පිහිටීම
කොළඹ සිට කැලණිය, මල්වාන, දෙකටන හරහා කිරිඳිවැල මාර්ගයේ පුටුපාගල මංසන්දිය පසු කොට කිලෝමීටර්යක් (සැකපුම් 0.6 ක්) යනවිට හමුවන පැපෙ‍ාල්ගස්දෙනිය හන්දියෙන් දකුණට හැරී කිලෝමීටර් දෙකක් (සැකපුම් 1.25 ක්) මග ගෙවා මෙම විහාරස්ථානයට පැමිණිය හැකිය. එසේ නොමැතිනම් කොළඹ අවිස්සාවේල්ල පරණ පාරේ හංවැල්ලෙන් හැරී පූගොඩ හරහා කිරිඳිවැල මාර්ගයේ කිලෝමීටර් 6 ක් (සැතපුම් 3.72 ක්) ගිය පසු වම් අතට ඇති ගල්පොතුගොඩ මාර්ගයේ කිලෝමීටර් 3.5 ක් (සැතපුම් 2.2 ක්) යනවිට මෙම විහාරය හමුවේ.

පරිපාලන කොට්ඨාශ
වර්තමාන පරිපාලන කොට්ඨාශ බෙදීම අනුව බස්නාහිර පළාතේ, ගම්පහ දිස්ත්‍රික්කයේ, දොම්පෙ ප්‍රාදේශීය ලේකම් කොට්ඨාශයේ, පහල ලුණුගම ග්‍රාම නිලධාරී කොට්ඨාශයේ හෙවත් පුරාණ කෙ‍ාට්ඨාශ බෙදීමට අනුව ගම්පහ දිසාවේ, සියනෑ කෝරළයේ, ගඟබඩ පත්තුවේ පිහිටි ඓතිහාසික ලුණුගම ග්‍රාමයේ, දකුණු මායිමේ මෙම සිරි පැරකුම්බා රාජමහා විහාරය පිහිටා ඇත.

බස්නාහිර - ගිණිකොණ දිසානුගතව කිලෝමීටරයක් (සැකපුම් 0.6 ක්) පමණ දුරකට විහිදෙන මීටර විසිපහක් ( අඩි 80 ක්) පමණ උස ගල් තලාවකට මායිම්ව පිහිටි මෙම මනරම් ලුණුගම ගම් පියසට උතුරු දෙසින් මණ්ඩාවලද, ඊසාන දෙසින් පැල්පිට හා අනුරාගොඩද, නැගෙනහිර දෙසින් කුමාරිමුල්ල හා පූගොඩද, ගිණිකොණ දෙසින් ගල්පොතුගොඩ හා කපුගොඩද, දකුණු දෙසින් වානළුවාව හා ඉන්දොලමුල්ලද, නිරිත දෙසින් පැලහැලද, බටහිර දෙසින් පුටුපාගලද, වයඹ දෙසින් කෑරගලද පිහිටා ඇත.

භූගෝලීය පිහිටීම
උතුරු අක්ෂාංශ 060 55' හා බටහිර දේශාංශ 800 05' හි ද මුහුදු මට්ටමේ සිට මීටර් 60 ක් (අඩි 200 ක්) පමණ උසකින් ද ලුණුගම සිරි පැරකුම්බා රාජමහා විහාරය පිහිටා ඇත.

ඉතිහාසය

ලිඛිත ඉතිහාසය
මහාවංශයට අනුව බුද්ධ පරිනිර්වාණයෙන් වර්ෂ 1953 (සද්ධර්මරතනාකරයට අනුව 1958) කට පසුව එනම් ක්‍රිස්තු වර්ෂ 1410 (සද්ධර්මරතනාකරයට අනුව 1415) දී කෝට්ටේ රජවූ ශ්‍රී පරක්‍රමබාහු හෙවත් සිරි පැරකුම්බා හෙවත් හයවන පරාක්‍රමබාහු රජතුමා, ලුණුගම ලෙන් විහාරයක් කරවූ බව ඔහුගේ රාජ්‍ය වර්ෂයෙන් හත්වැන්නෙහි එනම් ක්‍රිස්තු වර්ෂ 1417 (සද්ධර්මරතනාකරයට අනුව 1422 විය හැකිය) දී ඔහුගේම අනුමැතියෙන්, පූජ්‍යපාද ධම්මදින්නාචාර්යය විමලකීර්ති හිමියන් විසින් රචනාකරන ලද 'සද්ධම්මරතනාකරය' නම් ග්‍රන්ථයේ සඳහන් වේ.
                            . (සද්ධම්මරතනාකරය, ධර්මකීර්ති, කේ. ඇල්., 1912, විඥාපනය ii සහ මහා වංශය, වීරසේකර, ගුණපාල, 1955, පරි 91,583)

"....... අප බුදුන් පිරිනිවී එක්වාදහස් අටපනස් වනු පොසොන් මසට ලක් සසුන් පිහිටි එක්වා හත්සිය දෙවිසි අවුරුද්දක් පිරුණේය.
එකල්හි ශාක්‍ය කුල පරම්පරානුගත අමිත ශ්‍රී වික්‍රමාන්විත පරාක්‍රමබාහු නම් මහරජතෙම ශ්‍රී ලංකද්වීපයෙහි රාජශ්‍රීයට පැමිණියේය. ................ ශ්‍රී පරාක්‍රමබාහු මහරජතෙම ......................... කුසලට ආකර වූ ත්‍රිවිධරත්නය හස්තප්‍රප්තකොටගෙන දන්තධාතූන් වහන්සේට තුන්මාල් ප්‍රාසාදයක් හා මහත් මණ්ඩපයක් කරවා රන්කොත් පළඳවමින් ...................... ,
....................... සමන්ත කූට පර්වතයෙහි ජින වර චරණ ලාංඤඡනය නමස්කාර කරනු පිණිස යන එන්නවුන් අන්තරාමාර්ග කාන්තරයෙහි යාත්‍රාසනාදීන් විඳගන්නා ව්‍යසන අසා අම්බලමක් එතැන්හි කරවා .................... සපරගමු විහාරගෙයි ඔත්පිළිමගෙය මුල්පිස කරවා, තවද කැලණි විහාරයේ මහා චෛත්‍ය සුන්බුන් තැන් ප්‍රකෘතිවත් කොට ........................... අභිනවද ගම්බිම් පුදමින් විහාර දේවාලයන් වර්ධනය කොට, තවද පැපිලියානෙහි .ලෙන විහරය
........................... ස්වකීය මාතා නාමයෙන් අමුතු පිරිවෙනක් අස්වා උවමනා කප්පිය පරිෂ්කාර පනවා නිරන්තරයෙන් සංඝයා වහන්සේ වස්වා කුල වර්ධනය කෙරෙමින්,
තවද ලුණුගම ප්‍රාහ්භාරාන්තරයෙහි දිග දස රියන් පුළුල සරියන් පිළිම ගෙයක් කරවා බෝ මැඩ වජ්‍රාසනාරූඩව දිවසෙනග පිරිවරා බුදුවන්නට වැඩ උන්නාක් මෙන් වඩු දෙරියන් උස වැඩ උන් පිළිමයක් කරවා එසේම සිටි පිළිම දෙදෙනෙකුත් වහන්සේ හා නාථ මෛත්‍රිය රූප පිහිටුවා විහාර තත්‍රැප්පාදිය පුදමින් මතු වර්ධනය වන ලෙස සලස්වා, තවද අත්තනගලු විහාරයෙහි දෙමහල් සාංඝික සංඝාරාමයක්ද, දාගැබක්ද ................. තවද දොරණගොඩ විහාරයෙහි ..................... පිහිටි දාගැබ ජරාවාස හරවා ...................."  (සද්ධම්මරතනාකරය, ධර්මකීර්ති, කේ. ඇල්., 1912, පරි 12, 295 - 298)

ලුණුගම විහාරය සම්බන්ධව හමුවන ප්‍රධානම හා ප්‍රභලම සාධකය මෙම ඓතිහාසික ලේඛණයයි.

මීට අමතරව ලුණුගම සිරි පැකුම්බා විහාරස්ථානය සම්බන්ධව හා අවට ප්‍රදේශ සම්බන්ධව පවත්නා ජනප්‍රවාද ද, අවට පිහිටි ඓතිහාසික වැදගත්කමකින් යුතු ස්ථාන පිළිබඳ තොරතුරු ද මෙම ස්ථාන‍ෙය් ඉතිහාසය පිළිබඳව සමාලෝචනයකදී සැලකිල්ලට ගත හැකි සාධක වේ.

කෑරගල පිරිවෙන

ලුණුගම විහාරට ඉතා සමීපව බටහිර දෙසින් පිහිටි කෑරගල පද්මාවතී පිරිවෙන කෝට්ටේ යුගයේ පැවති ප්‍රධාන අධ්‍යාපන ආයතනයක් බවත්, විශාල වශයෙන් සංඝයා වහන්සේලා වැඩසිටි බවත් කෝට්ටේ යුගයේම රචිත හංස සන්දේශයට අනුව සිතාගත හැකිය. මෙම භූමියේ ඇති සෙල් ලිපි දෙකට අනුව සිරිසඟබෝ ශ්‍රී විජයබාහු (හතර වන විජයබාහු - ක්‍රි.ව. 1285 - 1287, හෝ පස්වන විජයබාහු - ක්‍රි.ව. 1347 දක්වා - විය හැකිය - මහාවංශය) රජතුමගේ සමයේ අර්ථනායක හා දළ‍ෙසන්ගමු යන දෙදෙනා, අලගක්කෝණාරයන්ගේ (තුන්වන වික්‍රමබාහු - ක්‍රි.ව. 1351ට පසු සමයක් - රජ සමයෙහි ජයවර්ධන කෝට්ටේ නමින් රාජධානියක් ඉදිකළ ප්‍රභූ රාජයෙක් යැයි ද, පසුව පස්වන භුවනෙකභාහු ලෙස රජ වූයේ මොහුයැයිද කියවේ - මහාවංශය) සොහොයුරිය වූ පද්මාවතී කුමරියට වැඳ පුදා ගැනීම සඳහා කරවූ බවත්, හයවන පරාක්‍රමබාහු රජ තුමා මෙම පිරිවෙනට අවට ගම් පූජා කළ බවත් කියවේ.   (ගම්පහ දිස්ත්‍රික්කය, ආචාර්ය ඩයස්, මාලනී, පරි 26, 229)

ජනප්‍රවාද

ලුණුගම හා අවට ප්‍රදේශයේ පිහිටි ස්ථාන පිළිබඳව ඇති ජනප්‍රවාද ලුණුගම ඉතිහාසය පිළිබඳව සොයා බැලීමේදී සැලකිලිමත්විය යුතුය.

ලුහු ගම - ලුණුගම

වළගම්බා රජතුමා (පැමිණ) වහ වහා (රාජකාරියක් සඳහා) පිටව ගිය ගම 'ලුහු ලුහු ගම'   'ලුහුගම', කට වහරේදී 'ලුණුගම' වූ බව ජනප්‍රවාදයකි. (විහාරාධිපති පූජ්‍ය ලුණුගම සුමනරතන හිමි.)

ලුණුගං කන්ද

පෘතුග්‍රීසීන් සමග පැවති සටනකදී සිංහල හමුදා සැඟව සිට පහරදුන් ස්ථානයක් බවත්, බැලුන් ගලක් ලෙස භාවිතා කළ බවත් ප්‍රදේශයේ පවතින ජනමතයකි. (විශ්‍රාමලත් විදුහල්පති එචි.පී.රණතුංග මයා.)

කෑරගල පිරිවෙනට ඇති සම්බන්ධය

කෑරගල පිරිවෙනේ නේවාසික භික්ෂූන් වහනසේලාගේ වන්දනාමාන කිරීම සඳහා ලුණුගම විහාරයක් කරවූ බව ප්‍රදේශයේ පවතින එක් ජනප්‍රවාදයකි. (විහාරාධිපති පූජ්‍ය ලුණුගම සුමනරතන හිමි.)

වානළුවාව

වසභ රජතුමා කරවූ වැවෙහි වාන කැඩී ගිය (සිඳලූ) පසු වැව තිබූ ප්‍රදේශය 'වාන සිඳලූ වැව'  'වාන ලූ වැව'  'වානලුවාව' වූ බව ජනප්‍රවාදයකි. (විහාරාධිපති පූජ්‍ය ලුණුගම සුමනරතන හිමි.)
මංඩාවල
අලගක්කෝණාර නැමති ප්‍රභූවරයාගේ සහෝදරිය වූ පද්මාවතී කුමරියට 'මංඩාවිල' ගමේ මාළිගාවක් කරවා ඇත. මංඩාවිල පසුව මංඩාවල වී ඇත. (ගම්පහ දිසාව, දේවප්‍රිය, සිරිසේන, පරි 13, 162)

අනුරගොඩ

පද්මාවතී කුමරියට වැඳ-පුදා ගැනීම පිණිස කෑරගල කරවූ විහාරය විවෘත කිරීමට පැමිණි හයවන පරාක්‍රමභාහු රජතුමා දින කිහිපයක් එහි නතරවී සිට අනුර නැකතින් නැගෙනහිර ෙදසට ගොස් නතර වූ තැන අනුරාගොඩ නම් විය.  (ගම්පහ දිසාව, දේවප්‍රිය, සිරිසේන, පරි 13, 162)

පූගොඩ

රජ්ජුරුවෝ කෑරගලින් පිටත්ව මැදගම පිහිටි දෙතිස්ඵල බෝධීන් වහන්සේ නමස්කාර කිරීම සඳහා කැලණි මිටියාවතේ ගමන් කිරීමේදී පිස නිම කළ කැවුම් ගොඩක් දැක "පූප ගොඩක්" යැයි පවසා ඇත. පූප+ගොඩ, 'ප' ලොප් වී 'පූගොඩ' විය. (ගම්පහ දිසාව, දේවප්‍රිය, සිරිසේන, පරි 13, 162)

අමුණුකුඹුර

අනුරාධපුරයෙන් පළාවිත් මාළිගාතැන්නේ සැඟව සිටි වළගම්බා රජතුමාට හා සේනාවට ආහාර පිණිස වගා කළ අමුණක කුඹුර, අමුණුකුඹුර නම් විය. (ගම්පහ දිසාව, දේවප්‍රිය, සිරිසේන, පරි 13, 163)

දොම්පෙ

දැහැමි සිරිසබෝ රජතුමාගේ සමයේ ජනයාට වින කළ රක්තාක්ෂි නම් රාක්ෂයා රජු විසින් දමනය කළ පසු අනුරාධපුරයෙන් පළාවිත් දකුණෙන් වූ ප්‍රදේශයක දැඩි දොම්නසින් විසීය. ඒ ප්‍රදේශය පසු කලෙක දොම්පෙ නම් විය. (ගම්පහ දිසාව, දේවප්‍රිය, සිරිසේන, පරි 13, 157)

අවට වැදගත් ඓතිහාසික ස්ථාන

ලුණුගම අවට ඓතිහාසික වශයෙන් ඉතාමත් වැදගත් ස්ථාන රාශියක් ඇති අතර ලුණුගම පිළිබඳව අධ්‍යනය කිරීමේදී එම ස්ථානවල ඓතිහාසික වැදගත්කම සලකා බැලීම වටී.

මණිඅක්ඛිත නැමති නාග ග්‍රෝතික රජුගේ ආරාධනයෙන් කැලණියට වැඩම කළ බුදුරජානන්වහන්සේ  දානය වැළඳීම සඳයා වැඩ සිටි රත්න මණ්ඩපය මැදි කොට චෛතියක් කරවූ බවත්, උන්වහන්සේ කැලණි ග‍ඟේ දිය ස්නානය කළ බවත් නානකඩධාතුව මැදි කර එගොඩ කැළණියේ චෛත්‍යක් කරවූ බවත් ඉතිහාසයේ කියවේ. දේවානම්පියතිස්ස රජ සමයේ රුහුණේ මාගම රජ කළ මානා රජුගේ පුත්‍රයා වූ යටාලතිස්ස කැලණියේ රජකම් කළේය. යටාලතිස්සගේ පුත්‍රයා ගෝඨාභය මාගමද ඔහුගේ පුත් කැලණිතිස්ස කැලණියේද රාජ්‍ය කරවූහ. මුහුද ගොඩගලා කැලණිතිස්ස රජතුමා ජීවිතක්ෂයට පත්වීම නිසා කැලණියේ උප රාජධානිය අවසන් විය. පසුව දුටුගැමුණු රාජ සමයේ (ක්‍රි. පූ. 161-137) භික්ෂූ මධ්‍යස්ථානයක්ව පැවතිනි. එසේම කණිට්ඨතිස්ස (ක්‍රි. ව. 167-186), වෝහාරිකතිස්ස (ක්‍රි. ව. 209-231), පළමුවැනි වික්‍රමබාහු (ක්‍රි. ව. 1111-1132),  නිශ්ශංකමල්ල (ක්‍රි. ව. 1187-1196), තුන්වන විජයබාහු (ක්‍රි. ව. 1232-1236), දෙවන පරාක්‍රමබාහු (ක්‍රි. ව. 1236-1270), ආදී රාජ යුගවලදී කැලණිය ආශ්‍රිතව වැදගත් සිදුවීම් වූ බව වංශ කථාවල සඳහන් වේ.  (ගම්පහ දිසාව, දේවප්‍රිය, සිරිසේන, පරි 13, 50-57)
මීට අමතරව වාරණ, මැදදේගම, පිළිකුත්තුව, කොස්කඳවල, දංගල්ල, අත්තනගල්ල, මාළිගාතැන්න, කෑරගල, සමනබැද්ද, අලවල මහකන්ද, කොස්සින්න, වෑබඩ, මාහොල්ඔළුව,  ආදී ඓතිහාසික වැදගත්කමින් යුතු ස්ථාන රාශියක් ලුණුගම අවට පිහිටා ඇත.

විහාරය
බෞද්ධ සිද්ධස්ථානයක් අංග සම්පූර්ණ වීම සඳහා අවශ්‍ය ශාරීරික, පාරිභෝගික හා උද්දේශික යන ත්‍රිවිධ වන්දනා ස්ථාන වන චෛත්‍ය, බෝධිය හා පිළිම ගෙය යන ත්‍රිවිධ විහාරාංගයන්ගෙන්ම සමන්විත ලුණුගම සිරි පැරකුම් රජමහා විහාරය වර්තමානයේ ප්‍රදේශයේ ප්‍රචලිත විහාරස්ථානයකි.

දොම්පෙ, දෙකටන, දෙල්ගොඩ, පූගොඩ, කිරිඳිවැල ආදී අවට පිහිටි ගම්, නියන් ගම් හා නගරවල 'ලුණුගම පන්සල' නමින් ප්‍රසිද්ධ මෙම ස්ථානයට මේවන විට අක්කර 15ක පමණ භූමි ප්‍රමාණයක් අයිතිව ඇත. උතුරු හා නැගෙනහිර දෙදිසාවෙන් ප්‍රධාන මාර්ගයටද, දකුණු දෙසින් වෙල් යායටද, බස්නාහිර දෙසින් ගල් තලාවකටද මායිම්ව පිහිටා ඇති මේ භූමියේ සාරවත් පොල් වගාවක් ඇත.

ධර්ම ශාලාව

උතුරු දෙසින් හා නැගෙනහිර දෙසින් ප්‍රවිශ්ඨ මාර්ග දෙකක් ඇති අතර, උතුරු ප්‍රවිශ්ඨ මාර්ගයේ මීටර් 100 (අඩි 330) ක් පමණ එනවිට දකුණු පසින් ධර්ම ශාලාව පිහිටා ඇත. පැත්තක දිග මීටර් 18.3 (අඩි 60) ක් වූ ආයත චතුරශ්‍ර ගොඩනැගිල්කි. වරින් වර ප්‍රතිසංස්කරණය කර ඇති මෙම ගොඩනැගිල්ලේ වඬිම්බුවේ සඳහන්වන පරිදි මෙම ගොඩනැගිල්ල ක්‍රි. ව. 1884 දි ඉදි කළ හෝ ප්‍රතිසංස්කරණය කළ හෝ බව අනුමාන කළ හැකිය.

ලෙන් පිළිම ගෙය

මෙම ධර්ම ශාලාව අභියසින් බස්නාහිර දෙසට ගමන් කරන විට මීටර් 0.15 (අඟල් 6) බැගින් උස ගල් පඩි 45 කින් සමන්විත පඩිපෙලක් හමුවේ. ධර්ම ශාලව පිහිටි බිමේ සිට විහාර මළුවට උස මීටර් 6.75 ක් (අඩි 22.15 ක්) පමණ වේ. මෙම මළුවේ වම් පසට වන්නට ලුණුගම සිරි පරකුම් රජමහා විහාරයේ විශේෂිතම වූ අංගය වන ඓතිහාසික ගල් ලෙන පිහිටා ඇත. උසින් මීටර් 15.25 ක් (අඩි 50 ක්) පමණ වූ මෙම විශාල ගල් ලෙන පළලින් මීටර් 20 ක් (අඩි 65.5 ක්) පමණ වේ. අධ්‍යනය කළ මෙම වකවානුවේ ද, එනම් ක්‍රි. ව. 2008 ද ඉදිකිරීම් සිදුවෙමින් පවතින නව විහාර මන්දිරය ඇතුලත වරින් වර ප්‍රතිසංස්කරණයන්ට භාජනය වූ පැරණි ලෙන් විහාරය පිහිටා ඇත.

ඝණ්ඨාර කුළුණ හා බෝධීන් වහන්සේ
මෙම විහාර මන්දිර‍ෙය් සිට ඉදිරිය බලන විට වම් පසින්,  විහාරය අභියසම ඝණ්ඨාර කුළුණක්ද, ඒ අසලම මීටර් 15 ක් (අඩි 50) පමණ ප්‍රදේශයක් වසගෙන නැගී සිටි බෝධීන් වහන්සේ නමක්ද වේ.

චෛත්‍යය

ඝණ්ඨාර කුළුණ හා බෝධීන් වහන්සේ අතරින් ඉදිරියට යනවිට මීටර් 7ක් (අඩි 23 ක්) පමණ උසින් පිහිටි මළුවක ඉදිකිරීම් අවසන් නොවූ විශ්කම්භය මීටර් 3.65 ක් (අඩි 12 ක් ) පමණ වූ චෛත්‍යයකි. මෙහි ඉදිකිරීම් මීට වසර 10 කට පමණ ෙපර ආරම්භ වූ බවට දැනගන්නට ලැබිනි.

දිය කඳුර

උතුරු පිවිසුම් මාර්ගයෙන් ඉදිරියට යනවිට විහාරස්ථාන භූමිය හරහා ගලා යන දිය කඳුරකි. මෙම දිය කඳුර වියලි කාලයේ පවා නොසිඳී පවතින බව දැනගන්නට ලැබිනි. මෙම දිය කඳුර මෙන්ම ලුණුගම කඳුවැටියෙන් ඇරඹී, වසර පුරාම අනවරතව ගලනා දිය කඳුරු කිහිපයක්ම ලුණුගම පංසල අවට තිබේ. ඒවා අතරින් 'ලුණුගම පීල්ල' නමැති කුඩා දිය ඇල්ල දැඩි නියඟයකදි පවා නොසි‍ඳෙන බවට ප්‍රකටය.

ගල් තලාවේ පඩිපෙල
විහාරස්ථාන භූමිය මධ්‍යයට වන්නට ඇති වැලිමළුවට නැගෙනහිර පිවිසුම් මාර්ග‍ෙයන්ද පිවිසිය හැකිය. එම මළුවේ සිට බස්නාහිර දෙසින් මීටර් පණහක් (අඩි 160 ක්) පමණ ඔබ්බෙන් වූ ගල් තලාවක මනාව සකස්කරන ලද පඩිපෙලක් ඇත. මෙම පඩිපෙල, ඒ ඔස්සේ වානළුවාව ගම් පියසට වැටී තිබූ මාර්ගයේ ශේෂ වූ කොටසක් බව විහාරාධිපති ස්වාමීන් වහන්සේගේ මතයයි.

පොත්ගුල

නැගෙනහිර ප්‍රවිශ්ඨය අභිමුවෙහිම ඇත්තේ ක්‍රි.ව. 1959 දී ඉදි කරන ලද බව සඳහන්වන දෙමහල් පොත්ගුලයි. ප්‍රතිසංස්කරණය කළ යුතු තත්වයේ පවතින මෙම ගොඩනැගිල්ලේ වටිනා ධර්ම ග්‍රන්ථ රාශියක් තැම්පත් කොට ඇත.

සංඝාවාසය
ඉහත සඳහන් කළ වැලිමළුවේම උතුරු ප්‍රවිශ්ඨය අභිමුවෙහි අභිනව සංඝාවාසය පිහිටා ඇත. මැද මිදුලක් සහිතව ඉදිකොට ඇති මෙම ගොඩනැගිල්ල ඉතා හොඳ තත්වයේ පවතී.

දෙවන ගල්ලෙන
එම සංඝාවාසයට පසුපසින් මීටර් 100 ක් (අඩි 330 ක්) පමණ ඔබ්බෙහි ගල් තලාව ආසන්නයේ වෙන් වෙන්ව පිහිට ගල් කුළු කිහිපයකි. ඒ අතර ඇති එක් ගල් ලෙනක් පළලින් මීටර් 6 ක් (අඩි 19.7 ක්) පමණ වන අතර මීටර් 3 ක් (අඩි 9.8 ක්) පමණ උසකදී කටාරමක් කොටා ඇත.

එම කටාරම ආසන්නයේ '844 ක්' හා  'ශු ක ව' ලෙස කියවිය හැකි අක්ෂර පේලි දෙකක් දක්නට ලැබේ. එම ලෙනට දකුණු දෙසින් පිහිටා ඇති ගල් කුළක කොටසක් ඉන් ගැලවී බිම පතිතව ඇති සෙයක් පෙනේ. එම ෙකාටසේ හැඩය සලකා බලන කල එය ගැලවී වැටීමට ප්‍රථම එම ගල් කුළද ලෙනක ස්වරූපය ගත් බව පෙනේ.

ලෙන් කටාරම්

මෙම ගල් ලෙනෙහි කටාරම් කොටා තිබූ බවත් ඒවා අභිනව විහාර කර්මාන්ත වලදී විහාරයේ වහලයටත් සිවිලිමටත් අතර තිබෙන බවත් විහාරාධිපති හිමියෝ පැවසූහ. එසේම මහාචාර්ය ප්‍රිශාන්ත ගුණවර්ධනයන්ගේ Landscape Pattern and the Architecture of the 'Len Vihara' sites at Kelani Valley Basin නැමැති ලේඛනයේද ලුණුගම පිහිටි ලෙන් දෙකෙහිම කටාරම් ඇති බව සඳහන් වේ.  දෙවන ගල් ලෙනෙහි ඇති කටාරම ප්‍රදේශයේ හමුවන අනෙක් කටාරම්වලට වඩා වෙනස් ශෛලියක් ගනී. එබැවින් මෙම කටාරම කොටූ කාලය පිළිබඳව ගැඹුරු අධ්‍යනයක් කළ යුතුය.

ශිලා ලේඛණ

ලුණුගම දෙවන ගල් ලෙනෙහි '8 4 4 ක්' හා 'ශු ක ව' ලෙස කියවිය හැකි අක්ෂර පේලි දෙකකි. මෙයින් කිය වෙන්නේ  "ශුද්ධ වූ ශක වර්ෂ 844 දී"  යන්න විය යුතුය. ශක වර්ෂ ආරම්භ වන්නනේ ක්‍රිස්තු වර්ෂ 78 දීය. ඒ අනුව ශක වර්ෂ 844 යනු ක්‍රි. ව. 922 වේ. මේ පොළොන්නරුවේ රජ කළ හතරවන කාශ්‍යප රාජ සමයයි (ක්‍රි.ව. 912-929). මේ සමයේ රුහුණේ සිටි මිහිඳු නම් ප්‍රාදේශීය රජ කෙනෙකු ගැන සඳහන් වේ. ඒ සමයෙහි ඔහු ප්‍රදේශය සුඛිත මුදිත කළ බවත් විහාරාම ප්‍රතිසංස්කරණය කරවූ බවත් කියවේ. (මහා වංශය, පරි 52, 384) ඒ අනුව ක්‍රි. ව. 922 කාලයේද ලුණුගම ලෙන් ආශ්‍රිතව යම් වාස්තු නිර්මාණයක් කළේද යන මතය සාකච්ඡා කළ යුතුය.
මෙහි ඇත්තේ '1844' නම් ('1' මැකී ගොස් ඇත්නම්) ඒ ක්‍රි.ව. 1922 විය යුතුය. මේ යුගය ලංකාවේ බෞද්ධ ප්‍රබෝධයක් ඇතිවී විශාල ලෙස විහාරාරාම ප්‍රතිසංස්කරණ කළ කාලයයි. ලුණුගමට ආසන්නයේ පිහිටි සමනබැද්ද, ගනේගොඩ රජමහා විහාරයේ ද ක්‍රි.ව. 1920 දී ප්‍රතිසංස්කරණ කර ඇති බැවින් ලුණුගමද යම් ප්‍රතිසංස්කරණ සිදුවන්නට ඇතැයි නිගමනය කළ හැකිය.  (බණ්ඩාරනායක,එස්, සෝමදේව, ආර්, 1999, 237-244).
එසේම අවධානයට භාජනය කළ යුතු අනෙක් කරුණ වන්නේ ලුණුගම ඇති විශාල ගල්ලෙනෙහි අභිලේඛණ නොමැති වීමයි. මහාචාර්ය ප්‍රිශාන්ත ගුණවර්ධනයන්ගේ Landscape Pattern and the Architecture of the 'Len Vihara' sites at Kelani Valley Basin නැමැති ලේඛනයේද ලුණුගම පිහිටි එක් ලෙනකවත් අභිලේඛණ ඇති බවක් සඳහන් නොවේ. (අභිනව විහාර කර්මාන්තයේදී, විහාර ගෙයි වහලයට හා සිවිලිමට අතර කොටසට සැඟවී යම් අභිලේඛණයක් ඇත්දැයි දැනගන්නට නොමැත).

චිත්‍ර හා මූර්ති

සද්දම්මරතනාකරයෙහි සඳහන් වන පරිදි මෙහි වැඩ උන් පිළිමයක්, සිටි පිළිම දෙදෙනෙකුත් වහන්සේ හා නාථ මෛත්‍රිය රූප ඒ දවස කරවා ඇත. වර්තමානයේ ද එම විස්තරයේ සඳහන් පරිදිම උසින් යුක්ත වූ වැඩ උන් පිළිමය, ප්‍රතිමා ගෘහයේ ප්‍රධාන අංගය ලෙස දක්නට තිබේ. එසේම වැඩ උන් පිළිමය දෙපසින් නාථ හා මෛත්‍රිය ප්‍රතිමා දෙක පිහිටා ඇත. වැඩ සිටි පිළිමය අභිමුවෙහි සිටිනා විට වම් පසින් සිටි පිළිමයක්ද දකුණු පසින් සැතපෙන පිළිමයක්ද ඇත.
මෙම ප්‍රතිමා ගෘහයෙහි පිළිම පිහිටා තිබෙන ආකාරයෙහි විශේෂත්වයක් ඇත. පිළිම ගෙයක්තුල සැතපෙන පිළිමය, හිටි පිළිමය හා වැඩ උන් පිළිමය යන පිළිම වහන්සේලා තුන්නම ස්ථාපනය කරනවිට, සැතපෙන පිළිමය සඳහා බොහෝ විට තෝරගෙන ඇත්තේ දිගින් වැඩි අංශයයි. එහෙත් මෙම පිළිම ගෙයි සැතපෙන පිළිමය ඇත්තේ පටු බිත්තියක් දිගේය. සැතපෙන පිළිමයක් නොමැතිව හිටි පිළිමයක් හෝ වැඩ උන් පිළිමයක් විහාර ගෙයි කරන්නේ නම් එය ද්වාර අභිමුවෙහි ස්ථාපනය කරයි. මෙම පිළිම ගෙයිද වැඩ උන් පිළිමය මූළික වන පරිදි ද්වාර අභිමුවෙහි පිහිටුවා ඇත.
එසේම මෙම බුද්ධ ප්‍රතිමා තුනෙහි ශෛලීන් සලකා බැදීමේදී ප්‍රධාන වශයෙන් ශෛලීන් දෙකක් ඇති බව හඳුනා ගත හැකිය. සැතපෙන පිළිම‍ෙය් හා හිටි පිළිමයේ මුහුණ, සිවුරේ රැලි, සිවුර  20 වන සියවසේ මෙන්ම වර්තමානයේද ඉදිකරනු ලබන බුද්ධ ප්‍රථිමාවල ලක්ෂණ පෙන්වයි. වැඩ උන් පිළිමයේද ශීර්ෂ කොටසේ ඇත්තේද අනෙක් පිළිම වහන්සේලාගේ ශීර්ෂ කොටස් වලට සමාන ලක්ෂණය. එසේම වැඩ උන් පිළිමයේ ශීර්ෂය ශරීරයේ අනෙක් කොටස් සමග ප්‍රමාණ අනුපාතිකව නොගැලපේ. ශීර්ෂය කුඩා බවක් පෙනේ. ශීර්ෂපත තුනම සමාන ලක්ෂණ සහිත ඒවාය. මේ ආකාරයේ ශීර්ෂපත ගම්පල හෝ නුවර යුග වල දක්නට නොමැත. ශීර්ෂයේ තරමට ප්‍රමාණයෙන් සමාන, විශාල ශීර්ෂපත දක්නට ඇතතේ පසුකාලීන නිර්මාණවලදීය. එහෙත් වැඩ උන් පිළිමයේ ශරීර කොටසේ ලක්ෂණයනට සමාන ලක්ෂණ සහිත පිළිම ගඩලාදෙණියේ හා ලංකාතිලක විහාරයේ දී දක්නට ලැබේ. මේවා ගම්පොල යුගයේ කරවූ ඒවාය. එසේම මෙම ප්‍රතිමා ගෘහයේ ඇති සියළුම ප්‍රතිමා ඉතා දීප්තිමත් වර්ණයන්ගෙන් යුක්තය. ඒවා නවීන තින්තාලේප බව හඳුනා ගත හැකිය.
මෙම කරුණු සලකා බැලීමේදී, හයවන පරාක්‍රමබාහු රජතුමා විසින් කරවනු ලැබූ හිටි පිළිම දෙකත්, වැඩ උන් පිළිමයේ ශීර්ෂ කොටසත් හායනය වීම නිස‍ා පසු කාලයේ (බොහෝ විට ධර්ම ශාලාව කරවූවායැයි අනුමාන කරන 1844 දි හෝ ලංකාවේ විශාල බෞද්ධ පුනරුදයක් ඇතිවූ 1920 - 1930 දශකයේ) නව හිටි පිළිමයක්, සැතපෙන පිළිමයක් හ වැඩ උන් පිළිමයේ ශීර්ෂය කරන්ට ඇතැයි නිගමනය කළ හැකිය.

සාහිත්‍යමය මූලාශ්‍ර

ලුණුගම සිරි පැරකුම්බා රජමහා විහාරයේ පුරාවිද්‍යාත්මක පසුබිම සාකච්ඡා කිරීමේදී සාහිත්‍යමය මූලාශ්‍ර හමු වන්නේ හයවන පර‍ාක්‍රමබාහු හෙවත් ශ්‍රී පරාක්‍රමබාහු හෙවත් සිරි පැරකුම්බා රජුගේ යුගයෙනි. හයවෙනි පරාක්‍රමබාහු රජතුමා සාහිත්‍යමය කේෂ්ත්‍රයේ අභිවෘද්ධිය සඳහා මෙන්ම බුද්ධ සාසනය ආරක්ෂා කිරීම සඳහා බොහෝ සෙයින් උනන්දු වූහ. ශ්‍රී ලාංකීය රාජ්‍යයේ අයිතිය පිළිබඳ සංකේතය වූ දන්ත ධාතූන් වහන්සේ සඳහා තුන් මහල් ප්‍රාස‍ාදයක් කරවූහ. ජරා වාසව විනාශ වෙමින් පැවති ස්ථාන පිළිසකර කරවූහ. අභිනව විහාරාරාම කරවූහ. අම්බලන්, විශ්‍රාම ශාලා වැනි මහජන උපයෝගීතා ගොඩනැගිලි කරවූහ.
ස්වභාවික උවදුරු මෙන්ම බෞද්ධ විරෝධී ආක්‍රමිණිකයින්ගෙන් පැමිණි උපද්‍රව හේතුවෙන් විනාශ වෙමින් පැවති කැලණිය ෛචත්‍ය, අත්තනගල්ල, දොරණගොඩ, ගඩලාදෙනිය, ලංකාතිලකය, මහියංගනය ආදී ස්ථාන ශ්‍රී පරාක්‍රමබාහු රජතුමා විසින් ප්‍රතිසංස්කරණය කරවූ හා තත්වය වැඩි දියුණු කරවූ ස්ථාන වේ. තම මෑණියන් නමින් කරවූ පැපිලියානේ සුනේත්‍රාදේවී පිරිවෙන ප්‍රමුඛව ශාස්ත්‍රීය අධ්‍යාපනයේ දියුණුව සඳහා පිරිවෙන් රාශියක් කරවූහ. එසේම, එම පිරිවෙන්හි වැඩ වාසය කරන ස්වාමීන් වහන්සේලාගේ සාසනික අවශ්‍යතා සඳහා මෙන්ම, මහජනතාවගේ වන්දනාමාන සඳහා අභිනව විහාරාරාම කරවූහ. (සද්දම්මරතනාකරය, පරි 12, 297, 298)

ඒ අතර කියවෙන අපගේ ප්‍රස්තුතය වන ලුණුගම ලෙන් විහාරය, සිරිපැරකුම්බා රජතුමා අභිනවයෙන් ඉදි කළ ස්ථානයක්ද, නො එසේනම් ප්‍රතිසංස්කරණය කළ ස්ථානයක්ද යන වගට නිගමනයකට, අප විසින් පරිශීලනය කළ සාධක භාවිතයෙන් එළඹිය නොහැකි විය.

කාල සංසන්දනය

මෙම ඓතිහාසික තොරතුරු සලකා බැලීමේදී පළමුවම ලෙන් විහාරය කරවූ කාලයත්, ඒ පිළිබඳව වාර්තා කර ඇති ලේඛණය කරවූ කාලයත් සංසන්දනය කළ යුතුය. මහා වංශයට අනුව හයවන ශ්‍රී පැරකුම්බා රජතුමා රජ පැමිණියේ බුද්ධ වර්ෂ 1953 (ක්‍රි. ව. 1410) දීය. (මහා වංශය, පරි 91, 583) සද්දම්මරතනාකරයෙහි බුද්ධ පරිනිර්වානයෙන් වසර 1958 ට පසුව රජ වූ බව සඳහන් වේ. එනම් ක්‍රි. ව. 1415 දී බවය. (සද්දම්මරතනාකරය, පරි 12, 295) එම නොගැලපීම කෙසේ වුවද මේ සටහන් අනුව එළඹිය හැකි නිගමනය වන්නේ, සිරි පැරකුම්බා රජතුමා මෙම ලෙන් විහාර කර්මාන්තය කරවූයේ ක්‍රිස්තු වර්ෂ 1410 පසුව යන්නයි. එසේම ලෙන් විහාර කර්මාන්තය පිළිබඳව කියවෙන පූජ්‍යපාද ධම්මදින්නාචාර්යය විමලකීර්ති හිමියන් විසින් රචනාකරන ලද 'සද්ධම්මරතනාකරය' ග්‍රන්ථය බුද්ධ වර්ෂ 1965 දී කරවන ලද්දකි. එනම් ක්‍රිස්තු වර්ෂයෙන් 1422 දීය. (සද්දම්මරතනාකරය, විඥාපණය, ii) ලුණුගම ලෙන් විහාර කර්මාන්තය පිළිබඳව ක්‍රි. ව. 1422 දී ලියන ලද ග්‍රන්ථයක සඳහන් වීමට නම් එම කර්මාන්තය ඊට ප්‍රථම සිදුවිය යුතුය. ඒ අනුව එළඹිය හැකි නිගමනය වනුයේ "..... තවද ලුණුගම ප්‍රාහ්භාරාන්තරයෙහි දිග දස රියන් පුළුල සරියන් පිළිම ගෙයක් කරවා බෝ මැඩ වජ්‍රාසනාරූඩව දිවසෙනග පිරිවරා බුදුවන්නට වැඩ උන්නාක් මෙන් වඩු දෙරියන් උස වැඩ උන් පිළිමයක් කරවා එසේම සිටි පිළිම දෙදෙනෙකුත් වහන්සේ හා නාථ මෛත්‍රිය රූප පිහිටුවා විහාර තත්‍රැප්පාදිය පුදමින් ..... " යනුවෙන් සඳහන් වන විහාර ඉදිකිරීම ක්‍රිස්තු වර්ෂ 1410 - 1422 යන කාල පරාසය තුල සිදුකර ඇති බවය.

එසේම මෙම ලෙන් විහාරය ඉදිකොට ඇත්තේත්, ඒ පිළිබඳ තොරතුරු වාර්තා කොට ඇතිතේත් (සද්දම්මරතනාකරය රචනා කොට ඇත්තේත්) වසර 7 ක් වැනි කෙටි කාලයක් පරාසයක් තුල බැවින් හා එම ඉදිකිරීම කරවූ අයගේ ( හයවන පරාක්‍රමබාහු රජතුමාගේ) ඇනවුමින් හෙවත් ඉල්ලීමෙන් කළ ලේඛනයක සඳහන් වී තිබීම නිසාත් මෙහි ඇති තොරතුරු වඩාත් නිවරදි බවට සැලකිය හැකිය.

ස්ථානය නිගමනය

'සද්දම්මරතනාකරයෙහි' සඳහන් වන ලුණුගම ලෙන් විහාරය අපගේ අධ්‍යනයට භාජනය වූ ස්ථානයමද යනවග සලකා බැලීම ද කළ යුතුය. ලුණුගම ලෙන් විහාරය පිළිබඳව කියවෙන වෙනත් කොටසක් සද්දම්මරතනාකරයෙහි නැතුවාක් මෙන්ම, විස්තර සඳහන් වන කොටසෙහි ද ස්ථානය හඳුනා ගැනීමට කිසිදු සටහනක් හෝ ගමන් විස්තරයක් හෝ නොමැත. කරුණු එසේ වුවද මෙම ස්ථාන සංසන්දනය කළ හැකි සාධක දෙකක් තිබේ. ඒවානම් මිනුම් සංසන්දනය හා චිත්‍ර හා මූර්ති සංසන්දනය වේ.
'සද්දම්මරතනාකරයෙහි' සඳහන් වන මිනුම් හා වර්තමානයේ ඉතිරිව ඇති කොටස් වල මිනුම් සංසන්දනය කිරීමෙන්, 'සද්දම්මරතනාකරයෙහි' සඳහන් වන ස්ථානය හා  මෙම ස්ථානය එකම ස්ථානය බවට නිගමනයකට පැමිණිය හැකිය.
එසේම 'සද්දම්මරතනාකරයෙහි' සඳහන් වන චිත්‍ර හා මූර්ති පිළිබඳ තොරතුරු  වර්තමානයේ චිත්‍ර හා මූර්තිවල ඉතිරිව ඇති කොටස් සමග සංසන්දනය කිරීමෙන්, 'සද්දම්මරතනාකරයෙහි' සඳහන් වන ස්ථානය හා  මෙම ස්ථානය එකම ස්ථානය බවට නිගමනයකට පැමිණිය හැකිය.

මිනුම් සංසන්දනය

වරින් වර සමාජයේ මතු වූ බෞද්ධ ප්‍රබෝධය නිසා සැදැහැ සිතින් සිදු කළ විහාරාරාම ප්‍රතිසංස්කරණය කිරීම්වලදී මෙම ලෙන් විහාරයේද වෙනස්කම් සිදුකෙරී ඇත. එසේ වුවද වර්තමානයේ දක්නට ලැබෙන විහාර ගෙයද ප්‍රමාණ වලින් සද්දම්මරතනාකරයෙහි දැක්වෙන ප්‍රමාණයන්ට හොඳින් ගැලපේ.
වර්තමානයේ පිළිම ගෙය දිගින් අඟල් 300 ක් (සෙන්ටි මීටර් 760 ක්) වේ. පළලින් අඟල් 220 ක් (සෙන්ටි මීටර් 560 ක්) වේ. සද්දම්මරතනාකරයෙහි සඳහන් වන්නේ "....... දිග දස රියන් පුළුල සරියන් පිළිම ගෙයක්......" ලෙසය. එනම් දිග රියන් 10 ක් හා පළල රියන් 6 ක් වන බවයි. වර්තමානයේ භාවිතයේ ෙනාමැති මිණුම් ඒකකයක් වන රියනට අඟල් 24 කි (සෙන්ටි මීටර් 61 කි). (වාස්තු විද්‍යාව හෙවත් ගෘහ නිර්මාණ ශිල්පය, අප්පුහාමී, හරමානිස්, 1937, 57) රියනට අඟල් 18 ක් ලෙස සලකන අවස්ථාද ඇත. එහෙත් ඒ ප්‍රමාණය සැලකීම සඳහා ප්‍රමාණවත් සාධක හමු නොවේ. එබැවින් රියන අඟල් 24ක් ලෙස ගත්විට මෙම පිළිම ගෙයෙහි දිග අඟල් 240 ක් (සෙන්ටි මීටර් 610 ක්) හා පළල අඟල් 146 ක් (සෙන්ටි මීටර් 370 ක්) විය යුතුය. එය කුඩා අවකාශයක් වන අතර වර්තමානයේ ඇති ප්‍රමානයන්ට ද ෙනාගැලපේ. එ‍ෙහත් සද්දම්මරතනාකරයෙහි පිළිම‍ෙයහි උස දක්වා ඇත්තේ "...වඩු දෙරියන් උස වැඩ උන් පිළිමයක් කරවා .." ලෙසය. එහි සඳහන් වන ඒකකය වඩු රියන වේ. (එකම වාක්‍ය ඛණ්ඩයක දැක්වෙන මෙම මිණුම් ඒකක දෙකම එකක් ලෙස - එනම් වඩු රියන ලෙස සලකා බැලේ)
වඩු රියන ද අද වන විට සම්පූර්ණයෙන්ම භාවිතයෙන් ඉවත් වූ ඒකකයක් වුවත් ජ්‍යෙතිශ්ශාස්ත්‍රයේ වාස්තු විද්‍යා ග්‍රන්ථයන්හි වඩු රියන පිළිබඳව සඳහන් වේ. මය නම් පුරාණ වාස්තු විද්‍ය ඍෂිවරයාගේ 'මය මතය' නම් ග්‍රන්ථයේ වඩුරියන පිළිබඳව මෙසේ දැක්වේ.
	"යහපත් ලෙසින් සිඳගත් මගුල් කප		    ගෙන
	මනිනා වඩු රියන මෙලෙසට ගනු 		            ඇඳින
	දකුණෙන් එක් රියන් වියතක් 		   සිව්ඟුලෙන
	මෙලෙස වඩු රියන මැනගනු වඩු 		            විසින"
	(ගෘහ නිර්මාණ ශිල්පය හා වාස්තු විද්‍යාව, විජේදාස, පී.බී., පරි 1,5)

ඒ අනුව වඩු රියන යනු අදාල වාස්තු කර්මාන්තයේ හිමිකරුගේ හෝ එය කරවන්නාගේ සුරතේ රියනක් එනම් වැලමිටෙන් නවා ඇඟිලි දිගහල අතේ මැදඟිල්ලේ මුදුනේ සිට වැලමිටේ පහළ කෙලවර දක්වා දිගත්, සුරතේ වියතක් එනම් අත්ල විදාහලවිට මාපටඟිල්ලේ කෙලවරේ සිට සුළඟිල්ලේ කෙලවර දක්වා දිගත්, සුරත් මාපටඟිල්ලේ අග පුරුක් හතරක දිගත් එකතු කළ විට ලැබෙන දිග වේ.
මේ අනුව උස අඩි 5 ක් (සෙන්ටි මීටර් 150 ක්) හෝ 6 ක් (සෙන්ටි මීටර් 180 ක්) වන පුද්ගලයකුගේ වඩු රියන අඟල් 28 ක් (සෙන්ටි මීටර් 71.12 ක්) හෝ 29 ක් (සෙන්ටි මීටර් 73.66 ක්) වේ. එහෙත් සූර්ය වංශයේ උපන් පරාක්‍රමබාහු රජතුමාගේ සුරතෙන් වඩු රියන අඟල් 30 ක් (සෙන්ටි මීටර් 76.2 ක්) පමණ වන්නට ඇතැයි නිගමනය කළ හැකිය.

ඒ අනුව ගත්විට සද්දම්මරතනාකරයෙහි සඳහන් පරිදි පිළිම ගෙයෙහි දිග අඟල් 300 ක් (සෙන්ටි මීටර් 760 ක්)  හා පළල අඟල් 180 ක් (සෙන්ටි මීටර් 460 ක්) වේ. එයින් දිග වර්තමාන දිග හා සැස‍ඳේ. පසුව කරන ලද ප්‍රතිසංස්කරනයකදී පිළිම ගෙයෙහි ඉදිරි බිත්තිය වෙනස් කර ඉදිකරන්නට ඇතැයිද, ඒ අවස්ථාවේදී ප්‍රතිමා ගෘහයේ පළල වැඩි වන්නට ඇතැයිද නිගමනය කළ හැකිය.
මෙම ලෙනෙහි ඇති වැඩ උන් පිළිමය අඟල් 58 ක් (සෙන්ටි මීටර් 147ක්) උස වේ. "...වඩු දෙරියන් උස වැඩ උන් පිළිමයක් කරවා .." ලෙස සද්දම්මරතනාකරයෙහි දැක්වෙන අයුරින් උස අඟල් 60 ක් (සෙන්ටි මීටර් 152 ක්) වේ. ඒ අනුව මෙම උස ද  ගැලපේ. (ප්‍රතිසංස්කරණ වලදී ශීර්ෂ කොටස අළුතින් ඉදිකළ බවටත්, එය තිබූ ප්‍රමාණයට වඩා කුඩා වී ඇති බවටත් සාධක හමුවේ. 4.5 චිත්‍ර හා මූර්ති උප පරිච්ඡේදය බලන්න)

ප්‍රාග්භාරය
සද්දම්මරතනාකරයෙහි සඳහන් වන්නේ "ලුණුගම ප්‍රාහ්භාරාන්තරයෙහි දිග දස රියන් පුළුල සරියන් පිළිම ගෙයක් කරවා ..." ආදී ලෙසය. මෙහි 'ප්‍රාහ්භාරාන්තරයෙහි' යනු ප්‍රාග්භාර අන්තරායහි යන්නයි. ප්‍රාග්භාරය යනු 'පර්වතය ඉදිරියට නෙරා යාමෙන් වූ ගුහාව' යන්නයි. (ශ්‍රී සුමංගල ශබ්දකෝෂය, ද්විතීය භාගය,665) එය සාමාන්‍යයෙන් 'ගල් ලෙන' ලෙස සඳහන් වන ගල් ගුහාවකට වඩා විශාලත්වයෙන් හා ඉදිරියට නෙරා ඒමෙන් වැඩි ගල් ගුහාවන් සඳහා යොදන නාමයකි. ලුණුගම සිරි පරකුම්බා පිරිවෙනෙහි ප්‍රශ්තුත ගල් ගුහාවද ප්‍රමාණයෙන් හා ඉදිරියට නෙරා ඒමෙන් විශාල ගල් ගුහාවකි. මෙම ගල් ගුහවේ, පිළිම ගෙය පිහිටි මළුවේ සිට ඉදිරියට නෙරා ඇති කොටස දක්වා උස මීටර් 15.54 ක් (අඩි 51ක්)  වේ. මුළු ලෙනේ දිග මීටර් 19.15 ක් (අඩි 63ක්)  වේ. ගලෙන් ආවරණය ප්‍රදේශය ගල් බිත්තියේ සිට ඉදිරියට මීටර් 9.60 ක් (අඩි 31.5ක්)  වේ. මේ අනුව සලකා බලන කල මෙම ගල් ලෙන ඉතා විශාල හා පර්වතය ඉදිරියට නෙරා ඒම නිසා ඇතිවූ ගල් ගුහවෙක් හෙවත් ප්‍රාහ්භාරයක් බව පැවසිය හැකිය.

මූල ඓතිහාසික යුගය

මිහින්තලය, රජගල වැනි වියලි කලාපයේ පිහිටි, ලංකාවේ මූල ඓතිහාසික යුගයට අයත් ඓන්ද්‍රීය බෞද්ධ විහාරාරාම හා සමාන වූ ස්ථාන 33 ක් පමණ තෙත් කලාපයට අයත් පහල කැලණි ගංගා ද්‍රෝණියේ දක්නට ලැබේ. මේවා අතරින් සමනබැද්ද, ඇඹුල්ගම, ලෙනවර, ලෙනෙගම්පොල හා අස්මඩල මෙන්ම ලුණුගම ද ඉතා සුවිශේෂී ආවේණික ලක්ෂණ වලින් හෙබි ස්වාභාවික ලෙන් විහාර වේ. එක්වරම පොළොවෙන් උත්සන්න වූ කඳු බෑවුමක වූ මළුවක පිහිටා ඇති මෙම ගල් ගුහා අතරින් ලුණුගම හා අස්මඩල පිහිටා ඇත්තේ මධ්‍ය මට්ටමේ වූ තැනිතලාවකය. (The Excavation at Samanabedda Ganegoda Raja-Maha Viharaya: an early historic monastic site in the lower-Kelaniya basin, Somadeva, R,  Adikari, G, Solangaarachchi, R, Gunawardhana, P, 1996)
මෙලෙස ලෙන්විහාර ලෙස සමාන ලක්ෂණ වලින් යුක්ත, එකම ප්‍රදේශයක එකිනෙකට ආසන්නව පිහිටි මෙම ලෙන් එකම යුගයේ බෞද්ධ භික්ෂූ ආරාම ලෙස පවතින්නට ඇතැයි නිගමනය කළ හැකිය. එම ලෙන් විහාර අතරින් ලුණුගමට ඉතා ආසන්නව පිහිට සමනබැද්ද ලෙන් විහාරය පිළිබඳව ඓතිහාසික විස්තරයක්, ගඩලාදෙණි විහාරයේ වැඩ විසූ දෙවෙනි ධර්මකීර්ති සංඝරාජ මාහිමිපාණන් වහන්සේ විසින් රචිත සද්ධර්මලංකාරය කෘතියෙහි 'සමණගාම වස්තු' ලෙස දක්වා ඇති අතර එම විස්තරයට අනුව අනුරාධපුරයේ උත්තිය රජතුමා (ක්‍රි.පූ. 201 - 191) රාජ්‍ය කරන කාලයේ සෑගිරියේ වාසය කළ භික්ෂූන් වහන්සේලා 12 නමක් ශ්‍රමණග්‍රාමයට වැඩම කළ බවක් කියවේ. (සමනබැද්ද රජමහා විහාර පුරාවත, පූජ්‍ය දීපානන්ද හිමි, පාළුගම).  මේ අනුව ලුණුගම ලෙනද තත් යුගයේ සංඝයාවහන්සේලා වැඩසිටි ස්ථානයක් ලෙස නිගමනය කළ හැකිය.

ප්‍රාග් ඉතිහාසය

ප්‍රාග් ඓතිහාසික යුගය; පුරා ශිලා යුගය, මධ්‍ය ශිලා යුගය, පශ්චම ශිලා යුගය හා නව ශිලා යුගය වශයෙන් ප්‍රධාන කොටස් 4 ට බෙදා අධ්‍යනය කරයි. මෙහි පුරා ශිලා යුගය නැවත පහල පුරා ශිලා යුගය, මධ්‍ය පුරා ශිලා යුගය හා ඉහල පුරා යුගය යනුවෙන් අනු කොටස් 3 ට බෙදා ඇත. ලංකාවේ පැරණිම සාධක හමුවන්නේ මධ්‍ය පුරා ශිලා යුගයෙනි. ඒ මීට වසර 125,000 ට පෙර කාල නිර්ණයක් සහිත ගල් ආයුධ කිහිපයක් හා මිනිස් හිස් කබලක කොටස් කිහිපයකි. (දැරණියගල, පී, 1958 සහ ආචාර්ය අබේරත්න, එම්.)
එහෙත් අදට වසර 40,000 ක සිට වසර 1,800 ක කාලයකට ගැනෙන ලංකාවේ මධ්‍ය ශිලා යුගයට අයත් යැයි කාල නිර්ණය කළ පුරාවිද්‍යාත්මක සාධක රාශියක් ලංකාව පුරා විහිදුනු, 100 කට අධික පුරාවිද්‍යා කැණීම්වලින් හමුවී ඇත. සිතුල්පව්ව, පාහියංගල, බටදොඹලෙන, කිතුල්ගල බෙලි ලෙන, සීගිරි අසල පොතාන හා අලිගල, බෙල්ලන්බැඳිපැලැස්ස, ඌව පළාතේ තෙලුල්ල, කෑගල්ල අසල දොරවක් කන්ද මෙන්ම ලුණුගම අවට පිහිටි අවිස්සාවේල්ලේ අස්මඩල, වාරණ, පිළිකුත්තුව හා මාලිගාතැන්න ආදී ස්ථානයන්හි කළ පුරාවිද්‍යාත්මක කැණීම් වලින් ලබාගත් මිනිස් ඇට සැකිලි, ආයුධ, ආහාර විධි සම්බන්ධ සාධක මගින් මෙම යුගය පිළිබඳ පැහැදිලි මතයක් ප්‍රකාශ කර ඇත. (අධිකාරී,ජී, තන්තිලගේ,ඒ, 2006).
මෙම ප්‍රාග් ඓතිහාසික ජනාවාස පිළිබඳ කළ අධ්‍යනයන් වලදී සොයාගෙන ඇත්තේ, ආදි මානවයා වාසය සඳහා තෝරා ගත් ගල් ගුහා ආසන්නයේ ආයුධ සකස් කරගත් පර්යන්ත ගල් සහිත ස්ථානද, පානය සඳහා නොසි‍ෙඳන ජල මූලාශ්‍රද තිබූ බවයි. ලුණුගම ගල් ගුහාව ආසන්නයේද මෙවැනි පර්යන්ත ගල් කුළු කිහිපයක්ම ඇති අතර, ගල් ගුහාව අසලින්ම ගලා බසිනා දිය කඳුර මෙන්ම ඊට ඉතා ආසන්නයේ පිහිටි ලුණුගම පීල්ල ඔවුන්ගේ ජල මූලාශ්‍ර වූවා විය හැකිය.
වසර 600 ක පමණ ලිඛිත ඉතිහාසයක් ඇති මෙම දීර්ඝ කාලීන පූජා භූමියේ මතුපිටින් කිසිම පුරාවිද්‍යාත්මක සාධකයක් සොයා ගැනීම අසීරු වුවද, විධිමත් ප්‍රාග් ඓතිහාසික පුරාවිද්‍යාත්මක කැණීමක් කිරීම සඳහා ප්‍රමුඛ අවධානය යොමුවිය යුතු ස්ථානයක් ලෙස ලුණුගම සිරි පැරකුම් රජ මහා විහාරය හැඳින්විය හැකිය.

ආශ්‍රිත ග්‍රන්ථ නාමාවලිය
අප්පුහාමි, හරමානිස්, වාස්තු විද්‍යාව හෙවත් ගෘහ නිර්මාණ ශිල්පය, 1937
දේවප්‍රිය, එස්, ගම්පහ දිසාව, 2000
මහාවංශය (සිංහල අනුවාදය), 1955, වීරසේකර, ගුණපාල, කොළඹ
විජේදාස, පී. බී., ගෘහනිර්මාණ ශිල්පය හා වාස්තු විද්‍යාව
ශ්‍රාස්ත්‍රවේදී දීපානන්ද හිමි, පාළුගම, සමනබැද්ද රජමහා විහාර පුරාවත,
ශ්‍රී ලංකාවේ මොසොලිතික යුගයේ අවසානය පිළිබඳ නව ප්‍රවේශයක්, අධිකාරී, ජී, අර්ජුන තන්තිලගේ, ශ්‍රී ලංකා පුරාවිද්‍යා දෙපාර්තමේන්තුව, 2006
ශ්‍රී සුමංගල ශබ්දකෝෂය, ද්විතීය භාගය
සද්දම්මරතනාකරය, 1912, ධර්මකීර්ති, කේ. ඇල් (සංස්)
සුරවීර, ඒ.වී., ගම්පහ දිස්ත්‍රික්කය සමාජ සංස්තෘතික ගවේෂණ, 1999, සංස්කෘතික දෙපාර්තමේන්තුව
Prof. Gunawardana, P, Landscape Pattern and the Architecture of the 'Len Vihara' at Kelani Valley Basin, An unpublished Report
Somadewa, R, Gamini Adikari, R. Solongaarchchi, P. Gunawardana, The Excavation at Samanabedda Ganegoda Rajamaha Viharaya: An early Historic Monastic Site in the Lower Kelaniya Basin, An unpublished Report
Sri Lanka 1:50,000 Map Sheet No. 67, 2001, Survey Department

 විහාර
ගම්පහ දිස්ත්‍රික්කයේ බෞද්ධ සිද්ධස්ථාන

ලුණුගම ලෙන් වෙහෙර


L'Opéra de Tours est une compagnie française d'opéra en résidence au Grand Théâtre de Tours.

Historique

Théâtre privé
En 1791, lors de la vente des biens nationaux, le citoyen Bucheron acquit l'église des Cordeliers qu'il transforma en un théâtre de 800 places, inauguré en 1796. On y jouait autant de pièces de théâtre (Molière, Marivaux...) que d'opéras (Mozart, Rossini…).
Les nombreux projets pour une nouvelle salle puis pour un théâtre municipal n'aboutissant jamais (faute de moyens), la ville de Tours décide en 1867 d'acheter la salle de M. Bucheron, de la démolir et de construire au même endroit un nouveau théâtre, sur les plans de l'architecte Léon Rohard, afin d'en faire un édifice moderne.

Théâtre municipal
Le 8 août 1872, le premier théâtre municipal de Tours est inauguré. La salle contient  avec 3 étages de galeries. Il est victime d'un incendie 11 ans plus tard.

Un concours municipal est ouvert en 1884 pour reconstruire un nouveau théâtre sur le même emplacement. Le jury, dans lequel figure Charles Garnier, architecte de l'Opéra de Paris, retient le projet du jeune architecte tourangeau Jean-Marie Hardion, limogé un an plus tard pour dépassement des crédits et remplacé par Stanislas Loison. Le deuxième Théâtre municipal (bâtiment actuel) fut inauguré, après six ans de travaux, en .

Lorsque la Première Guerre mondiale éclate en 1914, tous les théâtres tourangeaux ferment. Le Théâtre de Tours ne rouvre qu'en août 1915. Jusqu'en 1923, le théâtre n'a pas de troupe en résidence, ce qui permet la venue à Tours d'artistes très renommés. La troupe d'opérette réapparait en 1923 et reste active jusqu'en 1959. L'entre-deux-guerres voit l'apogée du Grand Théâtre ; plus de cent cinquante représentations lyriques ont lieu chaque année devant des salles combles. En 1939, la guerre interrompt à nouveau l'activité du théâtre, jusqu'en octobre 1940. Les spectacles reprennent (avec des horaires adaptés au couvre-feu), mais ils sont parfois interrompus par les alertes des bombardements aériens.

Depuis 1959, l'activité lyrique a considérablement évolué : à côté des reprises d'œuvres traditionnelles, les directions artistiques successives se sont ouvertes à des compositeurs injustement oubliés à Tours, ainsi qu'aux créations.

Théâtre lyrique d'intérêt national
Seule maison d'opéra de la région Centre-Val de Loire, elle est dotée d'un chœur permanent d'une quinzaine de choristes et accueille, depuis 2002, l'Orchestre symphonique Région Centre-Val de Loire/Tours (OSRC-T). Les ateliers de la maison (ateliers de confection de costumes, de fabrication de décors et d'accessoires) sont régulièrement sollicités par d'autres maisons d'opéra en France et en Europe, ce qui permet à l'Opéra de Tours de s'inscrire dans les réseaux internationaux de production lyrique.

L'Opéra de Tours a pour objectif de faire découvrir la musique lyrique et symphonique à un public toujours plus large.

Programmation

Lyrique
L'Opéra de Tours produit désormais en moyenne six opéras par saison, le plus souvent mis en scène, mais parfois aussi en version de concert. Il programme également des récitals d'artistes de renommée internationale comme Véronique Gens en 2021 et des master class comme celle dirigée par Jean-Philippe Lafont en 2022.

Symphonique
Avec plus de 15 dates en région et autant au sein du Grand Théâtre, l'Orchestre symphonique Région Centre-Val de Loire/Tours contribue à la diffusion des grandes œuvres du répertoire.
Une nouvelle politique d'invitations de chefs de renommée internationale (Michel Plasson, Jean-Claude Casadesus, Marc Minkowski, Christian Arming, Hervé Niquet…) participe au positionnement national de cette phalange.

Glass Marcano, une des rares cheffes noires en France, commence sa carrière professionnelle avec l'Orchestre symphonique Région Centre-Val de Loire en 2021. Elle en est nommée Cheffe Principale invitée pour la saison 2022.

Jeune public
De nombreuses activités pour le jeune public sont organisées par l'opéra : des concerts bébés, des productions lyriques adaptées et des interventions scolaires.

Mission opéra solidaire
Depuis 2021, une nouvelle mission de solidarité active auprès des publics éloignés ou empêchés a été lancée, par exemple la mise en place d'une chorale populaire ouverte à tous, et la programmation de représentations "Zen" permettant à des personnes handicapées présentant des troubles du comportement d'assister à des spectacles.

Administration
L'Opéra de Tours, avec un budget annuel d'environ 6,9 millions d'euros, est placé sous le statut de régie autonome depuis 2018. Le chef d'orchestre Laurent Campellone en assure la direction générale.

Orchestre
Avec le soutien de la région Centre-Val de Loire, l'orchestre, qui compte 56 musiciens professionnels, assure une mission de diffusion de la musique symphonique sur l'ensemble du territoire régional. Il se produit régulièrement avec des solistes reconnus, parmi lesquels Renaud et Gautier Capuçon, Anne Queffélec et Xavier de Maistre.
Outre ses déplacements en région, l'orchestre est accueilli dans de grandes salles françaises comme la Philharmonie de Paris, la Cité des Congrès de Nantes et au Festival Berlioz.

L'OSRC-T a obtenu le Prix Claude Rostand du Meilleur spectacle lyrique de province pour Le Pays de Joseph-Guy Ropartz au cours de la saison 2007-2008. En 2010, l'orchestre a fait le premier enregistrement de l'opéra Le Cœur du moulin de Déodat de Séverac qui fut récompensé par un Diapason d'Or, un Orphée d'Or et un diamant d'Opéra Magazine. Leur dernier disque, la Troisième symphonie de Joseph-Guy Ropartz, reçut un Orphée d'Or et le Prix Albert Roussel.

Chœur
Le Chœur de l'Opéra de Tours, dirigé par David Jackson, est composé de treize chanteurs professionnels qui participent aux saisons lyriques et symphoniques. Il se produit également en concert, élargissant son répertoire à la musique concertante et aux compositeurs actuels. Le Chœur est accompagné par le pianiste et collaborateur musical Vincent Lansiaux.

Le Grand théâtre

En vue d'importants travaux de rénovation du bâtiment à venir, le conseil municipal du 6 décembre 2021 a adopté à l'unanimité la délibération concernant la demande de classement du Grand Théâtre de Tours comme monument historique.

La salle
De couleur rouge et d'or et éclairée par un grand lustre de cristal, la salle à l'italienne compte 973 sièges. Le plafond est couvert d'une fresque réalisée en 1889 par Georges Clairin.

Le foyer du public
Le foyer du public, où se retrouvent les spectateurs à l'entracte, peut accueillir plus de 200 personnes. Il est richement décoré et, situé au premier étage, il est complété de trois balcons.

Notes et références

Liens externes

 Site de la ville de Tours

Opéra (compagnie)
Culture en Indre-et-Loire
Culture à Tours

Opéra de Tours


Eubank est une ville américaine située dans les comtés de Pulaski et de Lincoln, dans le Kentucky. Selon le recensement de 2020, sa population est de .

Liens externes

Ville au Kentucky
Comté de Pulaski (Kentucky)
Comté de Lincoln (Kentucky)

Eubank (Kentucky)


Vudvardija (lat. Woodwardia),   rod listopadnih i vazdazelenih trajnica paprati iz porodice Blechnaceae. pripadaju mu 13 vrsta i hibrida raširenih po sjevernoj hemisferi, južno do Kostarike i zapadne Indonezije, uglavnom Istočna Azija i Amerika (3)

Vrste
 Woodwardia auriculata Blume
 Woodwardia fimbriata J. E. Sm.
 Woodwardia harlandii Hook.
 Woodwardia japonica (L. fil.) Sm.
 Woodwardia kempii Copel.
 Woodwardia magnifica Ching & P. S. Chiu
 Woodwardia martinezii Maxon ex Weath.
 Woodwardia orientalis Sw.
 Woodwardia prolifera Hook. & Arn.
 Woodwardia radicans (L.) Sm.
 Woodwardia semicordata Mickel & Beitel
 Woodwardia spinulosa M. Martens & Galeotti
 Woodwardia unigemmata (Makino) Nakai
 Woodwardia × intermedia Christ
 Woodwardia × izuensis Kurata

Sinonimi
 Chieniopteris Ching
 Woodwardia sect.Chieniopteris (Ching) Cranfill

Vanjske poveznice

Izvori

Rebračevke

Vudvardija


é uma dubladora japonesa nascida em 22 de dezembro de 1990 em Fukui.

Biografia e carreira
Chika Anzai nasceu na província de Fukui em 22 de dezembro de 1990. Ela aprendeu sobre a indústria de dublagem na 5.ª série. Aos 15 anos, ingressou na Avex Artist Academy. Embora ela originalmente viajasse entre Fukui e Tóquio, o tremendo custo do transporte a encorajou a se mudar para a capital. Ela morava lá sozinha, voltando para sua casa em Fukui uma vez por mês para cursar o ensino médio.

Aos 19 anos, ela fez sua estreia como o papel principal da série de televisão Anyamaru Tantei Kiruminzuu, Nagisa Mikogami.

Em 1.º de agosto de 2020, Anzai anunciou haver se casado recentemente.

Filmografia

Séries de televisão
 2009
 Anyamaru Tantei Kiruminzuu — Nagisa Mikogami

 2010
 Seitokai Yakuindomo — Nanako Umibe

 2011
 Chihayafuru – Yuu, namorada de Taichi, etc
 Un-Go - Sumika Nakahashi

 2012
 Danball Senki W — Jasmine
 Hunter × Hunter (2011) — Lista, Kurt, Mosquito
 Soreike! Anpanman — Castanet-kun

 2013
 Ataque aos Titãs — Mina Carolina
 Chihayafuru 2 — Shiori Miyazaki, Fuyumasa Tsukuba, etc
 Danball Senki Wars — Sakuya Hosono
 Gatchaman Crowds — Yumi Hosaka
 Valvrave, the Liberator — Midori Akashi

 2014
 Hitsugi no Chaika — Chaika Trabant
 Gundam Build Fighters Try — Meguta Yasu
 Nobunaga, the Fool — Kagome
 Pokémon: XY — Rena
 Riddle Story of Devil — Suzu Shutō
 Seitokai Yakuindomo* — Nanako Umibe
 Tribe Cool Crew — Yuji Shinsido

 2015
 Academia Anti-Magia: O 35.º Pelotão de Testes — Kiseki Kusanagi
 Attack on Titan: Junior High — Mina Carolina
 Chaos Dragon — Inori
 Sky Wizards Academy — Amy
 Hibike! Euphonium — Reina Kosaka
 O Testamento da Irmã New Devil Burst — Fio

 2016
 Girlish Number — Kawahara
 Grimgar de Fantasia e Ash — Mary
 Código Qualidea — Asuha Chigusa
 Schwarzesmarken — Anett Hosenfeld
 Som! Eufônio 2 — Reina Kosaka
 Taboo Taboo — Tōko Ichinose

 2017
 Chronos Ruler — Koyuki
 Evil or Live — Shiori
 Gintama. – Kamui (criança)
 Incidentes Idol - Isuzu Narukami
 Puzzle & Dragons X — Ana
 Sakura Quest — Maki Midorikawa
 Desejo de Escória — Hanabi Yasuraoka
 Acorda meninas! Novo capítulo — Aya Mizuta

 2018
 Boruto: Naruto Next Generations – Ashina
 Double Decker! Doug & Kirill – Katherine "K" Roshfall
 Grand Blue – Chisa Kotegawa
 Hakumei e Mikochi – Sen
 Kokkoku: Momento a Momento – Juri Yukawa
 Record of Grancrest War – Laura Hardley
 Rokuhōdō Yotsuiro Biyori – Gin Yanokura (episódio 7)
 Sete Sentidos da Re'Union – Elicia
 Takunomi. – Nao Kiriyama

 2019
 Kandagawa Jet Girls – Manatsu Shiraishi
 Meu companheiro de quarto é um gato – Nana Ōkami
 O Maidens in Your Savage Season – Niina Sugawara

 2020
 Toilet-Bound Hanako-kun  – Sakura Nanamine

 2021
 Tenku Shinpan – Ein
 SSS. Dynazenon – Chise Asukagawa
 Taisho Otome Conto de Fadas – Ryō Atsumi
 A Noite Além da Janela Tricorne – Erika Hiura
 The Promised Neverland 2ª Temporada – Barbara

 2022
 Lycoris Recoil – Chisato Nishikigi

Pessoas vivas
Nascidos em 1990
Naturais de Fukui
Atores de voz do Japão

Chika Anzai


Richard Lichtenstern (* 22. April 1870 in Wien; † 26. Mai 1937 Locarno, Schweiz) war ein österreichischer Unternehmer.

Leben
Richard Lichtenstern war der Sohn des Textilgroßhändlers Heinrich Lichtenstern. Mit 15 Jahren trat Lichtenstern in den Betrieb seines Vaters in Wilhelmsburg ein. Dieser hatte erst zwei Jahre davor die nicht profitable k.k. privilegierte Wilhelmsburger Steingut- und Porzellanfabrik erworben. Im Jahr 1895, nachdem sein Vater starb übernahm er die Leitung des Unternehmens. Das noch immer verschuldete Unternehmen konnte er aber innerhalb von zwei Jahren entschulden. Das Unternehmen wuchs innerhalb der nächsten zwölf Jahren zur größten Steingutgeschirrfabrik in Österreich-Ungarn. Im Jahr 1912 kaufte er in Znaim die Sanitär-Steingutfabrik Rudolf Ditmars Erben und in Teplitz-Schönau die Steingutfabrik der Brüder Urbach.

In Wilhelmsburg gründete Lichtenstern den ersten Arbeiter-Konsumverein. Den Sportplatz ließ er 1919 errichten. Im Jahr 1929 wurde das erste öffentliche Wannen- und Brausebad mit seinen Mitteln errichtet.

Ein Sohn war Kurt Heinz Lichtenstern, der nach dem Zweiten Weltkrieg unter dem in den USA angenommenen Namen Conrad Lester das Unternehmen wieder übernahm, später aber als Germanist und Hochschullehrer arbeitete.

Würdigung
 Ein Zimmer im Wilhelmsburger Geschirrmuseum ist ihm gewidmet.
 Die Lichtenstern-Siedlung in Wilhelmsburg trägt seinen Namen.

Literatur

 G. Otruba: Vom Steingut zum Porzellan in N.Ö. 1967.

Einzelnachweise

Weblinks
 Wilhelmsburger Steingut

Unternehmer (Österreich-Ungarn)
Unternehmer (Österreich)
Person (Wilhelmsburg, Niederösterreich)
Österreicher
Geboren 1870
Gestorben 1937
Mann

Richard Lichtenstern


Vrijeme nježnosti je bio hrvatski rock sastav iz Splita.

Povijest
Osnovao ga je Pero Kozomara 1985. godine. Prve su demoskladbe snimili u studiju Radio-Splita početkom 1986. godine. Uz osnivača Kozomaru u ulozi klavijaturiste, band čine pjevačica Brankica Jovanovska, gitarist Robert Akrap, basist Joško Bakić i bubnjar Damir Božiković - Sipa, a kasnije iste godine pridružuje se i drugi gitarist Zoran Zelić. U kolovozu 1986. nastupaju na gitarijadi u Zaječaru, Roberta koji je napustio band nakratko zamjenjuje Stevo Vučković, osvajaju 2. nagradu žirija i pjevačica Brankica Jovanovska dobiva nagradu najistaknutijeg pojedinca gitarijade.

Iako je postojao kompletan materijal za album, band snima drugi materijal malo žešćeg zvuka, a pred kraj snimanja grupu napušta pjevačica. Nakon kraćeg perioda u band 1988. dolazi Petra Tulić. Uvježbava se i treći materijal sa sasvim novim pjesmama. Ova nova postava nastupila je 1988. opet na gitarijadi u Zaječaru i ovaj put dobila prvu nagradu stručnog ocjenjivačkog suda

Početkom 1989. Kozomara napušta band, a još par (zbog studiranja van Splita odsutnih članova) mijenjaju gostujući glazbenici i band snima u ožujku 1989. treći materijal u garaži na 8-kanalnom magnetofonu. U snimanju su sudjelovali Petra Tulić - vokal, prateći vokali, Toni Lasan - klavijature, Zoran Jukić - gitara, Joško Bakić - bas gitara, prateći vokali, Vojo Stojanović - bubnjevi. Između ostalih, snimili su i  skladbe Pjevaj dalje Samo me čvrsto stisni za ruku Skladbu Samo me čvrsto stisni za ruku izvodili su još i Big Blue, koji su ju izveli na Zadar festu 1995. godine te Klapa Iskon.
Vrijeme nježnosti bio je jedan od uspješnijih bendova u kojem je djelovao Pero Kozomara. Nedugo nakon toga, pjevačica benda je otišla studirati u SAD i sastav se raspao.
Vojo Stojanović svirao je u Stijenama i Tutti fruttiju, Lasan je surađivao s Vucom, Draženom Zečićem, Divljim jagodama, Thompsonom, Magazinom i dr., Zoran Jukić u Ponoćnom ekspresu, a Kozomara je bio u nizu sastava. Petra Tulić povremeno je nastupala.

Članovi sastava
Članovi sastava:
Brankica Jovanovska - vokal (1985 - 1988)
 Petra Tulić - vokal (1988 - 1989)
Pero Kozomara  - klavijature (1985 - 1989)
Toni Lasan - klavijature (1989)
Damir Božiković-Sipa - bubnjevi (1985 - 1989)
Vojo Stojanović - bubnjevi (1989)
Joško Bakić - bas gitara, vokal (1986 - 1989)
Robert Akrap - gitara (1985 - 1986)
Zoran Zelić - gitara (1986 - 1989)
 Stevo Vučković (1986)
Saša Bulić - gitara (1987)
Eli Žuvela - gitara (1988)
 Zoran Jukić - gitara (1989)

Izvori

Vanjske poveznice
Vrijeme nježnosti - Pjevaj dalje, Splitski rock zvuk, objavljeno 8. svibnja 2015.

Hrvatski sastavi heavy metala
Splitski glazbeni sastavi

Vrijeme nježnosti (glazbeni sastav)


Matthias Lehmann (nacido el 28 de mayo de 1983 en Ulm, en la región de Baden-Wurtemberg, Alemania) es un exfutbolista alemán que jugaba como mediocampista. Fue profesional entre 2000 y 2019.

Clubes

Referencias

Futbolistas de Alemania
Futbolistas del VfB Stuttgart II
Futbolistas del TSV 1860 Múnich en los años 2000
Futbolistas del Alemannia Aquisgrán en los años 2000
Futbolistas del St. Pauli en los años 2000
Futbolistas del St. Pauli en los años 2010
Futbolistas del Eintracht Fráncfort en los años 2010
Futbolistas del 1. FC Colonia en los años 2010
Nacidos en Ulm

Matthias Lehmann


لابينرَنتا (بالفنلندية Lappeenranta، بالسويدية Villmanstrand) هي مدينة فنلندية يقطنها 71.867 ساكن، وتقع في إقليم كاريليا الجنوبية.

و تقع المدينة على ضفاف بحيرة سايما في جنوب شرق البلاد، على بعد 30 كم من الحدود الروسية.تحتل لابينرَنتا المرتبة الثالثة عشرة من حيث عدد السكان بين مدن فنلندا.

التاريخ
تشكلت لابينرَنتا أصلا حول رأس بري يشير إلى بحيرة سايما. في القرن السادس عشر، انتقل مكان السوق من كاوسكيلا وسط لابيه القديم إلى قلعة الرأس البري الحالية. أول ذكر للابوس، كما كان يسمى، كان في ميثاق شرف من سنة 1542 يضع مكان السوق تحت سلطة فيبورغ.

تأسست المدينة نفسها على يد الكونت بر براهي عام 1649. قبلت كرستينا ملكة السويد الشعار الذي يصور رجلاً بدائياً ومنه جاء اسم السويدي للمدينة فيلمانستراند وتعني «ضفة رجل البدائي». كما أضفت الشرعية على التجارة في سوق لابفيسي الشعبية في ذلك الحين. إلا أن توثيق ميثاق شرف البرلماني وشعار النبالة تم في سنة 1652 بعد ما أُقر تخطيط المدينة من قبل إريك أسبيغرن. في ذلك الوقت، كانت لابينرَنتا ميناءًَ هاماً للقطران.

بين عامي 1721 و 1743، كانت لابينرَنتا عاصمة مقاطعة كيمينيغورد وسافونلينا.

في الثالث والعشرين من أغسطس عام 1741 دارت فيها رحى معركة فيلمانستراند التي ظفرت بها الجيوش الروسية على نظيرتها السويدية في خضم الحرب الروسية السويدية (1741-1743). نهبت المدينة واحترقت المباني الخشبية بما في ذلك مستشارية المقاطعة ودمرت المحفوظات الكنسية.

تم التنازل عن المدينة التي باتت مدمرة تماماً لصالح روسيا في 1743، وظلت جزءاً من الإمبراطورية القيصرية حتى نالت فنلندا استقلالها في عام 1917.

ضـُمت بلدية لابيه إلى لابينرَنتا في عام 1967. وضـُمت نويياما في عام 1989. خلال الأزمة المالية بعامي 2009 و 2010، أُدمجت يوتسينو وأولاما في لابينرَنتا على التوالي.

الاسم
يتكون اسم لابينرنتا من صيغة الإضافة لكلمة Lappee وكلمة ranta التي تعني «ضفة». يشمل تاريخ لابينرنتا البلدية الريفية لابيه وناحية لابفيسي.
اسم السويدية Villmanstrand  تحتوي على كلمتي vildman بمعنى رجل البدائي وstrand وهي أيضاً تعني «ضفة». يظهر رجل البدائي على شعار لابينرنتا.

الخدمات

التعليم
لدى لابينرَنتا العديد من المدارس في جميع مستويات التعليم تقريباً، منها جامعة لابينرنتا للتكنولوجيا، جامعة سايما للعلوم التطبيقية، أكاديمية الجيش (فرع من قوات الدفاع الفنلندية)، كلية جنوب كاريليا للتدريب المهني ومركز جنوب كاريليا لتعليم الكبار.

المواصلات
تتصل لابينرَنتا بالمدن والبلديات المجاورة عن طريق البر، وسكك حديدية تتجه شمالاً وجنوباً عن المدينة.

خلال فصل الصيف، عندما يمكن الوصول إلى بحيرة سايما وقناة سايما عن طريق المياه، يوجد اتصال عبر السفن بين لابينرَنتا ومدينة فيبورغ في روسيا.

كما يوجد مطار دولي في لابينرَنتا. بفضل رحلات جوية منتظمة بين لابينرَنتا، فيتسيه وريغا، فإن مدن أوروبا الكبرى في متناول اليد. مطار لابينرنتا هو أسرع مطارات فنلندا الدولية نمواً بنمو 364 ٪ في عدد الركاب في عام 2010. ما يجعل رحلة العمل أو الترفيه إلى لندن أو بروكسل من لابينرَنتا ليست مشكلة، خصوصاً بعد افتتح خط مباشر إلى بروكسل شارلروا. حركة الرحلات: رحلات يومية بين لابينرَنتا وريغا. اعتـُمدت رحلات إلى بروكسل (شارلروا) وفيتسيه. وبدأت رايان إير رحلات إلى ميلانو (بيرغامو).

وجهات القطار السريع: إلى هلسنكي في حوالي 2 ساعة، وإلى سانت بطرسبرغ في حوالي 1.5 ساعة على قطار أليغرو الجديد.

الاقتصاد
أرباب العمل الرئيسيين في المدينة هم: مدينة لابينرَنتا، شركة يو بي إم (لتصنيع اللباب والورق والأخشاب). مستشفى جنوب كاريليا المركزي، جامعة لابينرانتا التكنولوجيا، باروك، نوردكالك (تصنيع منتجات قائمة على الحجر الجيري)، مجموعة في آر، فازر (صناعات غذائية)، القوات المسلحة وأوتوتك (صناعات التعدين).

الرياضة

لدى لابينرنتا فرق رياضية متعددة تلعب في المستويات العليا للبطولات الرياضية الفنلندية.

سايبا فريق هوكي الجليد يلعب في الدرجة الأولى من الدوري الفنلندي لهوكي الجليد.

نادي لابينرنتا لكرة السلة يلعب في الدرجة الأولى من الدوري الفنلندي لكرة السلة وفاز ببطولتي عامي 2005 و 2006.

وبها فريق إن أس تي للعبة هوكي الأرضي في وفريق راياريتاريت بلعبة كرة القدم الاميركية.

في الرياضة النسائية يلعب كاتز لابينرنتا كرة السلة وبيسا أوست يلعب بيسابالو، وكلاهما في بطولتي البلاد الأعلى. فيتيرا يلعب في الدرجة الأعلى للعبة الباندي وبطل فنلندا أربع مرات. استضافت المدينة أول بطولة العالم للباندي للسيدات في عام 2004.

السياحة

تـُعرف لابينرَنتا كمدينة صيف، ويرجع ذلك أساساً لقربها من بحيرة سايما. بالإضافة إلى ذلك، موقعها البري الداخلي يعني أن الصيف تميل إلى أن يكون أكثر دفئاً وأكثر برودة في الشتاء على طول المناطق الساحلية.

وتمتلك لابينرنتا أيضاً صناعة سياحة صحية شتوية. كابينات عديدة حول بحيرة سايما، فضلا عن العديد من الزلاقات الجليدية الآلية، ومسارات تزلج وتزحلق تجذب عدداً لا بأس به من الزوار في فصل الشتاء.

يمكن الإحساس بقرب الحدود الروسية بشكل متزايد من عدد السياح الروس الذين يزورون المدينة. في الواقع، إن لابينرنتا أقرب إلى سانت بطرسبرغ (211 كم) من هلسنكي عاصمة فنلندا (383 كم). يـُلاحظ الوجود الروسي من خلال عديد السيارات الروسية في الشوارع، واستخدام علامات في محلات تجارية بحروف سيريلية.

الأماكن والأحداث

 القلعة القديمة، بعدد من المتاحف والمقاهي وأقدم كنيسة أرثوذكسية روسية في فنلندا.
 منطقة المرفأ، مع رحلات إلى فيبورغ وقناة سايما قريبة.
 مكان السوق المركزي، حيث يمكنك التمتع بالخصوصيات المحلية، مثل فطائر اللحم المعروفة باسم أتومي (Atomi؛ الذرة) أو «فيتو» (Vety؛ الهيدروجين).
 ليلة الحصن، مهرجان ثقافي لمدة يومين يـُقام في أوائل شهر أغسطس.
 باليه غالا لابينرنتا في أواخر أغسطس.
 مسابقة لابينرنتا الوطنية السنوية للغناء.
 تـُبنى أكبر قلعة رملية في فنلندا بجوار ميناء لابينرنتا كل صيف.
 هناك اثنتان من دور السينما الخاصة في لابينرنتا: كينو أولا ونويامييس.

مشاهير المدينة
 مايو كويالا (Maiju Kujala)- مقاتلة محترفة في فنون القتال المختلطة.
 أنتي آلتو (Antti Aalto) - لاعب هوكي جليد سابق.
 كوب أربونن (Koop Arponen) - مغني وفائز في السلسلة الرابعة من أيدل فنلندا في عام 2008.
 أرتو بروغاري (Arto Bryggare) - عداء موانع سابق، عضو سابق في البرلمان الفنلندي.
 كآرلو هالتونن (Kaarlo Halttunen) - ممثل سابق.
 هيكي هييتامييس (Heikki Hietamies) - محرر، مذيع تلفزيوني، وروائي وفنان كوميدي.
 هيني (Heini) - عازف البيس في فرقة إنديكا.
 ليلى هيرفيسآري- روائية، كتبت سلسلة روايات عن لابينرانتا وأهلها.
 هورنا (Horna)-- فرقة بلاك ميتال فنلندية شهيرة.
 كاري يورمكا (Kari Jormakka) - أستاذ موقر في نظرية العمارة في جامعة فيينا للتكنولوجيا، النمسا.
 أنيلي كيليونن (Anneli Kiljunen) - عضوة في البرلمان في فنلندا.
 أنسي كيبو (Anssi Kippo) -- منتج موسيقي.
 كوتيتيوليسوس (Kotiteollisuus) -- فرقة هارد روك شعبية.
 أرفي ليند - مقدم نشرة أخبار تلفزيونية فنلندي شهير.
 إيفا ليتمانن (Eeva Litmanen) - ممثلة حائزة على جوائز.
 بافي مايانن (Pave Maijanen) - موسيقار شهير.
 ميكا مولتاهاريو (Miikka Multaharju) - لاعب كرة القدم.
 إسا نيفا _(Esa Niiva) - عازف ساكسوفون لعدة فرق فنلندية.
 يارمو نيكو (Jarmo Nikku) - كاتب أغاني شهير.
 يوكا بآرما (Jukka Paarma) - أسقف توركو وفنلندا السابق.
 تيا بيلي (Tiia Piili) -- رياضية رقص الأكثر نجاحاً في فنلندا.
 ساكو بوهاكاينن (Saku Puhakainen) - لاعب كرة القدم.
 بايفيو بووسالو (Päiviö Pyysalo)-- مخرج ومنتج تلفزيوني شهير.
 أكي بووسين (Aki Pyysing) - لاعب بوكر محترف.
 إيلونا رنتا (Ilona Ranta) - عداءة ناجحة.
 يوهانا رنتالاينن (Johanna Rantalainen) - ساعدت في اختراع 3.5" محرك الأقراص المرنة.
 ساتنيك فارماستر (Satanic Warmaster) - الفرقة بلاك ميتال فنلندية شهيرة.
 بتري سكريكو (Petri Skriko) -- لاعب سابق في دوري الهوكي الوطني بالولايات المتحدة.
 كريسي ستوهلبيرغ (Kirsi Ståhlberg) - مغنية وممثلة.
 يوها تياينن (Juha Tiainen) - حائز على الميدالية الذهبية في رمي المطرقة في ألمبياد لوس أنجلوس 1984.
 موكوما (Mokoma) - فرقة ثراش ميتال.
 باتللوري (Battlelore) - فرقة ميتال سمفوني.
 هانا بكارينن (Hanna Pakarinen) - أول فائزة ببرنامج أيدول فنلندا جاءت من لابينرنتا.
 كريستيان روتو (Christian Ruuttu) - لاعب سابق في دوري الهوكي الوطني بالولايات المتحدة.
 فيسا فييريكو (Vesa Vierikko) - ممثل فنلندي.
 فيسا فيتاكوسكي (Vesa Viitakoski) - لاعب السابق في الدوري الفنلندي لهوكي الجليد.
 محمد درويش (Mohamad Darwich) من أشهر رجال الأعمال الأجانب في فنلندا. صاحب مجموعة Atma Trade

التوأمة

لابينرَنتا مـُتوأمة مع:

  راكفيري، إستونيا
  ستيكيشولمور، أيسلندا
  درامن، النرويج
  أوربرو، السويد
  كولدنغ، الدنمارك
  كلين، روسيا
  فيبورغ، روسيا
  شفيبيش هال، ألمانيا
  سومباثيلي، المجر
  ليك وورث، الولايات المتحدة

وصلات خارجية
 مدينة لابينرَنتا – الموقع الرسمي
 صورة فضائية لابينرنتا على خرائط جوجل
 جوي مفصل للابينرنتا (انقر على "ilmakuva"). أكثر تفصيلا من تلك على خدمة غوغل.
 goSaimaa.fi – معلومات سياحية عن لابينرَنتا

معرض صور

المراجع

أماكن مأهولة أسست في 1649
تأسيسات سنة 1649 في السويد
دوقية فنلندا الكبرى
مدن فنلندا

لابينرنتا


Stig Kjell Olof (Ola) Ullsten (født 23. juni 1931, død 28. maj 2018) var en svensk diplomat og liberal politiker, der var Sveriges statsminister fra 1978 til 1979.

Ullsten var partileder for Folkpartiet fra 1978 til 1983.

Kilder

Partiledere for det svenske Folkpartiet Liberalerna
Sveriges statsministre
Politikere fra Sverige
Personer fra Umeå
Udenrigsministre fra Sverige

Ola Ullsten


රංගනය
ගාමිණී ෆොන්සේකා - පොලිස් පරීක්ෂක
සරත් රණසිංහ
ගීතා කුමාරසිංහ - බිරිඳ නිල්මිණි
රවින්ද්‍ර රන්දෙණිය - දොස්තර රවින්ද්‍රන්ටෝනි රණසිංහ - මන්ත්‍රී එම්. ජී. රාජසූරියරෙක්ස් කොඩිප්පිලි - සාජන්ට් සිල්වා'
සනත් ගුණතිලක
ඇන්ජලා සෙනෙවිරත්න
මර්වින් ජයතුංග
විල්සන් කරුණාරත්න
දයානන්ද ජයවර්ධන
ලීනා ද සිල්වා
චන්ද්‍ර පීරිස්
එච්. ඒ. පෙරේරා
මහේන්ද්‍ර පෙරේරා
ශාන්ති ලේඛා
රොඩ්නි ජොන්ක්ලාස්
ෆීලික්ස් ප්‍රේමවර්ධන
සිසිර කුමාරතුංග
ටෙඩී විද්‍යාලංකාර
විල්සන් ගුණරත්න
චිත්‍රා වාකිස්ට
රෝහිත මාන්නගේ
බර්ටි සුනිල්
සුමිත් මුදන්නායක
පීටර් පෙරේරා
දේවිකා කරුණාරත්න
සරත් ද සිල්වා
රිචට් සොයිසා
ලූෂන් ද සොයිසා
ප්‍රේමනාත් මොරායස්
යූ. ආරිය විමල්
ඊබට් විජේසිංහ
පියතිලක අතපත්තු
ත්‍යාගරාජන්
ටිරෝන් මයිකල්
සතිස්චන්ද්‍ර එදිරිසිංහ

නිෂ්පාදනය
කතා තේමා සහ අධ්‍යක්ෂණය – ගාමිණී ෆොන්සේකා
සහාය අධ්‍යක්ෂණය – ඇන්ටන් ගෙග්‍රරි
කැමරා අධ්‍යක්ෂණය – වී. වාමදේවන්
කැමරා සහාය – ජී. ඒ. ජී. පෙරේරා
සංස්කරණ උපදේශක – ඩී. බී. නිහාල්සිංහ
අංග රචනය – ඊබට් විජේසිංහ
කලා අධ්‍යක්ෂණය – එරල් කෙලී සහාය සේන මාඹුලගේ
ශබ්ද පරිපාලනය - ජෝර්ජ් මනතුංග
ශබ්ද සහාය – අබේසිංහ අල්විස්, ආර්. ඒ. රංජිත් පෙරේරා, ඩී. එච්. ඒ. ජයමාන්න, උපාලි අරම්පොල, ඩබ්ලිව්. ජී. පොඩි මහත්තයා
නිෂ්පාදන කළමනාකරණය - ටෝනි රණසිංහ
නිශ්චල ඡායාරූප – ජී. ඒ. ජී. පෙරේරා
කාර්මික සහාය - නෝබට් රත්නසිරි, බන්දුල කුරේ, නිමල්
කාර්මික සේවය - සමරසිංහ චිත්‍රපට, ෆිල්ම් ලොකේෂන් සර්විස්, ලෙස්ටර් ජේම්ස් පීරිස්
නිෂ්පාදන විදුලි කාර්මික - සැන්ඩි පෙරේරා
කොණ්ඩා සැරසිලි - සෑම් පෙරේරා

ප්‍රදර්ශනය
ධාවන කාලය – පැය 2 විනාඩි 20 දිග ප්‍රමාණය - අඩි 14200 ආරම්භක

පිටපත් ප්‍රමාණය - 11 ප්‍රදර්ශන මණ්ඩලය – පස්වන ප්‍රදර්ශන මණ්ඩලය

කොටි වලිගය


Böztal est une commune suisse du canton d'Argovie, située dans le district de Laufenburg.

La commune est née le  janvier 2022 à la suite de la fusion des communes de Bözen, d'Effingen, d'Elfingen et de Hornussen.

Références

Commune du canton d'Argovie
Commune fondée en 2022 en Suisse

Böztal


عين البرج وتسمى سابقاً تيجسيس tigisis، اما العرب فيطلقون عليها اسم تيجس واطلق عليها المستعمر الفرنسي اسم دوار دريد تقع المدينة الأثرية تيجسيس أو عين البرج 40 كلم شمال غرب ولاية أم البواقي. يحدها شمالا بلدية عين عبيد ويحدها شرقا بلدية عين الديس وبلدية تاملوكة التابعة لولاية قالمة وغربا مدينة سيقوس الأثرية وجنوبا سهل البحايرة الطويلة. بنيت علي تلة مرتفعة وحصنت بأسوار لحمايتها من الهجمات.
مرت عليها العديد من الحضارات القديمة مثل الفينيقية والرومانية والنوميدية الإسلامية.ويعتقد بعض المؤرخين أن تاسيسها كان علي ايدي الفينيقيين مثل المؤرخ بروكوب brocop حيث ذكر أن الحضارة الفينيقية مرت على هذه المنطقة مستندا في قوله هذا على كتابات فينيقية وجدت بها والتي ذكرها المؤرخ البيزنطي بروكوبيوس

وقد اجريت في اواسط الخمسينيات من القرن الماضي في عهد الاحتلال الفرنسي حفريات علي يدي الباحثين-السيد لانسال والسيد باثيار- شملت الباب الرئيسي والجهة الخلفية من القلعة ولكن تهدمت كل الحفريات بسبب العوامل البشرية والطبيعية
وليس ببعيد عن القلعة يوجد قبر علي تلة صغيرة بالمنطقة المسمات الغولة وقد عثر مؤخرا أحد السكان علي قبر اخر في ممر جبلي المسمى فم الحليق.

و قد عثر على مجموعة اثار رائعة منها صنوج زجاجية مكتوب عليها الأمير معد وادوات فخارية ومعدنية وعملات برونزية ورصاصية تعود إلى الفترة الرومانية والبيزنطية والإسلامية ومن الفترة النوميدية عليها صورة ماسينيسا وأخرى تعود الي حكم الخليفة الفاطمي معد في الفترة الإسلامية.

تتميز المنطقة بتربة خصبة وسهول شاسعة تحيط بها الجبال مما جعلها مستقرا لمختلف الحضارات وهي تمثل أهم الطرق بين إقليم سيرتا (قسنطينة) وتيفاست (تبسة).و تطرقت الدراسات إلى أن المدينة أصبحت تتمتع بنوع من الاستقلالية في القرن الرابع ميلادي.

تزخر المنطقة باثار هامة وخاصة الرومانية وهذا ما نلاحظه من خلال بقايا الخزف والفخار والقطع النقدية والصنوج والمصابيح الفخارية والنقوش الصخرية والحلزونيات إلى جانب بقايا الاسوار المحيطة بها كما توجد بقايا لبضع حمامات احدها ملكي كما تشير بعض الدراسات والحفريات التي اجريت سنة 1957 م من قبل السلطات الاستعمارية الفرنسية انذاك إلى غموض مدخل القلعة وهذا راجع إلى أن هذه الحفريات لم يراعَ فيها الجانب العلمي وانما تمت بحثا عن التحف والكنوز ولكن لم يبقى من هذه الحفريات الا القليل وذلك بسبب العوامل الطبيعية (الحت والتعرية) وخاصة فيضان واد الدخاخنة الذي فتك بالكثير من هذه المعالم.

إلى جانب كل هذا توجد بعض المقابر الميغالتية ومنها ما يعرف حاليا بموقع الغولة كما تم مؤخرا اكتشاف ضريح اخر بمسلك جبل فم الحليق شرق المنطقة.

كما توجد شواهد تدل على وجود إنسان ما قبل التاريخ من خلال وجود قبور للانسان القديم التيميليس على حواف المدينة وبجبل فم الحليق.

الحضارات المتعاقبة ومواقع ما قبل التاريخ

صور

حضارة ما قبل التاريخ

المقابر الميغاليتية (الدولمن)

هي عبارة عن مصطبات حجرية مسطحة موضوعة على ركائز حجرية ولها مدخل متجها غالبا إلى الشرق ويوجد بمنطقة عين البرج عدة دولمن اشهرها واكبرها دولمن الغولة وهو ضخم جدا ويحيط به دائرتين يصل قطر الدائرة الخارجية إلى 18 متر

مقابر التيميليس
هي عبارة عن اكوام من الصخور الصغيرة المكدسة فوق بعضها البعض وتحتها غرف مبنبية بالحجارة وبها رفاة انسانية.

الادوات الحجرية
عثر في منطقة عين البرج على حلي حجرية وادوات يدوية هي عبارة عن حجارة منحوتة باشكال واحجام مختلفة كان يستعملها الإنسان القديم في حياته اليومية

الحضارة البونيقية
في انتظار العثور على ادلة مادية على الوجود الفينيقي في المنطقة الا مدينة تيجس تعد مدينة فينيقية فقد ذكر المؤرخ البيزنطي بروكوبيوس القيسراني في كتابة الحروب الوندالية مدينة تيجيسيس وذكر اعمدة رخامية مكتوبة بالحروف الفينيقية.

الحضارة النوميدية

الحضارة الرومانية

الحضارة البيزنطية
بعد سقوط الرومان في شمال افريقيا وقيام دولة بيزنطا جيش الإمبراطور البيزنطي جستينيان الأول الجيوش تحت امرة الجنرال بليزار وبدأ باستعادة المدن من ايدي الوندال ومن بين المدن التي استرععها البيزنطيون مدينة تيجس. وتعتبر تيجيسيس هي مهد ولادة الحركة الدينية المسيحة الدوناتية نسبة إلى الراهب دوناتوس ووقع الخلاف بين الدوناتيين الموحدين والكاثوليك التثليثيين مما ادى إلى ثورات في شمال افريقيا.

الحضارة الإسلامية

الفتح الإسلامي
خلال الفتح الإسلامي لشمال افريقيا إتخذها الدوق الذي كان يقود القوات البيزنطية أيام الفتح الإسلامي مكانا لإقامته.

الوجود العثماني
مع ان المدينة تعد قريبة من عاصمة بايلك شرق قسنطينة ومعبر رئيسي بين قسنطينة وتونس الا انه لا توجد أي دلائل معمارية تدل على الوجود العثماني في المنطقة.

الاحتلال الفرنسي

ما بعد الاستقلال

الجبال

جبل الجحفة
يقع جبل الجحفة (الجحفة هي كلمة عربية فصحى تعني الهودج الذي يوضع فوق الإبل لتركبه النساء) شرق مدينة عين البرج يبلغ ارتفاعه 1200 متر عن سطح البحر، تكسوه اشجار البلوط (الكروش) جزئيا وشجيرات حب الملوك البري والزعرور البري ونباتات طبية مثل الشيح والفيجل والبسباس البري وعديد النباتات الطبية.

جبل فم الحليق
جبل فم الحليق يبلغ طوله 1100 متر على سطح البحر يتميز بمعبرين ضيقين احدهما في وسطه والآخر بينه وبين جبل الجحفة أحد هذان الممران يربط بين قريتي عين البرج وعين الديس كما ان الرومان عبدو به الطريق الرابطة بين قسنطينة وتبسة مرورا بتيجسيس عين البرج حاليا، يتكون جبل فم الحليق من قمتين اولها قمة الواسعة وهو مكسو بأشجار البلوط والثاني قمة كاف دراهم وبه النباتات الصغيرة والطبية.

المنابع المائية والمياه الجوفية والحموية

تعد مدينة عين البرج من المناطق الغنية جدا بالمياه الجوفية والسطحية الصالحة للشرب في ولاية ام البواقي ومن هذه الابار والعيون.

الآبار الارتوازية
 يوجد بعين البرج ثلاث آبار ارتوازية على سفح جبل فم الحليق تمون مدينة عين البرج وبلدية العامرية بالماء الشروب

البئر الأولى
 بمنطقة القبالة يمون عين البرج

البئر الثانية
بمنطقة القبالة يمون اولاد ناصر واولاد جليلة

البئر الثالثة
بمنطقة الواسعة يمون اجزاء من عين البرج ودوار اولاد محاوش

منبع عين البرج
منبع عين البرج سميت باسمه مدينة عين البرج وهو منبع ضارب في اعماق التاريخ ويعود إلى الفترة البونيقة أو ابعد في التاريخ ولم يمر أي مؤرخ أو جغرافي الا وذكره مثل المؤرخ البيزنطي بروكوبيوس القيسراني أو الجغرافيين المسلمين مثل البكري وابن حوقل ويعتبر هذا المنبع من اغزر وانقى المنابع في المنطقة ولم ينقطع ماؤه أو يجف منذ آلاف السنين حتى في الاعوام الأكثر جفافا، وقد قامت السلطات الاستعمارية الفرنسية في النصف الأول من القرن العشرين بنقله بالقنوات المعدنية إلى ثلاث عيون اثنتان منها ما زالت قائمة فيما تم تخريب الثالث، والجدير بالذكر ان مدينة تيجيسيس القديمة بنيت على جوانب هذا المنبع الذي يخرج ماؤه من بين التلال الصخرية التي بنيت عليها المدينة نفسها.

منبع عين الصفى
وهو من اقدم المنابع الصالحة للشرب في منطقة عين البرج يعد من انقى المنابع الصخرية في المنطقة مياهه باردة صيفا ودافئة شتاءا، ذكره المؤرخون الفرنسيون وكذلك ذكر في المصادر التاريخية التي تتحدث على الدولة الاغلبية في الشرق الجزائري.

المنبع الحار المسمى الزفزايفة
كما يوجد بالمنطقة مياه جوفية حارة بأعالى جبل فم الحليق وهو المنبع الحار الوحيد في ولاية أم البواقي.

المراجع

المصادر
https://bu.umc.edu.dz/theses/sc-terre/AAZB1921.pdf
تاريخ الجزائر في العصر الوسيط من خلال المصادر - نشر المركز الوطني للدراسات والبحث في الحركة الوطنية وثورة أول نوفمر 1954 (طبعة خاصة وزارة المجاهدين)
Cirta ou le substratum urbain de Constantine These d'Etat.Univ. Mentouri-Constantine. DAU. Sept.2006

Première campagne de fouilles à Tigisis S. LANCEL ET P. POUTHIER.

الحروب الوندالية للمؤرخ بروكوبيوس القيصري نسبة إلى مدينة قيصرية بفلسطين.

fouilles faites a ain-el-bordj(ticisi) par m.jules chabassier

منطقة عين مليلة من خلال المصادر للاستاذة سعاد سليماني جامعة قسنطينة

CIRTA OU LE SUBSTRATUM URBAIN DE CONSTANTINE La région, la ville et l'architecture dans l'antiquité (Une étude en archéologie urbaine)
كتاب المسالك والممالك للبكري
كتاب المسالك والممالك لإبن حوقل
المؤنس في اخبار افريقة وتونس ابي عبد الله محمد بن ابي القاسم الرعيني القيرواني المعروف بابن ابي الدينار

أماكن مأهولة سابقا في الجزائر
بلدات ومدن رومانية في الجزائر
عين البرج
مدن أمازيغية قديمة
مواقع أثرية في الجزائر

عين البرج


Claudia Cazacu (* in Târgoviște) ist eine rumänische DJ und Musikproduzentin in den Bereichen Trance und Tech House.

Biografie
Claudia Cazacu wurde in Rumänien geboren und zog 1998 nach London, um einen Abschluss in Finance und Banking zu machen. In London entdeckte sie das Clubleben und ein Interesse an elektronischer Musik. 2006 begann sie ihre Karriere als DJ und begann bald darauf auch eigene Songs zu produzieren.

2007 gründete sie ihr eigenes Label Couture. Für ihre erste Vocal-Produktion Freefalling arbeitete sie zusammen mit Audrey Gallagher. Die Produktion war recht erfolgreich und erhielt Unterstützung von Armin van Buuren, der den Song auch in seine Jahrescompilation A State of Trance 2009 aufnahm.

2010 konnte sich Cazacu auch erstmals in der Wahl der Top 100 DJs von DJ Mag platzieren und kam auf Platz 93. Sie war damit die einzige weibliche DJ in der Liste und wurde somit oft auch als The World's No. 1 Female DJ vermarktet. Seit 2011 hat Cazacu auch eine monatliche Radiosendung namens Haute Couture.

Diskografie

Singles
 2007: Couture
 2007: Cowgirl
 2007: Scared
 2008: International Departures
 2008: Elite
 2008: Contrasts (mit Sied van Riel)
 2008: 2012 EP
 2009: Earproof
 2009: Quatrain
 2009: Freefalling (feat. Audrey Gallagher)
 2009: Manequin / Size Zero
 2009: Lekker / Nefertiti
 2009: Glamour (vs. Vicky Devine)
 2010: Valley of the Kings
 2010: Quatrain 3 & 4
 2010: Solar Flare
 2010: Translucent
 2010: Cafe Del Mar
 2010: Rain
 2010: Timelapse
 2010: Quatrain 5
 2011: Maison
 2011: Lights Off (mit Sied van Riel)
 2012: Labyrinth
 2012: Quatrain 6
 2013: Emerge

Remixe
2010: The Space Brothers – Everywhere I Go

Weblinks
 Offizielle Website

Einzelnachweise

DJ
Trance-Produzent
Rumäne
Geboren im 20. Jahrhundert
Frau

Claudia Cazacu


El Centro Latinoamericano de Estudios en Informática (CLEI) es una institución sin fines de lucro que reúne a universidades y centros de investigación latinoamericanos y españoles, interesados en la investigación y docencia en informática. CLEI promueve la evolución y diseminación del conocimiento en el área de Informática de forma que contribuyamos de manera decisiva en el desarrollo económico y social de nuestra región. Entre los objetivos generales de CLEI están:

 Creación de instancias de cooperación educativa y científica en Informática para Latinoamérica.
 Fortalecimiento del intercambio cultural y tecnológico en Informática.
 Integración de un frente latinoamericano en el área, sirviendo de referente regional.
 Promover la creación de tecnologías propias que atiendan adecuadamente las necesidades regionales.
 Elevar la calidad de la educación superior en informática.
 Promover el desarrollo científico de la informática en Latinoamérica.
Entre las principales actividades de CLEI se incluyen:

 Conferencia latinoamericana de informática.
 Galardón al Mérito Latinoamericano en Informática.
 Promoción de comunidades.
 Promoción de CLEI Electronic Journal.

 Apoyo financiero a profesores visitantes.
 Auspicio a eventos.
 Apoyo financiero a comunidades.
 Concurso de tesis de doctorado.
 Concurso de tesis de maestría.
 Becas para autores de la conferencia.
 Censo latinoamericano de informátic@s.

Historia
En 1972 se realizó en Valparaíso Chile, un panel de discusión sobre tópicos en Informática, organizado por la Pontificia Universidad Católica de Valparaíso, en donde se analiza la necesidad de eventos regionales.

En 1973, la Pontificia Universidad Católica de Valparaíso convoca a todas las universidades nacionales de Chile para un nuevo Panel de Discusión sobre Tópicos de Computación.

En 1974, se organiza el primer encuentro a nivel latinoamericano, con participación de más de 100 académicos de diversos países de la región, como Argentina, Perú y Chile, con el nombre de PANEL 74. Este evento es considerado como fundacional para el CLEI.

A partir de 1975 se realizaron en Valparaíso – Chile, encuentros latinoamericanos anuales con el nombre de Panel, generalmente acompañando de una exposición de equipos, conocida como Expodata.

En 1979, se organiza en Caracas – Venezuela, la VII Conferencia de Informática Panel-Expodata, siendo presidente del Comité de Programas el Profesor Carlos José Pereida de Lucena (Brasil). Nace el Centro Latinoamericano de Estudios en Informática – CLEI, con el Profesor Víctor Yockteng de Colombia como presidente y el Profesor Aldo Migliaro Osorio de Chile como Secretario Ejecutivo. Estos tres profesores son considerados los líderes histórico-fundacionales del CLEI.

Ese mismo año, 1979, CLEI es reconocido en IFIP como representante latinoamericano a iniciativa del investigador hindú Profesor Narshiman.

En 1980, el evento latinoamericano realizado en Caracas – Venezuela recibe por primera vez el nombre de Conferencia Latinoamericana de Informática.

Las conferencias latinoamericanas de 1981 y 1982 se realizaron en Argentina y Perú, respectivamente. Desde entonces, la Conferencia Latinoamericana de Informática se realiza anualmente en forma itinerante.

En 1984, se decidió que la UCV llevara a cabo este evento a través de su Centro de Ciencias de la Computación ya transformado en Escuela de Ingeniería Informática de la UCV, en la ciudad de Viña del Mar – Chile.

Las siguientes conferencias se desarrollan anualmente hasta el día de hoy, año por año, en las que se renuevan los directores de CLEI en forma bianual.

Conferencias del CLEI

Galardón al Mérito Latinoamericano en Informática
Desde el año 2006, el CLEI otorga anualmente esta distinción a académicos y/o profesionales del área de la informática, que han tenido un papel decisivo en el desarrollo de la especialidad en Latinoamérica, desde los orígenes de esta disciplina en la región en los años sesenta y setenta a nuestros días. La lista de candidatos entre los que se elige al premiado, se conforma sobre la base de las propuestas de los representantes de cada país en el CLEI.

En el año 2006, el galardonado fue el Prof. Aldo Migliaro Osorio, de Chile, primer Secretario-Ejecutivo del CLEI, y en sus inicios uno de sus principales impulsores.

La lista de los premiados es la que se indica:
 2023: Prof. Diego Andrade
 2022: Prof. Mauricio Solar
 2021: Profa. Gabriela Marín
 2020: Profa. Francis Losavio (QEPD)
 2019: Prof. Paco Tirado
 2018: Profa. Claudia Bauzer Medeiros
 2017: Prof. Jorge Santos
 2016: Prof. Héctor Cancela
 2015: Prof. Jorge Baralt Torrijos
 2014: Prof. Ernst Leiss
 2013: Prof. Benjamín Barán
 2012: Prof. José Pino
 2011: Prof. Rodrigo Cardoso
 2010: Prof. Julián Aráoz
 2009: Prof. Ricardo Baeza-Yates
 2008: Prof. Jorge Vidart
 2007: Prof. Ramón Puigjaner
 2006: Prof. Aldo Migliaro Osorio

Comunidades
CLEI entiende que articular a los Grupos de Trabajos (GT) representa una de las actividades más importantes de su comunidad. Estos grupos están conformados por especialistas de los diferentes temas científicos y de desarrollo tecnológico que abarca la investigación del área de la ciencia de la computación. Los grupos de trabajo se listan a continuación:

 GT 1: Teoría Computacional
 GT 2: Ingeniería del Software
 GT 3: Educación Superior en TIC
 GT 4: Manejo de Datos e Información
 GT 5: Infraestructura, Hardware y Software
 GT 6: Procesos de Negocio, Arquitecturas y Sistemas Organizacionales
 GT 7: Mujer Latinoamericana en la Computación
 GT 8: Investigación de Operaciones e Inteligencia Artificial
 GT 9: Interacción y Gráfica
 GT 10: Informática y Sociedad
 GT 11: Interacción Humano-Computador
 GT 12: Rama estudiantil

CLEI Electronic Journal
CLEI Electronic Journal (CLEIej) es la publicación insignia de CLEI. CLEIej es una revista arbitrada de acceso abierto. Fue creada en 1998 para fomentar la investigación en Ciencias de la Computación en América Latina y proporcionar un foro para aumentar la visibilidad mundial del trabajo que se realiza actualmente en la región. La revista recibe envíos de investigaciones originales e inéditas de todo el mundo. CLEIej recibe propuestas de números especiales dedicados a un tema de interés actual, eventualmente vinculados a un evento científico celebrado en la región. CLEIej cuenta con el apoyo de su institución de origen, CLEI, y del aporte de la comunidad de investigadores latinoamericanos e internacionales, y no aplica ningún cargo de autor por el envío y publicación. Desde su creación, todos los contenidos se hacen públicamente accesibles y sin coste alguno. La licencia actual que se aplica es una licencia (CC)-BY (desde octubre de 2015; entre 2011 y 2015 se utilizó una licencia (CC)-BY-NC).

Otras actividades

 Apoyo financiero a profesores visitantes. Su objetivo es fortalecer los programas emergentes de posgrado en Informática de las instituciones miembros de CLEI. El programa incluye dos modalidades. En la modalidad 1, CLEI solicita a la comunidad la oferta de cursos por parte de profesores interesados en participar. En la modalidad 2, las instituciones CLEI demandaran al programa los cursos en los que estén interesados.
 Auspicio a eventos. Su propósito es incentivar la realización de eventos de calidad para el desarrollo científico y tecnológico de la Informática en Latinoamérica, propiciando la colaboración y sinergia entre los investigadores, docentes, estudiantes y profesionales miembros de CLEI, con fuerte énfasis en la profundización de las "redes de recursos humanos especializados" entre diferentes países miembros.
 Apoyo financiero a comunidades. Este programa busca fortalecer las actividades como las escuelas de verano, los programas de incentivo a la investigación y cualquier otra actividad que los grupos de trabajo diseñen para fortalecer sus actividades. Es un fondo que se ejecuta durante todos los años y busca de esta manera incentivar la articulación de estas redes e incentivar sus actividades en específico, y que sirvan de esta manera para que la comunidad científica y de desarrollo tecnológico alrededor de CLEI puedan ver plasmada a través de los grupos de trabajo todo su quehacer.
 Concurso de tesis de doctorado. El objetivo del Concurso Latinoamericano de Tesis de Doctorado (CLTD) es identificar y promover las mejores tesis doctorales regionales en Informática, Computación, u otras áreas afines, de una universidad latinoamericana miembro de CLEI, en alguna de las áreas disciplinarias definidas en el currículo de computación establecidas por la IEEE/ACM.
 Concurso de tesis de maestría. El Concurso Latinoamericano de Tesis de Maestría (CLTM) es un evento anual asociado a CLEI cuyo objetivo es premiar y difundir el trabajo de estudiantes latinoamericanos que hayan terminado recientemente sus tesis de maestría en computación o informática, cuyo contenido esté referido a algunas de las áreas disciplinarias definidas en el currículo de computación establecidas por la IEEE/ACM. Podrán participar solo estudiantes que se gradúen en universidades miembros de CLEI.
 Becas para autores de la conferencia. Cada año se abre la postulación de becas para los autores de artículos con trabajos aceptados en CLEI, para asistir a dicho evento. El autor debe postularse indicando brevemente la razón por la cual considera que debe recibir el financiamiento y el monto solicitado de subvención.
 Censo latinoamericano de informátic@s. Tiene el objetivo de conocer y fomentar la colaboración en los grupos de interés en áreas de la Informática.

Referencias

Enlaces externos
 El CLEI'2010 en Paraguay, entre el 18 y el 22 de octubre
 Asociaciones de informáticos
 Acerca del Centro Latinoamericano de Estudios en Informática
 Asociación de Técnicos de Informática (ATI - España)
 XXXVII Conferencia Latinoamericana de Informática CLEI2011
 XXXVI Conferencia Latinoamericana de Informática CLEI2010
 XXXV Conferencia Latinoamericana de Informática CLEI2009
 XXXIV Conferencia Latinoamericana de Informática CLEI2008
 XXXIII Conferencia Latinoamericana de Informática CLEI2007
 XXXII Conferencia Latinoamericana de Informática CLEI2006

Organizaciones educativas de Chile
Informática en Chile
Congresos académicos


O Acordo de Birao é um acordo de paz assinado em 1 de abril de 2007 em Birao entre o governo da República Centro-Africana sob François Bozizé e um grupo rebelde centro-africano, a União das Forças Democráticas para a Reunificação (UFDR), tendo em vista a cessação das hostilidades e à integração deste último na gestão do Estado. Este foi o segundo acordo que tentou pôr fim à guerra civil centro-africana de 2004–2007 após o Acordo de Sirte, anulado pela sua rejeição por dois dos principais líderes rebeldes.

Contexto
Como resultado da rebelião organizada pela UFDR após o golpe de Estado do presidente Bozizé, ocorreram confrontos violentos. Foi tentada a mediação através do líder líbio Muammar Gaddafi com vista a pôr fim ao conflito. Essa mediação levou à assinatura de um acordo de paz em fevereiro de 2007 entre o presidente Bozizé e Abdoulaye Miskine, um dos líderes rebeldes da UFDR.

No entanto, alguns dos principais líderes rebeldes, como Michel Djotodia, então presidente da UFDR e detido numa prisão em Cotonou, recusaram-se a assinar este acordo. Algumas semanas depois, as negociações para um segundo acordo começaram na tentativa de  mitigar as tensões.

Negociações e assinaturas
As negociações para a assinatura deste acordo foram marcadas pela intervenção de Omar Bongo, então Presidente da República do Gabão, que se colocou como autoridade superior a garantir o cumprimento do referido acordo.

Este acordo foi, portanto, assinado em Birao por Zacharia Damane em nome da UFDR e Raymond Ndougou, então prefeito de Ouham-Pendé, em nome do governo. No entanto, Zacharia Damane sendo um ex-colaborador político do presidente deposto Ange-Félix Patassé, não era muito apreciado por Michel Djotodia. A partir de então, este último e Abakar Sabone, seu companheiro de cela em Cotonou, não se consideraram vinculados ao acordo de paz e as hostilidades prosseguiram.

Ligações externas
THE BIRAO	PEACE AGREEMENT

Guerra Civil na República Centro-Africana (2004–2007)
Birao
História da República Centro-Africana

Acordo de Birao


Kenji Ito (født 29. juni 1976) er en tidligere japansk fodboldspiller.

Han har spillet for flere forskellige klubber i sin karriere, herunder Nagoya Grampus Eight.

Eksterne henvisninger

Fodboldspillere fra Japan

Kenji Ito


النيلي هو أحد درجات اللون الأزرق الداكن، واسمه منسوب للنيلة.

طول موجة هذا اللون محصورة بين 420 و450 نانومتر، ما يضعه ما بين الأزرق والبنفسجي. وقد صنفه نيوتن كأحد المكونات السبع للضوء في دولاب الألوان، غير أن العلماء لا يصنفونه كذلك.

صور

المراجع

أصبغة
خضاب
درجات الأزرق
درجات البنفسجي
طيف ضوئي

نيلي (لون)


Levon Thomas (* 26. März 1955)  ist ein deutscher Texter, Musikproduzent und Komponist.

Musikalische Karriere
Die ersten professionellen Texte von Levon Thomas wurden auf dem 1979er Album Walking The Voodoo Nights von Santiago (EMI) publiziert. Das von Humberto Gatica gemischte Album wurde 1980 mit dem Deutschen Schallplattenpreis ausgezeichnet. In den folgenden Jahren war Levon Thomas an zahlreichen Produktionen bei EMI in Köln beteiligt und schrieb Texte für Künstler wie Bogart, Jane Palmer, Liane Lee, Earforce, Wolf Maahn, Page One, Playing Games und andere.

1983 traf Levon Thomas den spanischen Sänger Miguel Ríos (Song Of Joy), dessen Titel Antinuclear auf einem Text von Levon Thomas basiert. Das dazugehörige Album 'El Rock De Una Noche De Verano' (Polydor) erreichte Platin Status und war No. 1 in Spanien und Südamerika.

1984 notierte das Projekt Band Of Gold, an dem Levon Thomas zusammen mit dem Komponisten, Produzenten und Keyboarder Paco Saval (Santiago, Food Band, Wolf Maahn, Soulcats) und dem englischen Keyboarder und Produzenten Pete Wingfield (Everly Brothers, Westernhagen, Paul McCartney, Five Star, Alison Moyet) beteiligt war, wochenlang in den amerikanischen Billboard Top 100. Die Singles Lovesongs Are Back Again und In Love Again (RCA) notierten außerdem in den Top 10 der Billboard Black Music Charts, waren weltweit in den Charts vertreten, erreichten in Holland und England Top 20 Plätze und No. 1 Status in Mittel- und Südamerika.

Levon Thomas und Trapp bilden seit 1994 ein Komponisten- und Produzententeam. Levon Thomas hat als Texter an zahlreichen Produktionen mitgearbeitet.

Diskografie (Auszug)

Musikproduzent
Sänger
Pseudonym
Deutscher
Geboren 1955
Mann

Levon Thomas


Airan () is a former commune in the Calvados department in the Normandy region of northwestern France. On 1 January 2017, it was merged into the new commune Valambray.

The inhabitants of the commune are known as Airannais or Airannaises

Geography
Airan is located some 17 km south-east of Caen and 25 km east by south-east of Lisieux. It can be accessed from the D40 from Vimont in the north-west, passing through the south of the commune and continuing south-east to Vieux-Fumé. The D613 (Route de Paris) also from Vimont passes through the north of the commune and continues east to Crèvecœur-en-Auge. Neither road passes the village which can be accessed by the D47 road from Moult in the west which passes through the village then the heart of the commune before continuing south-east to Cesny-aux-Vignes. There is also the D43 road coming from the north through the village and continuing south to Fierville-Bray. The railway from Caen to Mézidon-Canon passes through the commune from west to east but there is no station in the commune. The nearest station is Bonafini to the west. The commune is quite large in extent and consists almost entirely of farmland with a few small patches of forest. Apart from the village there are also the hamlets of Le Haute-des-Pedouzes, Le Ruel, Valmeray, and Coupigny.

The Muance river forms part of the western border of the commune before it flows west then north to join the Dives river through a network of canals near Bures-sur-Dives. The Douet also rises in the north of the commune and forms part of the northern border before continuing north to join the Dives near Hernetot.

Toponymy
The name is of Continental Germanic origin in an area where such origins are rare (Heidram from the 9th century), possibly a personal name taken from Heidrammus or alternatively the name -ham preceded by an appellative or an unidentified person's name.

History
Archaeological excavations have uncovered the remains of a Merovingian necropolis. There is a legend of the famous Treasure of Airan.

In 1942, the resistance caused two derailments in the commune - on the night of 15 to 16 April and also on 30 April to 1 May. These two derailments left a total of forty dead and fifty wounded German soldiers who were on leave in these trains. Following this Nazi repression was brutal for many hostages: some were shot, others deported.

Administration

List of Successive Mayors of Airan

Population

Culture and heritage

Civil heritage
The commune has a number of buildings and structures that are registered as historical monuments:
A Water Mill (1682) is typical of the Caen region.
The Chateau of Coupigny (18th century)
The Chateau of Coupigny Park (18th century)

Other sites of interest
Valmeray Tower and its surroundings are classified by DREAL Lower Normandy as an historical monument. The ruined tower is located in a hamlet near Airan. An old legend tells of a secret passage connecting the tower to the church at Airan. The legend also says that the old bell in gold from the church is hidden in the secret passage. Many people have tried to find it but without success.
The Alley of Lime Trees along the D43 is also registered with DREAL.

Religious heritage
The commune has several religious buildings and structures that are registered as historical monuments:
The Church of Saint Germain (12th century) has a Romanesque facade.

Picture Gallery

See also
Communes of the Calvados department

External links
Airan on the 1750 Cassini Map

Notes and references

Notes

References

Former communes of Calvados (department)
Populated places disestablished in 2017

Airan