Merkezî işlem birimi (Türkçe kısaltması MİB,  ya da kısaca CPU), dijital bilgisayarların veri işleyen ve yazılım komutlarını gerçekleştiren bölümüdür. Çalıştırılmakta olan yazılımın içinde bulunan komutları işler. Mikroişlemciler ise tek bir yonga içine yerleştirilmiş bir merkezî işlem birimidir. 1970'lerin ortasından itibaren gelişen mikroişlemciler ve bunların kullanımı, günümüzde MİB teriminin genel olarak mikroişlemciler yerine de kullanılması sonucunu doğurmuştur.

Merkezî işlem birimi aritmetik ve mantıksal işlem yapma yeteneğine sahiptir. Giriş ve çıkış birimleri arasında verilen yazılım ile uygun çalışmayı sağlar. MİB, makine dili denilen düşük seviyeli kodlama sistemi ile çalışır; bu kodlama sistemi bilgisayarın algılayabileceği işlem kodlarından oluşur. Bir mikroişlemcinin algılayabileceği kodların tamamına o işlemcinin komut kümesi denir.

Merkezî işlem birimi aritmetik ve mantıksal işlemleri Aritmetik Mantık Birimi (AMB) aracılığıyla yapar. Bunun dışında virgüllü sayılarla daha rahat hesap yapabilmesi için bir Kayan Nokta işlem birimi (FPU) vardır. Mikroişlemcinin içerisinde bulunan küçük veri saklama alanlarına yazmaç denir.

İlk Merkezî İşlem Birim'leri (MİB) daha büyük,bazen türünün tek örneği bilgisayarlar için özel olarak tasarlanmışlardı. Ancak belirli bir uygulama için özel MİB tasarımının masraflı olması bir veya birçok amaç için yapılan kitlesel olarak üretilmiş işlemcilerin gelişmesine yol açtı. Bu standartlaşma eğilimi ayrık transistörlü ana sistemler ve mini bilgisayarlar döneminde başladı ve entegre devrelerin (ED) popülerleşmesiyle giderek hız kazandı. ED, giderek daha karmaşık ve nanometre ile ölçülebilecek MİB'lerin tasarlanmasına ve üretilmesine olanak verdi. MİB'lerin küçülmesi ve standartlaşması, modern hayatta dijital cihazların varlığını ilk bilgisayar örneklerinin sınırlı uygulamalarının çok ötesinde arttırdı.

Tarihçe

İlk işlemciler, belli işlemler için özel üretilen ve büyük olan parçalardı. Daha sonraları ise maliyeti çok yüksek olan bu üretim şeklinin yerini, gelişen teknoloji ile daha ufak olan ve tek işlev yerine çok işleve sahip olan üretimler almıştır. Bu dönemin başlaması, transistörlerin ve mini-bilgisayarların ortaya çıkışına dayanmaktadır. tümleşik devrelerin yayılmasıyla da hız kazanmıştır. Tümleşik devreler, işlemcilerin daha kompleks olarak tasarlanmasına ve bunların çok az yer kaplayacak şekilde (milimetreler cinsinden) üretilmesine olanak sağlamıştır. Bu sayede işlemciler modern hayatta birçok yerde kullanılmaya başlanmıştır (otomobiller, cep telefonları...).

Günümüz işlemcilerine benzerliklerin başlamasından önce, ENIAC ve benzeri bilgisayarların belli işleri gerçekleştirebilmesi için bağlantılarının fiziksel olarak değiştirilmesi gerekiyordu. MİB kelimesi genel olarak yazılım (bilgisayar programı) uygulama aracı olarak tanımlandığından, gerçek anlamda MİB'lerin oluşumu kayıtlı-program bilgisayarların gelişimi ile ortaya çıkmıştır.

Kayıtlı-program bilgisayar fikri ENIAC tasarımı esnasında mevcut olmasına rağmen, bu fikir makinenin erken bitirilebilmesi için rafa kaldırılmıştı. 30 Haziran 1945'te, ENIAC henüz tamamlanmadan, matematikçi John von Neumann, EDVAC proje raporunun ilk taslağını yayımladı. Bu taslakta kayıtlı-program bilgisayarının ancak Ağustos 1949'da tamamlanabileceği gösteriliyordu. EDVAC, belli sayıda operasyonları gerçekleştirecek şekilde tasarlanmıştı. EDVAC için yazılan programlar, kabloların fiziksel olarak değiştirilmeyi gerektiren bir ortamda değil, hızlı bir bilgisayar belleğinde kayıtlı tutuluyordu. Bu özelliğiyle de ENIAC'ın kısıtlamalarının üstesinden gelip, zamandan ve zahmet açısından tasarruf sağlıyordu. Her ne kadar von Neumann kayıtlı-program bilgisayar fikrini ortaya koyan kişi olarak gösterilse de ondan önce de (örneğin Konrad Zuse'nin) benzer fikirler vardı. Ayrıca, EDVAC'tan önce tamamlanan Harvard Mark I'nın Harvard mimarisi, elektronik bellek yerine delikli kâğıt şerit kullanarak kayıtlı-program dizaynı gerçekleştirmişti. Günümüzde ise modern MİB'ler temel olarak von Neumann tasarımı olsa da, Harvard mimarisinden de özellikler göze çarpmaktadır.

Dijital aygıt olmalarından ötürü, tüm MİB'ler ayrık durumlarla ilgilenirler; bu yüzden durumları ayırt edebilmek için bir çeşit geçiş unsuruna ihtiyaçları vardır. Transistörlerin kabulünden önce, elektriksel röleler ve vakum tüpleri bu amaç için kullanılırlardı. Bunların her ne kadar hız avantajı olsa da, tamamen mekanik dizayn olduklarından değişik sebeplerden dolayı güvenilir değillerdi. Örneğin, doğru akım ardışık mantık devrelerinin rölelerden dışarı kurulması, kontak sekmesi problemiyle baş edebilmek için fazladan donanım gerektiriyordu. Vakum tüpleri kontak sekmesi sorunu yaşamazken, bunlar, tamamıyla çalışır hale gelebilmek için ısınma gerektiriyordu, ve işler durumdan da hep birlikte çıkmaları gerekiyordu. Genelde, tüplerden biri başarısız olduğunda, bozulan parçanın tespit edilmesi için MİB'in teşhis edilmesi gerekmekteydi. Bu yüzden vakum tüplü bilgisayarlar daha hızlı olmasına rağmen röle bazlı bilgisayarlardan daha az güvenilirdi. Tüp bilgisayarlarında (EDVAC) arızalanma 8 saatte bir olurken, röle bilgisayarlarında (Harvard Mark I) daha nadir rastlanıyordu. Sonuç olarak ise tüp bazlı MİB'ler hız avantajının arızalanma sorunundan daha ağır basmasından dolayı daha yaygın hale geldiler. Bu eski senkron MİB çeşitleri, günümüzle kıyaslandığında, oldukça düşük saat frekanslarında çalışmaktaydılar. Kuruldukları geçiş aygıtlarının hızlarıyla kısıtlandıkları için, o zamanlar 100 kHz ile 4 MHz arasında değişen saat sinyal frekans değerleri oldukça yaygındı.

Ayrık transistör
Çeşitli teknolojilerin daha küçük ve daha güvenilir elektronik aygıtlar üretmeye başlamasıyla MİB tasarımlarının kompleks yapıları da artış gösterdi. Bu yoldaki ilk gelişme transistörlerin gelişiyle başladı. 1950'ler ve 1960'lar da MİB'lerın transistörlere geçişi ile vakum tüpü ve elektriksel röle gibi güvensiz ve kırılgan geçiş elementleri artık kullanılmaz hale gelmişti. Bu gelişim sayesinde de, üzerinde ayrık bileşenler bulunan bir veya birden çok baskı devre kartlarına daha kompleks ve daha güvenilir MİB'ler yerleştirildi.

Bu dönemde, oldukça küçük alanlara fazla sayıda transistör yerleştirebilme metodu popülerlik kazandı. Tümleşik devre (IC) sayesinde, büyük sayıda transistörler, yarı iletken tabanlı kalıplar veya çip denilen birimlerin üzerinde üretilebilindi. İlk başlarda, NOR kapıları gibi sadece belli basit dijital devre tipleri tümleşik devreler üzerine minyatürleştirildi. MİB'lerın bu inşa bloğu olan tümleşik devrelere kurulması durumuna "küçük-ölçekli tümleşme" (SSI) denir. SSI tümleşik devreler, Apollo güdüm bilgisayarında (Apollo guidance computer) kullanılanlar gibi, transistör sayısı açısından onun katları biçimindeydi. Mikro elektronik teknolojisi geliştikçe, tümleşik devre üzerindeki transistör sayılarıda artış gösterdi, ve bu sayede bir MİB'i tamamlamak için gereken bağımsız parça sayısını azaltılmış oldu. Orta ve büyük-ölçekli (MSI ve LSI) tümleşik devreler sayesinde, barındırılan transistör sayıları yüzler ve onbinler seviyesine kadar arttı.

1964 senesinde IBM, birkaç seri bilgisayarda kullanılan ve aynı programları değişik hız ve performans değerleriyle yürütebilen System/360 adlı bilgisayar mimarisini tanıttı. O dönemde çoğu elektronik bilgisayar, aynı üreticiden çıkmış olsa bile bir diğeriyle uyumsuzluk sorunu yaşarken bu gelişim oldukça önemli bir yer tutmuştu. Bu gelişimi kolaylaştırmak için, IBM mikro-program (veya mikro-kod) konseptini kullanmaya başladı, ki bu konsept modern MİB'lerın çoğunda hala geniş bir biçimde kullanılmaktadır (Amdahl et al. 1964). System/360 mimarisinin popülerliği, onu birkaç onyıl boyunca anaçatı bilgisayar pazarını ele geçirmesini, ve IBM zSeries gibi benzer modern bilgisayarlarda kullanılır hale getirecek bir efsane olmasını sağladı. Aynı yılda (1964), Digital Equipment Corporation (DEC), bilimsel ve araştırma pazarlarını hedef seçmiş bir başka bilgisayar olan PDP-8'i piyasaya sürdü. Daha sonları ise DEC, SSI tümleşik devrelere kurulmuş olan ancak sonunda LSI bileşenlerin pratikleşmesiyle bunlarla gerçekleştirilmiş ve oldukça popüler olan PDP-11'i piyasaya sunacaktı. SSI ve MSI öncelleriyle sahip olduğu fark ile, PDP-11'in ilk LSI gerçekleştirilmesi, 4 LSI tümleşik devreden oluşan bir MİB'e sahipti (Digital Equipment Corporation 1975).

Transistör bazlı bilgisayarların, öncellerine kıyasla fazla sayıda ve belirgin avantajları vardı. Yüksek güvenilirlik ve az güç tüketiminin yanı sıra, transistörler sayesinde MİB çalışma hızları transistörlerin sahip olduğu düşük geçiş süreleri sayesinde oldukça artış gösterdi. Bu dönemde, yüksek güvenilirlik ve geçiş süresindeki belirgin hız artışı sayesinde, MİB'lerin saat hızlarında MHz'in on katları seviyesine erişildi. Ek olarak, ayrık transistör ve tümleşik devre MİB'leri sık kullanımda iken, SIMD (Tek Komut Çoklu Data) vektör işlemcileri gibi yeni yüksek performans tasarımlar ortaya çıkmaya başladı. Başlarda deneysel tasarım olan bu sistemler, daha sonraları ise Cray Inc. gibi firmalar tarafından üretilmiş, uzmanlaşmış süper bilgisayarların çağına adım atılmasını sağlayacaktı.

Mikroişlemciler
Mikroişlemcilerin 1970'lerde ortaya çıkması, MİB tasarımlarını ve kullanımını oldukça etkiledi. İlk mikroişlemci olan Intel 4004'ün çıkması (1970) ve yine ilk geniş çaplı kullanım sağlayan mikroişlemci olan Intel 8080 (1974) ile bu tip MİB'ler, merkez işlem birimini yürütme metotlarını tamamıyla ele geçirmiş oldu. O zamanki tüm üreticiler, bilgisayar mimarilerini geliştirebilmek için tümleşik devre geliştirme programları yayınladılar. Bunun sonucunda da eski yazılım ve donanımlarıyla geri-uyumlu olan komut set uyumlu mikroişlemciler ürettiler. Günümüzün kişisel bilgisayarlarının başarısıyla birleşince de MİB kelimesi genel olarak mikroişlemciler için de kullanılmaya başlandı.

Önceki nesil MİB'ler ayrık parçalardan ve pek çok küçük tümleşik devrelerin bir veya birden çok devre kartlarında bulunmasıyla gerçekleştiriliyordu. Mikroişlemciler ise, MİB'lerin çok az sayıda (genellikle bir) tümleşik devre üzerinde üretiminden oluşuyordu. MİB'lerin tek kalıp üzerinde üretilmesinin getirdiği bu boyut açısından bu küçülme, parasitik sığalık geçitlerinin azalması gibi fiziksel faktörler sebebiyle daha hızlı geçiş sürelerinin olmasına olanak sağladı. Bu sayede de senkron mikroişlemcilerin 10 MHz civarlarında olan saat hızları GHz seviyelerine taşındı. Ayrıca, olabildiğince ufak transistörlerin tümleşik devrelere yerleştirilmedeki artış, tek bir MİB'de sahip olunan transistör sayısını ve karmaşıklığı da artırdı. Bu geniş gözlem, Moore Kuralı ile tanımlanmıştır ve bu kuralın MİB'deki kompleks yapının zamana bağlı olarak artışının oldukça keskin bir tahminini yapabildiği ispatlanmıştır.

Her ne kadar MİB'in karmaşıklığı, ebatları, tasarımı ve genel şekli fazlasıyla değişmiş olsa da temel yapısının ve fonksiyonunun değişmediği görülmektedir. Günümüzde yaklaşık her MİB von Neumann kayıtlı-program makineleri olarak adlandırılabilir.

Moore Kuralı geçerli olmaya devam ettiğinden, tümleşik devre transistör teknolojilerinin sahip olabileceği limitleri hakkında endişeler ortaya çıkmaya başladı. Olabildiğince minyatürleme sonucu ortaya çıkabilecek elektron göçü ve eşikaltı voltajı durumları önemsenecek boyutlara gelmeye başladı. Bu tip endişeler, araştırmacıları yeni metotlar aramaya (quantum bilgisayarı, paralelliğin kullanımının gelişimi) yöneltti.

MİB İşletimi
Çoğu MİB'nin temel işlemi, aldıkları fiziksel formdan bağımsız olarak, kayıtlı komut serilerisi dediğimiz programları yürütmektir.. Program, bilgisayar belleğinde saklanan seri sayılar ile gösterilir. Genel olarak von Neumann MİB'leri işlemi 4 adımda gerçekleştirirler: Getirme (fetch), kodçözücü (decode), yürütme (execute) ve geri yazma (writeback).

Getirme evresi (fetch)
Bu evre, program belleğinden komutu almayı içerir. Program belleğindeki yer, programın o andaki yerini bir sayıyla tutan program sayıcı tarafından belirlenir. Başka bir deyişle, program sayıcı, MİB'nin o andaki programın hangi kısmında olduğunun yerini tutmaktadır. Bir komut alındıktan sonra program sayıcı, alınan komutun boyunun bellek birim cinsinden değeri kadar artırılır. Bazen getirilmesi gereken komut hızca daha yavaş bir bellekten alınır, böylece MİB'nin komutun geri dönmesini beklerken zaman kazanması sağlanır. Bu konu modern işlemcilerde bellekler ve boru hattı mimarilerinde geniş olarak incelenmektedir.

Kod çözme (decode)
MİB'nin bellekten getirdiği komut, MİB'nin ne yapacağını belirlemede kullanılır. İşte bu kodçözme evresinde, komut MİB'deki önem oranına göre parçalara ayrılır. Sayısal kodun değerinin yorumlanması, MİB'nin komut set mimarisi (Instruction Set Architecture) ile tanımlanır. Genelde, komuttaki sayiların bir grubu, işlem kodu, hangi işlevin gerçekleştirmesi gerektiğini gösterir. Geri kalan kısımdaki sayılar komut için gerekli bilgileri sağlarlar (örneğin bir toplam işlemi için gereken işlenen değerler). Bu tip işlenenler sabit bir sayı olarak verilebileceği gibi, bazen de bir değeri gösterecek yer olarak (yazmaç veya bellek adresi) olarak verilebilir. Eski tasarımlarda, MİB'nin komut çözme işinde sahip olduğu kısımlar değiştirilemez donanımsal parçalardı. Ancak MİB'lerin ve ISA'ların gelişmesiyle, kodun çözümünde ve gerekli ayarların yapılmasında MİB'ye yardımcı olan mikroprogramlar kullanılmaya başlandı. Bu mikroprogramlar, MİB'nin kodçözme şeklini üretiminden sonra da değiştirebilmek için, bazı durumlarda tekrar yazılabilir olurlardı.

Yürütme (execute)
Bu evrede, istenen işin gerçekleşebilmesi için MİB'nin birçok kısmı bağlı haldedir. Örneğin, bir toplama işlemi istendiğinde, aritmetik ve mantık birimi (Arithmetic Logic Unit) bir kısım giriş ve çıkışlara bağlı olacaktır. Girişler toplamada kullanılacak sayıları içerirken, çıkışlar ise sonuç değerini tutacaktır. ALU, girişlerde basit aritmetik ve mantık işlemlerini gerçekleştirecek devre yapılarına sahiptir. Eğer toplama işlemi MİB'nin gerçekleştirebileceğinden çok büyük sonuçlar üretiyorsa, bayrak yazmaçlarındaki aritmetik taşma bayrağı kullanılacaktır.

Geri yazma (writeback)
Basitçe yürütme evresindeki sonucu bir bellek üzerine geri yazma evresidir. Çoğu zaman sonuçlar MİB'nin iç yazmaçlarına, daha sonraki komutlarda kullanımı hızlı olabilsin amacıyla, yazılır. Diğer durumlarda ise sonuçlar daha yavaş ancak daha ucuz ve büyük ana belleklere yazılır. Bazı komut tipleri program sayacını direkt sonuç üretmeden sadece işlerler. Bunlara genellikle atlama (jumps) denir ve döngü, durumsal program yürütme ve program fonksiyonları gibi davranırlar. Bazı komutlar ise bayrak yazmaçlarının durum değerlerini değiştirme amaçlı olurlar. Bu bayraklar, işlemlerin sonucunu gösterdiğinden, programın çalışma şeklini etkilemek amaçlı kullanılabilirler. Örneğin, "karşılaştırma" komutunun bir çeşidi, iki değeri kıyaslar ve bayrak yazmaçlarına hangisinin büyük olduğuna dair bir sayı atar. Bu bayrak daha sonra program akışı acısından başka bir komuta atlama amaçlı kullanılabilir.

Yürütme ve geri yazma evresinden sonra, tüm işlemler tekrarlanır. Bir sonraki komut program sayacının önceden artırılması sebebiyle getirme evresiyle başlatılır. Eğer önceden tamamlanan komut bir atlama ise, program sayacı bir sonraki adresi gösterecek şekilde tekrar ayarlanır ve yürütme ona göre yapılır. Burada bahsettiğimiz MİB'lerden daha gelişmiş olanlarında, birden çok komut aynı anda getirilebilir, kodçözme everisine girebilir ve yürütülebilir. Bu kısım genel olarak klasik RISC Boruhattı başlığında incelenen konuları anlatmaktadır, ki birçok elektronik aygıtta (mikrodenetleyici) bu basit MİB kullanılmaktadır.

Kontrol birimi olan MİB, içinde elektrik sinyalini direkt bilgisayar sistemine taşınmasını ve kaydedilmesini sağlayan bir döngü sistemine sahiptir. Kontrol ünitesi program direktiflerin çalıştırmaz, bunun yerine sistemin diğer parçalarını bunu yapması için yönetir. Kontrol ünitesi hem aritmetik/logic ünitesi hem de hafıza ile iletişim kurmalıdır.

Tasarım ve Uygulama

Tam Sayı Aralığı
MİB'nin sayıları gösterme şekli bir dizayn tercihidir ve aygıtın çalışma biçimini etkiler. İlk dijital bilgisayarların bazıları, iç yapılarında sayıları göstermek için ondalık sayı sisteminin elektriksel modelini kullanmışlardır. Bunların dışındaki birkaç model ise üçlü sayı sistemini kullanmıştır. Günümüz MİB'lerinın hemen hemen hepsi ise ikili formu kullanmaktadır. Bu formda her basamak iki değerli bir fiziksel niceliği, örneğin yüksek(High) veya düşük(Low) voltaj, gösterir.

Sayıların gösterim şekli, MİB'nin gösterebileceği sayilarin büyüklüğü ve doğruluğu ile ilişkilidir. İkili sayı kullanan bir MİB'de, MİB'nin ilgilendiği sayilardaki tek bir yerin adına bit denmektedir. MİB'nin sayilari göstermek için kullandığı bit sayisina genelde kelime uzunluğu, bit genişliği, veri yolu genişliği veya tamamen tam sayılarla ilgileniliyorsa tam sayi keskinliği denir. Bu sayi (bit sayisi) mimariler arasında farklılık gösterdiği gibi aynı zamanda da aynı MİB'nin farklı bölümlerinde de bu farklılığı gösterir. Örneğin 8-bit bir MİB, 28 veya 256 ayrı sayı aralığıyla ilgilenmektedir. Bu tam sayı büyüklüğü, bir MİB'nin yazılım çalıştırırken kullanılabilecek tam sayı aralığını belirlemede bir donanımsal kısıtlama olarak iş yapmış olur.

Tam sayı aralığı, MİB'nin adres belirlerken bellekte kullanabileceği yer sayısını da doğrudan etkileyebilir. Örneğin, eğer bir MİB bellek adresini gösterirken 32 bit kullanıyorsa, ve her bellek adresi bir sekizli(8 bit) ile gösteriliyorsa, bu durumda MİB'nin erişebileceği maksimum adres değeri 232 sekizlisi veya 4 GiB dir. Bu akış açısı MİB "Adres Uzayı"'na oldukça basit bir bakış açısıdır ve birçok dizayn daha kompleks adres metotlarını (örneğin sayfalama) kullanarak tam sayı aralığının izin verdiğinden daha çok belleğe erişmeyi başarmaktadır.

Daha yüksek seviye aralıklar, ek basamaklarla ilgilenebilmek için daha çok yapıya ihtiyaç duyar ve bu sebeple daha fazla karmaşıklık, ebat, yüksek güç tüketimi ve maliyet durumları oluşur. Bu sebepten günümüzde yüksek aralığa sahip (16, 32, 64 ve 128) MİB'ler mevcutken, 4-bit veya 8-bit mikro denetleyicilerin kullanılması oldukça yaygındır. Daha basit mikro denetleyiciler daha ucuz, daha az güç kullanan ve bu sebeple daha az ısınan yapılardır ve bu özellikler, tasarım esnasında seçilmeleri için oldukça yeterli rol oynarlar. Ancak bazı üst-uç uygulamalarda, ekstra aralığın getirdiği kazanç diğer etkenlerden daha büyük rol oynamaktadır. Her iki durumdan da, düşük ve yüksek bit uzunluklarından, kazanç elde etmek için birçok MİB farklı bölümleri için farklı bit genişlikleriyle tasarlanmaktadır. Örneğin, IBM System/370 MİB'si asıl olarak 32 bit kullanırken, gezer noktası (floating point) içerisinde 128-bit keskinlik kullanarak daha net ve daha geniş gezer nokta sayıları elde etmeyi gerçekleştirmiştir. Bundan sonraki MİB tasarımlarında da, özellikle işlemcinin genel amaçlı kullanımlarda tam sayı ve gezer nokta yeteneği arasındaki denge makul bir seviyedeyken, karışık bit genişliğini kullanılmıştır.

Saat Vuruşu Sıklığı
Çoğu MİB, ve doğal olarak çoğu sıralı mantık aygıtları, senkron yapılardır. Bu yapılar senkron bir sinyalde çalışacak şekilde tasarlanmıştır. Bu sinyale saat sinyali denir ve genelde bir periyodik kare dalga formunda olur. Elektrik sinyallerinin MİB'nin farklı bölümlerine ulaşabileceği maksimum süreyi hesaplayarak, tasarımcılar bu saat sinyalinin periyodunu uygun olarak seçebilirler.

Kötü durum koşulunda bu periyot, sinyalin ilerleme hızından veya yayılmasından daha uzun olmalıdır. Saat periyodu kötü durum yayılma gecikmesinden yeterince yüksek tutulduğunda, tüm MİB'nin ve veriyi saat sinyalinin iniş/çıkışları civarında ilerletmesini tasarlamak mümkün olacaktır. Bu durum, MİB'yi etkili biçimde sadeleştirme avantajını hem dizayn açısından, hem de bileşen sayısı açısından sağlayacaktır. Ancak bunun yanında da, tüm MİB'nin en yavaş elemanını, diğer bölümler çok daha hızlı çalışabilecekken beklemek zorunda kalması dezavantajını da doğuracaktır. Bu kısıtlama, gelişen MİB paralleliğinin çeşitli metotları ile telafi edilmektedir.

Mimari geliştirmeler tek başına global senkronize MİB'lerin dezavantajlarını ortadan kaldıramaz. Örneğin, bir saat sinyali, başka elektrik sinyalinin gecikmesine de bağlıdır. Artan kompleks MİB yapılarındaki yüksek saat hızları, saat sinyalini tüm birim boyunca senkron (aynı fazda) tutmayı zorlaştırır. Bu durum birçok modern MİB'nin birden fazla eş saat sinyali kullanmasına yol açmıştır; böylece tek sinyalin gecikmesi, MİB'nin aksamasını engellemiştir. Diğer bir önemli nokta ise, saat hızları arttıkça, MİB'nin ürettiği ısıda aynı şekilde artmaktadır. Sabit biçimde değişen saat, birçok bileşenin de kullanılmaksızın değişmesine yol açmaktadır. Genel olarak, değişen her bir bileşen, sabit bir bileşenden daha çok enerji tüketmektedir. Bu sebeple, saat hızı arttıkça, ısı dağılması artar, bu da MİB'de daha etkili soğutma yollarının kullanılmasını gerektirir.

İstenmeyen bileşen geçişini engellemenin bir yolu, saat geçitleme yöntemidir. Bu yöntemle istenmeyen bileşenlere giden saat sinyali kapatılır. Ancak bunu uygulaması zor olduğundan düşük güç tüketimli tasarımların dışında kullanımı pek söz konusu değldir. Global saat sinyaline sahip olan problemlerin çözümündeki diğer bir yol ise, tüm saat sinyallerinin birden kaldırılmasıdır. Global saat sinyalinin kaldırılması tasarım sürecini oldukça zorlaştırsada, asenkron (veya saatsiz) tasarımlar güç tüketiminde ve ısı dağılımında sahip oldukları büyük avantajları da beraberinde getirmektedirler. Nadir olmakla birlikte, tüm MİB'lerin global saat sinyali içermeden üretildiği de olmuştur. Bunlardan iki önemli örnek vermek gerekirse ARM uyumlu AMULET ve MIPS R3000 uyumlu MiniMIPS'i gösterebiliriz. Bazı MİB tasarımlarında saat sinyalini tamamıyla çıkarmak yerine, asenkronluk belli bölümlere uygulanmıştır, tıpkı asenkron ALU'ların skalar üstü (superscalar) boruhattı uygulamasıyla birleştirilerek bazı aritmetik performans kazançlarının elde edilmesinde olduğu gibi. Her ne kadar asenkron tasarımların, senkronize karşılıklarından daha iyi bir performans verebileceği çok açık olmasa da, baist matemaiksel işlemlerde daha üstün olduğu bir gerçektir. Bu özelliği, mükemmel güç tüketimi ve ısı dağılım özellikleriyle de birleşince, tümleşik bilgisayarlarda kullanılmak için oldukça uygun olduğunu ortaya çıkarmaktadır.

Paralellik
Bir önceki bölümde verilen MİB'nin esas çalışmasının tanımı, bir MİB'nin alabileceği en basit şekli tanımlamaktadır. Olağan olarak skalar altı (subscalar) diye temas edilen bu türden MİB bir seferde bir veya iki parça veri üzerinden verilen komut üzerine çalışmaya başlamakta ve uygulamayı gerçekleştirmektedir.

Bu süreç skalar altı MİB'de işin özünde bulunan bir yetersizliği ortaya çıkarmaktadır. Bir seferde sadece bir komutun uygulanabilmesi mümkün olduğundan, MİB'nin tamamı bir sonraki komutu işlemeye başlamadan önce bu ilk komutun tamamlanmasını beklemek zorundadır. Bunun sonucu, skalar altı MİB uygulamanın tamamlanması için bir saatten fazla çevirimi süren yönergelere "kapalı" kalmaktadır. İkinci bir uygulama biriminin ilave edilmesi bile (aşağıya bakılması), performansı daha fazla iyiye götürmemektedir; birden fazla yönergenin kapalı olmasının yerine, şimdi iki yörünge de kapanmakta ve kullanılmayan transistörlerin sayısı artmaktadır. MİB'nin uygulama kaynaklarının sadece bir seferde verilen komuta göre çalışabilmesinin mümkün olduğu bu tasarım sadece skalar performansı (saat başına bir komut) bir olasılıkla öğretebilir. Bununla birlikte, performans hemen hemen her zaman skalar altıdır (yani çevirim başına bir komuttan daha az).

Skalar ve daha iyi performans gerçekleştirmesi için yapılan girişimler, MİB'nin daha az doğrusal ve daha fazla paralel olarak davranmasına neden olan tasarım metodolojilerinde çeşitlilik ile sonuçlanmıştır. MİB'lerde paralellikten söz edilirken, bu tasarım tekniklerinin sınıflandırılması için genel olarak iki deyim kullanılmaktadır. Komut düzeyinde paralellik (ILP) bir MİB içerisinde komutların yerine getirilme hızını artırmayı araştırmakta (yani kalıp üzerinden uygulama kaynaklarının artırılması) ve program düzeyinde paralellik (TLP) bir MİB'nin aynı anda uygulamaya girişebileceği program sayısının (fiili bireysel programları) arttırmayı amaçlamaktadır. Her bir metodun uygulanma tarzlarından aynı zamanda da bir uygulama için MİB'nin performansını artırmada sağladıkları göreceli etkinlik bakımından da birbirlerinden fark etmektedir.

ILP (Instruction Level Parallelism)
Komut boruhatlaması (Instruction pipelining) ve skalar üstü mimari, artan ölçülerde parallelik gerçekleştirilmesinde kullanılan en basit yöntemlerden biri bir evvelki komutun uygulanması tamamlanmadan önce getirme (fetching) ve kod çözme (decoding) komutunun ilk aşamalarına başlanmasıdır. Bu, komut boruhatlaması diye bilinen bir tekniğin en basit şeklidir ve hemen hemen bütün çağdaş genel amaçlı MİB'lerde kullanılmaktadır. Boruhatlama, uygulama yörüngesinin birbirinden ayrı aşamalara bölünmesiyle, birden çok sayıda komutun belirli bir zamanda uygulanmasına olanak sağlamaktadır. Bu ayırma, uygulama dizisinden dışarı çıkana ve çekilinceye kadar, her bir aşamada verilen bir komutun daha tam duruma getirildiği bir montaj hattıyla karşılaştırılabilir.

Bununla birlikte, boruhatlama, bir evvelki işlemin sonucuna bir sonraki işlemi tamamlamak için gereksinme olduğu bir durumun olasılığını getirmektedir; böyle bir duruma çoğu kez veriye bağımlılık çatışması denmektedir. Bununla başa çıkılması için, bu türden koşullar için varlığını kontrol etmek için ek dikkat gösterilmesi gerekmekte ve bu çatışma meydana geldiği takdirde komut boruhattının bir kısmı gecikmektedir. Doğal olarak, bunu gerçekleştirilmesi ek devre donanımını gerektirmekte ve böylece boruhatlı işlemciler skalar altı işlemcilerden çok daha karmaşık (her ne kadar bu pek önemli değilse de) olmaktadırlar. Boruhatlı işlemciler hemen hemen skalar olabilir ve sadece boruhattı durmasıyla (bir aşamada bir saatten fazla çevrim harcanmasına neden olan komut) engellenebilir.

Performans
Bir işlemcinin performansı ve hızı, o işlemcinin saat vurum sıklığına ve saniye başına komut (IPS) sayısına bağlıdır. Saniye başına komut sayısı arttıkça işlemcinin performansı ve hızı da artar. Ayrıca çok çekirdekli işlemcilerden daha fazla performans elde edilir.

Birçok bildirilmiş IPS değerleri birkaç şubesi bulunan yapay talimat dizilerinde zirve yürütme oranları temsil etmiştir, oysa gerçekçi iş yükleri bazıları diğerlerinden daha uzun çalıştırmak için karıştırılmış talimatları ve uygulamaları içerir. Bellek hiyerarşisi performansı MIPS hesaplamalarında ancak dikkate alınan bir sorun olan işlemci performansını oldukça etkiler. Bu problemlerden ötürü, SPECint gibi çeşitli standartlaşmış testler yaygın olarak kullanılan uygulamalar reel efektif performansını ölçmek girişimi için geliştirilmiştir.

CPU ve RAM Bir bilgisayarın işlem performansı çok çekirdekli işlemci (iki ya da daha çok işlemcinin bir bütünleşmiş devrede birleştirilmesi) kullanılarak arttırılabilir. Çift çekirdekli bir işlemci tek çekirdekli bir işlemcinin neredeyse iki katı kadar güçlü olur. Ancak pratikte güç kazancı kusurlu yazılım algoritmaları ve uygulamaları nedeniyle yüzde elli civarındadır.

Çekirdek Sayısı ile İş Parçacığı Sayısının Karıştırılması

Çekirdek sayısı; tek bir bilgi işlem bileşenindeki (yonga ya da çip) bağımsız merkezî işlem birimi sayısını belirten donanım terimidir. İş parçacığı sayısı ile karıştırılmaktadır. Bazen pazarlamacılar tek çekirdekli iki iş parçacıklı işlemcileri "çift çekirdekli" diye tanıtabilmektedir.

Kaynakça

Dış bağlantılar

Mikroişlemci üreticileri
 Advanced Micro Devices - Advanced Micro Devices, a designer of primarily x86-compatible personal computer CPUs.
 ARM Ltd - ARM Ltd, one of the few CPU designers that profits solely by licensing their designs rather than manufacturing them. ARM architecture microprocessors are among the most popular in the world for embedded applications.
 Freescale Semiconductor (formerly of Motorola) - Freescale Semiconductor, designer of several embedded and SoC PowerPC based processors.
 IBM Microelectronics - Microelectronics division of IBM, which is responsible for many POWER ve PowerPC based designs, including many of the CPUs utilized in late video game consoles.
 Intel Corp - Intel, a maker of several notable CPU lines, including IA-32 ve IA-64. Also a producer of various peripheral chips for use with their CPUs.
 Microchip Technology Inc. - Microchip, developers of the 8 and 16-bit short pipleine RISC ve DSP microcontrollers.
 MIPS Technologies - MIPS Technologies, developers of the MIPS architecture, a pioneer in RISC designs.
 NEC Electronics - NEC Electronics, developers of the 78K0 8-bit Architecture, 78K0R 16-bit Architecture, and V850 32-bit Architecture.
 Sun Microsystems - Sun Microsystems, developers of the SPARC architecture, a RISC design.
 Texas Instruments - Texas Instruments semiconductor division. Designs and manufactures several types of low-power microcontrollers among their many other semiconductor products.
 Transmeta - Transmeta Corporation. Creators of low-power x86 compatibles like Crusoe ve Efficeon.
 VIA Technologies  - Taiwanese maker of low-power x86-compatible CPUs.

Konuyla ilgili yayınlarlar
 25 Microchips that shook the world - an article by the Institute of Electrical and Electronics Engineers

1970 tanıtımları

Merkezî işlem birimi


St. Elsewhere is an American medical drama television series created by Joshua Brand and John Falsey, that originally ran on NBC from October 26, 1982, to May 25, 1988. The series stars Ed Flanders, Norman Lloyd, and William Daniels as teaching doctors at an aging, rundown Boston hospital who give interns a promising future in making critical medical and life decisions. The series was produced by MTM Enterprises, which had success with a similar NBC series, the police drama Hill Street Blues, during that same time. The series were often compared to each other for their use of ensemble casts and overlapping serialized storylines (an original ad for St. Elsewhere quoted a critic that called the series "Hill Street Blues in a hospital").

Recognized for its gritty, realistic drama, St. Elsewhere gained a small yet loyal following (the series never ranked higher than 47th place in the yearly Nielsen ratings) over its six-season, 137-episode run; however, the series also found a strong audience in Nielsen's 18–49 age demographic, a young demo later known for a young, affluent audience that TV advertisers were eager to reach. The series also earned critical acclaim during its run, earning 13 Emmy Awards for its writing, acting, and directing. St. Elsewhere was ranked No. 20 on TV Guide's 2002 list of "The 50 Greatest TV Shows of All Time", with the magazine also selecting it as the best drama series of the 1980s in a 1993 issue. In 2013, TV Guide ranked the series No. 51 on its list of the "60 Best Series of All Time".

Overview
St. Elsewhere was set at the fictional St. Eligius Hospital, a decaying urban teaching hospital in Boston's South End neighborhood. (The South End's Franklin Square House Apartments, formerly known as the St. James Hotel and located next to Franklin and Blackstone Squares, stood in for the hospital in establishing shots, including the series' opening sequence.) The hospital's nickname, "St. Elsewhere", is a slang term used in the medical field to refer to lesser-equipped hospitals that serve patients turned away by more prestigious institutions; it is also used in medical academia to refer to teaching hospitals in general.

In the pilot episode, surgeon Dr. Mark Craig (William Daniels) informs his colleagues that the local Boston media had bestowed the derogatory nickname upon St. Eligius since they perceived the hospital as "a dumping ground, a place you wouldn't want to send your mother-in-law." In fact, the hospital was so poorly regarded that its shrine to Saint Eligius was commonly defiled by the hospital's visitors and staff. Despite the hospital's reputation, they employed some first-rate doctors—including Craig, a world-class heart surgeon. As well, their administrative staff was shown to care deeply about the hospital's mission, even as they dealt with a lack of up-to-date equipment, funding, and experienced personnel.

Just as in Hill Street Blues, St. Elsewhere employed a large ensemble cast, a gritty, "realistic" visual style, and a multitude of interlocking serialized stories, many of which continued over the course of multiple episodes or seasons. In the same way Hill Street was regarded as a groundbreaking police drama, St. Elsewhere also broke new ground in medical dramas, creating a template that influenced ER, Chicago Hope, and other later shows in the genre. St. Elsewhere portrayed the medical profession as an admirable but less-than-perfect endeavor; the St. Eligius staff, while mostly having good intentions in serving their patients, all had their own personal and professional problems, with the two often intertwining. The staff's problems, and those of their patients (some of whom did not survive), were often contemporary in nature, with storylines involving breast cancer, AIDS, and addiction. Though the series dealt with serious issues of life, death, the medical profession, and the human effects of all three, a substantial number of comedic moments, inside jokes, and references to television history were included, as well as tender moments of humanity.

The producers for the series were Bruce Paltrow, Mark Tinker, John Masius, Tom Fontana, John Falsey and Abby Singer. Tinker, Masius, Fontana, and Paltrow wrote a number of episodes as well; other writers included John Tinker, John Ford Noonan, Charles H. Eglee, Eric Overmyer, Channing Gibson, and Aram Saroyan.

The show's main and end title theme was composed by famed jazz musician and composer Dave Grusin. Noted film and TV composer J. A. C. Redford wrote the music for the series (except for the pilot, which was scored by Grusin). No soundtrack was ever released, but the theme was released in two different versions: the original TV mix and edit appeared on TVT Records' compilation Television's Greatest Hits, Vol. 3: 70s & 80s, and Grusin recorded a full-length version for inclusion on his Night Lines album, released in 1983.

Main cast

Along with established actors Ed Flanders, Norman Lloyd and William Daniels, St. Elsewhere's ensemble cast included David Morse, Alfre Woodard, Bruce Greenwood, Christina Pickles, Kyle Secor, Ed Begley Jr., Stephen Furst, Howie Mandel, Mark Harmon, Denzel Washington and Helen Hunt. Notable guest stars include Tim Robbins, whose first major role was in the series' first three episodes as domestic terrorist Andrew Reinhardt, and Doris Roberts and James Coco, who each earned Emmy Awards for their season-one appearance as a bag lady and her mentally challenged husband.

Episodes

St. Elsewhere ran for six seasons and 137 episodes; the first season (1982–83) aired Tuesdays at 10 p.m. (ET), with remaining seasons airing Wednesdays at 10 p.m.

St. Elsewhere was noteworthy for featuring episodes with unusual aspects or significant changes to the series' status quo. Some of those episodes included:

"Qui Transtulit Sustinet"
Original air date: November 16, 1983

Dr. Morrison learns of the death of his wife, Nina (with whom he had an argument midway through the previous episode, which was the last time he saw her alive), after slipping and hitting her head. Nina's heart is donated to a heart transplant patient—a patient of Dr. Craig. The poignant final scene of the episode finds Morrison entering the patient's room and, with a stethoscope, hearing the patient's new heart—Nina's heart—steadily beating.

"Cheers"
Original air date: March 27, 1985

St. Elsewhere ended its 3rd season with this TV crossover that found Drs. Westphall, Auschlander, and Craig getting together at Cheers. The scene, which was filmed on the main Cheers soundstage (Stage 25 at the Paramount Studios lot), finds Cliff Clavin trying and failing to gain free medical advice from the doctors, Auschlander confronting his former accountant Norm Peterson, and barmaid Carla Tortelli voicing her displeasure with the doctors regarding her stay in St. Eligius two years earlier for the birth of her baby. The scene ends with Westphall announcing to his two colleagues that he has decided to leave St. Eligius and medicine, a short-lived departure, as he returned in the Season 4 premiere.

The merger of Cheers and St. Elsewhere's universes created a discontinuity with the second season finale, "Hello, Goodbye", in which Dr. Morrison and his young son spend a day on the town and visit the real-world Bull and Finch Pub, the banners out front celebrating it as the inspiration for (and exterior view of) Cheers.

"Time Heals"
Original air date: February 19 and 20, 1986

This two-part episode featured storylines that fleshed out the 50-year history of St. Eligius, each sequence taped in a different style (i.e. black-and-white for the 1930s setting, muted colors for the 1940s). The storylines included the hospital's 1936 founding by Fr. Joseph McCabe (played by Edward Herrmann), the arrivals of Dr. Auschlander and Nurse Rosenthal, the early struggles of Mark Craig and his relationship with his mentor (which mirrored Craig's later mentoring of Dr. Ehrlich), the death of Dr. Westphall's wife, and Dr. Morrison simultaneously dealing with an overdose patient, a knee injury, and the disappearance of his son. TV Guide ranked "Time Heals" No. 44 on its 1997 list of "100 Greatest Episodes of All Time", calling the episode "a masterwork of dramatic writing."

"After Life"
Original air date: November 26, 1986

This episode deals with the shooting of Dr. Wayne Fiscus, who is critically wounded after being shot by the vengeful wife of a patient he is treating in the ER. As the staff frantically try to save him, Fiscus ventures back-and-forth between Hell (where he meets former colleague, and rapist, Peter White), Purgatory, and Heaven, where he has a conversation with God, who presents Himself as a spitting image of Fiscus. Just as Fiscus shakes hands with Lou Gehrig, his colleagues successfully revive him back to Earth.

"Last Dance at the Wrecker's Ball"
Original air date: May 27, 1987

In the season-five finale, all attempts to save St. Eligius from closing seem to have failed. As demolition begins, a frail Dr. Auschlander, accidentally left in the hospital after a relapse, attempts to escape.

"A Moon For the Misbegotten"
Original air date: September 30, 1987

St. Eligius is saved (and any damage from the above-mentioned "Wrecker's Ball" repaired), but it falls under the new ownership of Ecumena Corporation, a national managed health care concern. (The use of "Ecumena" garnered some real-life controversy, as Humana thought the use of that name sounded too much like its own. The trademark-infringement lawsuit that ensued prompted NBC to begin airing post-episode disclaimers stating that Ecumena was indeed fictional, and to change the corporate name mid-season to "Weigert".) Ecumena's choice to head St. Eligius, Dr. John Gideon, did not get along well with the St. Eligius staff, especially Dr. Westphall, who, in the final scene of this episode (and Ed Flanders's last moment as a St. Elsewhere series regular), delivers his resignation "in terms you can understand"—by dropping his pants and exposing his bare buttocks to Gideon ("You can kiss my ass, pal"). This scene, which would normally be considered controversial, was preserved by NBC's censors as they did not consider Westphall's display to be erotic in nature.

"Their Town"
Original air date: April 20, 1988

In a somewhat change-of-pace episode, Drs. Craig and Novino, Ellen Craig, and Lizzie Westphall visit Donald and Tommy Westphall (Lizzie's father and brother, respectively), who appear to be enjoying the quiet life in small town New Hampshire. The episode features Dr. Westphall occasionally breaking the fourth wall and speaking directly to the viewer, a la the "Stage Manager" character in Our Town (the episode title and its location are nods to the Thornton Wilder play).

"The Last One"

Original air date: May 25, 1988

St. Elsewheres series finale features momentous changes for several main characters, including the departures of Drs. Fiscus and Morrison and the death of Dr. Auschlander, as well as the return of Dr. Westphall to an active leadership role at St. Eligius after Weigert agrees to sell the hospital back to the Boston archdiocese, as Dr. Gideon is set to move on to another hospital in San Jose, California.

The finale is more known for its provocative final scene: Westphall and his son Tommy Westphall (played by Chad Allen), who has autism, are seen in Dr. Auschlander's office watching snow falling outside. The image cuts to an exterior shot of the hospital, shaking. At that moment, Tommy and Daniel Auschlander are seen in an apartment building, with Tommy sitting on the floor playing with a snow globe. A much younger-looking Donald arrives home from a day of work, and it is clear from the uniform he wears and the dialog in this scene that he works in construction. "Auschlander" is revealed to be Donald's father, and thus Tommy's grandfather. Donald laments to his father, "I don't understand this autism thing, Pop. Here's my son. I talk to him. I don't even know if he can hear me, because he sits there, all day long, in his own world, staring at that toy. What's he thinking about?" As Tommy shakes the snow globe, he is told by his father to come and wash his hands for dinner. Donald places the snow globe on the family's television set and walks into the kitchen with Tommy and Auschlander; as they leave the room, the camera closes in on the snow globe—which holds a replica of St. Eligius.

The most common interpretation of this scene is that the entire series of events in the series St. Elsewhere has been a product of Tommy Westphall's imagination, with elements of the above scene used as its own evidence. Author Cynthia Burkhead explains that with this final shot, "St. Elsewhere managed to take the idea of a dream and alter it just enough, putting it in the imagination of an autistic boy", and surmises that an ending constructed in this manner "reminds viewers that the fiction they have watched for six years is actually fiction within a fiction, occupying a second level of unreality, one level beyond the space of illusion filled by all narrative television." A notable result of this ending has been the attempt by individuals to determine how many television shows are also products of Tommy Westphall's mind owing to its shared fictional characters (the "Tommy Westphall Universe").

"The Last One"'s closing credits differ from those of the rest of the series. In all other episodes, the credits appear over a still image of an ongoing surgical operation, followed by the traditional MTM Productions black-backgrounded logo, featuring Mimsie the Cat in a cartoon surgical cap and mask. Here, the credits appear on a black background, flanked by an electrocardiogram and an IV bag, with Mimsie lying on her side at the top of the screen; at the end of the credits, the heart monitor flatlines, marking Mimsie's death and the end of St. Elsewhere. Coincidentally, Mimsie the Cat died in real life shortly after the airing of "The Last One" at the age of 20.

"The Last One" brought in 22.5 million viewers, ranking 7th out of 68 programs that week and attracting a 17.0/29 rating/share, and ranking as the most watched episode of the series. In 2011, the finale was ranked No. 12 on the TV Guide Network special TV's Most Unforgettable Finales.

Broadcast history and Nielsen ratings

Allusions, crossovers, and homages
St. Elsewhere was known for the insertion of several allusions both large and small to classic movies, pop culture, and television events (the latter especially) throughout its run, including other shows that were produced by MTM Enterprises. Some of the more noteworthy allusions have included:

The St. Eligius public address loudspeakers periodically summoned characters from other television series, often going unnoticed by the show's characters.
The character of hospital orderly Warren Coolidge (played by Byron Stewart) was carried over from The White Shadow, where Coolidge had been a student at Carver High. (Before St. Elsewhere, Bruce Paltrow served as Shadow's showrunner.) Coolidge occasionally sported a Carver High T-shirt while working at St. Eligius. In third-season episode "Any Portrait in a Storm", Coolidge sees guest star Timothy Van Patten (another Shadow alumnus) in an elevator and calls out "Hey! Salami!," to which Van Patten, playing an unrelated character (named Dean, in a three episode story arc), replies "You got the wrong guy, pal," leaving Coolidge trying to plead his case with a confused "No – it's Warren," as the elevator doors close.
In the third season episode "Playing God, Part 2", the Craigs are in their bedroom and Mrs. Craig says she wants to see who is on The Merv Griffin Show. Dr. Craig says, "Probably some stupid comic." She turns on the TV and Howie Mandel, the actor/comedian who played Dr. Wayne Fiscus on the show, can be heard. Dr. Craig says, "What is he wearing, a hand?" (a reference to Mandel's routine that involved wearing a surgical glove on his head).
The third season episode "Sweet Dreams" features a recreation of the music video for the ZZ Top song "Legs". It features the Eliminator car, but the band was played by members of the cast.
The fourth season episode "Close Encounters" has numerous crossovers.
 In the psychiatric ward, patients watch various MTM-produced shows on television – MTM (headed by Mary Tyler Moore and Grant Tinker) was the company that produced St. Elsewhere.
 The patients briefly watch MTM's The White Shadow, produced by St. Elsewhere showrunner Bruce Paltrow. It is seen here as fictional, even though orderly Warren Coolidge is a carryover from The White Shadow (see above). (In the previous season, the bar from Cheers is seen as both fictional and part of the St. Elsewhere universe.)
 The amnesiac patient John Doe #6, a recurring character played by Oliver Clark, while watching an episode of The Mary Tyler Moore Show on a hospital TV, believes himself to be that series' lead character Mary Richards. He then mistakes guest star Betty White for Sue Anne (the character White had played on that same show). She responds, "I'm afraid you've mistaken me for someone else."
 John Doe #6 is verbally disparaged by another patient in the psychiatric ward — Elliott Carlin, the resident neurotic from The Bob Newhart Show played by Jack Riley. Carlin's treatment of Doe mirrored his behavior toward Oliver Clark's Bob Newhart Show character, Mr. Herd. Mr. Carlin subsequently appeared on an episode of Newhart, still uncured from the damage caused by "some quack in Chicago."
In "Santa Claus is Dead", Dr. Craig mentions serving in Korea with his drinking buddy, B.J. Hunnicutt, implying that Dr. Hunnicutt was reassigned to another unit in Korea following the July 1953 deactivation of the 4077th Mobile Army Surgical Hospital at the end of M*A*S*H's finale, "Goodbye, Farewell and Amen".
The crew filled the series finale, "The Last One", with an abundance of allusions and homages. The cold open has Dr. Fiscus saying to an ER patient "General Sarnoff..." (the man responsible for launching NBC, the first television network, in 1926) "... cut down the time you spend in front of the television". There is a direct reference to the 1967 series finale of The Fugitive, when orderly Coolidge catches a "One-Armed Man", on a water tower, for "Dr. Kimble". A patient appears to get his hair cut by (The Andy Griffith Show'''s) Floyd the Barber, including his first name, face and clothing. There is a call over the public address system for a Code Blue (someone has reached their "end") in Room 222. There is a direct reference to the 1977 series finale of The Mary Tyler Moore Show, including a group hug, a group shuffle to get tissues and a suggestion that they sing "It's a Long Way to Tipperary". The finale for the character Dr. Henry Blake in a 1975 episode of M*A*S*H is referred to when cadaver "4077" is autopsied after a "helicopter crash". There are numerous song references, including Dr. Fiscus saying "It's the end of the world as we know it, and I feel fine", and Dr. Auschlander exclaiming "Jumpin' Jack, what was that flash?"St. Elsewhere was also host to one crossover, served as the source material for two others, and has been paid homage to in several ways:
The third season's finale featured Drs. Westphall, Auschlander, and Craig visiting the eponymous pub of Cheers (also set in Boston) for a drink. During the second season of Cheers, barmaid Carla Tortelli (Rhea Perlman) gave birth to a child at St. Eligius, and here expresses her displeasure about her hospitalization there, even getting into a verbal altercation with Dr. Craig.
Two St. Elsewhere characters were carried over to the NBC series Homicide: Life on the Street, which was executive produced by St. Elsewhere alumnus Tom Fontana. In an episode in season six entitled "Mercy", Alfre Woodard reprises her role of Dr. Roxanne Turner, who is accused of illegally euthanizing a cancer patient. Woodard was nominated for an Emmy Award as Outstanding Guest Actress in a Drama Series for her performance. In other Homicide episodes, the character of Detective Tim Bayliss (played by Kyle Secor) develops a bad back and is treated by an offscreen "Dr. Ehrlich". In the Homicide: The Movie finale, Ed Begley Jr., makes an uncredited appearance as Dr. Victor Ehrlich.
Ed Begley Jr., William Daniels, Stephen Furst, and Eric Laneuville reunited to appear in a season-one episode of Scrubs where the actors, rather tha reprising their St. Elsewhere roles, play a quartet of doctors that fall sick at a medical convention. The episode was part of a week-long series of events honoring NBC's 75th Anniversary.
Episode 7 ("There Are No F**king Sides") of Season 1 of Showtime's series City on a Hill (based in early 1990s Boston) includes an establishing shot of the exterior of St. Eligius, along with hospital scenes in which Dr. Morrison is referenced by a character, and in which Drs. Axelrod, Wade, Westphall, and Fiscus and Nurse Papandreau are paged in the background on the hospital's PA system. In S01E08, St. Eligius was mentioned by name.
 In Oz, the company Weigert (which played a major role in St. Elsewheres final season) takes over the prison's medical ward after the company makes a deal with Governor Devlin in Season 3. During the final season, nurse and angel of mercy serial killer is mentioned as having been fired from numerous hospitals prior to joining Oz's medical staff, including St. Elsewhere.
 In the 2023 Rock N Roll Biographies comic book on King Diamond from Ten Ton Press, the ending is a direct homage to the final episode which writer Spike Steffenhagen has called "The greatest ending to any television show." The final panel features a couple looking at their two black cats (who have appeared as giants throughout the story) staring into a snow globe with a haunted house in it.

Awards and nominationsSt. Elsewhere won 24 out of 106 award nominations. The series garnered 62 Primetime Emmy Award nominations, winning 13 of them. Out the thirteen wins, Ed Flanders won once and William Daniels won twice for Outstanding Lead Actor in a Drama Series, Bonnie Bartlett and Doris Roberts each won for Outstanding Supporting Actress in a Drama Series, James Coco won for Outstanding Supporting Actor in a Drama Series, John Masius and Tom Fontana won two awards for Outstanding Writing for a Drama Series, and Mark Tinker won for Outstanding Directing for a Drama Series. It received five Golden Globe Award nominations, with four of them for Best Television Series – Drama. St. Elsewhere received seven TCA Award nominations, winning once for Outstanding Achievement in Drama. The series also won three out of four Q Awards. Additional accolades include a Peabody Award and People's Choice Award for Favorite New TV Dramatic Program.

Film adaptation
In May 2003, Walden Media announced a partnership with Roth Films to create a film adaptation of the television series. It was never made.

Syndication
After its initial run, reruns of St. Elsewhere aired for a time in syndication, with later runs on Nick at Nite, TV Land, Bravo and AmericanLife TV Network.

Also a popular series in the United Kingdom, St. Elsewhere has been aired twice by two separate British broadcasters. Channel 4 aired the series between 1983 and 1989, with Sky One later airing repeats in a daily Midday timeslot during 1992–93. In 2009, Channel 4 began showing the series again, usually at around 03:30 AM, and have repeated the entire series several times since then. All 137 episodes are also available to view online at All 4.

Nick at Nite first added St. Elsewhere to its regular lineup on April 29, 1996, as part of an all-night sneak peek of sister network TV Land. After the sneak peek, Nick at Nite aired St. Elsewhere regularly from May 4 until July 6, 1996, every Saturday night as part of a short-lived programming block called Nick at Nite's TV Land Sampler. St. Elsewhere was one of many rotating shows airing Saturday nights as part of Nick at Nite's TV Land Sampler, which included (among other shows) Petticoat Junction, That Girl and The Sonny & Cher Comedy Hour along with past Nick at Nite Classics Mister Ed and Green Acres. Nick at Nite aired reruns of St. Elsewhere once again from June 30 until July 4, 1997, as part of the week-long event The 100 Greatest Episodes of All Time.

Home media
On November 28, 2006, 20th Century Fox Home Entertainment released the complete first season of St. Elsewhere'' on DVD in Region 1.

In Region 2, Channel 4 DVD released the first season on DVD in the UK on April 2, 2007. All episodes have been made available on Channel 4's UK on-demand internet stream All 4 in the UK and Ireland, though these episodes are edited versions for syndication and not as they were originally aired.

As of June 2021, all six seasons of the series are available for streaming on Hulu.

References

Further reading

External links

 Cast list and links

 St. Elsewhere in the Encyclopedia of Television
 The Tommy Westphall Universe

1982 American television series debuts
1988 American television series endings
1980s American drama television series
1980s American medical television series
English-language television shows
American television soap operas
American primetime television soap operas
NBC original programming
Peabody Award-winning television programs
Primetime Emmy Award-winning television series
Television series about cancer
Television series by MTM Enterprises
Television series created by Joshua Brand
Television series created by John Falsey
Television shows set in Boston

St. Elsewhere


Evan Evans Settle (* 1. Dezember 1848 in Frankfort, Kentucky; † 16. November 1899 in Owenton, Kentucky) war ein US-amerikanischer Politiker. Zwischen 1897 und 1899 vertrat er den Bundesstaat Kentucky im US-Repräsentantenhaus.

Werdegang
Evan Settle besuchte die öffentlichen Schulen seiner Heimat und dann die Louisville High School.  Nach einem anschließenden Jurastudium und seiner 1870 erfolgten Zulassung als Rechtsanwalt begann er in Owenton in diesem Beruf zu arbeiten. Zwischen 1878 und 1887 war er mehrfach Staatsanwalt im dortigen Owen County. Politisch schloss sich Settle der Demokratischen Partei an. Zwischen 1887 und 1890 saß er als Abgeordneter im Repräsentantenhaus von Kentucky. Im Juni 1888 war er Delegierter zur Democratic National Convention in St. Louis, auf der Präsident Grover Cleveland für eine zweite Amtszeit nominiert wurde.

Bei den Kongresswahlen des Jahres 1896 wurde Settle im siebten Wahlbezirk von Kentucky in das US-Repräsentantenhaus in Washington, D.C. gewählt, wo er am 4. März 1897 die Nachfolge von William C. Owens antrat. Nach einer Wiederwahl im Jahr 1898 konnte er bis zu seinem Tod am 16. November 1899 im Kongress verbleiben. In diese Zeit fiel der Spanisch-Amerikanische Krieg.

Weblinks

Mitglied des Repräsentantenhauses der Vereinigten Staaten für Kentucky
Mitglied des Repräsentantenhauses von Kentucky
Mitglied der Demokratischen Partei (Vereinigte Staaten)
Staatsanwalt (Vereinigte Staaten)
Rechtsanwalt (Vereinigte Staaten)
US-Amerikaner
Geboren 1848
Gestorben 1899
Mann

Evan E. Settle


Den store hungersnød i 1315-1317 (eller 1315-1322) var den første af flere katastrofer, der ramte Europa (mod øst til Rusland - mod syd til Italien). Hungersnøden forårsagede millioner af dødsfald over hele Europa, og den markerede en klar afslutning på en periode med vækst og velstand, der havde varet fra 1000-tallet til 1300-tallet.

Den store hungersnød begyndte med dårligt vejr i 1315. Høsten slog fejl i 1316 og 1317, og Europa kom sig først fuldstændigt i 1322. Perioden blev præget af kriminalitet, sygdom og massedød; sågar kannibalisme og barnemord. Krisen fik store konsekvenser for kirken, staten, det europæiske samfund og for begivenhederne i resten af 1300-tallet.

Referencer

Eksterne henvisninger
 Aberth, John From the Brink of the Apocalypse: Confronting Famine, Plague, War and Death In the Later Middle Ages, 2000, —Chapter 1, dealing with the Great Famine, is available online .

  (The first book on the subject, it is the most comprehensive treatment.)

 Kershaw, Ian, "The Great Famine and Agrarian Crisis in England 1315–1322" , Past & Present, 59, pp. 3–50 (May 1973). Available online from JSTOR. Second most widely cited article.
 Lucas, Henry S. "The great European Famine of 1315–7" , Speculum, Vol. 5, No. 4. (Oct., 1930), pp. 343–377. Available online from JSTOR. The first (in English) and most widely cited article on the Great Famine.

Hungersnød
Middelalder

Den store hungersnød (1315-1317)


2017 ජූනි 19 දිනදී, ලන්ඩනයෙහි, ෆින්ස්බරි පාක්  හීදී වෑන් රථයක් පදිකයන් වෙතට පදවනු ලැබුණු අතර, අවම වශයෙන් පුද්ගයින් දසදෙනෙකු හෝ තුවාල ලැබූහ. මෙය සිදුවූයේ, ෆින්ස්බරි පාක් මුස්ලිම් දේවස්ථානය වෙතින් යාර 100 (මී 90) ඉවත පිහිටි මුස්ලිම් සුබසාධන ශාලාව අසලදීය. මුස්ලිම්වරුන් කණ්ඩායමක් විසින් මෙම සිද්ධියට පෙරාතුව,  රාමදාන් කාලසීමාවෙහි පැවැත්වෙන රාත්‍රී කාල යාච්ඤාවක් වන, තරාවි යාච්ඤාවෙහි යෙදී ඇති අතර, බස් නැවතුම් ස්ථානයකදී බිම ඇද වැටී සිටි මිනිසෙකු ඔවුන්ට හමුවී ඇත. මෙම පුද්ගලයාට ප්‍රථමාධාර ලබා දෙමින් සිටි අතරතුර ඔවුන් වෙත වාහනය හප්පමින් පදවා ඇති අතර දසදෙනෙකු තුවාල ලබා ඇත. බිම ඇද වැටී සිටි පුද්ගලයා සිද්ධිය වූ ස්ථානයෙහිදී  මිය ගොස් ඇත.

ත්‍රස්ත-විරෝධි පොලීසිය විසින් මෙම සිද්ධිය පිළිබඳ විමර්ශන කටයුතු සිදු කෙරෙමින් පවතියි. ඝාතනය සහ ඝාතනයට තැත්කිරීමද ඇතුළුව ත්‍රස්තවාදය සිදුකිරීම,  සූදානම්වීම හෝ පෙළඹවීම පිළිබඳ සැකපිට එක් පුද්ගලයෙක් අත්අඩංගුවට ගෙන ඇත.ප්‍රහාරයෙහි චේතනාව තවමත් විමර්ශනයෙහි පවතියි.

ආශ්‍රිත

2017 ෆින්ස්බරි පාක් ප්‍රහාරය


ඇස්ටරික්ස් භාෂා සියයකට අධික සංඛ්‍යාවකට පරිවර්තනය වූ චිත්‍ර කතා මාලාවකි. කතා මාලාව චිත්‍ර කතා පොත් 32කින් සමන්විත වේ. රෙනෙ ගොස්කිනි කතාව ලියූ අතර, ඇල්බ්‍ර්ට් උඩර්සෝ විසින් චිත්‍ර අඳිනු ලැබී ය. 51 වැනි වියේ දී ගොස්කිනි අභාවයට පත් වූ අතර ඉන් පසු උඩර්සෝ විසින් කතාව ද, චිත්‍ර ද, සම්පාදනය කරනු ලැබුණි.

ඇස්ටරික්ස් කාටූන් චරිතය ලංකාවේ වඩාත් ප්‍රකට වූයේ සූර පප්පා යන නමිනි.

ආශ්‍රිත
 Recurring characters in Asterix
 List of Asterix films and videogames
 Roman Gaul, after Julius Caesar's conquest of 58–51 BC that consisted of five provinces.

භාහිර සබැඳි

 නිල ඇස්ටරික්ස් වෙබ් අඩවිය

Comics characters
Fictional Celts
French comics

ඇස්ටරික්ස්


NGC 7465 je lećasta galaktika u zviježđu Pegazu.

Izvori

Vanjske poveznice

  Hartmut Frommert: Revidirani Novi opći katalog
  Izvangalaktička baza podataka NASA-e i IPAC-a
  Astronomska baza podataka SIMBAD
   VizieR
 DSS-ova slika NGC 7465
  Auke Slotegraaf: NGC 7465 Deep Sky Observer's Companion
  NGC 7465 DSO-tražilica
  Courtney Seligman: Objekti Novog općeg kataloga: NGC 7450 - 7499

7465

NGC 7465


مصطفى عبد الله بعيو (1921-1988) مؤرخ، وأكاديمي، وسياسي ليبي. هو آخر وزير للتعليم في العهد الملكي.

نشأته
ولِدَ في قرية أولاد بعيو بمصراتة في 21 يناير سنة 1921م، وهاجرت أسرته زمن الاحتلال الإيطالي للبلاد، وأقامت بالإسكندرية، وبها درس في مدارسها، ثم في جامعتها جامعة الإسكندرية وكانت تُسمى (جامعة فاروق) وتخرج من قسم التاريخ بها في سنة 1943م، وواصل تعليمه وحصل على دبلوم في التربية من معهد الجيزة عام 1945م، واشتغل معلماً بالمرحلة الثانوية في مدارس الإسكندرية،

حياته وعمله ونشاطه السياسي في ليبيا
عاد إلى ليبيا منتصف الأربعينيات من القرن العشرين وعمل مدرساً في ثانوية الزاوية ثم عُيـِّن مديراً لها، ونشط في حزب المؤتمر بقيادة بشير السعداوي واعتقل جراء هذا النشاط.

بعد استقلال ليبيا عمل سكرتيراً للشؤون البرلمانية في الحكومة الليبية، ومديراً عاماً بوزارة المعارف، واختير عضواً في اللجنة التي شكّلت لتأسيس الجامعة الليبية أواخر عام 1955م،

سافر إلى بريطانيا في دورات تدريبية في مجال تخصصه، ونال درجة الماجستير في التاريخ من جامعة كولومبيا في نيويورك عام 1958م، وبعد عودته عُيِّن عميداً لكلية الآداب في الجامعة الليبية، وقام بتدريس مادة التاريخ الحديث لطلبة قسم التاريخ بها.

انتدب للعمل بوزارة الخارجية في عام 1961م واستمر بالعمل إلى عام 1963م وشغل منصب وزير مفوّض بها ثم وكيلاً للوزارة، حتى تعيينه رئيساً للجامعة الليبية إلى عام 1967م حيث أصبح وزيراً للتربية والتعليم في أبريل 1967م إلى أواخر أغسطس 1969م فعمل في إحدى شركات النفط بطرابلس، ثم في اليونسكو بباريس.

شارك في عدة مؤتمرات ولقاءات علمية بحكم منصبه وتخصصه داخل ليبيا وخارجها، وألقى كثيراً من المحاضرات، واهتم بالتاريخ وهو مجال تخصصه وله العديد من الكتب حول التاريخ الليبي، توفي بالولايات المتحدة في 7 يناير سنة 1988م ودُفِنَ هناك.

مؤلفاتة
نشرت له العديد من البحوث في دوريات مختلفة، واهتمّ بالموضوع التاريخي الليبـي مبكراً وتشكّل كتاباته وإسهاماته العلمية في بحوث التاريخ الليبـي (خاصة الحديث والمعاصر منه) جانباً مهماً من جوانب المدرسة التاريخية الحديثة في ليبيا وله العديد من المؤلفات التاريخية منها:

 المجمل في تاريخ لوبيا من أقدم العصور إلى العصر الحاضر. كتابه الأول وقد صدر بتقديم أستاذيه عبد الحميد العبادي ومحمد عبد الهادي شعيرة. (الإسكندرية: مطبعة رمسيس. 1947م). 148 ص.
 الأسس التاريخية لمستقبل ليبيا (دراسلات في التاريخ الليبي). (الإسكندرية: مطابع عابدين. 1953م). 211 ص.
 تاريخ ليبيا للسنة السادسة الابتدائية. 1955م.
 بعض ملامح تاريخ ليبيا في القرن التاسع عشر. محاضرة عامة ألقيت في 18 نوفمبر سنة 1965م بكلية الآداب والتربية بالجامعة الليبية ضمن المؤتمر التاريخي ((ليبيا في التاريخ)). (بنغازي: المطبعة الأهلية. 1966م). 19 ص.
 المختار في مراجع تاريخ ليبيا. (بنغازي: دار ليبيا للنشر والتوزيع. 1967م). ج1. 223 ص.
 المختار في مراجع تاريخ ليبيا. (بيروت: دار الطليعة للطباعة والنشر. 1392هـ 1972م). ج2. 303 ص.
 المختار في مراجع تاريخ ليبيا. (طرابلس: الدار العربية للكتاب. 1395هـ 1975م). ج3. 273 ص.
 المشروع الصهيوني لنوطين اليهود في ليبيا: برقة-طرابلس. (طرابلس: الدار العربية للكتاب. 1395هـ 1975م). 151 ص.

مصادر

سالم الكبتي-الأعلام الليبية

أشخاص من مصراتة
خريجو جامعة الإسكندرية
مواليد 1921
مؤرخون ليبيون
وزراء تعليم ليبيا
وفيات 1408 هـ
وفيات 1988

مصطفى عبد الله بعيو


Kup Crne Gore u nogometu (Crnogorski nogometni kup; srpski i crnogorski: Kup Crne Gore) je glavno nogometno klupsko kup natjecanje u Crnoj Gori, a organizira ga "Crnogorski nogometni savez" (crnogorski i srpski "Fudbalski savez Crne Gore").

O natjecanju
Kup Crne Gore u nogometu je osnovan 2006. godine po osamostaljenju Crne Gore, kao sljednik dotadašnjeg "republičkog kupa Crne Gore" koji je bio kvalifikacijski kup za "Kup maršala Tita" (1947. – 1991.) i "Kupa SRJ / SiCG" (1991. – 2006.).
U kupu sudjeluju klubovi iz "Prve" i "Druge crnogorske lige", dok se klubovi "Treće crnogorske lige" plasiraju preko regionalnih kupova ("Sjeverna regija", "Centralna regija", "Južna regija").
Pobjednik Kupa Crne Gore stječe pravo nastupa u pretkolima "Konferencijske lige" (do sezone 2020./21. "Europske lige", a do 2008./09. u "Kupu UEFA").
Završnica kupa se tradicionalno igra u Podgorici na stadionu "Pod Goricom".

Završnice

 u zagradama je naveden stupanj natjecanja, ako pobjednik ili finalist nije bio član "Prve crnogorske lige"
 u sezoni 2019./20. natjecanje prekuinuto nakon odigrane četvrtzavršnice radi pandemije COVID-19

Klubovi po uspješnosti

 stanje nakon sezone 2022./23.

Povezani članci
 Prva crnogorska nogometna liga
 Druga crnogorska nogometna liga
 Treća crnogorska nogometna liga
 Republički kup Crne Gore u nogometu
 Kup Srbije i Crne Gore u nogometu
 Kup maršala Tita
 Kupovi Kraljevine Jugoslavije

Vanjske poveznice
 fscg.me, Kup Crne Gore
  uefa.com, Montenegrin Cup

Izvori
  rsssf.com, Montenegro - List of Cup Finals, pristupljeno 16. travnja 2020.
  int.soccerway.com, Montenegro - Cup, pristupljeno 16. travnja 2020.

 1-prva
Nacionalni nogometni kupovi
Nogomet

Kup Crne Gore u nogometu


Volta er navnet på Nvidias mikroarkitektur, som er opfølgeren til Pascal-arkitekturen.

Arkitekturen er opkaldt efter den italienske fysiker Alessandro Volta, opfinderen af det elektriske batteri.

Arkitekturen er baseret på 12 nm-processen, i modsætning til forgængeren, Pascal, som er baseret på 16 nm. Derudover benytter Volta HBM2 (High Bandwidth Memory 2), hvilket er markant hurtigere end den tidligere benyttede GDDR5X.

Volta blev først benyttet i Nvidia Tesla V100, som er designet til serverbrug. Voltas første implementering i et kort til desktop-brug er Nvidia Titan V, som udkom i december 2017, med en pris på $2999.

Referencer

Computergrafik
Grafikkort

Nvidia Volta


Der Schienenverkehr in Dschibuti besteht heute (Stand 2009) aus dem östlichen Segment der Bahnstrecke Dschibuti–Addis Abeba. Darüber hinaus gab es weitere Eisenbahnstrecken, die aber eingestellt wurden.

Meterspurnetz

 Dieses östliche Segment der Bahnstrecke Dschibuti-Addis Abeba von Dschibuti (Stadt) bis zur äthiopischen Grenze ging 1901 in Betrieb. Es ist 108 km lang und wurde in Meterspur erbaut.
 Hieran anschließend wurde 1917 eine Anschlussbahn für den Hafen von Dschibuti eröffnet. Hier findet ausschließlich Güterverkehr statt.
 Ebenfalls an die Bahnstrecke Addis Abeba–Dschibuti schloss sich seit 1929 eine nur vom britischen Militär genutzt 172 km lange Strecke nach Hargeysa in Britisch-Somaliland an. Sie wurde nach dem Sieg über die italienische Armee in Italienisch-Ostafrika 1943 aufgegeben.

600-mm-Strecken
1932 nahm die Compagnie des Salins du Midi et des Salines de Djibouti für innerbetriebliche Zwecke ihrer Salinen den Betrieb einer 600-mm-Schmalspurbahn auf. Personenverkehr fand hier nicht statt. Der Zeitpunkt der Betriebsaufgabe ist nicht bekannt.

Literatur
 Neil Robinson: World Rail Atlas and historical summary. Vol. 7: North, East and Central Africa. World Rail Atlas Ltd., 2009, ISBN 978-954-92184-3-5, S. 21f, 66, Karte 40.

Spurweite 600 mm
Spurweite 1000 mm

Dschibuti

Schienenverkehr in Dschibuti


Svijet

Književna djela

Događaji

Osnivanja

Nagrade i priznanja

 Nobelova nagrada za književnost:

Rođenja

 26. studenog – Eugène Ionesco, francusko-rumunjski književnik i dramatičar († 1994.)

Smrti

Hrvatska i u Hrvata

Književna djela

 Bijeg Milutina Cihlara Nehajeva

Događaji

Osnivanja

Nagrade i priznanja

Rođenja

Smrti

Izvori

Vanjske poveznice

Književnost u 1909.


Tchynadiïovo ( ou ) est une commune urbaine de l'oblast de Transcarpatie, en Ukraine. Elle compte  en 2021.

lieux culturels

Références

Commune urbaine dans l'oblast de Transcarpatie

Tchynadiïovo


Le Tinguilinta est une rivière de Guinée. Elle est située dans la partie ouest du pays, à  au nord de la capitale, Conakry.

Lien externe

Références

Cours d'eau en Guinée

Tinguilinta (fleuve)


O NApOc Purus (G-152) é um navio de apoio oceânico da classe Mearim, pertencente à Marinha do Brasil. A embarcação é a terceira integrante classe e a terceira belonave a ser nomeada desta forma na frota. O Purus, junto com seus companheiros de classe, foi comissionado a 9 de julho de 2018, sendo entregue subsequentemente ao 5° Distrito Naval.

Navios da Marinha do Brasil
Marinha Indiana

NApOc Purus (G-152)


The Transverse Ranges are a group of mountain ranges of southern California, in the Pacific Coast Ranges physiographic region in North America. The Transverse Ranges begin at the southern end of the California Coast Ranges and lie within Santa Barbara, Ventura, Los Angeles, San Bernardino, Riverside and Kern counties. The Peninsular Ranges lie to the south. The name Transverse Ranges is due to their east–west orientation, making them transverse to the general northwest–southeast orientation of most of California's coastal mountains.

The ranges extend from west of Point Conception eastward approximately 500 kilometers into the Mojave and Colorado Desert. The geology and topography of the ranges express three distinct segments that have contrasting elevations, rock types, and vegetation. The western segment extends to the San Gabriel Mountains and San Gabriel fault. The central segment includes mountains that range eastward to the San Andreas fault. The eastern segment extends from the San Andreas fault eastward to the Colorado Desert. The central and eastern segments (near the San Andreas fault) have the highest elevations.

Most of the ranges lie in the California chaparral and woodlands ecoregion. Lower elevations are dominated by chaparral and scrubland, while higher elevations support large conifer forests. Most of the ranges in the system are fault blocks, and were uplifted by tectonic movements late in the Cenozoic Era. West of Tejon Pass, the primary rock types are varied, with a mix of sedimentary, volcanic, and metamorphic rocks, while regions east of the pass are dominated by plutonic granitic and metasedimentary rocks.

Geography

The western and central segments of the Transverse Ranges are bounded to the north and east by the San Andreas Fault, which separates those segments from the Mojave Desert. The eastern segment bounds the southern Mojave Desert. Notable passes along the San Andreas fault include Tejon Pass, Cajon Pass, and San Gorgonio Pass. Components of Transverse Ranges to the north and east of the fault include the San Bernardino Mountains, Little San Bernardino Mountains, Pinto and Eagle Mountains. The western and southern boundaries are acknowledged to be the Pacific Ocean and the northern Channel Islands. Onshore the Los Angeles Basin lies at the southern boundary of the western and central segments of the ranges. Major passes not along the San Andreas Fault include Gaviota Pass, San Marcos Pass, the Conejo Grade, Newhall Pass, and Cahuenga Pass.

The Transverse Ranges manifest themselves as a series of roughly parallel ridges with an average height of . The ranges are dissected by young, steep streams of relatively low flow rate; as a result, there is high topographic relief throughout the range, and other than in marginal areas (e.g. the San Fernando Valley) and a few river valleys (such as Lockwood Valley and Big Bear Valley), there are no large, flat basins within the ranges.

The mountains are notable for being steep and difficult to traverse. There are few passes that are sufficiently low or wide enough to accommodate significant volumes of traffic. This has resulted in situations where major cities are linked to the rest of the state by relatively few roads; for example, the vast majority of traffic between the Central Valley and the Los Angeles area is routed through Tejon Pass. This results in significant traffic issues throughout Southern California when a pass has to be shut down due to heavy snow or construction. Occasionally, major cities, such as Santa Barbara during the 2005 La Conchita landslide, may be cut off from timely road access to the rest of Southern California.

Peaks
Major peaks of the Transverse Ranges with at least  of prominence, listed by height:

Ranges

Western segment
This segment begins at Point Conception in Santa Barbara County, and include the Santa Ynez Mountains that run parallel to the coast behind Santa Barbara. The western Transverse Ranges also include the Topatopa Mountains and the Santa Susana Mountains of Ventura County and Los Angeles County, the Simi Hills, the Santa Monica Mountains that run along the Pacific coast behind Malibu, and whose eastern portion are known as the Hollywood Hills, and the Chalk Hills. The northern Channel Islands of California are also part of the Transverse Ranges; San Miguel, Santa Rosa, Santa Cruz and Anacapa Islands are a westward extension of the Santa Monica Mountains.

Central segment
The Ranges include the steep San Gabriel Mountains northeast of Los Angeles, the Tehachapi Mountains southeast of Bakersfield, the Verdugo Mountains, the Liebre-Sawmill Mountains, the San Rafael Hills, Puente Hills, San Jose Hills, and Chino Hills.

Eastern segment
The San Bernardino Mountains, Little San Bernardino Mountains, and the Pinto, Eagle, and Orocopia Mountains are within the eastern segment. The Mojave Desert and California's low desert, including the Coachella Valley, are at the eastern end of the ranges.

Ranges north of the western segment that are nearly transverse but are part of the California Coast Ranges include the  San Rafael Mountains and the Sierra Madre Mountains. Likewise, the Tehachapi Mountains north of the Mojave Desert, although nearly transverse, are the southern end of the Sierra Nevada.

Component ranges

Mountain ranges with peaks exceeding , listed west to east, include:
 Santa Ynez Mountains
 Pine Mountain Ridge
 San Emigdio Mountains
 Topatopa Mountains
 Sierra Pelona Ridge
 San Gabriel Mountains
 San Bernardino Mountains
 Little San Bernardino Mountains

Examples of smaller mountain and hill ranges include:
 Santa Monica Mountains
 Santa Susana Mountains
 Simi Hills
 Chalk Hills
 San Rafael Hills
 Puente Hills
 San Jose Hills
 Shandin Hills

Climate
The climate in most of the range is Csb (Warm-summer Mediterranean) under the Köppen climate classification; the upper reaches of San Gorgonio Mountain have an alpine tundra climate (ET), while the lower northern slopes of the range have a desert (BW) or steppe (BS) climate; most of the nearby lowlands to the south and west have a Hot-summer Mediterranean climate (Csa).

Snow falls above  most winters, and above  every few years. It is rare for elevations above  to go multiple winters without snow, even during severe droughts. Due to relatively low humidity, the regional snow line lies at about , above the highest elevation of the range; as such, snow does not persist year-round except in the form of snow patches.

The tree line lies at about ; San Gorgonio Mountain is the only peak with an alpine environment.

Geology

Tectonics
The Transverse Ranges result from a complex of tectonic forces and faulting stemming from the interaction of the Pacific Plate and the North American Plate along the dextral (right slip) San Andreas Fault system. Their orientation along an east–west axis as opposed to the general northwest–southeast trend of most California ranges results from a pronounced left step in the San Andreas Fault that occurred in the Pliocene ( million years ago) when southern reaches of the fault moved east to open the Gulf of California. The crust within the Pacific Plate south of the ranges can not easily make the left turn westward as the entire plate moves northwestward, forcing pieces of the crust to compress and lift.

Prior to this shift of the fault to create the left bend, northwest–southeast trending rock belts in all of the Transverse Ranges began to rotate clockwise in the right shear of Pacific Plate – North American Plate motion. This tectonic rotation began in Early Miocene Time and continues today. The total rotation is about 90° in the Western Transverse Ranges and less (about 40°) in the eastern ranges. Catalina Island shows the most rotation: almost 120°.

A mechanism proposed for the rotation event is capture of the subducting Monterey plate by the outboard Pacific plate. Because the Monterey plate was then beneath southern California, the capture resulted in pulling of the overlying crust out and northward from the rest of California.

Rocks
Rocks of the Transverse Ranges exhibit extreme differences in geologic age and composition, varying from sedimentary rocks in the western Santa Ynez and volcanic rocks in the Santa Monica Mountains to primarily granitic and metamorphic rock in the central and eastern segments, including the San Gabriel and San Bernardino Mountains.

The oldest basement (deepest) rocks are of Proterozoic age, and are found in the San Gabriel Mountains and the San Bernardino Mountains. The Jurassic-Cretaceous Franciscan Assemblage is found in the western section of the ranges and is the presumed basement in this segment. Exposed plutonic rocks from the Mesozoic, mostly granites, can be found on Mount Pinos and generally in regions east of Tejon Pass. The youngest rocks are Cenozoic sedimentary and volcanic rocks that can be found throughout the ranges.

The western segment is distinctive for the large thickness of Cretaceous and Cenozoic sedimentary rocks, estimated to be up to 10 kilometers. The thickest deposits of these are in the Santa Barbara Channel and Ventura basin. These are mostly marine in origin with a marked change to red beds of river systems of Oligocene age in the western and central segments.

Limestones and dolomites of the marine Miocene Monterey Formation are found in the Santa Ynez Mountains and in the Coast Ranges to the north.

Faults
The distinctive feature of the Transverse Ranges besides their anomalous orientation is that they are bounded by east-west trending faults. Most are left slip, strike slip faults. In the western and central segments many of the faults are thrust faults. Faults in the Coast Ranges and Peninsular Ranges trend northwest-southeast and butt into the east-west trending faults of the Transverse Ranges. Because all of these faults are considered active and seismic but they do to cut each other, the only geometry that satisfies that observation is if the east-west faults and Transverse Ranges are rotating clockwise with respect to the faults outside that province.

Between the western segment and the Peninsular Ranges to the south is the complex Malibu Coast—Santa Monica—Hollywood fault, which exists as the border between these two mostly geologically unitary provinces. These faults are part of the same thrust fault system south of the northern Channel Islands of San Miguel, Santa Rosa, and Anacapa Islands. North of the western segment the bounding faults are left slip Santa Ynez and Pine Mountain Faults. The San Gabriel Fault and San Andreas bound the central segment. The eastern segment is bounded by the Pinto Mountain Fault in the north and the Salton Creek Fault in the south.

Petroleum

The large thickness of marine sediments in the western segment have made it a habitat for oil. Several dozen fields are found onshore and offshore, particularly in the Santa Barbara Channel and Ventura Basin. Much oil has pooled in the Monterey Formation, which is produced onshore and offshore. In the eastern Santa Barbara Channel oil is held in younger sedimentary rocks. The Los Angeles Basin south of the western segment, formed during rotation of that segment away from the Peninsular Ranges. It is also a site of prolific oil production. The California Geologic Survey states:

Great thicknesses of Cenozoic petroleum-rich sedimentary rocks have been folded and faulted, making California one of the most important oil-producing areas in the United States.

Ecology

The plant place of the Transverse ranges include coastal sage scrub, oak woodland and savanna, and pinyon-juniper woodland at lower elevations, and yellow pine forest, Lodgepole Pine, and subalpine forest at higher elevations. The Angeles and Los Padres National Forests cover portions of the Transverse ranges. The ranges are part of the WWF-designated California montane chaparral and woodlands ecoregion, but the eastern points of the range touch two desert regions, the Mojave Desert and the Colorado Desert section of the Sonoran Desert. The Carrizo Plain adjoins the northern edge of the Transverse Range.

Chaparral is a common feature of the Transverse Ranges. Common plant associates in chaparral, especially in the transition between coastal chaparral and coastal sage scrub, include California sagebrush and Toyon, the latter shrub having its southern distribution limit defined by the Transverse Ranges.

Pinyon-juniper woodland is common on the north slopes of the San Gabriel and San Bernardino Mountains. This ecosystem is easily visible in the well-travelled Soledad Pass region, between Pearblossom and Santa Clarita.

Urban impact
A number of densely populated coastal plains and interior valleys lie between the mountain ranges, including the Oxnard Plain of coastal Ventura County, the Santa Clarita Valley north of Los Angeles, the San Fernando Valley, which is mostly included in the City of Los Angeles. The Los Angeles Basin, which includes the portion of Los Angeles County south of the Santa Monica Mountains and most of Orange County, and the Inland Empire basin, which includes the cities of San Bernardino and Riverside, lie between the Transverse Ranges and the Peninsular Ranges to the south.

Transportation

There are a number of important freeways that cross the Transverse Ranges, such as (from west to east) US-101, I-5 at Tejon Pass, SR 14 at Soledad Pass, and I-15 at Cajon Pass. These highways link Southern California with places to the north and northeast like San Francisco and Las Vegas, respectively. With the exception of several high passes on less-traveled SR 33, SR 2, SR 330. SR 18 and SR 38, none of these passes are at high elevations, with Cajon Pass being at a modest 4,190 ft (1,277 m) above mean sea level; this means that snow is less of a factor here than in the moderate to high mountain passes to the north like Donner Pass. Still sometimes, heavy snowfall can snarl traffic on Tejon and Cajon Pass, the higher two of the three freeway passes. I-5 and I-15 commonly experience heavy traffic over their mountainous route across these mountains.

See also
 Southern California faults
 Transverse Ranges topics index

References

Further reading

 Minor, S.A., Kellogg, K.S., Stanley, R.G., Gurrola, L.D., Keller, E.A. and Brandt, T.R., 2009. Geologic map of the Santa Barbara coastal plain area, Santa Barbara County, California: US Geological Survey Scientific Investigations Map 3001, scale 1: 25,000, 1 sheet, pamphlet 38 p.

External links
 Plio-Pleistocene Tectonic Shortening of the Transverse Ranges , block model  animation by Tanya Atwater

Lists of mountain ranges of the United States
Geologic provinces of California
Mountain ranges of Southern California
Mountain ranges of the Western United States
Pacific Coast Ranges
Physiographic sections

Transverse Ranges


Chapter 10: Howl of the Fright Hound (Capítulo 10: El Sabueso Endemoniado en América Latina, y El Aullido del Monstruo Sabueso en España), es el décimo episodio de la primera temporada de la serie de televisión animada Scooby-Doo! Misterios, S. A..

El guion principal fue elaborado por Bart Jenner y Chris Rutkowski se encargaro de dibujar el guion gráfico, y Curt Geda estuvo a cargo de la dirección general. El episodio fue producido por la compañía Warner Bros. Animation, a manera de secuela de la serie original de Hanna-Barbera Productions, Scooby-Doo ¿dónde estás? (1969).

Se estrenó oficialmente en los Estados Unidos el  por Cartoon Network. En Hispanoamérica y Brasil, el episodio se estrenó oficialmente el  a las 17:00 a través de Cartoon Network.

Argumento
En un refugio para animales "dementes y diabólicos", los guardias de la institución son atacados por un violento perro de tamaño monstruoso y penetrantes ojos rojos, que aterroriza el lugar.

Una mañana en la secundaria de Gruta de Cristal, Scooby vuelve a interrumpir otro momento entre Shaggy y Vilma. Ambos vuelven a preguntarle a Shaggy si ya se decidió por uno de los dos, pero son interrumpidos por la aparición de una araña mecánica, creada y manejada por Jason Wyatt, un nerd de carácter arrogante que está enamorado de Vilma desde que la conoció en el club de robótica.

De noche, un autobús turístico dirigido por la señora Dinkley es atacado por el sabueso gigante, quien lo destruye. Al llegar a la escena del crimen, la pandilla encuentra a la mamá de Vilma recobrando el sentido. Los chicos se ofrecen a resolver el caso, pero el sheriff Stone los detiene y culpa a Scooby del ataque, debido a que su silueta es muy parecida a la del sabueso, pese a que el perro había estado con sus amigos todo el tiempo. El gran danés es arrestado sin evidencia que pruebe el ataque, frente al dolor y confusión de toda la pandilla.

La ausencia de Scooby le produce a Shaggy un gran vacío, que ni la misma Vilma puede llenar. Ella intenta consolarlo, diciéndole que no está solo y que Scooby saldrá algún día, pero el muchacho aún se siente muy triste. Cansados de verlo así, los chicos deciden visitar a Scooby en el asilo para animales criminales, donde se conserva a los animales más peligrosos y diabólicos de Gruta de Cristal.

En medio de la visita y el miedo que les producen los animales que ven, los chicos escuchan la familiar música proveniente del medallón que encontró Daphne, quien aún lo lleva consigo. Al oírla, una voz exclama: «¡Misterios, S. A. al rescate!». El profesor Pericles, la mascota de la pandilla desaparecida es quien pronuncia dichas palabras, las primeras que ha hablado en años. El perico resulta estar retenido en una prisión de alta seguridad y tecnología de punta debido (según lo dice el oficial Johnson) a su gran intelecto, pero además de esto, Pericles parece poseer extraños poderes mentales, ya que fue capaz de adherir un arma al oficial Johnson y dejarlo fuera de combate el tiempo suficiente para darle a la pandilla una advertencia: «Cuídense de quien está cerca, ¡y hablo específicamente de ti, Frederick!», dice el perico, dirigiéndose especialmente a Freddy.

Con muchas preguntas sobre estas enigmáticas palabras, el equipo decide investigar la escena del crimen para limpiar el nombre de Scooby-Doo, descubriendo una articulación robótica en el autobús, lo que prueba que el monstruo es en realidad un robot. Dado que Jason se especializa en la robótica, Vilma sospecha que él creó el sabueso para destruir a la pandilla. Sin embargo los cyber-amigos de Jason desmienten esta teoría, pues ellos estuvieron con él la noche que el sabueso atacó. Un furioso Jason corre a los chicos de su hogar, ofendido por sus sospechas y acusaciones.

Mientras viajan en la Máquina del Misterio, la pandilla es violentamente atacada por el sabueso endemoniado, logrando escapar por poco. Desesperados, los chicos tratan de persuadir al Sheriff Stone de su equivocación, pero sus planes cambian al enterarse de que el perro monstruoso está atacando el asilo, lo cual significa que Scooby está en peligro. La pandilla corre a salvarlo, esperando no llegar demasiado tarde.

En el refugio, el sabueso persigue a Scooby, atacando a cada guardia que intenta dispararle y provocando que muchos de los animales huyan. Shaggy rescata a su mejor amigo y los chicos logran escapar del refugio, pero se quedan sin combustible frente a una fábrica de acero abandonada, en la que se ven obligados a esconderse. El sabueso irrumpe en la fábrica, destruyendo la mayor parte de ella en el proceso, y empieza a perseguir a la pandilla, hasta que intercepta a Shaggy y Vilma y se prepara para aniquilarlos. Pero es detenido por Scooby, quien se arma de valor y se enfrenta al robot, intentando torturarlo hasta la muerte con la maquinaria de la fábrica. Tras una dura batalla, el sabueso es finalmente destruido. Los chicos se percatan de que una figura en la fábrica está controlando el robot, Freddy la atrapa y, justo cuando llega el Sheriff, la pandilla revela que el culpable de todo es... ¡la madre de Jason!. La mujer confiesa que construyó el perro robot demoníaco y puso una trampa para culpar a Scooby con la intención de dividir al grupo, al ver cómo trataban a su hijo. Con ellos fuera del camino, Jason tendría oportunidad de acercarse a Vilma. La pequeña chica consigue que Jason se olvide de ella, pues está enamorada de Shaggy.

Sin embargo, luego de comprender que Scooby significa mucho para él, el muchacho descubre que ni él ni Vilma están lo suficientemente listos para enfrentar un compromiso, junto con los problemas que este les pueda traer (como los ocurridos con los celos pasajeros de Scooby). Con dolor en su voz, Shaggy le dice a Vilma que aún no cree estar listo para tener novia, culpándose a sí mismo por todo para no lastimarla, pues piensa que lo mejor para ambos será tomarse un tiempo, necesario para que los dos puedan crecer como personas. Con esperanza de que la castaña lo comprenda, Shaggy le dice que espera que puedan seguir siendo amigos durante el tiempo que decidan tomarse. Pero Vilma, sintiéndose destrozada por el hombre que ama, se aleja llorando.

Cuando todos se han ido, el Sheriff Stone recibe una llamada del asilo, para notificarle que todos los animales están de nuevo en su lugar, excepto uno. Momentos después, mientras Vilma llora en brazos de su amiga Daphne, recibe un mensaje de texto del Señor E, quien les dice: «Sigan al Perico».

Notas de la Producción
 Este episodio es un homenaje y parodia a la saga de películas de Terminator (1984), incluyendo las escenas en la estación de policía, el momento en el cual el sabueso endemoniado pierde su piel y su esqueleto robótico queda expuesto, y su posterior derrota por manos de Scooby-Doo, que cierra con la frase «¡Hasta la vista, Baby!». Incluso la música de fondo alude a dicha saga.
 El episodio contiene también algunas referencias a la película de ciencia ficción Aliens, filme también dirigido por James Cameron. La pelea protagonizada por Scooby y el sabueso endomoniado es similar a la de Ripley contra la reina Xenomorfo, ya que el Gran Danes usa un motecargas similar al de la película.
 El autobús turístico termina el recorrido de la ciudad en las cercanías del Museo de Cera, y la señora Dinkley menciona que allí fue visto por última vez el Fantasma de Cera, relatando los eventos ocurridos en el último episodio de ¿Scooby-Doo, dónde estás?, «No juegues con un fantasma».
 El profesor Pericles les exhorta a los chicos (en especial a Freddy) que no confíen en nadie, ni siquiera en sus congéneres, tampoco en sus amigos. La celda donde el perico está encerrado es similar a la de Magneto en la segunda película de los X-Men. Además, la manera extraña en la que el Profesor Pericles molesta a quienes lo visitan es similar a la de Hannibal Lecter en el filme El silencio de los corderos.
 La escena en la cual la pandilla camina en frente de una gigantesca pantalla de rayos X, es una referencia a la película El Vengador del Futuro (1990)
 El asilo para animales dementes y diabólicos de Gruta de Cristal es una parodia del Asilo Arkham de Ciudad Gótica, una prisión e institución mental donde muchos de los enemigos de Batman se encuentran encerrados.
 El nombre de Jason Wyatt proviene del nombre del productor asociado de esta serie. El personaje es similar en comportamiento a Gibbi Norton, de la serie de 2002 ¿Qué hay de nuevo, Scooby-Doo?, pues Gibby era un nerd igual de inteligente que Vilma que estaba obsesionado con ella y por eso siempre recurría al uso de inventos a veces peligrosos para impresionarla, y quien llegó a ser el monstruo o la amenaza recurrente de diversos episodios de dicho show. No obstante, como lo afirmaron los productores en la Comic-Con 2010, todos los personajes de este programa en particular son únicos de él tomando solo como canon a la serie original de 1969, y, hasta el momento, no han hecho referencia a Qué hay de Nuevo en ningún episodio.
 En el décimo nivel de la serie de videojuegos en línea Scooby-Doo! Misterios, S. A. "Crystal Cove Online" lanzados por Cartoon Network.com, el apellido de Jason y su madre es Voorhees. Esto podría indicar que la señora Wyatt podría ser una parodia de Pamela Voorhees, la madre de Jason Voorhees personaje de las películas de Viernes 13 debido a la forma tan exagerada y precipitada en la que su instinto maternal actúa para proteger a su hijo, cuyo nombre casualmente es Jason.
 Luego de que Shaggy y Scooby-Doo se reencuentran y la Máquina del Misterio empieza a averiarse, Daphne dice alarmada «¡Oh, no, no me digan que el motor está fallando otra vez!», refiriéndose a los eventos ocurridos en el episodio "Los Cocodrilos".
 Cuando el oficial Johnson llama al Sheriff para informarle de que todos los animales han sido recapturados, el oso Yogui (famoso personaje de Hanna-Barbera), aparece detrás del guardia, solo que con una apariencia más oscura, atado a una carretilla y con un bozal, con una mirada malhumorada, aterradores ojos rojos y largas garras.

Reparto
 Frank Welker como Fred Jones y Scooby-Doo.
 Grey DeLisle como Daphne Blake.
 Mindy Cohn como Vilma Dinkley.
 Matthew Lillard como Shaggy Rogers.
 Patrick Warburton como Sheriff Bronson Stone
 Gary Cole como Alcalde Fred Jones, Sr.

Estrellas invitadas
 Frances Conroy como Angie Dinkley.
 Tony Cervone como Gary y ñoño francés.
 Mitch Watson como Ethan, guardia #3 y ñoño japonés
 Dee Bradley Baker como Oficial Johnson y un turista
 Udo Kier como el Profesor Pericles
 Daryl Sabara como Jason Wyatt y ñoño británico
 Jessica Walter como la Sra. Wyatt
 Fred Tatasciore como el sabueso endemoniado y guardia #2

Doblaje al español
 Luis Alfonso Padilla - Fred Jones
 Yolanda Vidal - Daphne Blake.
 Irene Jiménez - Vilma Dinkley
 Arturo Mercado Chacón - Shaggy Rogers
 Antonio Gálvez - Scooby-Doo, narración y traducción verbal
 José Luis Orozco - Sheriff Bronson Stone
 Víctor Covarrubias - Alcalde Fred Jones, Sr.

Créditos técnicos:
 Dirección de doblaje - Antonio Gálvez
 Estudio de doblaje - Sensaciones Sónicas, S.A. de C.V.
 País de doblaje -

Recepción
En su semana de estreno para los Estados Unidos, Howl of the Fright Hound fue recibido con un total de 2.100.000 telespectadores.

Referencias

Enlaces externos

Episodios de Scooby-Doo! Mystery Incorporated

Howl of the Fright Hound


Palača Biankini (Paloc Biankini), zgrada u Starome Gradu, ul. braće Biankini 4.

Opis
Na početku predjela Njive koji se u drugoj polovici 19. st. počeo intenzivno izgrađivati u zapadnome dijelu Staroga Grada, braća Ante, Petar Luka i Juraj Biankini podigla su 1896. godine neorenesansnu palaču s dvorištem i vrtom. Palača je dvokatna uglovnica izgrađena u Ulici braće Biankini 2, tlocrtne dimenzije cca 13,5 x 20 metara. Zapadno od palače je perivoj ograđen zidom, dimenzija 14 x 18 metara. Palača Biankini iznimna je klasicistička građevina Staroga Grada koja evocira uspon jedne brodarske obitelji, ali i prosperitet grada u 19. stoljeću. Danas u palači djeluje Muzej Staroga Grada osnovan 2007. godine.

Zaštita
Pod oznakom Z-6661 zavedena je kao nepokretno kulturno dobro - pojedinačno, pravna statusa zaštićena kulturnog dobra, klasificiranog kao stambeno-poslovne građevine.

Galerija

Izvori

Vanjske poveznice

Građevine u Starom Gradu
Zgrade u Hrvatskoj
Zaštićene stambeno-poslovne građevine u Splitsko-dalmatinskoj županiji

Palača Biankini u Starom Gradu