Лондон акультура квта апны Апсны йауу астудентка апсыуа бызшвала йалрыпхьауа агвып 20-гIвы райхIа йнадзитI
Барганджиа Саид
Лондон апсыуа-абаза культура квта йалу рыхъазла мбжьыкI апны зны апсыуа бызшвала апхьарасахIат акIвдыршитI. АбашталагIвчва цри бызшва йалрыпхьитI Апсны йауу Басария Лана. Ауи Великобритания апны апхьара дцатI.
АААК ахабарргага портал разцIгIараква джьауап рылтуата Басария Лана йшылхIвазла, асквш 1990 агIан ауи лъахIльы, лаба йахща Басария Светланагьи Лондон апсыуа-абаза диаспора апсыуа бызшва йалрыпхьун. Ауи асхъан апсыуа бызшвала апхьарасахIатква цымызкI рурала мчыбжьыкI апны хын йакIвшун.
«Ари азаман айшысчвапI хвитта уызчважвауа тшубжьарныс ахъазла, хIыбызшва алкIгIараква гIаупхьадзарыквын ауыс рахIагьи йалачпахитI. Ауаса ауат йрылшатI ансимш уысква йзрылачважвауа тшырбжьарныс. Абызшва гIазгвынгIвуаз ласдза ачважвара джвыквырцIатI. Анхара гIвхъатакIла йадыгIгалитI – темакI гIахIрахитIта айчважвараква акIвхIыршитI. Ажва аламкIва саба йахщагьи слайкьангьашлитI, йшпакIву ухIварыквын арыпхьара уысква ухIазырта урыдгылра атахъыпI», – йгIалылкIгIатI Лана.
Лара Басария Лана мчыбжьыкI апны зны йалрыпхьитI – гIвсахIаткI руацIа. АрыпхьагIв йгIалгвынгIвитI абызшва цIолата йууырдырныс ахъазла арат апхьарасахIатква шмачIчву. Ауаса, йшылхIвауала, уахьчIвала «аригIваца акIвпI амальта» йлыму, арыпхьара уыси ауниверситет апны лхъатачIв апхьари ъацлырцауа ашвхIаусыгIвала.
АрыпхьагIв йылгвапата йлылалхIвитI йалрыпхьауа рыуа щардагIвы акультура квта йачвыхъарата йбзазазтIхIва, анхарта амщтахь «йгIапсару ари амгIва йшачвымгIащауа» йгьи «апхьара йазгIашыкъта йшгIайуа».
«ТIакIвгьи схъагвы абгъитI уахьчIвала мчыбжьыкI апны гIвсахIаткI айхIа съарыхамдзауа», – лхIвитI Лана.
АпхьагIвчва рныбыжьла йгьаквшвум: сквшы 30 йгIашIарышвта сквшы 65-дза йнадзитI. Цри бызшва шырдыруагьи гьапшым: азджьакI ахъа джвыквырцIагIвацатI, мачIкI йызчважвауагьи рылапI.
Апсыуа бызшва ззырдыруа дрылапI зхъапщыла дапсыуу трыкв пхIвыскIгьи.
«ХIапхьарасахIатква кьахвта йакIвшитI, апхьагIвчва ргватра рыцIа йыззынадырхауа ачважвара акIвпI. Ауаса цри бызшва арахьарат ахъвквагьи йрыхасыргIвазарныс стахъыпI», – йгIацылцIахтI Басария Лана.
АпхьагIвчва гвып йрылу ЧквотIуа Атакъан йгIаликIгIатI апсыуа бызшва шалачпугьи, ауи анууырдыруа баргвырата узынйауагьи.
«Апхьара йаквыргIапсу апхьагаква йа асайтква швабыж ймачIпI. Йара абызшва гьмайрам, ауаса йузырдыруаштI. Апсыуаква урыламкIва йануурдыруа датша баргвырагьи гIаншитI», – йхIватI апхьагIв.
Ауаса, ауи йшипхьадзауала, йзачIв бызшвазлакIгьи ардырра йджьащахъву уыспI. «Апсыуа бызшвагьи алитературагьи йшсылшауа апш цIолата йссырдырныс сгвыгъапI», – йхIватI Атакъан йажва найырдзахуата.
Лондон акультура квта аунашвачпагIв Трашба Йещим йшылхIвазла, аквта йадкIылапI уагIа 100-гIв райхIа, ауат йрыуата 20-гIвы апсыуа бызшва йапхьауа агвып йрылапI. Араъа абашталагIвчва адыркIылуата датшагьи уыс щарда дырхъйитI.
«ХIадкIылара йалакву Апсны апны йсасытI. ХIара Адуней апсуа-абаза конгресс анхара джьгарта хIалапI, Апсны акъральыгIва йгьи ажвлара уысхартаква хIрабадыритI, ажва ахъазла, ахвгIахвтра-рхарджьра палата», – лхIватI Йещим.
Лондон апны апсыуа-абаза культура квта асквш 2013 йгIашIарышвта йынхитI, йалапI уагIа 100-гIв райхIа. Ауат айззараква акIвдыршитI, Апсны йрабадыритI, джьгарта йрыцынхитI.