Дарбанызаалак ауаҩы аҧсабара иланаҵоит иара еиҳа изааигəоу аҟазшьа аҷыдарақəа, иара убас абаҩхатəра. Иҟалоит уи абаҩхатəра иаразнак ахы цəырнамгар, аха уи ҵəахышьа змам акакəны уи ауаҩытəыҩса иҧсҭазаара иагəылсуеит. Зны-зынлагьы иҿаҧхьа инықəгылоит азҵаара: "Уажəраанӡа сыҧсҭазаара иаҧшшəыз?"-ҳəа.
Ҳазҭагылоу аамҭазы ирацəоуп еиуеиҧшым ахырхарҭақəа рыла аҟазара злоу аҿар, игəадуроуп урҭ зҿыҧшуа аиҳабацəагьы рааигəа ианыҟоу.
Зыҧшӡареи, збаҩхатəреи, згьама хааи еиларсу Хамида Иакəыб-оглы, уажəшьҭа шықəсқəак ҵуак дыздыруеижьҭеи. Аха, дыздыруан сара арҿиара знапы алаку, Аҧсуа телехəаҧшреи арадиои русзуҩ лаҳасаб ала. Ус исзаатит лара лганахь ала даҽа маӡак. Ажəа ахы умҳəакəа аҵыхəа шузымҳəо еиҧш, лҟазара аартра ахы шакыз абраҟа ишəзанысҵоит.
Ҽнак, сҩыза бзиа, Аҧсуа радио аҟны дикторс аус зуа Кама Адлеиҧҳа лыҩныҟа сасра сналыҧхьеит. Ауада сшыҩналаҵəҟьаз еиҧш сылаҧш нақəшəеит аҭӡаҟны икнаҳаз сахьа ссирк. Саазааигəахан сылаҧш аҟəымҭхакəа сахəаҧшуан. "Ибгəаҧхама? Иџьабшьоит ибасҳəар изнапкымҭоу, ари Хамида лоуп ҳамҭас исызҭаз, лара лнапа иҟалҵеит",-лҳəеит. Ииашаҵəҟьаны, аҩны дыҩналашаауа ҭыҧҳа ссирк лсахьа қəҵаны икыдын, абыржəгьы сыла ихгылоуп уи асахьа ҧшӡа. Усҟан Хамида аҭаацəара даламлаӡацызт, лусура анаҩс аамҭа лҽахаршəаланы бзиа илбоз аҟазара зымҩа инлыжьуамызт. Ишҧаҟалеи, ишҧацəырҵи Хамида лнапкымҭа ссирқəа ирыҵаҵəаху амаӡақəа раартра?
"Сара ари аус садзыҧхьалаз, агəыбылра сзыркыз сан лаҳəшьаҧҳа Ансиа Сабекиаҧҳа лоуп. Усҟан лара илхыҵуан 14 шықəса, сара 20 шықəса. Саншьа иҧшəма ҧҳəыс Харьков дынхоит, лара даара иссирны дықəҵоит, ишырҳəо еиҧш, лнапы ахьы аҧссоит. Ансиа уахь лассы-лассы дцалон, убраҟа илҿылҵааит. Аҧсныҟа дхынҳəны данаалак, лхы ақəырҧсны лхы-лгəаҿы иааиуаз асахьақəа қəылҵон. Саргьы убас еиҧш схы ҧысшəарц сҭаххеит", - лҳəеит Хамида ҳаиҿцəажəараҟны.
Хамида Иакəыб-оглы, Аҧснытəи аҳəынҭқарратə университет афилологиатə факультет, аҧсуа-англыз аҟəша далгеит. Анаҩс, аусура далагеит Аҧснытəи аҳəынҭқарратə телереадиоеилахəыраҿы. Раҧхьа арҿиара лнапы алалкит адырраҭара "Шьыжьыбзиа Аҧсынтəыла" амҩаҧгаҩыс, иахьа Аҧсуа радио адикторс дыҟоуп. Хамида илгəалалыршəоит раҧхьатəи лусумҭақəа рыӡбахə.
"Раҧхьа сара ахəыҷы маҭəақəа рыла салагеит ақəҵара. Усумҭак усҟан ҩымчыбжьа садхалозтгьы, уажəы ҩымш рыла иҟасҵоит. Насгьы усҟантəи уажəтəи сусумҭақəа еиҿсырҧшуазар, хымҧада исаҩсыжьуаз агхақəа збоит. Иара аныҟасҵоз иҧшӡазшəа сзааиуан. Сусумҭақəа еиуеиҧшым ажанрқəа рыла еибаркуп. Аҭаацəаара салалаанӡа еиҳарак снапы иҵысхуаз аҧсабара, ашəаҧыџьаҧ, амшын аҟəара, ашəҭқəа уҳəа урҭ ракəын. Ахшара дансоу ашьҭахь, сусмҭақəа рхаҿреи ртематикеи маҷк рҽырыҧсахит", - лҳəоит Хамида.
Хамида Иакəыб-оглы, излазгəалҭо ала, ахшара данлоу анаҩс, еиҳарак зықəҵара далагаз ахəыҷы идунеи аазырҧшуа амаҭəарқəа роуп: аҳəыҷы иблақəа, инапқəа, ишьапқəа, ацəымҳақəа, арныҟəагақəа уҳəа убас иҵегьы. Ақəҵара инаҷыданы, иара убас Хамида зеиҕьыҟам ала дҧоит.
"Шықəсыки бжаки зхыҵуа сыҷкəын хəыҷ Саид Ҭаркьыл зны-зынла дансыцхраауа ыҟоуп снапы злаку аус аҿы. Уимоу, арахəыцқəа сзааг ҳəа аниасҳəалак, рыҧшшəқəа ицəеилагозаргьы иманы дысзааиуеит. Еиҳарак уахынла иара дансырцəалак ауп сусура анеилашуа. Исмырбакəа рахəыцк, гəырк иҿахьы инеигар ҳəа сшəоит азы. Ақəҵараҿы схы иасырхəоит еиуеиҧшым арахəыц аҧшшəахəқəа, иҭысхуа асахьа зеиҧшроу инақəыршəаны",-лҟазара амаӡақəа ҳацеиҩылшон Хамида Иакəыб-оглы.
Хамида акыр дрызгəыдууп дызланагалаз лабхəаара, иара убас лҭаацəа. Избанзар, урҭ ирыбзоураны бзиа илбо лусура ашҟа дныҟəоит. Аха, зегь раҧхьа илыргылоит анра.
"Ақəҵареи аҧареи еиҧшны еицысзааиуеит. Аӡынразы сыҷкəын имаҭəақəа сҧоит. Уи шаҟа аҧхарра аҵоузеи сара сзы! Ҧшӡала, Ашықəс Ҿыц ауп сусумҭақəа еиҳарак уи ауп изызку, 30 инареиҳауп уажəшьҭа зықəҵара сылшахьоу. Ирацəоуп ҳамҭас ирысҭахьоу, изгəаҧхо ансыдҵаалаугьы ыҟоуп, хымҧада зегьы рҭахрақəа мап ацəыскуам, ргəы иахəартə еиҧш аҟаҵара сҽазысшəоит",-лҳəеит Хамида.
Хамида Иакəыб-оглы, лгəы иҭоуп Аҟəа ақалақь ахəыҷтəы-рҿиаратə ҩны "Аинар" аҟны ааҧынразы лхатə цəыргақəҵа аиҿкаара. Хымҧада, усҟан анапҟазара знапы алаку зегьы алшара рымоуп Хамида лусумҭақəа лабҿаба рбара.
Ишаҧу еиҧш, аҧсуаа жəытə-натə аахыс аҧхəыс лнапҟазара пату ақəырҵоит. Иахьа уажəраанӡа еиқəырханы ирымоуп ранацəа, рандуцəа рнапкымҭакəа, урҭ зегь раҧхьа иргыланы ҳҭоурых амырӡреи агəалашəареи ирҿахəҳəагоуп.
Хамида илызкны анҵамҭа сырхионаҵы, схəыцраҿы аҭыҧ лыман санду Нелли Кəыҵниа-Ҷанба. Шаҟа дрыхӡыӡааны иаҳлырбоз лнапала исны, иқəҵаны, иҧаны иҟалҵоз аҩнымаҭəақəа. Аха, рыцҳарас иҟалаз Аҧсны Аџьынџьтəылатə еибашьраан Тамшь ақыҭан ақырҭқəа ирыблыз рыҩны иалаӡит. Иҿымцəааит ҳҭоурых аҟəырҷахақəа, ирацəаҩхааит Хамида леиҧш анапҟазара пату ақəызҵо, бзиа ибаны аџьашьахəқəа зырҿио ҳаҧсуа ҭыҧҳацəа рбаҩхатəра.
Иара убас шәаԥхьар ҟалоит:
Шықәсык ашьҭахь имҩаԥгахеит Аԥсны ахада иҿы иаԥҵоу атәылауаҩра аиуразы акомиссиа аилатәара. Иара хантәаҩра азиуеит Аԥсны ахада ихаҭыԥуаҩ Бадры Гәынба.
- Бадра Зураб-иԥа, иаҳзеиҭашәҳәа, Аԥсны ахада иҿы иаԥҵоу атәылауаҩра аиуразы акомиссиа аус шауа, аилазаара зеиԥшроу.
- Акомиссиа –еилацәажәаратә консультативтә органуп. Иара алахәылацәа –Апаспорт-визатә маҵзура, Аҳәынҭқарратә шәарҭадаратә маҵзура, Аҩныҵҟатәи аусқәа рминистерра, Адәныҟатәи аусқәа рминистерра уҳәа рхаҭарнакцәа роуп. Дара рахь ауп азыҳәа ҟазҵо ишәҟәқәа ахьынаҳашьҭуа. Атәылауаҩраз арзаҳалқәа ирыхәаԥшны аӡбамҭа адкылара абжьгаратә ҟазшьа амоуп. Аӡбамҭа атәыла ахада иахь инашьҭхоит. Иара иоуп акомиссиа алкаақәа ирықәшаҳаҭхар мамзаргьы мап ацәызкыр зылшо.
- Аԥсны атәылауаҩра заур зылшо иарбан категориақәоу?
- Раԥхьа иргыланы 18 шықәса ирҭысыз аҳәаанырцәуааи атәылауаҩра змам ахаҿқәеи роуп. Убри аан иҟоуп аԥҟарра – анхараз азин анроу инаркны атәылауаҩра аиуразы арзаҳал анашьҭранӡа жәашықәса иреиҵамкәа иҵхьазароуп еиԥымҟьарада Аԥсны рыҟазаара. Егьи акатегориахь иаҵанакуеит уаанӡа атәылауаҩра зманы еиҭаззышьақәмыргыло. Урҭ анхаразы рзин аҿҳәара хышықәсанӡа икьаҿхоит, Аԥсны атәылауаҩ хаҵас ма ԥҳәысс дызмоу рзы – хәышықәсанӡа.
- Арзаҳал акомиссиахь ианынашьҭха ашьҭахь аусқәа шԥеиҿкаахо? Атәылауаҩра аиура апроцедура шԥамҩаԥысуеи?
- Аматериалқәа акомиссиахь инашьҭхаанӡа агәаҭара иахыжьхоит. Уи адагьы хымԥада аҳәынҭқарратә бызшәеи Аконституциеи рдырразы аԥышәара ҭитәуп. Аԥышәарақәа мҩаԥысуеит Аиустициа аминистрраҿи Аҵара аминистрраҿи. Аԥышәара аформа дара аминистррақәа ишьақәдыргылоит.
- Аԥышәарақәа формалла имҩаԥысуоу азнеишьақәа рӷәӷәоу?
- Азакәан аҿы зегьы ирылацәажәоуп. Иаҳҳәап, аԥсуа хәыҷқәа зааӡо ран инагӡаӡаны аԥсуа бызшәа лзымдыруазар ауеит. Убри аан акомиссиа алахәылацәа азхьаԥшра арҭоит уи илааӡо шаԥсыуаау. Аха аиҳарак азакәан иавсуам.
- Шәара еиқәышәыԥхьаӡеит атәылауаҩраз азыҳәа ҟазҵар зылшо атәылауаа ркатегориақәа. Статистикала иарбан категориоу еиҳа азыҳәақәа назышьҭуа?
- Аиҳарак атәылауаҩра зцәыӡны еиҭашьақәзыргыло роуп. Урҭ ауаа ара иит, инхон, аха 1994 - 1999 шықәсқәа раан иҟамызт. Аиҳарак аурысқәа, аерманцәа, ақырҭцәа, Гал араион ауааԥсыра роуп. Урҭ ирҭахуп амилаҭ ишеиуоу аазырԥшуа ашәҟәы рымазар. Ажәлақәа Ҭарбаиа, Зыхәбаиа рҽазыршәоит аҭоурыхтә иаша аиҭашьақәыргылара.
- Атәылауаҩра аҭара мап ацәкра еиҳа мзызқәаны иамоузеи?
- Ихадоу мзызны иҟоуп амаҵзура ҷыдақәа рҟынтәи иҳауа аматериалқәа роуп. Урҭ атәылауаҩра аиура азин ҟарымҵозар ҳаргьы мап ацәаҳкуеит. Арахь иаҵанакуеит аҽа тәылак, Урыстәыла ада, атәылауаҩра амазаара. Убри аан азакәан аҿы иазгәаҭоуп аԥсуааи абазааи иарбан тәылауаҩракзаалак ирымоу иахьмырԥшыкәа Аԥсны атәылауаҩра роур ҟалоит.
- Акомиссиа уа иаанкылахома апроцесс?
- Азыҳәа ҟазҵаз аҽа шықәсык ааҵуаны аиҭазыҳәа ааишьҭыр ҟалоит. Азыҳәа аҟаҵаразы ԥкыра ыҟам.
- Акомиссиа шықәсык ҵуеит аилатәара мҩаԥымсижьҭеи. Абри аамҭала заҟа зыҳәа еизеи, иара асеиԥшгьы зыҟалеи?
- Акомиссиа аҵыхәтәантәи аилатәара мҩаԥган 2019 шықәса рзы. Настәи аҭагылазаашьа атәы сыздырам, исызшәаҳәом. Абри аамҭала еизеит 1500 зыҳәа. Ииасыз аилатәараан ирыхәаԥшын 74, урҭ рҟынтәи 64 рлахьынҵа ҵоураны иӡбан, 10 ма аамҭала ирнахан ма мап рыцәкын.
- Ишԥазыԥхьагәаҭоу акомиссиа ԥхьаҟатәи аусура?
- Ишьақәгылоу анормала ҩымз рахь знык ҳаиқәшәалароуп. Азыҳәақәа рхыԥхьаӡара рацәахар, иҟалоит еиҳа лассы-лассы ҳаиԥылыларгьы, аха макьаназы усеиԥш аҭахны иҟам.
Аиҿцәажәара мҩаԥылгеит Sputnik акорреспондент Асмат Ҵәыџьԥҳа.
Аамҭа анааилак ауаҩы иалихуеит иара игәы ззыбылуа ихатәы занааҭ. Иҟалоит изанааҭ ахь имоу агәыблыра иара изыҳәаны иԥсыршьаганы, иԥсҭазаара иаԥхьагыланы ианизыҟало.
Наала Гәымԥҳа, Sputnik
Мадина Саманџьиаԥҳа даныхәыҷыз аахыс асахьаҭыхра бзиа илбоит. Ашкол данҭаз ибзианы абаҩхатәра аалырԥшуан адизаини асахьаҭыхреи рҿы. Еиҿылкаауан, илырԥшӡон ашкол аҭыӡқәа. Иҭылхуа лсахьақәа, лара ишазгәалҭо ала, ԥсык-ԥсык рхоуп, ишлылшо ала илырцәажәоит. Инстаграм аҿтәи лдаҟьаҟны еиуеиԥшым лҭыхымҭақәа уԥылоит: апеизаж, ақалақь ахаҿра ӡырызго асахьақәа, ауаҩы иҭеиҭыԥш уҳәа ирацәаны. Мадина лырҿиара дазааҭгыло илҳәоит:
"Ҽнак снатәаны сахьак ҭысымхкәа ҟамлаӡацт. Сара сыԥсы алоуп асахьаҭыхра. Саныхәыҷыз сан исалҳәалон асахьаҭыхҩы ишилшо ишьҭа абри адгьыл аҟны ааныжьра. Убасҟан ауп ианалага зегьы, иахьа уажәраанӡагьы аангылашьа сымаӡам. Асахьаҭыхра сыԥсҭазаара иашьашәаланы ишыҟазгьы, сҭалеит апсихологиатә факультет, аха зегьы акоуп асахьаҭыхра касмыжьӡеит. Апсихологиатә факультет саналга ашьҭахь сҭалеит Аҟәатәи асахьаҭыхратә ҵараиурҭа. Сан лоуп аҟазара агәыблыра сзыркызгьы, лара занааҭла дсахьаҭыхҩуп".
Мадина зыпрофессионалтә ҟазара ҳараку специалиступ. Иахьа лара қәҿиарала аус луеит рҵаҩык иаҳасабала асахьаҭыхратә студиаҟны.
"Аграфикатә дизаин аган ала аус зухьеит жәаҩа шықәса. Уи ашьҭахь софистә усура аҽаԥсахит асахьаҭыхратә студиаҿы сусурала. Уаҟа сара срықәшәеит хыԥхьаӡара рацәала аҟазара злаз, еиуеиԥшым аганқәа рыла зҽазыҟазҵоз ауаа. Сара аеҵәа сызкыдԥаауамызт са сахь раԥхьаӡа акәны ҽазыҟаҵара иааиуаз "ахаан сымҭыхӡацт" зҳәоз, аҵыхәтәаны иҭыхымҭқәа ссирқәа иманы данцоз. Ауаҩы иџьабаа иаԥхьаҟа иԥылоит гәыкала даназнеиуа. Илауҵаз ауп иааурыхуа. Убасҟан сара еилыскааит арҵара ари шус дуу, иагьысҭахуп сышьҭа ари адгьыл аҟны иаанхарц", - лҳәоит асахьаҭыхыҩ қәыԥш.
Мадина қәҿиарала Москва иҭылҵааит аграфика иадҳәалоу аҵара. Аус луан Москва еицырдыруа аӡыргаратә хеилакқәа рыҟны. Аԥсны имаҷымкәан аус лухьеит дизаинерк иаҳасабала, убас Аҟәафон адизаинерс дыҟан. Лара лҭыхымҭақәа дырԥшӡоит иахьа Амшын аԥшаҳәа, акаҳуажәырҭақәа.
Урыстәыла аус анылуаз илырҳаит ирацәаҩны лусура иазҿлымҳау ауаа, асахьаҭыхра лҿызҵаарц зҭаху аҵаҩцәа.
"Москвеи Шәачеи аус анызуаз срабадырит аҟазацәа. Аҭыхра зҵарц зҭахыз алшара иман сыстудиахь амҩахыҵра. Сҭыхымҭақәа рыҟны апропаганда ҟазшьа аҭаны стәыла еснагь иӡырызгон. Ҳаԥсадгьыл аԥшӡара ҭызхуаз аҵаҩцәа, ҳәарада, иџьаршьон, ара иҟазшәа атмосфера рзаԥысҵон. Иахьа уажәраанӡа дареи сареи аимадара ҳабжьоуп, асахьа мацара иабзоураны Аԥсны агәыблыра ркит", - лҳәоит Мадина.
Аҵыхәтәантәи ашықәсқәа рзы Мадина аус луан Шәача. Уаҟа илыдылкылон аҵаҩцәа, аха аҭаацәара даналала дхынҳәит Аԥсныҟа. Иахьа Аҟәа ақалақь аҟны иаартны илымоуп лхатәы сахьаҭыхратә студиа. Лара лахь имҩахыҵуеит асахьаҭыхра зҵарц зҭаху зегьы, ахәыҷы инаиркны аду иҟынӡа. "Сара ахаан мчыла ауаҩы идысцалаӡом. Иара иалихуеит игәы иаҭаху асахьа, нас убри ҳахәаԥшны ҳҭыхуеит. Сусураҟны сыԥсы сшьоит, уи еиҳау цәанырра ыҟаӡам. Сахьак ҭыхны саналгалак, сгәы-сыԥсы еизҳауеит, иҭазгалоит ссоциалтә даҟьақәа рахь. Ауаа ахәшьара бзиа арҭоит, уи даара амотивациа снаҭоит", - ҳәа азгәалҭоит Мадина.
Асахьаҭыхҩы лусураҟны иуԥылоит дызлаҭыхуа амыругақәа рыхкы рацәаны. Урҭ зегьы доусы рыхьыӡқәа рымоуп. Лхы иалырхәо аҭыхгақәа зегьы еиԥшӡам, акы поуп, акы еиҳа ижәпоуп. Лҭыхымҭақәа зегьы ирыҵоуп агәалашәарақәа, доусы ирымоуп рхатәы хьыӡқәа. Лҭыхымҭа "Ацәанырра" зыхьӡу аҟны даарԥшуп зхы иақәиҭу, зцәаныррақәа ирықәиҭу, заԥхьаҟа ԥынгылак змам аҭыԥҳа лхаҿсахьа.
"Ари ахаҿсахьа арҿиара злоу ауаҩы изы зых иақәиҭу хаҿсахьоуп. Уи инапы злаку аус бзиа ибоит, ихы мшаҭа игәҭакахьы деихоит. Ари асахьа аҭыхра санаҿыз аамҭазы иаархәеит. Уажәы иҟоуп ақалақь Пермь ахатәы коллекциаҿы", - ҳәа дазааҭгылеит Мадина.
Мадина лҭыхымҭақәа аархәахьеит имаҷымкәан ауаа, убасгьы иҿарҵарц рылшоит ргәы иаҭаху асахьа. Лхаҭа лҭыхымҭакәа ҳамҭас лыуацәа, лҩызцәа, илзааигәоу ауаа ирылҭоит. Лара даара деигәырӷьоит лҭыхымҭақәа бзиа ибаны иахьрыдыркыло.
Еиҳа зҭыхра мариеи, аԥсабара акәу, мамзаргьы ауаҩы иҭеиҭԥш акәу ҳәа ҳанлазҵаа абас лҳәеит:
"Аԥсабара аҭыхра еиҳа имариоуп, избанзар уи иацу ахаареи, аԥшӡареи ауаҩы игәаҵанӡа иаразнак инеиуеит. Ауаҩы ихы-иҿы аҭыхра адагьы, иҭухроуп иара иҩныҵҟатәи иҟазшьа, игәаҭа, иҿаԥшылара. Убри зегьы анузаарԥш ауп, уанпрофессионалҵәҟьоу", - ҳәа азгәалҭоит Мадина.
Сынтәа Мадина Саманџьиаԥҳа Гагра ақалақь аҟны еиҿылкааит лҵаҩцәа хәыҷқәа рцәыргақәҵа. Уи азкын Аԥсны Жәлар рартистка Хьыбла Гьерзмаа лиубилеитә ныҳәа мшы.
Мадина лаԥхьаҟа лгәы иҭоуп лхатәы цәыргақәҵа аиҿкаара.
Иара убас шәаԥхьар ҟалоит:
АҞӘА, нанҳәа 10 - Sputnik. Минск иаанкылаз урыстәылатәи ажурналист Семион Пегов азинеилагаҩцәа ахьҭаркуа Ацентр аҟынтә доушьҭуп, абри атәы аанацҳауеит Sputnik Беларусь Telegram-канал.
Белоруссиа иҟоу Урыстәыла ацҳаражәҳәаҩ адырра ҟаиҵахьан, Семион Пегов аҩаша аҩныҟа дхынҳәырц шилшо.
Белоруссиа алхрақәа мҩаԥысит нанҳәа 9 рзы. Алхырҭатә ҭыԥқәа шадыркызҵәҟьа, Минск зиншьаҭада аҿагыларатә акциақәа ирылагеит Белоруссиа ақалақьқәак рҿы.
Ажурналист Семион Пегов Минск дааныркылеит нанҳәа 9 ауха. "Комсомольская правда" арратә корреспондент Александр Коц иӡыригеит
Пегов дшааныркылоз акадырқәа.
Белоруссиатәи амчрақәа рахь ааԥхьара ҟалҵеит RT, МИА "Россия сегодня" рредактор хада Маргарита Симониан. Лара Белоруссиа аиҳабыреи ҷыдала Александр Лукашенкои рахь ааԥхьара ҟалҵеит Семион Пегов дызлоу иаанкылоу ажурналистцәа рхы иақәиҭыртәырц.
Аԥсны ажурналистцәа Реидгыла Белоруссиа амчрақәа рахь ааԥхьара ҟанаҵеит Минск имҩаԥысуаз аҿагыларатә акциақәа раан иаанкыло ажурналистцәа рхы рақәиҭтәразы.
Семион Пегов – апоет, урыстәылатәи афедералтә телеканалқәа рырратә корреспондент, апроект WarGonzo аиҿкааҩ. Диит 1985 шықәса рзы. Иҩымҭақәа кьыԥхьын альманахқәа "Под часами", "Персона", "Современники". Пушкин ихьӡ зху афестиваль "С веком наравне-2008" алауреат, ашәҟәыҩҩцәа ҿарацәа р-Форум "Липки-2011"алахәыла. Семион Пегов 2008 - 2013 шықәсқәа рзы Аҟәа, ателекеилахәыра "Абаза-ТВ" аҟны аус иуан, "Нужная газета", "Чегемская правда", "Новый день" иҩымҭақәа ркьыԥхьуан.
Иара убас шәаԥхьар ҟалоит: