رحلة أبولو 8 وهي رحلة غادر فيها الإنسان للمرة الأولى كوكب الأرض ودار حول جرم سماوي آخر وهو القمر، وكان ذلك في الخامس والعشرين من شهر ديسمبر من عام 1968.

انطلقت المركبة أبولو 8 في 21 ديسمبر 1968 بواسطة الصاروخ ساتورن 5 حاملة رواد الفضاء وهم
فرانك بورمان Borman وجيم لوفل Lovell ووليام اندرس Anders، وبعد أربعة أيام، أي في 25 ديسمبر 1968 دخلت أبولو 8 في مدار حول القمر فكان الرواد بورمان ولوفل واندرس هم أول من حلق ودار حول القمر من البشر، وأول من شاهد الجانب الخلفي البعيد من القمر بشكل مباشر والذي لا يمكن رؤيتهُ من الأرض. وخلال الرحلة دار الرواد عشر مرات حول القمر على ارتفاع من سطحه يبلغ نحو 65 كيلومتر، والتقطوا صورا عديدة لملامح سطح القمر من بينها ملامح الجانب الخلفي. وكذلك التقطوا صورا لمواقع تكون فيما بعد أماكن لهبوط رواد الفضاء خلال رحلاتهم إلى القمر طبقا لمشروع أبولو لغزو الفضاء.

وبعد الدورة العاشرة، شغل الرواد المحرك الرئيسي الذي يعطي المركبة الفضائية تسارع أكبر من تسارع
جاذبية القمر وبالتالي تترك المركبة مجال القمر تدريجيا متخذة مسارا نحو الأرض.
وفي 27 ديسمبر هبطت أبولو 8 بسلام في مياه المحيط الهادي، منهية مهمة تاريخية تمهد الطريق للهبوط على القمر.

تضمنت أهداف المهمة لـ Apollo 8 أداء منسق للطاقم، ووحدة القيادة والخدمة، أو CSM، ومرافق الدعم. واختبرت البعثة أيضا نظام أشغال المحرك الصاروخي للمركبة للتوجه إلى القمر TLI) Translunar Injection)، ونظام CSM الجديد للملاحة في الفضاء والاتصالات وتصحيحات منتصف الطريق؛ وتقييم المستهلك والتحكم الحراري السلبي. فكانت أهداف الاختبار التفصيلية هي تحسين الأنظمة والإجراءات المتعلقة بالعمليات القمرية مستقبلاً.

حققت جميع أهداف المهمة الأولية وأهداف الاختبار التفصيلية. ونفذت جميع أنظمة المركبات الفضائية والمركبات الفضائية وفقًا للخطة. ولقد تضمنت الإنجازات الهندسية استخدام الشبكة الأرضية مع تقنيات ملاحية على متن السفن لزيادة دقة تحديد المدار القمري والاستخدام الناجح لهوائي أبولو عالي الكسب - وهو هوائي نطاق S موحد بأربع أعمدة والذي نشر من وحدة الخدمة، أو SM، بعد الانفصال عن المرحلة الثالثة.

من أهم المستجدات في هذه الرحلة هي اختبار مركبة فضائية جديدة لا تعتمد على الجو في داخلها من غاز الأوكسجين الصافي، وكذلك نظام جديد للملاحة في الفضاء حيث لا يوجد تأثير للمغناطيسية في التوجيه بالبوصلة، واستخدام الحاسوب الصغير لأول مرة لبرمجة التحكم بمعظم عمليات الرحلة، ومن ضمنها تهدئة سرعة المركبة الفضائية لدخول مدار حول القمر، وكذلك التحكم في زمن تشغيل المحرك الصاروخي للمركبة بغية الخروج من نطاق مدار القمر والعودة إلى الأرض. كل ذلك تحقق بدقة كبيرة من الحاسوب.

تفاصيل المهمة

أطلق أبولو 8 من كيب كينيدي في 21 ديسمبر 1968، ووضع رواد الفضاء فرانك بورمان وجيمس لوفيل جونيور وويليام أندرس في مدار يبلغ 114 إلى 118 كيلومتر في موقف انتظار عند 32.6 درجة.

خلال الدورة الثانية، في ساعتين و50 دقيقة من الوقت المنقضي، استؤنفت المرحلة الثالثة من S-IVB للحرق لمدة خمس دقائق، ولمدة 17 ثانية. بعد فصل S-IVB / CSM في ثلاث ساعات، و 21 دقيقة، بدأ حرق نصف قطره 1.5 قدم في الثانية لمحركات التحكم في التفاعل SM لتحديد مسافة كافية لإلقاء النفايات الدفعي S-IVB. وعقب الإغراق الدفعي، الذي أرسل المركبة إلى مسار متباعد ومدار شمسي، كانت المسافة الفاصلة لا تزال غير كافية ونفذت العملية ثانية للتحكم في رد فعل SM تبلغ 7.7 قدم في الثانية.

حدث أول تصحيح للوسط في حوالي 10 ساعات، و 55 دقيقة في المهمة وقدم أول فحص على نظام دفع الخدمة، أو SPS، المحرك قبل التزام المركبة الفضائية بإدخال المدار القمري. حدث التصحيح الثاني والأخير في منتصف الطريق قبل إدخال المدار القمري في 61 ساعة و 8 دقائق و 54 ثانية.

وقع فقدان الإشارة في 68 ساعة و58 دقيقة و45 ثانية عندما مرت المركبة أبولو 8 وراء القمر. في تلك اللحظة، أصبح روّاد الفضاء الثلاثة في ناسا أول بشر يرون الجانب الآخر للقمر. واستغرق حرق أول مدافن على القمر 69 ساعة و8 دقائق و52 ثانية واستمر لمدة أربع دقائق وثانيتين وخفضت سرعة المركبة الفضائية 8400 قدم في الثانية بمقدار 2,994 قدم في الثانية، مما أدى إلى وجود مدار قمرى أولي يبلغ 70 درجة في 193 ميل. يدور المدار على مسافة 70 ميلاً بحرق مدخله الثاني على سطح القمر بمقدار 135 قدمًا في الثانية، ويتم إجراؤه في بداية الثورة الثالثة، مرة أخرى على الجانب الخلفي للقمر، في 73 ساعة و35 دقيقة وخمس ثوانٍ.

وخلال فترة 20 ساعة في المدار القمري، أجرى الطاقم جدولًا زمنيًا كاملًا من المهام، بما في ذلك تتبع المواقع البارزة وأماكن الهبوط المحتمل، والتصوير الفوتوغرافي الاستريو العمودي، وتصوير للملاحة المجسمة، وملاحة السدس. في نهاية المدار القمري العاشر، في 89 ساعة و19 دقيقة و16 ثانية، تم إجراء حرق بالحقن عبر الأرض لمدة ثلاث دقائق و23 ثانية، بإضافة 3,522 قدم في الثانية. فقط واحد التصحيح mid course، وهو حرق خمسة أقدام في الثانية التي أجريت في 104 ساعة، كان مطلوبا بدلا من الثلاثة المقرر.

وقد أجريت ستة أجهزة تلفازية أثناء البعثة: اثنتان خلال الساحل المتحول، واثنتان خلال المدار القمري واثنتان خلال الساحل العابر للأرض. وقد بثت هذه الإرسالات في جميع أنحاء العالم وفي الوقت الفعلي لجميع القارات الخمس. خلال البث التلفازي في عشية عيد الميلاد، قرأ الطاقم الآيات من الفصل الأول من سفر التكوين وتمنوا للمشاهدين، «ليلة سعيدة، حظ سعيد، عيد ميلاد سعيد وبارك الهكم جميعًا - جميعكم على الأرض الجيدة». جميع أجهزة البث كانت ذات جودة ممتازة. وكانت الاتصالات الصوتية جيدة بشكل استثنائي في جميع أنحاء البعثة.

حدث فصل وحدة القيادة، أو CM، من SM في 146 ساعة و31 دقيقة. أدت مناورة مزدوجة التخطي خلال مرحلة توجيه إعادة الدخول إلى زيادة في الارتفاع تتراوح بين 25,000 و 30,000 قدم. كانت سرعة إعادة الدخول 24696 ميل في الساعة، مع درجات حرارة العازل الحراري (heat shield) بلغت 5000 درجة فهرنهايت. وكان نشر المظليين وأحداث إعادة الدخول الأخرى عادية. انطلق أبوللو 8 في المحيط الهادي في الساعة 10:51 صباحا بالتوقيت الشرقي من 27 كانون الأول / ديسمبر. وكان الترشح حوالي 5100 ياردة من سفينة الاسترداد يو إس إس يوركتاون، بعد 147 ساعة من الإطلاق وعلى وجه الدقة في الوقت المحدد. ووفقا للتخطيط المسبق، حلقت طائرات الهليكوبتر والطائرات فوق المركبة الفضائية، ولم ينتشر أفراد الباركيس حتى شروق الشمس المحلي، بعد 50 دقيقة من الهبوط. وصل طاقم السفينة أبوللو 8 إلى سفينة الاستعادة في الساعة 12:20 ظهرا. EST.

الرحلة إلى القمر

كان طاقم رواد الفضاء وعلى رأسهم بورمان أول رواد للفضاء يركبون الصاروخ العملاق ساتورن 5 ذي الثلاثة مراحل.وكان عليهم أن يحتفظوا بالمرحلة الثالثة للصاروخ خلال الثلاثة ساعات الأولى من رحلتهم حيث يتخدون أولا مدارا حول الأرض يقومون خلالها بفحص سلامة عمل الأجهزة والحاسوب بمساعدة محطة المراقبة على الأرض في هيوستن. وبعد التأكد من سلامة الأجهزة كان عليهم إشعال المرحلة الثالثة للصاروخ وتسمي «اشعال التوجه إلى القمر» Translunar Injection فيكسبهم الصاروخ سرعة تمكنهم من مغادرة مدارهم حول الأرض. ثم يتم فصل مرحلة الصاروخ الثالثة وإلقائها وبذلك تستمر مركبة الفضاء بهم في طريقها إلى القمر. بعد ثلاثة ساعات و 21 دقيقة بعد الإقلاع أصبح رواد الفضاء في طريقهم إلى القمر. في هذا الوقت قام بورمان بتدوير مركبة الفضاء نصف دورة (180 درجة) لتصبح واجهتها مواجهة للأرض وأما محركها الصاروخي فأصبح في اتجاه القمر. استمرت الرحلة على ذلك إلى القمر الذي يبعد عنا 240.000 ميلا وبذلك يدخل بورمان ولوفل وأندرسن منطقة لم يصلها الإنسان من قبل. لم يرى الرواد القمر إلا وقت وصولهم إليه حيث كانوا يرون الأرض فقط خلال الطريق. وكان توجيه مركبة الفضاء بهذه الطريقة حتى الوصول إلى القمر لأن تشغيل المحرك الصاروخي عن الوصول كان لازما لكبح سرعة المركبة بغرض الوصول إلى مدار حوله على ارتفاع نحو 65 ميل. وكانت تلك المناورة حساسة جدا إذ أن سرعتهم التي وصلوا بها إلى القمر كانت - لو بقوا عليها - لضاعوا في الكون حيث أن جاذبية القمر كانت لا تحتفظ بهم بسبب سرعتهم الفائقة. في نفس الوقت كانت مناورة كبح سرعة المركبة حساسة للغاية إذ لو زاد كبح سرعة المركبة ونقصت سرعتها إلى حد اقل من السرعة المحسوبة لسقطت المركبة على القمر وارتطمت به، وبالتالي تكون تلك نهاية رواد الفضاء. لهذا كان تشغيل المحرك الصاروخي فترة وجيزة محسوبة بدقة جدا للوصول إلى مدار حول القمر كان يقوم به الحاسوب الموجود في مركبتهم.

و القمر بقطره الذي يبلغ 2160 ميل ليس ثابتا في مكانه فهو يدور حول الأرض بسرعة تصل إلى 2.300 ميل في الساعة. ومعنى ذلك أن على رواد الفضاء أن يوجهوا مركبتهم إلى نقطة في الفضاء بحيث يلتقيا بالقمر عند مروره بها. وعند بلوغه فلا بد لهم من خفض سرعتهم خلف القمر عن طريق إشعال محرك مركبة الفضاء الصاروخي وذلك في اتجاه عكسي حتى يتمكنوا من اتخاذ مدار حوله يعلو عن سطحه بنحو 65 ميل.

ولكن تخيل أن لا تتم تلك الخطوات بالدقة اللازمة أو عدم استجابة أحد الأجهزة. فإن حدث ولم يستطيعوا خفض سرعتهم فإنهم ينطلقون بفعل جاذبية القمر إلى أعماق الفضاء بلا رجعة حتى نفاذ الأكسجين الذي معهم. إلا أن ميكانيكا الفضاء تعطيهم فرصة للعودة إلى الأرض. وقد اتخذ المراقبون على الأرض احتياطهم للتصرف في هذه الحالة. وذلك عن طريق تصويب مركبة الفضاء أبولو 8 إلى مسافة معينة قريبة من القمر فتحولهم  القمر إلى اتخاذ لفة حوله تعيدهم إلى مسار يعودون منه إلى الأرض. وقد كان من الوجهة النظرية البحتة ممكنا توجيه مركبة الفضاء عند مغادرتها الأرض بحيث تتخذ مسارا على هيئة 8 يذهبون عن طريقه تلقائيا إلى القمر ثم العودة من دون أي استخدام لأجهزة أخرى. ولكن المهندسون في مركز المراقبة Mission Control لم يعطوا تلك الطريقة فرصة للتنفيذ حيث كان لا بد من تصحيح توجيه المركبة بين حين وآخر، إذ لا يوجد ضمان لدقة التنفيذ وخصوصا عدم وجود معلومات عن توازن توزيع الجاذبية على القمر.بالإضافة إلى ذلك أن مركبة الفضاء مزودة بعدة صواريخ صغيرة أخرى يمكن بواسطتها ضبط خط سير المركبة، ويستطيع رواد الفضاء استخدامها للتصحيح إذا لزم الأمر طبقا لتعليمات المراقبين في مركز المراقبة بهيوستن، وعليه فيوجد احتياطات متعددة لاحتفاظ مركبة فضاء على مسارها طوال الرحلة.

ويبلغ طول المسار إلى القمر نحو 234.000 ميل وتستغرق نحو 66  حتي الوصول يوم 24 ديسمبر. وإذا مشى كل شيء طبقا للخطة الموضوعة وأعطى مركز الفضاء التصريح لرواد الفضاء بالإشعال المسمى «إشعال المدار القمري» حيث يبدأ قائد مركبة الفضاء إشعال صاروخ الخدمة الرئيسي Service Module أبولو 8 خلف القمر لمدة 4 دقائق، تنخفض خلالها سرعة المركبة إلى نحو 3.700 ميل/ساعة. وعند إجراء ذلك فلن يكون هناك إمكانية للعودة التلقائية إلى الأرض. عندئذ يصبح أبولو8 قمرا صناعيا للقمر ويستمر في الدوران حوله. وعليه فعلى بورمان وطاقم زملائه وضع ثقتهم في أن يعمل صاروخ وحدة الخدمة الرئيسي بدقة كاملة حين تشغيله عند العودة. هذا وكان الأمر عالقا إذ أن الصاروخ لن يعمل خلال الدورات العشرة حول القمر فتنخفض درجة حرارته انخفاضا شديدا ولم يكن من المؤكد أنه سيشتغل بعد ذلك عندما تحين لحظة تشغيله مرة أخرى للعودة إلى الأرض. ولكن الصاروخ استجاب في الوقت المناسب المحسوب وأشعل بواسطة إشارة من الحاسوب، وتمت تلك المناورة أيضا بنجاح وأصبح رواد الفضاء في طريقهم إلى الأرض.

وبينما كانت الناس تتابع على الأرض ليلة عيد الميلاد المجيد أخبار هؤلاء الرواد، كان بورمان و لوفل واندرس يقومون بالتقاط صور لسطح القمر خلال دورانهم في فلكه. ومن خلال الرحلات الفضائية السابقة التي تمت بدون رواد الفضاء يعرف الخبراء أن  القمر ليست متساوية بسبب سقوط الشهب والنيازك الكبيرة عليه عبر ملايين السنين وتباين كثافته.

قياس جاذبية القمر

كان على بورمان وزملائه القيام بقياسات دقيقة تحدد توزيع  القمر أثناء دورانهم حوله في دورات عديدة. في نفس الوقت لم يريد بورمانبورمان قضاء وقت أكثر من اللازم في الدوران في مدار حول القمر، فكلما طال هذا الوقت كلما كبر احتمال حدوث عطل هنا أو هناك وتتعثر العودة، لهذا استقر الرأي مع الخبراء قبل الرحلة على 10 لفات حول القمر تستغرق 20 ساعة لإتمام القياسات. وكانت تلك القياسات ضرورية للغاية لتأمين هبوط رواد الفضاء لاحقا على سطح القمر.

العودة إلى الأرض
وكانت أول دقيقة من ليلة عيد الميلاد المجيد هي وقت تقصي الحقيقة: اشعال المحرك الصاروخي لوحدة الخدمة Service Module المشبوكة بكبسولة القيادة Command Capsule للعودة ويسمي «اشعال العودة إلى الأرض» Transearth Injection الذي يحررهم من جاذبية القمر، ويضعهم على مسار في اتجاه أرض بعيدة تبدو لهم صغيرة صعبة المنال. ويتطلب ذلك إشعال الصاروخ في ثانية محددة وهم في مدار القمر ويحددها لهم مركز القيادة الفضائي في هيوستن. يصبحون بذلك على مسار يوصلهم بالأرض. وجاءت الإشارة لهم في الوقت المناسب من هيوستن لإشعال الصاروخ وللمدة الزمنية المحددة لا تزيد ولا تقل، وفعلا أتم الرواد أيضا هذه الخطوة وأصبحوا في طريقهم إلى العودة. وفي يوم 27 ديسمبر وخلال الساعة الأخيرة من رحلة العودة قام رواد الفضاء بفصل مركبة القيادة Command Capsule من وحدة الخدمة Service Module وقاموا بضبط مركبة القيادة (كبسولة الفضاء) بدقة من أجل دخول مجال جو الأرض بسرعة قدومهم البالغة 25.000 ميل/  السليمة.كل ذلك يتم خلال مخاطبة مركز القيادة في هيوستن  الذي يتابع الرحلة ويتعرف على مسار كبسولة القيادة في كل ثانية خلال الرحلة بأكملها، ويعطون بين حين وآخر توقيت كل خطوة من خطوات الرحلة إلى الرواد، فيقوم الرواد أو قائد المركبة الفضائية بتنفيذ ما يصل إليه من تعليمات لضبط مسار وسرعة مركبة الفضاء. وعادة توكل هيوستن حاسوب مركبة الفضاء بإجراء توجيه المسار آليا من دون تدخل الرواد. كان الحاسوب مشيفرا ليعطي رواد الفضاء معلومات وبيانات يسألونه عنها. وكان لكل سؤال يسألوه شفرة مختصرة معينة يستجيب إليها ويعطيهم المعلومة التي يطلبوها. وكانت إحدى الشفرات تختص بإدارة مركبة الفضاء في طريقها إلى القمر بعد الإقلاع بنحو 3 ساعات وعكس اتجاهها على المسار. وحدث أن أحد رواد الفضاء أعطي الحاسوب تلك الشفرة عفوا وبدأت المركبة تنقلب بهم في الفضاء، فقد كانت تلك الشفرة مخصصة للإقلاع وبد الرحلة وليست للعودة. وتدارك رواد الفضاء الأمر بنفسهم وأعادوا توجيه مركبة الفضاء إلى الأرض في طريقها الصحيح. ومن تلك العمليات التي يقوم بها حاسوب كبسولة الفضاء Board Computer عملية دخول جو الأرض ولكي تكون عودتهم في المكان المحدد لنزولهم في المحيط حيث تنتظرهم السفن والمروحيات لالتقاطهم من البحر.

وزاوية تماسهم بجو الأرض إنما هي زاوية حرجة: فإذا كانت الزاوية صغيرة ارتدت مركبة الفضاء بفعل جو الأرض مثلما يرتد  الذي نرميه موازيا لسطح الماء فيرتد، ويضيعون في الفضاء. وإذا كانت الزاوية كبيرة تحترق المركبة وتتحطم بفعل قوى الكبح والاحتكاك الشديد بجو الأرض. والزاوية السليمة إنما تشكل حيزا دقيقا في حدود درجتين اثنتين يجب مراعاتها بدقة.

 وصف رواد الفضاء كوكب الأرض بأنهم رأوها كجوهرة زرقاء جميلة على بساط داكن السواد، وقامت أبولو 8 بتصوير الأرض من هذا البعد العظيم الذي لم يصله الإنسان قبل ذلك.

اقرأ أيضا
 أبولو 11

 أبولو 10
 أبولو 13
 أبولو 14
 أبولو 17
 نيل أرمسترونج
 جون يونغ
 شالز ديوك
 ديفيد سكوت
 قائمة رواد فضاء أبولو

مراجع

الولايات المتحدة في 1968
أحداث ديسمبر 1968
جيم لوفل
فرانك بورمان
مركبات فضائية أطلقت في 1968
مهام إلى القمر
مهام برنامج أبولو

أبولو 8


Erbaa, Türkiye'nin Tokat ilinin bir ilçesi ve ilçenin merkezi olan şehirdir. 2021 verilerine göre şehrin nüfusu 73.354, ilçenin ise 99.815'tir ve Tokat'ın ardından ilin en yüksek nüfuslu ilçesi konumundadır. Bereketli Erbaa Ovası, konumu, iş olanakları, sanayisi ve OSB gibi önemli etkenler sayesinde göç almaya devam eden bölgenin cazibe merkezi olmuş bir ilçesidir.

Köken bilimi
Erbaa kelimesi, Arapça olup "dört" anlamına gelmektedir. Osmanlı İmparatorluğu kayıtlarında ise 18. yüzyılın başlarından itibaren Erbaa adının kullanıldığı görülmektedir. Bir ara bu kelime "Nevahi-i Erbaa" şeklinde kullanılmıştır. Mevzubahis dönemde Niksar-Amasya arasında en önemli yerleşim birimleri; Erek, Karayaka, Sonusa ve Taşâbat idi. Nüfus yönünden ancak birer nahiye büyüklüğünde ve aynı bölgede olmalarından hepsine birden Nevahi-i Erbaa yani "dört nahiye" denilmiştir. Hatta tahakkuk eden vergiler de bu isimle kaydedilmiştir. H.1256/M. 1840'ta, Erbaa adıyla bu dört nahiyenin (Erek, Karayaka, Sonusa, Taşâbat) vergisi 47.243 kuruş olarak resmi evraka geçmiştir.

Buna göre Erbaa; Erek, Karayaka, Sonusa ve Taşâbat'ın genel bir adı olmuş, dördü birden sanki bir ilçe görünümünü almıştır. Hatta resmiyette Kaza-i Erbaa tâbiri de kullanılmıştır.Daha sonra Erek diğerlerine göre daha fazla gelişim gösterince, Erbaa adını tek başına alarak 1872'de ilçe olmuştur. Kalan üçü yani Taşâbat, Karayaka ve Sonusa ise Erek'e yani bugünkü Erbaa'ya bağlanıp onun köyleri olmuşlardır. Daha sonra 1944'te Taşabat'ın yani günümüzdeki Taşova'nın Erbaa'dan ayrılıp ayrı bir ilçe olmasıyla Sonusa da Taşova'ya bağlanmıştır.

Tarihçe

Tarihöncesi Dönem
2011 yılında Çorum'un Bayat ilçesinde bulunan ocağa kadar Anadolu'daki en eski yer altı maden işletmesi MÖ 5000 yılına ait olup Erbaa'nın Kozlu köyünde olarak kayıtlara geçmiş ve bilinmiştir. Bu maden ocağına "Eski Gümüşlük" olarak bilinen mevkiide yapılan sondaj destekli aramalar sayesinde ulaşılmış ve ODTÜ Fizik Bölümü Radyokarbon laboratuvarında yapılan C-14 analizleri sonucunda MÖ 5000 tarihine ulaşılmıştır. Araştırmacılar, yörede ihtiyaç duyulan bakır gereksiniminin binlerce yıl boyunca bu maden ocağından karşılandığı ihtimali üzerinde durmaktadır.

İlk Çağ

Eski Tunç Çağı

Günümüzde Anadolu Medeniyetleri Müzesi'nde sergilenmekte olan ve müzenin en değerli parçalarından biri olan"Bebeğini Emziren Ana" heykelciği Erbaa ilçe merkezi sınırlarında bulunan Horoztepe Arkeolojik Sit Alanı'nda yapılan arkeolojik kazılar sırasında bulunmuştur. Hatti Uygarlığı'na ait MÖ 2400-2200 yılına tarihlenen  ve bazı önemli buluntuları 1950'li yıllarda yurt dışına kaçırılan Horoztepe'de diğer bazı önemli buluntulara şunlar örnek verilebilir:

Horoztepe'de bulunan eserler, yöre halkının Alacahöyük'te olduğu gibi sanat ve madencilik uğraşlarının önemli düzeye ulaştığını, dönem insanının madeni işleme bilgisinin yüksek olduğunu ve göstermektedir. 1954'te yapılan kazıların üzerinden 67 yıl geçtikten sonra (Eylül 2021) Erbaa Belediyesi, Erbaa TSO ve Yaşar Üniversitesi'nin destekleriyle yeni bir kazı çalışması başlatılmıştır.

Helenistik Dönem ve Roma Dönemi

Dünyanın ilk coğrafyacısı olarak bilinen Amasyalı Strabon Roma Dönemi'ndeki adı Phanaroia olan Erbaa Ovası'nın coğrafyasını ve bitki örtüsünü şöyle tanımlamaktadır:

"Sidene ve Themiskrya Pharnika'ya sınır oluşturur.Bu bölgelerin yukarısında Pontus'un en iyi bölümü olan Phanaroia uzanır çünkü; Phanaroia bölgesinde zeytin yetişir, kaliteli şarap elde edilir ve bazı başka faydalar sağlanır. Doğu tarafta bölge uzantısıyla paralel gidişatta Paryadres yer alır, batı tarafta ise Lithros ve Ophlimos uzanır. Phanaroia oldukça uzun ve geniş bir vadidir. Topraklarını Armenia'dan Lykos ile Amaseia civarının dar geçitlerini aşarak gelen İris sular; iki ırmak vadinin yaklaşık ortasında birleşir."

Strabon yukarıdaki ifadesinde de görüleceği üzere günümüz Erbaa topraklarını tüm Pontus'un en iyi bölümü olarak ifade etmiştir. "Armenia'dan Lykos" olarak belirttiği ırmak günümüzdeki Kelkit Çayı'nın o dönemki adıdır. Yine Amaseia civarının dar geçitlerini aştığı belirtilen İris ise günümüzdeki Yeşilırmak'ın o dönemki adıdır. Bahsedilen iki ırmağın birleştiği yer ise günümüzde Erbaa'ya bağlı ve ilçe merkezine 13 km. uzaklıktaki Kale köyüdür. Bahsedilen Tozanlı ve Kelkit, Erbaa'da birleştikten sonra Yeşilırmak adı ile Çarşamba'da denize dökülür.

Büyük Mithridatis unvanlı Pontus kralı VI. Mithridates Eupator, "Boğazkesen" olarak bilinen bu birleşim noktasının hemen yakınında yer alan ve günümüzde Çevresu köyünün kurulu olduğu topraklara kendi adını taşıyacak bir kent kurulması emrini verdi. Böylelikle M.Ö. 2.yüzyıl sonları - 1. yüzyıl başları aralığında Eupator'un ismini taşıyan Eupatoria veyahut Türkçe okunuşuyla Evpatorya kurulmuş oldu.

Şehrin kaderindeki kırılma noktası ise Üçüncü Mithridatis Savaşı'nda yaşandı. Boğazkesen geçidini ve şehri savunmakla görevli olan Phoiniks, M.Ö. 71'de bu görevinde sadakatsizlik göstererek direniş göstermeksizin şehri ve geçidi Roma Cumhuriyeti ordularına teslim etti. VI. Mithridates, savaştan dört yıl sonra M.Ö. 67'de şehri tekrar ele geçirdi ancak bu durum şehre bir ödül değil ceza olarak döndü. Adını taşıyan şehrin ona yaptığı ihanetin intikamını tüm şehri yakıp yıkarak aldı. Her ne kadar daha sonraki süreçte şehri yeniden imar edip ayağa kaldırmaya karar verdiyse de savaş döneminin çalkantılı koşulları imar çalışmalarının bitmesine fırsat vermedi. M.Ö. 65 sonu - M.Ö. 64 başı dolaylarında şehir Roma Cumhuriyeti'nin ünlü kumandanı Gnaeus Pompeius Magnus tarafından tekrar ele geçirildi ve çalışmalar yarım kaldı.

Büyük Pompey olarak da bilinen ünlü Roma Generali Gnaeus Pompeius Magnus harap olmuş bu şehrin olanaklarını arttırdı, arazisini büyütüp şehri ayağa kaldırdı ve yeni şehrin adını kendi isminden hareketle "Büyük Pompeius'un Kenti" anlamına gelen Magnopolis koydu. Siyasi istikrarsızlığın uzun yıllar boyunca aşılamadığı bölgede, şehir yok olana dek II. Farnekes de dahil olmak üzere birden fazla hükümdar hüküm sürdü. Tarihi belgelere ve arkeolojik buluntulara dayanarak şehrin M.S. 2. yüzyıl ortalarında veya 3.yüzyıl başında terk edilmiş/yok edilmiş olabileceği düşünülmektedir. 2012 yılında Kale köyü, Boğazkesen Mevki'nde defineciler yaptığı kaçak kazılar ile buldukları iki kaya mezarını tahrip etmiştir. Bu kaya mezarlarının VI. Mithridates'in kızının kayıp mezarı olabileceği belirtilmiştir.

Mithridatis Savaşları dönemi, şehir için sonun başlangıcına dönük fitili ateşlemiş ve Gaziosmanpaşa Üniversitesinde görevli Öğretim Üyesi Dr. Murat Tekin'in tabiriyle " Adının büyüklüğünü tarihte yaşamasına engel olmuştur."

Boğazkesen'de Bizans, Selçuklu ve Osmanlı gibi farklı dönemlerde tadilat görmüş olan ve yapım tarihi tam olarak bilinmeyen Boğazkesen Köprüsü de bulunmaktadır. Yavuz Sultan Selim ve ordusunun Çaldıran Muharebesi'ne giderken geçtiği bu tarihi köprünün günümüzde yalnızca ayakları sağlam biçimde durmaktadır. Ayrıca bu köprüyü ve geçidi korumakla görevli Boğazkesen Kalesi'nin de kalıntıları mevcuttur.

Erbaa'nın Hacıpazar köyünde 1983 yılında tesadüfen bulunan Bizans Dönemi'ne ait bazı eserler Anadolu Medeniyetleri Müzesi'nde korunmaktadır. Yine ilçeye bağlı bazı köylerde irili ufaklı tarihi kalıntılar bulunmaktadır.

Beylikler, Selçuklu ve Osmanlı Dönemi

Erbaa, İslamiyet ile Danişmentliler Beyliği'nin öncüsü Melik Ahmet Gazi tarafından 1077'de fethedilmesi ile tanışmıştır. Bu fetih ile başlayan sürecin ilçedeki en önemli yapısı ise Akça köyünde bulunan Silahtar Ömer Paşa Camii'dir. Halen sağlam bir şekilde ayakta olan ve kullanılmaya devam eden cami, "Çandı Tekniği" sayesinde hiç çivi kullanılmadan, ahşap ve kesme taştan yapılmıştır.

Caminin inşa kitabesi günümüze ulaşmadığından dolayı tarihlendirme hususunda görüş farklılıkları bulunur. İlk görüşe göre 1676 yılında inşa edilmiş, 17. yüzyılın ikinci yarısına ait bir Osmanlı eseridir. İkinci görüşe göre ise cami bir Selçuklu eseridir ve inşa kitabesinin olmayışından ötürü sehven Osmanlı eseri sanılmaktadır.

Erbaa ilçe merkezinin yani o yıllardaki ismi ile Erek'in 1600'lü yıllarda çok küçük bir yerleşim yeri olduğu Evliya Çelebi'nin o tarihte yaptığı gezide bugün Erbaa'ya bağlı köy olan Koçak'a uğramış ve konaklamış olmasına rağmen Erbaa'ya uğramayıp Niksar'a geçmiş olmasından anlaşılmaktadır. Son olarak Osmanlı Devleti'nin döneminden günümüze ulaşan bir diğer yapıya ise Ravakbaba Türbesi ve Ravakbaba Camii örnek verilebilir. Erbaa, 1872 yılında Amasya vilayetine bağlı bir kaza olmuştur. Erbaa'nın 1904'teki nüfusunun cinsiyete göre etnik ve dinsel dağılımı ise şu şekildedir.

Cumhuriyet Dönemi

Erbaa'nın taşınması ve yeniden kuruluşu
Erbaa,üst üste yaşadığı 1939 Erzincan Depremi, 1942 Niksar-Erbaa Depremi ve 1943 Erbaa Depremi'nden sonra neredeyse tamamen haritadan silinmiştir. Bu afetler ve sonrasında yaşanan gelişmeler Erbaa'nın yerinin tamamen değiştirilmesine giden süreci ortaya çıkarmıştır.

1939 Erzincan Depremi

1939 Erzincan Depremi'nin ardından yapılan çalışmalar sonrası 4 Ocak 1940'ta belirlenen sonuçlarına göre  ilçe merkezi ve köylerde 2276 bina yıkılmıştır. 921 kişi ölmüş, 585 kişi yaralanmıştır. Bu büyük felaket sonrası Kızılay, Erbaa'ya 200 yataklı bir sahra hastanesi kurmak için hazırlıklar yapmıştır.

Bu felaket sonrası kurtarma ve yardım çalışmalarındaki üstün gayretlerinden ötürü 24 Nisan 1940'ta Erbaa'dan 52 mahkûm affa uğramıştır. Depremden sonra yetim kalan çocuklardan 16 tanesi Malatya Çocuk Esirgeme Kurumu'na, 3 tanesi Adana Çocuk Esirgeme Kurumu'na, 17 tanesi ise Ankara Çocuk Esirgeme Kurumu'na gönderilmiştir.

1942 Erbaa-Niksar Depremi

20 Aralık 1942'de gerçekleşen ve depremin merkez üssünün yörenin kendisi olmasından ötürü Erbaa tarihinde yaşanmış en yıkıcı, en büyük depremdir. Bu deprem sonucunda Erbaa'da 2295 ev, 4 otel, 4 fırın, 127 dükkân, 8 kahvehane, 13 depo ve bir mezbahane ile Belediye Binası yıkılmıştır. Sadece bir hamam ile birkaç ahşap yapı ayakta kalabilmiştir. Toplam 534 kişi can vermiştir.

1943 Erbaa Depremi
Toplam 12 kişinin can verdiği bu deprem üst üste yaşanan depremlerden en hafif olanıdır. Bu depremlerin ardından zorunlu olarak Erbaa'nın zemini ile ilgili devlet eliyle ilgili çalışmaların başladığı sürece girilmiştir.

Erbaa'nın Taşınması
Üst üste üç büyük felaket yaşayan yörede, gelen heyetler tarafından jeolojik ve tektonik araştırmalar yapılmış ve şehir merkezinin Kuzey Anadolu Fay Hattı'nın tam üstüne yapıldığı rapor edilmiş ve yerinin değiştirilmesi önerilmiştir. Bu rapor üzerine Bakanlar Kurulu toplanmış ve aldığı karar ile Erbaa'nın eski yerinin güneyinde ve İmbat Deresi'nin batısında "Ardıçlık" mevkiine taşınması hükme bağlanmıştır. Bu karar üzerine 15 Nisan 1944 tarihinde Hükûmet Konağı'nın törenle temelinin atılmasıyla Erbaa şehir merkezi yeni yerinde Alman bir şehir planlamacısının çizimleriyle düzenli bir yerleşimle yeniden kurulmaya başlamıştır. Bu nedenle günümüz Erbaa şehir merkezinde "tarihi eser" olarak nitelenebilecek bir yapı bulunmayıp en eski bina 1944 yapımıdır.

Coğrafya

Coğrafi konumu
Erbaa, Karadeniz Bölgesi'nin, Orta Karadeniz Bölümü'nde yer alır. Kuzeyden Samsun'un Çarşamba ilçesi ile Ordu ilinin Akkuş ilçesi, batıdan Amasya'nın Taşova ilçesi, doğudan Tokat'ın Niksar ilçesi, güneyden Tokat merkez ve güneybatıdan Turhal ilçesi ile çevrilidir.

Coğrafi şekilleri

Rakımı ortalama 245 metre olan Erbaa, Tokat'ın en düşük rakım değerlerine sahip topraklarıdır.Bu rakım değerinin 32 km uzunluğa ve 10 km genişliğe sahip Erbaa Ovası ile birleşimi sonucu ise bugün Erbaa toprakları ziraate son derece uygundur. İlçe toprakları, kısmen Tozanlı çayı olmak üzere özellikle Kelkit Irmağı boyundaki bir ova ile bunu çevreleyen dağlık yerleri içine alan 1111 kilometrekarelik yüzölçüme sahiptir.Erbaa'nın kuzey kısmında yer alan Karınca dağı ile Güneyindeki Sakarat ile Boğatlı dağları aynı zamanda içerisinde oluşmuş, bu dağlar Kuzey Anadolu dağ silsilesi içerisinde bulunmaktadır. Bu dağlar ortalama yükseltileri olan 1000–1250 m ile Karadeniz Bölgesi ortalamasına göre gayet düşüktür ve denizellik etkisine imkân verir.

İklimi ve bitki örtüsü

İklimi
Erbaa'nın mikroklima iklimi özelliği ile Erbaa'da narenciye hariç her türlü sebze ve meyvenin yetişmesi, organik tarım ve seracılık alanındaki gelişmeler ve Erbaa Üzüm Yaprağı'nın bir marka haline gelmesi ilçeyi Doğu Anadolu, Karadeniz ve İç Anadolu Bölgesi'nin sebze ve meyve ihtiyacının karşıladığı önemli merkezlerden biri haline getirmiştir.

Erbaa'da mevsimler tam hükmünü icra edemeden birinden diğerine geçmektedir. Bu durum bölgenin iklim tipinin belirlenmesini zorlaştırmaktadır. Erbaa'da kara iklimi ile ılıman deniz iklimi arasında kalanlar geçit iklimi hüküm sürmektedir. Ayrıca bölgede bozulmuş Akdeniz iklimi ceyeran etmektedir. Çünkü, burada kuzey Anadolu'nun da silsilesi etkisini kaybettiğinden ve Yeşilırmak havasının batısında rutubetli rüzgarlara maruz kaldığından ılıman bir iklimin hükümküm sürdüğü görülmektedir. Bu nedenle kışları ılık ve yağışlı geçmektedir. Erbaa'da en uzun ve kararlı mevsim sonbahardır. Sonbahar ılık ve devamlı, kış kısa ve genelde ılımandır. Yazın en sıcak aylar temmuz- ağustostur. Bu aylarda sıcaklık ortalama 36-39 derecedir.

Kışın en soğuk aylar ocak ve şubattır. Ortalama sıcaklık 3-5 dereceye kadar düşmektedir. En fazla yağış mayıs ayında olup yıllık ortalama 580 mm, en az yağış ağustos ayında olup 8.03 mm olarak tespit edilmiştir. Ortalama nispi nem %59 olup en yüksek değerler %66'ya kadar çıkmaktadır. İlçenin iklimi son yıllarda çevrede yapılan barajların etkisiyle ılımanlaşmıştır.

Bitki örtüsü
Erbaa'nın zengin bir bitki örtüsü vardır. Narenciye harici tüm ürünler yetiştirilebilmektedir. Genellikle bölgeye hakim olan bitki türü orman formasyonlarıdır. İlçenin kuzey kısmında orman örtüsü 300 m'den başlar ve ilk sıralamalarda bir takım makilik ortamlarda yabani zeytin ağaçları, dişbudak ve kestane ağaçlarına rastlanır. Arazi yükseldikçe kızıl çam, meşe, gürgen, kayın gibi türler görülür. İklim tipi olarak bir geçiş yeri teşkil ettiğinden birçok türden bitki ve meyvenin yetişmesine imkân tanır. Bunlardan bazıları;
A) Tarım yapılan bitkiler
Tütün, buğday, arpa, çavdar, yulaf, ayçiçeği, nohut, fiğ, mercimek, bakla, fasulye, bezelye, burçak, soğan, pırasa, sarımsak, ıspanak, lahana, turp, patates, domates, biber, salatalık, nane, dereotu, maydanoz, bamya, marul, çay ve şeker pancarıdır.
B) Yetişen meyveler
Çilek, ceviz, erik, fındık, vişne, kiraz, kayısı, nar, üzüm, ayva, elma, armut, incir, kavun, karpuz, ivaz, ıhlamur, kızılcık, mahlep, muşmula ve dut, yenidünya, kivi, pepinodur.

Nüfus

Eğitim

Yükseköğretim
İlçede Gaziosmanpaşa Üniversitesi bünyesinde lisans düzeyinde eğitim veren iki adet fakülte, önlisans düzeyinde eğitim veren iki adet meslek yüksekokulu bulunur.
Erbaa Meslek Yüksekokulu
Erbaa Sağlık Hizmetleri Meslek Yüksekokulu
Erbaa Sağlık Bilimleri Fakültesi
Erbaa Sosyal ve Beşeri Bilimler Fakültesi

Barınma konusunda ise KYK tarafından ilçede var olan yurda ek olarak yaptırılan 300 kişi kapasiteli yeni ve modern yurt tamamlanmış ve faaliyete geçmiştir. Halihazırda Gaziosmanpaşa Mahallesi'nde bulunan yurt binası A Blok adı ile erkek öğrencilerin barınması için, Yavuz Sultan Selim Mahallesi'nde bulunan yurt binaları ise B ve C Blok adları ile kız öğrencilerin barınması için kullanımdadır. 2022 yılı itibarıyla, henüz öğrenci alımı yapmamış olup açılış onayı YÖK tarafından verilmiş olan bölümler de dahil olmak üzere fakülte ve yüksekokullardaki bölümler ve programlar şu şekildedir:.

Erbaa Sağlık Bilimleri Fakültesi
Sağlık Yönetimi Bölümü
Hemşirelik Bölümü
Fizyoterapi ve Rehabilitasyon
Ebelik
Beslenme ve Diyetetik
Tıbbi Hizmetler ve Teknikler
Sağlık Bakım Hizmetleri

Erbaa Sosyal ve Beşeri Bilimler Fakültesi
İletişim Ve Tasarımı Bölümü
Türk Dili Ve Edebiyatı Bölümü
Yönetim Bilişim Sistemleri Bölümü
Mütercim Tercümanlık Bölümü
Bilgi Ve Belge Yönetimi Bölümü
Psikoloji Bölümü
Sigortacılık Ve Sosyal Güvenlik Bölümü
Sosyoloji Bölümü

Erbaa Meslek Yüksekokulu

Erbaa Sağlık Hizmetleri Meslek Yüksekokulu
Tıbbi Dokümantasyon ve Sekreterlik
İlk ve Acil Yardım
Optisyenlik
Evde Hasta Bakımı
Yaşlı Bakımı
Çocuk Gelişimi
Diş Protez Teknolojisi

Okulöncesi, ilk ve ortaöğretim
2021-2022 Eğitim-Öğretim Yılı itibarıyla ilçe genelinde 96 kurum, 789 derslik, 20.373 öğrenci ve 1.488 öğretmen vardır. Eğitim kurumlarının türlerine göre dağılımı ise şu şekildedir:

Sanayi

İlçe genelinde toplam fabrika sayısı 67'dır.Tekstil ve diğer iş kollarındaki yatırımların günümüzde de devam etmesiyle birlikte bugün ilçe genelinde toplam 67 adet fabrikada yaklaşık 7 bin 500 kişi çalışmaktadır.İlçemizde ana sanayi kolu toprak ve tekstildir. Tuğla ve kiremit fabrikaları halihazırda kapasitelerinin % 30 - % 40'ı civarında üretim yapmaktadırlar.Son yıllarda istihdam alanı olarak 1997 yılında kurulan Erbaa Organize Sanayi Bölgesi önem kazanmakta olup OSB'de 10 adet tekstil fabrikası, 1 adet ambalaj fabrikası, 1 adet çelik eşya fabrikası, 1 adet salamuralık yaprak paketleme fabrikası, 1 adet küvet ve duşakabin fabrikası, 1 adet ekmek fabrikası, 1 adet poşet fabrikası olmak üzere tahsis edilenler dahil 25 tesis vardır.

Şehrin muhtelif yerlerinde bu tekstil fabrikalarına hizmet veren 20 adet tekstil atölyesi bölgede hareketlenen yatırımların en temel göstergeleri olmuştur. Erbaa Meslek Yüksekokulu da Tekstil Teknolojisi bölümünü açarak bu yatırımlara insan kaynağı, aktif işgücü ve kalifiye elaman bakımından katkı sağlamıştır. Bunların yanında ilçemizde orman ürünlerine dayalı parke fabrikaları, kireç sanayi fabrikaları ve un fabrikaları mevcuttur.

İlçede ayrıca 1976 yılında kurulan ve 416 işyeri, 1 adet Kooperatif idare binası ve 1 adet Çıraklık Eğitim Okulu bulunan bir Küçük Sanayi Sitesi de bulunmaktadır.

Spor

Futbol

TFF kayıtlarına göre ilçenin Erbaaspor, Erbaa Gençlik Spor, Erbaa Güreş İhtisasspor ve Erbaa Esnafspor olmak üzere dört adet futbol kulübü vardır. Bu kulüplerden birisi olan Erbaaspor, 2021-2022 Sezonu itibarıyla Tokat il genelinin profesyonel futbol liglerindeki tek temsilcisidir. Erbaa Gençlik Spor Kulübü ise 2021-2022 Sezonunda Bölgesel Amatör Lig 5.Bölge 1.Grup'ta mücadele etmiştir.

1995-1996 sezonunun sonunda küme düştüğü 3. Lig'e 20 yıl aradan sonra 2016-2017 sezonunda tekrar dönüş yapan ve ilk sezonunda büyük bir başarı göstererek ligin 32. haftasında 2. Lig'e yükselmek için play-off maçlarına katılmayı garantileyen Erbaaspor, Ankara 19 Mayıs Stadyumu'nda yapılan play-off final müsabakasında Silivrispor'a 1-0 yenilmiştir. Erbaaspor, 2021-2022 Sezonunu ise 6.sırada tamamlamıştır.

Futbolda bir diğer önemli oluşum ise 2011 yılında kurulmuş olan ve bölgenin tek kadın futbol takımı olma özelliğini gösteren Erbaa Güreş İhtisasspor Bayan Futbol Takımı'dır. TFF Kadın Ligleri 2. Lig 5. grupta mücadele etmiştir. Kulüpler maçlarını 1984 yılında hizmete açılan Erbaa İlçe Stadyumu'nda yapmaktadır.

Güreş
İlçede ata sporuna ilgi kuvvetlidir.Kırkpınar'ın rövanşı olarak gösterilen ve 1995-1998 arası 4 sene Kırkpınar ağalığı yapan Erbaalı Hüseyin Şahin adına düzenlenen son olarak 23.sü yapılan Geleneksel Hüseyin Şahin Yağlı Güreşleri bu durumu açıklamaktadır. Yine 2011 yılında faaliyete geçen Erbaa Yağlı Güreş Alanı 20.000 seyirci kapasitesine ulaşılabilirliği ile ilçe halkının güreşe olan ilgisini açıklamaktadır. İlçede il merkezi ve diğer ilçelerden gelen katılımcıların yer aldığı minikler güreş turnuvaları da düzenlenmektedir. Erbaa Güreş İhtisasspor futbol kulübü de adından anlaşılacağı üzere güreş branşı kökenlidir.

Diğer Branşlar

Bilardo
3 Bant Türkiye Şampiyonası Tokat İl Birinciliği Müsabakaları Erbaa'da gerçekleştirilmiştir. Böylelikle bilardo il seçmeleri Türkiye'de ilk defa bir ilçede gerçekleştirilmiştir ve organizasyon sonucunda Tokat'ın Türkiye Şampiyonası'nda temsil hakkı 4'ten 12'ye çıkarılmıştır.

Tekvando
İlçede 2012 yılında Samsun, Tokat, Çorum, Amasya, Yozgat,Ordu,İzmir gibi ülkenin değişik bölgelerinden 200'ü aşkın sporcunun katıldığı İllerarası Tekvando Turnuvası düzenlenmiştir.

Öteki branşlar
İlçede diğer branşlarla ilgili profesyonel bazda bir kulüp yahut oluşum bulunmamaktadır. Diğer branşlarla ilgili çalışmalar daha çok okullararası ilçe,il ve Türkiye turnuvalarına katılım şeklinde yürütülmektedir.

Yerel medya/basın

Yerel televizyonlar
İlçede kurulan ve 1994 yılından beri karasal yayında hizmet veren Erbaa Radyo Televizyonu (ERT) kanalı bulunmaktadır. Kanal günümüzde yalnızca radyo yayınlarına devam etmektedir.

Yerel gazeteler
2016 yılı itibarıyla ilçede 2 adet yerel gazete bulunmaktadır. Bunlar:
Yeni Erbaa Gazetesi
Kelkit Gazetesi

Yerel radyolar
2016 yılı itibarıyla Erbaa merkezli yayın yapan radyo kanalları ve frekansları şu şekildedir:
Özlem FM (101.0)
Yöre FM (102.5)
ERT FM (90.0)

Yerel yönetim

Belediye başkanları

1994 Türkiye yerel seçimleri'nde kazanmış olduğu belediye başkanlığını dört dönem üst üste Milliyetçi Hareket Partisi'nden yürüterek Türkiye'nin yerel yönetim tarihinde önemli bir başarıya imza atan Ahmet Yenihan,2014 Türkiye yerel seçimleri'nde seçimi kaybederek koltuğunu Adalet ve Kalkınma Partisi'nin adayı Hüseyin Yıldırım'a devretmiştir.2019 Türkiye yerel seçimleri'nde ise seçimi tekrar Milliyetçi Hareket Partisi ve adayı Ertuğrul Karagöl kazanmıştır.

1872 yılında ilçe olan Erbaa'nın kayıtlarda yer alan bugüne kadar görev yapmış diğer belediye başkanlarının kronolojik sıralaması ise şu şekildedir:

Kaymakamlar
İsmail Altan Demirayak, 20 Ağustos 2021 tarihli Resmi Gazete'de yayımlanan 2021/412 sayılı Cumhurbaşkanlığı Kararnamesi ile Muratlı kaymakamı iken Erbaa'ya atanmıştır. Bu görevine 10.09.2021 tarihinde başlamıştır.

Mahalleler
Erbaa Kaymakamlığı kayıtlarına göre Erbaa ilçe merkezi şu mahallelerden oluşmaktadır:

Popüler Kültürde Erbaa

18 Aralık 2009'da vizyona giren ve birçok ödül alan Vavien filminin çekimleri Taylan Biraderler yönetmenliğinde Erbaa'da yapılmıştır. Filmin başrolünde Erbaalı Engin Günaydın oynamıştır.
Turgay Başyayla tarafından sunulan ve Show TV'de yayınlanan Lezzet Yolculuğu isimli programın Mart 2016'da yayınlanan bölümlerinden birisinin çekimleri Erbaa'da yapılmıştır.
Şoray Uzun Yolda isimli televizyonun programının bir bölümü Erbaa'da çekilmiştir.
Kanal 7 için hazırlanan Turnalar isimli televizyon yapımının çekimleri Erbaa'da yapılmıştır.

Kaynakça

Dış bağlantılar
 Erbaa belediyesi
 Erbaa kaymakamlığı
 YerelNET

Erbaa


Karl Ernst Job Wilhelm von Witzleben (né le  à Halberstadt; †  à Berlin), seigneur de Liszkow et de Lietzensee, est un général prussien. Ami d'enfance et proche conseiller de Frédéric-Guillaume III, il poursuivit l'œuvre de Scharnhorst en professionnalisant la Landwehr et modernisa l'armement en tant que chef de cabinet du ministre de la guerre. Prématurément diminué par la maladie, il exerça néanmoins ses fonctions jusqu'en 1835.

Famille
Job von Witzleben est issu de la famille  de Thuringe. Il est le premier des sept enfants du major général prussien , seigneur d'Angelroda et d'Elgersburg, et d'Amalie Caroline Luise Wilhelmine, baronne de Wulff, dame de Füchteln, née en 1783 à Halberstadt.

Il se marie le 29 mars 1812 avec Auguste Henriette von Splittgerber (morte le 25 juin 1858). De ce mariage sont issus, parmi un total de huit enfants :
 Job Wilhelm David Karl Heinrich (né le 4 août 1813 et mort le 21 avril 1867), major général, marié avec Marie Hossauer (née le 30 mai 1828 et morte le 17 février 1876)
 Hertha (née le 6 août 1815 et morte le 11 novembre 1879) mariée en 1844 avec Edwin von Manteuffel, maréchal-général
 Thekla (née en 1816 morte jeune)
 Adelheid (née en 1817 morte jeune)
 Friedrich Wilhelm Job Erik (né le 15 août 1819 et mort le 25 décembre 1878), colonel et commandant du , marié avec Marie Wilhelmine Franziska Sophie  (née le 7 août 1824)
 Berthold Heinrich Günther Job (né le 30 octobre 1820) marié en 1850 avec Klara Wilhelmine Franziska von Werder (née le 5 juillet 1821)
 Job Wilhelm Karl David Adelger (né le 12 février 1823 et mort le  février 1867) marié en 1851 avec Karoline Luise Thekla Mathilde von Ribbeck (née le 6 mars 1830 et morte le 6 février 1879)
 Davida Ludovika Sophie Emilie (née le 29 décembre 1824 et morte le 25 novembre 1895) mariée avec Heinrich von Massow (1810-1896), major général et commandant de Neisse.

Carrière militaire
Witzleben, élevé à la cour de Prusse comme page du roi Frédéric-Guillaume II depuis 1793, suivit son prince dans la Garde prussienne comme enseigne en 1799. L'amitié du futur Frédéric-Guillaume III s'exprimait déjà par l'octroi d'une pension de .

Comme beaucoup d'officiers prussiens, Job von Witzleben s'engagea dans la franc-maçonnerie, dans la loge "Teutonia zur Weisheit" de Potsdam, de l'obédience de la Grande Loge des anciens maçons libres et acceptés d'Allemagne Zu den drei Weltkugeln. La famille du général revendit le domaine en 1840. Une société immobilière aménagea en 1899 une zone résidentielle autour du parc de .

Le domaine de Liszkow, d'une superficie de  et comprenant les terres de Witzleben, Augustenhof, Jobshöhe, Marienau et Erikfelde, que le roi de Prusse lui avait attribué à Wirsitz en Posnanie, n'est plus propriété de la famille depuis la fin de la Deuxième guerre mondiale.

Bibliographie
 Johann Minutoli, Der Graf von Haugwitz und Job von Witzleben. Berlin 1844
 , Job von Witzleben, königl. Preuß. Kriegsminister. Mittheilungen desselben und seiner Freunde zur Beurteilung preuß. Zustände und wichtiger Zeitfragen. Tauchnitz, Leipzig 1842

 Gothaisches genealogisches Taschenbuch der adeligen Häuser. 1903. Vierter Jahrgang, Justus Perthes, Gotha 1902, S. 918.

Notes

Liens externes

Generalleutnant prussien
Ministre prussien de la Guerre
Personnalité de la franc-maçonnerie allemande
Naissance en juillet 1783
Naissance à Halberstadt
Naissance dans la principauté d'Halberstadt
Décès en juillet 1837
Décès à Berlin
Décès à 53 ans
Militaire prussien des guerres napoléoniennes

Job von Witzleben (général, 1783)


Endüstri ürünleri tasarımı veya endüstriyel tasarım seri üretim için tüketici ihtiyaç ve sorunlarına yönelik, estetik, yaratıcılık, teknik avantaj, işlevsellik, ergonomi, malzeme bilgisi, pazarlanabilirlik, üretim yöntemleri ve olanakları gibi çeşitli kriterleri gözeterek, yeni ve güncel ürünler tasarlamaktır.

Türk Patent ve Marka Kurumu tarafından "Bir ürünün tümünün veya bir parçasının, veya ürün üzerindeki bir süslemenin; çizgi, şekil, biçim, renk, doku, malzeme veya esneklik gibi insan duyuları ile algılanan çeşitli unsur veya özelliklerinin oluşturduğu bütünü ifade eder." şeklinde tanımlamıştır.

Endüstriyel tasarımın gelişimi
Endüstriyel tasarıma disiplin olarak bakıldığında geçmişten günümüze pek çok düşünce okuluna rastlanır. Her devirdeki okullar, o devrin teknoloji seviyesinden ve insanların yaşayış şeklinden etkilenmiştir. Endüstriyel tasarım prensipleri, o prensipleri yaratan insanların bilgi, tecrübe ve değer yargılarını yansıttığına göre bu prensiplerin her devir değişmesi doğal karşılanmalıdır ve mühendislik gelişmelerinden birebir etkilenir. Mesela sanayileşmenin olmadığı devirlerde bugünkü manasıyla bir endüstriyel tasarımdan bahsetmek pek mümkün olmayacaktır.

Endüstriyel tasarımın tarihi gelişim süreci içerisinde incelediğimizde, yıllar boyunca farklı biçimlerde gelişen düşünce akımlarının nesneleri şekil, kullanım alanı, üretim teknikleri gibi birçok açıdan etkilediğini görebiliriz.

The Arts & Crafts Hareketi: El Yapımı Sanatçılık
Tasarımcı, yazar ve şair William Morris bu akımın öncülerindendir. Akımın savunucularının vurguladıkları nokta, el yapımının, seri üretime üstünlüğüdür. Bu akım modern üretim metotlarının kabalığını reddederek, el yapımı sanatçılığını benimsiyordu. Dekorasyon işleminin ürünün esas tasarımını bozmadan yalnızca ürün yüzeyine yapılmasını savundular. Morris ve arkadaşları, gereksiz dekorasyonu reddetmekle ürünün esas fonksiyonunun ve yapım kalitesinin önemini belirtmek istiyorlardı. Onlara göre ürün tasarımının ilk prensibi, kullanılan malzemenin özelliklerine saygı duymaktı. Bu akımın bir diğer özelliği Gotik tasarımların geleneklerine uymasıydı.

Art Nouveau: Yeni Sanat
Bu akım Fransa'da ortaya çıkmış kısa ömürlü bir akım olmakla beraber Avrupa'daki hemen hemen bütün ülkelere yayılmıştır. Sadece tasarımda değil mimaride, heykelde, resimde ve tüm uygulamalı sanatlarda modern gelişmelere sebep olmuştur. Temelde Arts & Crafts hareketindeki sanatların bütünlüğünü savunmuş, ancak Arts & Crafts'taki herkes için güzel tasarım fikrinden vazgeçip daha elitist ve daha pahalı tasarım,  anlayışını benimsemiş, daha abartılı barok ve floral tarzda süslemeli özellikle el yapımı üretime önem vermiştir. Kendisinden önceki mimari dekorasyonlarda kullanılan geometrik şekillerden vazgeçerek, düz çizgiler kullanmaya başlamıştır.
Bu akım kendisinden öncekiler gibi sanatçıya önem vermiş ancak tasarımı yeni seri üretimle nasıl birleştireceğine dair bir çözüm bulamamıştır. Bu yüzden çok uzun süreli olamamıştır.

De Stijl & The Modern Hareketi: Tasarımda 19. yüzyıl etkileri
19. yüzyılda hüküm süren bu akım fonksiyonelcilik, gelecekçilik, kubizm gibi alt akımları içinde barındırır.

Fonksiyonelcilik akımının prensiplerini ilk kez Amerikalı heykeltıraş Horatio Greenough "Form and Function" adlı kitabında ortaya koymuştur. Bu kitapta verilen temel ileti, şeklin fonksiyonu izlemesi gerektiğiydi. Bu akım imalat sürecinde ürünün önce işlevinin, sonra görsel niteliklerinin göze alınmasının altını çizmiştir. Ürünün fonksiyonunu ifade etme fikri arabaları makinalar tarafından üretilen ve standart parçalardan oluşan Henry Ford tarafından da takip edilmiştir.

Gelecekçilik akımı İtalya'da başlamıştır. Gelecekçiler, sanatta ve mimaride yeni şekilleri savunmuşlardır. Tarihi konuların işlenmemesinin, makineleşmenin lehine olacağını düşünmüşler, daha çok arabalar, uçaklar gibi hızlı makinalardan yana olmuşlardır. Bu fikirler, eskinin güzellik anlayışını yıkmakla beraber yeni sanayî kültürün eğilimlerini yansıtmıştır. Aynı yıllarda Paris'te ise kubizm popüler olmuştur. Kubizm sanat ve tasarım dünyasında bir devrim sayılacak yeni fikirler ortaya atmıştır. O güne kadar vazgeçilemeyen naturalizmden uzaklaşarak kubik, dairesel, silindirik şekilleri kullanmaya başlamıştır. Bu figürler, bu akımın savunucularının modern dünyayı nasıl algıladıklarını göstermiştir. Tasarımcılar dünyayı değişik açılardan görünen geometrik şekillere benzetmişlerdir.

Cezanne, Picasso ve Braque bu hareketin en ünlü isimleridir. De Stijl hareketi adını 1917-1928 yılları arasında aynı adla yayınlanan bir tasarım dergisinden almıştır. Bu akıma göre tasarımda düzeni ve açıklğı yakalamanın yolu makina üretiminden, soyutluktan ve evrensellikten geçiyordu. Onlara göre bu kavramlar sınırsızlığı ifade ediyordu.

Bauhaus: Açıklık ve şeffaflık
Bauhaus tasarım okulu Almanya'da Walter Gropius'un liderliği altında sanatı ve teknolojiyi birleştirmek, yeni kuşak tasarımcı ve mimarlarına yaratıcı tasarım ve modern sanayiyi kombine etmeyi öğretmek amacıyla kurulmuştur. Bauhaus bugün bile mimaride ve endüstriyel tasarımda ilerici ve liberal bir tutumun sembolü sayılır. Okul, modern manada endüstriyel tasarım teorisini ve pratiği birleştirmeyi başarabilmiştir. Bu hareketin kabul ettiği en belirgin nitelikler homogenlik, özellikle binalarda evrensel standartların kullanılması ve bunların seri üretimine geçilmesiydi. Görsel sanatların asıl amacının yarattığı nesneyi bütün olarak görme olduğunu savunuyordu. Açıklık ve şeffaflık en önemli öğelerdendi.

Art Deco: Şık ama ucuz
Art Deco, 1920'lerde ve 1930'lardaki popüler tarz ve tasarımları ifade etmek için kullanılan terimdir. Bu yeni tarz, Eski Mısır'dan esinlenmiştir. Porselen tanrıça, eski at arabası motifleri tasarımlarda sıklıkla kullanılmıştır.

Bu hareket toplumun bütününe hizmet amacında olduğundan ucuz ve seri üretilmiş ürünleri ön plana almıştır. Seri olarak üretilmiş olmalarının yanı sıra bu ürünlerin en önemli nitelikleri daha kullanışlı ve daha konforlu olmalarıydı. Bu akım da tıpkı Art Nouveau akımı gibi el yapımı ürünlerden vazgeçmiştir.

1930'larda üretilen bu yeni tasarım ürünler Büyük Dünya İktisat Bunalımı'nın hemen ardından, kriz mağdurlarına hitaben üretilmiş, pahalı görünümlü, şık ama ucuz ürünlerdi. Büyük Bunalım'ın etkisinde kalan yıllar gösterdi ki batmakta olan bir piyasada bile endüstriyel tasarımcılar tarafından tasarlanmış olan ürünler kendilerini alıcılarına beğendirebilirler. Yine Büyük Bunalım'ın endüstriyel tasarıma bir diğer hediyesi olarak, tasarımlarda plastik kullanılmaya başlanmış, böylece yeni bir malzeme kullanılmış olmasının yanı sıra maliyetlerde düşürülmüştür.

1940'lara gelindiğinde savaşlar sonrası dünyada her şey de olduğu gibi tasarımlarda da yenilikler görülmüştür. Örneğin, aşırı geometrik motiflerden vazgeçilmiş daha basit şekiller kullanılmaya başlanmıştır. Tüm tasarımcılar üretim verimini ve satışları arttıracak tasarımların peşine düşmüşlerdir.

1960'lar ve pop
1950'li yıllar savaş yorgunu dünyanın yaralarını sarması ile geçerken, Amerika'nın savaşta zarar gören ülkelerin iktisatlarına yardım amacıyla yaptığı finansal yardımlar, dünyada bir tüketim toplumu yaratmıştır. Bunun endüstriyel tasarıma yansıması, Modern Movement yıllarının şekil, fonksiyonu izler mantığının tasarım, satışları izler olarak değişmesi olmuştur.

Avrupa'da üreticiler iyi tasarımın daha fazla ürün sattığını fark ettiklerinde tasarım danışmanlığı firmaları kurulmaya başlamıştır. Endüstriyel tasarımcının yeni rolü yalnızca estetikle değil, insan ergonomisi ve piyasa koşullarıyla da ilgilenmek haline gelmiştir. Tasarımlarda fiberglas, naylon gibi yeni malzemeler kullanılmaya başlanmıştır. İskandinav tasarımları başta Amerika olmak üzere tüm dünyada popüler olmuştur. Bu tasarımlar şık, kullanışlı, doğal renklerde ve konforluydu.

1960'larda hızla yayılan gençlik hareketi pop kültürünün gittikçe yayılmasına ve çok geçmeden endüstriyel tasarımı da etkisi altına almasına neden oldu. Pop "Modern Movement"a karşı bir tepki hareketi olarak Londra'da ortaya çıkmıştır. Tasarımın evrensel olması gerekmediğini savunmuş, tersine gittikçe yayılan bireyselliğe uygun olarak tüketici ihtiyaç ve isteklerine hizmet etmesini öngörmüştür. Ayrıca bu yıllarda çevreye saygılı tasarımlar da popüler olanlar arasında olmuştur.

Postmodernizm: "Yaratıcı kargaşa"
1970'ler postmodernist hareketin başlayıp, hüküm sürdüğü yıllar olmuştur. Postmodernizm Modernizm'in prensiplerine tepki olarak ortaya çıkmıştır. Endüstriyel tasarımda geçmişte kullanılan öğelerin yeniden ve ironik bir şekilde yorumlanması fikrini yaymıştır. Ayrıca postmodernist tasarımlar bilimde ortaya atılan kaos teorilerinden etkilenmiştir. Bunun bir sonucu olarak nesneler, fikirleri ve kültürü yaymak için bir araç olarak görülmeye başlanmıştır. Zaman içinde nesneler yoluyla fikirleri yaymak o kadar önem kazanmıştır ki fikir, nesneden daha önemli bir hale gelmiştir.

Devrin tasarımcıları kendi aralarında "yaratıcı kargaşa" adlı bir terim kullanmışlardır. Bu terim belli bir tasarım anlayışını kabul etmemeyi, belli prensiplere bağlı kalmamayı ifade etmek için kullanılmıştır. Ancak bugün bakıldığında postmodernizm çok sınırlayıcı bir akım olarak görülmektedir.

Bu akımın bir sonucu olarak 1981 yılında kurulan Memphis Grup, endüstriyel tasarımda renk ve dekorasyonu kullanarak yeni nesneler yaratma ve hayal gücünü zenginleştirme iddiasıyla ortaya çıkmıştır. Memphis de Modernizm'e karşı bir alternatif olma iddiasında olmuş, ancak hiçbir zaman homojen bir akım olamamıştır. Daha çok bir grup tasarımcının ortaya attığı sivri amaçlar olarak kalmıştır.

Eğitim
Ürün tasarımı ve endüstriyel tasarım, kullanıcı arayüzü tasarımı, enformasyon tasarımı ve etkileşim tasarımı alanlarında örtüşür.

Saf sanat kolejleri ve tasarım okullarından (ürün tasarımı), karma mühendislik ve tasarım programlarına, sergi tasarımı ve iç tasarım gibi ilgili disiplinlere,
estetik tasarımı neredeyse tamamen kullanım ve ergonomi ilgilerine tabi tutan okullara, sözde işlevselci okullara kadar çeşitli endüstriyel tasarım okulları bu yönlerden birinde uzmanlaşmıştır. Endüstriyel tasarım ve mühendislik tasarımı arasındaki belirli işlevsel örtüşme alanları dışında, ilki uygulamalı sanat olarak kabul edilirken, ikincisi uygulamalı bilimdir.

ABD'deki mühendislik eğitim programları, Ulusal Sanat ve Tasarım Okulları Birliği (NASAD) tarafından akredite edilen endüstriyel tasarım programlarının aksine, Mühendislik ve Teknoloji Akreditasyon Kurulu (ABET) tarafından akreditasyon gerektirir. Elbette mühendislik eğitimi, endüstriyel tasarım eğitiminde genellikle gerekli olmayan, matematik ve fizik bilimlerinde yoğun  eğitim gerektirir.

Kurumlar
Çoğu endüstriyel tasarımcı, meslek okulunda veya üniversitede tasarım veya ilgili programı tamamlar. İlgili programlar arasında grafik tasarım, iç tasarım, endüstriyel tasarım, mimari teknoloji ve çizim yer alır. Endüstriyel tasarım diplomaları ve dereceleri, meslek okullarında ve üniversitelerde verilmektedir.
Diplomalar ve dereceler iki ila dört yıllık bir eğitim alır.

Eğitim, Endüstriyel Tasarım Lisansı (B.I.D.), Bachelor of Science (B.Sc) veya Güzel Sanatlar Lisansı (B.F.A.) ile sonuçlanır. Daha sonra lisans programı Tasarım Yüksek Lisansı (ing: Master of Design), Güzel Sanatlar Yüksek Lisansı ve Master of Arts veya Master of Science gibi diğer lisansüstü derecelere yükseltilebilir.

Endüstriyel tasarım örnekleri

Birçok endüstriyel tasarımcı, kültür ve günlük yaşam üzerinde o kadar önemli etki yapmıştır ki, çalışmaları sosyal bilim tarihçileri tarafından belgelenir. Mimar olarak tanınan Alvar Aalto, sandalye, tabure, lamba, çay arabası ve vazo gibi pek çok sayıda ev eşyası da tasarladı.

Raymond Loewy, Royal Dutch Shell kurumsal logosun, orijinal BP logosu (2000 yılına kadar kullanımda), PRR S1 buharlı lokomotif, Studebaker Starlight (sonraki mermi burnu dahil), ayrıca Schick elektrikli tıraş makineleri, Electrolux buzdolapları, kısa dalga radyolar, Le Creuset Fransız fırınları ve diğer birçok öğenin yanı sıra modern bir mobilya serisinin tasarım sorumlusu olan üretken Amerikalı bir tasarımcıydı.

Kariyerinin çoğunu American Motors Corporation ile geçiren Richard Teague, aynı sac parçaları kullanan çok çeşitli farklı araçlar yapmak için değiştirilebilir gövde panelleri kullanma fikrini ortaya attı. Pacer, Gremlin, Matador coupe, Jeep Cherokee ve Eagle Premier'in tüm iç mekanı gibi eşsiz otomotiv tasarımlarının tasarımından sorumluydu.

Milwaukee'nin Brooks Stevens'ı en çok Milwaukee Road Skytop Lounge arabası ve Oscar Mayer Wienermobile tasarımlarıyla tanınıyordu.

Viktor Schreckengost, Murray and Sears, Roebuck and Company için Murray bisikletleri tarafından üretilen bisikletleri tasarladı. Mühendis Ray Spiller ile birlikte, bugüne kadar kullanılan motor üstü kabin biçimli ilk kamyonu tasarladı. Schreckengost ayrıca Cleveland Institute of Art'ın endüstriyel tasarım okulunu kurdu.

Oskar Barnack, hassas mekanikçi, endüstriyel tasarımcı ve 35 mm fotoğrafçılığın babası olan Alman optik mühendisiydi. 50 yıl fotoğrafçılığa damgasını vuran Leica'yı geliştirdi ve kendisi mekanik ve optik tasarımda zirvedir.

Charles ve Ray Eames, Eames Ahşap Şezlong ve Eames Şezlong gibi öncü mobilya tasarımlarıyla ünlüydü. Henry Dreyfuss, Eliot Noyes, John Vassos ve Russel Wright diğer etkili tasarımcılardır..

Dieter Rams, tüketici ürünleri şirketi Braun ve İşlevselci endüstriyel tasarım okulu ile yakından ilişkili Alman endüstriyel tasarımcıdır.

Fiat, Alfa Romeo, Lancia, Volkswagen ve BMW gibi otomobil üreticileri için araba tasarlayan Alman endüstriyel tasarımcısı Luigi Colani, endüstriyel tasarıma alışılmadık yaklaşımıyla da halk tarafından bilinir. Sıradan ev eşyaları, aletler ve mobilyalardan kamyonlara, üniformalara ve odalara kadar çok sayıda alanda çalışmıştı. Colani tarafından yaratılan grand piyano Pegasus, Schimmel piyano şirketi tarafından üretilip satılır.

Apple'ın son ürünlerinin birçoğu Sir Jonathan Ive tarafından tasarlandı.

Kaynakça

Dış bağlantılar

 ETMK - Endüstriyel Tasarımcılar Meslek Kuruluşu
ENTA - Endüstriyel Tasarımcılar Derneği
 ICSID - Uluslararası Endüstriyel Tasarımcılar Meslek Kuruluşu
 TOBB ETÜ Endüstriyel Tasarım Bölümü
Mimar Sinan Güzel Sanatlar Ünivesitesi Endüstri Ürünleri Tasarımı Bölümü
 ODTÜ Endüstri Ürünleri Tasarımı Bölümü
 İTÜ Endüstri Ürünleri Tasarımı Bölümü
 Anadolu Üniversitesi Endüstriyel Tasarım
 Gazi Üniversitesi Endüstri Ürünleri Tasarımı Bölümü
 Gazi Üniversitesi Sanat ve Tasarım Uygulama ve Araştırma Merkezi

Endüstriyel tasarım


Radivoj Bogosalić (Foča, ? - Dubrovnik, 1492. ili 1495.), hrvatski klesar iz Dubrovnika. Uz Leonarda Petrovića poznatiji kamenoklesar svog vremena u Dubrovniku. Pripada gotičko-renesansnoj školi, svojstvenok hrvatskom primorju.

Radio je u korčulanskim kamenolomima, nakon čega je u Dubrovniku vodio klesarsku radionicu.

Klesarski mu je rad vidljiv na brojnim vlastelinskim palačama i javnim građevinama. Radio je na palači Sorkočević 1455. godine. Dominikanski klaustar ima Bogosalićeve arkade. Na katedrali u Šibeniku radio s dubrovačkim majstorima Radonjom Grubačevićem i Nikolom Markovićem te s Jurjem Dalmatincem. Pomoganje Jurju Dalmatincu pridonijelo je njegovu stvarateljskom sazrijevanju. Palača Sandalja Hranića u Dubrovniku ima balkonate i balkoncete koje su radili Bogosalić i Jakov Radomanović, te Leonard Petrović, Petar Jakobović i Bartul Radivojević. Igor Fisković pripisuje Bogosaliću reljef Gospe sa Sinom na portalu Gospine crkve na Dančama. Radič Ostojić, Radivoj Bogosalić, Nikola Marković i Đurđe Vukojević – isklesali su arkadice, prozore, pilastre, rozete obvezavši se da će to sami prebaciti u Novi za crkvu sv. Stjepana, građenu po narudžbi Vlatka i Ivana Hercegovića, a uz potporu Dubrovčana. Na tom je mjestu bila poslije osmanskih osvajanja glavna turska džamija, a poslije oslobađanja od Turaka 1688. crkva sv. Jeronima.
Bogosalić i majstori Radonja Grubačević, Đuro Utišenović, Ratko Ivančić i Nikola Marković zidali su i klesali prozore pročelja gornje etaže Kneževa dvora prigodom obnove nakon 1463. godine. Radivoj Bogosalić i Nikola Marković klesali su 1469. bifore na Kneževu dvoru. Umjetnički su slične radovima kruga Jurja Dalmatinca: bujno lišće i glave muškaraca i žena na biforama.

Radivoj Bogosalić i Leonardo Petrović uz nadzornika Paskoja Miličevića izveli su kameni ukras na palači Velikog vijeća u Dubrovniku. Ostali su sačuvani kapiteli stupova kvadrifore, balkonske ograde, konzole monofore i dio skulpture.

Uvršten u Enciklopediju likovnih umjetnosti I te u Likovnu enciklopediju Jugoslavije.

Vidi
Brajko Bogosalić
Vukac Bogosalić

Izvori

Životopisi, Dubrovnik
Hrvatski klesari
Renesansa
Gotika
Hrvati u Bosni i Hercegovini
Životopisi, Foča

Radivoj Bogosalić


ෆෝක්ලන්ත අර්බුද සමයේදි, 1982 ක් වූ ජුනි මස හය වන දින බ්‍රිතාන්‍ය රාජකීය නාවික හමුදාවට අයත් කාණ්ඩ අoක 42 "ඩිස්ට්රොයෙර්" වර්ගයේ  HMS කාඩිෆ් යුද නෞකාව විසින් බ්‍රිතාන්‍ය යුද්ධ හමුදාවට අයත් කාණ්ඩ අoක "xx377" දරණ ගැසල් හෙලිකොප්ටර් යානය අත් වැරදීමකින් අවාසනාවන්ත ලෙස වෙඩි තබා බිම හෙලන ලද්දේ යානයේ සිටි ගුවන් නියමුවා ඇතුලු සිව් දෙනෙක් මරු මුවට පත් කරමිනි. කාඩිෆ් නෞකාව නිරීක්ශණ මෙහෙයුමක යෙදී සිටියදී මෙම ගුවන් යානය ෆෝක්ලන්ත දිවයින් අත්පත් කරගැනීමේ මෙහෙයුමෙහි නිරතව සිටි ආර්ජන්ටිනා හමුදාවට ගුවන් සැපයුම් ලබා දෙන C-130 හර්ක්යුලිස් වර්ගයේ සතුරු ගුවන් යානය කැ'යි වරදවා හදුනා ගැනීම මෙම සිද්ධියට හේතු වී තිබේ. ප්‍රථමයෙන් මෙය සතුරු ප්‍රහාරයක් යැයි හැදින් වුවද පසුව සිදු කල පරීක්ෂණ වලින් හෙලි වූයේ ගුවන් යානය කඩා වැටීමට හේතු වූයේ කාඩිෆ් මිසයිල් ප්‍රහාර බවයි.

ගොඩබිම් ප්‍රහාරක බල ඇණි සදහා අවශ්‍ය ආධාරක බලය ලබා දෙනු පිණිස HMS කාඩිෆ් නව්කාව ජුනි 5 වන දින රාත්‍රියේ ෆෝක්ලන්ත දූපත් වලට නැගෙනහිර දෙසින් නැන්ගුරම් ලා තිබිනි.එදින අළුයම සුපුරුදු පරිදි ගැසල් හෙලිකොප්ටරය නැගෙනහිර ෆෝක්ලන්ත දූපත් වල පිහිටුවා තිබූ බ්‍රිතාන්‍ය ගුවන් විදුලි සoඥා මද්යස්ථානය වෙත පුද්ගල හා භාණ්ඩ ප්‍රවාහනයේ යෙදී සිටි අතර අළුයම 2.00 වන විට ගුවන් යානාව කාඩිෆ් නව්කා රේඩාර් තිරයේ දිස් වුවද ගුවන් යානය ඇදී ආ වේගය සහ විලාශය කරණ කොට ගෙන එය සතුරු ගුවන් යනයක් යැයි අනුඅනුමාන කෙරිනි. එසැනින් ගුවන් යානා නාශක මිසයිල දෙකක් ඉලක්කය කරා නික්මිනි.උදැසන වන විට ගැසල් ගුවන් යානාවේ සුන්බුන් සහ මළසිරුරු සොයා ගැනුනු අතර එය සතුරු ප්‍රහාරයක් මගින් විනාශ වී ඇති බැව් අනුමාන කරන ලදි.එනමුත් පසුව සිදු කරන ලද සුන්බුන් පරීක්ෂාවෙදී ප්‍රහාරය සම්බන්දයෙන් කාඩිෆ් නව්කාව වෙත සැකය එල්ල වුවද,මේ සිද්දිය සිදුවී සිව් වසරක් ගතවනතුරුත් මෙ සම්බන්දයෙන් විදිමත් පරීක්ෂාවක් සිදු නොවූ බව වාර්තා වේ.

මේ සම්බන්දයෙන් බ්‍රිතාන්‍ය රාජකීය නාවික හමුදාවට නැගෙන චෝදනා වලට ප්‍රතිචාර දක්වමින් මහ බ්‍රිතාන්‍යයේ ආරක්ෂක අමාත්‍යන්ශය පවසා සිටියේ ස්වකීය පාර්ශවයන් තවදුරටත් පීඩාවට පත් කිරීම තමන්ගෙ අරමුණ නොවන නමුදු මෙම සිද්ධිය සම්බන්දයෙන් පරීක්ෂණ කටයුතු අත්හල නොමැති බවයි.

පසුබිම

1982 ක් වූ අප්‍රේල් මස 2 වන දින අර්බුදයට ලක්ව තිබූ මහ බ්‍රිතාන්‍ය සතුව පැවති ෆෝක්ලන්ත දූපත් ආශ්‍රිත මුහුදු කලාපය අසල්වාසි ආර්ජන්ටිනාව විසින් ආක්‍රමණය කරන ලදි. ප්‍රතිචාර වශයෙන් සැතපුම් 8000ක් ඈතින් පිහිටා තිබුනු මහ බ්‍රිතාන්‍යයේ සිට සෙබළු 28,000 ක ගෙන් සමන්විත නාවුක බලඇණියක් වහා පිටත් කර එවන ලදි. ජුනි මස වන විට ආර්ජන්ටිනා හමුදා පරාජය බාරගනිමින් යටත් වීමත් සමග සටන් මැඩපැවත් වුනු අතර දෙමසක් ඇතුලත ගොඩමිබ, මුහුදේ සහ ගුවනේ සිදු වූ සටන් වලින් දෙපාර්ශවයේම ජීවිත හානි 900ක් පමන සිදුවී ඇත.මැයි මස ආරම්භ වීමත් සමග නැගෙනහිර ෆෝක්ලන්ත දූපත් වල දකුනු දෙසට වන්නට පිහිටා ඇති සැන් කාලොස් ප්‍රදේශයට ගොඩ බට බ්‍රිතාන්‍ය හමුදා කන්ඩායම් ගොඩබිම් මාර්ග ඔස්සේ අගනගරය වන 'ස්ටැන්ලි' බලා ගමන් ඇරඹීය. මෙලෙස ගොඩබිම් මාර්ග ඔස්සේ ගමන් කරන හමුදා අනුඛන්ඩ වලට දිගින් දිගටම සැන් කලොස් වල සිට ආහාර සහ යුද උපකරණ සැපයුම් ගුවන් මගින් ලබාදීම සිදු විය.තවද ස්ටැන්ලි නගරය අත්පත් කරගෙන තිබූ ආර්ජන්ටිනා හමුදාවන්ට අරජන්ටිනාවේ සිට නොකඩවා යුද්ධය පැවති සමය පුරාවට C-130 හර්ක්‍යුලිස් යානා මගින් ගුවන් සැපයුම් ලබා දීම සිදු විය.මෙම සැපයුම් නවතාලීම න්වුක හමුදාවන්ට බාරදීමට තීරණය කෙරුනු අතර මෙම සැපයුම් නවතාලීමට විවිධාකාර ක්‍රියාමාර්ග ගනු ලැබීය.

සිදුවීම

මේ අතරතුරේදී 656 භටකන්ඩායමේ ගුවන් නියමු ස්ටාෆ් සාජන්ට් ක්‍රිස්ටෝපර් ග්‍රිෆින් හා ලාන්ස් කෝප්‍රල් සයිමන් කොක්ටන් වෙත් ඒ වන විට නිසි ලෙස ක්‍රියාත්මක නොවෙමින් පැවති 'ප්ලසන්ට් පීක්' ගුවන් විදුලි මධ්‍යස්ථානය වෙත ආහාර සහ සෙබළු රැගෙන පියාසර කරන ලෙස අණ ලැබී තිබුනි.මෙම ගුවන් විදුලි මධ්‍යස්ථානය ඊට පෙර දින එහි පිහිටුවනු ලැබූයේ ඩාවින් වල පිහිටා තිබෙන 5 වන බ්‍රිගේඩයේ මූලස්තානය සහ පැරශූට් රෙජිමේන්තුවේ 2 වන බලසේනාව අතර සන්නිවේදන කටයුතු සදහාය. පැහැදිලි අහස, සෞම්‍ය සඳ එලිය සහ සුලගේ වේගය(පැ.කිමී) යන සියල්ල රාත්‍රී පියාසැරිය සඳහා විශිෂ්ඨ වූ පරිසරයක් නිර්මාණය කර තිබින. ගූස්ග්‍රීන් ප්‍රදෙශයෙන් කාන්ඩ අන්ක 'xx337' දරණ ගැසල් යානයෙන් නික්මුනු ගුවන් කණ්ඩායම ඩාවින් මධ්‍යස්ථානයෙන් අවශ්‍ය ආහාර සහ උපකරණද ලබා ගන්න ලදි. තවද 205 සඥා භට කණ්ඩායමේ අණදෙන නිළධාරී මේජර් මයිකල් ෆෝජ් සහ ඔහුගේ තාක්ෂණික සහයක ස්ටාෆ් සාර්ජන් ජෝන් බේකර්ද ගමන සඳහා එක් වීය. ග්‍රිෆින් අත්දැකීම් බහුළ ගුවන් නියමුවෙක් වූ අතර ඩාර්වින් සිට ගුවන් විදුලි මධ්‍යස්ථානය වෙත විනාඩි 10 ක පියාසැරියක් ප්‍රමාණවත් වේ.

අළුයම 2.00 ට පමන කාඩිෆ් හි මෙහෙයුම් කුටියේ රේඩාර් තිරය මත නාවුකසැතපුම් 25ක් ඈතින් වන්නට XX377 වර්ගයේ අහස්යානයක් දිස්විය.ගුවන් යානයේද ' '(හතුරු හො මිතුරු පාර්ශව ) හඳුනා ගැනීමේ පදධතිය ක්‍රියා විරහිත කර දම තිබිනි. එනිසාම කිසිදු ලෙසකින් පණිවිඩ හුවමාරුවක් සිදු නොවූ බැවින් කාඩිෆ් නැවියන් විසින් මෙය හතුරු ගුවන් යානයක් යැයි අනුමාන කර ඇත.ගනණය කරන ලද වේගයන්ට අනුව මෙය අවි හා ආහර සැපයුමේ නිරතවන හර්ක්‍යුලිස් යානයක් හෝ FMA-IA 58 පුකාරා ගොඩබිම් ප්‍රහාරක ගුවන් යානයක් යැයි අනුමාන කෙරිනි.එ සමගම ක්‍රියාත්ම වුනු කාඩිෆ් ඈ සතු අති ප්‍රබල ගුවන් යාන නාශක ඩාට් මිසයිල ද්විත්වයක් මුදා හළේය. ඒ සමගම 5 වන හමුදා බ්‍රිගේඩය ගැසල් යානව සමග තිබූ රේඩියෝ සම්බන්දතාව ඇණ හිටි අතර යානාව පුපුරා යන හඞ හා ගිනිගෙන දැවී වැටෙන අයුරු ගුවන් විදුලි මධ්‍යස්ථානයේ සිටි සෙබළුන් නිරීක්ශනය කර ඇත.

මෙම ප්‍රහාරයත් සමගම ප්‍රදේශය තුල තවදුරටත් ආර්ජන්ටියානු ක්‍රියාකාරීත්වය පවතින බවට සැක පහල වුනු අතර ඒ නිසාම නේපාල සෙබළුන්ගෙන සමන්විත ගර්ක බළකායේ සහය ලබා ගැනීමට තීරණය කරන ලදි. තවද උදෑසන ක්‍රියාත්මක කරන ලද සුන්බුන් සහ මළ සිරුරු පරීක්ෂා වෙන් පසු එහි වගකීම කාඩිෆ් නව්කාව වෙත බැර වුනු අතර තවදුරටත් මෙවැනි අවාසනාවන්ත සිදුවීම් වැළකීම සඳහා  රියර් අද්මිරාල් සැන්ඩි වුඩ්වඩ් විසින් වහම ක්‍රියාත්මක වන පරිදි නැගෙනහිර ෆෝක්ලන්ත සීමාවේ සිට කි.මි. 200 ක සීමවෙ සහ අඩි6000ට පහල ගුවන් සීමාවේ ගමන් කරන හදුනා නොගත්(සතුරු පාර්ශවය යැයි නිශ්චිත කර නොගත්) ගුවන් යානා වලට බලපැවත් වෙන පරිදි ගුවන් යානා නාශක අවි පාලක නියෝගයක් නිකුත් කරන ලදි.

විමර්ශන කටයුතු

ප්‍රථමයෙන් මළසිරුරු ජේෂ්ඨ වෛද්‍ය නිළධාරී රිකී ජොලී විසින් පරීක්ෂාවට බඳුන් කෙරුනු අතර යානයේ සුන්බුන්ද වැඩිදුර පරීක්ෂාවට ලක්විය. එහෙත් යානය නිශ්චිත වශයෙනම කාඩිෆ් මිසයිල වලට ගොදුරු වූ බව තහවුරු කරගත හැකි නොවූයෙන් මේ සඳහා විශේෂ පරීක්ෂක කමිටුවක් පත් කිරීම අත්හිටවනු ලැබූ අතර 'ගැසල්' යානය ක්‍රියාන්විතයේදි අනතුරට පත් වූ බැව් වාර්තා කරන ලදි.මෙය ස්වකීය පාර්ශවයන් විසින් කරනු ලැබූ වෙඩි තැබීමක් නිසා සිදුවූ බව දැන ගැන්ම අනතුරට පත් වූවන්ගේ ඥාතීන්ගේ දුකට හේතුවන බැවින් එය හෙලීකිරීම සිදු නොකර සිටි බැව් පෙනේ. පසුකාලීනව ගුවන් යානවේ සුන්බුන් වැඩිදුර පරීක්ෂණ කටයුතු සදහා ෆාන්බරෝ වල පිහිටි රාජකීය ගුවන් යානා ආයතනය වෙත යවන ලදි.බ්‍රිතාන්‍ය ඩාට් මිසයිලකොපුවක් සුන්බුන් වලට යාර ගනනක් ඈතින් මුහුදු පතුලේ තිබී හමුවුනිද සුන්බුන් වල තිබී හමුවූ මිසයිල කොටස් බ්‍රිතාන්‍ය ඩාට් මිසයිලයක කොටස්ය යන්න විද්‍යාත්මක පරීක්ෂණ මගින් බැහැර කර තිබේ.ලාන්ස් කෝප්‍රල් කොක්ටන් ගේ මෘතදේහය එක්සත් රාජධානියට ගෙන ඒමෙන් පසුව 1982 දෙසැම්බරයේදී මෙම සිද්ධිය සම්බන්දයෙන් සදම්ටන් හිදී තවත් පරීක්ෂණයක් පවත්වන ලදි. මෙය ෆාන්බාරෝ පරීස්ක්ෂ්ණ තොරතුරු මත පදනම්ව සිදුකරන ලද අතර එම කාරණා අනුව පරීක්ෂකයන්ගේ මතය වූයේ සුන්බුන් වලින් සොයා ගත් යානය විනාශකලායැයි කියන මිසයිල එවකට සතුරන් සන්තකයේ පැවති ඒවා බවයි.

1985 නොවැම්බරය වන විට පරීක්ෂණයේ ප්‍රතිඵල නිකුත් වූ අතර පරීක්ෂණ කමිටුවේ අවසන් නිගමනය වූයේ සුන්බුන් අතර තිබී සොයගත් මිසයිල කැබලි වල අයිතිය තහවුරු කිරීමට සාක්ෂි නොමැති බවයි. 1986 ජූලි මාසයේදි බ්‍රිතාන්‍යයේ සන්නද්ධ බළකාය සඳහා වන අමාත්‍ය0ශ ප්‍රධානී ජෝන් ස්ටැන්ලි මේ සම්බන්දයෙන් තමා පාර්ලිමේන්තුවේදී කල පිළිතුරු සැපයීම හෙළි කරන ලදි. අවසානයේදී 1986 ඔක්තෝම්බර් මස කොක්ටන්ගේ මව් පාර්ශවයේ සහ යුධ විරෝධී දේශපාලකයකු වන ටෑම් ඩැල්යල් ගේ බළකිරීම් මත මෙම සිද්ධිය සම්බන්ධයෙන් සොයා බැලීමට නිළ කමිටුවක් පත් කරන ලදි.

තීරණයක් ලබා දීමට කමිටුවට මාසයක කාලයක් ගත විය.ඉතිහාසාඥයකු වන හ්‍යුග් බයිකෙනෝ පැහදිලි කරන පරිදි මෙය ස්වකීය පාර්ශ්වය විසින් කල ප්‍රහාරයක් බව පිළිගැනීමටත් සිව් වසරක් ගතවුනි. ඔහුට අනුව මෙය ආරක්ෂක අමාත්‍යන්ශයේ දුර්වල තාවය නිසා හෝ සිතාමතාම සිද්ධිය යටපත් කිරීමට ගත් උත්සහයක් නිසා සිදුවී ඇත. කමිටුව මගින් සොයා ගත් කරුනු හෙලිදරව් වීම ආරක්ෂක කටයුතු වලට ඍජුවම බලපෑම් ඇති කලහැකි මුත් "නිදහස් තොරතුරු පනත" යටතේ මහජනතාවට හෙලි කරනලදි.පරීෂක කමිටුවේ නිරීක්ශනයන්ට අනුව සම්මත මෙහෙයුම්  ක්‍රියාපටිපාටියන්ට අනුකූලව හෙලිකොප්ටර මෙහෙයුම සිදු කරන ලදේ තම බ්‍රිගේඩයට අයත් ප්‍රදේශයන් තුල වන බැවින් සහ බ්‍රිගේඩයේ කටයුතු සඳහා බැවින් ඒ සම්බන්ධයෙන් 5 වන බ්‍රිගේඩය වෙනත් කිසිම ආරක්ෂක අන්ශයකට දැනුම් දිය යුතු නොවන බවයි. ගැසල් යානයේ IFF රේඩාර් යන්ත්‍රයක් සවි කර තිබුනද එය ක්‍රියා විරහිත කර දමා තිබුනි.එය ක්‍රියාවේ යෙදුනා නම් ගැසල් යානය කාඩිෆ් ප්‍රහාරයන්ට ගොදුරු නොවීමට ඉඩ තිබුනේද යන සැකය මෙහිදී මතුවන බව පරීක්ෂක කමිටුවේ මතය වේ.එ වන විටද සියලුම ගැසල් යානා වලට පාහේ රේඩාර් යන්ත්‍ර සවි කර තිබුනද ඒවා ක්‍රියා විරහිත කර තබන්නට අණ දී තිබුනේ එ මගින් රැපියර් ගුවන් යානා නාශක මිසයිලපද්ධතියට බාධා සිදුවන බැවිනි. මුහුදේ සිට ගුවන් ඉලක්ක ගැනීම සම්බන්දයෙන් රාජකීය නාවුක හමුදාවට අති හැකියාව කේන්ද්‍ර කර ගනිමින් ගෙතුනු දුර්මත ඔවුන් ගෙන් එල්ල විය හැකි ප්‍රහාර  යුධ හමුදාව විසින් නොසලකා හැරීමට හෙතු වීය. පරීක්ෂ්ණය අවසන් කරමින් කමිටුව ප්‍රකාශ කර සිටියේ මෙය සන්නිවේදන්යේ දුර්වලතා හේතුකරගනිමින් ඇති වූ අවාසනාවන්ත සිදුවීමක් බවයි. තවද කිසිදු පාර්ශවයක් මත හෝ තනි පුද්ගලයෙක් මත වරද පැටවිය නොහැකි බවද ප්‍රකාශ වීය.

බලපෑම

මෙම සිදුවීමත් සමගම මිසයිල පද්ධති නාශක ගුවන් යානා ප්‍රමුඛ ගුවන් යානා පෙරටු කොටගත් යුද්ධයක් ඇදී ගියේය. තවද පරීක්ෂක කමිටුව මගින් දන්වා සිටි අයුරින් (වෙනත් හමුදාවන්ගෙ මිසයිල බළය අවතක්සේරු නොකර ) කලාපීය නාවික යුධ බළය සහ නාවික වෙඩි බළය නැන්වීමටත් වෙනත් හමුදාවන්ගෙ ක්‍රියාකරීත්වය ගැන සැලකිල්ලෙන් පසු වීමටත් තීරණය විනි.1980 දශකය පුරාවට බ්‍රිතාන්‍ය ආණ්ඩුව ඕමානය සහ ස්කොට්ලන්තය වැනි රටවල් සමග ඒකාබද්ධ යුධ පුහුණු සැසි පැවත්වීම සම්බන්ධයෙන් අවධානය යොමු කළේය.සියලුම යුධ හමුදා, නාවික හමුදා සහ ගුවන් හමුදා ගුවන් යානවලට 'IFF' රේඩාර් පද්ධති සවි කරන ලදි. තවද IFF රේඩාර් පද්ධතිය ආශිතව පැවති ගැටලු සියල්ල සාර්තකව නිමා විය.තවද වෙඩි බලය ලබා දීමට සිටින නැවියන්ගේ කාර්‍යභාරය ගුවන් හමුදාව සමග එක්ව කරන සටනකදී, ඉන් පසුව අවශ්‍ය අර්ථ දැක්වීමක් ලබා දීම දක්වා උසස් කිරීමට පරීක්ෂක කමිටුවේ අනුමැතිය සහ නිර්දේශනය ලබා ගන්නා ලදි.

1982 බ්‍රිතාන්‍ය යුද්ධ හමුදා ගැසල් හෙලිකොප්ටරය වෙත අනවේක්ෂි වෙඩිතැබීමේ සිද්ධිය


Le temple de Quanhua (en mandarin : ) est un temple taoïste dédié à l'Empereur de jade, situé au nord de Taïwan sur la montagne sacrée du Shitoushan (ou « montagne du Lion »), dans le . Construit en 1897, c'est le plus ancien sanctuaire du Shitoushan.

Histoire et situation
La montagne du Shitoushan (aussi appelée « montagne du Lion »), située au nord de l'île de Taïwan, devient sacrée vers 1895, à l'époque de la colonisation japonaise. Le temple taoïste de Quanhua est alors le premier sanctuaire à y être construit en 1897. Il est dédié à l'Empereur de jade, dieu régissant le Ciel et les autres dieux. Ce temple reste le seul sanctuaire taoïste construit sur le Shitoushan.

Il est plus tard accolé au temple bouddhiste de Futian, construit en 1915.

Aspect
Le temple de Quanhua est incrusté dans la montagne même : son hall principal est ainsi construit autour d'une grotte naturelle en grès. Inspiré de l'architecture classique chinoise, sa toiture de tuiles rouge vif est ornée de plusieurs figures tels des dragons, des phénix, des qilin ou des batailles mythologiques (tsien-nien).

Galerie

Références

Temple taoïste
Temple à Taïwan
Architecture du XIXe siècle à Taïwan
Édifice construit en 1897

Temple de Quanhua


Sylvia Hoffman (née le  à Philadelphie) est une bobeuse américaine. En tant que freineuse, elle est médaillée de bronze olympique en 2022.

Biographie

Palmarès

Jeux olympiques
  : médaillée  de bronze  en bob à deux aux Jeux olympiques d'hiver de 2022 à Pékin .

Coupe du monde
 108 podiums  :
 en bob à 2 : 1' victoire, 1 deuxième place et 5 troisièmes places.

Détails des victoires en Coupe du monde

Références

Liens externes

Bobeuse américaine
Naissance en juin 1989
Naissance à Philadelphie
Bobeuse aux Jeux olympiques d'hiver de 2022
Médaillée aux Jeux olympiques d'hiver de 2022
Médaillée de bronze olympique américaine

Sylvia Hoffman


Aguti, Dasyproctidae familyasından Dasyprocta cinsini oluşturan, kemirici türlerin ortak adı.

Aguti cinsi üyeleri, 64 cm kadar uzunlukta, kısa kuyruklu (10–35 mm), 3 kg ağırlığında, kobay iriliğinde kemirici hayvanlardır. Kaba parlak derileri soluk turuncu renginden siyaha yakın lekeli kahverengine kadar çeşitli renklerde olabilir. Karın bölümleriyse beyazımsıdır. Ön ayakları beş kıvrık tırnaklıdır; arka ayaklarında daha kalın üç tırnak vardır.

Agutiler, Meksika'nın güneyinden Brezilya'nın güneyine kadar uzanan alanda, ormanlar içindeki bataklıklarda, çalılık alanlarda yaşar, topraklar, meyveler, kabuklu meyveler ve bitki kökleriyle beslenirler. Dişiler, toprağa kazdıkları yuvalarda, iki-dört yavru doğururlar.

Türleri

 Dasyprocta azarae – Azara agutisi
 Dasyprocta coibae – Coiba agutisi
 Dasyprocta cristata – Tepeli aguti
 Dasyprocta fuliginosa – Kara aguti
 Dasyprocta guamara – Orinoco agutisi
 Dasyprocta kalinowskii – Kalinowski agutisi
 Dasyprocta leporina – Brezilya agutisi
 Dasyprocta mexicana – Meksika agutisi
 Dasyprocta prymnolopha – Kara sağrılı aguti
 Dasyprocta punctata – Orta Amerika agutisi
 Dasyprocta ruatanica – Roatán agutisi

Kitap

Dış bağlantılar

Dasyproctidae
Kemiriciler cinsleri

Aguti


La prostitution au Laos est considérée comme une activité criminelle et peut faire l'objet de poursuites sévères. La prostitution y est beaucoup moins fréquente que dans la Thaïlande voisine. Les activités de prostitution se déroulent principalement dans les bars et clubs de la ville, bien que la prostitution de rue ait lieu aussi. La visibilité de la prostitution au Laos contraste avec l'illégalité de la pratique. En 2016, l'ONUSIDA estime qu'il y a 13 400 prostituées dans le pays.

La plupart des prostituées au Laos sont issues de familles rurales pauvres laotiennes et des minorités ethniques du pays. En plus de cela, il existe de nombreuses prostituées au Laos en provenance de Chine et du Vietnam, tandis que certaines femmes laotiennes se rendent en Thaïlande pour travailler comme travailleuses du sexe. Le Laos a été identifié comme un pays d'origine pour les femmes et les filles victimes de la traite à des fins d'exploitation sexuelle commerciale en Thaïlande.

De nombreuses travailleuses du sexe au Laos sont exposées à un risque élevé d'infections sexuellement transmissibles (IST) et de maladies. Elles ont souvent un accès limité au traitement et aux services en raison de la sensibilité culturelle concernant la sexualité et les relations sexuelles avant le mariage.

Histoire
La création du protectorat français du Laos en 1893 a entraîné l'arrivée de fonctionnaires français qui ont pris des « épouses locales » en poste dans le pays. La prostitution a augmenté pendant la première guerre d'Indochine et la guerre du Viêt Nam en raison de la présence de troupes étrangères au Laos. A cette époque, des prostituées venaient de Thaïlande pour travailler dans les boîtes de nuit et les bars de la capitale Vientiane. Au cours des années 1960 et 1970, l'implication du pays dans la guerre du Vietnam a conduit Vientiane à devenir célèbre pour ses maisons closes et ses bars. Dès les années 1950, la prostitution a été découragée par le gouvernement laotien et décrite comme un mal social. Lorsque la République démocratique populaire laotienne a été créée en 1975, la prostitution a été criminalisée. Les maisons closes ont été interdites par la loi et ont disparu du pays. Les prostituées ont d'abord été internées dans des camps de réhabilitation appelés don nang (« île aux femmes »), bien que cette pratique ait été abandonnée par la suite. Dans les années 1990, le tourisme et les boîtes de nuit sont revenus au pays et avec eux la prostitution a repris.

Causes
La pauvreté au Laos est une cause de l'augmentation de la prostitution dans le pays, l'industrie du sexe de la Thaïlande voisine attirant des travailleuses du sexe du Laos. Des recherches publiées en 2012 ont indiqué que les travailleuses du sexe considéraient la profession comme « une source de revenus facile et bonne par rapport à d'autres emplois ». Ils ont également déclaré qu'il avait l'avantage de « convenir à une personne peu instruite, car travailler dans un bar ne nécessite pas de formation ou de compétences formelles et s'apprend rapidement ».

Lieux concernés
Les maisons closes sont interdites par la loi du Laos. Les travailleuses du sexe au Laos sont souvent employées comme hôtesses dans des lieux de divertissement, tels que les bars à bière, les « drinkshops », les bars karaoké, les discothèques, les maisons d'hôtes et les restaurants. Ils servent de la bière et des collations et assurent la conversation ainsi que la vente de sexe. Les proxénètes sont parfois utilisés pour trouver des clients. Les services sexuels sont fournis dans des maisons d'hôtes, des hôtels ou dans la chambre du client, qui sont généralement rattachés à des lieux de divertissement. Sinon, ils ont tendance à avoir lieu dans des régions éloignées. La zone économique spéciale du Triangle d'or du pays dans la province de Bokeo a été qualifiée de « Mecque du jeu, de la prostitution et du commerce illicite ».

Les Khmu
En 2011, l'évolution des conditions socio-économiques dans les zones rurales du Laos avait fait en sorte que les femmes laotiennes de la minorité ethnique Khmu devenaient prédominantes au bas de l'échelle de l'industrie du sexe laotienne. Les Khmu sont un groupe ethnique minoritaire qui réside principalement dans les zones isolées et montagneuses de la région du Haut Mékong au Laos. Ils constituent le deuxième groupe ethnique en importance après les Laotiens des plaines et représentent plus de 10 pour cent des 6,2 millions d'habitants. Il y a un nombre important de femmes Khmu dans le nord du Laos qui sont impliquées dans l'industrie du sexe. Beaucoup de ces femmes quittent volontairement leurs villages en raison des très mauvaises conditions de vie qui y règnent. Les femmes khmu se déplacent principalement vers les zones frontalières autour du haut Mékong où il y a plus d'infrastructures, notamment des bars, des restaurants et des casinos. En outre, « les travailleuses du sexe chinoises dans les casinos et les lieux de prostitution locaux accueillent de plus en plus de travailleurs et de joueurs itinérants. Pendant ce temps, en guise de clin d'œil à l'aide au développement promise, les gérants de casinos chinois font la promotion du « tourisme ethnique » en soutenant des concours de beauté dans les villages voisins ».

Santé sexuelle
Les recherches menées sur les travailleuses du sexe publiées en 2011 ont indiqué que si 99 pour cent d'entre elles ont déclaré utiliser des préservatifs, 26 pour cent avaient eu un avortement. Parmi celles qui avaient été enceintes au cours des six derniers mois, 89,4 % avaient subi un avortement. Les avortements au Laos sont non seulement illégaux, mais sont également généralement pratiqués dans des conditions dangereuses par des praticiens non formés. En 2016, seulement 42 pour cent de toutes les naissances ont été assistées par des professionnels de la santé qualifiés. En 2004, les taux d'infection de chlamydia et de gonorrhée étaient de 33 et 18 pour cent. Le gouvernement du Laos a mis en œuvre un plan stratégique et d'action national en 2005, visant à élargir l'accès universel au traitement, au soutien et aux soins. Les principaux groupes cibles comprenaient les travailleuses du sexe, les populations mobiles et les toxicomanes. Cependant, le plan n'a pas eu beaucoup d'impact en raison de la qualité des services STI relativement limitée au Laos.

Problèmes culturels
L'accès à l'information et au traitement concernant le SIDA/VIH/IST reste limité au Laos en raison d'une culture conservatrice et d'une sensibilité particulière envers la sexualité. De nombreuses personnes ont déclaré craindre d'aller dans des établissements de santé pour se faire soigner en raison de la discrimination sociale concernant les relations sexuelles avant le mariage et des « attitudes négatives des cliniciens envers la « maladie sale » ». Il existe un manque général de connaissances au Laos concernant les IST. Les principales sources d'information sont la radio et la télévision. Cependant, l'accès à l'information sur la santé est difficile dans les zones rurales. Une étude a suggéré que les fournisseurs d'informations et de fournitures contraceptives sont influencés par les normes laotiennes, qui désapprouvent les relations sexuelles avant le mariage et stigmatisent les femmes qui recherchent des services de contraception.

VIH/SIDA
En 2004, entre 0,8 pour cent et 4,2 pour cent des travailleuses du sexe au Laos étaient, selon les estimations, infectées par le VIH/SIDA. En 2015, la prévalence du VIH pour la population totale du Laos était de 0,2 pour cent avec 1096 nouvelles infections et 128 décès liés au sida. En 2016, environ 4 900 femmes âgées de 15 ans et plus vivaient avec le VIH.

Trafic sexuel
Le Laos est un pays d'origine et, dans une moindre mesure, de transit et de destination pour les femmes et les enfants victimes de trafic sexuel. Les victimes du trafic au Laos, surtout dans la région sud du pays, sont souvent des migrants à la recherche d'opportunités à l'étranger, qui sont confrontés à l'exploitation sexuelles dans les pays de destinations, souvent en Thaïlande, mais aussi au Vietnam, en Malaisie, en Chine, à Taïwan, ou encore au Japon. Certains migrent avec l'aide de passeurs facturant des frais, tandis que d'autres se déplacent indépendamment à travers les 23 postes frontaliers officiels du Laos en utilisant des documents de voyage valides. Les trafiquants profitent de cette migration et du mouvement constant de la population à travers les 50 postes frontaliers officieux et peu surveillés du pays, pour faciliter le trafic d'individus dans les pays voisins. Les trafiquants dans les communautés rurales attirent souvent des connaissances et des parents avec de fausses promesses d'opportunités de travail légitimes dans les pays voisins, puis les font basculer dans le trafic sexuel.

Un grand nombre de victimes, en particulier des femmes et des filles, sont exploitées dans l'industrie du sexe en Thaïlande. Un certain nombre de femmes et de filles du Laos sont vendues comme épouses en Chine et soumises au trafic sexuel. Certains responsables locaux auraient contribué à la traite en acceptant des paiements pour faciliter l'immigration des filles en Chine.

Le Laos est un pays de transit pour certaines femmes et filles vietnamiennes et chinoises qui sont soumises au trafic sexuel dans les pays voisins, en particulier la Thaïlande. Les femmes et les filles chinoises sont également victimes de trafic sexuel au Laos.

Le Département d'État des États-Unis par le biais de son Bureau de surveillance et de lutte contre la traite des personnes classe le Laos en tant que pays de 'niveau 3' dans son Rapport sur le trafic des personnes.

Références

Société laotienne
Pages avec des traductions non relues
Laos

Prostitution au Laos


José Heriberto Izquierdo Mena (født 7. juli 1992 i Pereira, Colombia), er en colombiansk fodboldspiller (venstre wing). Han spiller for Brighton i den engelske Premier League.

På klubplan har Izquierdo tidligere repræsenteret blandt andet belgiske Club Brugge samt klubber i den colombianske liga.

Landshold
Izquierdo står (pr. juni 2018) noteret for fem kampe og én scoring for Colombias landshold. Han repræsenterede sit land ved VM 2018 i Rusland, og var også med et særligt OL-landshold med ved OL 2016 i Rio de Janeiro.

Referencer

Eksterne henvisninger

Fodboldspillere fra Colombia
Deltagere ved verdensmesterskabet i fodbold 2018
Fodboldspillere fra Club Brugge
Fodboldspillere fra Brighton & Hove Albion F.C.

José Izquierdo


ධර්මසේන පතිරාජ විසින් අධ්‍යක්ෂණය කෙරුණු, 1980 වර්ෂයේ දී නිකුත් වූ සිංහල චිත්‍රපටියකි. මෙහි තිර රචනය අජිත් තිලකසේන විසිනි.

රංගනය
විජය කුමාරණතුංග - චන්දරේ
ඉන්දිරා අබේසේන - ස්වර්ණා
වසන්ති චතුරානි - මධු
සුනේත්‍රා සරච්චන්ද්‍ර
සුනිලා අබේසේකර
රත්නාවලී කැකුණවෙල
චන්ද්‍රා කළුආරච්චි
රත්මලී ගුණසේකර
ඇස්. එච්. ජෝතිපාල
එම්. එස්. ප්‍රේමචන්ද්‍ර
එච්. බී. ජයසේකර
බර්ටි තෙන්නකෝන්
ආනන්ද බස්නායක
ඩබ්ලිව්. ජයසිරි
ඊබට් විජේසිංහ
ලයනල් විජේසිංහ
ආශා සේපාලිකා
චිත්‍රා වාකිෂ්ට
ඇංජලා සෙනෙවිරත්න
ලසන්ත ජයසිංහ
නන්දන විජේසේකර
සුරංග ෆොන්සේකා
මකී හසන්
වේලයියා

ආරාධිත රංගනය
විමල් කුමාර් ද කොස්තා
රූබි ද මෙල්
දයා තෙන්නකෝන්
සෝමසිරි දෙහිපිටිය
ගාමිණී ගනේගොඩ
ජෝ අබේවික්‍රම
වින්සන්ට් වාස්
දෙනවක හාමිනේ

ගීත
අහසේ මැව්නත් – ටී.එම්. ජයරත්න, අයිවෝ ඩෙනිස්, සුනිලා අබේසේකර – පද රචනය - ධර්මසේන පතිරාජ
පාවෙලා යන පාර වටේ – විජය කුමාරණතුංග, සුභාෂිණී
හා හා ඇසීයන් මායා රුං රුං ගී - සමුහ ගීතයකි – පද රචනය – අජන්තා රණසිංහ

නිෂ්පාදනය
කැමරා සහාය – ජයනාත් ගුණවර්ධන, සුමින්ද වීරසිංහ, ගිහාන් සෙනෙවිරත්න
සහාය අධ්‍යක්ෂණය – ඩබ්ලිව්. ජයසිරි, කපිල කුමාර කාලිංග
නිෂ්පාදන විධායක – තිලක් ගොඩමාන්න
නිෂ්පාදන සැලැස්ම – ආනන්ද බස්නායක
නිෂ්පාදන කළමනාකාරිත්වය – බන්දුල බස්නායක, ආර්. නිමල් ප්‍රේමසිරි
සංස්කරණ සහාය - ගාමිණී ජයමාන්න
කලා අධ්‍යක්ෂණය - සරච්චන්ද්‍ර සමරක්කොඩි
වේශ නිරූපණය - ඊබට් විජේසිංහ, රංජිත් මතඟවීර
ශබ්ද පරිපාලනය හා සංයෝජනය - ජෝර්ජ් මනතුංග (රාජ්‍ය චිත්‍රපට සංස්ථා චිත්‍රාගාරය)
රසායනාගාර පාලක – ඇස්. තිරනාවුකරසු(විජය චිත්‍රාගාරය – හැඳල)
නිශ්චල ඡායාරූප – නිමල් ලියනගේ
ඇඳුම් නිර්මාණ - ඩ්‍රෙස් සෙන්ස්

ප්‍රදර්ශනය
රිට්ස්, අශෝකා, රොක්සි ඇතුළු 3 වන මණ්ඩලයේ සිනමා ශාලා 15 කදී ඇරැඹීය.

පාර දිගේ


Daiki Deoka (født 16. august 1994) er en japansk fodboldspiller, som spiller for den japanske fodboldklub Thespakusatsu Gunma.

Referencer

Eksterne henvisninger

Fodboldspillere fra Japan

Daiki Deoka


Libertarijanska stranka je treća po veličini američka politička stranka koja kroz svoje političko djelovanje zagovara osobne slobode, neintervencionizam, laissez faire kapitalizam te smanjenje veličine državnog aprarata, odnosno smanjenje opsega propisa i državnih regulacija. Osnovana je 11. prosinca 1971. godine u gradu Colorado Springs koji se nalazi u američkoj državi Colorado. Gary Johnson, stranački kandidat za američke predsjedničke izbore 2012. i 2016. godine stranku opisuje kao kulturno liberalniju od Demokratske stranke, odnosno fiskalno konzervativniju nego Republikanska stranka.

Stranka se zalaže za smanjenje oporezivanja, ukidanje američke porezne administracije, smanjenje državnog duga, omogućavanje dobrovoljnog napuštanja socijalnog osiguranja za sve građane te ukidanje državne socijalne pomoći koja bi se u potpunosti zamijenila privatnim karitativnim fondovima, odnosno donacijama.

Stranka se također zalaže za ukidanje zabrane konzumacije ilegalnih droga, reformu kaznenog zakonodavstva, potporu istospolnim brakovima, ukidanje smrtne kazne, potporu i zaštitu prava na posjedovanje oružja, smanjenje starosnog uvjeta za konzumaciju alkohola sa sadašnjih 21 na 18 godina života i dr.

Izvori

Američke političke stranke

Libertarijanska stranka (SAD)


NGC 7466 je spiralna galaktika u zviježđu Pegazu.

Izvori

Vanjske poveznice

  Hartmut Frommert: Revidirani Novi opći katalog
  Izvangalaktička baza podataka NASA-e i IPAC-a
  Astronomska baza podataka SIMBAD
   VizieR
 DSS-ova slika NGC 7466
  Auke Slotegraaf: NGC 7466 Deep Sky Observer's Companion
  NGC 7466 DSO-tražilica
  Courtney Seligman: Objekti Novog općeg kataloga: NGC 7450 - 7499

7466

NGC 7466


Johan Christian "Faktorin" Djurhuus (født 10. april 1834 i Tórshavn, død 17. juni 1918 i Klaksvík) var en færøsk købmand og politiker. Han tog handelsuddannelse i Danmark, og var senere købmand i Klaksvík. Djurhuus var kommunalbestyremedlem i Klaksvíkar kommuna i flere år, og indvalgt i Lagtinget fra Norðoyar 1885–1897.

Han var bror til Andreas Djurhuus og Hans Olaus Djurhuus.

Referencer
 Løgtingið 150 – Hátíðarrit, bind 2 (2002), s. 273. (PDF )

Lagtingsmedlemmer fra Færøerne
Personer fra Thorshavn
Kommunalbestyrelsesmedlemmer fra Færøerne
Købmænd fra Færøerne

Johan Christian Djurhuus


هاني العجيزي (18 يناير 1985) هو لاعب كرة قدم مصري معتزل، اجاد اللعب في مركز الهجوم .
في 5 يوليو 2019 أعلن اعتزاله كرة القدم.

إحصائيات مشاركاته
''آخر تحديث في 19 يوليو 2018

مع الأندية

روابط خارجية

مراجع

لاعبو كرة قدم رجالية مغتربون في السعودية
لاعبو كرة قدم رجالية مصريون
مهاجمو كرة قدم رجالية
أشخاص على قيد الحياة
أشخاص من محافظة دمياط
رياضيون مصريون مغتربون في السعودية
لاعبو الاتحاد السكندري
لاعبو الدوري المصري الممتاز
لاعبو النادي الأهلي (مصر)
لاعبو دوري الدرجة الثانية السعودي
لاعبو كرة قدم مصريون
لاعبو كرة قدم مغتربون في السعودية
لاعبو كرة قدم من محافظة دمياط
لاعبو نادي الإنتاج الحربي
لاعبو نادي الرجاء (مصر)
لاعبو نادي الزمالك
لاعبو نادي المزاحمية
لاعبو نادي بلدية المحلة
لاعبو نادي سموحة
مواليد 1405 هـ
مواليد 1985

هاني العجيزي