Сырма Ашәԥҳа, Sputnik
Аҳәаанырцә инхо ҳџьынџьуаа рахьтә иҟоуп абаҩхатәра ду злоу, зыхьӡ нагоу ауаа. Урҭ рзанааҭтә хырхарҭа еиуеиԥшым. Акыр игәадуроуп еиҵагыло аҿар рахьтә иахьыҟоу ужәлар рыхьӡ ҭызго, узықәгәыӷша ауаа. Хылҵшьҭрала ашьхарыуа жәлар ируаӡәку Енвер Бзагәа 25 шықәса ихыҵуеит, диит 1995 шықәса рзы Ҭырқәтәыла, Чорум ақалақь аҟны. Иара дхәыҷы аахыс аспорт аганахьала иааирԥшуаз азҿлымҳара иабзоураны, иахьа апрофессионалтә бокс аҟны акыр аихьӡарақәа имоуп.
Ари арԥыс иӡбахә саҳахьан Ҟабарда-Балкариантәи хатәгәаԥхарала Аԥсны Аџьынџьтәылатә еибашьра иалахәыз Олег-Суфиан Калибатов ибзоураны. Мышқәак раԥхьа аҭел дасны исеиҳәеит иаарласны Тырқәтәылантәи Аԥсныҟа даараны дшыҟоу аԥсыуа ҷкәынак, зҟазара ҳараку Енвер Бзагәа, насгьы араҟа анхара игәы ишҭоу аԥхьаҟа. Анцәа иџьшьаны иааит уи амшгьы, иалыршахеит Енвери сареи ҳаибадырра.
"Абжьаратә школ салгаанӡа сара Чорум ақалақь аҟны сынхон. Анаҩс, сҵара иацысҵеит Анкара ақалақь аҟны. Ҳара ҳҭаацәараҿы хҩык ахшара ҳаҟоуп, сара зегьы среиҵбуп, аиашьеи аиаҳәшьеи сымоуп. Чорум санынхоз ауп аспорт бзиа избо саналага, анапылампыл сасуан, атлетика ласы ахь сныҟәон. Анкараҟа саниас, апрофессионалтә бокс еиҳа саднаԥхьало салагеит", - хәа азгәеиҭеит ҳаиҿцәажәара хацыркуа Енвер Бзагәа.
Енвер Бзагәа иан Миузеен Аидоӷан-Нагои дҟабарда ҭыԥҳауп, лхатәы бызшәа бзианы илдыруеит. Енвер, хымԥада агәаҳәара имоуп аԥсуа бызшәала аҷҷаҳәа дцәажәо дҟаларц. Иара иаб Ҭаҳир иакәзар, дынџьныр-ргылаҩуп, Аԥсны Аџьынџьтәылатә еибашьра анцоз аамҭазы Аԥсныҟа даахьан, илагала ҟаиҵахьан. Аха, уи аӡбахә алацәажәара Ҭаҳир мап ацәикит, иззиҭахымхазгьы ҳаиҳәеит:
"Сара саб иаҳаҭыр азы Аԥсны пату сықәлар сҭахым, сара гәаҳәарас исымоуп схала сыԥсадгьыл аҟны аԥсыуак иаҳасаб ала сшьақәгыларц, сзанааҭ аганахьала Аԥсны абираҟ ахьӡала сықәԥаларц, иахьынӡасылшо аихьӡарақәа аасырԥшларц. Сабду Енвер ихьӡын, уи иаҳаҭыр азы саргьы убас сыхьӡырҵеит", - иҳәеит Енвер Бзагәа.
Енвер Бзагәа дхәыҷаахыс иаб ибзоураны Аԥсны аӡбахә иаҳауан, гәынхәҵысҭала акәзаргьы, идыруан ҭоурыхтә ԥсадгьылк џьара ишрымаз, ишыҟаз, аха уи лакәҵас акәын усҟан дшазнеиуаз. Иара деизҳацыԥхьаӡа Аԥсныҟа дызлаара амҩа дашьҭан. Аҵыхәтәаны, инаӡеит игәҭакы, иԥсадгьыл гәакьа раԥхьаӡа акәны даҭааит 2019 шықәса рзы, уажәтәи иаара ҩынтәуп, насгьы инаӡаӡатәуп.
"Саб Аԥсныҟа данаауаз иибоз-иаҳауаз ахҭысқәа зегьы сзеиҭеиҳәон, саргьы аҭоурых аилкаара сашьҭан есымша, убарҭ ажәабжьқәа рылоуп сшеизҳаз ҳәа сҳәарц сылшоит. Аԥсны шаҟа иԥшӡаз ҳзеиҭарҳәон издыруаз, избахьаз, иаҭаахьаз. Ҳаргьы ҳахшыҩ аҟны уи аԥшӡара асахьақәа ҭаҳхуан, мышкымзар мышкы ҳазцарыма ҳәа ҳазхәыцуан, аха гәыӷрак ҳацын уеизгьы", - дҳацәажәон зхы-зҿы гәырӷьарала иҭәыз Енвер Бзагәа.
"Сара Ҭырқәтәыла апрофессионалтә бокс азы еизгоу акоманда салахәуп, сыспортсменуп. Аҳәаанырцә имҩаԥысуа аицлабрақәа, аҽазыҟаҵарақәа схы рыласырхәхьан, аиааирақәагьы сгахьан, аха Аԥсныҟа саартә еиԥш аҭагылазаашьа смоуцызт. Ус шьыжьык сангыла, Facebook аҟны сдаҟьа сынҭалазар, салам шәҟәык ҭоуп, Апрофессионалтә бокс азы Аԥснытәи Афедерациа ахада Альберт Кардиоӷлы иҟынтә. Асалам урыс бызшәала иҩын, раԥхьа исзеилымкааит, ашьҭахь Альберт Кардиоӷлы аинтернет аҟны исахьала дсыԥшааит, иагьеилыскааит абокс азыҟаҵаҩ шиакәыз", - ҳәа азгәеиҭеит Енвер Бзагәа.
Енвер Бзагәа Аԥснынтә иоуз асалам шәҟәы Аԥсны инхо иҩыза, аамҭаказы Ҭырқәтәыла иреиҳау аҵараиурҭа иалгахьаз Инал Хәытаба аҭырқәшәала еиҭаганы аҵакы иеилиркааит. Иазгәасҭарц сҭахуп, Енвери сареи ҳаиҿцәажәарагьы ҭырџьманс иамаз Инал Хәытаба шиакәу, уи азы иҭабуп ҳәа иасҳәоит. Абасала, Альберт Кардиоӷли Енвер Бзагәеи аимадара рыбжьалеит, реибадыррагьы алҵшәа бзиа ахылҿиааит.
"Ус ҳшыҟаз, Альберт ибзоураны 2019 шықәса рзы Аԥсны Аҳәынҭқарра акубок агаразы Афон ҿыц ақалақь аҿы имҩаԥысуаз Жәларбжьаратәи атурнир ахь ааԥхьара соуит. Атитултә матч аҟны амаҟа саиааит, иара убас Аԥсны Аҳәынҭқарра акубок агара сылсыршеит. Аицлабраҟны ҳаиндаҭлон Даӷьсҭантәи абоксиори сареи, имариаӡамызт хымԥада аиааира агара, аха сыԥсадгьыл аҟны сыдгьыл амч снырзар акәхап. Аԥсныдгьыл аҟны, Аԥсынразы, аԥсуа бираҟ аҵаҟа сықәгылара сиааирақәа ириааироуп", - дҳацәажәон гәыблыла Енвер Бзагәа.
Абокс азҟаза Енвер Бзагәа Аԥснынтә Ҭырқәтәылаҟа даныхынҳә, адунеи дакуамызт, знык иԥсадгьыл ишьапы анықәиргыла инаркны еиҳагьы агьама икит, Аԥсынтәыла датәнатәит. Иҭаацәа Аԥсныҟа ацара шиҭаху анреиҳәа, иазыразхеит, мап ицәырымкит.
"Ҭырқәтәыла, аспорт аганахьала сааигәа иҟаз ауаа акыр иџьаршьеит Аԥсныҟа сцоит ҳәа анраҳа. Ҽеила исзымдыруаз атәыла сахьаҭаауаз шәарак сызцәырнагоз џьыршьон. Уи ҟалашьас иамоузеи сыуаажәлари сыԥсадгьыли рҟны?! Аԥсҭазаараҟны дарбанзаалак хықәкык имоуп, саргьы сҿаԥхьа иқәсыргыло ахықәкы анагӡара сашьҭоуп есымша", - игәаанагарақәа ҳацеиҩишон аспортсмен.
Енвер Бзагәа мышқәак раԥхьа ауп ҩаԥхьа Аԥсныҟа данаа. Арахь ааԥхьара ииҭеит Апрофессионалтә бокс азы Аԥснытәи Афедерациа ахада Альберт Кардиоӷлы, иара убас интернетла лассы-лассы иҽимеидон арахь иаара аиҿкаара иацхрааз Олег-Суфиан Калибатов.
"Сара исабжьыргеит Аԥсныҟа саарц, Аԥсны Аҳәынҭқарра ахьӡала сықәгылаларц. Гәыҩбарак ҟамҵакәа сақәшаҳаҭхеит, ишыжәбо еиԥш, схы-сгәы сақәгәырӷьо сыуаажәлар рыгәҭаны сыҟоуп. Ааигәоуп санааз, аҽазыҟаҵарақәа рахь сныҟәоит, сазыҟарҵоит аишьцәа Кардиоӷлы Альберти Ҭемыри, аҽазыҟаҵарақәа макьана аибадырратә ҟазшьа рымоуп, исыгу-исыбзоу сарҳәоит", - ҳәа азгәеиҭеит Енвер Бзагәа.
Енвер Бзагәа абокс азы аҽазыҟаҵарақәа дырхысуан Ҭырқәтәыла, иара убас Украина, аԥышәа имоу маҷым. Аԥснытәи иазыҟаҵаҩцәа изларҳәо ала, ҵыԥх имҩаԥысуаз Аԥсны Аҳәынҭқарра акубок агаразы Жәларбжьаратәи атурнир аҟны акыр ихы бзианы иааирԥшит, иара инаиҷыданы иҟан уи иалахәыз жәҩык аԥсуаагьы. Аӡбаҩцәа еицҿакны Аиааира иара ианаршьеит.
Енвер Бзагәа Аԥсны дызлатәылауаҩу ала ашәҟәы имоуп, арепатриант истатус лассы иоураны дыҟоуп. Иазыҟаҵаҩцәа даара изгәыдууп, аԥхьаҟа аԥеиԥш бзиа зауа абокс азҟаза ҳәа ихәаԥшуеит. Имҩаԥиго ахәмаррақәа акыр аинтерес шамоу азгәарҭеит, иреиҳау аихьӡарақәа идыркылоит. Иҳәатәуп, Енвер Бзагәа хәыда-ԥсада дшазыҟарҵо аишьцәа Альберти Ҭемыри. Иара убас адгылара ирҭоит Аԥсны инхо ҳџьынџьуаа Мураҭ Ԥлиа, Сонер Гогәуа, Низам Хапат уҳәа аӡәырҩы. Арепатриациеи адемографиеи рзы аминистрра акәзар, аспортсмен инхарҭа ҭыԥ ахахьы иагоит.
Ҳаиҿцәажәара хыркәшауа, Енвер Бзагәа иазгәеиҭеит:
"Аԥсны сара стәылоуп, даара иԥшӡоуп, ихазыноуп. Ақалақь саналсуа, мамзаргьы даҽа ҭыԥқәак санырҭаауа, сгәазхара исызбом, ҩаԥхьа сеиҭарзыхынҳәыр сҭахуп урҭ аҭыԥқәа, урҭ сара сзы иԥшьаҭыԥқәоуп, избанзар сыԥсадгьыл аҟноуп иахьыҟоу, уаҳа даҽаџьара иуԥылаӡом. Аԥсныҟа сааит сынхарц, сыуаажәлари сыԥсадгьыли ирыбзоураны сыгәҭакы еиҭанаӡарц - счемпионхарц!", - абас, дычча-ччо инасеиҳәеит аԥсуа спортсмен. Анаҩс бзиала ҳәа анеибаҳҳәа, иҽазыҟаҵарақәа рахь иҿынеихеит.
Енвер Бзагәа изеиӷьаҳшьоит ақәҿиарақәа, игәҭакқәа иара ишиҭаху инаӡааит!
Иара убас шәаԥхьар ҟалоит: