Zərbi muğam janrının özünəməxsus səciyyəvi cəhətləri var. Öz inkişafı cəhətdən tarixən qədim olan vokal-instrumental zərbi muğamların populyarlığına baxmayaraq, bir janr kimi indiyə qədər o, lazımınca tədqiq edilib öyrənilməmişdir. Bunu əsas səbəblərindən bir son illərə qədər zərbi muğamların not yazısının olmamasıdır.

Maraqlıdır ki, janrın mahiyyəti onun adını müəyyənləşdirir.mahnı  Məhz zərbi muğam sözü instrumental-vokal muğamların ifası zamanı müğənnini müşayiət edən instrumental ansamblların tərkibində zərbli alətlərə böyük yer verilməsi ilə əlaqədardır. Onu da qeyd edək ki, xanəndə muğam hissələrini oxuyan zaman zərb alətlərinin ritmik formullarını xalq çalğı alətləri ansamblına daxil olan başqa alətlər də ifa edirlər. Bu keyfiyyət digər tərəfdən janrın başqa səciyyəvi cəhətini də müəyyənləşdiri. Məlumdur ki, muğam dəstgahları suitaya bənzər çoxhissəli vokal-instrumental əsərlərdir. Onun səciyyəvi xüsusiyyəti vokalın aparıcı rolundadır. Zərbi muğamlar isə birhissəli kompozisiya təşkil edir. Sərbəst metro-ritmə əsaslanan muğam dəstgahlarının əksinə olaraq zərbi muğamlarda vokal musiqi instrumental müşayiəti dəqiq ölçülü fonuna əsaslanır.

Adətən, zərbi muğamlar fəal-emosional səciyyəli inkişaf etmiş instrumental müqəddimə ilə başlayır. Dəqiq ölçülü bu müqəddimənin musiqi ibarələri əsasında melodiya şərh edilir.

Vokal prtaiya yüksək kompozisiyaya əvvəlcə yüksək registrdə (məqamın oktava yuxarı zilində) giriş nidası ilə daxil olur. Uzadılmış səsdən sonra isə vokal melodiya reçitativ danışıq tərzində oxuma ilə inkişaf etdirilir. Məhz bu səbəbdən də zərbi muğamları ancaq yüksək tessituraya malik xanəndələr oxuya bilir. Lakin improvizə zamanı xanəndə mütləq müəyyən sxemə riayət etməlidir. Xüsusilə o, zərbi muğamın əsaslandığı lad-məqamın intonasiya çərçivəsindən kənara çıxmamlıdır.

Zərbi muğamların vokal partiyasının musiqi məzmununu isə bütün forma boyu müxtəlif variasiyalı dəyişkənliklə təkrarlanan musiqi ibarəsi (çox zaman iki xanə) təşkil edir. Bu kimi eyni zamanda vokalizə edilmiş passajlarla, zəngulələrlə rövnəqlənir.

Sonrakı inkişaf zamanı melodik xətt tədricən daha yüksək gərginlik, emosional həyəcan kəsb edir. Bu zaman muğamın istinad pərdələri ətarfında gəzişmə baş verir. Adətən bütün zərbi muğamlarda sabit səs məhz "mayə" pərdəsi olur. Səciyəvi cəhətlərdən biri də odur ki, muğam dəstgahlarında olduğu kimi zərbi muğamların sonunda melodiya əvvəldə olan aşağı registrdəki mayeyə qayıdır.

Tamamlayıcı – son epizodlarda isə instrumental partiya adətən, nağılvarıliyi, epikliyi aramlığı ilə seçilir. Bu, lad-məqamın sabit istinad pərdələrinin ətrafında gəzişməyə əsaslanan özünəməxsus bir sonluq – kodadır. Səciyyəvi cəhətlərədən biri də odur ki, bəzən bütöv bir vokal-instrumental epizod təkcə nəqarətvari əlavə spzlər əsasında oxunur. Azərbaycan xanəndələri bu zaman "ay aman", "dalay-dalay", "ay", "hey", "ha", "yar", "ay zalım" və.b. bu kimi nəqarətvari sözlərdən istifadə edirlər.

Zərbi muğamların öz müstəqil adları var. Bu qəbildən olan muğamlara müasir zamanda aşağıdakılar aiddir:
 Heyratı
 Arazbarı
 Səmayi–Şəms
 Mənsuriyyə
 Mani
 Ovşarı
 Heydəri
 Qarabağ şikəstəsi
 Kəsmə şikəstə

Muğam dəstgahlarında olduğu kimi zərbi muğamlarda da Azərbaycanın görkəmli şairləri – Nizami Gəncəvinin, İmadəddin Nəsiminin, Məhəmməd Füzulinin, Xurşudbanu Natəvanın, Seyid Əzim Şirvaninin, Səməd Vurğunun, Əliağa Vahidin və başqalarının qəzəllərinə müraciət olunur. Bəzi zərbi muğamlarda bayatı, qoşma formasında yazılmış xalq şeirindən də istifadə edilir.

Bir qayda olaraq bu qəbildən olan mətnlər "Şikəstə" və onun variantlarının ("Qarabağ şikəstəsi", və "Kəsmə şikəstə") həmçinin "Ovşarı", "Mani", "Arazbarı" kimi zərbi muğamların mətn əsasını təşkil edir.

Mənbə
 Zərbi muğamlar

Xarici keçidlər
 Muğam festivalı
 Azərbaycan xalq musiqisi

Həmçinin bax
 Azərbaycan musiqisi
 Muğam

Muğam

Zərbi muğamlar


Raúl Papaleo Pérez (* 11. Oktober 1971 in San Juan) ist ein puerto-ricanischer Beachvolleyballspieler.

Karriere
Papaleo spielte seine ersten internationalen Turniere 1996 in Carolina mit Amaury Velasco und bei den Vitória Open 2000 mit Willi de Jesus Torres. 2003 bildete er ein neues Duo mit Ramón Hernández. Nach zwei erfolglosen Open-Turnieren zu Beginn kamen die beiden Puerto-Ricaner beim Grand Slam in Berlin auf den 25. Platz. Anschließend erreichten sie als Neunter der Stavanger Open erstmals die Top Ten auf der World Tour. Danach gewannen sie bei den Panamerikanischen Spielen in Santo Domingo die Bronzemedaille und qualifizierten sich für die Weltmeisterschaft in Rio de Janeiro. Dort erreichten sie mit Siegen gegen das US-Duo Rogers/Scott und die Niederländer Backer/Boersma als Gruppenzweite die erste Hauptrunde, in der ihnen ein weiterer Sieg gelang. Erst im Achtelfinale mussten sich Papaleo/Hernández den Schweizer Laciga-Brüdern geschlagen geben, so dass sie das Turnier auf dem neunten Rang beendeten.

2004 gelangen ihnen bei den Budva und Carolina Open die nächsten Top-Ten-Ergebnisse. Danach wurden sie 13. in Gstaad und kamen bei einigen weiteren Turnieren auf den 17. Rang. Außerdem nahmen sie an den Olympischen Spielen 2004 in Athen teil. In der Vorrunde verloren sie nach der Niederlage gegen das deutsche Duo Dieckmann/Reckermann die beiden anderen Gruppenspiele gegen die Schweden Berg/Dahl und die Norweger Kjemperud/Høidalen jeweils im Tiebreak. Daher mussten sie sich als Gruppenletzte nach der Vorrunde verabschieden.

Auf der World Tour 2005 waren zwei 17. Plätze bei den Shanghai Open und dem Grand Slam in Klagenfurt ihre besten Resultate. Bei der WM in Berlin konnten Papaleo/Hernández das erste Spiel gegen die Deutschen Krug/Urbatzka noch gewinnen; danach unterlagen sie allerdings den Brasilianern Harley/Benjamin und schieden in der Verliererrunde gegen die Norweger Gøranson/Engvik aus.

2006 spielte Papaleo noch vier Open-Turniere mit Joseph Gil Rivera. Dabei kam er nicht über den 33. Platz hinaus.

Weblinks

Profil bei der FIVB (englisch)

Beachvolleyballspieler (Puerto Rico)
Olympiateilnehmer (Puerto Rico)
Teilnehmer der Olympischen Sommerspiele 2004
Puerto-Ricaner
US-Amerikaner
Geboren 1971
Mann

Raúl Papaleo


Vincent de Paul Wehrle OSB (* 19. Dezember 1855 in Berg, Kanton St. Gallen, Schweiz als Johann Baptist Wehrle; † 2. November 1941) war ein US-amerikanischer Ordensgeistlicher und erster Bischof von Bismarck, North Dakota.

Leben
Johann Baptist Wehrle trat nach dem Abschluss des Gymnasiums im Kloster Einsiedeln in den Benediktinerorden ein und nahm den Ordensnamen Vincent de Paul an. Am 2. September 1876 legte er die zeitliche und drei Jahre später die ewige Profess ab. Am 23. April 1882 empfing er das Sakrament der Priesterweihe.

Nach der Priesterweihe entsandte ihn der Orden als Missionar in die Vereinigten Staaten. Er war zunächst in Arkansas und Indiana tätig und kam dann nach North Dakota, wo er 1893 eine klösterliche Niederlassung gründete. Sechs Jahre später wurde das Kloster nach Richardton verlegt und erhielt 1901 den Status eines Priorats. Wehrle wurde Prior und mit der Erhebung zur Abtei im Jahr 1903 deren erster Abt.

Papst Pius X. ernannte ihn am 9. April 1910 zum ersten Bischof des neugegründeten Bistums Bismarck. Die Bischofsweihe spendete ihm der Erzbischof von Saint Paul, John Ireland, am 19. Mai desselben Jahres; Mitkonsekratoren waren der Bischof von Duluth, James McGolrick, und der Bischof von Saint Cloud, James Trobec.

Am 11. Dezember 1939 trat er als Bischof von Bismarck zurück und wurde zum Titularbischof von Teos ernannt.

Weblinks

Römisch-katholischer Bischof (20. Jahrhundert)
Titularbischof
Benediktiner
Abt
Person (Bismarck, North Dakota)
Schweizer
US-Amerikaner
Geboren 1855
Gestorben 1941
Mann

Vincent de Paul Wehrle


An Cylindrodesmus in uska genus han Diplopoda. An Cylindrodesmus in nahilalakip ha familia nga Paradoxosomatidae.

An kladograma hini sumala ha Catalogue of Life:

Mga kasarigan

Cylindrodesmus

Cylindrodesmus


An Nitocra pontica in uska species han Maxillopoda nga ginhulagway ni Jakubisiak hadton 1938. An Nitocra pontica in nahilalakip ha genus nga Nitocra, ngan familia nga Ameiridae. Waray hini subspecies nga nakalista.

Mga kasarigan

Nitocra

Nitocra pontica


Atmosphaera (litteris atm notata) est unitas pressionis, eadem ac 101325 pascal vel 1.01325 bar. Etiam atmosphaera normalis vel exemplaris appellari potest. Haec est fere pressio atmosphaerae telluris in maris aequore. Ante annum 1982 haec unitas erat pars definitionis statûs normalis.

Nexus externi
 De atmosphaera normali in Encyclopaedia Britannica

Atmosphaera
Unitates physicae

Atmosphaera (unitas)


Oiacium  (alia nomina: Castum Agaciae) (hodie vulgo Oyace; Oiasse, a 1939 usque ad 1946) est vicus ac municipium Italiae, circiter 250 incolarum, in Libera Regione Valle Augustana situm. Incolae Oiacienses appellantur.

Insigne

Fractiones
Bérrioz, Chez les Brédy, Gallian, La Crétaz (chef-lieu), Sergnau, Condemine, Closé, Bouyoz, Chez les Chenaux, Grenier, Vernosse, Voisinal, Pied-de-Ville

Municipia finitima
 Blonate (seu Bionatium) (hodie vulgo Bionaz),
 Nucetum (olim fortasse Ad Nonum) (hodie vulgo Nus),
 Ollomontium (hodie vulgo Ollomont),
 Ad Quartum (seu Quartus ab Urbe Lapis (Augusta Praetoria)) (hodie vulgo Quart),
 Vallis Pellina (hodie vulgo Valpelline).

 Vallis Augustana,
 Augusta Praetoria,
 Vallis Pellina (vallis) Valpelline (valle).

Nexus externi
 Situs Publicus

Pinacotheca

Notae

Municipia Vallis Augustanae

Oiacium


Lingua gesticulatoria Iaponica breve JSL, est lingua gesturae dominans in Iaponia. Pauca est nota de sermone et communitate surde anterior spatium Edo.  In 1862, legati missi sunt ab dicione Tokugawa shogunate varias scholas Europas surdiorum at prima schola surdis non instituta fuisset  usque 1878 in Kyoto. Donec 1948 liberi surdiorum ad scolas formalis non poscantur eruditionem iustam frequentare.

Nota

Iaponica
gestulatoria lingua

Lingua gesticulatoria Iaponica


フランスの国旗は、通称トリコロール(, 三色の意)と呼ばれる旗である。

概要
歴史的にはこのフランス三色旗はラファイエット(ないしはバイイ)により大革命期の1789年7月に発案され、7月に創設されたばかりのパリ市民軍の標章「青・赤」にラファイエット(バイイ)がさらに「白」を加え誕生したとするのが通説である。
赤と青は、パリ市の標章として用いられていたものを、パリ市民軍に転用したものであり、フランス革命軍が帽子に付けた帽章の色に由来し、白はブルボン朝の象徴である白百合に由来する。「青」はであるが、おもに軍用機に使われる国旗をモチーフとした国籍マークやフィンフラッシュについては、同じ赤・白・濃紺という配色の似ているイギリス軍のものと区別するために明るい青を用いることもある。

現行のフランス法律上での国旗についての規定は、この憲法第2条2項の「国の象徴は、青・白・赤の3色旗である」のみで、細かい色調・寸法などデザインについての規定が存在しないが、配色は第二帝政以来の慣行によりフランス海軍水路海洋部発行の仕様図に基づき、色帯は1946年10月27日憲法第2条「国の象徴は、同じ寸法の3つの垂直の色帯からなる青・白・赤の3色旗である」により同じ幅に設定されており、第五共和政になった後に変更がないと見なされる。

色の表象についてフランス憲法は第2条2項において国旗を、4項において国の標語「自由、平等、友愛」を規定しているが、4項の標語をそれぞれ国旗の色の表象に対して充てる明確な根拠はなく、「青は自由、白は平等、赤は友愛を表す」と解するのは俗説である。

歴史上あった旗

規定
長年の間、トリコロールは30(青):33(白):37(赤)の比率となっていた。しかし、資料によっては数値の順番が異なるなど混乱が見られる。30:33:37は旗竿から遠い右ほどはためきにより幅狭く見えるのを補うため、33:30:37はこれは明るく見える白が人間の目には大きく見えるのを補うため、と説明される。現在は、海上用のみに利用され、陸上用では1946年10月27日憲法により、3色とも同じ幅と定められている。

国旗の色はそれぞれ非公式ではあるが国花として扱われている、青=矢車草(矢車菊)、白=マーガレット、赤=ヒナゲシの花で表現されることがある。

フランス革命直後は規定が無かったため、初期には赤・白・青の縦三色旗という現在とは反対の配色のもの(このパターンでは風下の青が晴天の空にまぎれて目立たないという欠点があった)をはじめ、さまざまな旗が掲げられた。第一共和政が成立した1792年に制定された旗は現在のオランダ国旗と同じ赤・白・青の横三色旗であった。1794年に現在の旗となり、1814年から1830年の王政復古時を除いて、現在まで使われ続けていたが2020年にエマニュエル・マクロン大統領によって青の部分だけ改定された。

色の変更
現行のフランス憲法には「青・白・赤」の具体的な色合いについての規定がないため、大統領が細かい色調の指定に関する決定権を有する。

現行のフランス第五共和政の下では色合いに2度の変更があった。1976年に欧州連合の旗に合わせて、バレリー・ジスカールデスタン大統領によってエリゼ宮殿や他の大統領関係建物に掲揚される国旗の青色をネイビーブルーからブライトブルー(パントーンReflex Blue)に変更されたが、2020年7月13日にエマニュエル・マクロン大統領は青の色の変更を命じ、ブライトブルーから第二帝政以来の慣行で、フランス海軍水路海洋部発行の仕様図に基づく伝統のネイビーブルーに戻した(大統領演説の際に置かれる国旗はそれに先立つ2018年に変更されていた。一方、凱旋門の国旗は一貫してネイビーブルーの方である)。これによりエリゼ宮殿や他の大統領関係建物に掲揚される国旗は2020年以降に順次ネイビーブルーの方に戻された。2020年の変更は当初気づいた人はおらず、1年後の2021年11月に2人のジャーナリストの著書『エリゼ・コンフィデンシャル』(Élysée Confidential)で初めて明らかになり、大統領府も報道内容を認めた。

旧植民地や海外領土の旗

脚注

注釈

出典

関連項目

 国旗の一覧
  - 中世フランスの王旗・軍旗

外部リンク
 国旗 駐日フランス大使館

国旗
こつき
こつき
垂直三分旗

フランスの国旗


Brain Pathology, abgekürzt Brain Pathol., ist eine wissenschaftliche Fachzeitschrift, die von Wiley-Blackwell veröffentlicht wird. Sie ist die offizielle Zeitschrift der International Society of Neuropathology und erscheint mit sechs Ausgaben im Jahr. Es werden Arbeiten veröffentlicht, die sich mit Neuropathologie und Muskelerkrankungen beschäftigen.

Der Impact Factor lag im Jahr 2019 bei 5.568. Nach der Statistik des ISI Web of Knowledge wird das Journal mit diesem Impact Factor in der Kategorie Pathologie an siebter Stelle von 78 Zeitschriften, in der Kategorie klinische Neurologie an 23. Stelle von 204 Zeitschriften und in der Kategorie Neurowissenschaften an 40. Stelle von 271 Zeitschriften geführt.

Einzelnachweise

Neurowissenschaftliche Zeitschrift
Neurologische Zeitschrift
Pathologische Zeitschrift
Englischsprachige zweimonatliche Zeitschrift
Ersterscheinung 1990
Medizinische Fachzeitschrift (Vereinigtes Königreich)

Brain Pathology


Luka Jamnik, slovenski rimskokatoliški duhovnik, * (?) 1647 (?), † 25. maj 1698, Ruše.

Življenjepis
Ruška kronika iz leta 1655 navaja, da je bil Jamnik med učenci domače latinske šole. V duhovnika je bil posvečen 1672, nato je bil od leta 1673 do 1675 kaplan v Gornjem Gradu in do aprila 1676 na Lovrencu na Pohorju, nato pa župnik v Rušah kjer je bil zelo delaven. Dal je razširiti in na novo opremiti cerkev, leta 1685 postaviti novo kaplanijo in 1689 novo župnišče, dal 1678 sredi vasi izkopati vodnjak, posebno skrb pa je namenil latinski šoli, ki je pod njegovim vodstvom dosegla višek. Po vzoru jezuitskih šolskih komedij je 1680 uvedel v ruški latinski šoli uprizarjanje verskih gledaliških iger, vsaj nekatere med njimi deloma tudi v slovenskem jeziku.

Ruške verske igre
Ruške verske igre so se izvajale od leta 1680 do 1722. Z igrami, katere so se izvajali domači igralci, učenci latinske šole, na odru ob cerkvenem obzidju se je zaključilo šolsko leto, namenjene pa so bile predvsem romarjem na ruško nedeljo (Ime Marijino), ko se je v Rušah odvijal velik vsakoletni cerkveni shod, oziroma so se igrale tudi prejšnji večer na tako imenovano ruško soboto. Snov je bila verska, podana z moralno-pučno tendenco. Tudi o jeziku v katerem so se igre vršile kronika molči; edino za deklamacijo »De Joviniano Imperatore mire correcto« in še za eno drugo deklamacijo izvajano 13. junija 1700 viri navajajo, da je bila na ruško nedeljo govorjena v nemščini, na ruško soboto istega leta pa v slovenskem jeziku. Avtorja teksta sta bila benediktinca Siegfrid in Aegydius. Tako originalna teksta kot slovenska prevoda nista ohranjena, ker sta bila uničena, ko je župnišče pogorelo. Kdo je pisal tekste za vse ostale igre pa ni znano.

Viri
 Mala splošna enciklopedija DZS. (1975). Knjiga 2. Ljubljana: DZS.
 Slovenski biografski leksikon 1925-1991. (2009). Elektronska izdaja. Ljubljana: SAZU

Zunanje povezave

Slovenski rimskokatoliški duhovniki
Rušani
Jamnik, Luka

Luka Jamnik


Dioecesis Tyndaritana fuit dioecesis cuius sedes Tyndaris erat. Hodie Sedes Titularis Ecclesiae Catholicae Romanae est.

 Episcopum titulare
 Tyndaridem
 Dioecesem Pactensem

Notae

Tyndaritana
Tyndaritana
Tyndaris
Tyndaritana

Dioecesis Tyndaritana


ノロドム・シハヌーク( 、1922年10月31日 - 2012年10月15日)は、カンボジア国王(在位:1941年4月25日 - 1955年3月2日、1993年9月24日 - 2004年10月7日)、政治家。

「シアヌーク」という表記は "h" の音を発音しないフランス語式の読み方で、原音に一番近い読み方は「ノロードム・シーハヌ」である。

生涯

即位
カンボジア王族ノロドム・スラマリットとシソワット・コサマック妃の息子として、当時フランス領インドシナの一部であったカンボジアのプノンペンで生まれた。

1941年、同じくフランス領インドシナの一部であったベトナムのサイゴン(現ホーチミン市)に留学中であったが、祖父のシソワット・モニヴォン国王(コサマック妃の父)の崩御に伴い、請われて帰国し、18歳で即位した。

カンボジアの王家はノロドム王(在位1840年 - 1904年)を祖とするノロドム家とシソワット王(在位1904年 - 1927年、ノロドム王の弟)を祖とするシソワット家に分かれ、王位継承に当たって両家の間で争われた。しかし、1941年当時カンボジアを含むフランス領インドシナの最高実力者であったフランス領インドシナ総督の裁定により、シハヌークの即位が決定した。

この背景には、シハヌークがノロドム、シソワット両家の血筋を引いている(シハヌークは両国王の曾孫にあたる)ことと、まだ若年のため宗主国フランスの意向に沿うだろうという思惑があったためと見られている。

独立宣言
フランス本土からドイツ軍が放逐され、後ろ盾を失ったヴィシー政権が崩壊した後の1945年3月に、インドシナ半島に進駐していた日本軍によってフランス軍が駆逐され、インドシナ政府が解体されると、シハヌークは、隣国ベトナム(保大帝)、ラオス(シーサワーンウォン)と相前後してカンボジアの独立を宣言した。

シハヌークは当初ベトナムと同時に「独立宣言」をするよう調整するつもりであったが、その連絡がうまくいかず、結局はベトナムの独立から2日遅れの13日の独立となった。カンボジアは、フランスの支配に入る前はベトナムの圧迫を受けていたため、ベトナムへ強い対抗意識を持っていた。6月にベトナムがコーチシナ等の旧フランス直轄地の回収を宣言すると、カンボジア側もコーチシナの約半分の領有を主張し、日本へ仲介を依頼している。

しかしそれから2ヶ月後の8月15日に日本が第二次世界大戦に敗戦すると、シハヌークは3月13日をカンボジアの独立の日としながらも、ベトミンの侵略を恐れて、一旦フランスの帰還を制限つきで認めた。そしてアメリカ合衆国を始めとする諸外国を歴訪してカンボジアの現状と独立を国際世論に訴える戦法に出た。その結果、1949年にフランス連合内での独立が認められたが、警察権・軍事権は依然としてフランスの手に握られていた。

これに満足しないシハヌークは離宮に籠もり、「完全に独立が達成されるまで首都・プノンペンには戻らない」と宣言、国内でも都市部を中心に独立を求める反仏デモが大きく盛り上がった。

国王の強硬な姿勢に驚いた上に、第二次世界大戦で植民地を維持し続ける国力も失ったフランスは遂にカンボジアの完全独立を認め、1953年11月9日、新生「カンボジア王国」が発足した。歓呼の声の中、プノンペンの王宮に凱旋したシハヌークは以後、「独立の父」として国民の尊敬を集めることとなった。

退位・政治家へ

独立運動を通じて自信を強めたシハヌークは1955年3月3日に退位し、父のノロドム・スラマリットが即位した。

退位後のシハヌークは「殿下」の称号で呼ばれた。立憲君主国であるがゆえに権限に法的制限のある王位を離れたことで、活動範囲に制約のなくなったシハヌークは同年4月7日、政治団体「社会主義人民共同体(サンクム・リアハ・ニヨム、通称サンクム)」を結成し、その総裁として更に政治へ取り組みを表明した。

サンクムは同年の総選挙で圧勝して国会の全議席を制し、いわば「シハヌーク翼賛体制」ともいえる政治環境の中でシハヌークは首相兼外務大臣に就任した。また、1960年4月に父王が崩御した後は王位を空位とし、母のシソワット・コサマック妃が王太后として国家の象徴となり、シハヌークは新設の「国家元首」に就任して政治指導にあたった。

シハヌークの政策は「王制社会主義」と称されたものであり、仏教の保護と君主制のもと、社会主義的な政策を打ち出していった。また、外交面ではアジア・アフリカ会議や非同盟諸国首脳会議に当初から参加して中立政策を守り、冷戦の続く中、東西両陣営から援助を引き出すことに成功するなど、隣国ベトナムやラオスが戦火に巻き込まれる中、国内は平和を維持していたが、政界では左派・右派の対立が絶えず、シハヌークが必要に応じて左派の重用と弾圧を繰り返したため、ポル・ポトやイエン・サリ、キュー・サムファンといった左派の指導者はジャングルに逃れ、武力闘争に走ることとなった。

国外追放

ベトナム戦争中の1970年3月、首相兼国防相のロン・ノル将軍と副首相シリク・マタク(シハヌークの従兄弟)などが率いる反乱軍が軍事クーデターを決行する。議会は外遊中のシハヌーク国家元首の解任、王制廃止と共和制施行を議決し、国名は「クメール共和国」と改められ、ロン・ノルが大統領に就任した。
シハヌークは同年3月22日に北京で記者会見を行い、再び政権の座に復帰することや国家元首の称号を保持し続けるつもりはないと言明。また、香港や日本へ亡命するとの噂も否定した。

クーデターは、アメリカがシハヌークを北ベトナムや南ベトナム解放民族戦線と近い「容共主義者」と見なし、親米派のロン・ノルを支援して追放させたと言われている。

シハヌークは、カンボジア領内に南ベトナム解放民族戦線の補給基地や北ベトナムから南ベトナムへの人員物資補給路であるホーチミンルートの存在を許し、一方で1969年を通してアメリカのカンボジア爆撃を公に非難した。1970年1月にはアメリカ軍と南ベトナム軍の攻撃で多数の民間人死者が出た何千件もの報告を含む政府公式白書を公表していた。また南ベトナムのフルロも軍基地などで反乱を起こした後、しばしカンボジア領に逃げ込んでいた。

クーデター後、ロン・ノル政権は、激しい反ベトナムキャンペーンを行い、クメール領のベトナム系住民を迫害・虐殺・追放した。また、ロン・ノルはアメリカ軍と南ベトナム軍に南ベトナム解放民族戦線を追撃するためのクメール領内侵攻を許し、さらにこれまで局部的であったアメリカ軍の空爆は人口密集地域を含むクメール全域に拡大された。これにより数十万人の農民が犠牲となり、わずか一年半のうちに200万人が国内難民と化した。とくに東部は人口が集中する都市部なども重点的に爆撃を受けた。農村インフラは破壊され、食糧輸出国だったクメールは食糧輸入国に転落した。こうした状況はクメールの一層の不安定化を招き、クメール・ルージュの勢力拡大に有利となった。

ポル・ポトへの協力と幽閉生活

追放されたシハヌークは、当時3つの世界論を掲げてアメリカとソビエト連邦の両方と対立していた中華人民共和国の北京に留まり、中華人民共和国からの全面的な協力を得て亡命政権「カンプチア王国民族連合政府」を結成し、ロン・ノル政権打倒を訴えた。

1970年3月末にはコンポンチャムでシハヌークを支持する暴動が起きたが武力鎮圧された。当時の州知事によればこの地域だけで2~3万人の農民が共産主義の影響を受けていた。その他タケオ・スヴァイリエン、カンダルなど諸州で同様の蜂起が起こった。シハヌークは個人的に親しい周恩来と対立する康生が後押しするポル・ポト派をかつて弾圧したこともあって嫌っていたが、中国の毛沢東や北朝鮮の金日成らの説得により彼らと手を結ぶことになり、農村部を中心にクメール・ルージュの支持者を増やすことに貢献した。

シハヌークは名目上、統一戦線のトップではあったが、ポル・ポト派とはロン・ノルという共通の敵を保有していただけに過ぎなかった。あらゆる古い体制の徹底破壊を目指す原理的共産主義を掲げるポル・ポトとその一派にとって、シハヌークはイデオロギー的に相容れない存在であり、両者の関係は最初から緊張をはらんでいたといえる。

アメリカが南ベトナムを見捨て、クメールを含むインドシナ半島から完全撤退したこともあり、1975年4月に中華人民共和国からの武器援助を受けたクメール・ルージュは遂にクメール全土を制圧した。クメール共和国は崩壊し、ポル・ポト派はシハヌークを国家元首とする共産主義国家「民主カンプチア」の成立を宣言し、シハヌークはカンボジアに帰国した。この間、表向きは元の地位に返り咲いたかに見えたシハヌークだったが、実態は何ら権限を与えられず、クメール・ルージュがお膳立てした地方視察(そこでシハヌークは変わり果てた祖国の姿を目の当たりにする)以外はプノンペンの王宮に幽閉同然の身となった。同居を許されたのは第6夫人のモニク妃と2人の間に生まれた2人の王子(シハモニ、ナリンドラポン)及び僅かな側近、従者だけであった。

他の家族のうち、国内に残っていた者は地方に追放され、その結果、5人の子供と14人の孫が虐殺された。当初は、シハヌーク自身も殺されそうになったものの、中華人民共和国政府が政治的理由からポル・ポトらに圧力をかけたために殺されずに済んだ。しかし、王宮内でもポル・ポト信奉者と化したナリンドラポンが両親を非難し続け、シハヌークは「いつ殺されるか」という強迫感も相まって、精神的に追い詰められていった。人々はを着用させられ、自らも着せられたシハヌークは「黒いメルセデス」と自嘲した。1979年までにポルポト政権下で深刻な飢餓とマラリア、虐殺により100万人以上のカンボジア人が犠牲になったとも言われる。

シハヌークは病気療養を理由に海外出国を望んだがクメール・ルージュに拒絶された。それでも彼は懇請を続けた結果、1976年4月に国家元首の辞任が認められ(後任の国家元首〔国家大幹部会議長〕はキュー・サムファン)、以後王宮内に幽閉されたシハヌークは外の様子を知る事ができなくなり、国際社会には消息が伝えられなくなった。

出国へ

1978年1月、ポル・ポトはカンボジア東部からベトナム領内を越境攻撃し現地住民を虐殺した。1978年12月25日、ベトナムは、カンボジアから脱出してきたヘン・サムリンやフン・センを指導者とする越境難民たちに軍事訓練を施し、カンプチア救国民族統一戦線として親ベトナムの軍を組織した。そして、カンボジア国内の反ポル・ポト派とも連携し、カンボジア国内に攻め込んだ。カンプチア革命軍は粛清の影響による混乱で指揮系統が崩壊しており、わずか2週間でカンプチア革命軍の兵力は文字通り半減する。

1979年1月7日、カンボジアに侵攻したベトナム軍がプノンペンに入ると、ポル・ポト首相はシハヌークを呼び出し、国際連合安全保障理事会においてベトナム軍の不当性を訴えるよう要請した。シハヌークはようやく、家族や側近と共にカンボジアを出国した(イエン・サリ、キュー・サムファンはシハヌーク単独での出国を主張したが、ポル・ポト自身が家族同行を許可したという)。ニューヨーク滞在中にシハヌークは随行員の監視の目を盗んで滞在先のホテルからの脱出に成功し、再び中華人民共和国に亡命することとなった。

ベトナムの影響を強く受けたヘン・サムリン政権(カンプチア人民共和国)が成立し、クメール・ルージュ軍およびポル・ポトはタイの国境付近のジャングルへ逃れた。ポル・ポトは国の西部の小地域を保持し、タイ領内からの越境攻撃も行いつつ、以後も反ベトナム・反サムリン政権の武装闘争を続けた。
1981年9月4日、マレーシアのクアラルンプールでシハヌーク、ポル・ポト、右派自由主義のソン・サンの反ベトナム三派によるを結成して中国、アメリカ、ASEANの支援により国際連合総会で議席を有した。

王制復活
その後、1989年にベトナム軍はカンボジアから撤退し、1992年3月に、国際連合カンボジア暫定統治機構(UNTAC)は平和維持活動を始め、初のPKO参加となる日本の自衛隊も派遣された。

1991年11月15日にシハヌークは亡命先の北京から約13年ぶりにカンボジアに帰国した。

1993年4月から6月まで国連の監視下で総選挙が行なわれ、シハヌークの次男ラナリット王子の率いるフンシンペック党が第一党となった。なおポル・ポト派はこの選挙に参加せず、新しい連立政権と戦い続けたが9月には制憲議会が新憲法を発布、新憲法では立憲君主制を採択し、シハヌークが国王に再即位した。

1994年にクーデター未遂事件が発生したが、これを最後に国内はおおむね平定された。1998年4月には、中国や北朝鮮からの支援も途絶え、カンボジアの辺境にわずかに残ったポル・ポト派支配地域のみを統治していたポル・ポトが死んだことが明らかとなり、この地も平定された。

退位と崩御
2004年10月20日に突然退位し息子のノロドム・シハモニ王子(母は第6夫人モニニヤット王妃)が国王に即位した。

退位後は「サムデック・オー」(、滞在先の中国では太皇と呼ばれた)の敬称が与えられ、1993年から続く自身の療養のため、頻繁に中国を訪れる生活を送っていたが、2012年10月15日に北京で心不全のため崩御。。シハモニ国王とフン・セン首相らは北京に飛び、17日にシハヌークの亡骸は中国国際航空の航空機でカンボジアに帰され、約120万人の国民が空港から王宮まで出迎えた。

2013年2月1日から数日間に渡り国葬の儀式が執り行われ、各国の首脳や日本からは秋篠宮文仁親王が参列した。

評価
カンボジアの混乱した歴史の中、シハヌークは2度に亘り王になり、1種類の大統領、2種類の首相のほか、職名のないカンボジア国家元首など、多数の地位と同様に様々な亡命政府のリーダーになった。そこで、ギネスブックは、シハヌークを「世界の政権で最も多くの経歴を持つ政治家である」と認定している。

また、カンボジアで発行されている複数のリエル紙幣で肖像が使用されている。

家族
 ※印はポル・ポト政権下で死亡または行方不明になった者を示す。
 パット・カニョル妃(1920年 - 1969年、後に離婚)
 ボパ・デヴィ王女(1943年 - 2019年11月18日)元文化芸術相
 ラナリット王子(1944年 - 2021年11月28日)元第一首相、元下院議長
 シソワット・ポンサンモニ妃(1929年 - 1974年、1951年離婚)
 ユワニヤット王子(1943年 - 2021年1月14日)
 ラクウィウォン王子(1944年 - 1973年)マラリアで薨去
 チャクラポン王子(1945年 - )ヘン・サムリン政権で副首相を務めた。
 ソリヤ・ルアンシー王女(1947年 - 1976年)※
 カンタ・ボパ王女(1948年 - 1952年)白血病で薨去
 ケマヌラク王子(1949年 - 1975年)※
 ボトゥム・ボパ王女(1951年 - 1976年)※
 シソワット・モニケッサン妃(1929年 - 1946年)
 ナラディポー王子(1946年 - 1976年)※
 ノロドム・ノルレアク妃(1927年 - 1955年)
 マニヴァン・ファニウォン妃(1934年 - 1975年)※
 ソチェアタ・スジャータ王女(1953年 - 1975年)※
 アルンラズメイ王女(1955年 - )
 ノロドム・モニニヤット・シハヌーク妃(旧名:パウル・モニク・イッジ妃、1936年 - )
 シハモニ王子(1953年 - )現国王
 ナリンドラポン王子(1954年 - 2003年)心臓麻痺で薨去

著書 (邦訳)

 『シアヌーク最後の賭け』牧事務所訳、柳川経営研究所・国会タイムズ社共同刊行、河出書房新社・販売、1988年
 『私の国際交遊録 - 現代のカリスマとリーダーシップ』共著、仙名紀訳、恒文社、1990年

脚注

関連項目

 ベトナム戦争
 バルカン政治家

外部リンク
 King-Father Norodom Sihanouk of Cambodia -

カンボジア国王
カンボジアの首相
カンボジアの国家元首
第二次世界大戦期の君主
東南アジアの社会主義の人物
カンボジアの紙幣の人物
カンボジアの亡命者
ギネス世界記録保持者
王政復古
プノンペン出身の人物
カンボジアの仏教徒
廃位された君主
退位した君主
20世紀アジアの君主
21世紀アジアの君主
1922年生
2012年没
国葬された人物

ノロドム・シハヌーク


Jean Brismée est un réalisateur de cinéma belge, auteur de films documentaires et fantastiques, né le  à Pipaix (Leuze-en-Hainaut).

Jean Brismée est un des créateurs de l'Institut national supérieur des arts du spectacle et des techniques de diffusion.

Il réalise en 1971 La plus longue nuit du diable, le seul film belge d'exploitation qui eut une très large sortie internationale dans les réseaux authentiquement d'exploitation. En 2010 ce film se situe encore dans ces réseaux.

En 1995, les éditions Mardaga ont publié Cinéma: cent ans de cinéma en Belgique par Jean Brismée.

Filmographie et tévégraphie

 1955: le théorème de Pythagore (animation/coréalisation: Fernand Clausse)
 1956 : Forges (co-réalisation : André Delvaux) (Prix du Film Industriel au Festival National d'Anvers 1956)
 1957: L'oeil révélateur: les animaux bâtisseurs (coréalisation: Jacques Delcorde) (TV)
 1958: Enfants d'aujourd'hui et de demain
 1958 : Cinéma, bonjour (TV)
 1959: passion des hommes/Onze drang naar bevrijding
 1959 : La Planète fauve (TV) (co-réalisation : André Delvaux)
 1960: Agnès Varda, photographe (TV)
 1961: Le soleil noir d'Agnès Varda I (TV)
 1961: Le soleil noir d'Agnès Varda II (TV)
 1961: Jean Rouch (coréalisation: André Delvaux)
 1964 : Monsieur Plateau (Prix spécial du Jury court métrage à l'unanimité au Festival de Cannes 1965)
 1965: Andreas Vésalius
 1966: Médecine 1967
 1966: From east flanders with love
 1966: La greffe rénale
 1971 : La plus longue nuit du diable ou Au service du diable ou La nuit des pétrifiés
 1972: Modmath (animation/coréalisation: Etienne de Bruyne)
 1975: Le Maugré (TV)
 1976: Nutons et sotais (TV)
 1977: L'affaire Coecke et Goethals (TV)
 1977: Sur les traces de Louis Hennepin (TV)
 1978: Jean-Charles Houzeau de Lehaie ou la passion de la liberté (TV)
 1979:  Charles-Joseph de Ligne, prince cosmopolite (TV)
 1979: Raoul Warocqué ou la fin d'une dynastie (TV)
 1979: Ernest Solvay ou la création d'un empire (TV)
 1979: L'affaire du château de Bitremont (TV)
 1980: Jean-Nicolas Perlot, chercheur d'or (TV)
 1983 : Le Meilleur des mondes (série TV):
 Le Hasard et la nécessité
 La Termitière du
 Robots et bactéries au travail
 Les Terres vierges du temps libre
 Le Cocktail d'énergies
 La Société planétaire
 1987 : Images et réalité (série TV):
 Neurophysiologie de la vision
 Mémoire et souvenirs
 Images de la nuit
 Une fenêtre ouverte sur un monde nouveau
 L'Impérialisme de l'image

Notes et références

Lien externe

Réalisateur belge de cinéma
Réalisateur belge de télévision
Réalisateur de film d'horreur
Naissance à Leuze-en-Hainaut
Naissance en août 1926

Jean Brismée


Walog ang Rairuoavŋi (Norwegian: Kvibydalen, Northern Sami: Ráirroávŋi) sa Noruwega. Nahimutang ni sa munisipyo sa Alta ug lalawigan sa Finnmark Fylke, sa amihanan-sidlakang bahin sa nasod,  km sa amihanan-sidlakan sa Oslo ang ulohan sa nasod.

Ang klima klima sa kontinente. Ang kasarangang giiniton  °C.  Ang kinainitan nga bulan Hulyo, sa  °C, ug ang kinabugnawan Marso, sa  °C.

Ang mga gi basihan niini

Mga walog sa Finnmark Fylke

sv:Rairuoavŋi

Rairuoavŋi


Örményes je obec v Maďarsku v Jasovsko-veľkokumánsko-solnockej župe v obvode Törökszentmiklós.

Má rozlohu 3413 ha a žije tu 1108 obyvateľov (2007).

Obce v Maďarsku

Örményes


Azadlığa gedən yollar tammetrajlı sənədli filmi rejissorlar Xamiz Muradov, Tofiq Məmmədov, Ramiz Əliyev və Rövşən Almuradlı tərəfindən 1990-cı ildə çəkilmişdir. Film "Salnamə" Sənədli Filmlər Studiyasında istehsal edilmişdir. Qara Yanvar adı ilə Azərbaycan xalqının tarixinə daxil olmuş 1990-cı il yanvarın 20-də Bakıda baş vermiş xalq faciəsi və bundan sonrakı hadisələr filmin əsas süjet xəttini təşkil edir.

Məzmun
Film Cəfər Cabbarlının "1905-ci ildə" pyesindəki  bir səhnə ilə açılır. Qubernator çarın portreti asılmış otaqda Azərbaycan və erməni xalqlarının faciəsi üçün plan hazırlayır. Təki qırğınlar olsun. Yoxsa böyük imperiyanın taleyi təhlükə qarşısında qalar. Belə bir səhnədən sonra tamaşaçı Ermənistanda və Azərbaycanda azərbaycanlıların başlarına gətirilən faciələrlə tanış olur.

Filmin heyəti

Film üzərində işləyənlər
Ssenari müəllifi: Xamiz Muradov
Rejissor: Xamiz Muradov, Tofiq Məmmədov, Ramiz Əliyev, Rövşən Almuradlı
Operator: Köçəri Məmmədov, Nizami Abbas, Tofiq Sultanov, Nemət Rzayev, Rəfael Salamzadə, Rafiq Quliyev, Sərdar Vəliyev, Elxan Əliyev
Bəstəkar: Rauf Əliyev

İstinadlar

Mənbə
Azərbaycan Respublikası Mədəniyyət Nazirliyi. C.Cabbarlı adına "Azərbaycanfilm" kinostudiyası. Aydın Kazımzadə. Bizim "Azərbaycanfilm". 1923-2003-cü illər. Bakı: Mütərcim, 2004.- səh. 235-258; 348-350; 377.

Xarici keçidlər
 YouTubeda izlə
 TVSeansda izlə

1990-cı ilin Azərbaycan filmləri
Tammetrajlı sənədli filmlər
Qara Yanvar

Azadlığa gedən yollar (film, 1990)


Կուուսալու - գյուղ Էստոնիայի Կուուսալու շրջանի կազմում։
 Կուուսալու - գյուղական ավան Էստոնիայի Կուուսալու շրջանի կազմում։

Կուուսալու (այլ կիրառումներ)


La Bataille des vins seu Dit des vins de France est carmen Francogallice saeculo XIII compositum, quae comparationem exprimit vinorum alborum praesertim Francicorum per narrationem certaminis quae ad mensam boni regis Philippi Augusti accidisse praetenditur. Poëma ab Henrico de Andeliaco scriptum est, fortasse eodem anno 1223 quo rex mortuus esset vel anno insequenti.

Argumentum

Narratum est bonum regem Philippum Augustum, qui vina alba appetenter bibere solebat, vina alba ex omnibus terris advehi mandavisse: advenisse ergo --
 vinum Cyprium
 vina Sacri Imperii Alsaticum et Mosellanum
 vinum Alnense, Santonianum, Talleburgense, Rupellense
 vina Lombardica Mediolanense, Parmense, Placentinum
 vina meridiana Hispanicum, Provinciale, Monspeliense, Narbonense, Baeterranum, Carcassonense
 vina Vasconica Musciaci et semillon
 vina Francica (vins françois) Orcicasae, Sancti Ionii, Aurelianense, Iargoliense, Mellentense, , Suessonense, Samesii, de Tria Bardoli
 vina Campanica Alti villaris, Sezaniae, Sparnacense
 vina Bituricensia et ultra Ligerim nata Andegavense, Gastinium, Exoldunense, Castroradulphense, Sancerrense, Sanportianum, Silviniacense, Cabliacense
 vina Burgundica Nivernense, Vezeliacum, Auxerrense, , Flaviniacense, Belnense:
deinde presbyterum quemdam Anglicum vina regionis Parisiensis Bellovacense Durocatalaunique et Stamparum flatulenta et indigestibilia, vel potius homines qui loco horum vinorum adstabant, excommunicavisse:

vina Cenomanense et Turonense, ut quae aestate in acetum versa essent, similique modo vina septentrionalia Cambliaci, Argentiarum, Redonum a cena effugisse: vina Francica (nominibusque denuo additis Petraefictae Marliacique Diogilique et Montis Morentiaci) et Campanica de bonitate inter se disputavisse, adducto etiam Autessiodurensi, reiecto Laudunensi ultra Viromandensem orto:

vinum Alsaticum se apud Germanos et praecipue Colonienses venundatum praetendisse: vinum Rupellense se excellere iactavisse quod apud Anglos, Bretones, Flamengos, Normannos, Wallenses, Scotos, Hibernos, Norvegicos, Danos venditatum pecunias reddidisset: vina Angeriacum, Engolismense, Burdigalense, Santonense, Pictaviense suas vires iactitavisse:

vina Castroradulphense et Exoldunense cum vineis adiacentibus Calviniaci, Montricardi, Montis Morillonis,Busentiaci, Lassay invitationem postulavisse: vina denuo Franciae strictae se mitiores esse praetendisse, neque capita neque stomacha nocentes sicut Autessiodurense et Viromandense:

presbyterum Anglicum verbis interdum Anglicis vina omnia aestimavisse (ise gout!): contra omnia regem Philippum victoriam vino Cyprio adiudicavisse, titulo apostoli dato; vino  titulum cardinalis dedisse: tres reges, quinque comites, duodecim pares inter vina Francica creavisse.

E vinis hic enumeratis nonnulla Burgundica cum Pictavensibus Vasconicisque contra aquam in poëmate La Desputoison du vin et de l'iaue disputavisse finguntur.

Notae

Bibliographia

 Editiones et versiones
 1808 : "La Bataille des vins" in L'Ordène de chevalerie, avec une dissertation sur l'origine de la langue françoise, un essai sur les étimologies, quelques contes anciens, et un glossaire pour en faciliter l'intelligence. Editio aucta. Lutetiae
 1880 : Alexandre Héron, ed., Œuvres de Henri d'Andeli, trouvère normand du XIIIe siècle. Rotomagi: Société rouennaise de bibliophiles Textus
 Editio minor, Lutetiae: A. Claudin, l881; reimpressum, Genavae: Slatkine, 1974
 1885 : Friedrich Augustin, Sprachliche Untersuchung über die Werke Henri d'Andeli's, nebst einem Anhang enthaltend «La Bataille des vins», diplomatischer Abdruck der Berner MS. Marburg: N. G. Elwert
 1951 : Gaston Galtier, Études de géographie vinicole. 2e partie. Un document sur le vignoble et le commerce des vins dans la France médiévale. La Bataille des vins, d'Henri d'Andeli. Montispessulani: Édition Journée vinicole, 1951
 1968 : Gaston Galtier, "La Bataille des vins d'Henri d'Andeli. Un document sur le vignoble et le commerce des vins dans la France médiévale" in Bulletin de la Société languedocienne de géographie vol. 3 no. 2 (1968) pp. 5-41
 1991 :
 2003 : Alain Corbellari, ed., Les Dits d'Henri d'Andeli. Lutetiae: H. Champion, 2003 recensio huius operis
 2003 : Alain Corbellari, interpr., Les Dits d'Henri d'Andeli. Lutetiae: H. Champion, 2003

 Historica et critica
 "Les Batailles des vins" in Robert Dion, Histoire de la vigne et du vin en France des origines au XIXe siècle (Lutetiae, 1959) pp. 399-414
 J.-B. Robert, "	Une contribution à l'histoire et à la géographie du vignoble européen" in Revue de géographie de Lyon vol. 28 (1953) pp. 349-352 (recensio operum Gastonis Galtier)
 Michel Zink, "Autour de La Bataille des Vins d'Henri d'Andeli: le blanc du prince, du pauvre et du poète" in Max Milner, Martine Chatelain Courtois, edd., L'Imaginaire du vin, actes du colloque de Dijon (15-17 octobre 1981) (Marseille: éditions Jeanne Laffitte, 1989)
 François Zufferey, "Un problème de paternité: Le cas d'Henri d'Andeli" in Revue de linguistique romane vol. 269-270 (2004) pp. 47-78

Nexus externi
 Textus apud Vicifontem Francogallicum
 "Henri d'Andeli" apud ARLIMA
 Versio Francogallica moderna apud Cep Divin
 Eadem fere versio cum textu et adnotationibus necnon bibliographia (fons principalis bibliographiae nostrae)
 BNF Français 837 f. 231v-232v
 Bern, Burgerbibliothek cod. 113 f. 200r-201r

Carmina
Franciae scripta
Litterae Francogallicae antiquae
Libri de vino
Scripta 1224

La Bataille des vins


John Manners peut se référer à plusieurs personnes :

Ducs
John Manners (1638-1711),  duc de Rutland ;
John Manners (1676-1721),  de Rutland ;
John Manners (1696-1779),  de Rutland ;
John Manners (1778-1857),  de Rutland ;
John Manners (1818-1896),  de Rutland, plus connu en tant que Lord John Manners, homme d'État ;
John Manners (1886-1940),  de Rutland.

Autres nobles
 John Manners (vers 1559-1588),  comte de Rutland ;
 John Manners (1604-1679),  de Rutland ;
 John Manners (1721-1770), un officier militaire du , fils du  de Rutland ;
 John Manners (1730-1792), homme politique anglais et le fils naturel aîné de Lord William Manners.

Autres
John Hartley Manners (1870-1928), un auteur de théâtre britannique.

John Manners


Regina regnans est monarcha muliebris, gradu tituloque regi par, quae suo iure regnum regit; contra reginam coniugem, quae est uxor regis regnantis, et reginam regentem, quae monarcham immaturum custodit et pro tempore pro eo regit, num de iure cum aliis, potestate partita, aut de facto sola regens. Ea aliquando rex muliebris appellatur.

Principissa regnans vicissim est monarcha muliebris quae suo iure principalitatem regit; imperatrix regnans est monarcha muliebris quae suo iure imperium regit.

Historia

Monarchis muliebribus in Africa antiqua, Persia antiqua, et quibusdam culturis Asianis et Pacificis, atque in aliquot civitatibus Europaeis, datum est titulus regis vel eius paris, sicut pharao, cum sexus nihil ad munus pertineat, aut masculinam vocabuli formam in linguis quibus sunt genus grammaticum ad nomina describenda adhibetur. Exempli gratia, Irene Atheniensis, imperatrix Byzantina, se aliquando appellabat basileum (βασιλεύς), potius quam basilissam (βασίλισσα), et diadema Mariae Hungaricae nomine Regi Hungariae anno 1382 impositum est.

Inter Davidicos Regni Iudae monarchas, mentionem unius reginae regnantis fit, mulieris nomine Athaliah, sed Biblia Hebraica eam reginam quae regnum perperam occupavit appellat.

Elizabeth II (regina Britanniarum)
Lex Salica
Matriarchia
Rani
Procurator regni (interrex)
Sorores Trưng

Notae

Bibliographia
Cooney, Kara. 2020. When women ruled the world: six queens of Egypt. Vasintoniae: National Geographic. ISBN 9781426220883 (charta), ISBN 142622088X (charta).
Monter, William. 2012. The Rise of Female Kings in Europe, 1300–1800. Portu Novo: Yale University Press. ISBN 9780300173277.
Quilligan, Maureen. 2021. When women ruled the world: making the Renaissance in Europe. Novi Eboraci: Liveright Publishing Corporation. ISBN 9781631497964.

Nexus externi

Matriarchia
Munera

Tituli regales
en:Queen regnant

Regina regnans


Le Gran Pilastro en italien ou Hochfeiler en allemand est un sommet des Alpes, à , point culminant des Alpes de Zillertal, entre l'Autriche (Tyrol) et l'Italie (province autonome de Bolzano).

Notes et références

Sommet des Alpes autrichiennes
Sommet des Alpes italiennes
Montagne au Tyrol
Montagne dans la province de Bolzano
Ligne de partage des eaux entre mer Adriatique et mer Noire

Gran Pilastro


Windhaag bei Perg je obec v Rakúsku v spolkovej krajine Horné Rakúsko v okrese Perg.

Žije tu 1 398 obyvateľov (1. 1. 2010).

Iné projekty

Externé odkazy
 Oficiálna stránka

Obce okresu Perg

Windhaag bei Perg


Oleaster potest:

 Oleaster (Campania):
 Oleaster (Sardinia)  (alia nomina: Oleastrum (Provincia Arborensis) Ollastrum, Oleastrum (Sardinia), Oiastra, Ollastra Simaxis, Oleastra (Provincia Arborensis)):
 Oleaster (Sicilia):

Oleaster (discretiva)


イスマーイール派(イスマーイールは、アラビア語: الإسماعيلية al-ʾIsmāʿīlīyah、ペルシャ語:اسماعیلیان Esmāʿīliyān) は、8世紀に起こったイスラム教シーア派の一派である。グノーシス的な神秘主義的教説を特徴とする。七イマーム派と呼ばれることもあるが、主流派の諸派は7人より多くのイマームを認めるため、狭義の七イマーム派には含まれない。

歴史

765年に第6代イマームであるジャアファル・サーディクが死去した。生前の彼は当初、長男であるを後継者に指名していたが、イスマーイールが死去したことで別の子であるムーサー・カーズィムを後継者に指名していた。多数派はこの指名を認めてムーサーをイマームと認めたが、一部はイスマーイールの子であるがイマーム位を継ぐべきであると主張した。このときムーサーをイマームと認めたのが十二イマーム派であり、ムハンマドがイマームであると主張したのがイスマーイール派である。その後およそ100年間の活動内容は分かっていないが、バスラやアフワーズ、サラミーヤに拠点を置いて秘密裏に組織網を作っていたとされる。9世紀後半に入ると各地にダーイーと呼ばれる宣教師を派遣して宣教活動を活発に行うようになった。サラミーヤにおいて899年、後のファーティマ朝の開祖となるウバイドゥッラーは組織の主導権を握り、自分はイスマーイールの子孫であり真のイマームであると宣言した。その後のファーティマ朝の勢力拡大とともにイスマーイール派も活発化し、イスラーム世界を掌握した。10世紀には布教活動はイエメン、オマーン、インダス川流域やサハラ砂漠のオアシス地帯にも広がっていった。
その後11世紀頃にドゥルーズ派が分裂し、「東方派」「西方派」「アラムート派」の三派に分かれた。

19世紀以降、ニザール派のイマームはアーガー・ハーンと呼ばれるようになった。

信仰
イスマーイール派の教義は、グノーシス主義や新プラトン主義のような隠れた知を強調した、前イスラーム的信仰体系の影響を受けている。誰にでも可能なクルアーンの外部的な解釈と、イマームだけが知ることのできる秘教的な内的真理を区別している。イマームは神からの包括的な知を与えられることから、次代のイマームは現イマームの指名によって継承される。

また、イスマーイール派は7代目イマームから始まったことから、7を象徴的な数字として特別視する。イスマーイール派の世界観では、歴史は7000年周期で循環し、各周期は預言者や仲介者の出現によって始まるという。

イスマーイール派の信徒は、自らの信仰を意図的に隠すことを実践している。金曜礼拝はモスクではなく、ジャマーアト・ハーナと呼ばれる集会所で行われる。

分派
 ドゥルーズ派 1021年に行方不明になったファーティマ朝の第6代カリフのハーキムを信奉する一派。シリア北部、レバノンの山岳部に拠点を持つ。
アラムート派(ニザール派、改革イスマーイール派とも)  1094年のファーティマ朝の内紛において、ムスタアリーに敗れて投獄されたニザールの息子がイラン高原のアラムートに立てた一派。11世紀末にはハサン・サッバーフの指示によって50件におよぶ暗殺を敢行し、暗殺教団(アサッシン派)として伝説となった。13世紀以後は穏健的な方針を持つ一派として存続し、21世紀初頭において世界全体に1500万人の信者を持つ。現在のイマームはアーガー・ハーン4世であり、アーガー・ハーン建築賞を主催している。分派としてインドにホージャー派がある。

アフガニスタンのバダフシャーン州やタジキスタンのゴルノ・バダフシャン自治州などにはパミール人がおり、アーガー・ハーンに従っている。一方、アフガニスタンのバグラーン州は地元の宗教指導者のサイイド・マンスール・ナーディリーに従っている。
 ムスタアリー派   ファーティマ朝の内紛において勝利したムスタアリーの一派。その後、ハーフィズ派が分裂。インド亜大陸に定着したムスタアリー派はボーホラー派と呼ばれる。
 ハーフィズ派 ムスタアリーと対立して分裂した一派。

脚注

参考文献
イブン・バットゥータ 『大旅行記』全8巻 イブン・ジュザイイ編、家島彦一訳、平凡社〈平凡社東洋文庫〉、1996-2002年。
菊地達也 『イスマーイール派の神話と哲学 イスラーム少数派の思想史的研究』 岩波書店〈岩波アカデミック叢書〉、2005年。

関連項目
イスラーム哲学

外部リンク

シーア派

スーフィー

イスマーイール派


Գեորգե Տատարեսկու (, ), ռումին նկարիչ։

Կենսագրություն
Սովորել է սրբանկարիչ Ն․ Թեոդորեսկուի մոտ և Հռոմի Ս․ Ղուկաս ակադեմիայում (1845-1851)։ Բուխարեստի գեղեցիկ արվեստների դպրոցի հիմնադիրներից է, պրոֆեսորներից (1864-1891) և տնօրենը (1891-1894)։

Գործերից են՝ Ն․ Բելչեսկուի (1851), Գ․ Մագերուի (1851), Մ․ Կրեցուլեսկուի (1852), ինքնանկար (1875) դիմանկարները, ինչպես և «Լեռնական» և «Լեռնականուհի» (երկուսն էլ՝ 1868), «Դիմբովիցա», «Դիմբովիչոարա քարանձավը» կոմպոզիցիաները (1886, բոլորը Ռումինիայի արվեստի թանգարան, Բուխարեստ)։ Տետարեսկուի «Ռումինիայի զարթոնքը» այլաբանական նկարը նվիրված է 1848 թվականի հեղափոխությանը։

Պատկերասրահ

Ծանոթագրություններ

Ռումինացի նկարիչներ
Ռումինացի ակադեմիկոսներ

Գեորգե Տատարեսկու


Myślibórz je mesto v Poľsku v Západopomoranskom vojvodstve v okrese Powiat myśliborski v rovnomennej gmine.

Žije tu 11 830 obyvateľov (30.6.2007).

Iné projekty

Mestá v Západopomoranskom vojvodstve
Powiat myśliborski

Myślibórz


Jakubčovice nad Odrou je obec v Česku v okrese Nový Jičín v Moravskosliezskom kraji. 1. januára 2012 tu žilo 673 obyvateľov, z toho 357 mužov a 316 žien, pričom priemerný vek v obci bol 40,4 roka (muži 38,8 roka, ženy 42,3 roka).

Referencie

Pozri aj
 Zoznam obcí v Česku

Iné projekty

Externé odkazy
 Oficiálna stránka obce

Obce okresu Nový Jičín

Jakubčovice nad Odrou


ボン()は、ドイツ連邦共和国の都市である。首都機能をベルリンと分掌する「連邦都市」で、ドイツ北西部のノルトライン=ヴェストファーレン州の南端、ライン川西岸に位置し、2,000年の歴史を有している。

人口は335,975人で、約176か国からの移民背景を持つ102,761人が住んでおり、そのうち60,193人が外国籍である。移民元の上位はシリア(9.2%)、トルコ(8.0%)で、ポーランド(6.7%)、モロッコ(5.8%)がそれに続く。市民の31.3%がカトリック、17.7%がプロテスタント、11.2%がイスラム教徒としている。就労人口は183,450人で、そのうち第三次産業の従事者が92.8%を占める。

交通
空路経由
フランクフルト空港から郊外のジークブルク/ボン駅に停車するインターシティ=エクスプレス(ICE)の超特急列車がある。その所要時間は38分だが、ボン市街地にあるボン中央駅までは、ジークブルク/ボン駅から軌道車に乗り換え、さらに25分掛かる。フランクフルト・ハーン空港は、高速道路経由で1時間25分の距離にある。ケルン/ボン空港からボン市街地にあるへは、所要20分の高速バスが利用できる。
鉄路経由
郊外のジークブルク/ボン駅と市街地にあるボン中央駅は、欧州各都市を結ぶ長距離列車の停車駅である。乗り換えがない直通列車に限ると、ジークブルク/ボン駅へはフランクフルト空港、ミュンヘンなどからのICE、ボン中央駅へはベルリンから所要4時間20分の速達列車ICEスプリンター、ウィーンからシュトゥットガルトなどを経由するICE、インスブルック、ブリュッセル、アムステルダムからの夜行列車ÖBBナイトジェットが乗り入れている。
道路経由
幹線高速道路である3号線から伸びる複数の支線が市内に接続しており、欧州各都市から長距離高速バスが乗り入れている。旅行時間は、ブリュッセルから3時間、フランクフルトからは1時間30分である。
航路経由
ボンの川湊には、遠くはマインツ、近くはケルンから、旅客船が運行されている。

歴史
古代はローマ帝国城塞の城下町として、中世は聖職領邦の首都として、近代はボン大学を中心とした学園都市として発展した。戦後、西ドイツの暫定首都として国際舞台に登場し、ベルリン遷都後は国際機関が集まる国際都市となった。

城塞都市
ローマ帝国は、紀元前58年から始まったガリア戦争で、ライン川西岸を支配するに至った。東岸からの攻撃に備え、幾つもの軍団が西岸に配置され、紀元前48年に創設された第1軍団ゲルマニカ()は当地に城塞を構え、門前には街が形成された。この時期、当地はラテン語で「良い」を意味する「ボンナ()」と呼ばれ、「ボン()」の語源となった。紀元後82年からは第1軍団ミネルウァ()が駐屯し、353年頃まで続いた。城塞は放棄されたが街は存続し続けた。

領邦首都

ケルン選帝侯()のコンラート1世(独: Konrad I.)は1244年に、ボンに城壁、塔、寺院並びに墓地の整備を命じた。次侯のエンゲルベルト2世(独: Engelbert II.)は、1263年にケルンを追われ、ボンに居を構えた。以来、ボンは聖職領邦の首都として繁栄した。1689年のボン包囲戦で街が完全に破壊されると、その復興の過程でロココ調の街並みが形作られた。選帝侯宮殿(独: Poppelsdorfer Schloss)や市庁舎旧館(独: Altes Rathaus)など、今日に残る歴史的建造物の多くがこの時期に建設されたものである。1761年から1784年まで在位したマクシミリアン・フリードリヒ(独: Maximilian Friedrich)は、ボン大学()の前身となるケルン選帝侯領ボン・アカデミー()を設立するとともに、ボンで生まれたルートヴィヒ・ヴァン・ベートーヴェン()を支援した。1794年にフランス革命軍(仏: Armée révolutionnaire française)に占領され、領邦は消滅した。

暫定首都
戦後、米英仏の西側占領国からの西ドイツ国家樹立のための制憲要請に応えボンで開催されていた議会評議会に、西側占領国軍政府から西ドイツ国家にベルリンは含まれないことが伝えられ、議会評議会は新たな首都を選定する必要に迫られることとなった。1949年5月10日、議会評議会の票決は、33票がボン、29票がフランクフルトとなり、ボンが暫定首都に内定した。続く同年11月3日には、新たな選挙法に基づいて施行された総選挙を経て開かれた連邦議会の投票で、ボンが200票、フランクフルトが176票となり、ボンの暫定首都が確定した。ボンに選定された理由を、駐日ドイツ公使だったペーター・ロンドルフ()は、第一にドイツの東西分裂をドイツ国民は諒承していないこと示すため敢えて小都市としたこと、第二にベルリンに首都を置いていた前体制の印象を拭うこと、第三に議会評議会議長のコンラート・アデナウアー()の自邸から近かったことを挙げた。ドイツ銀行総裁であったヘルマン・ヨーゼフ・アプス(独: Hermann Josef Abs)は、英国から、首都選定に際して自らの占領地域にあるボンを首都にするならば、ボンとその周辺の接収している地所を返還してもよいと持ちかけられたアデナウアーが、ボンを後押ししたと語っている。

ボン師範学校(独: Pädagogische Akademie Bonn)の校舎が連邦議事堂に、ルドルフ・ハンマーシュミット枢密商業顧問官別邸(独: Villa Hammerschmidt)が連邦大統領公邸に、シャウムブルク宮殿()が連邦首相官邸に再利用された。

しかし、ボンは「暫定首都」と位置づけられていたため、連邦政府は首都建設に必要な財政支援をほとんど行わなかった。そのため、首都としての都市建設に必要な経費の大部分を市の借款で賄わざるを得なかった結果、ボン市の一人当たり負債額は1950年代初めからノルトライン=ヴェストファーレン州の都市の中で最高となった。一方で、都市の規模を大きくするため、1969年に南隣のバート・ゴーデスベルク及びライン川対岸のボイエルの2市並びに周辺8村を合併した。

1969年、連邦政府にヴィリー・ブラント()首班の革新政権が誕生し、東ドイツ国家容認の動きが始まると、恒久首都化を見据えた都市建設の機運が高まった。1970年7月15日に1970年ボン協定が結ばれ、連邦政府は「連邦政府の所在地」としてのボンの責務から生じる特別な負担の調整のために、1970年1月1日から1979年12月31日までの間、連邦目的の実現に要する経常経費への補助金ならびにボン市の投資経費への補助金および貸付けを保障することを義務付けられた。1975年9月11日には、「連邦首都としてのボンの継続的建設に関する協定」がボン、ノルトライン=ヴェストファーレン州及び連邦の間に結ばれた。これは、国会所在地区および政府官庁所在地区の開発措置への財政的支援に関する協定である。これらの協定以外による財政支援も含め、1970年から1979年の間にボン市は連邦から総額9億DEMの財政支援を受けている。さらに、1980年3月18目には前述の1970年協定を10年間延長する1980年ボン協定が締結され、この協定はボンからベルリンヘの首都移転に至るまで実施された。

連邦都市

1990年9月21日に発効した統一条約()によって、ベルリンを統一ドイツの首都とすることが確定した。連邦議会では1991年6月20にボン地域に首都機能の一部を残置する決議がなされ、ベルリン・ボン法(独: Berlin/Bonn-Gesetz)として法文化された。ベルリン・ボン法では、域内の雇用を連邦政府機関に大きく依存してきたボン地域に考慮し、ボン地域を首都に準ずる連邦都市()と位置づけ、連邦政府機能の半分を残すとともに、他地域の政府機関をボン地域に集約することで半減した雇用を補う措置が盛り込まれ、加えて必要な補償を行うとした。

1999年9月1日に連邦議会並びに連邦政府の一部がベルリンに移転した。両都市の連邦公務員数は、ボン地域に10,000人、ベルリンに8,500人となり、ベルリン・ボン法が遵守された格好となった。これには、連邦の公務員配置における出身者優先主義が大きく係っており、中・下級官吏は所在する州の出身者を採用せねばならず、ボン地域とベルリンで省庁を越えた人材の融通が図られたが、少なからざる人数がボン地域に残留した。しかし、連邦政府の行政改革による効率化並びに二都体制の不効率から、早くも2008年にはボン地域の連邦公務員数の割合が50%を下回った。ベルリンへの集中化傾向は止まらず、2015年のボン地域の割合は約37%まで減少した。

ベルリン・ボン法は、ボン地域の経済を下支えするのみならず、自立的発展を促すこととされ、連邦政府は1995年からの10年間で14億3千万EURの資金を投入し、特に国際機関の誘致、科学・文化拠点の醸成に用いられた。連邦議会施設の大部分を国際連合(UN)に提供するとともに、ボン地域への国際会議誘致に注力した。ボン=ライン=ジーク応用科学大学(独: Hochschule Bonn-Rhein-Sieg)の設置や先進ヨーロッパ調査研究センター(英: Stiftung Center for Advanced European Studies and Research・CAESAR)の誘致に加え、郵政省のボン残置により情報通信技術産業が集積された。デジタル・ベートーヴェン=ハウス()やベートーヴェン文化芸術財団()も設立した。連邦政府は、これらのベルリン・ボン法に基づく措置の成否検証結果を報告書にまとめ、ボン地域は連邦公務員の減少傾向が続くにもかかわらず、人口、出生率、就業者、労働生産性、可処分所得及び失業率などの各指標から、当初の目的以上の成果が確認できたとしている。

教育

ボン大学()は、ルートヴィヒ・ヴァン・ベートーヴェン()、カール・マルクス()、フリードリヒ・ヴィルヘルム・ニーチェ()、ヴィルヘルム2世()らが学んだ歴史ある学校で、若き日のベネディクト16世 ()が教鞭をとっていたこともある。ボン=ライン=ジーク応用科学大学(独: Hochschule Bonn-Rhein-Sieg)は、ベルリン・ボン法に基づく科学拠点化の一環で1995年に設置された。金融経営応用科学大学(独: Hochschule für Finanzwirtschaft & Management)はドイツ貯蓄銀行協会()が設立した私学である。

音楽

ボンは、ルートヴィヒ・ヴァン・ベートーヴェン()生誕の地、ロベルト・アレクサンダー・シューマン()終焉の地として知られる。早くからベートーヴェンの才能を見出していた領主で選帝侯のマクシミリアン・フランツ()に保護され、『ドレスラーの行進曲による9つの変奏曲()』や『選帝侯ソナタ()』などを作曲している。選帝侯マクシミリアン・フランツの実兄は、ウイーンに座する神聖ローマ皇帝ヨーゼフ2世()であり、ベートーヴェンのウイーン進出を助けた。シューマンは最晩年をボンの病院で過ごした。この病院でシューマンは、ニコロ・パガニーニ()の『24のカプリス()』用のピアノ伴奏付け、ヨーゼフ・ヨアヒム()の『序曲ウィリアム・シェイクスピアのヘンリー四世()』のピアノ編曲をしている。今日では、両氏を記念して、それぞれの名を冠した音楽祭が毎年開かれている。ボン・ベートーヴェン音楽祭()は、複数の著名なオーケストラや気鋭の若手演奏家らを招き、4週間にわたり70を超える演奏会が開催される。ボン・シューマン音楽祭(独: Bonner Schumannfest)は、気鋭の若手に演奏機会を与える場となっている。

スポーツ
野球球団のボン・キャピタルズ()は、1部リーグ()の強豪で、2015年からの8年間で地区優勝7回、総合優勝2回の成績を収めている。2018年には地区リーグ戦を無敗で優勝、2度目の総合優勝を決めた2022年は、傘下の女子ソフトボール・チームも総合優勝し、二冠独占を達成した。バスケット・ボール・チームのテレコム・バスケッツ・ボン(独: Telekom Baskets Bonn)は1部リーグ()の常連だが、長年チームを支えてきたドイツ・テレコム()が支援を2024年に終了すると発表したことから、窮地に立つこととなった。

産業

第三次産業の従事者が92.8%を占めるボンにあって、菓子製販会社ハリボー()の本社工場は稀少な存在である。ボンで発祥した同社は、世界で初めて且つ最も多くのグミボンボンを製造販売し、工場直売所では型崩れ品を安価で放出しており、秋には製品と無料で交換することで集めたドングリを、餌が減る冬季に鹿や猪などの野生動物に与えている。

政府

ベルリン・ボン法に基づく「連邦都市」と位置付けられ、連邦政府より特別な財政措置がなされているが、都市州とは異なり司法は州政府が担っている。民選の市長の任期は5年で、市長は市議会を置く。1969年の市町村再編以降、市域は4つの行政区に分けられるが、区長は官選であり区議会はない。行政区のうちボン行政区、バート・ゴーデスベルク行政区及びボイエル行政区の区域は、再編前のそれぞれの旧市域とほぼ同じである。動物福祉にも力を入れており、24時間稼働の動物救助専用機動車が配備され、その年間出動回数は800回に達する。

外交
近年は、自治体外交の概念を発展させ、伝統的な姉妹都市提携ではなく、具体的な事業実施に着目した協力都市提携の推進を目指している。
国際交流
1988年には当時は東ドイツの都市だったポツダムと姉妹都市提携を結んでいる。また、連邦経済協力開発省が提唱するパレスチナ都市との協力都市締結増進に賛同し、2017年にラマラと締結した。
ボン行政区 - 戦後、英国軍はヤルタ会談に基づき、ボンを占領統治下に置いた。ボンの統治を担当したエドワード・ブラウン大佐は、ボンが自身の出身地であるオックスフォードと同じ学園都市であることに着目し、上官であるアレック・ビショップ少将と謀り、1947年にオックスフォードとの姉妹都市提携を結んだ。1969年のボン市域拡大後は、提携は市からボン行政区に移った。1991年にはハンガリーのブダペストのブダフォク=テーテーニー地区と、1997年にはポーランドのオポレとも姉妹都市提携を結んだ。
バート・ゴーデスベルク行政区 - 合併前のバート・ゴーデスベルクは、1957年にイタリアのフラスカーティ及びフランスのサン=クルーと、1960年に英国のバークシャーのウィンザー・アンド・メイデンヘッド王立自治区と、1965年にベルギーのコルトレイクと姉妹都市提携を結び、1969年にトルコのヤロバ及び当時は東ベルリンの地区だったシュテグリッツと友好都市提携を結んだ。その関係は自治区に引き継がれた。
ボイエル行政区 - 合併前のボイエルは、1969年にフランスのミルクールと姉妹都市提携を結び、その関係は自治区に引き継がれた。
ハルトベルク行政区 - 合併前のデュースドルフは、1967年にフランスのヴィルモンブルと姉妹都市提携を結び、その関係はデュースドルフを内包したハルトベルク自治区に引き継がれた
国際協力
先ずは、1983年にイスラエルのテル・アビブ=ヤフォと学生交換に関する協力都市提携を結んだ。近年は、持続可能性志向の協力都市提携を、ウズベキスタンのブハラ、ガーナのケープ・コースト、中国の成都、ボリビアのラ・パス、ベラルーシのミンスク及びモンゴルのウランバートルと結んでいる。また、連邦経済協力開発省が提唱するパレスチナ都市との協力都市締結増進に賛同し、2017年にラマラと締結した。

地勢
ライン川沿いに位置する。50キロほど南東にコブレンツ、25キロほど北西にケルン、35キロほど北にレーヴァークーゼンが位置している。

気候
ケッペンの気候区分では西岸海洋性気候(Cfb)に属する。北緯は樺太などと同じで、夏季は21時過ぎまで明るいが、冬季は10時頃になってようやく明るくなり、16時頃にはもう暗くなる。北大西洋海流及びライン川の影響で温暖であるが、冬季は長い夜に加え、厚い雲に太陽が遮られる日が多く、寒ければ雪になるものが、暖かいので雨となるので陰鬱である。

出身の著名人

ルートヴィヒ・ヴァン・ベートーヴェン - 作曲家
セリア・シャシッチ - サッカー選手
ブシドー - ラッパー
ヨハネス・B・ケルナー - スポーツキャスター
ヨハンナ・キンケル - 作曲家・ピアニスト・合唱指揮者・ 音楽教師・ジャーナリスト・作家・歴史家・革命家
ペーター・ヨーゼフ・レンネ - 作庭家
トーマス・デメジエール - 政治家
ハイデ・ジモーニス - 政治家
ハンス・リーゲル(Hans Riegel) - 製菓会社ハリボー創業者

関連項目
ボン・ベートーヴェン交響楽団 - ボンを拠点に活動する楽団。
ボン(艦艇)- ドイツ海軍の艦艇。

脚註

註釈

出典

外部リンク

 ボン連邦都市庁(ドイツ語・英語)

ノルトライン=ヴェストファーレン州の行政区画
ドイツのローマ都市
ドイツの古都
2006 FIFAワールドカップ

ボン


Švicarska hokejska reprezentanca je ena boljših državnih hokejskih reprezentanc na svetu. Na olimpijskih igrah je osvojila dve bronasti medalji v štirinajstih nastopih, na svetovnih prvenstev pa dve srebrni in osem bronastih medalj v 65-ih nastopih.

Zunanje povezave

Hokej v Švici
Hokejske reprezentance
Hokej na ledu
Športna moštva, ustanovljena leta 1909

Reprezentance Svetovnega prvenstva v hokeju na ledu 1976

Švicarska hokejska reprezentanca


An Monartron cyathus in uska species han Bryozoa nga syahan ginhulagway ni Wyville Thomson hadton 1858. An Monartron cyathus in nahilalakip ha genus nga Monartron, ngan familia nga Candidae. Waray hini subspecies nga nakalista.

Mga kasarigan

Monartron

Monartron cyathus


Un étudiant en France est une personne engagée dans un cursus d'enseignement supérieur en France. Afin d'être exhaustif, il est possible de l'associer à toute personne suivant un cursus de formation initiale post-secondaire, relevant ou non de l'enseignement supérieur. On le distingue ainsi de l'écolier, du collégien, du lycéen ou encore de l'apprenti.

En France, l'accès à l'université est de droit pour les titulaires du baccalauréat ou de DAEU. Il n'y a pas de sélection, à l'exception de certaines filières médicales, et de l'université de Paris-Dauphine qui a reçu une autorisation spéciale par décret.

Répartition
Entre la rentrée scolaire 2018-2019 et 2008-2009 (cf. tableau ci-dessous), le nombre d'inscrits en licence a augmenté de 23,37 %, en master de 23,36 %. L'augmentation du nombre d'inscrits en licence peut s'expliquer par l'accroissement du taux de fécondité entre 1999 et 2004 (cf. Natalité en France). Le nombre d'inscrits en doctorat a diminué sur la même période de 21,11 %.

À la rentrée 2009, sur les  étudiants inscrits dans l'enseignement supérieur en France métropolitaine () et dans les DOM (),

  (62,4 %) étaient inscrits dans une université ou établissement assimilé, dont  (5,1 % du total) en institut universitaire de technologie (IUT)
  (10,4 %) étaient inscrits en section de techniciens supérieurs (STS)
  (3,5 %) étaient inscrits en classe préparatoire aux grandes écoles (CPGE)
  (5,1 %) étaient inscrits dans une formation d'ingénieurs (y compris les grandes écoles et les formations d'ingénieurs en partenariat)
  (5,0 %) étaient inscrits dans une école de commerce, gestion, vente et comptabilité
  (14,9 %) étaient inscrits dans d'autres établissements publics et privés, par exemple dans une école paramédicale ou sociale (), une école supérieure artistique et culturelle ()…

Bourses

En 2008-2009, 526 600 étudiants bénéficient d'une bourse étudiante sur critères sociaux, dont 390 000 sont inscrits à l'université.

Il existe sept échelons. L'échelon 0 permet d'être exonéré de droits d'inscription (15 % des étudiants) et ne donne donc pas droit à une bourse mensuelle. Un dixième mois de bourse a été mis en place en 2011.
Pour l'année 2010-2011, les montants annuel des bourses vont de  (échelon 1) à  (échelon 6).

En 2018-2019, les montants annuels vont de 1009 euros (échelon 0 bis) à 5551 euros (échelon 7). Il y a donc 8 échelons désormais.

Financement des études supérieures
L'accès aux universités françaises est accessible aux étudiants détendeurs d'un baccalauréat ou l'équivalent. Le coût supporté par les étudiants français et les étudiants de l'Union européenne est relativement réduit par rapport à d'autres pays. À titre d'exemple les frais de scolarité pour un étudiant français sont de l'ordre de 170€ pour la rentrée 2019-2020 alors qu'ils sont de l'ordre de 20 000$ aux États-Unis, voire bien plus en fonction de l'université choisie.

Une partie des étudiants exerce un emploi en parallèle de leurs études. Cependant, un avis officiel avertit en  que le travail salarié des étudiants, lorsqu'il dépasse une certaine durée, « ce qui est souvent le cas pour ceux qui ne disposent pas de bourses suffisantes ou d'aides familiales, leur fait courir un risque accru d'échec dans leurs études ».

Les frais pour les étudiants étrangers sont très fortement augmentés à la rentrée 2019, passant à  2 770 euros en licence (contre 170 euros auparavant), 3 770 euro en master ou en doctorat (contre 243 euros et 380 euros auparavant)

En 2019, le gouvernement supprime 35 millions d'euros du budget de la vie étudiante.

Précarité
20,8 % des étudiants vivent dans la pauvreté en 2019, selon l'Insee ; un nombre en augmentation, puisqu'il se situait à 17,2 % en 2002, 18,4 % en 2008, et 19,8 % en 2011. Pour 2019, le coût de la rentrée étudiante s'élevait à 2 285,26 €, en hausse de 1,96 % par rapport à 2018. La FAGE (Fédération des Associations Générales Étudiantes) relève que chaque année ce coût augmente (notamment à cause de l'inflation et de la hausse des loyers).

L'Observatoire de la vie étudiante (OVE), dans un rapport publié en 2019, indique que 13,5 % des étudiants renoncent  à des soins pour des raisons financières. D'après une enquête I-Share publiée en , un étudiant sur cinq aurait eu des pensées suicidaires.

Le 8 novembre 2019, Anas K., un étudiant lyonnais, membre de Solidaires étudiant-e-s s'immole par le feu devant le bâtiment du CROUS de Lyon, voulant dénoncer ainsi la précarité à laquelle il était confronté. Il a écrit quelques minutes avant son geste un message publié sur Facebook où il décrit sa situation financière qui l'a mené à ce geste : « Cette année, faisant une troisième L2, je n'avais pas de bourse, et quand j'en avais, 450 euros par mois, est-ce suffisant pour vivre ? ». Il revendique dans cette lettre l'instauration d'un « salaire étudiant ».

S'ensuit une mobilisation contre la précarité étudiante avec notamment plusieurs journées d'actions : le 12 novembre (une quarantaine de rassemblements), ainsi que le 26 novembre, appelé par l'ensemble des organisations étudiantes la FAGE, l'UNEF, Solidaires étudiant-e-s, L'Alternative, la FSE. Cette intersyndicale demande « un plan d'urgence » passant par l'augmentation des bourses étudiantes d'« au minimum 20 % », l'augmentation du nombre de logements en cité universitaire et le gel puis la baisse des loyers en cité universitaire.

L'enquête 2020 de l'Obervatoire de la vie étudiante (OVE) sur les conditions de vie des étudiants montre une transformation du budget des étudiants à la suite de la crise sanitaire : 36 % des étudiants qui exerçaient une activité rémunérée ont été contraints d'arrêter (occasionnant une perte estimée de 274 € par mois) et 33 % des étudiants déclarent avoir rencontré des difficultés financières durant le premier confinement.

Notes et références

Notes

Références
 MERS (09-2010) « Repères et références statistiques sur les enseignements, la formation et la recherche (RERS 2010) », Ministère de l'éducation et de la recherche scientifique, sept. 2010, 407 p.

Liens externes
 www.etudiant.gouv.fr Le portail étudiant du Ministère de l'Enseignement supérieur, de la Recherche et de l'Innovation.

Voir aussi
 Université en France
 Études supérieures en France
 Association étudiante en France
 Faluche
 Charte de Grenoble
 Mutualisme étudiant en France
 Carte d'étudiant des métiers

Enseignement supérieur en France

Étudiant en France


Montbras, jû komuna qezay Commercyiya. Cayê na komune dewleta Fransa de, mıntıqaya Grand Esti de, wılayetê Meuseyi dero. Erdê komune 5,4 km2 ca gêno. Dormey Montbras ra komunê Burey-la-Côte, Champougny, Pagny-la-Blanche-Côte, Sauvigny û Taillancourt ca gênê.

Xızmete
Montbras de şebekey awe esto û sistemê kanalizasyoni vıraziyao. Xeta elektriki û interneti anciyaya.

Nıfus
Nıfusê komune gorey amardışê peyêni 19  nefero. Montbras de gorey serran ra nıfusê komune grafikê diyagrami sero aseno;

Bıvênên
 Lista komunanê Meusey
 Lista qezanê Grand Esti
 Lista kantonanê Grand Esti

Çımey

Komunê Meusey
Montbras

Montbras


Vrtlac je majhen nenaseljen otoček na Jadranskem morju. Pripada Hrvaški.

Vrtlac, na katerem stoji svetilnik, leži okoli 1,5 km jugovzhodno od rta Stopanj na otoku Molat. Površina otočka je manjša od 0,01 km². Najvišja točka na otočku je visoka 6 mnm.

Iz pomorske karte je razvidno, da svetilnik oddaja svetlobni signal: B Bl 3s. Nazivni domet svetilnika je 5 milj.

Glej tudi
 seznam otokov na Hrvaškem

Otoki Dalmacije

Vrtlac (Molat)


Provincia Oki  () bola stará japonská provincia, ktorá sa nachádzala na území ostrovov Oki v Japonskom mori pri pobreží provincií Izumo a Hóki

Ostrovy Oki sa skladajú z dvoch relatívne veľkých ostrovov a niekoľkých menších. Hlavné mesto provincie sa nachádzalo miestach, kde v súčasnosti stojí mesto Saigo. Bolo však nájdených iba málo pamiatok na staré hlavné mesto, nehľadiac na provinčný kláštor, ktorý sa zachoval v Saigo až do dnešných dní.

Oki bolo miesto exitu cisárov Go-Toba a Go-Daigo.

Od obdobia Kamakura bola provincia Oki primárne ovládaná šugom z provincie Izumo. V období Muromači bola postupne riadená klanmi Sasaki, Jamana a Kjogoku. V období Sengoku ovládol provinciu klan Amako. Po ich páde a vzniku Tokugawského šógunátu, šógunát prehlásil provinciu za domínium šóguna a za guvernéra menoval daimjóa z hanu Macue, ktorý patril klanu Macudaira, pribuzným šóguna. V tom čase sa produkcia ryže provincie Oki počítala na 5 000 koku ročne.

Dnes je to okres Oki, časť prefektúry Šimane.

Zdroje

Staré provincie v Japonsku

Oki (provincia)


Kyzylkum est desertum magnum harenosum et lapidosum in Turcomannia, Uzbecia et Kazachstania. Pars demissionis Turanicae est. Area deserti plus quam 300 milia chm2 est. Fines deserti sunt lacus Oxianus ad septentrionem et occidentem, Iaxartis vallis ad septentrionem et orientem, Tian Schan et Pamir montes ad orientem, Oxus ad meridiem. Oxus desertum Kyzylkumensem a Karakumensi separat.

Notae

Nexus externi

Deserta Asiae
Geographia Turcomanniae
Geographia Uzbeciae
Geographia Kazachstaniae

Kyzylkum


Przykop ist ein polnischer Ortsname:
 in der Woiwodschaft Ermland-Masuren:
 Przykop (Miłki), Ort im Powiat Giżycki, bis 1938 Przykopp, 1938 bis 1945 Hessenhöh, Kreis Lötzen, Ostpreußen
 Przykop (Purda), Ort im Powiat Olsztyński, bis 1932: Przykopp, 1932 bis 1945 Grabenau, Kreis Allenstein, Ostpreußen
 in der Woiwodschaft Karpatenvorland:
 Przykop (Padew Narodowa), Ort im Powiat Milecki

Siehe auch: Przykopiec

Przykop


Mathieu III de Trie (died 26 November 1344) was a 14th-century French military and political leader. He was the lord of Araines, Fontenay, and Vaumain, as well as being the 27th Marshal of France.

Biography
Mathieu was born as the heir to House de Trie in France. His father Renaud I de Trie was a prominent member of the nobility and his younger brother Guillaume de Trie was the Archbishop of Reims.

In 1302 Mathieu led the French 8th bataelge at the Battle of Courtrai. During this engagement his father Renaud was killed, leaving Mathieu to inherit his titles. From 1318 to 1320 he served as the Mashal of France, and in 1322 he was tasked with planning the coronation of Charles IV of France. He commanded an intervention in Guyencourt-sur-Noye and in 1325 led a Corps during the Peasant revolt in Flanders.

His notoriety greatly increased after his younger brother Guillaume de Trie crowned Philip VI of France. Mathieu headed a coalition of Norman lords to support a French conquest of England, and persoanly pledged 44,000 men to the venture. He commanded a French army in Flanders in 1339 and was the commander of the French garrison of Tournai during the first years of the Hundred Years' War. He appointed Lieutenant General of the Flemish frontier in 1342.

Mathieu de Trie died on 26 November 1345. He produced no heirs.

References

French nobility
1344 deaths
Year of birth unknown
14th-century military history of France

Mathieu de Trie


Marthe Juliette Rosette, dite Marthe Alycia (, Buenos Aires, Argentine - , Saint-Raphaël, Var, France), est une actrice de cinéma et de théâtre.

Biographie

Marthe Alycia a été pensionnaire de la Comédie-Française de 1958 à 1970. Elle était l'épouse du comédien Henri Guisol.

Filmographie
 1939 : La Loi du nord de Jacques Feyder : une dame au procès
 1956 : Bébés à gogo de Paul Mesnier
 1957 : Les Collégiennes d'André Hunebelle
 1968 : Vingt-quatre heures de la vie d'une femme de Dominique Delouche : Madame Di Stefano
 1968 : Sous le signe du taureau de Gilles Grangier :  Laprade Mère
 1970 : Au théâtre ce soir : Un fil à la patte de Georges Feydeau, mise en scène Jacques Charon, réalisation Pierre Sabbagh, théâtre Marigny, spectacle de la Comédie-Française : la baronne
 1971 : Au théâtre ce soir : La Voyante d'André Roussin, mise en scène de l'auteur, réalisation Pierre Sabbagh, théâtre Marigny : Yerma, la voyante
 1972 : Schulmeister, l'espion de l'empereur (série télévisée), épisode Les Lys blancs : la marquise

Théâtre
 1931 : Le Sauvage de Tristan Bernard, mise en scène Henri Burguet, théâtre Albert
 1942 : Les Inséparables de Germaine Lefrancq, mise en scène Jacques Baumer, théâtre de Paris
 1946 : Le Bal des pompiers de Jean Nohain, mise en scène Pierre-Louis, théâtre des Célestins
 1947 : L'Apollon de Marsac de Jean Giraudoux, mise en scène, Louis Jouvet, théâtre de l'Athénée
 1949 : Quadrille de Sacha Guitry, théâtre des Célestins
 1953 : Le Chemin de crête de Gabriel Marcel, mise en scène Paul Annet-Badel, théâtre du Vieux-Colombier
 1955 : Isabelle et le pélican de Marcel Franck, mise en scène Marc Camoletti, théâtre Édouard VII
 1962 : La Troupe du Roy, Hommage à Molière, mise en scène Paul-Émile Deiber, Comédie-Française
 1963 : La Foire aux sentiments de Roger Ferdinand, mise en scène Raymond Gérôme, Comédie-Française
 1968 : Le Joueur de Jean-François Regnard, mise en scène Jean Piat, Comédie-Française
 1968 : Ruy Blas de Victor Hugo, mise en scène Raymond Rouleau, Comédie-Française
 1969 : Les Italiens à Paris de Charles Charras et André Gille d'après Évariste Gherardi, mise en scène Jean Le Poulain, Comédie-Française

Liens externes

Actrice argentine de cinéma
Actrice française de cinéma
Naissance en juillet 1903
Décès en mai 1994
Naissance à Buenos Aires
Décès à Saint-Raphaël (Var)
Décès à 90 ans
Troupe de la Comédie-Française
Actrice française de théâtre
Actrice argentine de théâtre

Marthe Alycia


An Tomopaguropsis problematica in uska species han Malacostraca nga syahan ginhulagway ni A. Milne-edwards ngan Eugène Louis Bouvier hadton 1893. An Tomopaguropsis problematica in nahilalakip ha genus nga Tomopaguropsis, ngan familia nga Paguridae. Waray hini subspecies nga nakalista.

Mga kasarigan

Tomopaguropsis

Tomopaguropsis problematica


Jean Boutier, né à Tulle (Corrèze) le , est un historien français, directeur d'études à l'École des hautes études en sciences sociales, membre du Centre Norbert Elias.

Biographie

Reçu à l'École normale supérieure, rue d'Ulm, à Paris en 1974 dans la section des lettres, il effectue ses premières recherches sous la direction d'Emmanuel Le Roy Ladurie, professeur au Collège de France, recherches consacrées à la paysannerie française au moment de la Révolution française, avant d'entreprendre une thèse de doctorat sur la noblesse de la ville de Florence à l'époque moderne ( - s) sous la direction de Maurice Aymard, directeur d'études à l'École des hautes études en sciences sociales ; il la soutient en .

Il entre en 1982 comme attaché de recherches documentaires au département des cartes et plans de la Bibliothèque nationale de France. Il y conduit les premiers travaux qui l'amèneront, vingt ans plus tard, à la publication de Plans de Paris. Étude, cartobibliographie et catalogue collectif.

En , il devient membre de l'École française de Rome et y poursuit ses travaux sur les aristocraties italiennes à l'époque moderne et sur la Florence des Médicis. C'est dans ces années qu'il conduit également, en collaboration avec Philippe Boutry, l'enquête sur les sociétés politiques de la France révolutionnaire, où la , dérivée des travaux de Maurice Agulhon, et reprise également par ceux de Daniel Roche et de Michel Vovelle, devient un puissant instrument d'analyse des formes de la politisation durant les premières années de la Révolution. L'enquête s'appuie aussi sur les processus d' politique, notion issue des travaux anthropologiques et de la proposition d'Alphonse Dupront. Il obtient en 1987 un des Jean Monnet Fellowships de l'Institut universitaire européen de Florence.

En 1989, il est nommé maître de conférences à l'université Michel de Montaigne Bordeaux-III. Il rejoint en 1993 l'École des hautes études en sciences sociales, où il est actuellement directeur d'études, au pôle régional de Marseille.

Fulbrigt scholar à l'université Cornell au printemps 2001, il a été visiting professor sur la chaire Marc Bloch à l'université Humboldt de Berlin en 2008, ainsi que visiting scholar à l'université du Michigan (Ann Arbor, Michigan, États-Unis) en 2015. En 2009, il est invité comme fellow au Jawaharlal Nehru Institute of Advanced Study à New Delhi (Inde).

Il poursuit ses recherches sur l'Italie de la première modernité, et plus spécifiquement sur les pratiques aristocratiques et les formes d'organisation de la vie intellectuelle dans les principales capitales des États de la péninsule. Ses travaux les plus récents manifestent un intérêt soutenu pour une histoire comparée des sociétés européennes, où il reprend, à partir de l'étude des noblesses, l'ample projet qu'avait présenté le médiéviste Marc Bloch en 1928. Il développe cette approche comparatiste dans des travaux consacrés d'une part aux transformations culturelles qu'entraîne la pratique de plus en plus répandue du voyage d'éducation dans les aristocraties de l'Ancien Régime, voyage plus connu sous le nom de , et d'autre part aux formes et aux dynamiques des échanges intellectuels qui organisent à l'époque moderne de complexes espaces savants trans-frontières; dans ce cadre, il a proposé une approche critique de la notion de  qu'il considère à la fois comme une  et une .

De 1995 à 2000, il est rédacteur en chef de la revue Enquête. Anthropologie, Histoire, Sociologie, consacrée à l'épistémologie pratique des sciences sociales et éditée par les éditions Parenthèses à Marseille. Il est membre du comité scientifique de la collection qui a succédé à la revue et est désormais éditée par les éditions de l'EHESS.

En 2002, il est nommé directeur du SHADyC (Sociologie, Histoire et Anthropologie des Dynamiques Culturelles), un des centres de recherche du pôle régional de Marseille de l'EHESS. À partir de , le SHADyC devient Centre Norbert Elias, et réunit des chercheurs et enseignants chercheurs de l'EHESS, du CNRS, d'Avignon Université et d'Aix-Marseille Université. Il dirige le Centre jusqu'en .

En 2007, il crée le prix Étienne Baluze d'histoire locale européenne, avec l'aide de la Société des amis du musée du Cloître de Tulle. Un jury international d'historiens, présidé par Daniel Roche, professeur au Collège de France, décerne le premier prix à l'historienne italienne Beatrice Palmero. Le second prix est décerné le  à l'historienne britannique Alison Carol. Le , placé sous le haut patronage du président de la République et remis publiquement à Tulle le , est attribué à Rahul Markovits.

Membre à titre étranger de la Deputazione toscana di storia patria, il est membre du comité de rédaction ou du comité scientifique de plusieurs revues et collections italiennes (Archivio Storico Italiano, Richerche Storiche et Annali di storia di Firenze, Florence ; Storia e Storie del Mediterraneo, Catane ; Mediterranea, Bari ; Bollettino storico pisano, Pise ; Viaggiatori, revue en ligne…).

Depuis 2013, il est membre du comité d'orientation scientifique du musée des Civilisations de l'Europe et de la Méditerranée (Mucem) à Marseille.

Biennale européenne d'histoire locale
En octobre 2018, il lance le projet d'une Biennale européenne d'histoire locale, dont la première édition, prévue à Tulle (Corrèze) en septembre 2020 et reportée, en raison de la crise sanitaire, a lieu les 10, 11 et 12 septembre 2021 sur le thème « Les années 50 en Europe ».

Le seconde édition, consacrée à « Boire et manger localement. Histoires de terroirs », se tient les 13, 14 et 15 octobre 2023.

Vie privée
Il est marié à l'historienne indienne Arundhati Virmani. Ils ont deux filles, Anya et Indira.

Principales publications
 Un tour de France royal. Le voyage de Charles IX, 1564-1566, Paris, Aubier, 1984 (en collaboration avec Alain Dewerpe et Daniel Nordman)
 Léonard, Marie, Jean et les autres. Les prénoms en Limousin depuis un millénaire, Paris, Éditions du CNRS, 1984 (avec Louis Pérouas, Bernadette Barrière, Jean-Claude Peyronnet et Jean Tricard)
 Campagnes en émois. Révoltes et révolution en Bas-Limousin, 1789-1800, Treignac, Éditions des Monédières, 1987;  éd. revue et augmentée, 1989
 La Noblesse florentine à l'époque moderne. Anatomie  d'une noblesse urbaine, - siècles, Lille, atelier de reproduction des thèses, 1988
 Croyances, pouvoirs et sociétés. Études offertes à Louis Pérouas, Treignac, Éditions des Monédières, 1988 (coédité avec Michel Cassan et Nicole Lemaitre)
 Révolution en Limousin. Actes du colloque de Limoges, 10-. Avant-propos de Robert Savy. Préface de François Lebrun, Treignac, Éditions des Monédières, 1989 (coédité avec Michel Cassan, Paul d'Hollander et Bernard Pommaret)
 Les Sociétés politiques, Atlas historique de la Révolution française, vol. 6, Paris, Éditions de l'École des hautes études en sciences sociales, 1992 (en collaboration avec Philippe Boutry et Serge Bonin)
 Documents d'Histoire moderne, du milieu du  à la fin du  (coédité avec Nicole Dyonet, Alain Cailly, et al.), Talence, Presses de l'université de Bordeaux, 1992
 Les imprimés du Limousin, 1788-1799, Limoges, Rencontre des Historiens du Limousin-PULIM, 1994 (codirigé avec Michel Cassan)
 Passés recomposés. Champs et chantiers de l'histoire aujourd'hui, Paris, Autrement, 1995 (coédité avec Dominique Julia) (traduction brésilienne, Rio de Janeiro, 1997)
 Les Plans de Paris des origines (1493) à la fin du . Étude, cartobibliographie et catalogue collectif, Paris, Éditions de la Bibliothèque nationale de France, 2002 ;  éd. revue et augmentée, 2007 (avec la collaboration de Marine Sibille et Jean-Yves Sarazin) (prix de Bibliographie 2003 du Syndicat de la librairie ancienne et moderne – SLAM)
 Florence et la Toscane. Les dynamiques politiques d'un état italien, - siècle, Rennes, Presses universitaires de Rennes, 2004 (coédité avec Sandro Landi et Olivier Rouchon) (réédité en 2006 et 2007)
 Atlas de l'Histoire de France (dirigé par Jean Boutier), Paris, Autrement, vol. 1, 2005, Le Moyen Âge, par Olivier Guyotjeannin ; vol. 2, 2006,  Les Temps modernes, - siècles, par Jean Boutier; vol. 3, 2007, L'époque contemporaine, par Gilles Pécout
 Rome, Naples et Florence. Une histoire comparée des milieux intellectuels italiens (- siècles), Rome, École française de Rome, 2005 (coédité avec Brigitte Marin et Antonella Romano)
 Qu'est-ce qu'une discipline?, Paris, Éditions de l'EHESS, 2006 (coédité avec Jean-Claude Passeron et Jacques Revel)
 Stephanus Baluzius Tutelensis. Étienne Baluze (1630-1718), un savant tullois à l'époque de Louis XIV, Tulle, Éditions de la Rue Mémoire, 2007
 Étienne Baluze, 1630-1718. Érudition et pouvoirs dans l'Europe classique. Actes du colloque de Tulle, , Limoges, Presses de l'Université de Limoges (PULIM), 2008
 La Politique par correspondance. Les usages politiques de la lettre en Italie, - siècle, Rennes, Presses universitaires de Rennes, 2009 (coédité avec Sandro Landi et Olivier Rouchon)
 Firenze e la Toscana. Genesi e metamorfosi di uno stato italiano, Florence, Mandragora, 2010 (coédité avec Sandro Landi et Olivier Rouchon ; édition corrigée et mise à jour de l'édition française de l'ouvrage, parue initialement en 2004)
 Grand Atlas de l'Histoire de France (dirigé par Jean Boutier ; avec Olivier Guyotjeannin et Gilles Pécout), Paris, Autrement, 2011
 Voyageurs étrangers à la cour de France, 1589-1789: regards croisés, Rennes, Presses universitaires de Rennes, 2014 (coédité avec Caroline zum Kolk, Bernd Klesmann et François Moureau)
 Florence (1250-1530): la réinvention de la politique, numéro thématique de la Revue française de Sciences politiques, LXIV, , 2014 (codirigé avec Yves Sintomer)
 Traduction de Edward P. Thompson, Les Usages de la coutume. Traditions et résistances populaires en Angleterre, - siècles, Paris, , Le Seuil-Gallimard-Éditions de l'École des hautes études en sciences sociales, 2015 (avec Arundhati Virmani) (édition originale, Customs in Common, Londres, Merlin Press, 1991)
 Archives épistolaires, numéro thématique de la Bibliothèque de l'Ecole des Chartes (n. de 2013, publié en 2016) (coédité avec Emmanuelle Chapron)
 Antonio Magliabechi nell'Europa dei saperi, Pise, Edizioni della Scuola Normale Superiore, 2017 (coédité avec Maria Pia Paoli et Corrado Viola)
 Diplomazie formali e diplomazie informali nella penisola italiana (secc. XV-XVIII), in Ricerche storiche, XLIX, 1, janvier-avril 2019
 Marseille l'Italienne. Histoires d'une passion séculaire, Arles, Arnaud Bizalion Editeur, 2021 (coédité avec Stéphane Mourlane)
 Tulle années 1950. Une petite ville en France, préface d'Alain Corbin, Tulle, Éditions de la Rue Mémoire, 2021 (coédité avec Xavier Badefort)
 Le Temps des Italies (), Paris, Passés/Composés – Rome, École française de Rome, 2023 (co-dirigé avec Sandro Landi et Jean-Claude Waquet)

Références

Liens externes

Historien moderniste français
Élève du lycée Edmond-Perrier
Élève de l'École normale supérieure
Enseignant à l'université Bordeaux III
Membre de l'École française de Rome
Naissance en mars 1953
Naissance à Tulle

Jean Boutier


Dewa Zazayan, mıcadeley Ebubekir Pamukçuy u ê ma

Mıletê Zazay hitan dinya bıbo Ebubekir Yoldaşi ano xo viri. Qelbê xo de çarneno. Cayê xo gul o sosun bo!

Seyit Rızay ra tepiya Ebubekir Yoldaşi, seba dawa zon, kultur u tarixê mıletê Zazay sond werd. Zê Seyit Rıza'y goniya xo ra inkar nêbi, kamiya xo ra inkar nêbi, bandoriya kesi qebul nêkerde. Nêva ma Kurdme. Ortê dost o duşmen de cade qira, va: Ma Kurd nime, zonê ma zonê Kurda' niyo, na bêbextiya, na zura, ma xoser mıletime. O ke eslê xo ra inkar bo, o kes xayino bêbexto. Seyit Rıza waxto ke Xarput de eşt dare bêmınet qira va...:

'MA EWLADÊ KERBELAYME, BANDORİYA KESİ QEBUL NÊKENME QAHR BÊ ZUREKER O BEBEXT O İNKARCİYA'

Anka gencê ma teze biyê heşarê xo, seba kamiya Zazay canê (ganê) xo danê, umudê ma nê gencê. Tayê kesê mayê çhılmınê kezağıni estê kamiya xo ra biyê inkar. Dawa Kurdiye kenê, nina ra ju kes ki dı rayber Munzur Çemo (Uso baykuşo). O ki xo çiyê say keno, welatê Dersımi cı ra vano XİNZİR (domuz) naletula, çiyê ra nêkuno duri, hem dawa Kurdiye keno hem Zazaki qese keno. Madem tı Khura, zonê Kurdan qesey bıke. Tı qey zonê ma qese kena, xaino postık, boyin tı vana Dersım Kurdo. Dewleta Osmani o Kurda piya da Desım ra. Tertelê 38i de kamci aşireta Kurda' lê Seyit Rızay de biyê. Zurekero xain, tı nato bota fek erzena niviskaranê, nuştoğanê Zazaya'. Mıletê Zazay eni dinya naskeno. Nazım usta vano: TABAN UYANIYOR TABAN, DURDURAMAZ ONU BABAN.

Tı yo Malmısanıji ancak bêbexti o inkarcitine bıkerê, ancax fek berzenê ma. Dersımıci ça to ra vanê NALETULAWO BÊESLO BÊCISN. Tİ YO MALMISANIJİ ANCAX BÊBEXTİYE ŞİKİNA RA ŞIMA. Kıtabê şıma wendi, vırtişê mı ame, cı ra boya ci êna. Şıma hem dawa Kurdiye kenê hem ji zonê dina nêzanê binıvısnê, ebe zonê Zazaki şıkır nêzanenê. Ma de ju qesa esta, maqulê ma vanê:

- Luya cazıye çentê xo eşto vılê xo şiya tıxtorıye. Raştê awreşi biya, luye zımelê xo vıraştê, docık no hermê xoser, iştali iştali şiya lê awreşi ke buru. Awreşi zanuto luya cazıye ê wena. Awreş berbo. Luye vato ez tıxtora. Qey berbena, kotıye to dejeno. Awreşi vato, qe pers meke, bê ma şime verê na gole, ez to rê derdê xo vaji. Zımıstan biyo, hewa zaf cemed bıyo. Awreş luy rê vato, tı hete gole de vınde, ez to rê derdanê xo qese bıkeri. Awreş berbo, doçıkê luye ağwe de cemediyo, awreş qayt kerdo ağwe cemed gıre do, verê luye de klamanê xo vano, şono. Anka tu yo Malmısanıji rojê êna ke şıma ne na cemedo ağwa devrimi de xeneqine. Şıma dı, be nêer kunê kıtabanê Zazaki, şıma xayınê mıletê xuyê, şıma duşmenê mıletê Zazayê. Mılletê Zazay şıma ef nêkeno. Tertelê Dersimi ra tepiya serkerokê eskeriya weseno, rayber vato bêro ma kenme wali. Şono çadıra serkerokê eskeri qumandan cı ra vano:TI MILETÊ XO RÊ NÊBIYA, TI MI MI RÊ SEBENA. CENDERMA' RA VANO, NÊ KUTIKA BERÊ BIKIŞENÊ.
Anka nê kesi biyê MALMISANIJ o XİNZİR ÇEMi.

Kes qasê şıma, emegdaranê Zazacıya' de nêkewt duel o şıma hurdina bıye kuduz fek erzenê herkesi. Nuştanê şıma hurdina zuro, xeverdayış ra başqe çiyê çino, kanê şıma wend bi şıma roştberi. Kanê nê tezo teoriyê şıma tezo, teoriyê şıma xeverdayışo. Naye ra tebiya ze ısana diyaloq vırazenê ma hazırme, ama rena ke gırenê emegdaranê Zazacıya her hal ke ma ki çüya xo hecnenme. Ê şıma endi beso. Yazıyê şıma, haqaretê şıma kuli delilo. Vatena mı de ğeletıye, zure çina. Şıma ra ke êno ebe teorıyê xo, ebe bilincê xo, ebe delil o ispatanê xo, ze ısana ma jumını iqna bıkemi. Kamci nustê şıma mu wendo kuli xever qesê polimikê cahiltiyê, boya ci cı ra êna. Kurdi şıma ra şerefliye. Qemer ji inkarciyo, ama durust qese keno, kesi nedajneno. Kıvşokê şıma zaf cahilê, şıma wendo ama isan nebıyê. Tamam her kes zano ke şıma maya xo ra Zaza bıyê, ama Kurd mırenê. Mırenê kı bımrê, xemê kamiyo kam şıma rê sıya gıre dano. Rêna şıma dawete isantiye keno. Naye ra tepiya şıma ma ra qese vaje, ma şikinme dı qesa vacımê ama na çiye de rınde nıya. Qaşo şıma honde weno, vazifê şıma bıratıyı rındıye bıyarê, her kes şıma ra qesekerdena rındeke bumuso, kes Kurda' ınkar nêkeno. Kurdi miletanê bina qebul nêkenê, hardê dina ra vanê Kurdistan. Nê bıra, ma vanime na zura, Anadoliye de mılletê bın ji estê. Hardê kesi me kerê harde xo, ma kuli zê bıratıye piya derbaz kime, vatena mı na biye.

No nustê mı kami wend, seba nê polimigê Munzur Çemi o Malmısanıji ez belke tayê zêde şiyo. Her kesi ra seba bırati o rındekıye r' ez ına ra ki. Yanê Munzur o Malmısanıji ra mı vaya seba bıratıye zonê ina de aşitiye efa xo wazeno, yanê Tırki de vanê özür, işala rêna naye ra kesi ra haqaret nêkenê. Ê ma ji mekerê. İran o Iraqi heşt serri ra tepiya duşmentina xo caverdê. Ez sebki kamci nuştê ina waneno, xeberdayışo cahıltiye asena. Qaşo nina wendo ma nê qey şari ra vanê gemarın. No senê mantığo, des serriyo ke ez nuştanê nina waneno. Ma Zazacıya ra xeverdanê, no çiyê do zaf ayıbo. Nuştê nê kesa jı qesa qesa nêcêna. Malmısanıj Munzur Çemi ra, Munzur Çem Malmısanıji ra alıntı'' keno. Her kesi ra rêna efa xo wazeno, butunê Zazaya rê emro derg, can weşiye wazeno. Duşmen rê bıratiye, ma naskerdene dawet keno.

Çımey
Zaza Forum ra Ferhat Pak

Zazakipediya:Dewa Zazayan, mıcadeley Ebubekir Pamukçuy u ê ma


Seyid Əzim Şirvani () — XIX əsr Azərbaycan şairi və maarifçisi.

Azərbaycan Respublikası Nazirlər Kabinetinin 7 may 2019-cu il tarixli, 211 nömrəli Qərarı ilə Seyid Əzim Şirvani Azərbaycan Respublikasında əsərləri dövlət varidatı elan edilən müəlliflərin siyahısına daxil edilmişdir.

Həyatı
Seyid Əzim Şirvani 1835-ci il iyulun 9-da Şamaxıda ruhani ailəsində anadan olmuşdur. Seyid Əzim Şirvani haqqında ilk məlumat A.Zaxarov tərəfindən verilmişdir. Qeyd etmək lazımdır ki, 1977-ci ilə qədər Seyid Əzimin müfəssəl tərcümeyi-halı yazılmışdır. Seyid Əzim kiçik yaşlarında ikən Şamaxının tanınmış, mötəbər şəxslərindən olan atası Seyid Məhəmməd vəfat etmişdir. Seyid Əzim ana babası molla Hüseynin himayəsi altında yaşamışdır. Molla Hüseyn Dağıstanda Yaqsay kəndində ruhanilik edirdi. Babasından ərəb və fars dillərini öyrənən Seyid Əzim təxminən 10 il sonra Şamaxıya qayıdır və burada mədrəsədə oxuyub orta ruhani təhsilini tamamlayır. A.Zaxarovun yazdığına görə Dağıstanda yaşadığı müddətdə Seyid Əzim bir neçə Dağıstan dillərini də öyrənmişdi.

Dağıstanda Seyid Əzim 10 ildən artıq yaşayır. 1853-cü ildə 18 yaşında ikən o, anası Gülsüm xanım ilə birlikdə Şamaxıya qayıdır. XIX əsrin 50-ci illərində Azərbaycanda, o cümlədən Şamaxı şəhərində mədəni-maarif sahəsində köhnəlik, sxolastika hələ çox qüvvətli idi; Şərqin dini mərkəzlərinə ziyarətə getmək, ruhani təhsili almaq, "hacı", "kərbəlayı" olmaq ənənəsi davam edirdi. Belə bir şəraitdə Seyid Əzimin ruhani təhsili almaq, dini ocaqların ziyarətinə getmək fikrinə düşməsini də təsadüfi hesab etmək olmaz. Odur ki, 1856-cı ildə ali ruhani təhsili almaq həvəsi 21 yaşlı gənc Seyid Əzimi İraqa, əvvəl Nəcəf və Bağdada, sonra isə Suriyanın Şam şəhərinə aparır. Gənc şair İraqda oxuyarkən dünyəvi elmlərə də böyük maraq göstərir. Şamaxıya qayıtdıqdan sonra 1869-cu ildə orada yeni üsul üzrə məktəb açaraq ömrünün axırına qədər burada müəllimlik edir. Köhnə mollaxanalardan fərqli olaraq o, bu məktəbdə uşaqlara dini elmlərlə yanaşı, Azərbaycan və fars dillərini təlim edir, tarix, coğrafiya, hesab və s. fənlərdən ibtidai məlumat da verirdi. Təsadüfi deyil ki, Azərbaycanın görkəmli şairi Mirzə Ələkbər Sabir, məşhur yazıçı və pedaqoq Sultan Məcid Qənizadə və bir sıra başqa yazıçılar məhz onun məktəbində oxumuşlar.

Öz zəngin yaradıcılığı ilə Azərbaycan ədəbiyyatı tarixinə qızıl səhifələr əlavə edən Seyid Əzim Şirvani 1888-ci il mayın 20-də Şamaxıda vəfat etmiş Seyid Əzim Şirvani 1835-ci il iyul ayının 9-da Şamaxıda ruhani ailəsində anadan olmuşdur. Seyid Əzim Şirvani haqqında ilk məlumat A.Zaxarov tərəfindən verilmişdir. Qeyd etmək lazımdır ki, 1977-ci ilə qədər Seyid Əzimin müfəssəl tərcümeyi-halı yazılmışdır. Seyid Əzim kiçik yaşlarında ikən Şamaxının tanınmış, mötəbər şəxslərindən olan atası Seyid Məhəmməd vəfat etmişdir. Seyid Əzim ana babası molla Hüseynin himayəsi altında yaşamışdır. Molla Hüseyn Dağıstanda Yaqsay kəndində ruhanilik edirdi. Babasından ərəb və fars dillərini öyrənən Seyid Əzim təxminən 10 il sonra Şamaxıya qayıdır və burada mədrəsədə oxuyub orta ruhani təhsilini tamamlayır. A.Zaxarovun yazdığına görə Dağıstanda yaşadığı müddətdə Seyid Əzim bir neçə Dağıstan dillərini də öyrənmişdi.

Dağıstanda Seyid Əzim 10 ildən artıq yaşayır. 1853-cü ildə 18 yaşında ikən o, anası Gülsüm xanım ilə birlikdə Şamaxıya qayıdır. XIX əsrin 50-ci illərində Azərbaycanda, o cümlədən Şamaxı şəhərində mədəni-maarif sahəsində köhnəlik, sxolastika hələ çox qüvvətli idi; Şərqin dini mərkəzlərinə ziyarətə getmək, ruhani təhsili almaq, "hacı", "kərbəlayı" olmaq ənənəsi davam edirdi. Belə bir şəraitdə Seyid Əzimin ruhani təhsili almaq, dini ocaqların ziyarətinə getmək fikrinə düşməsini də təsadüfi hesab etmək olmaz. Odur ki, 1856-cı ildə ali ruhani təhsili almaq həvəsi 21 yaşlı gənc Seyid Əzimi İraqa, əvvəl Nəcəf və Bağdada, sonra isə Suriyanın Şam şəhərinə aparır. Gənc şair İraqda oxuyarkən dünyəvi elmlərə də böyük maraq göstərir. Şamaxıya qayıtdıqdan sonra 1869-cu ildə orada yeni üsul üzrə məktəb açaraq ömrünün axırına qədər burada müəllimlik edir. Köhnə mollaxanalardan fərqli olaraq o, bu məktəbdə uşaqlara dini elmlərlə yanaşı, Azərbaycan və fars dillərini təlim edir, tarix, coğrafiya, hesab və s. fənlərdən ibtidai məlumat da verirdi. Təsadüfi deyil ki, Azərbaycanın görkəmli şairi Mirzə Ələkbər Sabir, məşhur yazıçı və pedaqoq Sultan Məcid Qənizadə və bir sıra başqa yazıçılar məhz onun məktəbində oxumuşlar.

Öz zəngin yaradıcılığı ilə Azərbaycan ədəbiyyatı tarixinə qızıl səhifələr əlavə edən Seyid Əzim Şirvani 1888-ci il mayın 20-də Şamaxıda vəfat etmişdir.

Yaradıcılığı
Zəngin ədəbi yaradıcılığa malik olan Seyid Əzim Şirvaninin bədii irsi biri Azərbaycanca, digəri isə farsca iki böyük külliyyatdan ibarətdir. Azərbaycanca bədii irsinin əsasını qəzəl janrı təşkil edir.

Şairin əsərləri içərisində müxtəlif Şərq mənbələrindən etdiyi tərcümələr, Sədi, Hafiz və Füzuli şeirlərinə yazdığı nəzirələr də vardır. Lakin bunlar şairin zəngin bədii irsi içərisində az yer tutur. Seyid Əzim Şirvani yaradıcılığının çox hissəsi lirik janrda yazılmış orijinal əsərlərdən ibarətdir ki, bunların da çoxu qəzəllərdir. Bu qəzəllər içində də aşiqanə qəzəllər daha çox yer tutur. Müəllifin şeirə hərarət və can verən dərin lirikasını məhz bu qəzəllərdə görmək olur. Şairin qəzəllərində həyat sevgisi, nikbin əhvali-ruhiyyə, dini etiqad xüsusi yer tutur.
Gecə gördüm səni, ey afəti dövran, yuxuda,
Ki, elərdin mənə yüz lütfi-firavan yuxuda.
Seyid Əzim Şirvani yaradıcılığının ikinci mərhələsi onun maarifçi və tənqidi-satirik şeirlərilə başlayır ki, artıq bu zamandan etibarən onun yaradıcılığında realizm üstünlük təşkil edir. Onun realist şeir yaradıcılığı sahəsinə keçməsində "Əkinçi" qəzetinin mühüm rolu olmuşdur. Çünki, məhz "Əkinçi"nin təsirilə şair günün bir çox zəruri məsələləri ilə maraqlanır və yaradıcılığında yeni mövzulara keçir, müasir həyatın tələblərinə uyğun şeirlər yazır, Azərbaycanın ilk mətbu orqanında nəşr etdirir. Maarifçi şair üçün "Əkinçi" xalqa müraciət yeri idi. O, xalqı qəflət və cəhalət yuxusundan oyanmağa çağırır, Həsən bəy Zərdabinin xeyirxah, maarifçi təşəbbüslərini alqışlayır, onu bilikli bir müəllim və xeyirxah bir insan kimi qiymətləndirirdi. O, "Əkinçi"də çap etdirdiyi şeirlərilə müasirlərini bu qəzeti oxumağa, ona kömək etməyə çağırırdı:
Bəs "Əkinçi" cəlalımızdır bizim,
Nasehi xoşməqalımızdır bizim.
Səy edək, ey guruhi-niksifat,
Etməsin ta bizim "Əkinçi" vəfat.
Şairin əsərləri içərisində öyüd, təmsil və didaktik mahiyyət daşıyan mənzum hekayələr vardır ki, bunların da müəyyən bir hissəsi öz ideyaları etibarilə onun maarifçi şeirləri ilə birləşir. Doğruluq, mərdlik, dostluq, yoldaşlıqda mətanət, çalışqanlıq, əzilənlərə kömək, insanlarla yaxşı rəftar və s. gözəl və nəcib sifətlərin tərbiyələndirilməsi həmin öyüdlərin əsas məzmununu təşkil edir.

Seyid Əzim Şirvaninin ictimai mahiyyət daşıyan satiraları onun ümumi yaradıcılığında müstəsna mövqe tutur. Onu öz dövrünün böyük realist şairi kimi tanıdan "Yerdəkilərin göyə şikayət etmələri", "Dəli şeytan", "Məkri-zənan", "Bəlx qazisi və xarrat", "Müctəhidin təhsildən qayıtması", "Elmsiz alim", "Alim oğul ilə avam ata", "Qafqaz müsəlmanlarına xitab" və s. satiralarıdır. Zəngin ədəbi yaradıcılığa malik olan Seyid Əzim Şirvaninin bədii irsi biri Azərbaycanca, digəri isə farsca iki böyük külliyyatdan ibarətdir. Azərbaycanca bədii irsinin əsasını qəzəl janrı təşkil edir.

Şairin əsərləri içərisində müxtəlif Şərq mənbələrindən etdiyi tərcümələr, Sədi, Hafiz və Füzuli şeirlərinə yazdığı nəzirələr də vardır. Lakin bunlar şairin zəngin bədii irsi içərisində az yer tutur. Seyid Əzim Şirvani yaradıcılığının çox hissəsi lirik janrda yazılmış orijinal əsərlərdən ibarətdir ki, bunların da çoxu qəzəllərdir. Bu qəzəllər içində də aşiqanə qəzəllər daha çox yer tutur. Müəllifin şeirə hərarət və can verən dərin lirikasını məhz bu qəzəllərdə görmək olur. Şairin qəzəllərində həyat sevgisi, nikbin əhvali-ruhiyyə, dini etiqad xüsusi yer tutur.

Gecə gördüm səni, ey afəti dövran, yuxuda,

Ki, elərdin mənə yüz lütfi-firavan yuxuda.

Seyid Əzim Şirvani yaradıcılığının ikinci mərhələsi onun maarifçi və tənqidi-satirik şeirlərilə başlayır ki, artıq bu zamandan etibarən onun yaradıcılığında realizm üstünlük təşkil edir. Onun realist şeir yaradıcılığı sahəsinə keçməsində "Əkinçi" qəzetinin mühüm rolu olmuşdur. Çünki, məhz "Əkinçi"nin təsirilə şair günün bir çox zəruri məsələləri ilə maraqlanır və yaradıcılığında yeni mövzulara keçir, müasir həyatın tələblərinə uyğun şeirlər yazır, Azərbaycanın ilk mətbu orqanında nəşr etdirir. Maarifçi şair üçün "Əkinçi" xalqa müraciət yeri idi. O, xalqı qəflət və cəhalət yuxusundan oyanmağa çağırır, Həsən bəy Zərdabinin xeyirxah, maarifçi təşəbbüslərini alqışlayır, onu bilikli bir müəllim və xeyirxah bir insan kimi qiymətləndirirdi. O, "Əkinçi"də çap etdirdiyi şeirlərilə müasirlərini bu qəzeti oxumağa, ona kömək etməyə çağırırdı:

Bəs "Əkinçi" cəlalımızdır bizim,

Nasehi xoşməqalımızdır bizim.

Səy edək, ey guruhi-niksifat,

Etməsin ta bizim "Əkinçi" vəfat.

Şairin əsərləri içərisində öyüd, təmsil və didaktik mahiyyət daşıyan mənzum hekayələr vardır ki, bunların da müəyyən bir hissəsi öz ideyaları etibarilə onun maarifçi şeirləri ilə birləşir. Doğruluq, mərdlik, dostluq, yoldaşlıqda mətanət, çalışqanlıq, əzilənlərə kömək, insanlarla yaxşı rəftar və s. gözəl və nəcib sifətlərin tərbiyələndirilməsi həmin öyüdlərin əsas məzmununu təşkil edir.

Seyid Əzim Şirvaninin ictimai mahiyyət daşıyan satiraları onun ümumi yaradıcılığında müstəsna mövqe tutur. Onu öz dövrünün böyük realist şairi kimi tanıdan "Yerdəkilərin göyə şikayət etmələri", "Dəli şeytan", "Məkri-zənan", "Bəlx qazisi və xarrat", "Müctəhidin təhsildən qayıtması", "Elmsiz alim", "Alim oğul ilə avam ata", "Qafqaz müsəlmanlarına xitab" və s. satiralarıdır.

Əsərləri

Pedoqoji fəaliyyəti
1830–1858-ci illər arasında Şuşa, Nuxa, Bakı, Gəncə, Naxçıvan və Şamaxı şəhərlərində yeni tipli məktəblər açılırdı. Bu məktəblərdə Azərbaycan, ərəb, fars və rus dilləri öyrədilirdi. 1869–1870-ci illərdə Seyid Əzim Şamaxıda yeni üsulla "Məclis" adlı bir məktəb açmışdı. Seyid Əzimin bu məktəbində köhnə mollaxanalardan fərqli olaraq, şagirdlərə Azərbaycan, rus, fars dilləri öyrədilir və müasir elmlərdən ibtidai məlumat verilirdi. Zaqafqaziya tədris dairəsi Seyid Əzim Şirvaninin maarif sahəsindəki xidmətlərinin nəzərə alaraq, 1886-cı ildə onu gümüş medalla təltif etmişdi. Uzun müddət məlum olmayan bu sənədin əsli Azərbaycan SSRİ Daxili İşlər Nazirliyinin arxivində saxlanılır. Təxminən, 1966-cı ildə Azərbaycan SSRİ Daxili İşlər Naziriliyi arxivlər idarəsinin rəisi M. Şəkinski həmin sənədi 1880–1890-cı illərin nüfuz siyahısı qovluğunun arasından tapıb dərc olunmaq üçün "Azərbaycan müəllimi" qəzeti redaksiyasına vermişdi. Seyid Əzim məktəbi haqqında rəsmi və dürüst məlumatı 1889-cu ildə Poti şəhərində Minqrel şəhər məktəbinin müəllimi A.Zaxarov "Народное обучение у Закафказских татар" adlı geniş bir məqalə yazmışdır. A.Zaxarov yazır ki, Seyid Əzim həmin məktəbi 18 ildir ki, idarə edir. O (Seyid Əzim), fars, ərəb və bir neçə Dağıstan ləhcələrini də bilir. Onun məktəbində 33 nəfər şagird oxuyur; bunlardan 12 nəfəri həftədə 15 qəpik, 9 nəfəri 20 qəpik və 12 nəfəri isə 25 qəpik tədris haqqı verir ki, cəmi 6 manat 60 qəpik edir. Seyid Əzim bir neçə il bu cür dərs dedikdən sonra, tərcümə etdiyi əsərləri və öz şeirlərini toplayıb "Məcmueyi-asari-Hacı Seyid Əzim Şirvani" adlı bir dərs kitabı tərtib etmişdir. Seyid Əzim həmin dərsliyin əlyazması şəklində o zamanlar Qori seminariyasının tatar şöbəsi müdiri A. O. Çernyayevskiyə göndərmiş və A. O. Çernyayevski də həmin kitabdan bir neçə hekayə alıb, tərtib etdiyi "Vətən dili" dərsliyində çap etdirmişdir. Seyid Əzimin ölümündən sonra onun oğlu müəllim Mir Cəfər, vaxtilə atasının məktəb şagirdləri üçün düzəltdiyi və əlyazması şəklində olan materialları toplayıb nizama salır və 1895-ci ildə Təbriz şəhərində daş basması ilə bir kitab nəşr etdirir. Həmin kitabdan müəyyən müddət mollaxanalarda və məhəllə məktəblərində bir dərslik kimi istifadə olunmuşdur. Seyid Əzim bütün maddi və mənəvi çətinliklərə baxmayaraq, 18 ildən artıq öz məktəbində müəllimlik etmişdir. Nəhayət, bir tərəfdən mövhumatçıların və ruhanilərin müxtəlif bəhanələrlə ona qarşı hücuma keçmələri, digər tərəfdən də o zaman Şamaxıda dövlət tərəfindən açılan şəhər məktəbinin təsiri nəticəsində get-gedə həmin məktəb artıq öz fəaliyyətini dayandırmağa məcbur oldu. Seyid Əzim isə Şamaxıda açılmış həmin şəhər məktəbinə müəllim təyin edilib, ömrünün sonuna qədər orada Azərbaycan dili və ədəbiyyat dərslərini aparmışdır. Seyid Əzimin "Məcmueyi-asari-Hacı Seyid Əzim Şirvani" adlı dərs kitabından başqa "Tacül-kütüb" adlı dərslik də yazmışdır. Bu dərsliyə şairlərdən və müxtəlif ədəbi mənbələrdən etdiyi tərcümələri də daxil etmişdir.

Mətbuatla əlaqələri
Seyid Əzim Şirvaninin yaradıcılığında "Əkinçi"nin müstəsna rolu var. Bu mətbu orqanın səhifələrində şairin 10-dan çox şeiri işıq üzü görmüşdü. Azərbaycan xalqının həyatında "Əkinçi"nin böyük rolu olduğunu şeirlərində vurğulayan Şirvaninin nəzərində qəzetin xeyli üstünlükləri vardı. Dünyanın müxtəlif yerlərindən informasiyaları toplayıb oxucuya çatdırması, maarifçilik işi aparması, elm toxumu səpməsi, ana dilinin saflaşması uğrunda aparılan mübarizə Şirvani tərəfindən mətbuatın üstünlüyü hesab edilirdi. Qəzet onun əlində maarifçilik ideyalarının yayıldığı xitabət kürsüsünə çevrilmişdi. "Əkinçi"nin imkanlarından yararlanmaq üçün oxuculara üz tutan Şirvani yazırdı:
Neçə müddətdir ki, Həsən bəyi zar,
Hüsnü-tədbir ilə o fəxri-kibar,
Öz qədimi misalımızda haman,
Qəzetə çapını edib ünvan.

İzn hasil qılıbdır dövlətdən,
Biz gərək dəm vuraq səadətdən
Özünə gərçi yoxdur faidəsi,
Leyk var, xəlqə feyzi-zaidəsi.
"Əkinçi"nin nəşri ilə bağlı göndərdiyi təbrik məktubunda Seyid Əzim bu mətbu orqanı və Zərdabinin "əhli-islamı", "xaki-məzəllətdən" qaldırdığı, xalqı öz ana dilində günün aktual problemləri ilə tanış etdiyini alqışlayırdı. O, "Əkinçi"nin gəlişini ruh təzələyən səhərə bənzədir. Səhər mehi insanda xoş duyğular oyatdığı kimi "Əkinçi" də müsəlman aləmini qəflət yuxusundan oyadır. Qəzetin müsəlman aləminə gətirdiyi bu yeniliyi duyan şair "Əkinçi"nin davamlı nəşrini arzulayırdı.

"Əkinçi"yə həsr etdiyi şeir nümunələrindən aydın görünür ki, Şirvani dövrünün bir çox ziyalıları kimi mətbuatın imkanlarını çox gözəl dəyərləndirir, xalqın tərəqqisi və inkişafında mühüm vasitə olduğunu duyurdu. O, "Qəzet nədir" şeirində "Əkinçi"nin məramı, məqsəd və vəzifələrini nəzmlə oxuculara çatdırırdı. Həsən bəyin özünün təbirincə desək, Şirvani "Əkinçi"nin səsinə səs verərək maarifi təbliğ etməklə kifayətlənmir, yeni tipli məktəblərin açılmasını alqışlayırdı. Aqilin cahildən yüksək tutulmasını maarifçiliyin əsas prinsipi hesab edən Şirvani öz oğlunu Şamaxıda açılan yeni tipli məktəbə qoymuşdu. Oğluna nəsihət məzmununda yazdığı şeiri "Əkinçi"yə göndərən Şirvaninin bu əsəri redaksiya qeydi ilə çap olunmuşdu. Redaksiya qeydində
deyilirdi:

Ailəsi
Seyid Əzimin anasının adı Gülsüm idi. Seyid Əzim 19 yaşında ikən anasının yaxşı tanıdığı Məşədi Mövsümün qızı Ceyran xanım adlı qızla evlənmişdir. 1856-cı ildə Seyid Əzimin oğlu Mir Cəfər anadan olmuşdur. Seyid Əzimin Mir Cəfərdən başqa Seyid Həcər xanım və Seyid Fatma xanım adlı qızları da olub. 1864-65-ci illərə qədər Seyid Əzimin nə anasının, nə arvadının, nə də ki, qızlarının adları məlum deyildi. Bu haqda Fatma xanımın oğlu, Seyid Əzimin 57 yaşlı nəvəsi Məhəmməd Əhmədov Sadıq Hüseynova məlumat vermişdir. XIX əsrin 70-ci illərində şair oğlu Mir Cəfəri oxumaq üçün anası ilə birlikdə Bakıya göndərmişdir. 1875-ci ildə oğluna yazdığı bir məktubdan aydın olur ki, Mir Cəfər anası ilə əmisinin yanında qalırmış. 1876-cı ildə Zərdabiyə yazdığı məktubdan aydın olur ki, artıq ana ilə oğul həmin ilin əvvəllində Bakıdan Şamaxıya qayıtmışdır. 1859-cu il may ayının 30-da Şamaxı şəhərində zəlzələ olmuş və zəlzələ şəhər əhalisinə böyük zərər vermişdi. Zəlzələdən Seyid Əzimin ailəsi də böyük zərər çəkmişdi.

Mir Cəfər (Seyid Əzim Şirvaninin oğlu)
Mir Cəfər 1902-ci il zəlzələsindən sonra özünün və bacılarının ailələri ilə birlikdə Bakı şəhərinə köçmüş, əvvəlcə Bakıda "Şamaxı yolu" deyilən ərazidə məskunlaşmış, bir ildən sonra atasının Buzovna və Mərdəkandan olan şair dostları onu kəndlərinə dəvət etmişlər. Mir Cəfərgil əvvəl Mərdəkanda, sonra isə həmişəlik Buzovna kəndində yaşamışlar. Mir Cəfər Buzovna kəndində 1937-ci ildə vəfat etmiş, kənd qəbiristanlığında dəfn olunmuşdur. Onun məzar daşını kənd sakini Abdulla Səlimov qoydurmuşdur. Mir Cəfərin Buzovna qəsəbəsində olan məzar daşı üzərində onun təvəllüd 1832-ci il yazılmışdır ki, bu da səhv tarixdir. Bəzi mənbələrdə ölüm tarixi 1937-ci il göstərilsə də, bu tarix özü də mübahisəlidir. Mir Cəfər, 1882-ci ildə əslən Salyandan olan və Şamaxıda yaşayan Seyid Süleymanın qızı Bikə xanımla (Seyid Bikə) ailə qurub. Onların Mir Kamil, Mir Fazil, Mir Mustafa, Mir Adil adlı dörd övladı olub. Mir Kamil körpə ikən vəfat edib, o, biriləri isə ötən əsrin 90-cı illərinə qədər yaşamışlar.

Seyid Həcər (Seyid Əzim Şirvaninin qızı)
Bəzi tədqiqatçılara görə Seyid Həcər 1869-cu ildə dünyaya gəlmişdir. Şamaxı şəhərində anadan olmuş Seyid Həcər də S.Ə.Şirvanidən ilk ev təhsili almışdır. Seyid Həcər ailəsini yaxşı tanıdıqları, xırda ticarətlə məşğul olan Kəblə Qulu adlı bir nəfərlə ailə qurub. Onlar da 1902-ci ildə qardaşıgilə Bakı şəhərinə, bir neçə ildən sonra isə Aşqabada — şamaxılı qohumlarının yanına köçüblər. Bir il sonra Seyid Fatma da ailəsi ilə birlikdə bacısının yanına köçür. Seyid Həcərin iki qız övladı olmuşdur: Seyid Surə və Seyid Sayad. Bəzi tədqiqatçılara görə Seyid Həcər 1938-ci ildə Düşənbə şəhərində vəfat etmiş və elə orada da dəfn olunmuşdur. Onun məzarını şair Arif Səfa tanıyırdı ki, o da ötən il vəfat etdi.

Seyid Fatma (Seyid Əzim Şirvaninin qızı)
Bəzi tədqiqatçılara görə Seyid Fatma 1870-ci ildə dünyaya gəlib. Seyid Fatma Məşədi Əhməd adlı qohumu ilə ailə qurub. Ailəsi ilə əvvəl Bakıya, sonra bacısı Seyid Həcərgilin yanına Aşqabada köçmüşdür. Ticarətlə məşğul olan həyat yoldaşı ilə onların bir oğlu – Məhəmməd və iki qızları — Seyid Sədəf və Seyid Xədicə olmuşdur. Bəzi tədqiqatçılara görə 1936-cı ildə vəfat etmiş Seyid Fatmanın məzarı Aşqabaddadır. Həyat yoldaşı Məşədi Əhməd Fatmadan sonra çox yaşamış, 90 yaşında vəfat etmişdir. Seyid Xədicənin qızı, Seyid Əzimin nəticəsi Fatma xanım görə isə, 1933-37-ci illərdə Düşənbədə sayılıb seçilən bir ailə olan Seyid Fatmanın nəyi varsa əllərindən alırlar. Seyid Fatmanın ölüm tarixini isə 1934-cü il kimi göstərir. Mir Məhəmməd ailəsi ilə 1960-cı ildən sonra Bakıya yığışmışdır. Vəsiyyətinə görə, Şamaxıda babası- S. Ə. Şirvaninin yanında dəfn olunmuşdur. 1994-cü ildə doğmaları onu Şamaxıya gətirib, S. Ə. Şirvaninin məzarı yanında dəfn etmişlər. Seyid Fatmanın qızı Xədicə xanım Düşənbədə ailə həyatı qurub. 1948-ci ildə Düşənbədə zəlzələ olanda, köçüb gəlirlər Daşkəndə. Ailələrində belə bir ənənə olub, indi də belədir ki, ancaq azərbaycanlılarla ailə həyatı qururdular. Xədicə xanım Ərdəbilin Nəmin kəndindən olan Əminağa Əhəd oğlu Quliyevə ərə verirlər. Sonra müharibə vaxtı Əminağa müharibəyə gedir. Ordan əlil olaraq qayıdır Daşkənddə yaşayırlar. 1966-cı ildə Daşkənddə zəlzələ olanda köçüb gəlirlər Düşənbəyə. 1992-ci ildə Düşənbədə dava başlanır. Köçüb gəlirlər yenidən Daşkəndə. Seyid Xədicə isə Daşkənddə dəfn edilib. Seyid Fatmanın digər qızı Səadət isə 1938-ci ildə İrana sürgün olunmuşdur. Əgər nəzərə alsaq ki, bu sözlərin müəllifi Seyid Əzim Şirvaninin nəticəsi Fatma xanımdır, onda Seyid Fatmanın qızının adının Seyid Sədəf olması mübahisəlidir. Xədicənin qızı Fatma xanım Quliyeva, Daşkəndin kənarında Sergili rayonunda sovetdən qalma ailə yataqxanasında, qızı Nərgiz xanım və 22 yaşlı nəvəsi Teymurla şəraitsiz vəziyyətdə yaşayırlar. Maraqlıdır ki, Seyid Əzim də övladları kimi qürbətdə çox ağır həyar keçirmiş, ehtiyac içərisində yaşamışdır. Dostlarına qürbətdən yazdığı mənzum məktub və şeirlərdə şairin çərəti açıq ifadə olunmuşdur: Diyari-Şamə ol gün kim, məni hökmi-qəza çəkdi, Nə möhnətlər gör ol viranədən bu binəva çəkdi. Seyid Əzimin nəticəsi Fatma Quliyeva da nənəsinin müsibətlərini danışanda Seyid Əzimin məhz bu qəzəlindən, həmin, yuxarıdakı beyti xatırlamışdı. Qeyd edək ki, bu gün Özbəkistanda, İranın Məşhəd və Təbriz şəhərlərində də S. Ə. Şirvaninin doğmaları yaşayır. Hazırda Bakı şəhərində S. Ə. Şirvaninin 40 nəfərdən çox qohumları var.

Seyid Əzimin dinə münasibəti
Seyid Əzim öz əsərlərində məzhəb və təriqətləri pisləsə də onların Əlinin adı ilə heç bir əlaqəsi olmadığını iddia edirdi. Seyid Əzim Axundov kimi ateist olmamışdır, onun dünyagörüşünə dinin qüvvətli təsiri aşkardır. Lakin öz əsrinin qabaqcıl bir adamı olan Seyid Əzim dini etiqada çox laqeyd və passiv münasibət bəsləmişdir.

Ədəbiyyat
 Məcmueyi lətifə: Divan /Seyid Əzim Şirvani. Təbriz, 1895, 282 səh.
 Təmsillər, mənzum hekayələr və öyüdlər /Seyid Əzim Şirvani, Bakı: Gənclik, 1979. 59 s.
 Qəzəllər /Seyid Əzim Şirvani; red. və lüğətin tərtibçisi: S. Qafarlı. Bakı: Azərnəşr, 1960. 658 s.
 Seyid Əzim Şirvani [monoqrafiya] /K. Mir Bağırov; red. F. Qasımzadə. Bakı: Uşaqgəncnəşr, 1959. 235 s.
 Seyid Əzim Şirvani /S. M. Hüseynov; red. Z. Əsgərli. Bakı: Yazıçı, 1987. 121 s.
 Seyid Əzim Şirvani /Əsgərli Zaman; Elmi red.: N.Məmmədov. AMEA. Nizami adına Ədəbiyyat İnstitutu. Bakı: Elm, 2005. 64 s.
 Seyid Əzim Şirvani anadilli poeziyasında vəzn /Məmmədzadə B. M.; Elmi red.: V. M. Məmmədəliyev. Bakı: 1999. 44 s.
 Qəzəliyyati-Seyid Şirvani /Seyid Əzim Şirvani; naşir. M. C. Seyidzadə. I cild. Bakı: [s. n.], 1902 (1319 h.). 244 s.
 Seçilmiş şeirləri /Seyid Əzim Şirvani ; [ön söz. H. Zeynallı]. Bakı: Azərnəşr, 1930. 277 s.
 Seyid Əzim Şirvani ocağı /S. Qəniyev [ön söz], T. Qəni ; elmi red. Q.Paşayev. Bakı: Elm və təhsil, 2014. 182 s.
 Poet`s of Shirvan: Khagani Shirvani, Nasimi Imadeddin, Said-Azim Shirvani, Mirza-Alekper Sabir, Abbas Sahhat /Rafael Huseynov ; Trans. Ilgar Majidli ; Dsr. Kabira Hashimova ; Editor Jasarat Gasimov. Baku: Elm və Təhsil, 2012. 120 s.
 Uşaq ədəbiyyatı nümunələrinin təhlil və tədrisi xüsusiyyətləri : Q.Zakir, S.Ə.Şirvani, C. Məmmədquluzadə və M. Dilbazinin əsərləri əsasında: tədris-metodik vəsait /İ. Ə. Orucəliyev ; elmi red. R. O. Qafarov; Azərb. Resp. Təhsil Nazirliyi, Azərb. Müəllimlər İn-tu. Bakı: Müəllim, 2015. 158 s.
 Şamaxı torpağının yetirdiyi böyük Azərbaycan şairləri : elmi-kütləvi oçerklər / B. Nəbiyev; elmi red. A. Rüstəmli; Bakı: Ozan, 2012.287 s.
 Şirvan şairləri /R. Hüseynov ; [rəssam S. Şatikov]. Hüseynov, Rafael. Bakı: Elm və təhsil, 2012. 107 s.
 XIX əsr Azərbaycan ədəbiyyatı : [dərslik] /F. Qasımzadə ; nəşrə hazırlayan Y.N. İsmayılova ; elmi red. T. H. Hüseynov. Bakı: Elm və təhsil, 2017. 550 s.

İstinadlar

Xarici keçidlər
 Şamaxı Ensiklopediyasında Seyid Əzim Şirvani
 Seyid Əzim Şirvani-168
 Youtube-da bax: Şamaxı mahnısı ( 02.03.2014)

Azərbaycan şairləri
Azərbaycanlı şairlər
Şamaxıda doğulanlar
Şamaxıda vəfat edənlər

Seyid Əzim Şirvani