Gertrude Elizabeth Margaret Anscombe  (; 18 March 1919 – 5 January 2001), usually cited as G. E. M. Anscombe or Elizabeth Anscombe, was a British analytic philosopher. She wrote on the philosophy of mind, philosophy of action, philosophical logic, philosophy of language, and ethics. She was a prominent figure of analytical Thomism, a Fellow of Somerville College, Oxford, and a professor of philosophy at the University of Cambridge.

Anscombe was a student of Ludwig Wittgenstein and became an authority on his work and edited and translated many books drawn from his writings, above all his Philosophical Investigations. Anscombe's 1958 article "Modern Moral Philosophy" introduced the term consequentialism into the language of analytic philosophy, and had a seminal influence on contemporary virtue ethics. Her monograph Intention (1957) was described by Donald Davidson as "the most important treatment of action since Aristotle". The continuing philosophical interest in the concepts of intention, action, and practical reasoning can be said to have taken its main impetus from this work.

Life
Anscombe was born to Gertrude Elizabeth (née Thomas) and Captain Allen Wells Anscombe, on 18 March 1919, in Limerick, Ireland, where her father had been stationed with the Royal Welch Fusiliers during the Irish War of Independence. Both her mother and father were involved with education. Her mother was a headmistress and her father went on to head the science and engineering side at
Dulwich College.

Anscombe attended Sydenham High School and then, in 1937, went on to read literae humaniores ('Greats') at St Hugh's College, Oxford. She was awarded a Second Class in her honour moderations in 1939 and (albeit it with reservations on the part of her Ancient History examiners) a First in her degree finals in 1941.

While still at Sydenham High School, Anscombe converted to Catholicism. During her first year at St Hugh's, she was received into the church, and was a practising Catholic thereafter.

In 1941 she married Peter Geach. Like her, Geach was a Catholic convert who became a student of Wittgenstein and a distinguished academic philosopher. Together they had three sons and four daughters.

After graduating from Oxford, Anscombe was awarded a research fellowship for postgraduate study at Newnham College, Cambridge, from 1942 to 1945. Her purpose was to attend Ludwig Wittgenstein's lectures. Her interest in Wittgenstein's philosophy arose from reading the Tractatus Logico-Philosophicus as an undergraduate. She claimed to have conceived the idea of studying with Wittgenstein as soon as she opened the book in Blackwell's and read section 5.53, "Identity of object I express by identity of sign, and not by using a sign for identity. Difference of objects I express by difference of signs." She became an enthusiastic student, feeling that Wittgenstein's therapeutic method helped to free her from philosophical difficulties in ways that her training in traditional systematic philosophy could not. As she wrote:

After her fellowship at Cambridge ended, she was awarded a research fellowship at Somerville College, Oxford, but during the academic year of 1946/47, she continued to travel to Cambridge once a week to attend tutorials with Wittgenstein that were devoted mainly to the philosophy of religion. She became one of Wittgenstein's favourite students and one of his closest friends. Wittgenstein affectionately addressed her by the pet name "old man" – she being (according to Ray Monk) "an exception to his general dislike of academic women". His confidence in Anscombe's understanding of his perspective is shown by his choice of her as the translator of his Philosophical Investigations (for which purpose he arranged for her to spend some time in Vienna to improve her German).

Anscombe visited Wittgenstein many times after he left Cambridge in 1947, and travelled to Cambridge in April 1951 to visit him on his deathbed. Wittgenstein named her, along with Rush Rhees and Georg Henrik von Wright, as his literary executor. After his death in 1951 she was responsible for editing, translating, and publishing many of Wittgenstein's manuscripts and notebooks.

Anscombe did not avoid controversy. As an undergraduate in 1939 she had publicly criticised Britain's entry into the Second World War. And, in 1956, while a research fellow, she unsuccessfully protested against Oxford granting an honorary degree to Harry S. Truman, whom she denounced as a mass murderer for his use of atomic bombs against Hiroshima and Nagasaki.  She would further publicise her position in a (sometimes erroneously dated) pamphlet privately printed soon after Truman's nomination for the degree was approved. In the same she said she "should fear to go" to the Encaenia (the degree conferral ceremony) "in case God's patience suddenly ends." She would also court controversy with some of her colleagues by defending the Catholic Church's opposition to contraception. Later in life, she would be arrested protesting outside an abortion clinic, after abortion had been legalised in Great Britain (albeit with restrictions).

Having remained at Somerville College since 1946, Anscombe was elected Professor of Philosophy at the University of Cambridge in 1970, where she served until her retirement in 1986. She was elected a fellow of the British Academy in 1967, and a Foreign Honorary Member of the American Academy of Arts and Sciences in 1979.

In her later years, Anscombe suffered from heart disease, and was nearly killed in a car crash in 1996. She never fully recovered and she spent her last years in the care of her family in Cambridge. She died peacefully on 5 January 2001, aged 81, with her husband and four of their seven children at her hospital bedside just after praying the Sorrowful Mysteries of the rosary. Anscombe's "last intentional act was kissing Peter Geach", her husband of sixty years.

She had not said where she was to be buried and the family chose what is now the Ascension Parish burial ground, as it was the nearest one to their home. There was some difficulty in getting a full-size plot, where she could be buried without being cremated first. This was not possible in the new part of the cemetery, so the site finally obtained – after negotiation with Ely diocesan authorities – was that of an old grave, corner-to-corner with the plot where Wittgenstein had been buried half a century before.

Debate with C. S. Lewis
As a young philosophy don, Anscombe acquired a reputation as a formidable debater. In 1948, she presented a paper at a meeting of Oxford's Socratic Club in which she disputed C. S. Lewis's argument that naturalism was self-refuting (found in the third chapter of the original publication of his book Miracles). Some associates of Lewis, primarily George Sayer and Derek Brewer, have remarked that Lewis lost the subsequent debate on her paper and that this loss was so humiliating that he abandoned theological argument and turned entirely to devotional writing and children's literature. This is a claim disputed by Walter Hooper and Anscombe's impression of the effect upon Lewis was somewhat different:

As a result of the debate, Lewis substantially rewrote chapter 3 of Miracles for the 1960 paperback edition.

Work

On Wittgenstein
Some of Anscombe's most frequently cited works are translations, editions, and expositions of the work of her teacher Ludwig Wittgenstein, including an influential exegesis of Wittgenstein's 1921 book, the Tractatus Logico-Philosophicus. This brought to the fore the importance of Gottlob Frege for Wittgenstein's thought and, partly on that basis, attacked "positivist" interpretations of the work. She co-edited his posthumous second book, Philosophische Untersuchungen/Philosophical Investigations (1953) with Rush Rhees. Her English translation of the book appeared simultaneously and remains standard. She went on to edit or co-edit several volumes of selections from his notebooks, (co-)translating many important works like Remarks on the Foundations of Mathematics (1956) and Wittgenstein's "sustained treatment" of G. E. Moore's epistemology, On Certainty (1969).

In 1978, Anscombe was awarded the Austrian Cross of Honour for Science and Art, 1st class for her work on Wittgenstein.

Intention
Her most important work is the monograph Intention (1957). Three volumes of collected papers were published in 1981: From Parmenides to Wittgenstein; Metaphysics and the Philosophy of Mind; and Ethics, Religion and Politics. Another collection, Human Life, Action and Ethics appeared posthumously in 2005.

The aim of Intention (1957) was to make plain the character of human action and will. Anscombe approaches the matter through the concept of intention, which, as she notes, has three modes of appearance in the English language:

She suggests that a true account must somehow connect these three uses of the concept, though later students of intention have sometimes denied this, and disputed some of the things she presupposes under the first and third headings. It is clear though that it is the second that is crucial to her main purpose, which is to comprehend the way in which human thought and understanding and conceptualisation relate to the "events in a man's history", or the goings on to which he is subject.

Rather than attempt to define intentions in abstraction from actions, thus taking the third heading first, Anscombe begins with the concept of an intentional action. This soon connected with the second heading. She says that what is up with a human being is an intentional action if the question "Why", taken in a certain sense (and evidently conceived as addressed to him), has application. An agent can answer the "why" question by giving a reason or purpose for her action. "To do Y" or "because I want to do Y" would be typical answers to this sort of "why?"; though they are not the only ones, they are crucial to the constitution of the phenomenon as a typical phenomenon of human life. The agent's answer helps supply the descriptions under which the action is intentional. Anscombe was the first to clearly spell out that actions are intentional under some descriptions and not others. In her famous example, a man's action (which we might observe as consisting of moving an arm up and down while holding a handle) may be intentional under the description "pumping water" but not under other descriptions such as "contracting these muscles", "tapping out this rhythm", and so on. This approach to action influenced Donald Davidson's theory, despite the fact that Davidson went on to argue for a causal theory of action that Anscombe never accepted.

Intention (1957) is also the classic source for the idea that there is a difference in "direction of fit" between cognitive states like beliefs and conative states like desire. (A theme later taken up and discussed by John Searle.) Cognitive states describe the world and are causally derived from the facts or objects they depict. Conative states do not describe the world, but aim to bring something about in the world. Anscombe used the example of a shopping list to illustrate the difference. The list can be a straightforward observational report of what is actually bought (thereby acting like a cognitive state), or it can function as a conative state such as a command or desire, dictating what the agent should buy. If the agent fails to buy what is listed, we do not say that the list is untrue or incorrect; we say that the mistake is in the action, not the desire. According to Anscombe, this difference in direction of fit is a major difference between speculative knowledge (theoretical, empirical knowledge) and practical knowledge (knowledge of actions and morals). Whereas "speculative knowledge" is "derived from the objects known", practical knowledge is – in a phrase Anscombe lifts from Aquinas – "the cause of what it understands".

Ethics
Anscombe made great contributions to ethics as well as metaphysics. She is credited with having coined the term "consequentialism". In her 1958 essay "Modern Moral Philosophy", Anscombe wrote:

"Modern Moral Philosophy" is credited with reviving interest in and study of virtue ethics in Western academic philosophy.

The Anscombe Bioethics Centre in Oxford is named after her, and conducts bioethical research in the Catholic tradition.

As argued in the new philosophical and biographical monographs "Metaphysical Animals" and "The Women are Up to Something", Anscombe's ethical conversations with Philippa Foot, Iris Murdoch, and Mary Midgley, are increasingly recognised as forming an important development in post-war Oxford ethics, constituting a backlash against the shallow moral Kantian idealism, prescriptivism, and verificationism practised by other Oxford philosophers of earlier decades such as Prichard, R.M. Hare, and A.J. Ayer.

Brute and institutional facts
Anscombe also introduced the idea of a set of facts being 'brute relative to' some fact. When a set of facts xyz stands in this relation to a fact A, they are a subset out of a range some subset among which holds if A holds. Thus if A is the fact that I have paid for something, the brute facts might be that I have handed him a cheque for a sum which he has named as the price for the goods, saying that this is the payment, or that I gave him some cash at the time that he gave me the goods. There tends, according to Anscombe, to be an institutional context which gives its point to the description 'A', but of which 'A' is not itself a description: that I have given someone a shilling is not a description of the institution of money or of the currency of the country. According to her, no brute facts xyz can generally be said to entail the fact A relative to which they are 'brute' except with the proviso "under normal circumstances", for "one cannot mention all the things that were not the case, which would have made a difference if they had been." A set of facts xyz ... may be brute relative to a fact A which itself is one of a set of facts ABC ... which is brute relative to some further fact W. Thus Anscombe's account is not of a distinct class of facts, to be distinguished from another class, 'institutional facts': the essential relation is that of a set of facts being 'brute relative to' some fact. Following Anscombe, John Searle derived another conception of 'brute facts'  as non-mental facts to play the foundational role and generate similar hierarchies in his philosophical account of speech acts and institutional reality.

First person
Her paper "The First Person" buttressed remarks by Wittgenstein (in his Lectures on "Private Experience") arguing for the now-notorious conclusion that the first-person pronoun, "I", does not refer to anything (not, e.g., to the speaker) because of its immunity from reference failure. Having shown by counter-example that 'I' does not refer to the body, Anscombe objected to the implied Cartesianism of its referring at all. Few people accept the conclusion – though the position was later adopted in a more radical form by David Lewis – but the paper was an important contribution to work on indexicals and self-consciousness that has been carried on by philosophers as varied as John Perry, Peter Strawson, David Kaplan, Gareth Evans, John McDowell, and Sebastian Rödl.

Causality
In her article, "Causality and Determination", Anscombe defends two main ideas: that causal relations are perceivable, and that causation does not require a necessary connection and a universal generalization linking cause and effect. Regarding her idea that causal relations are perceivable, she believes that we perceive the causal relations between objects and events.

In defending her idea that causal relations are perceivable, Anscombe poses a question "How did we come by our primary knowledge of causality?". She proposes two answers to this question:

 By "learning to speak, we learned the linguistic representation and application of a host of causal concepts"
 By observing that some action(s) caused a certain event

In proposing her first answer, that by "learning to speak, we learned the linguistic representation and application of a host of causal concepts", Anscombe thinks that by learning to speak we already have a linguistic representation of certain causal concepts and she gives an example of transitive verbs, such as scrape, push, carry, knock over.Example: I knocked over a vase of flowers.In proposing her second answer, that by observing some actions we can see causation, Anscombe thinks that we cannot ignore the fact that certain actions, which produced a certain event are possible to observe.Example: a cat spilled milk.The second idea that Anscombe defends in the article "Causality and Determination"  is that causation requires neither a necessary connection nor a universal generalization linking cause and effect.

Anscombe states that it is assumed that causality is some kind of necessary connection.

Views of her work
The philosopher Candace Vogler says that Anscombe's "strength" is that "'when she is writing for [a] Catholic audience, she presumes they share certain fundamental beliefs,' but she is equally willing to write for people who do not share her assumptions." In 2010, philosopher Roger Scruton wrote that Anscombe was "perhaps the last great philosopher writing in English". Mary Warnock described her as "the undoubted giant among women philosophers" while John Haldane said she "certainly has a good claim to be the greatest woman philosopher of whom we know".

Increasingly, there is recognition of Elizabeth Anscombe as an unlikely feminist role model, not so much for the content of what she said, but for her strong example in her personal life as a professional philosopher at the top of her game in conjunction with being the mother of a very large family. It is clear from her actions that Anscombe believed that she (and presumably other women) had a rightful place in the public sphere and in the discussion of important philosophical and political matters.  It is also clear that she did not believe that women's reproductive role as child-bearers should thereby relegate them to toiling exclusively in the domestic sphere at the expense of their public life. In some cases, her solution to the conflict between care and work faced by many professional women seems to have been to have imported the public sphere activity and philosophical discussion into the very domain of her own home. Michael Dummett, for example, recollected being invited to a discussion of philosophy at her house soon after she had returned from the hospital to give birth to a child. It is clear that this solution was made possible in part by enormous stamina, but also a thorough disregard for bourgeois convention concerning the proper role and deportment of married women and mothers. In her willingness to discard limiting conventional social expectations regarding her gender role as a woman, it could be argued that Anscombe was (among all her other identities), a trailblazing career woman and old-fashioned egalitarian feminist. With her other identities as a Catholic philosopher and an analytic Wittgensteinian, this identity of egalitarian feminist and career woman sits somewhat oddly. But there can be no doubt about the rich manifold of identities she did possess.

Bibliography

Books

 Three Philosophers. With P. T. Geach. 1961.

 Human Life, Action and Ethics. Edited by Mary Geach; Luke Gormally. St. Andrews Studies in Philosophy and Public Affairs. 4. Exeter, England: Imprint Academic. 2005.
  (in Spanish). Edited by J. M. Torralba; J. Nubiola. Pamplona, Spain: Ediciones de la Universidad de Navarra S.A. 2005. .
 Faith in a Hard Ground: Essays on Religion, Philosophy and Ethics. Edited by Mary Geach; Luke Gormally. St. Andrews Studies in Philosophy and Public Affairs. 11. Exeter, England: Imprint Academic. 2008.
 From Plato to Wittgenstein. Edited by Mary Geach; Luke Gormally. St. Andrews Studies in Philosophy and Public Affairs. 18. Exeter, England: Imprint Academic. 2011.

Papers

  XIV.—

Festschriften

References

Citations

Sources
 Anscombe (1957).

Further reading

External links
 Gertrude Elizabeth Margaret Anscombe, 1919–2001 Teichman, Jenny (2003). Proceedings of The British Academy 115, p. 31-50
 Great Thinkers: Jane Heal FBA on Elizabeth Anscombe FBA British Academy blog podcast with Rachael Wiseman (13 May 2019)

1919 births
2001 deaths
20th-century British philosophers
Action theorists
Alumni of Newnham College, Cambridge
Alumni of St Hugh's College, Oxford
Analytic philosophers
Anti-contraception activists
British Roman Catholics
Cambridge University Moral Sciences Club
Christian ethicists
Converts to Roman Catholicism
Fellows of Newnham College, Cambridge
Fellows of Somerville College, Oxford
Fellows of the American Academy of Arts and Sciences
Fellows of the British Academy
People educated at Sydenham High School
People from Sydenham, London
Philosophers of language
Philosophers of mind
Presidents of the Aristotelian Society
Recipients of the Austrian Cross of Honour for Science and Art, 1st class
Catholic philosophers
Analytical Thomists
Roman Catholic writers
Virtue ethicists
Wittgensteinian philosophers
British women philosophers
Bertrand Russell Professors of Philosophy

G. E. M. Anscombe


Vandenboschia, biljni rod iz porodice tankolistovki (Hymenophyllaceae), dio je razreda Polypodiopsida ili papratnica.

Pripada mu 25 vrsta i jedan hibrid raširenih u tropskim i suptropskim krajevima širom svijeta.

Vrste

 Vandenboschia amabilis (Nakai) K. Iwats.
 Vandenboschia auriculata (Blume) Copel.
 Vandenboschia birmanica (Bedd.) Ching
 Vandenboschia boschiana (J. W. Sturm ex Bosch) Ebihara & K. Iwats.
 Vandenboschia collariata (Bosch) Ebihara & K. Iwats.
 Vandenboschia cyrtotheca (Hillebr.) Copel.
 Vandenboschia cystoseiroides (Christ ex Tardieu & C. Chr.) Ching
 Vandenboschia davallioides (Gaudich.) Copel.
 Vandenboschia fargesii (Christ) Ching
 Vandenboschia gigantea (Bory ex Willd.) Pic. Serm.
 Vandenboschia hokurikuensis Ebihara
 Vandenboschia johnstonensis (Bailey) Copel.
 Vandenboschia kalamocarpa (Hayata) Ebihara
 Vandenboschia lofoushanensis Ching
 Vandenboschia maxima (Blume) Copel.
 Vandenboschia miuraensis Ebihara
 Vandenboschia nipponica (Nakai) Ebihara
 Vandenboschia obtusa (Copel.) comb. ined.
 Vandenboschia oshimensis (Christ) Ebihara
 Vandenboschia radicans (Sw.) Copel.
 Vandenboschia rupestris (Raddi) Ebihara & K. Iwats.
 Vandenboschia speciosa (Willd.) G. Kunkel
 Vandenboschia striata (D. Don) Ebihara
 Vandenboschia subclathrata K. Iwats.
 Vandenboschia tubiflora F. S. Wagner
 Vandenboschia × quelpaertensis (Nakai) Ebihara

Izvori

Tankolistovke

Vandenboschia


is a Japanese actor, singer, and radio personality. He is regarded as a Japanese icon after achieving success as an actor. He was also a popular member of SMAP, one of the best-selling boy bands in Asia.

A 1996 television drama series, Long Vacation, in which he landed his first lead role, became a massive success, creating a phrase called the "Lon-bake phenomenon". He was given the title, "The King of Ratings", as his subsequent television series continued to generate high ratings and each show became a social phenomenon as it aired. Five of his works are ranked in the 10 best-viewed TV drama series in Japan, the highest of which is his 2001 drama series, Hero. He also starred in blockbuster films, including Love and Honor (2006), Hero (2007) and Howl's Moving Castle (as a voice actor, 2004).

Kimura is also known for his work in the video games Judgment and Lost Judgment, portraying the protagonist Takayuki Yagami.

Career

Music

In 1987, at age 15, Kimura auditioned to enter Johnny & Associates, a talent agency that recruits and trains young boys to become singers and members of boy bands. In Autumn 1987, twenty young boys, including Kimura, were put together into a group called The Skate Boys, which was initially created as backup dancers for a famous boy band, Hikaru Genji. In April 1988, producer Johnny Kitagawa chose six out of the twenty boys to create a new boy band; "SMAP."

In 2020, Kimura released his first solo album, entitled "Go with the Flow". The album, which included songs written for Kimura by well-known bands and artists such as [ALEXANDROS], Superfly, Noriyuki Makihara, and Love Psychedelico, debuted at #1 on the Oricon Albums Chart on the week of its release. A month later, he held a four-day tour in both Tokyo and Osaka entitled "TAKUYA KIMURA Live Tour 2020 Go with the Flow". The concert was released on Blu-Ray and DVD, on July 8, 2020, debuting at #1 as well on the Oricon Charts.

On May 20, 2021, the Weibo Starlight Awards 2020 ceremony was held online. Kimura, alongside his two daughters, Cocomi and Kōki, were awarded alongside Western artists such as Katy Perry, Taylor Swift, and Louis Koo.

A follow-up to his solo album "Go with the Flow" was released on January 19, 2022, entitled "Next Destination". The album features the song entitled "Mojo Drive", a collaboration between Kimura and renowned city-pop artist Tatsuro Yamashita, who wanted to write a song to highlight Kimura's baritone voice after attending his solo concert in February. Yamashita also composed two other tracks, namely "Good Luck, Good Time", and "Morning Dew" for the album. In addition to Yamashita, "Next Destination" also features songs written by Kyōka Suzuki, Sanma Akashiya, Man with a Mission, and Shigesato Itoi.

Acting
In 1988, Kimura made his acting debut in a television series, Abunai Shonen III, along with his band members. After appearing in several television series, he first attracted attention after landing a role in a high-rated television series, Asunaro Hakusho, in 1993. The scene where he hugged his co-star Hikari Ishida from behind became popular in Japan and a man hugging a girl from behind was later named "asunaro daki", meaning "asunaro hug". From 1994, men in Japan started copying his fashion and style, as clothes and fashion items became instant hits, the thick, black-rimmed glasses he wore in Asunaro Hakusho, being one of them. The phenomenon was collectively called the "Kimutaku syndrome". He won the Ishihara Yujiro New Artist Award for his performance in Shoot, in which he made his screen debut.

He first landed the lead role in Long Vacation in 1996. The series, which aired every Monday night, saw massive success and was the highest-rated program that year, thus becoming a social phenomenon. Media stated that, "women disappear from the city on Mondays", pointing out the large viewership and how intoxicating the show was for women in Japan. After Kimura playing a young pianist, there was a rapid increase of young men who started taking piano lessons. The cultural impact and influences of the show is commonly referred to as the "Lonvaca (ron-bake) phenomenon". This was also a breakthrough for Kimura as an actor and helped him gain recognition and a more broad fan base.

In 2000, he starred in a television series, Beautiful Life, which became a massive hit, with the final episode marking above the 40% household share rating and becoming the highest-rated program for that slot (Sunday 9:00pm). In 2001, Kimura starred in Hero, which became the all-time highest-rated television series in Japan and the only program in history to have all episodes mark above the 30% household share rating. Subsequent television series, such as Good Luck!!, Pride and Engine, also generated high-ratings. Five of his most successful television series, Hero (2001), Beautiful Life (2000), Love Generation (1997), Good Luck!! (2003), and Long Vacation (1996) are ranked in the top ten highest-rated television series in Japanese history.

In 2004, he played a supporting role in a Cannes-nominated film 2046, and walked the red carpet of Cannes Festival for the first time.  Kimura also voiced Howl Pendragon, the titular character of Studio Ghibli's Howl's Moving Castle in 2004. He was the lead actor in Love and Honor (2006). Although he was nominated for numerous prestigious awards for Love and Honor, including the Japan Academy Award, his agency, Johnny & Associates, declined all nominations, though some organizations still announced him as the winner, such as the Tokyo Sports Film Awards, headed by Takeshi Kitano and Cinema Junpo. Earning over 40.3 billion yen, the film became the biggest hit for director Yoji Yamada during his four-decade career, as well as becoming the biggest box-office earner in Shochiku's history.

In Blade of the Immortal (2017), Takashi Miike cast Kimura for the role as he found him fitting due to Kimura's personal life and the differences he has with the other members of the music group SMAP. Additionally, since Kimura was also popular within Japanese fandom for over two decades by the time the film was made, he felt that his appeal would attract a bigger audience. When Miike asked his team about what they thought of Kimura playing the role of Manji, the team reacted negatively, believing that he would not be able to portray Manji. However, Miike still felt that due to Kimura's experience in films, he has suitable to play the leading role in the movie.

He said that he personally selected Kimura, "a superstar who made the transition from the Showa era to the Heisei era," as "the world's strongest member of the Miike Gang, the Ittō-ryū fighting school of our film industry." Kimura expressed multiple thoughts about his acting as Manji, such as how he deals with make up and action sequences. However, Kimura suffered a major wound while filming, resulting in him not being able to walk for various days. Blade of the Immortal was eventually screened out-of-competition at the Cannes Festival, making this Kimura's second appearance at the event.

In 2021, it was announced that Kimura would be starring in the television adaption of German author Frank Schätzing's environmental thriller, The Swarm. The series is now in post-production.

In 2022, Kimura was announced to star as historical figure Oda Nobunaga alongside Haruka Ayase as Nohime in The Legend and Butterfly, a film to commemorate Toei's 70th Anniversary in 2023. This is the first time Kimura has portrayed Nobunaga in 25 years, following his first appearance as the 16th century samurai in the 1998 historical drama "Nobunaga Oda: The Fool Who Takes The World" for TBS. The film is scheduled released on January 27, 2023, and is directed by Keishi Otomo and written by Ryota Kosawa. On November 6, 2022, Kimura made an appearance dressed as Nobunaga at the annual Gifu Nobunaga Festival alongside fellow actor Hideaki Ito on horseback. The festival drew in half-a-million people, more than the city's population, with many hoping to catch a glimpse of Kimura.

Television
As a member of the boy band SMAP, he used to co-host a weekly variety show SMAPxSMAP for 20 years until the group's dissolution on New Year's Eve 2016. They welcomed a number of international celebrities such as Michael Jackson, Madonna and Lady Gaga as well as Japanese guests.
He has also occasionally made cameo appearances in other shows, such as on Netflix's Jimmy: The True Story of a True Idiot, and has been a guest on numerous variety shows.

Since 2003, Kimura hosts an annual variety show entitled Santaku alongside comedian Sanma Akashiya to commemorate the start of a New Year. However in 2017, it was broadcast in April due to the official disbanding of the SMAP on New Year's Eve of the previous year.

Gaming

Early in the development of action game Judgment, the developers at Sega and Ryu Ga Gotoku Studio considered using a famous actor to portray the lead Takayuki Yagami.

Writer Toshihiro Nagoshi was afraid audiences would accuse them of toning down the character due to Kimura's popularity. However, Kimura was open to the team's suggestions and worked with the developers to hone the character. Sega was pleased with Kimura's performance, noting he needed far fewer retakes during recording than they anticipated. Some lines were rewritten to better fit Kimura's delivery, but the writers ensured these changes would not deviate from Yagami's personality. The game's dialogue was recorded in chronological order so players would feel Kimura's voice evolving as Yagami's character develops during the story. Kimura enjoyed his work on the game, and Nagoshi remarked on Kimura's quick response to his messages. In contrast with previous Yakuza titles, the game was not recorded until after the whole scenario was written, which helped Kimura and the other actors.

Due to Kimura's popularity within Judgment, Japanese fans have often nicknamed the game  with "Kimutaku" being a short of Takuya Kimura while "Gotoku" ("Like a" Japanese) as a reference to the original Japanese title of Yakuza.

Kimura reprised his role as Yagami in the sequel to Judgment, entitled Lost Judgment released on September 24, 2021. He announced the sequel in an event entitled "Judgment Day" alongside series creator Toshihiro Nagoshi.

Personal life
Kimura married singer Shizuka Kudo on December 5, 2000. They have two daughters: Cocomi, born on May 1, 2001; and Mitsuki, born on February 5, 2003.

Other ventures

Product endorsement

As a member of SMAP, Kimura alongside his fellow bandmates were former ambassadors for telecommunications conglomerate SoftBank. He is also well-known for being the previous brand ambassador for the Japanese men's grooming brand GATSBY, promoting its iconic Moving Rubber series. Kimura has been the brand ambassador for several other well-known brands, such as Suntory, Levi's, LINE, and Nikon. He is also known for starring in a series of ads for Toyota, alongside Takeshi Kitano and Hugh Jackman. Kimura and Kitano portray Oda Nobunaga and Toyotomi Hideyoshi, while Jackman portrays the sailor Marco Polo. Together with Beyoncé, Kimura served as the brand ambassador for Japanese fashion brand Samantha Thavasa.

As of 2021, Kimura is the current brand ambassador for McDonald's in Japan, and car manufacturer Nissan. In 2021, he partnered with Ray-Ban to produce two lines of special Ray-Ban Aviators and Wayfarers, with his initials engraved by hand.

Filmography

Film

Television (as actor)

Television (as personality)

Radio

Theatre

Video games

Discography

Go with the Flow (2020)
Next Destination (2022)

Awards

Publications
Kai-Ho-Ku (April 24, 2003)
Kai-Ho-Ku 2 (September 30, 2011)
Kimura Takuya (1996)
Percentage (November 11, 2006)
Kimura Takuya x Men's Non-No Endless (September 30, 2011)

References

External links
Johnny's net Official Profile(English)

1972 births
Japanese idols
Japanese male film actors
Japanese male pop singers
Japanese male television actors
Japanese male video game actors
Japanese male voice actors
Japanese rhythm and blues singers
Living people
SMAP members
20th-century Japanese male actors
21st-century Japanese male actors
20th-century Japanese male singers
20th-century Japanese singers
21st-century Japanese male singers
21st-century Japanese singers
Japanese baritones

Takuya Kimura


Qalʿat Dschaʿbar (, ) ist eine Burg am linken Ufer des Assad-Stausees in der syrischen Provinz ar-Raqqa. Der Standort der Burg war ein erhöhter Platz mit gutem Überblick über das Euphrattal und ist jetzt, nach der Stauung durch die Tabqa-Talsperre, eine Insel, die nur über eine künstliche Verbindung erreichbar ist. Obwohl der Platz womöglich schon im 7. Jahrhundert befestigt war, wurde die jetzige Form unter dem Zengidenherrscher Nur ad-Din ab 1168 errichtet. Seit 1965 wurden einige Ausgrabungen und Restaurierungsarbeiten an Mauern und Türmen durchgeführt. Das Gebiet, das angeblich das Grab des Suleiman Schah, des Großvaters des ersten Osmanenherrschers Osman I. beherbergte, wurde durch den Vertrag von Ankara von 1921 zum türkischen Territorium erklärt, und türkischen Soldaten wurde die Bewachung des Monuments gestattet.

Geschichte

Vor dem Islam
Es ist nicht genau bekannt, wann der Hügel zum ersten Mal befestigt wurde. In vorislamischer Zeit war der Platz als Dausar bekannt und lag auf einer Route von ar-Raqqa nach Westen. Der Ort stand damals unter der Kontrolle der Ghassaniden, deren Führer an-Nuʿmān ibn al-Mundhir die Burg nach seinem Sklaven Dūsar benannt hatte.

11. Jahrhundert und später
Später herrschten die Numairiden über die Burg und bauten sie aus. Ob der Namenspate Dschaʿbar Sābiq al-Qušairī oder Dschaʿbar ibn Mālik hieß, ist nicht sicher. Die Banū Numair verloren die Burg an die Seldschuken. Deren Herrscher Malik Schah I. übergab sie 1086 an den letzten Uqailiden von Aleppo, der auf der Flucht war. Die Uqailiden besaßen die Burg fast durchgängig – außer während einer Belagerung 1102 durch die Kreuzfahrer – bis ins späte 12. Jahrhundert. 1146 belagerte Zengi die Festung, wurde dabei aber am 14. September von einem seiner eigenen Sklaven ermordet. 1168 nahm Zengis Sohn Nur ad-Din die Qalʿat Dschaʿbar in Besitz und ließ größere Arbeiten an ihr durchführen. Nach den Zengiden kam die Burg in den Besitz der Ayyubiden und dann in den der Mamluken von Ägypten. Während der mongolischen Invasion Syriens wurde die Burg schwer beschädigt. Im 14. Jahrhundert wurden Restaurierungsarbeiten durchgeführt. Seit dem 16. Jahrhundert war die Burg Teil des Osmanischen Reiches.

Grabstätte von Suleiman Schah

Nach dem osmanischen Historiker Aschikpaschazade soll Suleiman Schah, der Großvater des ersten Osmanenherrschers Osman I., 1086 in der Nähe der Burg im Wasser des Euphrats ertrunken und dann bei der Burg begraben worden sein. Doch anscheinend wurde der Osmanenahn hier mit Sulaiman ibn Qutalmisch, dem Gründer des Sultanats der Rum-Seldschuken, verwechselt. Dieser verlor 1086 eine Schlacht gegen seine ehemaligen Oberherren und ertrank auf der Flucht im Fluss. Auch ist nicht klar, wer in der Grabanlage Mezār-i Türk begraben liegt, die unter Sultan Abdülhamid II. wieder aufgebaut wurde. Nach dem Ende des osmanischen Reiches im Zuge des Ersten Weltkriegs wurde Syrien französisches Mandatsgebiet. Nach dem Vertrag von Ankara von 1921 wurde mit Artikel 9 das Gebiet um das Grab zum türkischen Eigentum erklärt und türkischen Soldaten die Bewachung des Monuments gestattet. 1973 wurde das Grab, bedingt durch das steigende Wasser des Stausees, mehrere Kilometer flussaufwärts in die Nähe des Dorfes Qara Qusaq im Norden verlegt; der Status als Exklave wurde ebenfalls dorthin übertragen. Als dann 1991 mit dem Bau der Tischrin-Sperre weiter nördlich der Tabqa-Talsperre begonnen wurde, war die Grabstätte erneut in Gefahr. Anfangs wurde über eine Verlegung in die Türkei nachgedacht, dann entschied man sich aber, das Grab an seinem Platz zu belassen, und renovierte es. Die elf Soldaten, die es bewachten, stammten aus einer Einheit aus Şanlıurfa und wechselten sich jede Woche ab. Während des Syrischen Bürgerkriegs gab es Drohungen seitens der Organisation Islamischer Staat, die Exklave einzunehmen, die vom türkischen Außenminister Ahmet Davutoğlu mit Androhungen eines militärischen Eingreifens erwidert wurden. Im Herbst 2014 war das Mausoleum im Verlauf der Schlacht um Kobanê von der Zerstörung bedroht. Im Februar 2015 räumte die türkische Armee die Anlage und barg transportable Anteile, um direkt an der türkischen Grenze ein neues Mausoleum zu errichten.

Kämpfer der Terrorgruppe IS besetzten die Anlage zunächst, wurden aber Anfang Januar 2017 von SDF-Einheiten vertrieben.

Architektur
Die Burg misst 370 × 170 Meter, steht auf einem Felsen und ist von einer Steinmauer mit 35 Bastionen umgeben. Die Gestalt der Burg erinnert an die der Zitadelle von Aleppo. Der obere Teil der Festung besteht aus gebrannten Ziegeln, der Eingang zum inneren Teil aus einem Torhaus und einer gewundenen Rampe.

Von den Gebäuden im Burghof blieben bis zum 20. Jahrhundert nur Mauerreste einer Halle und der untere Teil eines unter Nur ad-Din 1173 errichteten Minaretts erhalten. Das zylindrische Ziegelminarett steht in einer Beziehung zu zwei ähnlichen, freistehenden Minaretten aus dem 12. Jahrhundert in Syrien: zum Minarett der Großen Moschee in ar-Raqqa und zum Minarett beim Dorf Abu Huraira (früher Siffin) auf der rechten (südlichen) Seite des Euphrat, etwa gegenüber von Qalʿat Dschaʿbar, sowie zum oktogonalen Ziegelminarett von Balis (im Gebiet von Emar), das im Namen von al-Adil I. 1210/11 erbaut wurde. In Syrien gibt es im Unterschied zu Mesopotamien reichlich Natursteinvorkommen. Die Verwendung von Ziegeln in der islamischen Architektur hat im Gebiet der syrischen Wüste zwar eine gewisse Tradition, die bis zum umayyadischen Wüstenschloss Qasr Tuba (Mitte 8. Jahrhundert) zurückreicht, stellt aber insgesamt ein fremdes Element dar, das auf iranischen und irakischen Einfluss zurückgeht. Die in der Region um ar-Raqqa ab Anfang des 12. Jahrhunderts entstandenen zylindrischen oder oktogonalen Ziegelminarette sind ein Bruch mit der syrischen Tradition, für die ein quadratisches Minarett aus Haustein auf einem hohen Sockel charakteristisch war. Das heute sichtbare Ziegelwerk ist das Ergebnis von extensiven Restaurierungsarbeiten des syrischen Generaldirektorats für Antiquitäten und Museen (DGAM).

Der osmanische Reisende Evliya Çelebi beschrieb die Burg 1648 in seinem Reisebuch als:

Restaurierung und Ausgrabungen
Als man 1968 mit dem Bau der Tabqa-Talsperre begann, wurden im Überflutungsgebiet – d. h. auch an der Dschaʿbar-Burg – mehrere Rettungsgrabungen und Restaurierungsarbeiten durchgeführt. Da die Burg ziemlich hoch lag und deshalb vom Wasser nicht überflutet, sondern nur umschlossen werden würde, stattete man sie zwischen 1965 und 1974 mit einem Schutzdamm sowie einem erhöhten Fußweg aus. Diese Arbeiten wurden vom DGAM und der UNESCO durchgeführt und kosteten 4 Millionen syrische Lira. Die Arbeiten fokussierten sich auf die östliche Mauer und die Türme. Zusätzlich wurden Teile des westlichen Walls restauriert. Um die Restaurierungsarbeiten zu beschleunigen, wurde in der Nähe der Burg eine kleine Ziegelbrennerei eingerichtet. Das "Donjon Alia" wurde ebenfalls instand gesetzt, um Funde aus den Grabungen dort auszustellen. Hierzu kam es allerdings nicht; die Funde werden stattdessen im Nationalmuseum Aleppo und dem Museum in ar-Raqqa gezeigt.

Literatur

Weblinks

Einzelnachweise

Burg in Syrien
Erbaut in den 1160er Jahren
Gouvernement ar-Raqqa
Exklave
Burg in Asien

Qalʿat Dschaʿbar


Büyük Hanşin Depremi, 17 Ocak 1995 tarihinde Japonya'nın batısındaki yoğun nüfuslu Kansai Bölgesi'nin Kobe kentini vurmuş Richter ölçeğinde 7,2 büyüklüğündeki depremdir. Deprem anı ve sonrasında çıkan yangınlarda 1,5 milyon nüfuslu kentte ölü sayısı 6200'leri bulmuş, Japonya ekonomisine de büyük darbe indirmiştir. Son 50 yıl içinde Japonya'da meydana gelen en yıkıcı deprem olarak kayıtlara geçmiştir. Şehrin altyapı şebekesi tamamen çökmüştür,gaz boruları patlamış,su şebekeleri kullanılmaz duruma gelmiştir zararı 150 milyar dolardan daha fazladır, dünyanın en pahalı afetlerinden biridir.
Japon merkez yönetiminin tam 2 gün sonra yardım gönderebildigi depremdir. Bu depremin ardından Japon hükûmeti depremlere daha hızlı yardım gönderebilmek için ulusal felaket stratejisi geliştirmiştir.

Kobe
Japonya'daki depremler
1995'teki depremler
Hyōgo prefektörlüğü tarihi
Bilgi kutusu bulunmayan sayfalar

Büyük Hanşin Depremi


Crkva sv. Josipa  je rimokatolička crkva u općini Tuhelj zaštićeno kulturno dobro.

Opis dobra
Crkva iz 1721. g. nalazi se uz mjesno groblje, na vrhu brežuljka u blizini župne crkve. Tlocrt čine zvonik kvadratnog presjeka ispred zapadnog pročelja, mala pravokutna lađa sa širom poprečnom osi te pravokutno svetište zaključeno trostranom apsidom i poduprto s dva kontrafora. Sjeverno uz svetište smještena je sakristija. Glavno pročelje zaključeno je trokutnim zabatom, bez otvora ili arhitektonske dekoracije, tako da njime dominira zvonik smješten u središnjoj osi. U baroknoj koncepciji sažetog prostora uočljiva je tradicija dugog trajanja gotičkog oblikovanja, uobičajena na području Hrvatskog zagorja. Osobitu zanimljivost čini kasnogotički portal sakristije te glavni kasnobarokni oltar.

Zaštita
Pod oznakom Z-2225 zavedena je kao nepokretno kulturno dobro - pojedinačno, pravnog statusa zaštićena kulturnog dobra, klasificirano kao "sakralna graditeljska baština".

Izvori

Nepokretna pojedinačna kulturna dobra u Krapinsko-zagorskoj županiji
Katoličke crkve u Hrvatskoj
Crkve sv. Josipa

Crkva sv. Josipa kod Tuhelja


Nébald ist der Familienname folgender Personen:
 György Nébald (* 1956), ungarischer Fechter
 Ildikó Mincza-Nébald (* 1969), ungarische Degenfechterin
 Rudolf Nébald (* 1952), ungarischer Fechter

Nébald


Dub  je naseljeno mjesto u općini Travnik, Federacija Bosne i Hercegovine, BiH.

Nalazi se sjeverno od Travnika, u podnožju Vlašića.

Stanovništvo

1991.

Nacionalni sastav stanovništva 1991. godine, bio je sljedeći:

ukupno: 962

 Muslimani - 961
 Hrvati - 1

2013.

Nacionalni sastav stanovništva 2013. godine, bio je sljedeći:

ukupno: 988

 Bošnjaci - 986
 ostali, neopredijeljeni i nepoznato - 2

Izvori

Naselja u županiji Središnja Bosna
Travnik

Dub (Travnik, BiH)


is a private railway in Japan, founded in 1884. The name Nankai (which means "South Sea") comes from the company's routes along the Nankaidō, the old highway that ran south from the old capital, Kyoto, along the sea coast. Nankai predates all the electric railways in the Tokyo region.

The Nankai network branches out in a generally southern direction from Namba Station in Osaka. The Nankai Main Line connects Osaka to Wakayama, with an important spur branching to Kansai International Airport. The rapi:t α express connects Kansai International Airport to Namba in 34 minutes, while the rapi:t β takes 39 minutes with two additional stops. The Koya Line connects Osaka to Mt. Koya, headquarters of the Buddhist Shingon sect and a popular pilgrimage site. IC cards (PiTaPa and ICOCA) are accepted.

History

The Nankai Railway Company was founded on June 16, 1884. In 1944 it was one of the companies that merged to form Kinki Nippon Railway Co., Ltd. (Kin-nichi, present Kintetsu Railway). However, Kin-nichi transferred the former Nankai Railway Company's lines to the present Nankai Electric Railway Co., Ltd. (named Koyasan Electric Railway Co., Ltd. from March 28, 1925 until March 14, 1947) on June 1, 1947.

From 1938 to 1988, Nankai Electric Railway owned the Nankai Hawks, a team in Nippon Professional Baseball that was based in Osaka. The team was sold to Daiei after the 1988 season and moved to Fukuoka and rechristened the Fukuoka Daiei Hawks. The team was sold again in 2005 to SoftBank, and are now the Fukuoka SoftBank Hawks.

Lines

Nankai Main Line (南海本線): Namba – Wakayamashi
Takashinohama Line (高師浜線): Hagoromo – Takashinohama
 Airport Line (空港線): Izumisano – Kansai Airport
Tanagawa Line (多奈川線): Misaki koen – Tanagawa
Kada Line (加太線): Kinokawa – Kada
Wakayamako Line (和歌山港線): Wakayamashi – Wakayamako

Koya Line (高野線): Shiomibashi - Kishinosato-Tamade – Gokurakubashi
In operation: Namba - Gokurakubashi
Shiomibashi Line (汐見橋線, commonly called): Shiomibashi – Kishinosato-Tamade
Cable Line (鋼索線): Gokurakubashi – Koyasan

Defunct lines and transferred lines
Nankai Line (南海線)
Tennoji Branch (天王寺支線): Tengachaya – Tennoji (replaced by the Sakaisuji Line)
Kitajima Branch (北島支線): Wakayamashi – Kitajima - Higashi-Matsue (abandoned)
Wakayamako Line (和歌山港線): Wakayamako – Suiken (abandoned)
Kishigawa Line (貴志川線, dealt with Wakayama Electric Railway Co., Ltd. (和歌山電鐵株式会社)): Wakayama – Kishi
Osaka Tram Line (大阪軌道線)
Hankai Line (阪堺線): Ebisucho – Hamadera-eki-mae (dealt with Hankai Tramway Co., Ltd.)
Uemachi Line (上町線): Tennoji-eki-mae – Sumiyoshikoen (dealt with Hankai Tramway Co., Ltd.)
Hirano Line (平野線): Imaike – Hirano (replaced by the Tanimachi Line)
Ohama Branch (大浜支線): Shukuin – Ohama-kaigan (abandoned)
Wakayama Tram Line (和歌山軌道線): Wakayamashi-eki, Wakayama-eki – Kainan, Shin-Wakaura (abandoned)

Rolling stock

Limited express trains
 50000 series — used on rapi:t service between Namba and Kansai airport
 31000 series — used on Kōya service between Namba and Gokurakubashi
 30000 series — used on Kōya service between Namba and Gokurakubashi
 12000 series — used on Southern service reserved car between Namba and Wakayamakō
 11000 series — used on Rinkan service between Namba and Hashimoto
 10000 series — used on Southern service reserved car between Namba and Wakayamakō

Nankai Line, Airport Line
 9000 series — used on Southern service non-reserved car between Namba and Wakayamakō
 8300 series — used on Southern service non-reserved car between Namba and Wakayamakō
 8000 series — used on Southern service non-reserved car between Namba and Wakayamakō
 7100 series — used on Southern service non-reserved car between Namba and Wakayamakō
 3000 series — converted from former Semboku 3000 series
 2000 series
 1000 series

Kōya Line Commuter car (Namba-Hashimoto)
 8300 series
 6300 series — converted from former 6100 series
 6250 series — converted from former 8200 series
 6200 series
 6000 series
 1000 series

Kōya Line Zoom car (Namba-Gokurakubashi)
 2300 series
 2200 series — used on Tenkū service
 2000 series

Takashinohama Line, Tanagawa Line, Kada Line, Shiomibashi Line
 7100 series
 2220 series
 2200 series

Cable Line
 N10 / N20

See also
Hankai Tramway Co., Ltd.
Semboku Rapid Railway Co.,Ltd.

References

External links

Companies based in Osaka Prefecture
Companies listed on the Tokyo Stock Exchange
Companies listed on the Osaka Exchange
Railway companies of Japan
Rail transport in Osaka Prefecture
Midori-kai
Japanese companies established in 1884
Nankai Group
Railway companies established in 1884

Nankai Electric Railway


පරිණාමය යනු පරම්පරාවෙන් පරම්පරාවට ජීව විශේෂ ගහණයක ප්‍රවේණික ද්‍රව්‍යයේ ජාන ලක්ෂණවල වෙනස්කම් ඇතිවීමේ ක්‍රියාවලියයි. ජීවියෙකුගෙන් ඔහුගේ දුහිතෘ ජීවියාට යැවෙන ජාන මගින් මෙම ප්‍රවේණික ලක්ෂණ ඇති කරයි. ජානවල විකෘතිතාව හෝ වෙනස් ලක්ෂණ ජීවීන්ට ඇති කිරීම මගින් ජීවීන් අතර පරම්පරාවෙන් පරම්පරාවට උරුමවන ලක්ෂණ ඇති වේ. එම නිසා නව ලක්ෂණ ජීවී ගහණ අතර ජාන මාරුවීමෙන්ද (ආගමන / විගමනය ) විශේෂ අතර තිරස් ජාන මාරුවෙන්ද ඇති වේ. ලිංගිකව වර්ගයා බෝ කරන ජීවීන්ගේ ජාන ප්‍රතිසංවිධානය (recombination) මගින් නව ජාන සම්මිශ්‍රණ සෑදෙන අතර මේවා නිසා ජීවීන් අතර ලක්ෂණවල වෙනස්කම් වැඩි වේ.

පරිණාමයට හේතු සාධක වූ ප්‍රධාන ක්‍රම 2 ක් ඇත. පළමුවැන්න ස්වභාවික වරණයයි. නොනැසී පැවති වර්ගයා බෝකිරීමේ හැකියාව ඇති ප්‍රවේණික ලක්ෂණ ගහණයක වැඩිපුර ප්‍රචලිත වීමත් එසේ කළ නොහැකි ගති ලක්ෂණ වඳවීමත්ය. වාසිදායක ලක්ෂණ සහිත ජීවීන් කාර්යක්ෂමව වර්ගයා බෝකිරීම නිසා පරම්පරාවෙන් පරම්පරාවට මෙම වාසි දායක ලක්ෂණ ගමන් කිරීම නිසා ඉහත කී දෙය සිදු වේ. පරම්පරාවෙන් පරම්පරාවට ලක්ෂණවල සාර්ථක, කුඩා, අහඹු වෙනස්කම්වීම මගින් තැනට / කලට සුදුසු සේ අනුගත වේ. එම ස්වභාවික වරණය පරිසරයට ඉතා සුදුසු ජීවීන් තෝරයි. ප්‍රතිවිරුද්ධ ලෙස ජාන ගලනය ගහණයක ලක්ෂණවල සංඛ්‍යාතයෙහි අහඹු වෙනස්කම් ඇති කරයි. යම්කිසි ජීවියෙක් නොනැසී සාර්ථකව වර්ගයා බෝකරනවාද නැද්ද යන්න තුලින් එය  ඇති වේ. ජාන ගලනය මගින් හෝ වරණය තුලින් ඇතිවන වෙනස්කම් කුඩා වුවද පරම්පරා ගණනාවක් තිස්සේ එකතුවන මෙම වෙනස්කම් තුලින් කාලයත් සමග ජීවීන්ගේ සැලකිය යුතු වෙනස්කම් ඇති වේ.

විශේෂය යන්නෙහි එක් අර්ථකථනයක් නම් තවෙකෙක් හා එක්ව සරු ජීවියෙක් බිහිකිරීමේ හැකියාව ඇති ජීවීන් කාණ්ඩයකටය. විශේෂ ගහණ තුළට වෙන් වූ පසු එම ගහණයන් (දෙක) අතර විකෘති, ජාන ගලනය, ස්වභාවික වරණය අන්තර්වර්ගයා බෝකිරීම් සිදු නොවේනම් නව විශේෂයක ඇරඹුමක් ඇති වේ. ජීවීන් අතර ඇතිවන සමානත්වය නිසා සෑම විශේෂයක්ම මීමුත්තෙකුගෙන් හෙමින් හෙමින් සිදුවන මෙම වෙනස්කම් නිසා අපසරණය වී පැවත එන්නැතැයි විශ්වාස කෙරේ.

පරිණාමික ජීව විද්‍යාව තුලින් පරිණාමය සිදුවූවා යන්න සඳහා කරුණු ලේඛනගත කරන අතර එය එසේ වූයේ ඇයිද යන්න සොයා බැලීමට පරීක්ෂණ සොයාගන්නා අතර ඒවාට පරීක්ෂණ ද සිදු කරයි. පොසිල වාර්තා හා ජීවී විවිධත්වය නිසා බොහෝ විද්‍යාඥයින්ට 19 වැනි ශතවර්ෂයේ මැද භාගයේ සිටම විශේෂ කාලයක් තිස්සේ වෙනස් වූ බව පැහැදිලි විය. කෙසේ වුවද, 1859 දී චාල්ස් ඩාවින්ගේ ස්වභාවිකවරණයෙන් පරිණාමයට සාධක වූ බව කියැවෙන ජීවීන්ගේ සම්භවය නම් කෘතිය එළි දක්වන තුරුම මෙම පරිණාමය කෙසේ සිදුවුනිද යන්න  අපැහැදිලිව පැවතිනි. විද්‍යාඥයින්ගේ සංගමය තුළ ඩාවින්ගේ එම සොයා ගැනීම ඉතා ඉක්මණින් පිළිගැනීමට ලක් වූ අතර 1930 දී ඩාවින්ගේ ස්වභාවික වරණය මෙන්ඩලිය ප්‍රවේණිය සමග එක්කර නවතම පරිණාමික නිමැවුම බිහි වූ අතර එයින් පරිණාමයේ ඒකකය වූ ජානය සමග පරිණාමයේ ක්‍රියාවලිය වූ ස්වභාවිකවරණය සම්බන්ධ විය. මෙම ශක්තිමත් පැහැදිලි කළ හැකි හා අනාවැකි පලකළ හැකි මතය නව සමීක්ෂණ පරීක්ෂණවලට මග සෑදූ අතර (නිතර ඇතිවන නව ප්‍රශ්න නිසා), එය නව ජීව විද්‍යාවේ ජීව විවිධත්වය පිළිබඳ පිළිගන්නා පැහැදිලි කිරීම ලෙස මාධ්‍යයක වැදගත් මූලධර්මයක් බවට පත් විය.

ජීවයේ පරිණාමීය ඉතිහාසය

ජීවයේ සම්භවය - ජීවයේ සම්භවය පරිණාමය සඳහා අත්‍යවශ්‍ය මුල් පුරුකක් වන්නට ඇත. නමුදු ජීවින් ඇන්ජිමත් සමග පරිණාමය ඇතිවූවා යන්න තේරුම් ගිය පසු හා පරිණාමය සඳහා පරීක්ෂණ කළ තොරතුරු ලබාගත් පසු ජීවයේ සම්භවය පරිණාමයට සරල ඇති වීම මත නොයැපුනි. දැනට පවතින විද්‍යාඥයින්ගේ ඒකමතික තීරණයට අනුව ජීවය, රසායන ක්‍රියාවල සිට සංකිර්ණ ජීව රසායනික ක්‍රියාවලීන් නිසා ඇති වූවක් බව එය ඒසේ වූයේ කෙසේ ද යන්න පැහැදිලි නැති නමුත් පිළිගැනේ. ජීවයේ වර්ධනය මුල් ජීවීන්ගේ ව්‍යුහය, විශ්වයේ ඇදීම, මීමුතු ජීවියාගේ හැඳින්වීම හා ස්වභාවය, ආදී ජාන එකතුව / පොකුණ පිළිබඳ ස්ථිරත්වයක් නොමැත. තනිව බෙදන RNA අණු, සරල සෛලවල එකතුව ආදී ලෙසට ඇත. යෝජනා මිස ජීවයේ සම්භවය පිළිබඳ විද්‍යඥයින්ගේ ඒකමතිකත්වයක් නොමැත.

ජීවයේ පැවතී ඒම

එකම ආදී මී මුත්තෙක්ගෙන් මිනිසාට සමානකම් ඇති ජීවීන් පැවත ඒ. පෘථිවියේ සියලු ජීව සංවිධාන ආදි මී මුත්තෙක්ගෙන් හෝ ආදි ජාන පොකුණකින් පැවත ඒ. අද පවතින විශේෂඥ පරිණාමයේ යම් අවස්ථාවක සිටින අතර විශේෂ තැනීමේ හා විශේෂ නෂ්ඨ වීමේ දිගු කාර්යබාරයක නිරත වෙමින් සිටී.එනම ආදියෙක්ගෙන් පැවත ඒම, ජීවීන් පිළිබඳ සරල කරුණු 4 ක් නිසා නිගමනය කළේය.

ආදී විශේෂ ඔවුන්ගේ පරිණාමික ඉතිහාසයේ සමහර වාර්තා තබා ගොස් ඇත. පොසිල, අද ජීවත්වන ජීවීන්ගේ ශරීර ස්ථානය සමග ගත් කළ රූපානුආකාර හෝ ශරීර  ස්ථාන වාර්තා අඩංගු වේ. අද ජීවත්වන ජීවීන් හා නෂ්ඨ විශේෂවල ශරීර ස්ථානය, කායිච්චේද විද්‍යාව සංසන්දනය කළවිට පාශාන විද්‍යාඥ - පාෂාණීය ධාතු විද්‍යාව හට එම විශේෂ කාගෙන් විකරණය වූවේද යන්න පිළිබඳ කිව හැක. නමුත් මෙම ආකාරයෙන් සාර්ථක විග්‍රහයක් කළ හැක්කේ කවච, කටු, දත්, අස්ථි වැනි තද කොටස් අඩංගු ජීවීන්ටය.

තව දුරටත් කියනවානම් ප්‍රොකැරියෝටාවන් (බැක්ටීරියා හා ඇකයා වැනි) සමාන රූපාකාර සීමාකාර සංඛ්‍යාවක බෙදා හද‍ා ගෙන ඇති නමුදු ඔවුන්ගේ පොසිල මගින් ඔවුන්ගේ ආදිතමයා පිළිබඳ තොරතුරු ලබා නොදෙයි. නවතම සාක්ෂි, ජීවීන්ගේ ජීව රසායනයන්ගේ සමානකම් නිසා සැපයේ. උදාහරණ ලෙස සෑම ජීවී සෛලයක්ම නියුක්ලික් අම්ල හා ඇපනේ අම්ල භාවිතා කිරීම, ජීවීන්ගේ ජානවල ඉතිරි වූ පරිණාමික වාර්තා, අණුක ජාන විද්‍යාවෙහි වර්ධනය සමග හෙළි විය. විකෘති නිසා ඇති වූ අණූක ඔරලෝසුව, වෙලාව අනුව ජීවීන් විශේෂ 2 ක් ආදිතමයන්ගෙන් වෙන් වී දෙපැත්තකට ගමන් කිරීමට ඇරඹූ කාලය නිගමනය කළ හැකි වීම. උදාහරණ ලෙස මිනිසාගේ හා චිම්පන්සියාගේ DNA වල ඇති සමීප ජානමය සමානතා එක් ආදිතමයෙක්ගෙන් මේ දෙදෙනාම පැවත එන බව ආලෝකමත් කළේය.

ජීවයේ පරිණාමය

එකම ආදිතමයෙක්ගෙන් (මැද සිටින) අද පවතින  විශේෂ පැවත එන බව පරිණාමික ගස පෙන්වා දෙයි. රාජධානි 3 ක් වර්ණවලින් දක්වා ඇත. බැක්ටීරියාවන් නිල් පාටින්ද ආරකීඩාවන් කොළපාටින්ද ඉයුකැරියෝටාවන් රතු වර්ණයෙන් ද යනුවෙනි.

ජීවයේ සම්භවය කෙසේ වූයේද යන්න අවිනිශ්චිත වුවද ප්‍රෝකැරියෝටාවන් පෘථිවියේ ප්‍රථම ජීවීන් බව පැහැදිලිය. මෙය වසර බිලියන 3 , 4 කට පෙරය. සෛලික සංවිධානයේ හෝ බාහිර රූපාකාරයේ පෙනිය හැකි වෙනසක් මෙම ජීවීන්ගේ මී ළඟ වසර බිලියන කිහිපය තුළ සිදු වී නැත.

පරිණාමයේ මී ළඟ නවතමයා ඉයුකැරියෝටාවන් විය. ආදි ඉයුකැරියෝටාවන් විසින් ආදි බැක්ටීරියාවන් භක්ෂණය කර අන්තර් සහජීවනය පවත්වා ගැනීම නිසා මෙය ඇති විය. මෙම භක්ෂණය වූ බැක්ටීරියාවත් ධාරක සෛලයත් යන දෙකම පරිණාමය විය. එනම්, එම බැක්ටීරියාව මයිට්‍රොකොණ්ඩ්‍රියමක් හෝ හයිඩ්‍රොජනෝසෝමයක් බවට පරිවර්තනය වීමෙන්ය. ආදි ශාක හා ඇල්ගීවල දෙවැනි භක්ෂණයක් සිදු විය. එනම්, සයනොබැක්ටීරියාවක් වැනි ජීවියෙක් භක්ෂණය කිරීම තුළින් හරිතලව ඇති වීමය.

ඉසියකැරන් සාගරවල බහුසෛලික ජීවීන්ගේ උපත සිදුවන තෙක් ඒක සෛලික ඉයුකැරියෝටාවන් , ප්‍රොකායෝටාවන් ඒකියාවන් තුළ ජීවයේ අතීතය පැවතුනි. ස්පොන්ජින්, දුඹුරු ඇල්ගී, සයනොබැක්ටීරියා, පුස් හා මික්සොබැක්ටීරියාවන් ලෙසට බහු සෛලිකයන්ගේ පරිණාමය සිදු විය.

කේම්බ්‍රියන් පුපුරායෑම ලෙස හඳුන්වනු ලබන සිද්ධිය නිසා ආසන්න ලෙස වසර මිලියන 10 ක් තුළදී මුල්ම බහුසෛලික ජීවියාගේ උපතත් සමගම ජීව විවිධත්වයේ විශිෂ්ඨ ප්‍රමාණයක් සිදු විය. අද පවතින බොහෝ ජීවින්, පොසිල වාර්තාවල ද ඇතුළත්වන අතර කෙමෙන් නෂ්ඨ වී ගිය එක් පෙළපතක සිට පැවත එන්නක් විය. ප්‍රභාසංස්ලේෂණය නිසා වායුගෝලයේ O2 තැන්පත්වීම වැනි නොයෙකුත් ජීවයට මූලික වූ කරුණු කේම්බ්‍රියන් පිපිරීමෙන් යෝජනා විය. වසර මිලියන 500 කට ප්‍රථම ශාක හා දිලීර පොළව ආක්‍රමණය කර කොළණි සෑදූ අතර එය ඉක්මණින්ම ආත්‍රපෝඩාවන් හා අනෙකුත් සත්වයන් ද කළේය. උභය ජීවීන් වසර මිලියන 300 කට ප්‍රථම ඇති විය.ඉන්පසු ආදි ඇමිනියෝටාවන් ද වසර මිලියන 200 කට පෙර ක්ෂීරපායීන්ද මිලියන 100 කට පෙර පක්ෂීන්ද (දෙදෙනාම උරග වැනි සම්භවයකින් පැවතේ) පැමිණියහ. මහා ජීවීන් මෙන්ම කුඩා ජීවීන්ද ( පරිණාමික ක්‍රියාවලියේ ආදි කාලයේ විකසනය වූ අයට සමාන ක්ෂුද්‍ර ජීවීන් ) පරිණාමයේ ඉතා සාර්ථක ලෙස යෙදී පෘථිවියේ  වැදගත් තැනක් ගෙන ඇත. එනම්, බොහෝ ජීව ස්කන්ධ හා විශේෂ යන දෙකම ප්‍රොකැරයෝටාවන් වීමයි.

පරිණාමයේ විශේෂප්‍රාප්තිය

විශේෂ ප්‍රාප්තිය යනු එක් ජීවි විශේෂයක් තවත් ජීවි විශේෂයක් නිර්මාණය කළ හැකි සත්ත්ව පරම්පරාවක් ලෙස ප්‍රභේදනය වීමේ ක්‍රියාවලි මෙම ක්‍රියාවලිය විද්‍යාගාර තුළ සහ ස්වාභවික පරිසයෙන්හි පවත්වන ලද පරික්ෂණ තුළින් නිර්ක්ෂණය කර ඇත. විශේෂප්‍රාප්තිය උදෙසා ක්‍රියාවලින් හතරක් පවති. සත්ත්වයන්ගේ විශේෂප්‍රාප්කිය සිදු කිරිම ඇලොපැථරින් විෂේඡාප්තිය ඔස්සේ වැඩි වශයෙන් සිදු කරයි. මෙහිදි සංක්‍රමණය විම වනි ක්‍රියා හේතුවෙන් භූගෝලීය තනිවන ශිෂ්ටාචාරනයන්හි සිදු වු විශේෂපත්‍රාප්තිය පිළිබද පරික්ෂණය සිදු කර ඇත.

පෙරිපට්‍රික් විශේෂප්‍රාප්තිය දෙවැනි ක්‍රියාවලිය වේ. මෙම ක්‍රියාවලියේ දි ද කුඩා ශිෂ්ටාචාර නව පරිසරක් තුළ තනි වු විට සිදුවන විශේෂ ප්‍රාප්තිය පිළිබද පරික්ෂණ සිදු කෙරේ. අලොපැට්රික් විශේප්‍රාප්තියදි විශාල ශිෂ්ඨාචාර පිළිබද ගවේෂණය කරන අතර මෙහිදී කුඩා ශිෂ්ටාචාර පිළිබද රපික්ෂණය පවත්වයි.

තුන්වන ක්‍රියාවලිය පැරපැට්‍රික් විශේෂප්‍රාප්තිය වේ. මෙහි දී පෙරිපැට්‍රික් විශේෂප්‍රාප්තියේ මෙන්ම කුඩා ශිෂ්ඨාචාර ගවේෂණ කරයි. නමුත් මෙහිදි කුඩා වශිෂ්ඨාචාර සහ මහා ශිෂ්ටාචාර දෙක පිළිබදවම ගෙව්ෂණය කිරිම පෙරිප්‍රැටික් විශේෂප්‍රාප්තියට වඩා වෙනස් වේ.

ජීවින් භූගෝලීය තිවිමෙන් තාරව හා තම ව්වාසස්ථාන වෙනස් විමකින් තොරව බේදනය වු ආකාරය පිළිබද සිම්ප්‍රැටික් විශේෂප්‍රාප්තිය තුළින් ගවේෂළුය කරනු ලබයි. මෙම ක්‍රමය තුලින් සත්ත්වයන්ගේ විශේඹප්‍රාප්තිය අවම වශයෙන් සිදු වී ඇත. එකම ශිෂ්ටාචාරය තුළ සිදුවන ජාන ගලන තුළින් නව ජීවින් ප්‍රභේද අවම විම මිට හේතු සාධක ලෙසින් දැක්විය හැකිය.

පරිණාමය සදහා වු අනුවර්තනය

ජීවින් හට වඩා හොඳ පැවැත්මක් සහ ප්‍රජනනයක් ඇති කිරිමේ අරමුණින් යම් නිශ්චිත ක්‍රියාකාරිත්වයක සංස්ථිතිය හෝ පැවැත්ම වැඩි දියුණු කිරිම අනුවර්තනය තුළින් සිදු කරනු ලැබේ. මෙලෙස අනුවර්තනය සිදු කිරිම එක් එක් සත්ත්ව ප්‍රභේදයන් සදහා විශේෂ වු ගති ලක්ෂණ ස්වල්ප වශයෙන් වෙනස් කිරිම කුළින් හෝ ස්වාභාවික පරිසරයට වඩාත්ම සුදුසු ලෙස විචල්‍ය ඇති කිරිමෙන් සිදු කරනු ලබයි. මෙම ක්‍රියාවලිය තුළින් ශරිරි අංග එක් වතාවක් සේම සමහර අවස්ථාවන්හිදි ශරිර අනුවර්තන අංග නැතිවිමද සිදු විය හැකිය. උදාහරණයක් ලෙස බැක්ටීරියා අනුවර්තනය සැළකිල්ලට ගැනිමේදි මෙම අවස්ථාවන් දෙකම දැක ගැනිමට ලැබේ. එහි බැක්ටිරියාවක් ප්‍රතිජිවකය ප්‍රතිචාර දැක්විමෙහි සමහර අවස්ථාවන්හිදි බැක්ටිරියාව ඉවත් කිරිම තුළින් ප්‍රතිජිවක ඖෂධ සෛලය තුළය යෑම අවහිර කරනු ඇත. මෙලෙස ගති ලක්ෂණ වෙනස් කර ගැනිම ඉතා සරළ අනුවර්තනය ලෙස දැක්වවුද සමහර අවස්ථාවන්හිදි මෙලෙස එක් අවස්ථාවක් මුල් කරගෙන ඇති කර ගන්නා අනුවර්තන අහඹු ලෙස වෙනත් ක්‍රියාවක් සදහා ද ප්‍රයෝජනයවත් වන අවස්ථා ඇත. උදාහරණයක් වශයෙන් අප්‍රිකානු කටුස්සා හොල්පිසිස් ගැසැන්කරි කවුළු තුළ සැග වි සිටිම සදහා පැතලි හිසක් වර්ධනය කර ගන්නා ලදි. නමුත් පසු කරළක මෙම පැතලි හිස මෙම සක්තක්ව ප්‍රභේසට ගසින් ගස යෑම සදහා හොද අනුවර්තනයක් විය.

දැනට පවත්නා සංස්ථිතිය කුළින් අනුවර්තන නිර්මාණයව වන නමුත් එක හා සමන සංස්ථිතිය සහිත සත්ත්ත විශේෂයන්හි එම සංස්ථිතික අවයව කුළින් ගන්නා ප්‍රයෝජන සම්පුර්ණයෙන් වෙනස්විය හැකි. උදාහරණයක් වශයෙන් වවුලාගේ අත්තටු වල පිහිටා ඇති අස්ථි සැලැවිම මනුෂ්‍ය දැතෙහි සහ සිල් මත්සයාගේ අත්වල පිහිටා ඇති අස්ථි සැලැස්ම හා සමාන වේ. සිල් මත්ස්‍යා වවුලා සහ මනුශ්‍යයා එකම ප්‍රභේදයකට අයක් මුතුන් මිත්තෙක් මගින් පැවත එන බව විශ්වාස කරන අතරඑම මුතුන්මිත්තා සතුව ඉදිරි ගාත්‍රා වල අංගුලිකා පහක් පිහිටා තිබි ඇත. මෙම අනුවර්තනය වි මනුෂ්‍යයන් එම ප්‍රභේදයකට අයත් මුතුමිත්තා සතුව ඉදිරි ගාත්‍රා වල අංගුලිකා පහක් පිහිටා තිබි ඇත. මෙම අනුවර්තනය වි මනුෂ්‍යන් හට ඇගලි ලෙසද වවුලන්ගේ සහ සීල් මත්සයන්ගේ අත්තටු සහ අත්වල ස්ථිර ලෙස ද පිහිටා ඇත.

අනුවර්තන ක්‍රියාවලියේදි සමහර අවස්ථාවන්හි දී අයවය වල මුලික කර්තව්‍ය ගිලිහි ගොස් අවශිෂ්ඨ සැලැසක් බවට එය වික්වනු ඇත එවැනි අයවය වර්තමාන ජීවියා හට කිසිදු ප්‍රයෝජනයක් ගෙන නොදුන්නද අතීත ජීවියා හට බෙහෙවින් ප්‍රයෝජනයත් වන්නට ඇත. උදාහරණයක් වශයෙනි වර්තමානයේදි පියාසාර කිරිමට නොහැකි පක්ෂින් හට පිහිටා ඇති අත්තටු සහ කලිමසුන් සහ සර්පයන්ට පිහිටා ඇති උකුල් අස්ථිය දැක්විය හැකිය.

පරිණාමය ප්‍රේණිය

DNA ව්යුරහය : මධ්ය්යේ ඇති භෂ්ම පොස්පොලිපිඩ සීනි දාමවලින් වට වී ද්විත්ව හෙලික්සයක් ලෙසට සැකසී ඇත.
ජීවියෙකුගේ සමහර ගති ලක්ෂණ වැනි වෙන වෙනම ප්රලභින්න ලක්ෂණ තුළින් පරම්පරාවෙන් පරම්පරාවට උරුම වේ. උදා:- ඇස්ව වර්ණය ප්‍රවේණිගත ලක්ෂණයක් වන අතර එය එක් මාතෘ ජීවියෙක් ගෙන් දුහිතෘ පියාට උරුම වේ. මෙම උරුමගත වන ලක්ෂණ ජානවලින් පාලනය කරන අතර එවැනි පාලනය කර සම්පූර්ණ ජාන කණ්ඩායමකම එම ජීවියාගේ ගෙෙනා්මය ලෙස හඳුන්වන අතර එය එම ජීවියාගේ ජාන කේතය හා ප්‍රවේණි දර්ශක එකය.
ජීවියකුගේ රූපාණුදර්ශය සෑම විටම ප්‍රවේණික ලක්ෂණයක් නොවේ. තලෙළු සම උරුම වන්නේ පුද්ගලයෙක්ගේ ප්‍රවේණි දර්ශය හිරු එළිය සමඟ ප්‍රතික්‍රියා කිරීම නිසාය. එම නිසා තලෙළු සම ප්රයවේණික ලක්ෂණයක් නොවේ. කෙසේ නමුත් පුද්ගලයා අනුව හිරු එළියටත් සමඟ ක්‍රියා කරන ආකාරය වෙනස් වේ. කෙසේ නමුත් පුද්ගලයා අනුව හිරු එළියටත් සමඟ ක්රිසයා කරන ආකාරය වෙනස් වේ. එය ඔවුන්ගේ ප්‍රිනෝමයේ ඇති වෙනස්කම් මත සිදුවේ. ඉතා හොඳ උදා වන්නේ ප්‍රවේණික ලක්ෂණයක් වන ඇල්බින්සම් ඇල බවයි. මෙහි දී පුද්ගලයා හිරු එළියට කෙතරම් හසු නොවුවද තලෙළු නොවන අතර හිරු එළියට ඉතාමත් සංවේදී වේ.

ප්‍රවේණික ලක්ෂණ පරම්පාර‍ාවන් අතර DNA (ජානමය තොරතුරු ගබඩා කර තබා ගන්නා අණුවකි) අණු හරහා ප්‍රචලිත වේ. භෂ්ම අණු වර්ග 4කින් යුත් මහා අණුවකි. DNA.DNA අණුවෙහි භෂ්ම අනුපිළිවෙල හා ජාන තොරතුරු අඩංගු වේ. එය යම් වගන්තියක තේරුමක් දීමට එහි ඇති අකුරු එකිනෙකට සම්බන්ධ වෙන අයුරින් නැතහොත් පරිගණක වැඩසටහනක එහි bits අනුපිළිවෙලට දක්වන සම්බන්ධයට සමාන වේ. DNA අණු කොටසක තනි ක්‍රියාකාරී ඒකකයක් ජානයක් ලෙස හැඳින්වේ. වෙන වෙනත් ජානවල වෙන වෙනත් භෂ්ම අඩංගුය. සෛලවල මෙම දිගු දාම DNA අනු ප්‍රෝටින හා එක්ව ප්‍රවේණි දේහ නම් සංක්ෂිප්ත ව්‍යුහ සාදයි. මෙම ප්‍රවේණි දේහයක එක් නියමිත ස්ථානයක් ලෙස හඳුන්වයි. පුද්ගලයන් අතර මෙම ස්ථානය/ පථය තිබෙන DNA අනුපිළිවෙල වෙනස්කම් මෙම එකිනෙකට වෙනස් අනුපිළිවෙලවල් ඇලීල ලෙස හඳුන්වයි. නව ඇලීල සාදමින් විකෘති මඟින් මෙම DNA අනුපිළිවෙලවල් වෙනස් වේ. ජානයක මෙලෙස විකෘතියක් සිදු වූ විට ඇති වන නව ඇලීලය ජානය කලින් පාලනය කළ රූපාකාරය (phenotype එක) සිදුවූ විට ඇතිවන වෙනස්කම් සිදුවේ. සමහර අවස්ථාවල දී ඇලිලයක් හා ප්‍රවේණික ලක්ෂණ අතර සරල අනුරූපතාවයක් තිබුණ ද බොහෝ ලක්ෂණ නූගත් සංකීර්ණ වන අතර බහු අන්තර් ක්‍රියා කරන ජාන මඟින් පාලනය වේ.

පරිණාමීය වෙනස්වීම
යමෙකුගේ ජාන ආකාරය, පරිසරය හා අන්තර් ක්‍රියා කිරීම නිසා ඔහුගේ රූපාකාරය රඳා පවතී. එම නිසා වෙනස් රූපාකාර යම්කිසි ගහණයක ඇති ජාන ආකාරයෙහි වෙනස්කම් නිරූපණය කරයි. කාලයක් තිස්සේ ජාන විවිධත්වයෙහි සිදුවන වෙනස පරිණාමය ලෙස නව පරිණාමික වාදයෙහි ඇතුළත්ය. යම්කිසි ඇලීලයක සංඛ්‍යාතය කාලයත් සමග උස් පහත් වන අතර එය අනෙක් ජානවල‍ට සාපේක්ෂව බලද්දී ඇලීල සංඛ්‍යාතයේ ඉදිරි ගමන පරිණාමික බලයන් මත තීරණය වේ. ඇලීලයක් නියතයකට ආ විට පරිණාමික වෙනස්කම් නැති වී යන අතර එසේ වන්නේ ඇලීලය ගහණයෙන් ඉවත් වූ විට හෝ එය ඓන්ද්‍ර ඇලීලයේ ස්ථානය සම්පූර්ණයෙන්ම ගත් විටය. වෙනස්කම් ප්‍රවේණි දේහයේ විකෘතිතා ඇති වූ විට ජාන ගලනය , ලිංගික ප්‍රජනනයේදී ජාන ප්‍රතිසංවිධානය වූ විටය. තවද, වෙන වෙනස් විශේෂ අතර හුවමාරු වූ විටදී ද මෙය සිදු වේ. උදාහරණ ලෙස බැක්ටීරියාවන්ගේ තිරස් ජාන මාරුව, ශාකවල මුහුම්කරණය ඉහත සඳහන් කළ අයුරින් කෙතරම් වෙනස්කම් පැමිණියද යම් විශේෂයක පිනෝමය එම විශේෂයට පමණක් විශේෂිතයි. කෙසේ වුවද ජානයේ ඉතා කුඩා වෙනසක් වුව රූපාකාරයේ ඉතා වැදගත් වෙනසක් ඇති කල හැක. චිම්පන්සියා මානවයාගෙන් වෙසනස් වන්නේ පිනෝම අතර ඇති 5% ක වෙනස නිසාය.

පරිණාමික විකෘති තැනීම

ප්‍රවේණි දේහයක කොටසක පිටපත් තැනීම
ජීවියකුගේ ප්‍රවේනි ද්‍රව්‍යවල සිදුවන අහඹු විකෘති නිසා ජාන විවිධත්වයන් ඇති වේ. විකිරණ, වෛරස, ට්‍රාන්පොසෝන, විකෘති ජනක රසායන ද්‍රව්‍ය, DNA බෙදීමේ දී හෝ සෛල විභාජනය (ලිංගික) ඌනනයේ දී සිදුවන වැරදි නිසා සෛලවල ප්‍රවේණි ද්‍රව්‍යවල DNA අනුපිළිවෙලෙන් ඇතිවන‍වෙනස්කම් විකෘති නම් වේ. මෙම විකෘති DNA අනුපිළිවෙලේ විකෘති වර්ග කිහිපයක් තනයි. බලපෑමක් ඇති නොකරන, ජානයේ ඵලයට බලපෑමක් ඇති කරන, ජානය ක්‍රියාකාරී වීම වළකන ආදී විකෘතිය. ඩ්‍රොසපිලා මෙලනොගාස්ටර් නම් පළතුරු මැස්සාගෙන් කළ අධ්‍යයනවලට අනුව, විකෘතියක් නිසා ජානයකින් නිෂ්පාදනය කරන ප්‍රෝටීනයක වෙනසක් වුවහොත්, එය බොහෝ දුරට හානිදායක වන අතර, මෙම විකෘතිවලින් 70%ක් හානිදායක ප්‍රතිඵල ඇති කරන අතර ඉතිරි කොටස ඉතා ස්වල්ප ප්‍රමාණයෙන් වාසිදායක වේ හෝ කිසිම වෙනසක් ඇති නොකරයි. විකෘති මඟින් සෛලවලට ඇතිවන හානිය මඟ ඇරවා ගැනීමට විකෘති ඉවත් කිරීමට DNA අලුත්වැඩියා සිදු කරන ක්‍රියාලි සිදුවේ. එමනිසා විශේෂයකට වඩා හොඳ/ ශුද්ධ විකාති සංඛ්‍යානය විනාශකාරී විකෘති වැනි ඉහල විකෘති වේගයක වැයත් DNA අලුත්වැඩියා පද්ධති වැනි සෛලයක විකෘති අඩු කිරීමට සෛලයක ඇති පරිවෘත්තීය වැය අතර ගණු දෙණුව මත පවතී. රෙට් රෝ වෛයිරස වැනි සමහර විශේෂ ඉතා ඉහල විකෘති වේග දක්වන අතර ඔවුනගේ දුහිතෘ ජිවීන් බොහෝමයක් විකෘති ජාන අඩංගු වේ. මෙම වේගවත් විකෘති සෑදීම වර්ණගත වී ඇත්තේය. එම නිසා වෛරසවට නිරන්තර වේගවත්ව විකසනය විය හැකි අතර මානව ප්‍රතිශක්තීකරණ පද්ධතියේ ක්‍රියාවලීන් බේරී සිටිය හැක.
DNA විශාල කොටස්වල පිටපත් සාදමින් සිදුවන විකෘති, නව ජාන තැනීමේ විශාල ප්‍රමාණයේ අමුද්‍රව්‍ය සඳහා ප්‍රභවයන් වේ. සෑම අවුරුදු මිලියන ගණනකම සත්ත්ව ප්‍රවේනි ද්‍රව්‍යවල දහයේ සිට සිය ගණනක් ජාන මෙලෙස පිටපත් වේ. බොහෝ ජාන ආදි ජීවීන්ගේ විශාල ජාන පවුල්වලට අයත් වේ. නව ජාන විකෘති මඟින් හෝ ආදීන්ගේ ජාන විකෘති වීමෙන් හෝ තැනේ. නැතහොත් ජානවල කොටස් ප්‍රති සංවිධානය වී නව ක්‍රියාකාරීත්ව ඇති නව සංයෝජන තැනීමෙන් සිදුවේ. ආලෝකයට සංවේදනය වන ව්‍යුහ සෑදීමට ඇස ජාන 4ක් යොදා ගනී. 3ක් වර්ණ දෘශ්ඨිකත්වයට හා 1ක් අදුරේදී පෙනීම සඳහා සෑම 4කම එකම ආදී ජානයකින් පැමිණ ඇත. ජානයක් පිටපත් විමෙන් ඇති වාසිය නම් සමපාත වන හෝ අතිරික්ත ක්‍රියා (ජාන කිහිපයක) නිසා විනාශකාරී විය හැකි ඇලීල බැද තබා ගනී. එම නිසා ජාන විවිධත්වය වැඩි වනවා ඇත.

පරිණාමික ගහණ ප්‍රවේණිය

පරිණාමික ගහණ ප්‍රවේණිය
සුදු පැහැති තිත් සළඹයා
ඔවුන්ගේ පරිණාමයේ ප්‍රතිඵලයක් ලෙස බිහි වූ කළු පැහැති සළඹයා

ජානමය පැත්තෙන් බැලූ කළ පරිණාමය නම් පොදු ජාන කිටුවක් බෙදා හදා ගන්නා ගහණයක ජීවීන්ගේ පරම්පරාවෙන් පරම්පරාවට සිදු වන ඇලීල සංඛ්‍යාතයේ වෙනසකි. ගහණයක් යනු එකම විශේෂයක ජීවීන් යම් කිසි නියමිත ඉඩ ප්‍රමාණයක, කාලයක සිටින ජිවීන් කාණ්ඩයකි. උදා:- ලෙස හුදකලා වනාන්තරවල වෙසෙන එකම විශේෂයකට අයත් සියලු සළඹයන් ගත හැක. ජිවීන්ගේ රූපාකාර වල වෙනස්කම් සිදු කරන එකම ජානයක් මෙම ගහණ තුළ විකල්ප ආකාර කිහිපයක් තිබිය හැක. උදා - ලෙස සළඹයාගේ වර්ණය තීරණය කරනු ලබන ජාන සඳහා ඇලීල සියල්ලේම එකතුව වන අතර එක එක ඇලීල ජාන කිටුව තුළ නියමිත / යම්කිසි  ගණනක් තිබේ. යම් කිසි ඇලීලයක, ජාන කිටුව තුළ පවතින භාගය ඇලීල සංඛ්‍යාතය නම් වේ. එකිනෙක සමඟ අභිජනයෙන් සිදු කරන ජීවී ගහණයක මෙම ඇලීල සංඛ්‍යාතයෙහි වෙනසක් වු විට පරිණාමය සිදු වේ. උදා :- සළඹ ගහණයක කළු වර්ණ ඇති වුත් බොහෝ සුළභ උන් බවට පත්වීම. ගහණයක පරිණාමය සිදු කළ ක්‍රියාවලීන් මොනවාද යන්න තේරුම් ගැනීමට නම් යම් කිසි ගහණයක පරිණාමය සිදු නොවීමට තිබිය යුතු තත්ව මොනවදා යන්න සොයා බැලීම ප්‍රයෝජනවත්ය. හාඩ් වෙන්බර්ග්ගේ මූලධර්මයන්ට අනුව සෑහෙන පමණ වූ විශාලත්වයක් ඇති ගහණයක ඇලිල සංඛ්‍යාතය, එම ගහණය මත වෙන එකම බලපෑම ශුක්‍රාණු හා ඩිම්බ සෑදීමේ දී සිදු වන ඇලීලවල සිදුවන අහඹු සැකසීම හා සංසේචිත ලිංගික සෛලවල සිදු වන අහඹු සංයෝජන පමණක්නම් නියතයක්ව පවතී. එවැනි ගහණයක් හාජි වෙන්බර්ග් සමතුලිතයේ පවතී යයි කියනු ලබන අතර පරිණාමයට ලක් නොවේ.

පරිණාමය සඳහා මූලික ක්‍රමවේද
පරිණාමය සඳහා මූලික ක්‍රමවේද 3 කි. ස්වභාවිකවරණය  ජාන ගලනය ස්වභාවික වරණය මගින් නොනැසී පැවතිය හැකි වර්ගයා බෝකළ  හැකියාව වැඩිකරන ජාන වැඩිකරන අතර ජාන ගලනය ( genetic drift) මගින් වර්ගයා බෝ කිරීමේදී සිදුවන විභාජන‍යේදී යම්කිසි පරම්පරාවක ජාන අහඹු ලෙස සාම්පල් ගත වීම තුළින් එම ඇලිලවල සංඛ්යා තය අහඹුව වැඩි කර ගනී. ජාන ගලනය යනු ගහණය තුළ හා අතර ජාන හුවමාරුවයි. ගහණයක ස්වභාවික වරණයද , (genetic drift) ගලනය ද වඩා වැදගත් යන්න තීරණය වන්නේ වරණයේ ශක්තිමත් භාවය හා සාර්ථක ගහණයේ විශාලත්වය ( වර්ගයා බෝකළ හැකි ජීවීන්ගේ සංඛ්යාකව) මතයි. විශාල ගහණයක් තුළ ස්වභාවික වරණය වැදගත් තැනක් ගන්නා අතර කුඩා ගහණයක් තුළ ගලනය ප්‍රධාන තැනක් ගැනීම තුළින් අහිතකර  විකෘතීන්ට ගහණයක් තුළ පැවැත්මක් ඇතිකළ හැක. එම නිසා ප්‍රතිඵලයක් ලෙස වෙනස්වන ගහණ විශාලත්වය මගින් පරිණාමයේ මාවතට විස්මයානුකූල වෙනසක් ඇති කළ හැක. ඒකාකාර ගහණයක් තුළ ගහණයේ විශාලත්වයට තාවකාලිකව හැකිලීමක් සිදු වී ජාන විවිධත්වය නැතිවී යාමක් එනම් ගහණ  අවහිරය සිදු වේ. ගහණයන් අතර ජාන ගලනය ( ආගමන විගමනය අඩුවීම තුළින් ) අඩුවීම නිසා නව වාසස්ථානවලට පුළුල්වීම් නිසා හෝ ගහණ උප බෙදීම් තුළින් ද එම අවහිරවීම් සිදු වේ.

පරිණාමීය ප්‍රතිඵල

ජීවියකුගේ ආකාරය හා හැසිරීමෙහි සෑම පැත්තක්ම මත පරිණාමය බලපායි. වඩාත්ම ප්‍රකට වී ඇති ලෙසට ස්භාවික වර්ණයේ ප්‍රතිඵලයක් ලෙසට සිදු වූ විශේෂිත හැසිරීම් හා කායික අනුරූපකාය. ආහාර සොයා ගැනීම්, ගොදුරක් වීමෙන් වැළකීමට, සහකරු සොයා ගැනීමට මෙම අනුරූපතා සතත්වයන්ට උපකාරී වේ. වර්ණය සඳහා ජීවීන් එකිනෙකා සමඟ සහයෝගීව ක්‍රියා කර, අනෙකාට උදව් කරගනිමින් හෝ පරස්පර ලෙස ක්‍රියා කරන්නන් සමඟ හෝ සහජීවනයෙන් කටයුතු කරයි. දිගු කාලීන ලෙස පරිණාමය විසින් ආදී මී මුතු ගහණවල ජීවීන්ගෙන් අන්තර් ලිංගිකව වර්ගයා බෝ නොකරන නව විශේෂ තනයි. පරිණාමික ප්‍රථිපල මහා පරිණාමය (පරිණාමය විශේෂය මට්ටමින් හෝ ඊට ඉහල මට්ටමින් සිදු වන විට (නව විශේෂ තැනීම වැනි) ක්ෂුද්‍ර පරිණාමය (ගහණයක/ විශේෂයක අනුරූපතා ගොඩ නැඟීම වැනි කුඩා පරිනාමික සිද්ධි) ලෙස දෙකකට බෙදිය හැක. සාමාන්‍යයෙන් ගත් කළ ක්ෂුද්‍ර පරිනාමික සිද්ධි දිගු කාලයක් තිස්සේ සිදු වූ විට මහා පරිනාමික සිද්ධි සිදුවේ. කාලයේ ඇති වෙනස මිස ක්ෂුද්‍ර හා මහා පරිණාම‍ය අතර මූලික වෙනසක් නැත. නමුදු මහා පරිනාමයේ දී සියලුම විශේෂවල ලක්ෂණ වැදගත් වේ. පුද්ගලයන්/ සත්ත්වයන් අතර ඇති විශාල ප්‍රමාණයේ වෙනස්කම් යම් විශේෂයකට නව වාසස්ථානවලට හැඩ ගැසීම වේගවත් කරයි. වඳ වීමේ සම්භාවිතාවය අඩු කරයි. ගහණයක කොටසක් තනි වීම නිසා විශාල / පුළුල් භූ විද්‍යාත්මක පරාසයන් විසින් නව විශේෂ තැනීමේ අවස්ථා වැඩි කරයි. මෙවැනි අවස්ථාවල ක්ෂුද්‍ර හා මහා පරිනාමය වෙනස් කොට සමහර විට සැලකිය හැක. පොදු වැරදි චින්තනයක් වන්නේ පරිනාමය දිගින් දිගටම සිදුවේ යන්නයි. නමුත් ස්භාවික වරණය සඳහා දිගු කාලීන අභිමතාර්ථයන් නොමැති අතර විශාල සංකීර්ණතා අත්‍යවශ්‍යයෙන් ඇති නොකරයි. සංකීර්ණ විශේෂ බිහිවී ඇති නමුත්, සියලු ජිවීන්ගේ සංඛ්‍යාව ඉහල යෑමත් සරල ජීවී ආකාර බහුල වීමත් නිසා ඇති වුණු අතුරු ඵලයක් ලෙස සිදු වූවකි. උදා:- ලෙස සම්පූර්ණයෙන්ම වාගේ බහුතරයක් ජීව විශේෂ අන්වීක්ෂාකාර ප්‍රොකැැරියෝටාවන් වන අතර, ඔවුන්ගේ කුඩා ශරීර ප්‍රමාණය නොතකා පෘථිවියේ ජෛව ස්කන්ධයෙන් අඩක් පමණ අයත් කරගන්නා, පෘථිවියේ පුළුල් බොහෝ ජෛව විවිධත්වයක් පවතින ජීවී කොටසක් වේ. එම නිසා අතීතය පුරාම සරල ජීවී ආකාර පොළව මත ප්‍රමුඛ ජීවීන් ආකාර වී ඇති අතර, අද දක්වා ඔවුන් ප්‍රධාන ජීවී ආකාර බවට පත්වීම නොකඩවා සිදු විය. එමෙන්ම සංකීර්ණ ජීවී ආකාර පෙනුමින් පුළුල් ජෛව විවිධත්වයක් ඇති ලෙස පෙනුන ද එසේ වන්නේ ඔවුන් පියවි ඇසට හොඳින් පෙනෙන බැවින්ය.

ජීවයේ පරිණාමීය ඉතිහාසය

ජීවයේ සම්භවය - ජීවයේ සම්භවය පරිණාමය සඳහා අත්‍යවශ්‍ය මුල් පුරුකක් වන්නට ඇත. නමුදු ජීවින් ඇන්ජිමත් සමග පරිණාමය ඇතිවූවා යන්න තේරුම් ගිය පසු හා පරිණාමය සඳහා පරීක්ෂණ කළ තොරතුරු ලබාගත් පසු ජීවයේ සම්භවය පරිණාමයට සරල ඇති වීම මත නොයැපුනි. දැනට පවතින විද්‍යාඥයින්ගේ ඒකමතික තීරණයට අනුව ජීවය, රසායන ක්‍රියාවල සිට සංකිර්ණ ජීව රසායනික ක්‍රියාවලීන් නිසා ඇති වූවක් බව එය ඒසේ වූයේ කෙසේ ද යන්න පැහැදිලි නැති නමුත් පිළිගැනේ. ජීවයේ වර්ධනය මුල් ජීවීන්ගේ ව්‍යුහය, විශ්වයේ ඇදීම, මීමුතු ජීවියාගේ හැඳින්වීම හා ස්වභාවය, ආදී ජාන එකතුව / පොකුණ පිළිබඳ ස්ථිරත්වයක් නොමැත. තනිව බෙදන RNA අණු, සරල සෛලවල එකතුව ආදී ලෙසට ඇත. යෝජනා මිස ජීවයේ සම්භවය පිළිබඳ විද්‍යඥයින්ගේ ඒකමතිකත්වයක් නොමැත.

ජීවයේ පැවතී ඒම

එකම ආදී මී මුත්තෙක්ගෙන් මිනිසාට සමානකම් ඇති ජීවීන් පැවත ඒ. පෘථිවියේ සියලු ජීව සංවිධාන ආදි මී මුත්තෙක්ගෙන් හෝ ආදි ජාන පොකුණකින් පැවත ඒ. අද පවතින විශේෂඥ පරිණාමයේ යම් අවස්ථාවක සිටින අතර විශේෂ තැනීමේ හා විශේෂ නෂ්ඨ වීමේ දිගු කාර්යබාරයක නිරත වෙමින් සිටී.එනම ආදියෙක්ගෙන් පැවත ඒම, ජීවීන් පිළිබඳ සරල කරුණු 4 ක් නිසා නිගමනය කළේය.

ආදී විශේෂ ඔවුන්ගේ පරිණාමික ඉතිහාසයේ සමහර වාර්තා තබා ගොස් ඇත. පොසිල, අද ජීවත්වන ජීවීන්ගේ ශරීර ස්ථානය සමග ගත් කළ රූපානුආකාර හෝ ශරීර ස්ථාන වාර්තා අඩංගු වේ. අද ජීවත්වන ජීවීන් හා නෂ්ඨ විශේෂවල ශරීර ස්ථානය, කායිච්චේද විද්‍යාව සංසන්දනය කළවිට පාශාන විද්‍යාඥ - පාෂාණීය ධාතු විද්‍යාව හට එම විශේෂ කාගෙන් විකරණය වූවේද යන්න පිළිබඳ කිව හැක. නමුත් මෙම ආකාරයෙන් සාර්ථක විග්‍රහයක් කළ හැක්කේ කවච, කටු, දත්, අස්ථි වැනි තද කොටස් අඩංගු ජීවීන්ටය.

තව දුරටත් කියනවානම් ප්‍රොකැරියෝටාවන් (බැක්ටීරියා හා ඇකයා වැනි) සමාන රූපාකාර සීමාකාර සංඛ්‍යාවක බෙදා හද‍ා ගෙන ඇති නමුදු ඔවුන්ගේ පොසිල මගින් ඔවුන්ගේ ආදිතමයා පිළිබඳ තොරතුරු ලබා නොදෙයි. නවතම සාක්ෂි, ජීවීන්ගේ ජීව රසායනයන්ගේ සමානකම් නිසා සැපයේ. උදාහරණ ලෙස සෑම ජීවී සෛලයක්ම නියුක්ලික් අම්ල හා ඇපනේ අම්ල භාවිතා කිරීම, ජීවීන්ගේ ජානවල ඉතිරි වූ පරිණාමික වාර්තා, අණුක ජාන විද්‍යාවෙහි වර්ධනය සමග හෙළි විය. විකෘති නිසා ඇති වූ අණූක ඔරලෝසුව, වෙලාව අනුව ජීවීන් විශේෂ 2 ක් ආදිතමයන්ගෙන් වෙන් වී දෙපැත්තකට ගමන් කිරීමට ඇරඹූ කාලය නිගමනය කළ හැකි වීම. උදාහරණ ලෙස මිනිසාගේ හා චිම්පන්සියාගේ DNA වල ඇති සමීප ජානමය සමානතා එක් ආදිතමයෙක්ගෙන් මේ දෙදෙනාම පැවත එන බව ආලෝකමත් කළේය.

ජීවයේ පරිණාමය

එකම ආදිතමයෙක්ගෙන් (මැද සිටින) අද පවතින විශේෂ පැවත එන බව පරිණාමික ගස පෙන්වා දෙයි. රාජධානි 3 ක් වර්ණවලින් දක්වා ඇත. බැක්ටීරියාවන් නිල් පාටින්ද ආරකීඩාවන් කොළපාටින්ද ඉයුකැරියෝටාවන් රතු වර්ණයෙන් ද යනුවෙනි.

ජීවයේ සම්භවය කෙසේ වූයේද යන්න අවිනිශ්චිත වුවද ප්‍රෝකැරියෝටාවන් පෘථිවියේ ප්‍රථම ජීවීන් බව පැහැදිලිය. මෙය වසර බිලියන 3 , 4 කට පෙරය. සෛලික සංවිධානයේ හෝ බාහිර රූපාකාරයේ පෙනිය හැකි වෙනසක් මෙම ජීවීන්ගේ මී ළඟ වසර බිලියන කිහිපය තුළ සිදු වී නැත.

පරිණාමයේ මී ළඟ නවතමයා ඉයුකැරියෝටාවන් විය. ආදි ඉයුකැරියෝටාවන් විසින් ආදි බැක්ටීරියාවන් භක්ෂණය කර අන්තර් සහජීවනය පවත්වා ගැනීම නිසා මෙය ඇති විය. මෙම භක්ෂණය වූ බැක්ටීරියාවත් ධාරක සෛලයත් යන දෙකම පරිණාමය විය. එනම්, එම බැක්ටීරියාව මයිට්‍රොකොණ්ඩ්‍රියමක් හෝ හයිඩ්‍රොජනෝසෝමයක් බවට පරිවර්තනය වීමෙන්ය. ආදි ශාක හා ඇල්ගීවල දෙවැනි භක්ෂණයක් සිදු විය. එනම්, සයනොබැක්ටීරියාවක් වැනි ජීවියෙක් භක්ෂණය කිරීම තුළින් හරිතලව ඇති වීමය.

ඉසියකැරන් සාගරවල බහුසෛලික ජීවීන්ගේ උපත සිදුවන තෙක් ඒක සෛලික ඉයුකැරියෝටාවන් , ප්‍රොකායෝටාවන් ඒකියාවන් තුළ ජීවයේ අතීතය පැවතුනි. ස්පොන්ජින්, දුඹුරු ඇල්ගී, සයනොබැක්ටීරියා, පුස් හා මික්සොබැක්ටීරියාවන් ලෙසට බහු සෛලිකයන්ගේ පරිණාමය සිදු විය.

කේම්බ්‍රියන් පුපුරායෑම ලෙස හඳුන්වනු ලබන සිද්ධිය නිසා ආසන්න ලෙස වසර මිලියන 10 ක් තුළදී මුල්ම බහුසෛලික ජීවියාගේ උපතත් සමගම ජීව විවිධත්වයේ විශිෂ්ඨ ප්‍රමාණයක් සිදු විය. අද පවතින බොහෝ ජීවින්, පොසිල වාර්තාවල ද ඇතුළත්වන අතර කෙමෙන් නෂ්ඨ වී ගිය එක් පෙළපතක සිට පැවත එන්නක් විය. ප්‍රභාසංස්ලේෂණය නිසා වායුගෝලයේ O2 තැන්පත්වීම වැනි නොයෙකුත් ජීවයට මූලික වූ කරුණු කේම්බ්‍රියන් පිපිරීමෙන් යෝජනා විය. වසර මිලියන 500 කට ප්‍රථම ශාක හා දිලීර පොළව ආක්‍රමණය කර කොළණි සෑදූ අතර එය ඉක්මණින්ම ආත්‍රපෝඩාවන් හා අනෙකුත් සත්වයන් ද කළේය. උභය ජීවීන් වසර මිලියන 300 කට ප්‍රථම ඇති විය.ඉන්පසු ආදි ඇමිනියෝටාවන් ද වසර මිලියන 200 කට පෙර ක්ෂීරපායීන්ද මිලියන 100 කට පෙර පක්ෂීන්ද (දෙදෙනාම උරග වැනි සම්භවයකින් පැවතේ) පැමිණියහ. මහා ජීවීන් මෙන්ම කුඩා ජීවීන්ද ( පරිණාමික ක්‍රියාවලියේ ආදි කාලයේ විකසනය වූ අයට සමාන ක්ෂුද්‍ර ජීවීන් ) පරිණාමයේ ඉතා සාර්ථක ලෙස යෙදී පෘථිවියේ වැදගත් තැනක් ගෙන ඇත. එනම්, බොහෝ ජීව ස්කන්ධ හා විශේෂ යන දෙකම ප්‍රොකැරයෝටාවන් වීමයි.

පරිනාමික නෂ්ඨ වීම

යම් විශේෂක සිදුවන, එම විශේෂය සම්පූර්ණයෙන්ම අතුරුදහන් වීම/වඳ වීම නෂ්ඨ වීම ලෙස හැඳින්වේ. මෙය අසාමාන්‍ය සංසිද්ධි‍යක් නොවන අතර නව විශේෂ තැනෙනවා සේම තිබෙන විශේෂ වඳ විම සාමාන්‍ය සිද්ධියකි. මෙම නෂ්ඨ වීම් අතීතය පුරා සිද්ධ වූ අතර එම වේගය ඉහල නඟින්නේ කලාතුරකින් සිදුවන මහා නෂ්ඨ සිද්ධීන් නිසාය. ක්‍රිටේපියස් - තෘතීක නෂ්ඨවීම් උදාහරණයකි. මෙය බොහෝ දෙනා දන්නා ලෙස ඩයිනෝසෝරයන් වඳ වී ගිය සංසිද්ධියකි. නමුත් ඊටත් කලින් සිදු වූ පර්මියන් - ට්‍රයසික් නෂ්ඨ වී ගියේය. හොලොසීන නෂ්ඨ වීමේ සංසිද්ධිය තවමත් සිදුවෙමින් පවතින, අතීතයේ අවුරුදු දහස් ගණනක සිට මිනිසා පෘථිවි ගෝලයෙහි ව්‍යාප්ත වීමත් සමඟ සිදු වන මහා නෂ්ඨ සිද්ධියකි. අද නෂ්ඨ වීමේ වේගය පසුබිමේ එම වේගයට වඩා 100-1000 ගුණයකින් වැඩි අතර 21 සියවස මැද භාගය වන විට විශේෂ 30% පමණ වඳ වී යනු ඇතැයි විශ්වාස කෙරේ. මිනිසුන්ගේ ක්‍රියාකාරීත්වයන් මෙම නෂ්ඨවීම්වලට පෙරමුණ ගන්නා අතර ගෝලීය උණුසුම අනාගතයේ දී මෙහි වේගය තවත් වැඩි කරනු ඇත.

කුමන වර්ගය ද යන්න අනුව මෙම නෂ්ඨ වීම් බොහෝමයකට හේතු වන අතර එයට හේතුව නොපැහැදිලි නමුත් විශේෂ අතර සම්පත්වලට ඇති තරඟය බලපාන්නේ නම් මෙය ස්භාවික වර්ණයේ ප්‍රතිඵලයක් ලෙසට එක් විශේෂයක් තෝරා පත්වීමේ ක්‍රියාවලියක් විය හැක. අතරතුර සිදුවන මහා නෂ්ඨ වීම සංසිද්ධින් ද වැදගත් වන අතර වරණ ක්‍රියාකාරීත්වයක් ලෙස ක්‍රියා කරනවාට වඩා ජෛව විවිධත්වය ප්‍රබල ලෙස අඩු කරන අතර එය නොනැසී පවතින්න්ගේ විශේෂ තැනීම් හා පරිණාමයේ වේගවත් පුපුරවා හැරීම් ලෙස නොවිසෙස් ආකාරයෙන් සිදුවේ. ඩයිනෝසරයන්

පරිණාමික ප්‍රවේණිය
DNA ව්යුහය : මධ්යයේ ඇති භෂ්ම පොස්පොලිපිඩ සීනි දාමවලින් වට වී ද්විත්ව හෙලික්සයක් ලෙසට සැකසී ඇත.

ජීවියෙකුගේ සමහර ගති ලක්ෂණ වැනි වෙන වෙනම ප්රභින්න ලක්ෂණ තුළින් පරම්පරාවෙන් පරම්පරාවට උරුම වේ. උදා:- ඇස්ව වර්ණය ප්‍රවේණිගත ලක්ෂණයක් වන අතර එය එක් මාතෘ ජීවියෙක් ගෙන් දුහිතෘ ජීවියාට උරුම වේ. මෙම උරුමගත වන ලක්ෂණ ජානවලින් පාලනය කරන අතර එවැනි පාලනය කර සම්පූර්ණ ජාන කණ්ඩායමකම එම ජීවියාගේ ගෙනෝමය ලෙස හඳුන්වන අතර එය එම ජීවියාගේ ජාන කේතය හා ප්‍රවේණි දර්ශක එකය.

ජීවියකුගේ රූපාණුදර්ශය සෑම විටම ප්‍රවේණික ලක්ෂණයක් නොවේ. තලෙළු සම උරුම වන්නේ පුද්ගලයෙක්ගේ ප්‍රවේණි දර්ශය හිරු එළිය සමඟ ප්‍රතික්‍රියා කිරීම නිසාය. එම නිසා තලෙළු සම ප්‍රවේණික ලක්ෂණයක් නොවේ. කෙසේ නමුත් පුද්ගලයා අනුව හිරු එළියටත් සමඟ ක්‍රියා කරන ආකාරය වෙනස් වේ. කෙසේ නමුත් පුද්ගලයා අනුව හිරු එළියටත් සමඟ ක්රියා කරන ආකාරය වෙනස් වේ. එය ඔවුන්ගේ ප්‍රිනෝමයේ ඇති වෙනස්කම් මත සිදුවේ. ඉතා හොඳ උදා වන්නේ ප්‍රවේණික ලක්ෂණයක් වන ඇල්බින්සම් ඇල බවයි. මෙහි දී පුද්ගලයා හිරු එළියට කෙතරම් හසු නොවුවද තලෙළු නොවන අතර හිරු එළියට ඉතාමත් සංවේදී වේ.

ප්‍රවේණික ලක්ෂණ පරම්පරාවන් අතර DNA (ජානමය තොරතුරු ගබඩා කර තබා ගන්නා අණුවකි) අණු හරහා ප්‍රචලිත වේ. භෂ්ම අණු වර්ග 4කින් යුත් මහා අණුවකි. DNA.DNA අණුවෙහි භෂ්ම අනුපිළිවෙල හා ජාන තොරතුරු අඩංගු වේ. එය යම් වගන්තියක තේරුමක් දීමට එහි ඇති අකුරු එකිනෙකට සම්බන්ධ වෙන අයුරින් නැතහොත් පරිගණක වැඩසටහනක එහි bits අනුපිළිවෙලට දක්වන සම්බන්ධයට සමාන වේ. DNA අණු කොටසක තනි ක්‍රියාකාරී ඒකකයක් ජානයක් ලෙස හැඳින්වේ. වෙන වෙනත් ජානවල වෙන වෙනත් භෂ්ම අඩංගුය. සෛලවල මෙම දිගු දාම DNA අනු ප්‍රෝටින හා එක්ව ප්‍රවේණි දේහ නම් සංක්ෂිප්ත ව්යුහ සාදයි. මෙම ප්‍රවේණි දේහයක එක් නියමිත ස්ථානයක් ලෙස හඳුන්වයි. පුද්ගලයන් අතර මෙම ස්ථානය/ පථය තිබෙන DNA අනුපිළිවෙල වෙනස්කම් මෙම එකිනෙකට වෙනස් අනුපිළිවෙලවල් ඇලීල ලෙස හඳුන්වයි. නව ඇලීල සාදමින් විකෘති මඟින් මෙම DNA අනුපිළිවෙලවල් වෙනස් වේ. ජානයක මෙලෙස විකෘතියක් සිදු වූ විට ඇති වන නව ඇලීලය ජානය කලින් පාලනය කළ රූපාකාරය (phenotype එක) සිදුවූ විට ඇතිවන වෙනස්කම් සිදුවේ. සමහර අවස්ථාවල දී ඇලිලයක් හා ප්‍රවේණික ලක්ෂණ අතර සරල අනුරූපතාවයක් තිබුණ ද බොහෝ ලක්ෂණ නූගත් සංකීර්ණ වන අතර බහු අන්තර් ක්‍රියා කරන ජාන මඟින් පාලනය වේ.

පරිණාමය සහ පොදු පරිණාමය

සමහර ජීවින් අතර අන්තර් ක්‍රියා නිසා තරගය සහ සහයොගිත්වය යන දෙකම ඇති වි ඇත. විශේෂ දෙකක් අතර තරගයක් ඇති අවස්ථාවලට එනම් උදාහරණ වශයෙන් රෝගකාරකයා සහ ධාරකයා, විලෝපිකයා සහ විලෝපිතයා අතර ඇති තරඟය දැක්විය හැකිය. මෙවිට මෙම ජිවින්ට මෙම අන්තර් ක්‍රියාවලට ගැලපෙන අනුවර්තන ඇති කර ගත හැකිවේ. මෙහිදි එක් විශේෂයක පරිණාමය අනෙක් විශේෂයේ ද පරිණාමයට හේතු වේ. මෙම දෙවන විශේෂයේ පරිණාමය නැවත මුල් විශේෂයේ තවත් පරිණාමයක් ඇති කිරීමට හේතු වේ. මෙම වර්ණ සහ ප්‍රතිචාර චක්‍රය පරිණාමය ලෙස හඳුන්වයි.

උදාහරණ ලෙස රළු සමක් ඇති Nowt සත්ව ආකාරය tetrodotoxin නම් විශේෂ රසායනිකයක් නිෂ්පාදනය කරන අතර ඔවුන්ගේ විලෝපිකයන් වන (commongarer snake) නම් සර්පයින්ගේ Tetradoxin ප්‍රතිරෝධය ඇති කිරීමට සමත්වීම නිදසුන් ලෙස දැක්විය හැකිය. මෙම විලෝපික, විලෝපිත යුවලගේ පරිණාමික ක්‍රියාවලිය බලවත් විම නිසා ඉතා විශාල ලෙස Nowt සතුන් tetrodotoxin නිපදවන අතර විලෝපිත සර්පයින්ගේ tetrodotoxin ප්‍රතිරෝධය අධික වීම සිදුව ඇත.

පරිණාම යෙදීම

කෘත්‍රිම වරණය, තාක්ෂණික පරිණාම යෙදීම් අතරින් මුල් තැනක් ගන්නේය. සත්වයන් හීලෑකිරීමේදී සහ නොයෙකුත් පැලෑටි පරිහරණය කරන විට අතීතයේ පටන් කෘත්‍රිම වරණය යොදා ගෙන ඇත. තවද මෙම යෙදීම් ජාන ඉංජිනේරු විද්‍යාවේදී ඉතාමත් වැදගත් වන්නේය.

වඩා යහපත් ක්‍රියාවලීන් සපයා දෙන හේතුව මත පරිඝණක විද්‍යාව තුල පරිණාමය වැදගත් ස්ථානයක් ගන්නේය. මෙහිදී පරිණාමයේ ආභාශයන් එක් කොට 1960 වර්ශයන් හීදි නොයෙකුත් ලියකියවිලි මුද්‍රනය වී ඇත.

තවද පරිණාමවාදී ඇල්ගොරිදම මේ වන විට බොහෝ සේ උපයෝගී කරගන්නේය.

පරිණාම සම්බන්ධතාවය

නොයෙකුත් සත්ව වර්ගයන් අතර ඇති වන සියලුම අන්තර් ක්‍රියාවන් ඝට්ටනයක් පෙන්නුම් නොකරන්නේය. බොහෝ පැලෑටීන් වල කඳන්මත හට ගන්නා දිලීර මෙයට හොඳම උදාහරණයකි. මෙම දිලීරත් පැලෑටිත් එකිනෙකාගේ ඇති පෝෂනයන් හුවමාරු කරගන්නේය.
එකම වර්ගයා තුලත් සංයෝගයක් පෙන්නුම් කරන්නේය. මෙය වඩාත් පෙන්නුම් කරන ජීවීන් වන්නේ මීමැස්සන් කුහුඹුවන් සහ වේයන්ය.

පරිණාම ලිංගිකත්ව ප්‍රතිසංයෝජනය

ලිංගහීන ජීවීන් ගේ ජාන එකිනෙකට සම්බන්ධ වී ඇත. කෙසේ නමුත් අනෙකුත් ජීවීන් ඔවුනොවුන්ගේ මව්පිය වර්ණ දේහයන් උපයෝග වන්නේය. ඉන් අනතුරුව තව තවත් ජාන සුසංයෝගයකින් අනතුරුව අනෙකුත් ප්‍රජාවයන් බිහි වන්නේය. මෑත යුගයේදී හඳුනාගෙන ඇත්තේ ජීවියක ලිංගිකත්වය ජාන ප්‍රභේදයන්ට ඉඩ සලස්වන බවය.

මානව පරිණාමය
මානව පරිණාමය, හෝමෝසේපියන්, අනෙකුත් මානයන් මහා වානයින් සහ ක්ෂිරපායින්ගෙන් වෙනස් වු විශේෂ ප්‍රභේදයක් ලෙස මතුවීම සම්බන්ධ ජීව විද්‍යාත්මක විකාශනයෙහි කොටසකි. එය මෙම වෙනස සිදුවු ආකාරය තේරුම් ගැනීමට හා විස්තර කිරීමට උත්සාහ ගන්නා පෘථුල විද්‍යාත්මක විමසුමක විෂය පථය වෙයි. මානව පරිණාමය පිලිබද අධ්‍යනයෙහි බොහෝ විද්‍යාත්මක ශික්ෂණයන්, වඩාත් සැළකිය යුතු ලෙස, භෞතික මානව විද්‍යාව, වාග් විද්‍යාව හා ජාන විද්‍යාව අඩංගුවේ.

මානව පරිණාමයට අදාලව "මානවයා " යන පදයෙන් හැදින් වනුයේ හෝමෝ නැමැති ජානයයි. නමුත් මානව පරිණාමය පිලිබද අධ්‍යයනයන් හි ඇස්ටුලෝපිකිසිනුන් වැනි අනෙකුත් හෝමෝන වර්ගයන්ද සමාන්‍යයෙන් ඇතුලත් වේ. හෝමෝ ජානය අවුරැදු මිලියන 2 කට පමණ පෙර අප්‍රිකාවේදී ඔස්ට්‍රලෝපිකිසීනුන්ගෙන් ප්‍රභේද විය. ආසියාවට ව්‍යාප්ත වු හෝමෝ ඉරෙක්ටස් සහ යුරෝපය ව්‍යාප්ත වු හෝමෝ ඇන්ඩලෙන්සිස් ඇතුළු හොමොවන්ගේ ප්‍රභේද කිහිපයක් විකාශනය විය. හොමෝසේපියන්ස් වර්ගයා විකාශනය වුයේ. අවුරැදු 400,000 සහ 250,000 කට පෙර කාල සිමාව තුලයි. බොහෝ විද්‍යාඥයින් නුතන මානවයා එච්ඉරෙක්ටස් සහ නිඇන්ඩර්තාල් වර්ගයන් අප්‍රිකාවේ විකාශනය වි ලෝකය සිසාරා ව්‍යාප්ත වුන අදහස පිලිගනි. අනෙකුත් අය නුතන මානවයා එකීය පුළුල් ලෙස ව්‍යාප්ත වු ජනගහනයක් ලෙස විකාශනය විය යන මතය දරති. පරිණාමය හා සබැඳි වැරදි මත

හැබිලිස්ගෙන් ඇරඹි මානවයන් වැඩි සංකිර්ණතාවයකින් යුත් ගල් මෙවලම් පාවිච්චි කළහ. අවුරැදු 50,000 කට පමණ පෙර සිට ආරම්භ වි මානව තාක්ෂණය සහ සංස්කෘතිය වඩා වේගයෙන් වෙනස් විමක් ආරම්භ විය.

සටහන්

| Evolution - Sex and recombination
|}
{|

පරිණාමය
ජීව විද්‍යාව

පරිණාමය


මොංගෝලියා ජාතික ක්‍රිකට් කණ්ඩායම ජාත්‍යන්තර පිරිමි ක්‍රිකට් තරඟ සඳහා මොංගෝලියාව නියෝජනය කරන කණ්ඩායමයි. 2021 ජූලි මාසයේදී, ජාත්‍යන්තර ක්‍රිකට් කවුන්සිලය (ICC) කණ්ඩායම ආශ්‍රිත සාමාජිකයෙකු ලෙස ඇතුළත් කර, ආසියානු කලාපයේ 22 වන සාමාජිකයා බවට පත් විය.

ඉතිහාසය
මොංගෝලියාව 2022 ආසියානු ක්‍රීඩා උළෙලට සහභාගී වූ අතර ඒවා නේපාලය සහ මාලදිවයින සමඟින් කාණ්ඩගත කර ඇත.

මොංගෝලියාව 2023 සැප්තැම්බර් 27 වන දින හැංෂු හි ෂෙජියැන්ග් තාක්ෂණ විශ්ව විද්‍යාලයේ ක්‍රිකට් පිටියේදී නේපාලයට එරෙහිව ඔවුන්ගේ ජාත්‍යන්තර මංගල තරගය ආරම්භ කළේය.

යොමු කිරීම්

මොංගෝලියාව ජාතික ක්‍රිකට් කණ්ඩායම


An Teuscheria elegans in uska species han Liliopsida nga ginhulagway ni Leslie Andrew Garay. An Teuscheria elegans in nahilalakip ha genus nga Teuscheria, ngan familia nga Orchidaceae.

Mabibilngan ini ha Colombia. Waray hini subspecies nga nakalista.

Mga kasarigan

Teuscheria

Teuscheria elegans


Karl Löwe ist der Name folgender Personen:

* Karl Löwe (Verwaltungsjurist) (1845–1907), deutscher Verwaltungsjurist, Präsident des Kanalamtes
 Karl Löwe (Künstler) (1878–1942), deutscher Maler, Glasmaler, Grafiker und Bildhauer

Siehe auch:
 Carl Loewe (1796–1869), deutscher Komponist

Karl Löwe


Peter Eisenberg ist der Name folgender Personen:

* Peter Eisenberg (Theologe) († 1536), deutscher Theologe und Hochschullehrer
 Peter Eisenberg (Linguist) (* 1940), deutscher Linguist

Peter Eisenberg


Red regularnih kanonika sv. Augustina, regularni kanonici najstariji red u Katoličkoj Crkvi.

Pripadnici ovog Reda žive po pravilu sv. Augustina u svojim redovničkim zajednicama. Liturgija im zauzima važno mjesto u njihovu životu, također slavljenje euharistije i zajednička molitva časoslova, iz kojih crpe snagu za ispunjavanje svojih službi u župama i drugim oblicima dušobrižništva. Red tvori devet neovisnih kongregacija. Kongregacija Windesheim datira od 1387. godine. Osnovana je u nizozemskom mjestu Windesheimu. Nastala je u sklopu razvoja duhovnog pokreta Devotio moderna. Pokret je u srž stavljao osobni, unutarnji odnos s Isusom Kristom i ponosi se svojim najistaknutijim članom Tomom Kempencem. sve do kraja 15. stoljeća, broj samostana je ove kongregacije porastao je na skoro stotinu. Dolazak protestantizma značio je prve progone i zatvaranje samostana. Posljednji samostan kongregacije zatvoren je i prisilno oduzet sa sekularizacijom u 19. stoljeću. Ponovno je oživljena 1961. godine. Svjetski poznati latinist i dugogodišnji voditelj Latinskog ureda pri Svetoj Stolici u Vatikanu Karl Egger predvodio je obnovu.

Red regularnih kanonika sv. Augustina ima najviše svetaca u kalendaru. Glasoviti svetci koje je dao su sv. Antun Padovanski koji je otišao franjevcima, sv. Dominik - osnovač Reda propovjednika, sv. Albert Jeruzalemski - davatelj pravila karmelićanima, autor glasovitog djela Nasljeduj Krista sv. Tome Kempenca, reformator regularnih kanonika sv. Norbert i dr.

U Hrvatskoj danas nije poznat, ali u predturskim vremenima imao je u Hrvatskoj nekoliko samostana. Nakon osmanskih razaranja samostani nisu obnovljeni zbog čega je u Hrvatskoj ovaj Red potonuo u zaborav. Regularnim kanonicima pridružio se krajem 2010-ih poznati fotograf Elvir Tabaković.

Izvori

Katolički redovi i društva

Red regularnih kanonika sv. Augustina


Doberman or Dobermann most commonly refers to Dobermann, a breed of dog.

It may also refer to:

Doberman (album), a 2003 album by Tomoyasu Hotei
Doberman (band), a Japanese ska/punk band
"The Doberman", a song by Kasabian on their album Empire
Dobermann (film), a 1997 French film starring Vincent Cassel
Dobermann (surname)
Doberman-Yppan, a North American music publisher
Doberman Detective, a manga series and its feature film adaptation
Duane Doberman, a character from The Phil Silvers Show

Doberman (disambiguation)


An Specklinia fimbriata in uska species han Liliopsida nga syahan ginhulagway ni Oakes Ames ngan Charles Schweinfurth, ngan ginhatag han pagkayana nga asya nga ngaran ni Rodolfo Solano Gómez. An Specklinia fimbriata in nahilalakip ha genus nga Specklinia, ngan familia nga Orchidaceae. Waray hini subspecies nga nakalista.

Mga kasarigan

Specklinia

Specklinia fimbriata


La Batalla de Ospino fue un enfrentamiento militar librado el 2 de febrero de 1814 durante la Guerra de Independencia de Venezuela, más específicamente durante la campaña de Barinas, entre las fuerzas patriotas al mando del brigadier Rafael Urdaneta y los realistas al mando del teniente coronel José Antonio Yáñez. El combate terminó con la derrota de los realistas y la muerte de su comandante.

Antecedentes
Al comenzar 1814 el teniente coronel realista José Antonio Yáñez dividió sus 2.000 jinetes en dos partes iguales: el teniente coronel Remigio Ramos y el jefe José Antonio Puy atacaron Nutrias y él mismo marchó al occidente venezolano. Puy atacó Nutrias el 4 de enero, defendida por el capitán Francisco Conde, quien resistió hasta que le llegó la orden de retirada del teniente coronel Ramón García de Sena. En la noche se retiró a Barinas, cuyo asedio comenzó el 10 de enero. La ciudad pudo defenderse bien, pues la guarnecían 500 infantes y 400 jinetes, pero empezaron a escasear los víveres, así que García de Sena resolvió evacuarla.

A pesar de las suplicas de los vecinos y el consejo de varios oficiales, la tropa evacuó la villa de 10.000 habitantes el 18 de enero, dejando unos pocos defensores. Los realistas no impidieron el movimiento, en cambio, asaltaron la ciudad y la saquearon. Uno de los oficiales que se dejaron atrás sobrevivió y pudo escapar, encontrándose con el brigadier Rafael Urdaneta en el río Portuguesa el 22 de enero, quien contaba con 200 infantes y 14 jinetes. Poco después, se encontraron con Yáñez, que marchaba a Ospino, y hubo varias escaramuzas donde murieron 5 jinetes patriotas. Al día siguiente, los independentistas repasaron el río y se retiraron a Ospino, donde la guarnición de 200 soldados era mandada por el teniente coronel José María Rodríguez. Ahí el brigadier dejó a su infantería y partió con la caballería que le quedaba a Barquisimeto, desde donde trajo a 300 soldados del batallón Valencia del teniente coronel Manuel Gogorza Lechuga; su plan era entrar sorpresivamente en la ciudad ayudado por una salida de los defensores.

Batalla
La ciudad estaba bajo asedio desde el 1 de febrero, pero al día siguiente llegaron Urdaneta y los refuerzos. Yáñez respondió cargando contra estos últimos a la cabeza de su caballería, lo que fue aprovechado por la guarnición para salir unirse al brigadier. El teniente coronel realista se empeñó en impedir la entrada de los refuerzos en Ospino, cargando varias veces con sus lanceros a caballo contra los fusileros republicanos formados en cuadros, pero las dos fuerzas independentistas lentamente se fueron acercando entre sí. Los jinetes monárquicos cargaban sólo para chocar con muros de bayonetas y sufrir el fuego de los fusiles, debiendo huir en cada ocasión. Finalmente, Yáñez recibió dos heridas mortales y sus hombres se dispersaron. Un balazo lo mató y los vecinos de Ospino desmembraron su cadáver, la cabeza fue enviada a Barinas, un brazo en Guanare, otro en Guasdalito, una pierna en Nutrias y otra en el campo de batalla.

Consecuencias
En la batalla destacaron Rodríguez, Gogorza Lechuga y los destacamentos de los batallones Barlovento y Valencia. Después del combate, los llaneros escogieron como nuevo líder al teniente coronel Sebastián de la Calzada, quien aprovechó de saquear Ospino en cuanto los defensores se retiraron para reunirse con otras fuerzas. Luego avanzó contra San Carlos, aprovechando la derrota de Urdaneta en Barquisimeto.

Notas

Referencias

Bibliografía

Ospino
Historia de Portuguesa
Venezuela en 1814

Batalla de Ospino


لورنزو دي بونافينتورا  (ولد 1957) هو منتج أفلام إيطالي-أمريكي . و لقد أمضي فترة التسعنيات وهو يعمل كمنتج منفذ في شركة وارنر برذرز و قد ترقي في نهاية المطاف ليصبح رئيس قسم الإنتاج في جميع أنحاء العالم . و قد قام أثناء عمله في شركة وارنر برذرز بأكتشاف ورعاية The Matrix حتي نجح في الوصول به إلى مرحلة الأنتاج . و هو يمتلك شركة أنتاج خاصة به تدعي دي بونافينتورا وهي تعتمد على شركة أفلام باراماونت . و قد قام والده - الذي كان يعمل في أوركسترا سيمفونية - بأرساله ليتخرج من جامعة هارفارد .

أنتاجه بعد أن تولي منصب الرئيس التنفيذي

مراجع

وصلات خارجية

 صفحته على imdb
 Interview with Lorenzo di Bonaventura at Transformers At The Moon

أشخاص على قيد الحياة
أشخاص من ولاية نيويورك
أمريكيون من أصل إيطالي
خريجو جامعة هارفارد
خريجو كلية وارتون لإدارة الأعمال
كتاب من مدينة نيويورك
منتجو أفلام أمريكيون
مواليد 1957
مواليد في نيويورك

لورنزو دي بونافينتورا