisenbahn nach Sarnia am südlichen Huronsee, dann auf der Ontario über den See, überquerten den Oberen See und erreichten Duluth, wo 13 weitere Isländer zu ihnen stießen. Dann ging es mit der Northern Pacific zum Red River. Anschließend fuhren sie mit der International von Dakota nach Winnipeg. Sigtryggur Jonasson, der als erster isländischer Siedlungsagent Kanadas tätig wurde, warb in Island um weitere Siedler. Er brachte 1876 rund 800 Isländer nach Amerika. Im selben Sommer kamen weitere 400 Isländer nach Gimli am Manitobasee, schließlich weitere 19 Siedler. Auch wenn die Zahlenangaben nicht genau übereinstimmen, so dürften rund 1200 Isländer die Region innerhalb eines Jahres erreicht haben.

Doch die Gemeinde litt unter Kälte, Hunger, den Pocken und sie war durch falsche Versprechungen in Gebiete gelockt worden, die für ihre Art des Wohnens und Wirtschaftens nur wenig geeignet waren. Von den 1500 Isländern starben etwa 150 bis 160. 1878 wollten die meisten Isländer abwandern, was durch religiöse Streitigkeiten noch verschärft wurde. Die beiden sich bekämpfenden Reverends hießen Thorlakson und Bjarnson. Thorlakson gab die Siedlung auf der Insel Hecla im Manitobasee (vgl. Hecla-Grindstone Provincial Park) auf. 132 Familien bevorzugten hingegen bei Bjarnson zu bleiben, weil er, nach isländischer Tradition auch ohne Anstellung (trotz theologischer Ausbildung) seine Gemeinde betreuen wollte. Dies hatte Thorlakson, auf dessen Seite 142 Familien standen, scharf kritisiert, der den eher fundamentalistischen und ausschließlichen norwegischen Lehren anhing, die die Reykjavíker ablehnten. Seine Gruppe zog 1880 südwärts nach North Dakota, dorthin wo heute der Icelandic State Park besteht. Thorlakson hielt am 5. Dezember 1878 einen ersten Gottesdienst in der neuen Kolonie ab, später wurde er Pastor mit einem bescheidenen Lohn. Er starb bereits am 1. März 1882 und empfahl als seinen Nachfolger Hans Thorgrimsen. Bei der Beerdigung musste ein Isländer die Worte des norwegischen Pfarrers übersetzen. Thorlakson gilt als "Vater" der isländischen Kolonie, auch wenn manche um den isländischen Kern der Kolonie fürchteten, da er so starke Bindungen an die norwegische Synode hatte. 1884 entstand in Mountain die erste Kirche, die der isländischen Gemeinde gehörte.

Anderen isländischen Kolonien in Wisconsin und Minnesota kam dies zu Ohren. In Wisconsin lebte Thorlaksons Vater, Thorlakur Jonsson nebst drei Brüdern. Sie zogen von Shawano nach Pembina und erwarben 1879 Land. Dort entstand der Ort Mountain. 1880 folgten weitere sechs Familien, 1881 entstand ein Postamt. Die neuen Siedler hatten von ihren norwegischen Nachbarn die Landbewirtschaftung gelernt, ab 1881 konnten auch die sogenannten Sandhills im Norden besiedelt werden. Die geschwächten Siedler aus Kanada, die vielfach ungenügende Vorräte hatten, wurden durch Thorlaksons Norweger unterstützt; auch gelang es ihm, Vieh zu bekommen. Der Händler Harald Thorson versorgte die Siedler zehn Jahre lang auf Kredit mit Maschinen, Saatgut und Vieh, doch viele von ihnen konnten die Schulden nicht begleichen. Doch die Isländer hatten eine sehr gute Zahlungsmoral, und so lieh man ihnen gern und oftmals zu günstigeren Konditionen.

1882 erhielt das Pembina County einen neuen Status, so dass die ehemaligen dänischen Untertanen nun wählen durften. Die wichtigste und bestdotierte Position war die des Assessors, der alle Gegenstände und allen sonstigen Besitz in und um die Häuser taxieren musste, so dass auf dieser Grundlage die Besteuerung erfolgen konnte. Aber nicht nur in dieser Hinsicht unterschied sich die Kolonie vom kanadischen New Iceland. Die Kolonie war keine rein isländische, denn dort lebten auch andere ethnische Gruppen, wie Norweger, Deutsche und Amerikaner. Der isländische Pfarrer berief eine vom 23. bis 25. Januar 1885 tagende Versammlung ein, die die Gründung der grenzüberschreitenden Icelandic Evangelical Lutheran Synod in America veranlasste, die sich am 24. Juni 1885 in Winnipeg versammelte. 1885 wurde in Pembina die Icelandic Lutheran Church errichtet.

1879–80 erschien in Gardar, der dritten isländischen Siedlung, eine erste Zeitung. Die Fjalla Eyvindur wurde zweimal im Monat publiziert und per Hand geschrieben, doch war die Herstellung zu aufwändig, so dass das Blatt genauso einging, wie das in Manitoba. Am 4. Februar 1888 entstand eine Kulturgesellschaft, die sich nicht nur der isländischen Kultur, sondern auch der Verbreitung freiheitlichen Denkens und technischer Kenntnisse verschrieb. Das freie Reden und Denken führte allerdings zu Konflikten mit der Synode in Religionsfragen. Zudem entstanden bis 1889 sechs Lesegesellschaften. 1887 kam mit Niels Steingrimur Thorlaksson, dem in Norwegen ausgebildeten Theologen und Bruder des Kolonievaters, erstmals auf Dauer ein Pfarrer in die Gemeinde (bis 1894).

Um 1900 heirateten die Isländer nicht mehr weitgehend untereinander, so dass gemischte Ehen gängig waren. 1914 endete die isländische Einwanderung. Nachzügler bemerkten oftmals die Kanadaisierung bzw. Amerikanisierung der Siedler, die eine Generation früher angekommen waren. Einige versuchten, die Bindung an Island aufrechtzuerhalten, so dass bereits ab 1874 jeweils am 2. August in Minnesota Island-Tage abgehalten wurden. Zur geringen Einmischung in die amerikanische Politik, zu der sie geradezu aufgefordert wurden, trug neben den mangelhaften Sprachkenntnissen der ersten Generation vor allem die Tatsache bei, dass Island von Dänemark beherrscht wurde, und dass eine politische Tätigkeit überaus ungewohnt war. Zugleich entwickelten sich die Gemeinden Kanadas und der USA auseinander, zumal sie religiöse Differenzen trennten. Im Ersten Weltkrieg kämpften über 1200 Isländer der nachfolgenden Generationen, so dass sich auch hierin, neben der Sprache, die zunehmende Assimilation der Isländer zeigte. Heute wird Isländisch noch in einigen Gemeinden zwischen dem Winnipeg- und dem Manitobasee gesprochen, dann in Wynyard im nördlichen Saskatchewan, aber auch im Pembina County in Norddakota. 1986 sprachen von den knapp 15.000 Kanadiern isländischer Abkunft noch 305 die entsprechende Muttersprache, 800 waren mit Isländisch und Englisch aufgewachsen. 1931 lebten 19.382 in Kanada, 7.413 in den USA, 1961 lagen diese Zahlen bei 30.623 und 8.669; 2001 gaben wieder 26.480 Kanadier einen isländischen Hintergrund an, dort sprechen sie noch häufiger Isländisch als in den USA. Dort wird kaum noch Isländisch gesprochen, außer in Mountain.

Infrastruktur
Neben den touristischen Einrichtungen am Nordufer mit Übernachtungsmöglichkeiten gibt es auch Picknickplätze und Bootsrampen. Im aufgestauten Lake Renwick können Hechte und andere Speisefische geangelt werden, schwimmen und bootfahren ist ebenso erlaubt. Zu den weiteren Freizeitaktivitäten gehören Wandern, Radfahren oder die Besichtigung des Pioneer Heritage Center und den restaurierten historischen Gebäuden der frühen isländischen Siedler, der Gunlogson Homestead site sowie Naturbeobachtung im Gunlogson State Nature Preserve. Gegenüber der Zufahrt zum Pioneer Heritage Center befindet sich das Pembina County Historical Society Museum, das von der Pembina County Historical Society betreut wird. Die Gesellschaft hat zu diesem Zweck einen Teil des State Park Geländes gepachtet, auf dem sich historische Gebäude befinden.

Flora und Fauna
Unterhalb des Staudamms schlängelt sich der Tongue River durch die Gunlogson State Nature Preserve, die sich in mehrere Pflanzengesellschaften und Lebensräume  unterteilen lässt. Insgesamt wurden über 200 Pflanzenarten in dem Gebiet erfasst.

Im Lowland Woodland bilden Linden, Amerikanische Ulmen und hartholzige Eisenhölzer (Ironwood) das Schirmdach des Waldes. Während nördlich des Flusses Ulmenstämme mit 50 cm Durchmesser stehen, sind die Ulmenbestände von den Symptomen und Folgen des Ulmensterbens gezeichnet, die meisten Exemplare sind dünner oder bereits abgestorben. In der Strauchschicht gedeiht die Schnabel-Hasel auf den durchlässigen Böden.

Auf beiden Seiten des River Tongue Valley finden sich an den oberen Rändern des Tales Bänder des Oak Woodland mit Bur-Eichen, Espen, Papier-Birken und Krautigen Pflanzen.

Dem Tongue River wird eine hohe biologische Wertigkeit als Flusssystem zugeschrieben. Als quellgespeistes Gewässer hat er wechselnde Wasserführung und oft nur Niedrigwasser, ohne jedoch völlig trockenzufallen. Die Sedimentfracht wird im Stausee abgelagert, und so kann der Tongue River unterhalb des Sees eine stärker erodierende Wirkung entfalten, sodass öfters auch Bereiche mit offenen Böden entstehen, die daraufhin von Pionierpflanzen besiedelt werden.

In den Wetland Thicket Becken mit dichtem Bewuchs und ganzjährig staunassen Böden ist die größte Artendichte vorhanden. Für einige Arten liegt der Standort bereits außerhalb ihres gewöhnlichen Verbreitungsgebietes.

Literatur
 Jónas Thor: Icelanders In North America. The First Settlers, University of Manitoba Press 2002, S. 163–179 (zu Isländern in Dakota).

Einzelnachweise

Weblinks
 http://www.ndparks.com/parks/icelandic-state-park
 http://www.parkrec.nd.gov/parks/isp/isp.html

State Park in North Dakota
Pembina County

Icelandic State Park


Jessica McClure Morales (nacida el 26 de marzo de 1986) obtuvo notoriedad a la edad de 18 meses después de caer en un pozo en el patio trasero de la calle Dr Tanner número 3309 en Midland (Texas), el 14 de octubre de 1987. Entre ese día y el 16 de octubre, los equipos de rescate trabajaron durante 58 horas para liberar a "Baby Jessica" del pozo, que se encontraba a  de profundidad. La historia atrajo la atención mundial (generando críticas sobre el circo mediático originado), en 1989 fue objeto de un telefilme  de la cadena ABC. Como se expuso en la película, una parte determinante del rescate se basó en la perforación de un pozo paralelo y en el uso de la  nueva tecnología, en su momento, denominada corte con chorro de agua.

Impacto mediático
La CNN, que entonces era una cadena de noticias por cable pequeña, estuvo en el lugar de los hechos con una cobertura de 24 horas narrando los esfuerzos de los equipos de rescate y eso fue determinante para que la cadena empezase a hacerse con un nicho en el mercado mundial de medios de comunicación. Esta saturación informativa se manifestó hasta en las declaraciones del entonces presidente de Estados Unidos Ronald Reagan que llegó a decir que "Todos en Estados Unidos se convirtieron en padrinos y madrinas de Jessica mientras se estaba produciendo su rescate."

Ron Short, un contratista de tejados que nació sin clavículas debido a una disostosis cleidocraneal y podía comprimir extraordinariamente sus hombros para trabajar en pequeñas esquinas, llegó al lugar de los hechos y se ofreció en bajar al pozo, si bien se aceptó su oferta, no fue necesario que lo hiciese.

La fotografía de su rescate obtuvo el Premio Pulitzer en 1988 en la categoría de fotografías de actualidad, realizada por Scott Shaw para el diario Odessa American.

El doctor Lance Lunsford escribió el libro The Rainbow's Shadow: True Stories of Baby Jessica's Rescue & the Tragedies That Followed ("La sombra del arcoiris: historias reales sobre el rescate de "baby Jessica" y las tragedias subsiguientes), el cual se publicó en  2006.

En 1990, el director de cine Bharathan realizó una película en la India en idioma malayo titulada Malootty sobre el rescate de Jessica McClure, protagonizada por Shamili, Jayaram y Urvashi.

El 30 de mayo de 2007, el periódico USA Today posicionó en el lugar 22 el incidente McClure en su lista de "25 vidas que causaron un impacto inolvidable."

Un episodio de Los Simpsons, "Radio Bart," parodiaba la atención mediática que suscitó el caso McClure.

La imagen de McClure siendo rescatada aparece en el video musical de Michael Jackson "Man in the Mirror" y en la película V de Vendetta.

Después del incidente

Después del rescate acaecido el 16 de octubre de 1987, los cirujanos tuvieron que extirpar un dedo del pie debido a la gangrena por la pérdida de circulación producida mientras estaba en el pozo. También se le hizo una marcada cicatriz en la frente debido a que fue ahí donde frotó la cabeza contra el revestimiento del pozo. La niña tuvo 15 operaciones a lo largo de los años, y no tiene recuerdos directos del hecho.
El 28 de enero de 2006, McClure se casó con Daniel Morales en la Iglesia de Cristo en una pequeña comunidad cerca de Midland. La pareja se conoció en una guardería donde trabajaba ella con la hermana de Morales. La pareja tiene un hijo llamado Simon y una hija llamada Cheyenne.

El 26 de marzo de 2011, cuando cumplió 25 años, recibió un fondo fiduciario proveniente de donaciones por valor de 800.000 dólares. Su padre indicó que se estudiaba la creación de un fideicomiso para la educación universitaria de sus dos nietos. Este fideicomiso ya había servido para ayudar a la adquisición de la vivienda familiar, la cual se encuentra a menos de 3 kilómetros del lugar del accidente acaecido en 1987.

El rescate de McClure se atribuye principalmente al sanitario Robert O'Donnell y al oficial de policía William Andrew Glasscock Jr.

Robert O'Donnell se suicidó el 24 de abril de 1995, pocos días después del atentado de Oklahoma City y después de casi 8 años desde que llevó a cabo el rescate de Jessica McClure del pozo.

Véase también
Rescate de la cueva Tham Luang en Tailandia en 2018.
Derrumbe de la mina San José en Copiapó, Chile de 2010, un evento que generó una cobertura mediática similar pero a nivel internacional.
Anna Bågenholm.
 Floyd Collins, uno de los primeros casos de "hombre atrapado en una cueva" que tuvo una cobertura similar en 1925.
 Kathy Fiscus, una niña que cayó en un pozo en 1949. Falleció, pero el rescate fue transmitido en directo por radio y una cadena de televisión, entonces algo muy novedoso.
 Alfredo Rampi, un niño italiano que cayó en un pozo en 1981.
 Tikki Tikki Tembo.
 El pozo (película de 1951) Una niña pequeña cae en un pozo, y todo su pueblo unido perfora un pozo paralelo para salvarla.
 Jesse Kraus, un niño que cayó en un pozo en 1999.

Referencias

Enlaces externos

Accidentes

Jessica McClure


Sub pecetea tainei este un film românesc din 1974 regizat de Stere Gulea, Andrei Cătălin Băleanu. Rolurile principale au fost interpretate de actorii Dan Nuțu, Vasile Nițulescu, Constantin Rauțchi.

Prezentare

Distribuție
Distribuția filmului este alcătuită din:

Note

Legături externe

Vezi și
 1974 în film

Filme românești
Filme în limba română
Filme din 1974
Filme regizate de Stere Gulea
Filme regizate de Andrei Cătălin Băleanu

Sub pecetea tainei


Tonka Тihova Obretenova, cunoscută ca Baba Tonka, a fost o revoluționară și eroină națională bulgară.

Biografie
Tonka Obretenova s-a născut în 1812 în satul Cerven, regiunea Ruse, în familia lui Toncho Postavciata și Minka Toncheva. A fost căsătorită cu un faimos croitor și comerciant din Ruse, Tiho Obretenov (1831), împreună au avut cinci băieți și două fete.

A fost implicată în redeșteptarea națională a bulgarilor. Oferea un mare sprijin moral și financiar Comitetului Revoluționar Secret din Ruse. A fost om de încredere al lui Vasil Levski, casa ei fiind un refugiu sigur și un centru organizațional al figurilor revoluționare.

În luptă au fost implicați și copiii ei. Petăr Obretenov și Anghel Obretenov a fost membri în detașamentul lui Hagi Dumitru și Stefan Caragea. Nikola Obretenov era figura principală în Comitetul Revoluționar Secret din Ruse și membru în detașamentul lui Hristo Botev. Gheorghi Obretenov era membru în detașamentul lui Stoil voivoda în timpul revoltei din Stara Zagora (1875). Petrana Obretenova a cusut steagul detașamentului revoluționar din Cerven (1875).

Legături externe

 Note despre bulgari de revolte, capitolul III, Zachary Stoyanov
 Prioritățile cu "fasciștii" din familie, bunica de Tonka, în 1944, autor: Victoria Radeva, dnevnik.ru, 23 august 2014

Revoluționari bulgari
Nașteri în 1812
Decese în 1893

Tonka Obretenova


Das Rittergut Planschwitz ist ein Rittergut in Planschwitz, heute Stadtteil von Oelsnitz/Vogtl. im sächsischen Vogtlandkreis.

Lage
Das Rittergut Planschwitz befindet sich im Kirchpöhlweg im Süden des Ortskerns.

Geschichte
Die adelige Familie von Sack von Planschwitz hatte im Ort ihren Stammsitz, zunächst auf der 1297 erstmals erwähnten und heute verschwundenen Burg Planschwitz in der Ortsmitte. Urkundlich belegt ist in diesem Jahr "Ulricus Saccus de Plonswicz miles". Der Herrensitz in Planschwitz wurde im Jahr 1445 als Rittersitz und 1606 als Rittergut erwähnt. Zu den Besitzern des Rittergutes zählen die Familien von Tettau (1586), von Zedtwitz, von Neuberg, von Falkenstein und von Trützschler. Die Familie Trützschler verkaufte das Gut 1788 an die bürgerliche Familie Erdmann, der die Familien Hasse (1829), Schneider, Hirsch (1893) und Rinn (ab 1911) folgten, die 1945 im Zuge der Bodenreform in der Sowjetischen Besatzungszone enteignet wurde. 1948 übernahm die Gemeinde Planschwitz das Herrenhaus und nutzte es bis 1970 als Schule, danach als Wohnhaus. Die erhaltenen Gebäude befinden sich heute in einem guten Zustand und gehören verschiedenen Besitzern.

Literatur
 Wolfgang Seffner: Die Rittergüter des Vogtlandes, ihr Schicksal im 20. Jahrhundert. Vogtland-Verlag, Plauen 2002, ISBN 3-928828-21-5, S. 94ff.

Weblinks

 Rittergut Planschwitz auf Sachsens-Schlösser.de

Planschwitz
Bauwerk in Oelsnitz/Vogtl.
Kulturdenkmal in Oelsnitz/Vogtl.
Unternehmen (Vogtlandkreis)

Rittergut Planschwitz


Miron (în , Mýron; n. ca. 500 a. Chr., Eleutherai; d. ca. 440 a. Chr.) a fost unul din cei mai însemnați sculptori ai Greciei Antice.  Alături de Policlet a fost unul dintre fruntașii sculpturii grecești din perioada clasică timpurie, fiind un premergător al lui Fidias.

Viața și opera

Sculptorul Miron a învățat măiestria artei de a ciopli în piatră ori modela bronzul de la Ageladas, un sculptor grec și renumit profesor în materie, împărtășindu-și tainele și altor doi titani ai vremii: Phidias și Polykleitos.

Multe din operele lui Myron au dispărut în cenușa istoriei, dar unele au fost redate de către urmașii romani, care au îndrăgit operele create de către acesta și le-au replicat în marmură ori gresii.

Printre realizările lui Myron se numără câteva statui din bronz ale zeilor sau semi-zeilor, ori ale eroilor, dar majoritatea au fost dedicate atletismului și Jocurilor Olimpice. Cea mai cunoscută operă a lui Miron este Discobolul, cunoscut și sub numele de "Aruncătorul cu discul".

Această sculptură a fost realizată în perioada 460–450 î.en. În prezent se găsesc câteva copii romane ale acestei statui, majoritatea fiind realizate la scară naturală umană, numai una fiind realizată din marmură.

O altă operă de Miron este "Atena și  Marsias" - grup statuar din care spre anii 60 ai sec. XX se  păstrase doar statuia Atenei, dar actualmente  este restaurat în întregime, incluzând pe satirul Marsias,  oscilând între curiozitate și frică, și se află la Vatican, la Museo Storico Vaticano, care este unul dintre  Muzeele Vaticane.

Creația sa constituie o eliberare din hieratismul sculpturii arhaice. Conturul formelor devine unul suplu, expresia figurii se umanizează și sporește în expresivitate, redarea mișcării respectă realitatea. Echilibrul formelor reflectă seninătatea interioară.

A fost primul sculptor grec, care a combinat măiestria  mișcării cu un har pentru compoziție fără precedent.

Note

Vezi și
 Arta în Grecia antică

Sculptori greci
Grecia antică
Eponime ale asteroizilor
Eponime ale craterelor de pe planeta Mercur

Miron (sculptor)


Markstyring er en dansk dokumentarfilm fra 1983 instrueret af Erik Formstöm.

Handling
Filmen præsenterer markbogssystemet og viser først, hvordan systemet er bygget op om forskellige skemaer. Derefter bliver det vist, hvordan det kan bruges på en ejendom. Man følger de enkelte faser, planlægning, styring og kontrol, med vægt på de iagttagelser og registreringer, som landmanden skal foretage gennem vækstsæsonen.

Referencer

Eksterne henvisninger

Dokumentarfilm fra Danmark
Danske film fra 1983

Markstyring


Ǎ/ǎ er et A med det diakritiske tegn háček (ˇ), der bruges blandt andet på kinesisk pinyin, når sproget translittereres. Háček ses oftere over C, S og Z (Č, Š og Ž).

På kinesisk er ǎ den tredje tone på mandarin og kendetegner en "faldende-stigende tone". Eksempler, hvor bogstav indgår, kan være: Hǎo (好 - god) og Wǎ (瓦 - flise).

Det er let at komme til at forveksle háček med det diakritiske tegn breve (˘). Háček er en spids, hvor breve er en bue.

Ǎ