උතුරු වෙයි බෞද්ධ මෛත්‍රිය රන් - ලෝකඩ කුඩා ප්‍රතිමාව , ක්‍රි.ව 443.

උතුරු  වෙයි රාජ වංශයේ (ක්‍රි.ව 386 – 534 ) පළමු භාගයේදී උතුරු චීනයේ බල පැවැත්වූ ෂියාන් බෙයි ස්ටෙප් තණ බිමේ ගෝත්‍රික වාසීන් ඔවුන් හා ඔවුන්ගේ චීන විෂයන් අතර දැඩි නීතියක් පවත්වා ගත්තේය. බදු එකතු කිරීම ආදියට පත් කර සිටි නිළධාරීන් මණ්ඩලයකට චීන්නු තෝරා ගන්නා ලදී. කෙසේ වෙතත් චීන්නු බොහෝ උසස් බලවතුන්ගෙන් ඈත්ව සිටියහ. බලය එක් වූ තැන (උතුරු වෙයි හි පළමු අගනගරය වන පින්චෙන් වැනි - වර්තමානයේ උතුරු ෂැන්සි පළාතේ ) ඔවුන් ගැවසුනේ සුළු වශයෙනි.

පියා ෂියාන්බෙයි ජාතිකයෙක්ද මව චීන ජාතික කාන්තාවක්ද වූ උතුරු චීනයේ ක්ෂියා ඔවෙන් අධිරාජ්‍යයාගේ පැමිණීම සමගම උතුරු චීනයේ සමාජ හා සංස්කෘතික විපර්යාසයන් පුළුල්ව පැතිරෙන්නට විය. ඔහුගේ රාජ්‍යය කාලය ක්‍රි.ව 471 – 499 විය. ෂියන් බෙයි ගෝත්‍රයේ ටුවෝබා පෙළපතේ අයෙක් වුවද ඔහු තම ද්විත්ව ෂියන් බෙයි - චීන  අනන්‍යතාව චීන යුආන් (මූලික) වලින් පසු තමාගේ වංශය බවට නැවත නම් කළේය. 493 දී ෂියාඔවෙන් අධිරාජ්‍යයා ක්ෂියාවෙයි උසස් ජනයා කීකරු වූ නව වැඩ සටහනක් ආරම්භ කළේය. මෙම සමාජ ප්‍රතිසංස්කරණ අතර ෂියාන්බෙයි ඇඳුම තහනම් කර චීන ඇඳුම ඇඳීම, අවුරුදු 30 ට අඩු නම්  චීන භාෂාව ඉගෙනීම , ෂියාන්බෙයි පවුල්වලට චීන නාම ලබාදීම සහ චීන පවුල් ෂියාන් බෙයි ඉහළ වංශිකයන් අතර විවාහ සිදුවීම ඇතුළත් විය. ෂියාඔවෙන් තම අගනගරය පින්චෙන්ග් හි සිට චීනයේ පුරාණ රාජකීය භූමියක් වූ ලුවොයෑං වෙත ගෙන ගියේය. මුල් කාලයේ නැගෙනහිර හැන් සහ බටහිර ජින් රාජ වංශවල අගනගරය වූයේද එයමය. නව අගනගරය ප්‍රාණවත් ලෙස වෙනස් විය. 495 වන විට 1,50,000 පමණ ෂියාන්බෙන්වරු සහ වෙනත් උතුරු සටන් කරුවන් උතුරේ සිට දකුණට අගනගරයේ නව තනතුරු සඳහා පැමිණියහ. දශක දෙකක් තුළ ජනගහණය මිලියන භාගයක් පමණ දක්වා වැඩි විය. තවද, එය බෞද්ධ පන්සල් දහසකට නවාතැන් විය. නම්බුකාර ලැන්ග්යි වොන්ග් පෙළපතේ වොන්ග්  ෂු වැනි දකු‍ණෙන් පැමිණි කැරලිකරුවන් ඔවුන්ගේම ලුවොයෑංග් ජනපදයක් පිහිටුවා ගත්හ. එය ලුවොයෑංවලින් ¼ ක් වූ අතර එහි පවුල් 3000 කට වැඩි පිරිසකට නවාතැන් වූයේය. උතුරේ බහුල ලෙස තිබූ යෝගට් බීම වෙනුවට ඔවුන් තේ බෙදා දීම කරන ලදී.

උතුරු වෙයි වෝල් මුරල් සහ පාට කරන ලද කුඩා ප්‍රතිමා - යුන්ගෑං ගුහා

වසර 523 දී උතුරු වෙයිහි ඩෝන්යෑං, දුන්ගුවෑං ප්‍රදේශයට යවන ලදී. ඒ අවුරුදු 15 ක කාලයක් එය පාලනය කිරීමටය . චීන සමාජයේ බුද්ධාගමේ ආගමික බලය පිළිගැනීමට ලක්වීමත් සමගම ඩෝන්යෑං කුමරු සහ දේශීය ධනවත් පෙළපත් බුද්දාගමට ගරු කිරීමක් වශයෙන් ඉතා උසස් ව්‍යාපෘතියක් ආරම්භ කළහ. එය නම් අලංකාර ප්‍රථිමා සහිත මොගාවෝ ගුහා 285 ය. මෙම නිර්මාණය දුන්ගුවෑංහි කලා නිපුණත්වය පෙන්වමින් ශත වර්ෂ ගණනාවක් පැවතී දැනට එය සංචාරක තොටුපලක් බවට පත් වී ඇත.

523 වර්ෂයේදීම ලුවොයෑංහි උතුරේ ඇති වූ ආහාර හිඟයක් නිසා කැරළි ගැසීම් ඇති විය. මෙය මැඩ පවත්වනු ලැබූ පසු හෙබෙයිවල‍ට විහිදුණු කැරලිකරුවන්  2,00,000 ක් යටත් කර ගනු ලැබ සිටියහ. 526 – 527 දී තවත් ආරක්ෂක නිළධාරියෙක් තවත් කැරැල්ලක් ඇති කළේය. වෙයි කොටුව ඔවුන්ගේම සේනාධිපතියෙකු විසින් පාවා දෙන ලදී. ඔහු රූකඩ පාලකයෙකුට අධිකාරිය පාලනය ගෙන භාර දුන් විට වැන්දඹු අධිරාජිනියක් හා තරුණ අධිරාජ්‍යයකු කහ ගඟට විසිකර තිබුණි. උතුරේ අපූර්ව නායකයන් අතර සටන් උඝ්‍ර වී තිබූ නිසා ගාවෝ ගුවෑං 534 දී නැගෙනහිර හා ලුවොයෑංග් පාලනය තම අතට ගත්තේය. (නැගෙනහිර වෙයි හි ක්ෂියාඔජිං අධිරාජ්‍යයා රූකඩ පාලකයෙක් බවට පත් කරමින් ) ඒ අතර 535 දී ඔහුගේ තරඟ කරුවා වූ යුවෙන් ටායි බටහිර හා චීන අගනගරය වූ චැන්ගන් හි පාලනය තම අතට ගත්තේය. අවසානයේ ගාවෝ හුවෑංගේ පුත්‍ර යුවෙන් ජුයි, බටහිර වෙයි හි හොන්ග් අධිරාජ්‍යයයා සිංහාසනයෙන් පහ කොට උතුරු ෂෝවු රාජ වංශය පිහිටුවේය. (ක්‍රි.ව 557 – 580 ) උතුරු ෂෝවු රාජවංශය 577 දී උතුරු ක්වි පරාජ කරන්නට සමත් විය. පිහිටවූයේය. එයින් උතුර නැවත එක්සත් විය. කෙසේ වෙතත් මෙම සාර්ථකත්වය පැවතියේ ටික කලකි.  581 දී යැන්ග් ජියෑං විසින් උතුරු ෂෝවු පරාජය කරන ලදී. ඉන්පසු ඔහු සුයිහි චෙන් අධිරාජ්‍යයා බවට පත් විය. චෙන් රාජවංශික චෙන් ෂූබාඩ්  අදුරදර්ශී පාලකයෙක් විය. ඔහු ස්වර්ගයේ නියෝගය  ද නැති කර ගත්තේය. සුයි රාජවංශය දකුණ පරාද කළේය. මෙම දිනුමත් සමග මුළු චීනයම ස්වර්ණමය යුගයට එළඹියේය. ඒ කෙටි කළක් පැවති සුයි රාජ වංශය හා සාර්ථක ටැං රාජවංශය (ක්‍රි.ව 618 – 907 ) යටතේය.

References
http://en.wikipedia.org/wiki/Southern_and_Northern_Dynasties#The_Northern_Dynasties

උතුරු රාජවංශ


Karbonhidrat, karbon (C), hidrojen (H) ve oksijen (O) atomlarından oluşan, genellikle hidrojen-oksijen atomu oranı (suda) 2:1 olan bir biyomoleküldür ve dolayısıyla ampirik (deneysel) formülü Cm(H2O)n şeklindedir. m, nden farklı da olabilir olmaya da bilir. Ancak, tüm karbonhidratlar bu kesin stokiyometrik tanıma uymaz (örneğin üronik asitler, fukoz gibi deoksi şekerler) ve bu tanıma uyan tüm kimyasallar otomatik olarak karbonhidratlar (örneğin formaldehit ve asetik asit) olarak sınıflandırılmaz.

Terim; nişasta ve selüloz içeren bir grup olan sakkarit ile eşanlamlı olduğu için biyokimyada en yaygın olanıdır. Sakkaritler; monosakkaritler, disakkaritler, oligosakkaritler ve polisakkaritler olmak üzere dört kimyasal gruba ayrılır. En küçük (düşük moleküler ağırlıklı) karbonhidratlar olan monosakkaritler ve disakaritler, genellikle şekerler olarak adlandırılır. Sakkarit kelimesi, "şeker" anlamına gelen Eski Yunanca'da σάκχαρον (sákkharon) kelimesinden gelmektedir. Karbonhidratların bilimsel terminolojisi karmaşık olsa da, monosakkaritler ve disakkaritlerin adları genellikle, "şarap, şıra" ve hemen hemen tüm şekerler için kullanılır. (Örneğin fruktoz (meyve şekeri), sakkaroz (kamış veya pancar şekeri), riboz, amiloz, laktoz (süt şekeri) gibi.)

Karbonhidratlar canlı organizmalarda çok sayıda rol oynar. Polisakkaritler, enerjinin (örneğin nişasta ve glikojen) depolanmasında ve vücuttaki bazı yapısal bileşenler (örneğin bitkilerde selüloz ve eklembacaklılarda kitin) olarak görev alır. Bir pentoz olan riboz, koenzimlerin (örneğin ATP, FAD ve NAD) önemli bir bileşenidir ve RNA'nın yapısında yer alır. Ribozla ilişkili olan deoksiriboz ise DNA'nın yapısındadır. Sakkaritler, vücutta önemli rol oynayan diğer birçok önemli biyomolekülü içerir ve bağışıklık sistemi, döllenme, patogenezi önleme, kan pıhtılaşması ve canlılarda gelişmede rol oynar.

Karbonhidratlar beslenmenin merkezinde yer alır ve çok çeşitli doğal ve işlenmiş gıdalarda bulunur. Nişasta bir polisakkarittir. Tahıllarda (buğday, mısır, pirinç), patateslerde ve ekmek, pizza veya makarna gibi tahıl unu bazlı işlenmiş gıdalarda bol miktarda bulunur. Şekerler, insan beslenmesinde temel olarak sofra şekeri (şeker kamışı veya şeker pancarından elde edilen sakkaroz), laktoz (süt şekeri), balda, birçok meyvede ve bazı sebzelerde doğal olarak bulunan glikoz ve fruktoz olarak ortaya çıkar. İçeceklere ve reçel, bisküvi ve kek gibi birçok hazır gıdaya genellikle sofra şekeri, süt veya bal eklenir.

Tüm bitkilerin hücre duvarlarında bulunan bir polisakkarit olan selüloz, çözünmeyen diyet lifinin ana bileşenlerinden biridir. İnsanlar tarafından sindirilmemesine rağmen, selüloz ve çözünmeyen diyet lifi genellikle bağırsak hareketlerini kolaylaştırarak sağlıklı bir sindirim sisteminin korunmasına yardımcı olur. Diyet lifinde bulunan diğer polisakkaritler arasında kalın bağırsağın mikrobiyotasındaki bazı bakterileri besleyen ve bu bakteriler tarafından kısa zincirli yağ asitleri vermek üzere metabolize edilen dirençli nişasta ve inülin bulunur.

Terminoloji
Bilimsel literatürde "karbonhidrat" terimi, "şeker" (geniş anlamda), "sakkarit", "oz", "glusit", "karbon hidratı", "polihidroksi" ya da "aldehit veya keton içeren bileşikler" gibi birçok eş anlamlıya kavrama sahiptir. Bu terimlerden bazıları, özellikle "karbonhidrat" ve "şeker", başka anlamlarda da kullanılmaktadır.

Gıda biliminde ve pek çok resmi olmayan bağlamda, "karbonhidrat" terimi genellikle "kompleks karbonhidrat nişastası bakımından özellikle zengin olan herhangi bir gıda" (örneğin makarna, ekmek, tahıl) anlamına gelir.

USDA Ulusal Besin Veri Tabanı gibi beslenme bilgisi listelerinde genellikle "karbonhidrat" terimi su, protein, yağ, kül ve etanol dışındaki her şey için kullanılır. Bu, normalde karbonhidrat olarak kabul edilmeyen asetik veya laktik asit gibi kimyasal bileşikleri ve aynı zamanda bir karbonhidrat olan ancak gıda enerjisine katkıda bulunmayan diyet lifini içerir. Tam anlamıyla "şeker", çoğu insan gıdasında kullanılan tatlı, çözünür karbonhidratlar için kullanılır.

Yapısı
Eskiden "karbonhidrat" adı kimyada Cm(H20)n formülüne sahip herhangi bir bileşik için kullanılıyordu . Bu tanımı takiben, bazı kimyacılar formaldehitin (CH2O) en basit karbonhidrat olduğunu düşünürken, diğerleri glikolaldehit için bu unvanı iddia etti. Günümüzde bu terim, genellikle sadece bir veya iki karbonlu bileşikleri hariç tutan ve bu formülden sapan birçok biyolojik karbonhidratı içeren biyokimya anlamında anlaşılmaktadır. Örneğin, yukarıdaki temsili formüller yaygın olarak bilinen karbonhidratlarmış gibi görünse de, her yerde bulunan ve bol karbonhidratlar genellikle bundan sapar (bu formüle sahip değildir.). Örneğin, karbonhidratlar sıklıkla, N-asetil (örn. kitin), sülfat (örn . glikozaminoglikanlar), karboksilik asit ve deoksi modifikasyonları (örn. fukoz ve sialik asit) gibi kimyasal gruplar sergiler.

Doğal sakkaritler genellikle, nnin üç veya daha fazla olduğu genel formül (CH20)n ile monosakkaritler adı verilen basit karbonhidratlardan yapılır. Tipik bir monosakkarit,  H–(CHOH)x(C=O)–(CHOH)y–H, yapısına sahiptir, yani birçok hidroksil grubu eklenmiş bir aldehit veya keton fonksiyonel grubu, genellikle her bir karbon atomunda bir tane değildir. Monosakkarit örnekleri glikoz, fruktoz ve gliseraldehitlerdir. Bununla birlikte, yaygın olarak "monosakaritler" olarak adlandırılan bazı biyolojik maddeler bu formüle uymaz (örneğin üronik asitler ve fukoz gibi deoksi şekerler). Bu formüle uyan ancak monosakkarit olarak kabul edilmeyen birçok kimyasal vardır. (Örneğin formaldehit CH2O ve inositol (CH20)6)

Bir monosakkaritin açık zincirli formu, genellikle aldehit/keton karbonil grubu karbon (C=O) ve hidroksil grubunun (–OH) yeni bir C–O–C köprüsü ile bir hemiasetal oluşturarak reaksiyona girdiği kapalı bir halka formuyla birlikte bulunur.

Monosakkaritler, çok çeşitli şekillerde polisakaritler (veya oligosakkaritler) olarak adlandırılan birimlerin oluşması için birbirine bağlanabilir. Birçok karbonhidrat, bir veya daha fazla grubun değiştirildiği veya çıkarıldığı bir veya daha fazla modifiye monosakkarit birimi içerir. Örneğin, DNA'nın bir bileşeni olan deoksiriboz, ribozun değiştirilmiş bir versiyonudur. Kitin, azot içeren bir glikoz formu olan N-asetil glukozamin'in tekrar eden birimlerinden oluşur.

Türleri
Karbonhidratlar, polihidroksi aldehitler, ketonlar, alkoller, asitler, bunların basit türevleri ve asetal tipi bağlantılara sahip polimerleridir. Polimerizasyon derecelerine göre sınıflandırılabilirler ve başlangıçta şekerler, oligosakkaritler ve polisakkaritler olmak üzere üç ana gruba ayrılabilirler.

Monosakkaritler

Monosakkaritler, daha küçük karbonhidratlara hidroliz edilemedikleri için en basit karbonhidratlardır. İki veya daha fazla hidroksil grubuna sahip aldehitler veya ketonlardır. Modifiye edilmemiş bir monosakkaritin genel kimyasal formülü (CH2O)n şeklindedir. Monosakaritler, önemli moleküllerinin yanı sıra nükleik asitlerin yapı taşlarıdır. "n=3" olan en küçük monosakkaritler, dihidroksiaseton ve D- ve L-gliseraldehitlerdir.

Monosakkaritlerin sınıflandırılması
Glikozun α ve β anomerleri.

Monosakkaritler üç farklı özelliğe göre sınıflandırılır: karboksil grubunun yerleşimi, içerdiği karbon atomlarının sayısı ve kiral kullanımı. Karbonil grubu bir aldehit ise, monosakkarit bir aldozdur; karbonil grubu bir keton ise, monosakkarit bir ketozdur. Üç karbon atomlu monosakkaritlere trioz, dört karbonlulara tetroz, beşine pentoz, altısına heksoz (vb.) denir. Bu iki sınıflandırma sistemi genellikle birleştirilerek kullanılır. Örneğin, glikoz bir aldoheksoz (altı karbonlu bir aldehit), riboz bir aldopentoz (beş karbonlu bir aldehittir) ve fruktoz bir ketoheksozdur (altı karbonlu bir keton).

Halka-düz zincir izomerizmi

Düz zincirli bir monosakkaritin aldehit veya keton grubu, farklı bir karbon atomu üzerindeki bir hidroksil grubu ile geri dönüşümlü olarak reaksiyona girerek bir hemiasetal veya hemiketal oluşturur ve iki karbon atomu arasında bir oksijen köprüsü olan bir heterosiklik halka oluşturur. Beş ve altı atomlu halkalar sırasıyla furanoz ve piranoz formları olarak adlandırılır ve düz zincir formuyla dengede bulunur.

Düz zincirli formdan siklik forma dönüşüm sırasında, anomerik karbon olarak adlandırılan karbonil oksijeni içeren karbon atomu, iki olası konfigürasyonla stereojenik bir merkez haline gelir: Oksijen atomu, düzlemin üstünde veya altında bir pozisyon alabilir. Ortaya çıkan olası stereoizomer çiftine anomerler denir. α anomerinde, anomerik karbon üzerindeki -OH ikamesi, CH2OH yan dalından halkanın karşı tarafında (trans) bulunur. CH2OH sübstitüentinin ve anomerik hidroksilin halka düzleminin aynı tarafında (cis) olduğu alternatif forma β anomer denir.

Canlı organizmalarda kullanımı
Monosakkaritler, hem enerji kaynağı (bitkilerde fotosentez ürünü olduğu için doğada en önemli olanglikozdur) hem de biyosentezde kullanılan metabolizma için ana yakıt kaynağıdır. Monosakkaritler hemen gerekli olmadığında, genellikle daha fazla alan verimli formlara, polisakaritlere dönüştürülürler. İnsanlar da dahil olmak üzere birçok hayvanda, bu depolama şekli, özellikle karaciğer ve kas hücrelerinde glikojendir. Bitkilerde nişasta aynı amaçla kullanılır. En bol bulunan karbonhidrat olan selüloz, bitkilerin ve birçok alg formunun hücre duvarının yapısal bir bileşenidir. Riboz, meyve şekerinin bir bileşenidir, birçok bitki ve insanda bulunur, karaciğerde metabolize edilir, sindirim sırasında doğrudan bağırsaklarda emilir ve menide bulunur. Böceklerin başlıca şekerlerinden biri olan trehaloz, sürekli uçuşu desteklemek için hızla iki glikoz molekülüne hidrolize edilir. Deoksiriboz, DNA'nın bir bileşenidir. Liksoz, insan kalbinde bulunan liksozinin bir bileşenidir. Pentoz fosfat yolunda ribüloz ve ksilüloz oluşur Süt şekeri laktozunun bir bileşeni olan galaktoz bitki hücre zarlarındaki galaktolipidlerde ve birçok dokudaki glikoproteinlerde bulunur. Mannoz, insan metabolizmasında, özellikle belirli proteinlerin glikozilasyonunda meydana gelir.

Disakkaritler

Birleştirilmiş iki monosakkaride disakkarit denir ve bunlar en basit polisakkaritlerdir. Sakkaroz ve laktoz birer disakkarit örneğidir. Bir dehidrasyon reaksiyonu yoluyla oluşturulan ve bir monosakaritten bir hidrojen atomunun ve diğerinden bir hidroksil grubunun kaybıyla sonuçlanan bir glikosidik bağ olarak bilinen bir kovalent bağ ile birbirine bağlanan iki monosakkarit biriminden oluşurlar. Değiştirilmemiş disakkaritlerin formülü C12H22O11'dir. Çok sayıda disakkarit türü olmasına rağmen, bazı disakkaritler özellikle diğerlerine göre daha önemlidir.

Sakkaroz, en bol bulunan disakkarittir ve karbonhidratların bitkilerde taşındığı ana formdur. Bir D-glikoz molekülü ve bir D-fruktoz molekülünden oluşur. Sistematik adı O-α-D-glucopyranosyl-(1→2)-D-fructofuranoside şeklindedir.
 Monosakkarit: Glikoz ve fruktoz
 Halka tipleri: glikoz bir piranozdur ve fruktoz bir furanozdur.
 Bağlanma şekli: α-D-glukozun 1 numaralı (C1) karbonundaki oksijen, D-fruktozun C2'sine bağlıdır.
 -oside soneki (sucrose), her iki monosakkaritin anomerik karbonunun glikosidik bağa katıldığını gösterir.

Bir D-galaktoz molekülü ve bir D-glikoz molekülünden oluşan bir disakkarit olan laktoz, memeli sütünde doğal olarak bulunur. Laktozun sistematik adı O-β-D-galactopyranosyl-(1→4)-D-glucopyranose şeklindedir. Diğer önemli disakkaritler arasında maltoz ve selobiyoz bulunur. Disakkaritler, indirgeyici ve indirgeyici olmayan disakkaritler olarak ikiye ayrılır. Fonksiyonel grup başka bir şeker birimi ile bağda mevcutsa, buna indirgeyici disakkarit veya biyoz denir.

Beslenme

Beslenme ile alınan karbonhidratların vücutta üç önemli fonksiyonu bulunmaktadır. İlki, vücudun başlıca enerji kaynağı olmasıdır. İkincisi, glikoprotein ve glikolipid gibi türevlerle vücudun tüm doku ve hücrelerinde yapı taşı olarak kullanılmasıdır. Üçüncüsü ise sindirilemeyen karbonhidratların (diyet liflerinin) sindirime olan olumlu etkileridir.

Yiyeceklerde tüketilen karbonhidrat, diğer birçok gıdada basit şekerler için gram başına 3.87 kilokalori, ve kompleks karbonhidratlar için gram başına 3.57 ila 4.12 kilokalori arası enerji verir. Nispeten yüksek karbonhidrat seviyeleri; tatlılar, kurabiyeler ve şekerlemeler, sofra şekeri, bal, alkolsüz içecekler, ekmekler ve krakerler, reçeller ve meyve ürünleri, makarnalar ve kahvaltılık tahıllar dahil olmak üzere işlenmiş gıdalar veya bitkilerden yapılan rafine gıdalar ile ilişkilidir. Daha düşük miktarlarda karbonhidrat genellikle fasulye, yumru kökler, pirinç ve rafine edilmemiş meyveler dahil olmak üzere rafine edilmemiş gıdalarla ilişkilendirilir. Süt yüksek oranda laktoz içermesine rağmen, hayvansal bazlı gıdalar genellikle en düşük karbonhidrat seviyelerine sahiptir.

Organizmalar tipik olarak tüm karbonhidrat türlerini enerji elde etmek için metabolize edemezler. Glikoz her yerde erişilebilir bir enerji kaynağıdır. Birçok organizma aynı zamanda diğer monosakkaritler ve disakkaritleri metabolize etme yeteneğine de sahiptir, ancak genellikle önce glikoz metabolize olur. Örneğin Escherichia colide, lak operon mevcut olduğunda laktozun sindirimi için enzimler devreye girecektir, ancak hem laktoz hem de glikoz mevcutsa, lak operon bastırılır, bu da ilk önce glikozun kullanılmasına neden olur. Polisakkaritler aynı zamanda yaygın enerji kaynaklarıdır. Birçok organizma nişastaları kolayca glikoza parçalayabilir. Ancak çoğu organizma, selüloz, kitin ve arabinoksilanlar gibi diğer polisakkaritleri metabolize edemez. Bu karbonhidrat türleri bazı bakteri ve protistler tarafından metabolize edilebilir. Örneğin geviş getiren hayvanlar ve termitler, selülozu işlemek için mikroorganizmaları kullanır. Bu kompleks karbonhidratlar çok sindirilebilir olmasalar da, insanlar için diyet lifi adı verilen önemli bir diyet öğesini temsil ederler. Lif, diğer faydalarının yanı sıra sindirimi artırır.

Ulusal Tıp Enstitüsü, Amerikalı ve Kanadalı yetişkinlerin diyet enerjisinin %45 ila 65'ini tam tahıllı karbonhidratlardan almasını önermektedir.  Gıda ve Tarım Örgütü ve Dünya Sağlık Örgütü ortaklaşa, ulusal beslenme kılavuzlarının toplam enerjinin %55-75'ini karbonhidratlardan, ancak yalnızca %10'unu doğrudan şekerlerden belirlemesini önermektedir. 2017 tarihli bir Cochrane Sistematik İncelemesi, tam tahıl diyetlerinin kardiyovasküler hastalıkları etkileyebileceği iddiasını destekleyecek yeterli kanıt olmadığı sonucuna varmıştır.

Sınıflandırma
Beslenme uzmanları genellikle karbonhidratları basit veya karmaşık olarak adlandırır. Ancak, bu gruplar arasındaki kesin ayrım belirsiz olabilir. Karmaşık karbonhidrat terimi ilk olarak, şekerleri diğer karbonhidratlardan (beslenme açısından daha üstün olarak algılanan) ayırmanın amaçlandığı ABD Senatosu Beslenme ve İnsan İhtiyaçları Seçilmiş Komitesi yayını olan Dietary Goals for the United States (1977) (Amerika Birleşik Devletleri için Diyet Hedefleri (1977)) yayınında kullanılmıştır. Rapor, polisakkaritlerin yanı sıra şeker içerebilecek olmasına rağmen, karmaşık karbonhidrat sütununa "meyve, sebze ve tam tahıllar" koydu. Bugün bazı beslenme uzmanları karmaşık karbonhidrat terimini, lif, vitamin ve minerallerin de bulunduğu (enerji sağlayan ancak diğer birkaç besin maddesi sağlayan işlenmiş karbonhidratların aksine) bir bütün gıdada bulunan sindirilebilir her türlü sakkariti belirtmek için kullandığından, bu karışıklık devam etmektedir. Ancak standart kullanım, karbonhidratları kimyasal olarak sınıflandırmaktır: Şekerlerse basit (monosakkaritler ve disakkaritler) ve polisakkaritler (veya oligosakaritler) ise karmaşık karbonhidratlardır.

Her durumda, basit ve karmaşık kimyasal ayrımının karbonhidratların beslenme kalitesini belirlemek için çok az değeri vardır. Bazı basit karbonhidratlar (örneğin fruktoz) kan şekerini hızla yükseltirken, bazı karmaşık karbonhidratlar (nişastalar) kan şekerini yavaş yükseltir. Sindirim hızı, karbonhidratla birlikte hangi diğer besinlerin tüketildiği, yiyeceğin nasıl hazırlandığı, metabolizmadaki bireysel farklılıklar ve karbonhidratın kimyası gibi çeşitli faktörler tarafından belirlenir.  Karbonhidratlar bazen ince bağırsakta emilen "yararlı karbonhidratlar" ve kalın bağırsağa geçen ancak "alınamayan karbonhidratlar" olarak ikiye ayrılır.

Amerika Birleşik Devletleri Tarım Bakanlığı tarafından yayınlanan Dietary Guidelines for Americans 2010 (Amerikalılar için 2010 Diyet Yönergeleri)'ne göre her gün altı bir ons porsiyon tahıl gıdaları içeren dengeli bir diyetten orta ila yüksek karbonhidrat tüketimini, en az yarısının tam tahıl kaynaklarından ve geri kalanının zenginleştirilmiş gıdalardan alınması gerekmektedir.

Glisemik indeks (GI) ve glisemik yük kavramları, insan sindirimi sırasında gıda davranışını karakterize etmek için geliştirilmiştir. Karbonhidrat açısından zengin yiyecekleri kan şekeri seviyeleri üzerindeki etkilerinin hızına ve büyüklüğüne göre sıralarlar. Glisemik indeks, gıda glikozunun ne kadar hızlı emildiğinin bir ölçüsüdür; glisemik yük ise gıdalardaki toplam emilebilir glikozun bir ölçüsüdür. İnsülin indeksi, yiyecekleri glikoz (veya nişasta) ve yiyeceklerdeki bazı amino asitlerin neden olduğu kan insülin seviyeleri üzerindeki etkilerine göre sıralayan ve daha yeni bir sınıflandırma yöntemidir.

Diyet karbonhidrat kısıtlamasının sağlığa etkileri

Düşük karbonhidratlı diyetler, baklagiller ve bakliyatlar, tam tahıllar, meyveler ve sebzelerde bulunan yüksek kaliteli karbonhidratların sağladığı diyet lifi alımının artması gibi sağlık avantajlarını kaçırabilir. Diyetin dezavantajları arasında ağız kokusu, baş ağrısı ve kabızlık sayılabilir ve genel olarak karbonhidrat kısıtlı diyetlerin potansiyel olumsuz etkileri, özellikle olası osteoporoz ve kanser insidansı riskleri açısından yeterince araştırılmamıştır.

Karbonhidrat kısıtlı diyetler, genel kalori alımı azaldığında kısa vadede kilo vermeye yardımcı olmada düşük yağlı diyetler kadar etkili olabilir. Bir Endokrin Derneği bilimsel bildirisinde, "kalori alımı sabit tutulduğunda [...] vücut yağ birikiminin, diyetteki yağ ve karbonhidrat miktarındaki çok belirgin değişikliklerden bile etkilenmediği görülüyor" dedi. Uzun vadede, etkili kilo kaybı veya bakımı, bir diyetteki makro besinlerin oranına değil, kalori kısıtlamasına bağlıdır. Diyetin mantığı, karbonhidratların kan insülinini artırarak aşırı yağ birikimine neden olduğunu savunur.düzeyleri ve düşük karbonhidratlı diyetlerin "metabolik avantajı" olduğu klinik kanıtlarla desteklenmemektedir. Ayrıca, iki inceleme karbonhidrat kısıtlamasının kardiyovasküler hastalık riskinin lipid belirteçlerini iyileştirebileceğini gösterse de, düşük karbonhidratlı diyetin kardiyovasküler sağlığı nasıl etkilediği tam olarak belli değildir.

Karbonhidrat kısıtlı diyetler, tip 2 diyabetin başlamasını önlemede geleneksel sağlıklı diyetten daha etkili değildir, ancak tip 2 diyabetli kişiler için kilo vermek veya glisemik kontrole yardımcı olmak için uygun bir seçenektir. Tip 1 diyabetin yönetiminde düşük karbonhidratlı diyetin rutin kullanımını destekleyen sınırlı kanıt vardır. Amerikan Diyabet Derneği, diyabetli kişilerin karbonhidrat veya diğer makro besinlere odaklanan bir diyet yerine genel olarak sağlıklı bir diyet benimsemelerini önermektedir.

Düşük karbonhidratlı diyetin daha ileri bir şekli olan ketojenik diyet, epilepsi tedavisi için tıbbi bir diyet olarak kurulmuştur. 21. yüzyılın başlarında ünlülerin desteğiyle, kilo verme aracı olarak moda bir diyet haline geldi, ancak düşük enerji seviyeleri ve artan açlık, uykusuzluk, mide bulantısı ve gastrointestinal rahatsızlık gibi istenmeyen yan etki riskleri vardı. İngiliz Diyetisyenler Derneği, onu "2018'de kaçınılması gereken en kötü 5 ünlü diyetinden biri" olarak adlandırdı.

Metabolizma

Karbonhidrat metabolizması, canlı organizmalarda karbonhidratların oluşumundan, parçalanmasından ve birbirine dönüştürülmesinden sorumlu bir dizi biyokimyasal işlemdir

En önemli karbonhidrat, bilinen hemen hemen tüm organizmalar tarafından metabolize edilen basit bir şeker(monosakkarit) olan glikozdur. Glikoz ve diğer karbonhidratlar, türler arasında çok çeşitli metabolik yolların bir parçasıdır. Bitkiler, emilen enerjiyi dahili olarak, genellikle nişasta veya lipit şeklinde depolayan fotosentez yoluyla karbondioksit ve sudan karbonhidrat sentezler. Bitki bileşenleri hayvanlar ve mantarlar tarafından tüketilir ve hücresel solunum için yakıt olarak kullanılır. Bir gram karbonhidratın oksidasyonu yaklaşık 16 kJ (4 kcal), bir gram lipidin oksidasyonu yaklaşık 38 kJ (9 kcal) verir. İnsan vücudu, vücut ağırlığına bağlı olarak 300 ila 500 g karbonhidrat depolar ve depolamanın büyük bir kısmına iskelet kası katkıda bulunur.  Metabolizmadan elde edilen enerji (örneğin, glikozun oksidasyonu) genellikle hücrelerde ATP formunda geçici olarak depolanır. Anaerobik ve aerobik solunum yapabilen organizmalar, yan ürünler olarak karbondioksit ve su ile enerjiyi serbest bırakmak için glikoz ve oksijeni metabolize eder.

Katabolizma
Katabolizma, hücrelerin daha büyük molekülleri parçalamak ve enerji çıkarmak için maruz kaldığı metabolik reaksiyondur. Monosakkarit katabolizmasının iki ana metabolik yolu vardır: glikoliz ve sitrik asit döngüsü

Glikolizde, oligo- ve polisakaritler, önce glikozit hidrolazlar adı verilen enzimler tarafından daha küçük monosakaritlere bölünür. Monosakkarit birimleri daha sonra monosakkarit katabolizmasına girebilir. Glikozun glikoz 6-fosfat'a (G6P) ve Fruktoz 6-fosfat'ın (F6P) Fruktoz 1,6-bifosfata (FBP) fosforile edilmesi için glikolizin ilk adımlarında 2 ATP gereklidir, bu nedenle reaksiyonu geri döndürülemez şekilde ilerletir. Bazı durumlarda, insanlarda olduğu gibi, gerekli sindirim ve metabolik enzimler bulunmadığından tüm karbonhidrat türleri kullanılamaz.

Karbonhidrat kimyası
Karbonhidrat kimyası, organik kimyanın büyük ve ekonomik açıdan önemli bir dalıdır. Karbonhidratları içeren ana organik reaksiyonlardan bazıları şunlardır:

Amadori yeniden düzenlemesi
Karbonhidrat asetalizasyonu
Karbonhidrat sindirimi
Siyanohidrin reaksiyonu
Koenigs-Knorr reaksiyonu
Lobry de Bruyn–Van Ekenstein dönüşümü
Nef reaksiyonu
Wohl bozulması

Ayrıca bakınız

 Biyoplastik
 Glukoneogenez
 Glikobiyoloji
 Glikojen
 Glikoz
 Glikosil
 Makromolekül

Konuyla ilgili yayınlar

Dış bağlantılar

 İnteraktif modeller ve animasyonlar
MDL Chime
 IUPAC-IUBMB Biyokimyasal İsimlendirme Ortak Komisyonu (JCBN): Karbonhidrat İsimlendirme
 Karbonhidratlar Ayrıntılı Anlatım
 Karbonhidratlar ve Glikosilasyon – Biyokimya, Moleküler Biyoloji ve Hücre Biyolojisinin Sanal Kütüphanesi
 Functional Glycomics Gateway

Kaynakça

Beslenme
Biyokimya

Karbonhidrat


Alexis Vuillermoz (født 1. juni 1988) er en fransk cykelrytter, der er på kontrakt hos . Før han blev professionel cykelrytter i 2013, kørte han mountainbike som U19- og U23-rytter og var en del af det franske cykellandshold.

Referencer

Eksterne henvisninger

Mandlige cykelryttere fra Frankrig
Deltagere for Frankrig ved sommer-OL 2016
Cykelryttere ved sommer-OL 2016

Alexis Vuillermoz


Tekirdağlı Bekri Mustafa Paşa ya da Tekfur-Dağlı Bekri Mustafa Paşa, II. Süleyman saltanatında, 2 Mayıs 1688 - 25 Ekim 1689 tarihleri arasında bir yıl beş ay yirmi dört gün sadrazamlık yapmış Osmanlı devlet adamıdır.

Hayatı
Yeniçeri ocağında yetişmişti. Tanınmış yeniçeri ağası Bektaş Ağa'nın hazinedarı oldu. Sonra "çorbacı", yani bir orta (bölük) komutanı, olarak yeniçeri subayı oldu. Ocakta bu suretle ilerleyerek 1679'da yeniçeri ağası oldu. 1681'de vezir rütbesi verildi.

Viyana Kuşatması'ndan sonra Merzifonlu Kara Mustafa Paşa' nın Belgrad'da idam edilmesinden sonra sadrazam olan Bayburtlu Kara İbrahim Paşa sedareti döneminde 1683'te Avusturya cephesinde Macaristan'da bulunan Osmanlı orduları serdarı tayin edildi. Fakat yeteneksiz ve güçsüz bir kişi olduğu için yaptığı harekât devamlı olarak düşmandan çekilmek ve kaçmak oldu.

Bu komuta yeteneksizliği nedeniyle serdarlıktan azledildi. Kanije valiliği görevi verildi.

1687'de ise ikinci defa yeniçeri ağalığına getirildi. Sonra Çanakkale Boğazı koruyucusu olarak Seddul-bahir Boğaz Muhafızlığına tayin edildi.

2 Mayıs 1688'de Ayaşlı Nişancı İsmail Paşa'nın sedaretten azli üzerine sadrazam oldu.

Bekri Mustafa Paşa sedaret döneminde Avusturya ordularına karşı çok kötü yenilgiler ortaya çıktı. 6 Eylül 1688'de İstoln-i Belgrad kalesi düştü; bunu 8 Eylül'de Belgrad'ın düşmesi takip etti. Ertesi yıl Sadrazam ve padişah II. Süleyman 6 Haziran 1689'da Avusturya Seferi'ne çıktılar. Ama Bekri Mustafa Paşa ve padişah Sofya'dan ileri gidemediler. Avusturya orduları Balkanlarda Niş'e doğru sarkmaya başlamışlardı. 30 Ağustos 1689'da Osmanlı ordusunun öncü kuvvetleri Batuçina Bozgunu'na uğradı; bunu 24 Eylül 1688'de Niş Bozgunu takip eti ve Niş kaybedildi.

Bu arada Lehistan'a karşı Kaminiçe Kalesi 4 Ağustos 1688'de kuşatmadan kurtarıldı. Venediklilerin Eğriboz kuşatması 10 Ekim 1688'de kaldırıldı ve Venedikliler 20 Mayıs 1689'da Eğriboz'dan tamamem sökülüp atıldılar. Kırım'a ilerleyen Rus ordularını Ur-Kapı Perekop' da Kırım Hanı Selim Giray 10 Haziran 1689'da durdurdu. 8 Temmuz 1689'da Orsova kalesi ele geçirildi.

Bu askerî harekât ve genellikle gerileme döneminde özellikle ordunun ihtiyaçlarını karşılamak için gereken yüksek mali fonları bulmaya çare olarak Osmanlı tarihinde ilk defa tütün vergisi getirildi. Daha sonra da içki vergisi, imdadiye adlı hanelere salgın akçesi, avarız angaryaları adıyla yeni vergiler koyduruldu.

Bir yenilik de ilk defa mangir adlı ufak değerde bir bakır sikkenin darp edilmesi idi. İlk darpedilişte 2 mangir 1 akçeye eşit kabul edilmekte idi.

Aldığı bu mali tedbirlerin ağırlığının yarattığı hoşnutsuzluk ve kendi döneminde birçok önemli kalenin (Belgrad, Nis kaleleri gibi) düşman eline geçmesiyle birlikte görevinden azledilmiştir.

Bekri Mustafa Paşa azledildiği zaman Sofya'da bulunmakta idi. Çok geçmeden Sadrazam tayin edilen Köprülü Fazıl Mustafa Paşa ondan mühr-ü humayunu almak için kapıcılar kethüdasını Sofya'ya göndermişti. Fakat kapıcılar kethüdası Bekri Mustafa Paşa'yı Sofya'da geri bırakıp mühürü İstanbul'a sadrazam Fazıl Mustafa Paşa'ya getirdiğinde niçin eski sadrazamı da getirmediği sorulup yeni sadrazam tarafından dayakla cezalandırılmıştı. Böylece anlaşılmıştır ki Fazıl Mustafa Paşa eski sadrazamın idam edilmesini istemişti.

Fakat Bekri Mustafa Paşa azledildikten sonra emekliye ayrıldı ve Sofya'dan Bostancıbaşı ve 50 kadar bostancı ile birlikte Malkara'ya sürgüne gönderildi.

Bekri Mustafa Paşa Ocak 1690'da Malkara'da ansızın beklenmedik bir şekilde hayatını kaybetti. Ölümünde yaşının 70'ini geçkin olduğu bildirilmektedir.

Değerlendirme
Biyografiler eseri olan "Hadika't-ül Vüzera" adlı eserde  onun
iyş ve işretle vakit geçirmiş kalender ve laubali-meşreb, cömert, halim ve selim olduğu bildirmektedir.

Uzunçarşılı ise
Mustafa Paşa idaresiz, iktidarsız, zevk ve sefaya ve sefahate düşkün olup... kuvvetli bir şahsiyete kati ihtiyaç olması nedeniyle, Sofya'dan ileri gidemeyen vezir-i azam'ın tebdili zaruret oldu
demektedir.

Kaynakça

Dış bağlantılar
 Uzunçarşılı, İsmail Hakkı, (1954) Osmanlı Tarihi III. Cilt, 2. Kısım , XVI. Yüzyıl Ortalarından XVII. Yüzyıl Sonuna kadar), Ankara: Türk Tarih Kurumu (Altıncı Baskı 2011 ISBN 978-975-16-0010) say.430-431
 Buz, Ayhan (2009) "Osmanlı Sadrazamları", İstanbul: Neden Kitap, ISBN 978-975-254-278-5
 Danişmend, İsmail Hâmi (1971),Osmanlı Devlet Erkânı, İstanbul: Türkiye Yayınevi.
 Mehmed Süreyya (haz. Nuri Akbayar) (1996), Sicill-i Osmani, İstanbul:Tarih Vakfı Yurt Yayınları ISBN 975-333-0383 C.IV s.406
 Yılmaz, Recep "Mustafa Paşa (Bekri, Tekirdağlı)" (1999), Yaşamları ve Yapıtlarıyla Osmanlılar Ansiklopedisi, İstanbul:Yapı Kredi Kültür Sanat Yayıncılık A.Ş. C.2 s.202-203 ISBN 975-08-0072-9
 Danişmend, İsmail Hâmi (1971-1972, 2011), İzahlı Osmanlı Tarihi Kronolojisi I-VI, İstanbul: (Yeni Baski 2011 Doğu Kütüphanesi Yayınevi) C.III s.452, 457-459, 465, 466, 468.

Osmanlı sadrazamları
Osmanlı-Kutsal İttifak Savaşları'ndaki kişiler
1690 yılında ölenler
Tekirdağ'da ölenler
Doğum tarihi bilinmeyenler

Tekirdağlı Bekri Mustafa Paşa


Nekropola sa stećcima na brdu u Doknju je povijesno-kulturno dobro u Bosni i Hercegovini. Predstavlja srednjovjekovnu nekropolu sa stećcima. Nalazi se na Brdu u Doknju. Odlukom Povjerenstva za zaštitu nacionalnih spomenika BiH donesenoj na 52. sjednici 21. – 23. studenoga 2011. uživa produženi režim zaštite kulturno-povijesnih dobara za koje su ponesene peticije kojima je režim zaštite istekao u razdoblju od 30. kolovoza 2011. do 30. studenoga 2011. godine.

S obzirom na brojnost, dekorativnu i oblikovnu vrijednost, a posebno krajobrazne značajke, područje župe Breške kojoj pripada Dokanj može se označiti matičnom oblasti ovoga specifikuma kršćanskog sepulkralnog naslijeđa. Među najvažnije lokalitete sa stećcima ("mramorovima", "mađarskim grobljima", kako ih sve naziva lokalno stanovništvo) spada dokanjsko katoličko groblje, uz ona u Obodnici Gornjoj i Donjim Breškama.

Nekropola na lokalitetu Brdo je s neutvrđenim brojem stećaka koji su mahom utonuli i zarasli.

Izvori

Vanjske poveznice
Facebook - gradovrh.com Objava 6. prosinca 2012.
Dokanj, Jarići i Breške: Stećci, simbol tisućljetnog postojanja
Slika iz članka

Dokanj
Nacionalni spomenici Bosne i Hercegovine
Nekropole sa stećcima u Bosni i Hercegovini
Grobni spomenici i građevine u Tuzli

Nekropola sa stećcima na Brdu u Doknju


Nahija Al-Hawl je nahija u okrugu Al-Hasakah, u sirijskoj pokrajini Al-Hasakah. Po popisu iz 2004. (prije rata), nahija je imala 14.804 stanovnika. Administrativno sjedište je u naselju Al-Hawl.

Izvori

Sirijske nahije
Pokrajina Al-Hasakah

Al-Hawl (nahija)


Gelendost, Isparta ilinin bir ilçesidir.

Coğrafya
Isparta'ya 80 km uzaklıkta, Eğirdir Gölü'nün doğusunda, Akdeniz Torosları'nın kuzeyinde yer alır. Eğirdir ilçesine 40, Yalvaç ilçesine 25 km uzaklıktadır. Isparta ilinin Konya istikametinde 80. km'dedir.

Tarihçe
17 Eylül 1176 yılında Miryokefalon Muharebesi bu ilçede meydana gelmiştir. Bu savaşın Türk tarihi açısından önemi büyüktür. 1930 yılında nahiye olan Gelendost'ta 16 Haziran 1950'de belde belediyesi kurulmuştur. Daha sonraysa, 6 Mart 1954 tarih ve 6324 sayılı kanun ile ilçe olmuştur.

Nüfus
İlçe 13 köyden oluşmaktadır.

Geçim kaynakları
İlçenin başlıca geçim kaynağı tarımdır. Elmacılık başta olmak üzere meyvecilik yaygındır. İlçede meyve bahçeleri Eğirdir Gölü'nden veyahut yer altı su kaynaklarından sulanmaktadır. Daha öncesinde Eğirdir Gölü'ndenbalık ve kerevit ile sağlanan geçim kaynakları vardı. Şimdilerde balıkçılık geçim kaynağı olarak değil, hobi olarak devam etmektedir. Bazı köyleri ve ilçe merkezinde de çok büyük ölçekli olmamakla birlikte, hayvancılık da Gelendost'un geçim kaynakları arasında yer almaktadır.

Belediye başkanları
 Süleyman İshakoğlu (1951-1954)
 Mustafa Kayış (1954-1957)
 Abdullah Kıyak (1957-1960)
 Celal Üyetürk (1960-1962)
 Orhan Tütüncü (1962-1964)
 Ali Duman (1964-1968)
 Yaşar Satılmış (1968-1973)
 Süleyman Coşar (1973-1977)
 Mahmut Yıldırım (1977-1980)
 Mehmet Özcan (1980-1982)
 Mehmet Sezgin (1982-1984)
 Altunay Tunay (1984-1989)
 Halim Kıyak (1989-1999)
 Mustan Sarıhafızoğlu (1999-2004)
 Mehmet Sezgin (2004-2009)
 Halim Kıyak (2009-2014)
 Mehmet Sezgin (2014-   )

Milletvekilleri
 Milletvekili Mustafa Zorlu, XXI. Dönem
 Milletvekili Mevlüt Coşkuner, XXII. Dönem

Kaynakça

Dış bağlantılar

 Gelendost Kaymakamlığı
 Resmi Belediye Sitesi
 Yerelnet: Gelendost

Gelendost


Jefferson Andrés Duque Montoya (Medellín, 17 de mayo de 1987) es un futbolista colombiano que juega como delantero en el Atlético Nacional de la Categoría Primera A de Colombia.

Trayectoria

Depor FC, Deportivo Pereira y Rionegro
Inició su carrera en las inferiores del Depor Fútbol Club de Cartago, donde subió a la categoría profesional en la temporada 2005, aunque estuvo convocado en algunos encuentros de la segunda división no llegó a jugar ningún partido oficial. Luego para 2006 fue traspasado al Deportivo Pereira club en el cual debutaría como jugador profesional.

Posteriormente en 2011 es traspasado al Deportivo Rionegro de la segunda división colombiana donde rápidamente se afianzó como titular y se convirtió en goleador del torneo de segunda división anotando 31 goles en 44 partidos. Su capacidad de definición, sumado a la potencia física y buena pegada que mostró durante el torneo llamaría la atención del Club Atlético Nacional quien conseguiría su traspaso finalizando la temporada.

Atlético Nacional

2012
En 2012 fue transferido al Atlético Nacional, Debutando en la Superliga de Colombia en la cual anotaría un gol con el que le daría la victoria a Atlético Nacional obtener su primer título de este torneo. Frente al Deportes Tolima por la fecha 5 del Torneo Finalización 2012 anotó 2 goles, pero sufrió una rotura de ligamento cruzado que lo dejó fuera de actividad por el resto del 2012, logró marcar 7 goles con el equipo.

2013
El 20 de febrero de 2013 el cuerpo médico le dio el aval para que volviera a práctica con sus compañeros. El 9 de abril de 2013 retornó al equipo como titular por la Copa Colombia 2013, donde anotó 3 goles en la victoria de Atlético Nacional 3-1 al Deportivo Rionegro. Jugó su primer "clásico" ante el Independiente Medellín el 28 de abril de 2013, en el partido convirtió un gol. El 17 de julio de ese año anotó su gol más importante con Nacional en la final del Apertura, en la victoria 2 a 0 de Nacional sobre Independiente Santa Fe, en el partido de vuelta de la final en Bogotá, poniendo el primero de los goles.
Para el segundo semestre del 2013 jugó con el club su primer torneo internacional, la Copa Suramericana, donde desarrolló un buen torneo a pesar de solo convertir un gol (frente a San Paulo en la ida de los cuartos de final). El 17 de noviembre el club se volvió a coronar campeón de la Copa Colombia teniendo un torneo muy destacado marcando 5 goles en 5 partidos, aunque no convirtió en la final. Al finalizar el Torneo Finalización 2013, convirtió 7 goles siendo el goleador del club en el torneo que finalmente ganó el club.

2014
En el 2014 el club ganó La Liga en el primer semestre, manteniendo el título y Duque manteniendo su regularidad en las alineaciones del técnico Juan Carlos Osorio, no obstante, sobre el final del torneo sufrió una nueva lesión en el ligamento cruzado haciendo que se perdiera todo lo que restaba del 2014.

2015
El 15 de marzo de 2015 regresó a las canchas enfrentado al DIM, donde logró marcar un gol al minuto 85 después de más de 289 días sin jugar. El 5 de agosto marcó un doblete en la goleada sobre Deportivo Pasto, el 10 de septiembre volvió a marcar un doblete, esta vez frente al Deportivo Cali y llegó al tope de los goleadores del Finalización 2015. El 27 de septiembre marcó un doblete en la goleada de Nacional 6-1 contra Boyacá Chicó. El 3 de octubre de 2015, jugó su partido número 100 con el Atlético Nacional en la victoria 1 a 0 de su club frente al Jaguares de Córdoba, partido en el cual anotó el único gol.
El 17 de octubre anotó un gol en la goleada de Nacional 0-4 frente alJunior. El 22 de octubre anotó el único gol de partido frente a Patriotas. El 28 de octubre anotó el gol que le dio la victoria a Nacional enfrentando a Alianza Petrolera. El 31 de octubre le anotó un gol a Millonarios, dándole nuevamente la victoria a Nacional. Anotó un gol ante el Independiente Medellín en la semifinal del Torneo Finalización en el cual fue el goleador.

Atlas
El 29 de enero sería oficializado como nuevo delantero del club Atlas FC cedido por un año.
Su primer gol lo marcaría el 12 de febrero por la sexta fecha en el empate a un gol frente al Deportivo Toluca.

Deportivo Cali
El 17 de diciembre de 2016 es confirmado como nuevo jugador del Deportivo Cali de la Categoría Primera A. Debuta el 5 de febrero por la primera fecha de la Liga en la derrota 2 a 0 en su visita al Envigado F. C., tres días después marca su primer gol en la goleada 4 a 0 sobre el Atlético Huila. Su primer doblete de goles lo hace el 22 de abril en la derrota 3 a 1 ante Junior.

El 10 de agosto le da la victoria por la mínima sobre el América de Cali con gol de penal discutido en los cuartos de final de la Copa Colombia 2017.

Monarcas Morelia
El 29 de enero es confirmado como nuevo jugador de los Monarcas Morelia de la Primera División de México. Debuta el 6 de febrero en la derrota 2 por 0 frente a Cimarrones de Sonora por la Copa de México jugando los últimos 2 minutos.

Atlas
El 24 de julio de 2018  vuelve al Club Atlas de Guadalajara. Sus primeros goles los marca el 13 de septiembre en la derrota 3-2 en casa de Atlético Zacatepec por la Copa México. El 27 de octubre marca de nuevo doblete para dar el empate a dos goles en su visita a Club Necaxa.

Santa Fe
En junio de 2019 se confirma como nuevo jugador del Independiente Santa Fe volviendo a Colombia. El 1 de septiembre marca su primer gol con el club en la victoria 2 por 0 sobre Independiente Medellín, el 22 del mismo mes marca su primer doblete en la goleada 3 por 0 sobre Envigado F. C., el 28 marca como visitantes en la goleada 3 por 0 sobre Jaguares de Córdoba.

Atlético Nacional
En enero del 2020 es nuevamente vinculado al Atlético Nacional donde ya había sido figura anteriormente. El 18 de abril del 2021 marca su primer poker de goles en la goleada 7 por 1 sobre Patriotas en la que sería la máxima figura del partido y llegando a los 70 goles con el club paisa para convertirse en el 9 goleador histórico del club.

Fue el segundo goleador colombiano en el mundo y quinto máximo goleador en Sudamérica,  siendo goleador del Apertura 2021 y Copa Colombia 2021 donde se coronaron campeones luego de 4 años sin títulos para el club. En 2022 llegó a los 100 goles convertidos con Atlético Nacional.

Clubes

Estadísticas

Hat-tricks

Palmarés

Títulos nacionales

Distinciones individuales

Referencias

Enlaces externos
 Ficha del futbolista
 Ficha en Atlético Nacional
 Ficha en Soccerway
 Ficha en Transfermarkt

Futbolistas de Medellín
Futbolistas del Deportivo Pereira
Futbolistas del Itagüí Leones
Futbolistas del Atlético Nacional
Futbolistas del Club Atlas de Guadalajara en los años 2010
Futbolistas del Deportivo Cali
Futbolistas del Club Atlético Monarcas Morelia
Futbolistas del Independiente Santa Fe
Nacidos en Medellín

Jefferson Duque


Kirweiler ist der deutsche Name folgender französischer Gemeinden:

 Kirrwiller, Gemeinde im Département Bas-Rhin
 Kirviller, Gemeinde im Département Moselle

Siehe auch:
 Kirrweiler

Kirweiler


Zekaizade Ahmet Irsoy, (1869, İstanbul –  13 Ağustos 1943, İstanbul). Klasik Türk müziği bestekârı. Hafız Mehmed Zekai Dede ile eşi Fatma Hanım'ın iki çocuğundan ikincisi.

Klasik Türk müziğinin iyi bir temsilcisi olup 300 kadar eser vermiştir. Bu eserlerin günümüze kadar ulaşanlarının sayısı 50'den fazla değildir.

Ahmet Irsoy mutlak kulak sahibi idi. Şehir hattı vapurlarının düdüklerinden tanır ve bunların öttükleri zamanda hangi akordda hangi perdeyi tuttuğunu söyleyebilirdi.

Yaşamı
Zekâi Dedezade Ahmet Efendi İstanbul'un Eyüp semtinde Hicri 1286, Miladi 1869 yılında doğdu. Kalenderhane iptidai mektebinde temel öğrenimini gördü. Nesillerdir hafız yetiştiren ailesinin etkisiyle bu yaşlarında hem Kuran'ı ezberlemiş, hem de hattatlık dersi almıştır. Askerî Rüşdiye'de tahsiline devam ederken asıl gayreti Kuran ilimlerinin uzmanı olmaktı ve zamanının en meşhur Kuran okuyucularından Reisülkurra Hoca Süleyman Efendi'den Kuran'ın farklı okunuş tarzlarına dair eğitim aldı. 1884 yılında bu eğitimden icazetnamesini aldı, ancak Rüşdiye'den mezun olamadı. Bundan sonra sekiz yıl boyunca camide derslerine Hoca Raik efendiyle devam ederek bu derslerden de icazet almıştır.

Küçük yaşlarından itibaren müzik yeteneğini fark ettiren Ahmet, babası Zekai Dede'den müzik dersleri almaya başladı. Hızlıca konuya vakıf olan Ahmet, dini ve seküler eserlerle beraber birçok Mevlevi ayini de ezberlemiştir. Mevlevi tarikatının Mevlevihane tabiriyle anılan tekkeleri o dönemde tasavvuf ve dini müzik eğitimi merkezleri olarak işlev göstermekteydi. Genç Ahmet Efendi de bu tarikatın yüksek bir mevkiinde bulunan babası Zekai Dede ile birlikte Bahariye Mevlevihanesi'nde bulunur ve dini müziğin icrasını öğrenirdi. Bu sırada müstakbel meslektaşları Rauf Yekta ve Suphi Ezgi ile tanıştı. 1302/1885 yılında bu dergahın kudümzenbaşı (kudüm çalan) oldu. Dergahın postnişîni Hüseyin Fahreddin Efendi'den Farsça ve ney dersi aldı, nota okumayı öğrendi. 1315/1897 yılına kadar çeşitli müzik eserlerini öğrenirken bir yandan da tasavvuf eğitimine devam etti. Türk ve Arap usûllerini öğrendi. Babasının ölümü üzerine Darüşşafaka'da müzik öğretmeni tayin edildi. 3 yıl sonra Yenikapı Mevlevihanesi'nin de kudümzenbaşı oldu. 1322/1904 yılında Ebussuud Efendi iptidai vakıf mektebinde başöğretmen tayin edildi, ancak vakıf mektepleri dönemin eğitim bakanlığına devredilince bu görevinden ayrıldı. 1330/1912 yılında Sultanahmet Esmakaya Sultan Kızlar Mektebi'nde müzik öğretmeni tayin edildi. Bir sene sonra İmam ve Hatip mektebinde müzik öğretmeni tayin edildi ve birçok öğrenci yetiştirdi.

Kaynakça

Mutlak kulaklılar
Klasik Türk müziği bestecileri
1869 doğumlular
1943 yılında ölenler
İstanbul doğumlu besteciler
İstanbul'da ölenler

Ahmet Irsoy


Leonor Acuña (née à Monte Caseros le 9 décembre 1952) est une linguiste argentine. Depuis 2017, elle est directrice de l'Institut national d'anthropologie et de pensée latino-américain (en espagnol : Instituto Nacional de Antropología y Pensamiento Latinoamericano), un organisme qui dépend du Ministère National de la Culture. Elle a travaillé en tant qu'enseignante et chercheuse dans les domaines de la dialectologie, du contact linguistique, de l'espagnol comme deuxième langue et langue étrangère (ELSE), et de l'éducation bilingue interculturelle.

Biographie
Leonor Acuña est professeure d'enseignement secondaire, normal et adapté, diplômée de la faculté de philosophie et lettres de Buenos Aires (UBA). Elle a travaillé comme enseignante directrice et comme chercheuse à l'université de Buenos Aires. En tant qu'enseignante, elle a fait partie des chaires universitaires d'histoire de la langue, de linguistique diachronique et de dialectologie hispano-américaine. En tant que directrice, elle a été conseillère et secrétaire académique. Entre 2011 et 2013 elle a occupé le poste de vice-doyenne. En tant que chercheuse, elle a participé à divers projets de recherche sur l'enseignement des secondes langues et sur les situations de langues en contact qui ont obtenu un financement du système scientifique argentin (secrétariat de recherche de la UBA, Ministère de la Science et de la Technologie de la République argentine, etc…).

Elle a également été vice-directrice et directrice du laboratoire des langues de la faculté de philosophie et lettres de la UBA entre 1991 et 2000. Elle y a développé une section pour  l'enseignement de l'espagnol comme deuxième langue et langue étrangère, en créant et dirigeant un programme de formation à l'enseignement de l'espagnol comme deuxième langue et langue étrangère, destiné à la formation des professeurs d'espagnol comme langue étrangère. Dans le cadre de ces initiatives, elle a fait partie de l'équipe qui concevait et qui mettait en œuvre un certificat d'espagnol comme langue étrangère approuvé par le Ministère de l'Éducation et le Ministère des Relations extérieures de la République Argentine appelé CELU (en espagnol : Certificado de Español: Lengua y Uso). Ce certificat est adopté par un consortium de plus de 30 universités nationales argentines.

Depuis 1991 elle est chercheuse à l'Institut national d'anthropologie et de pensée latino-américain (INAPL), organisme dépendant du Ministère national de la culture. Dans cette institution elle se consacre à l'étude ethnolinguistique dans des communautés où l'on parle plus d'une langue. Elle a notamment développé ses études et recherches sur l'enseignement des secondes langues, autant en espagnol que dans d'autres langues indigènes. En 2017 elle a été choisie à la suite d'un concours comme directrice de l'INAPL.

Depuis octobre 2021, elle est membre à part entière de l'Académie argentine des lettres.

Références

Liens externes

Naissance en décembre 1952
Femme linguiste
Scientifique argentin

Leonor Acuña


The Mekong Delta ( or simply ), also known as the Western Region () or South-western region (), is the region in southwestern Vietnam where the Mekong River approaches and empties into the sea through a network of distributaries. The Mekong delta region encompasses a large portion of south-western Vietnam of over . The size of the area covered by water depends on the season. Its wet coastal geography makes it an important source of agriculture and aquaculture for the country.

The delta has been occupied as early as the 4th century BC. As a product of Khmer, Vietnamese, Chinese, and French settlement in the region, the delta and its waterways have numerous names, including the Khmer term Bassac to refer to the lower basin and the largest river branch flowing through it.
After the 1954 Geneva Conference, Vietnam was split into two with South Vietnam inheriting the southern half of Vietnam becoming the State of Vietnam and eventually the Republic of Vietnam, also known as South Vietnam, with their own administrative states (see :Category:Provinces of South Vietnam). After 1975, the Mekong Delta ceased being a part of the Republic of Vietnam, succeeded by the current Vietnamese nation. Today, the region comprises 12 provinces: Long An, Đồng Tháp, Tiền Giang, An Giang, Bến Tre, Vĩnh Long, Trà Vinh, Hậu Giang, Kiên Giang, Sóc Trăng, Bạc Liêu, and Cà Mau, along with the province-level municipality of Cần Thơ.

The Mekong Delta has been dubbed a 'biological treasure trove'. Over 1,000 animal species were recorded between 1997 and 2007 and new species of plants, fish, lizards, and mammals have been discovered in previously unexplored areas, including the Laotian rock rat, thought to be extinct. The low-lying coastal geography of the region makes it vulnerable to climate change caused sea level rise, alongside related issues such as coastal erosion and saltwater intrusion.

History

Funan and Chenla period

The Mekong Delta was likely inhabited long since prehistory with the civilizations of Funan and Chenla maintaining a presence in the Mekong Delta for centuries. Archaeological discoveries at Óc Eo and other Funanese sites show that the area was an important part of the Funan civilization, bustling with trading ports and canals as early as in the first century AD and extensive human settlement in the region may have gone back as far as the 4th century BC. While there is no clear consensus on the ethnic makeup of those living in the region during the Funan, archaeologists suggest that they may have had connections to Austroasiatic people. Khmer inscriptions appear during the Chenla period.

Angkor Borei is a site in the Mekong Delta that existed between 400 BC-500 AD. This site had extensive maritime trade networks throughout Southeast Asia and with India, and is believed to have possibly been the ancient capital to the civilization of Funan.

Cambodian and Champa incursions
In the early 15th century, Champa began mounting several incursions in the Mekong Delta. The declining Kingdom of Cambodia asked the Chinese Ming Empire for intervention in 1408 and 1414. Despite that, in 1421 Indravarman VI of Champa seized and annexed the eastern part of the Mekong Delta, including the marketplace town of Bien Hoa. He installed a statue of Tribhuvanākrānta (Visnu) there to mark the southern most extent of Champa. In 1757, Vietnamese lords had acquired control of Cà Mau. By the 1860s, French colonists had established control over the Mekong Delta and established the colony of French Cochinchina.

Vietnamese period

The Vietnamese acquisition of the Mekong Delta can be divided into two phases:

Marriage agreement and interventions, 1620–1698
In 1621, Lord Nguyễn Phúc Nguyên arranged a contract marriage between his daughter Nguyễn Phúc Ngọc Vạn and Cambodian king Chey Chettha II in exchange to the establishment of a Vietnamese trade port in town of Prei Nokor (now Ho Chi Minh City) and tax exemptions for Vietnamese settlers moving into the area. Vice versa, the Nguyễn will help Cambodia politically and militarily to counter against Ayutthaya Kingdom (Siamese) pressures. Earliest Vietnamese settlements in the Mekong Delta appeared and centered around Đồng Nai and Mỗi Xoài (today Bà Rịa–Vũng Tàu).

In 1658, without any excuses, the Nguyễn invaded Cambodia and deposed the only Khmer Muslim king Ramathipadi I (Sultan Ibrahim). 16 years later, the Nguyễn again militarily interfered Cambodian internal royal affairs, putting Prince Ang Nan into power. The Nguyễn invited fleeing Chinese refugees to settle in Mekong River entrance towns of Mỹ Tho and Biên Hoà In 1688, the Chinese revolted against Nguyễn lords. King Ang Nan died in 1691, and the revolt was soon resolved.

After fully subjugating Champa in 1697, the Nguyễn lords sent marquis Nguyễn Hữu Cảnh and a small expedition to annex Prei Nokor, renamed it to Saigon, establishing Vietnamese administrative structures, and explore deep into the lower Mekong Delta from Mỹ Tho to An Giang. King Chey Chettha IV of Cambodia tried to stop the Vietnamese but was defeated by Nguyễn Hữu Cảnh in 1700. In February 1700, he invaded Cambodia from An Giang. In March, the Vietnamese expedition under Cảnh and a Chinese general Trần Thượng Xuyên (Chen Shangchuan) defeated the main Cambodian army at Bích Đôi citadel, king Chey Chettha IV took flight while his nephew Ang Em surrendered to the invaders as the Vietnamese captured Phnom Penh. As a result, Saigon and Long An were officially obtained by the Nguyễn, more Vietnamese settlers moved into the new conquered lands. In 1708, Mạc Cửu of Hà Tiên also pledged loyalty to the Nguyễn lords.

Conquest of the Mekong Delta, 1754–1757
In the 18th century, the edges of the Mekong Delta bordering with Cambodia had been mainly inhabited by isolated communities of Shafi'i Chams and Islamic Cham–Malays collectively known as the Cham Barw or Côn Man (Kunlun) by Vietnamese sources, while most of the Delta remained under Cambodian control. Under the reign of king Chey Chettha V, in 1750 he began subduing and persecuting the Cham–Malay Muslims, who at the time were close allies of the Nguyễn lords. Using that pretext, Lord Nguyễn Phúc Khoát launched an full-scale invasion of Cambodia in 1754, with the army under the command of general Nguyễn Cư Trinh. 10,000 Vietnamese troops divided into two groups, rolled into Cambodia and completely flattened Cambodian resistance and easily captured its capital Phnom Penh in summer of 1754. King Chey Chettha V fled to Longvek.

The Muslims rose up and joined the Vietnamese chasing the Cambodians. Due to heavy spring rain, the Muslim segment lost contact with the main army of Nguyễn Cư Trinh, and were surrounded by 10,000 Cambodians at Vô Tà Ân in early 1755. Muslim troops piled carts and wagons into a defensive perimeter and stood their ground against Cambodian attacks until being relieved by Nguyễn Cư Trinh. With the help of mediation by Mạc Thiên Tứ of Hà Tiên, a ceasefire agreement was reached between King Chey Chettha V and Lord Nguyễn Phúc Khoát in 1756: Cambodia ceded Gò Công and Tân An to the Vietnamese, Chey Chettha V was deposed, while Ang Tong was restored as King of Cambodia. Ang Tong offered the Nguyễn two districts of Trà Vinh (Preah Trapeang) and Ba Thắc (Bassac) as tributes.

In 1757, Ang Tong died and was succeeded Outey II. With the help of the Nguyễn Lords and Pricipality of Hà Tiên, Outey II regained the throne from usurpers. He gave all remaining Mekong Delta lands to Mạc Thiên Tứ, and Mạc Thiên Tứ swapped all these areas to the Nguyễn in exchange for the Mạc clan's total autonomy in Hà Tiên. The new lands were divided into two districts: Rạch Giá and Cà Mau. By 1757, all of today's Mekong Delta including the Cape Cà Mau firmly came under Vietnamese control.

Nguyễn dynasty, French and modern period
In 1802 Nguyễn Ánh crowned himself emperor Gia Long and unified all the territories comprising modern Vietnam, including the Mekong Delta.

Upon the conclusion of the Cochinchina Campaign in the 1860s, the area became part of Cochinchina, France's first colony in Vietnam, and later, part of French Indochina. Beginning during the French colonial period, the French patrolled and fought on the waterways of the Mekong Delta region with their Divisions navales d'assaut (Dinassaut), a tactic which lasted throughout the First Indochina War, and was later employed by the US Navy Mobile Riverine Force. During the Vietnam War—also referred to as the Second Indochina War—the Delta region saw savage fighting between Viet Cong (NLF) guerrillas and the US 9th Infantry Division and units of the United States Navy's swift boats and hovercraft (PACVs) plus the Army of the Republic of Vietnam 7th, 9th, and 21st Infantry Divisions. As a military region the Mekong Delta was encompassed by the IV Corps Tactical Zone (IV CTZ).

In 1975, North Vietnamese soldiers and Viet Cong soldiers launched a massive invasion in many parts of South Vietnam. While I, II, and III Corps collapsed significantly, IV Corps was still highly intact due to under Major General Nguyen Khoa Nam overseeing strong military operations to prevent VC taking over any important regional districts. Brigadier General Le Van Hung, the head of 21st Division commander, stayed office in Can Tho to continue defending successfully against VC. On 29 April 1975, the last U.S. Consul General Terry McNamara and his diplomats evacuated by marine boat from Can Tho to the South China Sea. When the South Vietnamese President Duong Van Minh ordered unconditional surrender, both ARVN generals in Can Tho, General Le Van Hung and Nguyen Khoa Nam, committed suicide. At Binh Thuy Air Base some ARVN soldiers and air base personnel who defended the air base were evacuated by helicopters and several jet fighters to Thailand shortly after hearing Minh's surrender. Within hours, VC soldiers occupied the base and captured those ARVN and air base personnel who didn't escape. In My Tho, Brigadier General Tran Van Hai, who was in charged protecting National Highway 4 (now NH1A) from Saigon to Can Tho, committed suicide. Tran was one of the three ARVN generals who refused to be evacuated by American when the North Vietnamese soldiers invaded Saigon. Several ARVN soldiers continued to fight against the VC but later either surrendered or disbanded when faced with VC counterattacks.

In the late 1970s, the Khmer Rouge regime attacked Vietnam in an attempt to reconquer the Delta region. This campaign precipitated the Vietnamese invasion of Cambodia and subsequent downfall of the Khmer Rouge.

Geography

The Mekong Delta, as a region, lies immediately to the west of Ho Chi Minh City (also called Saigon by locals), roughly forming a triangle stretching from Mỹ Tho in the east to Châu Đốc and Hà Tiên in the northwest, down to Cà Mau at the southernmost tip of Vietnam, and including the island of Phú Quốc.

The Mekong Delta region of Vietnam displays a variety of physical landscapes, but is dominated by flat flood plains in the south, with a few hills in the north and west. This diversity of terrain was largely the product of tectonic uplift and folding brought about by the collision of the Indian and Eurasian tectonic plates about 50 million years ago. The soil of the lower Delta consists mainly of sediment from the Mekong and its tributaries, deposited over thousands of years as the river changed its course due to the flatness of the low-lying terrain.

The present Mekong Delta system has two major distributary channels, both discharging directly into the East Sea. The river carries over 160 million tons of sediment, including 6.5 million tons of sand, each year. Historic sediment loads are estimated to be higher, but have been reduced due to damming for hydropower in the upper reaches of the Mekong River Basin, and sand mining in the riverbed. Sediment is the driving factor in building the delta seaward (progradation), and upward (aggradation) from seasonal flooding, and is counteracted by coastal erosion and sea level rise.

The Holocene history of the Mekong Delta shows delta progradation of about 200 km during the last 6 kyr. During the Middle Holocene the Mekong River was discharging waters into both the East Sea and the Gulf of Thailand. The water entering the Gulf of Thailand was flowing via a palaeochannel located within the western part of the delta; north of the Camau Peninsula.
Upper Pleistocene prodeltaic and delta front sediments interpreted as the deposits of the palaeo-Mekong River were reported from central basin of the Gulf of Thailand.

The Mekong Delta is the region with the smallest forest area in Vietnam.  or 7.7% of the total area are forested as of 2011. The only provinces with large forests are Cà Mau Province and Kiên Giang Province, together accounting for two-thirds of the region's forest area, while forests cover less than 5% of the area of all of the other eight provinces and cities.

Coastal erosion

From 1973 to 2005, the Mekong Delta's seaward shoreline growth decreased gradually from a mean of 7.8 m/yr to 2.8 m/yr, becoming negative after 2005, with a retreat rate of −1.4 m/yr. The net deltaic land area gain has also been slowing, with the mean rate decreasing from 4.3 km2/yr (1973–1979) to 1.0 km2 yr (1995–2005), and then to −0.05 km2/yr (2005–2015). Thus, in about 2005, the subaerial Mekong Delta transitioned from a constructive mode to an erosional (or destructive) mode.

Climate change concerns
Being a low-lying coastal region, the Mekong Delta is particularly susceptible to floods resulting from rises in sea level due to climate change. The Climate Change Research Institute at Cần Thơ University, in studying the possible consequences of climate change, has predicted that, besides suffering from drought brought on by seasonal decrease in rainfall, many provinces in the Mekong Delta will be flooded by the year 2030. The most serious cases are predicted to be the provinces of Bến Tre and Long An, of which 51% and 49%, respectively, are expected to be flooded if the sea level rises by . Plans are currently being made to breach dykes in the upper Mekong delta, as a sedimentation enhancing strategy. This will not only increase the water retention capacity of the upper delta region, alleviating pressure on the lower delta, but also reintroduce sediment-rich water which may result in land elevation. Another problem caused by climate change is the increasing soil salinity near the coasts. Bến Tre Province is planning to reforest coastal regions to counter this trend.

The duration of inundations at an important road in the city of Can Tho is expected to continue to rise from the current total of 72 inundated days per year to 270 days by 2030 and 365 days by 2050. This is attributed to the combined influence of sea-level rise and land subsidence, which occurs at about  annually.
Several projects and initiatives on local, regional and state levels work to counter this trend and save the Mekong Delta. For example, there exists a programme for integrated coastal management that is supported by Germany and Australia.

In August 2019, a Nature Communications study using an improved measure of elevation estimation, found that the delta was much lower than previous estimates, only a mean  above sea level, with 75% of the delta—an area where 12 million people currently live—falling below . It is expected that a majority of the delta will be below sea level by 2050.

Demographics

The inhabitants of the Mekong Delta region are predominantly ethnic Vietnamese. It is home to the largest population of Khmer outside of Cambodia. The Khmer minority population live primarily in the Trà Vinh, Sóc Trăng, and Muslim Chăm in Tân Châu, An Giang provinces. There are also sizeable Hoa (ethnic Chinese) populations in the Kiên Giang, and Trà Vinh provinces. The region had a population of 17.33 million people in 2011.

The population of the Mekong Delta has been growing relatively slowly in recent years, mainly due to out-migration. The region's population only increased by 471,600 people between 2005 and 2011, while 166,400 people migrated out in 2011 alone. Together with the central coast regions, it has one of the slowest growing populations in the country. Population growth rates have been between 0.3% and 0.5% between 2008 and 2011, while they have been over 2% in the neighbouring southeastern region. Net migration has been negative in all of these years. The region also has a relatively low fertility rate, at 1.8 children per woman in 2010 and 2011, down from 2.0 in 2005.

Provinces

Economy

The Mekong Delta is by far Vietnam's most productive region in agriculture and aquaculture, while its role in industry and foreign direct investment (FDI) is much smaller.

Agriculture
2.6 million ha in the Mekong Delta are used for agriculture, which is one fourth of Vietnam's total. Due to its mostly flat terrain and few forested areas (except for Cà Mau Province), almost two-thirds (64.5%) of the region's land can be used for agriculture. The share of agricultural land exceeds 80% in Cần Thơ and neighbouring Hậu Giang Province and is below 50% only in Cà Mau Province (32%) and Bạc Liêu Province (42%). The region's land used for growing cereals makes up 47% of the national total, more than northern and central Vietnam combined. Most of this is used for rice cultivation.

Rice output in 2011 was 23,186,000t, 54.8% of Vietnam's total output. The strongest producers are Kiên Giang Province, An Giang Province, and Đồng Tháp Province, producing over 3 million tonnes each and almost 11 million tonnes together. Any two of these provinces produce more than the entire Red River Delta. Only three provinces produce less than 1 million tonnes of rice (Bạc Liêu Province, Cà Mau Province, Bến Tre Province).

Fishery
The Mekong Delta is also Vietnam's most important fishing region. It has almost half of Vietnam's capacity of offshore fishing vessels (mostly in Kien Gian with almost 1/4, Bến Tre, Cà Mau, Tiền Giang, Bạc Liêu). Fishery output was at 3.168 million tons (58.3% of Vietnam) and has experienced rapid growth from 1.84mt in 2005. All of Vietnam's largest fishery producers with over 300kt of output are in the Mekong Delta: Kiên Giang, Cà Mau, Đồng Tháp, An Giang, and Bến Tre.

Despite the region's large offshore fishing fleet, 2/3 (2.13 million tonnes out of Vietnam's total of 2.93) of fishery output actually comes from aquaculture.

December 2015, aquaculture production was estimated at 357 thousand tons, up 11% compared to the same period last year, bringing the total aquaculture production 3516 thousand tons in 2015, up 3.0% compared to the same period. Although aquaculture production has increased overall, aquaculture still faces many difficulties coming from export markets.

Industry and FDI

The Mekong Delta is not strongly industrialized, but is still the third out of seven regions in terms of industrial gross output. The region's industry accounts for 10% of Vietnam's total as of 2011. Almost half of the region's industrial production is concentrated in Cần Thơ, Long An Province and Cà Mau Province. Cần Thơ is the economic center of the region and more industrialized than the other provinces. Long An has been the only province of the region to attract part of the manufacturing booming around Ho Chi Minh City and is seen by other provinces as an example of successful FDI attraction. Cà Mau Province is home to a large industrial zone including power plants and a fertiliser factory.

Accumulated foreign direct investment in the Mekong Delta until 2011 was $10.257bn. It has been highly concentrated in a few provinces, led by Long An and Kiên Giang with over $3bn each, Tiền Giang and Cần Thơ (around 850m), Cà Mau (780m) and Hậu Giang (673m), while the other provinces have received less than 200m each. In general, the performance of the region in attracting FDI is evaluated as unsatisfactory by local analysts and policymakers.
Companies from Ho Chi Minh City have also invested heavily in the region. Their investment from 2000 to June 2011 accounted for 199 trillion VND (almost $10bn).

Infrastructure

The construction of the Cần Thơ Bridge, a cable-stayed bridge over the largest distributary of the Mekong River, was completed on April 12, 2010, three years after a collapse that killed 54 and injured nearly 100 workers. The bridge replaces the ferry system that currently runs along National Route 1, and links Vĩnh Long Province and Cần Thơ city. The cost of construction is estimated to be 4.842 trillion Vietnamese đồng (approximately 342.6 million United States dollars), making it the most expensive bridge in Vietnam.

Culture

Life in the Mekong Delta revolves much around the river, and many of the villages are often accessible by rivers and canals rather than by road.

The region is home to cải lương, a form of Kinh/Vietnamese folk opera. Cai Luong Singing appeared in Mekong Delta in the early 20th century. Cai Luong Singing is often performed in the soundtrack of guitar and zither. Cai Luong is a kind of play telling a story. A sort of play often includes two main parts: the dialogue part and the singing part to express their thoughts and emotions.

Cuisine
The Mekong Delta cuisine relies heavily on fresh products which is abundant in the new land with heavy use of seafoods and unique ingredients of the region such as palm sugar, basa fish and wild herbs and flowers such as điên điển, so đũa, kèo nèo. The history of the region being a newly settled area reflects on its cuisine, with Ẩm thực khẩn hoang or Settlers cuisine means dishes are prepared fresh from wild and newly-caught ingredients. The cuisine is also influenced by Khmer, Cham and Chinese settlers. This differs itself from the cuisine of other regions of Vietnam.

Literature and movies
Nguyễn Ngọc Tư, an author from Cà Mau province, has written many popular books about life in the Mekong Delta such as:

Ngọn đèn không tắt (The Inextinguishable Light, 2000)
Ông ngoại (Grandpa, 2001)
Biển người mênh mông (The Ocean of People, 2003)
Giao thừa (New Year's Eve, 2003)
Nước chảy mây trôi (Flowing Waters, Flying Clouds, 2004)
Cánh đồng bất tận (The Endless Field, 2005)

The 2004 film The Buffalo Boy is set in Cà Mau province.

Some Vietnamese films on the topic of life in the Mekong Delta attract the attention of a large audience: Tình Mẫu Tử (Mother and child love, 2019), Phận làm dâu (Bride's fate, 2018), etc.

See also
GMS Environment Operations Center
Greater Mekong Sub-region Academic and Research Network
Mekong Basin Disease Surveillance

Notes

References

Further reading
Renaud, F. G. and C. Kuenzer (2012): The Mekong Delta System. Interdisciplinary Analyses of a River Delta (=Springer Environmental Science and Engineering). Dordrecht: Springer. .
Kuenzer, C. and F. G. Renaud (2012): Climate Change and Environmental Change in River Deltas Globally. In: Renaud, F. G. and C. Kuenzer (eds.): The Mekong Delta System. Interdisciplinary Analyses of a River Delta (=Springer Environmental Science and Engineering). Dordrecht: Springer, pp. 7–48.
Renaud F. G. and C. Kuenzer (2012): Introduction. In: Renaud, F. G. and C. Kuenzer (eds.): The Mekong Delta System. Interdisciplinary Analyses of a River Delta (=Springer Environmental Science and Engineering). Dordrecht: Springer, pp. 3–6.
Moder, F., C. Kuenzer, Z. Xu, P. Leinenkugel and Q. Bui Van (2012): IWRM for the Mekong Basin. In: Renaud, F. G. and C. Kuenzer (eds.): The Mekong Delta System. Interdisciplinary Analyses of a River Delta (=Springer Environmental Science and Engineering). Dordrecht: Springer, pp. 133–166.
Klinger, V., G. Wehrmann, G. Gebhardt and C. Kuenzer (2012): A Water related Web-based Information System for the Sustainable Development of the Mekong Delta. In: Renaud, F. G. and C. Kuenzer (eds.): The Mekong Delta System. Interdisciplinary Analyses of a River Delta (=Springer Environmental Science and Engineering). Dordrecht: Springer, pp. 423–444.
Gebhardt, S., L. D. Nguyen and C. Kuenzer (2012): Mangrove Ecosystems in the Mekong Delta. Overcoming Uncertainties in Inventory Mapping Using Satellite Remote Sensing Data. In: Renaud, F. G. and C. Kuenzer (eds.): The Mekong Delta System. Interdisciplinary Analyses of a River Delta (=Springer Environmental Science and Engineering). Dordrecht: Springer, pp. 315–330.
Kuenzer, C., H. Guo, J. Huth, P. Leinenkugel, X. Li and S. Dech (2013): Flood Mapping and Flood Dynamics of the Mekong Delta. ENVISAT-ASAR-WSM Based Time-Series Analyses. In: Remote Sensing 5, pp. 687–715. DOI: 10.3390/rs5020687.
Gebhardt, S., J. Huth, N. Lam Dao, A. Roth and C. Kuenzer (2012): A comparison of TerraSAR-X Quadpol backscattering with RapidEye multispectral vegetation indices over rice fields in the Mekong Delta, Vietnam. In: International Journal of Remote Sensing 33 (24), pp. 7644–7661.
Leinenkugel, P., T. Esch and C. Kuenzer (2011): Settlement detection and impervious surface estimation in the Mekong Delta using optical and SAR remote sensing data. In: Remote Sensing of Environment 115 (12), pp. 3007–3019.
Kuenzer, C., I. Klein, T. Ullmann, E. Foufoula-Georgiou, R. Baumhauer and S. Dech (2015): Remote Sensing of River Delta Inundation: Exploiting the Potential of Coarse Spatial Resolution, Temporally-Dense MODIS Time Series. In: Remote Sensing 7, pp. 8516-8542. DOI: 10.3390/rs70708516.
Kuenzer, C., H. Guo, I. Schlegel, V. Tuan, X. Li and S. Dech (2013): Varying scale and capability of envisat ASAR-WSM, TerraSAR-X scansar and TerraSAR-X Stripmap data to assess urban flood situations: A case study of the mekong delta in Can Tho province. In: Remote Sensing 5 (10), pp. 5122-5142. DOI: 10.3390/rs5105122.

External links
The WISDOM Project, a Water related Information System for the Mekong Delta
Image Google map of the Mekong Delta.
Fruits found at Mekong Delta

Climate change
Mekong Delta Climate Change Forum 2009 Documents. International Centre for Environmental Management.
Release of arsenic to deep groundwater in the Mekong Delta, Vietnam, linked to pumping-induced land subsidence.

Mekong River
River deltas of Asia
Landforms of Vietnam
Regions of Vietnam
Biosphere reserves of Vietnam
Landforms of the South China Sea
Landforms of An Giang province
Landforms of Bạc Liêu province
Landforms of Bến Tre province
Landforms of Cà Mau province
Landforms of Đồng Tháp province
Landforms of Hậu Giang province
Landforms of Kiên Giang province
Landforms of Long An province
Landforms of Sóc Trăng province
Landforms of Tiền Giang province
Landforms of Trà Vinh province
Landforms of Vĩnh Long province
Landforms of Cần Thơ

Mekong Delta


بطولة كأس العالم للأندية لكرة القدم 2008 أقيمت في اليابان في الفترة ما بين 11 ديسمبر و21 ديسمبر 2008، وفاز بلقبها نادي مانشستر يونايتد الإنجليزي.

الفرق المشاركة
 بطل دوري أبطال أفريقيا : الأهلي (مصر)
 بطل دوري أبطال آسيا : غامبا أوساكا (اليابان)
 بطل كأس ليبرتادوريس : ليغا دو كيتو (الإكوادور)
 بطل دوري أبطال أوروبا : مانشستر يونايتد (إنجلترا)
 بطل كأس الكونكاكاف : نادي باتشوكا (المكسيك)
 بطل أوقيانوسيا : وايتاكيري يونايتد (نيوزيلندا)
 وصيف دوري أبطال آسيا : أديلايد يونايتد (أستراليا)

الدور الأول

الدور الثاني

الدور قبل النهائى

مباراة المركز الخامس

مباراة المركز الثالث

المباراة النهائية

الترتيب النهائي
 المركز الأول مانشستر يونايتد
 المركز الثاني ليجا دو كيتو
 المركز الثالث غامبا أوساكا
 المركز الرابع باتشوكا المكسيكى
 المركز الخامس أديلايد يونايتد
 المركز السادس الأهلى المصري
 المركز السابع وايتاكيري يونايتد النيوزيلندي

البطولة

خروج المغلوب

الدور التمهيدي
 أديلايد يونايتد × وايتاكيرى يونايتد (1:2)

الدور ربع النهائى
 أديلايد يونايتد × غامبا أوساكا (1:0)
 نادي الأهلي المصري × نادي باتشوكا (4:2)

الدور نصف نهائي
 مانشستر يونايتد × غامبا أوساكا (3:5)
 نادي باتشوكا × نادي ليجا دو كيتو (2:0)

مباراة تحديد المركز الخامس
 نادي الأهلي المصري × أديلايد يونايتد (1:0)

مباراة تحديد المركز الثالث
 نادي باتشوكا × غامبا أوساكا (1:0)

النهائي
 مانشستر يونايتد × نادي ليجا دو كيتو (0:1)

جوائز البطولة

هداف البطولة

ثلاثة أهداف
 واين روني (مانشستر)(هداف البطولة)

هدفين
 ياسوهيتو إندو (غامبا)
 ماساتو يامازاكي (غامبا)
 كريستيان خيمينيز (باتشوكا)

هدف
 داميان ألفاريز (باتشوكا)
 كلاوديو بيلير (ليجا دو كيتو)
 لويس بولانيوس (ليجا دو كيتو)
 كريستيانو (أديلايد)
 ترافيز دود (أديلايد)
 أمادو فلافيو (الأهلي)
 دارين فليتشر (مانشستر)
 هيديو هاشيموتو (غامبا)
 لويس مونتس (باتشوكا)
 كريستيانو رونالدو (مانشستر)
 باول سيمان (وايتاكيرى)
 نيمانيا فيديتش (مانشستر)
 ماساتو يامازاكي (غامبا)

هدف في مرماه
 فاوستو بينتو (باتشوكا للأهلي المصري)

أفضل لاعب
 الأول : واين روني.مانشستر يونايتد
 الثاني : كريستيانو رونالدو. مانشستر يونايتد
 الثالث : أليخاندرو مانكوسو. ليغا دو كيتو

جائزة اللعب النظيف
 أديلايد الأسترالى

مراجع

أحداث ديسمبر 2008 الرياضية
كرة القدم الأسترالية في 2008
كرة القدم الإكوادورية في 2008
كرة القدم الإنجليزية في 2008-09
كرة القدم المصرية في موسم 2008–09
كرة القدم المكسيكية في 2008-09
كرة القدم اليابانية في 2008
كرة القدم في 2008
كرة القدم في يوكوهاما
كرة قدم نيوزيلندية في 2008-09
مسابقات كأس العالم للأندية لكرة القدم
منافسات رياضية في طوكيو
منافسات رياضية في يوكوهاما
منافسات كرة قدم دولية للأندية تستضيفها اليابان

كأس العالم للأندية 2008


كيزو أوبوتشي ؛ (25 يونيو 1937 - 14 مايو 2000) كان سياسي ياباني شغل منصب رئيس الوزراء الياباني الرابع والثمانون.

روابط خارجية

مراجع

سياسيو الحزب الليبرالي الديمقراطي الياباني
أشخاص من غونما (محافظة)
خريجو جامعة واسيدا
رؤساء وزراء اليابان
رؤساء وزراء اليابان القرن 20
سياسيون من محافظة غونما
مواليد 1937
وزراء خارجية اليابان
وفيات 2000
وفيات بسبب مرض دماغي وعائي
وفيات في طوكيو

كيزو أوبوتشي


Kopal je naziv za stablo smole, posebno aromatskih smola od stabla kopal (Burseraceae) kojim su se koristile kulture prekolumbijskih naroda u Srednjoj Americi za ceremonijalno spaljivanje i za druge svrhe. Općenitije, pojam kopal opisuje smolaste tvari u srednjem stupnju polimerizacije i stvrdnjavanja "gumastijih" smola i jantara.

Riječ kopal potječe iz nahuatlanskog jezika, od riječi copalli, što znači "tamjan".

Kopal još uvijek koriste brojni autohtoni narodi Meksika i Srednje Amerike kao tamjan, tijekom obreda u znojnim kućama i obreda svetkovanja gljiva. Postoji u različitim oblicima. Tvrdi žuti kopal nalik jantaru jeftinija je verzija. Bijeli kopal, tvrda je, mliječna, ljepljiva tvar, skuplja verzija iste smole.

Kopalna smola sa stabla Hymenaea verrucose (Fabaceae) nalazi se u istočnoj Africi i koristi se u tamjanu. Do 18. stoljeća Europljani su ga otkrili kao vrijedan sastojak u izradi dobrog laka za drvo. Postao je naširoko korišten u proizvodnji namještaja i kočija. Ponekad se koristio i kao lak za slike. Do kraja 19. i početka 20. stoljeća proizvođači lakova u Engleskoj i Americi počeli su ga koristiti na vagonima vlakova, što je uvelike povećalo njegovu potražnju. 1859. Amerikanci su činili 68% istočnoafričke trgovine, koju je kontrolirao sultan Zanzibara, a Njemačka je obuhvaćala 24%. Američki građanski rat i stvaranje Sueskog kanala doveli su do toga da su Njemačka, Indija i Hong Kong zauzeli većinu trgovine do kraja tog stoljeća.

Istočna Afrika je očito imala veću količinu polufosiliziranog kopala, koji se nalazi jedan ili dva metra ispod živih stabala kopala, iz korijena drveća koje je možda živjelo tisuće godina ranije. Polufosilni kopal proizvodi tvrđi lak.

Polufosilni kopal također je dobro poznat iz Novog Zelanda ( kauri guma iz drveta Agathis australis ( Araucariaceae )), Japana, Dominikanske Republike, Kolumbije i Madagaskara. Često ima inkluzije i ponekad se prodaje kao "mladi jantar". Kada se obrađuje ili poboljšava u autoklavu (kao što se ponekad radi s industrijaliziranim baltičkim jantarom) koristi se za nakit. U svom prirodnom stanju kopal se može lako razlikovati od starog jantara po svjetlijoj boji citrina i po površini koja postaje ljepljiva ako se na nju stavi kapljica acetona ili kloroforma.

Kopal koji je djelomično mineraliziran poznat je kao kopalin .

Izvori

Vanjske poveznice

 https://en.wikisource.org/wiki/1911_Encyclop%C3%A6dia_Britannica/Copal

Materijali
Biljni proizvodi

Kopal


Acanthonema, nekadašnji rod cvjetnica iz porodice gesnerijevki, danas se vodi kao sinonim za Streptocarpus Lindl.

U njega su uključivane dvije vrste  Acanthonema diandrum i  Acanthonema strigosum raširene po državama uz Gvinejski zaljev (Nigerija, Kamerun, Gabon, Fernando Pó). Obično rastu po vlažnim stijenama i stjenovitim obalama rijeka, dijelom epifitički na donjim dijelovima stabala obraslih mahovinom (Burtt 1963). Stabljika je niska, ima jedan list a korijen je vlaknast.

Opisao ga je Hook. f. 1862.

Vrste
 Acanthonema diandrum B.L. Burtt = Streptocarpus diandra (Engl.) Nishii & Mich.Möller
 Acanthonema strigosum Hook. f. =  Streptocarpus strigosus (Hook.f.) Nishii & Mich.Möller

Izvori

Gesnerijevke

Acanthonema (Gesneriaceae)


Whale Cove is a small cove, approximately one-third of a mile (0.5 km) in diameter, located on the Pacific Coast of Oregon in the United States, approximately 1.4 mi (2.3 km) south of the city of Depoe Bay.  The cove is located at approximately 44 deg 44 min N latitude.

The ocean portion of the cove is protected as a marine reserve, and land portions of the cove are protected as parts of Rocky Creek State Scenic Viewpoint and Oregon Islands National Wildlife Refuge.

Drake theory

In 1978, British amateur historian Bob Ward proposed that Whale Cove was the location where Francis Drake spent the summer of 1579 during his circumnavigation of the globe by sea. The exact location of Drake's landing spot, at which he claimed a portion of the west coast of North America as "New Albion", has been claimed to be identified by proponents of more than twenty sites. The officially recognized Drake landing site is at the Drakes Bay Historic and Archaeological District National Landmark in northern California on the coast of Marin County.

Ward proposed Whale Cove as the actual spot of Drake's landing based on its similarity to a 16th-century map made by Jodocus Hondius. Ward theorized that Drake may have conspired with Queen Elizabeth I to mislead the Spanish about the true location of the cove to keep the Spanish from discovering Puget Sound, which Ward believes that Drake thought was the Northwest Passage.

One longstanding puzzling feature of the Hondius map is the small island on the peninsula protecting the cove. According to Ward, a narrow strip of the peninsula protecting Whale Cove "has a strip through which water flows at high tide" turning 80% of the peninsula into an island.

Navigation

Whale Cove remains an unnavigable bay in a dangerous part of the Oregon coast:  mariners are advised to stay at least  offshore for the distance one mile north of Whale Cove to one mile south of Whale Cove.  Whale Cove is not considered a usable bay by any size of vessel.

References

Further reading
Samuel Bawlf, The Secret Voyage of Sir Francis Drake, Penguin Books,

Coves of the United States
Bays of Oregon
Pre-statehood history of Oregon
Oregon Coast
Lakes of Lincoln County, Oregon

Whale Cove (Oregon)


Hagen-Altenhagen, Almanya'nın Kuzey Ren-Vestfalya eyaletinde, Hagen kentine bağlı idari bölge. Hagen'in en eski semtleri arasında kabul edilir. Semt, İkinci Dünya Savaşı sonrası hızla yoksullaşarak alt gelir tabakalarının oturduğu bir bölgeye dönüştü.

Hagen'in semtleri

Hagen-Altenhagen


مجلة وورد سوكر  هي مجلة رياضية إنجليزية، تطبع بواسطة (IPC Media) وهي متخصصة في مجال كرة القدم، تشتهر بجوائزها (أفضل لاعب، أفضل مدرب وأفضل فريق) والتي أنشأتها عام 1982.

وفي عام 2005 أضافت إليها (أفضل لاعب ناشئ وأفضل حكم). في عام 1999 أعلنت المجلة عن أفضل 100 لاعب في القرن العشرين. في عام 2011 اختارت المجلة أفضل 11 لاعب في التاريخ. احتفلت المجلة في عام 2010 بذكرى الخمسين لتأسيس المجلة.

الفائزون بجوائز المجلة

أفضل لاعب في العام
 2019 -  ليونيل ميسي، برشلونة
 2018 -  لوكا مودريتش، ريال مدريد
 2017 -  كريستيانو رونالدو، ريال مدريد
 2016 -  كريستيانو رونالدو، ريال مدريد
 2015 -  ليونيل ميسي، برشلونة
 2014 -  كريستيانو رونالدو، ريال مدريد
 2013 -  كريستيانو رونالدو، ريال مدريد
 2012 -  ليونيل ميسي، برشلونة (47.33%)
 2011 -  ليونيل ميسي، برشلونة (60.2%)
 2010 -  تشافي، برشلونة (25.8%)
 2009 -  ليونيل ميسي، برشلونة (45%)
 2008 -  كريستيانو رونالدو، مانشستر يونايتد (48%)
 2007 -  كاكا، إيه سي ميلان (52%)
 2006 -  فابيو كانافارو، يوفنتوس & ريال مدريد (40%)
 2005 -  رونالدينهو، برشلونة (39%)
 2004 -  رونالدينهو، برشلونة (29%)
 2003 -  بافيل نيدفيد، يوفنتوس (36%)
 2002 -  رونالدو، إنتر ميلان & ريال مدريد (26%)
 2001 -  مايكل أوين، ليفربول (31%)
 2000 -  لويس فيغو، برشلونة & ريال مدريد (26%)
 1999 -  ريفالدو، برشلونة (42%)
 1998 -  زين الدين زيدان، يوفنتوس (23%)
 1997 -  رونالدو، برشلونة & إنتر ميلان (27%)
 1996 -  رونالدو، برشلونة (17%)
 1995 -  جيانلوكا فياللي، يوفنتوس (18%)
 1994 -  باولو مالديني، إيه سي ميلان (27%)
 1993 -  روبيرتو باجيو، يوفنتوس (14%)
 1992 -  ماركو فان باستن، إيه سي ميلان (19%)
 1991 -  جان بيير بابان، مارسيليا (25%)
 1990 -  لوثار ماثيوس، إنتر ميلان (22%)
 1989 -  رود غوليت، إيه سي ميلان (24%)
 1988 -  ماركو فان باستن، إيه سي ميلان (43%)
 1987 -  رود غوليت، إيه سي ميلان (39%)
 1986 -  دييغو مارادونا، نابولي (36%)
 1985 -  ميشيل بلاتيني، يوفنتوس (21%)
 1984 -  ميشيل بلاتيني، يوفنتوس (54%)
 1983 -  زيكو، أودينيزي (28%)
 1982 -  باولو روسي، يوفنتوس (23%)

أفضل مدرب في العام
 2016 -  كلاوديو رانييري، ليستر سيتي
 2015 -  لويس أنريكه، برشلونة
 2014 -  يواخيم لوف، منتخب ألمانيا
 2013 -  يوب هاينكس، بايرن ميونخ
 2012 -  فيسنتي ديل بوسكي، منتخب إسبانيا (28.49%)
 2011 -  بيب غوارديولا، برشلونة (33%)
 2010-  جوزيه مورينيو، ريال مدريد (48%)
 2009 -  بيب غوارديولا، برشلونة (62%)
 2008-  أليكس فيرغسون، مانشستر يونايتد (38%)
 2007 -  أليكس فيرغسون، مانشستر يونايتد (56%)
 2006 -  مارتشيلو ليبي، إيطاليا (36%)
 2005 -  جوزيه مورينيو، تشيلسي (34%)
 2004 -  جوزيه مورينيو، بورتو & تشيلسي (36%)
 2003 -  كارلو أنشيلوتي، إيه سي ميلان (20%)
 2002 -  غوس هيدينك، كوريا الجنوبية & بي أس في آيندهوفن (28%)
 2001 -  جيرارد هولييه، ليفربول (28%)
 2000 -  دينو زوف، إيطاليا (18%)
 1999 -  أليكس فيرغسون، مانشستر يونايتد (60%)
 1998 -  أرسين فينغر، آرسنال (28%)
 1997 -  أوتمار هيتسفيلد، بوروسيا دورتموند (17%)
 1996 -  بيرتي فوغتس، ألمانيا (28%)
 1995 -  لويس فان غال، أياكس أمستردام (42%)
 1994 -  كارلوس ألبرتو بيريرا، البرازيل (17%)
 1993 -  أليكس فيرغسون، مانشستر يونايتد (21%)
 1992 -  ريتشارد مولر نيلسون، الدنمارك (28%)
 1991 -  ميشيل بلاتيني، فرنسا (42%)
 1990 -  فرانس بكنباور، ألمانيا الغربية ومارسيليا (53%)
 1989 -  أريغو ساكي، إيه سي ميلان (42%)
 1988 -  رينوس ميتشيلز، هولندا & باير ليفركوزن (48%)
 1987 -  يوهان كرويف، أياكس أمستردام (25%)
 1986 -  غوي ثيس، بلجيكا (15%)
 1985 -  تيري فينابلز، برشلونة (30%)
 1984 -  ميشيل هيدالغو، فرنسا (30%)
 1983 -  سيب بيونتيك، الدنمارك (29%)
 1982 -  إنزو بيرزوت، إيطاليا(49%)

أفضل فريق بالعام
 2016 - ليستر سيتي
 2015 -  برشلونة
 2014 -
 2013 -  بايرن ميونخ
 2012 -  (47.36%)
 2011 -  برشلونة (44.2%)
 2010 -  (63.3%)
 2009 -  برشلونة (75.9%)
 2008 -  (41%)
 2007 -  (22%)
 2006 -  برشلونة (42%)
 2005 -  ليفربول (27%)
 2004 -  (25%)
 2003 -  إيه سي ميلان (23%)
 2002 -  (24%)
 2001 -  ليفربول (26%)
 2000 -  (33%)
 1999 -  مانشستر يونايتد (61%)
 1998 -  (35%)
 1997 -  بوروسيا دورتموند (20%)
 1996 -  (31%)
 1995 -  أياكس أمستردام (50%)
 1994 -  إيه سي ميلان (33%)
 1993 -  بارما (24%)
 1992 -  (37%)
 1991 -  (20%)
 1990 -  (28%)
 1989 -  إيه سي ميلان (51%)
 1988 -  (43%)
 1987 -  بورتو (38%)
 1986 -  (15%)
 1985 -  إيفرتون (42%)
 1984 -  (45%)
 1983 -  هامبورغ (29%)
 1982 -  (30%)

أفضل لاعب صاعد بالعام
 2011 -  نيمار، سانتوس & البرازيل (29.2%)
 2010 -  توماس مولر، بايرن ميونخ & ألمانيا (45.8%)
 2009 -  سيرجيو أغويرو، أتليتيكو مدريد & الأرجنتين (45.1%)
 2008 -  ليونيل ميسي، برشلونة & الأرجنتين (44%)
 2007 -  ليونيل ميسي، برشلونة (34%)
 2006 -  ليونيل ميسي، برشلونة (36%)
 2005 -  روبينهو، سانتوس (30%)

أفضل حكم بالعام
 2006 -  هوراسيو أليزوندو (39%)
 2005 -  بييرلويجي كولينا (31%)

أفضل 11 لاعب في تاريخ كرة القدم
(أعلن عنها في يولو 2013)
 حارس مرمى:  ليف ياشين
 الدفاع:  باولو مالديني،  فرانز بيكنباور،  بوبي مور،  كافو
 الوسط:  دييغو مارادونا،  يوهان كرويف،  ألفريدو دي ستيفانو،  زين الدين زيدان
 الهجوم:  ليونيل ميسي،  بيليه

أعظم 100 لاعب كرة قدم بالقرن العشرين
(تم نشرها في ديسمبر 1999)

سجل الفائزين

حسب الاعبين

حسب الدول

المراجع

وصلات خارجية
 الموقع الرسمي لمجلة وورد سوكر

إعلام كرة قدم في المملكة المتحدة
تأسيسات سنة 1960 في إنجلترا
شركات مقرها في فارنبرة
مجلات أسست في 1960
مجلات رياضية بريطانية
مجلات شهرية بريطانية
مجلات كرة قدم

ورلد سوكر (مجلة)


Penitenciarul Ostrov (formațiunea 0957 Ostrov) a luat ființă la data de 1 aprilie 1952 în baza ordinului MAI nr. 0031715 / 1952. Penitenciarul avea 3 secții: "Piatra-Frecăței", "Salcia" și "Grădina". Sediul penitenciarului a fost stabilit la Salcia de la înființare până în anul 1954, cu scopul de a se executa diferite munci agricole cu "forțe speciale" (deținuți politici) în GAS a MAI Salcia

La comanda secției Salcia s-au perindat următorii ofițeri MAI: - locotenent major Ion Dinu (1952-1956)

- locotenent major Ion Lefter (1956-1957)

- locotenent major Mihai Damian (1957-1959)

- căpitan Dumitru Mălăgeanu (1959-1960)

- căpitan Marin Mica (1960-1963)

-maior Vasile Coșeru (1963-1966) - căpitan Ion Troacă

Crime prin torturi, profanare de cadavre, exterminare

Primele indicii despre o stare anormală de lucruri in centrul Salcia și in lagărele satelit (Bandoiu, Strâmba, Stoienești) s-au produs la 24 sept. 1952 cand Procuratura raionului Măcin a fost sesizata in legatura cu faptul ca "sunt prea multe decese în rândul detinutilor". Procurorii de la nivelul raional "au efectuat cercetari la fata locului dar nu au stabilit probleme deosebite în afara faptului că deținuții nu primeau țigări si cărți poștale". Putem citi printre randurile "Documentarului" pe care l-am notat conventional D-1" ca procurorilor le-a fost frică să dea curs primelor constatări. A trebuit ca ecoul faptelor sa ajunga la Procuratura Generala si sefii acesteia sa ordone – desi de sus in jos – Procuraturii regiunii Galați sa intreprinda cercetari. (In opinia noastra este vorba de un veritabil razboi intre Procuratura Generala si Securitate; din pacate, spatiul tipografic nu ne permite sa dezvoltam acest subiect deosebit de interesant pentru istoria perioadei in discutie). Cert este ca investigatiile au fost preluate de Procuratura militara pentru unitatile MAI care, prin rechizitoriul nr. 7/27.02/1954, a trimis in fata Tribunalului Militar un grup de 21 cadre ale DGLCM-MAI impreuna cu 14 deținuți șefi de brigadă. Cei 35 sunt componentii lotului Salcia. (Cf. D-1, redactat de col. Filomon Ardeleanu, membru al CSS, seful Directiei de Anchete Penale, fost procuror militar cu o contributie deosebita in stabilirea vinovitiei inculpatilor, anchetator penal de Securitate mr. Mircea Onea, asistent de specialitate mr. Gheorghe Bratu si contrasemnat de Ion Stanescu, presedin-tele CSS). Lotul a fost compus din: lt. maj. Ion Pavel, fost comandant al lagarului, Ion Popa, Petre Manciulea, Ioan Carliga, Ilinca Tudor, Mihai Tudoreanu, Gusoiu Nicolae – ofiteri, si subofiteri Aurel Bo-joaga, Limbau Gheorghe, Marin Dobre, Costica Simionescu, Gheorghe Moro-sanu, Constantin Visan, Gheorghe Bucoveanu, Jean Spirea, Mihai Sofronie, Petre Cordos, Dimitru Enache, Nicolae Ghetau, Ion V. Popa. Moise Vasile; acuzatii brigadieri au fost: Constantin Olaru, Ioan Croitoru, Gheorghe Chiforescu, Petre Constantinescu, Dumitru Dumitru, Tudor Prunescu, Gheorghe Grigoras, Popovici Valerian, Vasile Scripcaru, Gheorghe Iliescu si Gheorghe Radulescu. In sarcina lor au fost retinute gravele infraciuni de "instigare la omor prin torturi urmate de executare, crima de omor prin torturi, abuz in serviciu, profanare de cadavre, vatamare grava a integritatii corporale" (cf. D-1).

Documentul sintetizeaza astfel crimele comise de acuzati: "fara nici o justificare, multi detinuti au fost loviti cu ranga de fier, cazmaua, lopata, cravasa, unii dintre ei murind in urma traumatismelor, altii ramanand schilozi pentru toata viata; asasinarea prin impuscare; interzicerea tratamentului medical detinutilor bolnavi si scoaterea fortata la munca impotriva prescriptiilor medicale, fapt soldat cu moartea unora; introducerea detinutilor in carcere descoperite iarna, dezbracati sau chiar in pielea goala, obligarea detinutilor iarna de a intra in apa pana la brau ca sa taie stuf si papura; alergarea detinutilor calare si calcarea lor in copitele cailor; scoaterea detinutilor la lucru dezbracati, iarna, pe digul in constructie si pedepsirea unora de a sta pana la pranz in apa inghetata; legarea unor detinuti de maini si tinerea lor in pielea goala vara, zi si noapte pentru a fi muscati de tantari; profanarea cadavrelor detinutilor; ingroparea unor detinuti de vii in pamant.

Ca urmare a unor asemenea cruzimi, in perioada iunie 1952 – martie 1953, un număr de 63 deținuți au decedat iar alții s-au ales cu invalidități corporale pentru intreaga viață"

Dintre cei 63, noua aveau 22-30 de ani, iar 19 – intre 50-60 ani. Cea mai mare condamnare – 8 ani ("sabotaj"); cea mai mica – 30 (treizeci) de zile – Dache Nicolae, 56 ani, inchis pentru "nepredarea cotelor". Majoritatea condamnaților se inscriu intre 6 luni si 3 ani, iar 7 (sapte) dintre decedați erau depuși preventiv, nefiind condamnați.

Legături externe
 IICCR

Penitenciare din România
Județul Brăila

Penitenciarul Ostrov


Hoda Khamosh (Irã, 1996) é uma jornalista iraniana e ativista dos direitos humanos, voltada para os direitos das mulheres afegãs. Recebeu o título de as 100 pessoas mais influentes do mundo pela revista Time, em 2022; e o título das 100 mulheres mais inspiradoras e influentes pela BBC, em 2021.

Biografia
Khamosh nasceu no Irã, em 1996; e quando criança, se mudou com sua família para Parvan, no Afeganistão, terra natal de seus pais. Se formou em jornalismo e trabalhou em rádios locais. Em 2015, trabalhou como jornalista no jornal diário Mandegar, em Cabul. Khamosh também escreve poesias sobre amor, guerra e mulheres.

Com grupos de amigos, visitava escolas, palestrando para alunas e alunos sobre a saúde feminina, com o tema "Menstruação não é um tabu". No ano de 2021, com a tomada de poder pelo Talibã, e sua política de repressão feminina, Khamosh, juntamente com outras ativistas, participavam de protestos nas ruas contra a repressão das mulheres afegãs. Esses protestos eram dispersados com violência por parte dos Talibãs, chegando ao ponto de capturar ativistas e jornalistas, sofrendo torturas e até a morte.

Em 23 de janeiro de 2022, participou da Conferência de Oslo, juntamente com autoridades do Talibã. Na conferência, Khamosh pediu ao ministro interino das Relações Exteriores do Talibã, Amir Khan Muttaqi, que libertassem duas ativistas de direitos humanos que foram presas por autoridades do Talibã.

Atualmente, Khamosh está exilada em Oslo, na Noruega.

Ligações externas

 Poesias publicadas de Hoda Khamosh

Mulheres ativistas
Ativistas do Afeganistão
Nascidos em 1996
Pessoas na lista BBC 100 Mulheres de 2021

Hoda Khamosh


أولم أو أُلْمَة  مدينة ألمانية في ولاية بادن-فورتمبيرغ تقع على نهر الدانوب.

أشهر معالم المدينة برج كاتدرائية أولم الذي يرتفع حوالي 161 متراً ويتوجب صعود 768 درجة للوصول إلى قمته حيث يمكن رؤية أولم بشكل كامل من أعلاه.
والمدينة هي مسقط رأس العالم الفيزيائي المعروف آلبرت آينشتاين (1879-1955) صاحب النظرية النسبية المشهورة.
يبلغ تعداد سكانها 122,801 نسمة حسب إحصاءات عام 2010

توأمة
لأولم اتفاقيات توأمة مع كل من:
 خينوتيغا (1986 - )
 براتيسلافا
 فيدين

أعلام

 أولي هونيس
 فيلهلم لست
 هيلديجارد نيف
 يورسولا كارفن
 ألبرت أينشتاين

المراجع

أماكن مأهولة على ضفاف الدانوب
المدن في بادن فورتمبيرغ
انحلالات سنة 1803
دول وأقاليم أسست في 1181
فورتمبيرغ
مجتمعات يهودية تاريخية
مدن إمبراطورية حرة
بلدات بادن فورتمبرغ
مواقع المحرقة في ألمانيا

أولم


Carl Maria Ferdinand Finkelnburg (* 17. Juni 1832 in Marialinden; † 11. Mai 1896 in Godesberg) war ein deutscher Mediziner und Hygieniker.

Sein Vater Josef Wilhelm Finkelnburg war Bürgermeister von Overath und Rösrath, einer seiner Brüder war der US-amerikanische Politiker und Jurist Gustavus A. Finkelnburg, einer seiner Söhne war der Bonner Mediziner und Hochschullehrer Rudolf Finkelnburg (1870–1950).

Werdegang
Er studierte Medizin an der Friedrich-Wilhelm Universität in Bonn, Julius-Maximilians-Universität in Würzburg und der Friedrich-Wilhelms-Universität in Berlin. Er promovierte 1853 in Berlin. Für die nächsten zwei Jahre war er als Militärarzt in der britischen Armee. Nach dem Krimkrieg arbeitete er eine Zeit lang als Assistenzarzt an der Klinik St. Thomas in London. Von 1857 bis 1861 arbeitete er als Psychiater an der Provinzial-Heilanstalt in Siegburg. Im Jahre 1862 habilitierte er sich in Bonn auf dem Gebiet der Psychiatrie. Von 1872 bis 1892 war er Professor für Hygiene an der Universität Bonn.

Er ist auf dem Burgfriedhof in Bonn-Bad Godesberg beerdigt (Erbbegräbnis der Familie Finkelnburg).

Ehrungen
1888 wurde er zum Mitglied der Deutschen Akademie der Naturforscher Leopoldina gewählt.

Nach ihm wurde in Bonn-Bad Godesberg die Karl-Finkelnburg-Straße benannt.

Literatur

Einzelnachweise

Mediziner (19. Jahrhundert)
Psychiater
Hochschullehrer (Rheinische Friedrich-Wilhelms-Universität Bonn)
Militärarzt (Vereinigtes Königreich)
Mitglied der Leopoldina (19. Jahrhundert)
Deutscher
Geboren 1832
Gestorben 1896
Mann

Carl Maria Finkelnburg