Къарча-Черкес Республика апны цри бызшвала апхьагаква ргIацIщтра аъаща агалагьи рыцIа йагъьхатI.
Ареспублика апхьартаква рпны асубъект зыхьызла йгIаныршу ауагIахъаква рыбызшваква йрыпхьитI: абаза, къарча, къабардыйа, нагIвай. Архъвыхраква йшгIадырбауала, Совет Союза аналпIла амщтахь апсахраква анакIвшуз цри бызшвала апхьагаква ргIацIщтра ареспублика аунашвачпагIвчва рылапш йыцIцIтI. Ауи йгIалцIла апхьагаква къытхан апхьартаква руыс швабыж йбаргвхатI. Ари аъаща йтагылан абаза бызшвали алитературали апхьагаква руысгьи.
Аъаща тшанапсах асквшква 2006-2007 рагIан акIвпI. Арат агIвысквша руацIа апхьагата пщба гIацIырщттI, ауат йрылан «Абаза ажва. 4 акласс» апхьагагьи. Асквш 2010 агIан ари ауыс архъйара тшауацIнахуа йалагатI. Ауи асхъан апхьагата йгIацIцIыз рыхьызква 11 йнадзун. Ауат йрыланакIуан «Абаза бызшва. 5 акласс», «ХIарыфба» йгьи ауи йаццауата «ТамамгIвыща» гIвхъвыкIла йалата. ЙащтагIайуаз асквшква руацIа, й-2011-хауа йгIашIарышвта й-2014-хауадза, йлырхуаз апланква йрылата йгIацIцIыз апхьагаква рыхьызква жвба йнадзитI: абаза бызшвала 2, 6, 7, 8 аклассква рыхъазла, абаза литературала – 2, 5, 6, 7, 8 аклассква рыхъазла. Асквш 2015 ауацIа йгIацIцIуаш апхьагаква йрылапI абаза литературала 3 йгьи 9 аклассква рчIвква. Апхьагаква равторква рынхара йаквшвауа ахча гIарыртитI, арецензияква зыгIвквауагьи ахча рзалхпI.
Цри бызшвали алитературали апхьагака ргIацIщтра ауыс агъьчIвра апны ркъару адыркIылитI Къарча-Черкес Республика АуагIа Айззара (а-Парламент) акомитет, наукали арыпхьарали а-Министерства йгьи арыпхьагIвчва рдырраква йъарыладырхIауа ареспублика институт.
Ауаса ансисквша апхьагаква рыдынхалри ргIацIщтри йырзынарху ахабзаква рыцIа-рыцIа йткIьихитI. Ауи апшта, асквш 2012 декабр а 29 агIан йгIацIцIыз й-273-хауа акъральыгIва хабза «Россия Федерация апны арыпхьара ауысла» йшгIанахIвауала, апычIв йгьи аквтанай апхьартаква рыхъазла цри бызшвала йгIацIцIуа апхьагаква астандарт шIыцква йрыквыргIапста йчпахра, ауи ахъазла йгIаршIыцхра йа шIыц-шIыц йгIаныршахра атахъыпI. Асквш 2015 йгIашIарышвта апхьагаква зымгIвагьи электрон версия рымазара атахъыпI. Ауи акIвымкIвагьи ауат апхьагаква зымгIва хвитнагIа кIьыда зму анхартаква йгIацIырщтра, уадыргIвана къральыгIва швъала йдрыбагъьауа апхьагаква, арыпхьара цхърагIагаква рашIыпхьадзара йалазара атахъыпI. Йшцауала, уыжв ласыла Къарча-Черкес апны цри бызшвали цри литературали апхьагаква, аметодика цхърагIагаква, ауат рэлектрон версияква рыдынхалра, ргIацIщтра йрыквдрыдзуаш ахчапхьадзара швабыж йаладырхIара атахъыпI.
ХIасарокъва Бильаль,
«Абаза Къраль» сайт йазалхпI