Сырма Ашәԥҳа, Sputnik
Ҭырқәтәыла, Каиалар ақыҭаҿы инхо Ердынџь Аҭеиба, аԥсуа жәлар рҭоурых, ркультура, рҵас-рқьабз акыр дрызҿлымҳауп. Атәым дгьыл аҿы ибла ҷыц еиԥш дрыхӡыӡаауа имоуп иабдуцәа Аԥснынтә ихҵәаны Ҭырқәтәылаҟа ианнанагоз иргаз рҟәых, аԥсуа жәлар рмилаҭ-базазаратә маҭәахәқәа. Урҭ иахьа музеик аҳасабала дахьынхо аҭыԥ рзалхны имоуп.
Сырҿиаратә усура аҳәаақәа ирҭагӡаны, изныкымкәа сырҭаахьеит Ердынџь Аҭеиба иҭаацәа, иԥшәмаԥҳәыс Мелеқь д-Ашәԥҳауп, сара дсыжәлантәуп, уи еиҳагьы агәахәара снаҭеит. Ердынџь Аҭеиба ҩыџьа ахшара драбуп, ирызҳауеит арԥызбаки, ԥхәызбаки. Иԥҳа Аканда лакәзар, шықәсқәак раԥхьа Ҭырқәтәылантәи Аԥсныҟа ԥсшьара ҳәа иаауаз ахәыҷқәа ргәыԥ даланы даахьеит. Уижьҭеи лыԥсадгьыл ахь илымоу агәыбылра азнеишьа еиҳагьы иҵаулахеит. Ари аҭаацәараҿы аҳра ауеит аԥсуара, уи ҩашьарак ақәымкәа еилыкка иубоит ахәыҷы инаиркны аду ихымҩаԥгара аҟынӡа. Рхы-рыԥсы Аԥсныҟа икыдуп, рҭоурыхтә ԥсадгьыл аҿы имҩаԥысуа ахҭысқәа рыгәҭа игылоуп.
"Аԥсҭазаараҿы шәарак сымоуп, атәым дгьыл ҳалаӡыр ҳәа сшәоит зыԥсадгьыл иқәнымхо аԥсуаа. Уи сара сахаанхарым аха, ҳцашьала сахәаԥшуазар, абахә ҳталаны ҳцошәа ауп ишызбо. Аԥсҭазаара иамоу абзиарақәа анубалак урыманы ԥшьаала рҿынархоит, иумбаӡакәа уаманы ицоит, аха нас узымхынҳәуагьы уҟанаҵоит. Уи аамҭа аура ахьынӡанаӡо сара егьсыздыруам", — ҳәа азгәеиҭеит Ердынџь Аҭеиба ҳаиҿцәажәараҟны.
Ахәаанырцә инхо ҳџьынџьуаа рҭоурыхтә ԥсадгьыл радыԥхьалара, иҳабжьоу аимадара арӷәӷәара, ҳҳәынҭқарреи ҳажәлари рҿаԥхьа иӡбатәны иқәгылоу азҵаарақәа рынагӡараҿы ҳахшыҩи, ҳамчи, ҳалшареи еилаҳҵароуп ҳәа дахәаԥшуеит атәым дгьыл аҿы зыԥсадгьыл иазгәышьуа инхо Ердынџь Аҭеиба. Ҳџьынџьуаҩ, Ҭырқәтәыла иара дахьынхо аԥсуа қыҭаҿы еиҿкаау аԥсуаа ркультуратә хеидкыла напхгара аиҭоит. Еизҳауа аҿар рмилаҭтә хдырра амырӡразы илшо аиҿкааратә усқәа зегьы мҩаԥигоит. Ишазгәасҭахьоу еиԥш, иҩны унеир, аԥсуаа ажәытә рхы иадырхәоз анхара-бзазаратә маҭәахәқәа зегьы еиқәырханы, улаԥш иахьыҵашәаша ицәыргақәҵаны имоуп. Ус баша унахәаԥшны уавсны узцашам, зегьы рхаҭә ҭоурых рымоуп, зегьы ажәытәтәи аԥсуа цәа рыҟәнуп, ҳҭоурых иаҿахәҳәагоуп.
"Сара саб дхәыҷын, фышықәса ракәын ихыҵуаз, сабду аибашьраҿы дышҭахаз ала ахабар анроу. "Игагоуп исгәалашәо" иҳәалон саб, сабду изы, дигәалашәаӡомызт ҽеила. Ҳажәлар рхы иадырхәоз, сара сҿынӡа дара ирымҭаны исоуз ажәытәтәи аԥсуа маҭәахәқәа даара ҳаҭыр рықәҵаны иҵәахны исымоуп", — иҳәоит Ердынџь Аҭеиба.
Ердынџь дзыхӡыӡаауа имоу амаҭәахәқәа рахьтә, аҭоурых аиҭаҳәара хациркит иабду иаб иитәыз акәадыр ала. Иара иабду иаб икәадыр, Аԥснынтә Ҭырқәтәылаҟа инанагеит 1851 шықәса рзы.
"Аԥсуа кәадыр ҳәа иара хаз ҟаҵашьак, формак амоуп. Сабду иашьагьы аибашьраҿы дҭахеит. Хҩы аишьцәа ыҟан урҭ, реиҳабы Мамсыр ихьӡын, уи дынхеит, иашьцәа аибашьра ду аҿы иҭахеит. Сабду иашьа Қәача иԥа Аадиль ихьӡын, арра дахьыҟазгьы дҽыуаҩын. Арра дцаанӡагьы ауахьад иман. Уаҟагьы аинрал иҽыуаҩ иакәын. Аинралгьы ари иуаҩышьа ицқьашьа аниба, иҩны дынирхон", — ҳәа аҭоурых дагәыланагаланы дцәажәон Ердынџь.
Ердынџь аҵара аниҵоз шықәсқәак Аадиль иҿы дынхон, излаиҳәо ала ихарҭа (иџьабаа) рацәаны идуп. Ҷыдала бзиа дибон, ишырҳәо еиԥш игәы, дадкыланы диман.
"Зыӡбахә сымоу саб иашьеиԥа, аҽқәа ртәы идыруан ҳәа, акәадыр иара иҿы инанаганы иҟан. Данҭаҳмадаха, иԥҳа Сҭампылҟа илгеит, ирԥшӡаны ҭыԥк аҟны икҿаҵаны илыман. Иԥҳа, ус зны длазҵааит:"скәадыр абаҟоу?" ҳәа. "Сара изгеит саб, сара сҿы иҟоуп" лҳәеит. "Уи арахь иаага, сара саныԥслак, иара атәы, иара ашьҭра здыруа Ердынџь изынхааит" ҳәа. Абас, иахьа сара снапаҿы иҟоуп жәларык рлахьынҵа, рҭоурых иаҿахәҳәагоу аԥсуа кәадыр", — иҳәеит Ердынџь Аҭеиба.
Ажәытә маҭәахәқәа рыхьӡқәа зегьы бзианы игәалашәоит Ердынџь. Иҟоуп, урҭ рахьтә сара исзымдыруаны раԥхьаӡа акәны исаҳақәазгьы.
"Ауаса зладырҟәыдуаз аԥсард ахьӡуп. Аԥсард захьӡу ауаҩы изымдырыр ҟалоит, аха ула ианабо ахьӡгьы ыӡӡом. "Ари закәузеи?" ҳәа дҵаар, ахьӡгьы иауҳәоит. Ацә уардын иамаҭәахәқәоу: ауӷә, аҵрыжь, алыга уҳәа урҭқәа аӡра иаҿуп. Имыӡырц азы иныҟәугароуп, аԥсуа литератураҿы иҟазароуп, аҿар ирдыруазароуп. Аҵла акылҵәага апарпанта, ахәархь, ацәыгақәа уҳәа ирацәоуп исымоу. Саб даара дуасҭан, абарҭқәа зегьы ихы иаирхәон, сара исырӡыр ҟалома?!" — ҳәа азгәеиҭоит, заԥсуа бызшәа ажәар акырӡа ибеиуоу Ердынџь Аҭеиба.
Ердынџь Аҭеиба, аԥсуара аҵасқәа ирҿахәҳәагоу даҽа ҟазшьа ссиркгьы ныҟәигоит. "Уи иарбану?" ҳәа саниазҵаа, абас иҳәеит:
"Сара снапала амҳаԥ (амҳабысҭа) ҟасҵоит. Ҭацаны ҳқыҭахь иааҭалаз, мамзаргьы ҭацара ицарц згәы иҭоу аҭыԥҳацәа зегьы ирысҭоит акака мҳаԥ. Уи аҿахәы, аҵакы иара амацара иаҳәоит, сара ақәҿысҭӡом", — иҳәеит заԥсуара заԥхьа изыргыло Ердынџь Аҭеиба.
Аԥснынтә ахҵәара иақәшәаны Ҭырқәтәылаҟа инанагаз Аҭеииа рахьтә зегь иреиҳабӡаз Хәаҭ ихьӡын. Уи хҩы аԥацәа иман. Мамсыр, Гыд, Қәача. Гыд, Ердынџь иабду иакәын, ԥазаҵәык диман, иара иаб иакәын. Ердынџь иаб хәҩык ахшара ихылҵит, хҩык аԥхацәеи, ҩыџьа аԥацәеи. Урҭ ирхылҵыз Аҭеииаа ракәзар, иахьа рабиԥара хадырҭәаауеит.
Шықәсык ашьҭахь имҩаԥгахеит Аԥсны ахада иҿы иаԥҵоу атәылауаҩра аиуразы акомиссиа аилатәара. Иара хантәаҩра азиуеит Аԥсны ахада ихаҭыԥуаҩ Бадры Гәынба.
- Бадра Зураб-иԥа, иаҳзеиҭашәҳәа, Аԥсны ахада иҿы иаԥҵоу атәылауаҩра аиуразы акомиссиа аус шауа, аилазаара зеиԥшроу.
- Акомиссиа –еилацәажәаратә консультативтә органуп. Иара алахәылацәа –Апаспорт-визатә маҵзура, Аҳәынҭқарратә шәарҭадаратә маҵзура, Аҩныҵҟатәи аусқәа рминистерра, Адәныҟатәи аусқәа рминистерра уҳәа рхаҭарнакцәа роуп. Дара рахь ауп азыҳәа ҟазҵо ишәҟәқәа ахьынаҳашьҭуа. Атәылауаҩраз арзаҳалқәа ирыхәаԥшны аӡбамҭа адкылара абжьгаратә ҟазшьа амоуп. Аӡбамҭа атәыла ахада иахь инашьҭхоит. Иара иоуп акомиссиа алкаақәа ирықәшаҳаҭхар мамзаргьы мап ацәызкыр зылшо.
- Аԥсны атәылауаҩра заур зылшо иарбан категориақәоу?
- Раԥхьа иргыланы 18 шықәса ирҭысыз аҳәаанырцәуааи атәылауаҩра змам ахаҿқәеи роуп. Убри аан иҟоуп аԥҟарра – анхараз азин анроу инаркны атәылауаҩра аиуразы арзаҳал анашьҭранӡа жәашықәса иреиҵамкәа иҵхьазароуп еиԥымҟьарада Аԥсны рыҟазаара. Егьи акатегориахь иаҵанакуеит уаанӡа атәылауаҩра зманы еиҭаззышьақәмыргыло. Урҭ анхаразы рзин аҿҳәара хышықәсанӡа икьаҿхоит, Аԥсны атәылауаҩ хаҵас ма ԥҳәысс дызмоу рзы – хәышықәсанӡа.
- Арзаҳал акомиссиахь ианынашьҭха ашьҭахь аусқәа шԥеиҿкаахо? Атәылауаҩра аиура апроцедура шԥамҩаԥысуеи?
- Аматериалқәа акомиссиахь инашьҭхаанӡа агәаҭара иахыжьхоит. Уи адагьы хымԥада аҳәынҭқарратә бызшәеи Аконституциеи рдырразы аԥышәара ҭитәуп. Аԥышәарақәа мҩаԥысуеит Аиустициа аминистрраҿи Аҵара аминистрраҿи. Аԥышәара аформа дара аминистррақәа ишьақәдыргылоит.
- Аԥышәарақәа формалла имҩаԥысуоу азнеишьақәа рӷәӷәоу?
- Азакәан аҿы зегьы ирылацәажәоуп. Иаҳҳәап, аԥсуа хәыҷқәа зааӡо ран инагӡаӡаны аԥсуа бызшәа лзымдыруазар ауеит. Убри аан акомиссиа алахәылацәа азхьаԥшра арҭоит уи илааӡо шаԥсыуаау. Аха аиҳарак азакәан иавсуам.
- Шәара еиқәышәыԥхьаӡеит атәылауаҩраз азыҳәа ҟазҵар зылшо атәылауаа ркатегориақәа. Статистикала иарбан категориоу еиҳа азыҳәақәа назышьҭуа?
- Аиҳарак атәылауаҩра зцәыӡны еиҭашьақәзыргыло роуп. Урҭ ауаа ара иит, инхон, аха 1994 - 1999 шықәсқәа раан иҟамызт. Аиҳарак аурысқәа, аерманцәа, ақырҭцәа, Гал араион ауааԥсыра роуп. Урҭ ирҭахуп амилаҭ ишеиуоу аазырԥшуа ашәҟәы рымазар. Ажәлақәа Ҭарбаиа, Зыхәбаиа рҽазыршәоит аҭоурыхтә иаша аиҭашьақәыргылара.
- Атәылауаҩра аҭара мап ацәкра еиҳа мзызқәаны иамоузеи?
- Ихадоу мзызны иҟоуп амаҵзура ҷыдақәа рҟынтәи иҳауа аматериалқәа роуп. Урҭ атәылауаҩра аиура азин ҟарымҵозар ҳаргьы мап ацәаҳкуеит. Арахь иаҵанакуеит аҽа тәылак, Урыстәыла ада, атәылауаҩра амазаара. Убри аан азакәан аҿы иазгәаҭоуп аԥсуааи абазааи иарбан тәылауаҩракзаалак ирымоу иахьмырԥшыкәа Аԥсны атәылауаҩра роур ҟалоит.
- Акомиссиа уа иаанкылахома апроцесс?
- Азыҳәа ҟазҵаз аҽа шықәсык ааҵуаны аиҭазыҳәа ааишьҭыр ҟалоит. Азыҳәа аҟаҵаразы ԥкыра ыҟам.
- Акомиссиа шықәсык ҵуеит аилатәара мҩаԥымсижьҭеи. Абри аамҭала заҟа зыҳәа еизеи, иара асеиԥшгьы зыҟалеи?
- Акомиссиа аҵыхәтәантәи аилатәара мҩаԥган 2019 шықәса рзы. Настәи аҭагылазаашьа атәы сыздырам, исызшәаҳәом. Абри аамҭала еизеит 1500 зыҳәа. Ииасыз аилатәараан ирыхәаԥшын 74, урҭ рҟынтәи 64 рлахьынҵа ҵоураны иӡбан, 10 ма аамҭала ирнахан ма мап рыцәкын.
- Ишԥазыԥхьагәаҭоу акомиссиа ԥхьаҟатәи аусура?
- Ишьақәгылоу анормала ҩымз рахь знык ҳаиқәшәалароуп. Азыҳәақәа рхыԥхьаӡара рацәахар, иҟалоит еиҳа лассы-лассы ҳаиԥылыларгьы, аха макьаназы усеиԥш аҭахны иҟам.
Аиҿцәажәара мҩаԥылгеит Sputnik акорреспондент Асмат Ҵәыџьԥҳа.
Аамҭа анааилак ауаҩы иалихуеит иара игәы ззыбылуа ихатәы занааҭ. Иҟалоит изанааҭ ахь имоу агәыблыра иара изыҳәаны иԥсыршьаганы, иԥсҭазаара иаԥхьагыланы ианизыҟало.
Наала Гәымԥҳа, Sputnik
Мадина Саманџьиаԥҳа даныхәыҷыз аахыс асахьаҭыхра бзиа илбоит. Ашкол данҭаз ибзианы абаҩхатәра аалырԥшуан адизаини асахьаҭыхреи рҿы. Еиҿылкаауан, илырԥшӡон ашкол аҭыӡқәа. Иҭылхуа лсахьақәа, лара ишазгәалҭо ала, ԥсык-ԥсык рхоуп, ишлылшо ала илырцәажәоит. Инстаграм аҿтәи лдаҟьаҟны еиуеиԥшым лҭыхымҭақәа уԥылоит: апеизаж, ақалақь ахаҿра ӡырызго асахьақәа, ауаҩы иҭеиҭыԥш уҳәа ирацәаны. Мадина лырҿиара дазааҭгыло илҳәоит:
"Ҽнак снатәаны сахьак ҭысымхкәа ҟамлаӡацт. Сара сыԥсы алоуп асахьаҭыхра. Саныхәыҷыз сан исалҳәалон асахьаҭыхҩы ишилшо ишьҭа абри адгьыл аҟны ааныжьра. Убасҟан ауп ианалага зегьы, иахьа уажәраанӡагьы аангылашьа сымаӡам. Асахьаҭыхра сыԥсҭазаара иашьашәаланы ишыҟазгьы, сҭалеит апсихологиатә факультет, аха зегьы акоуп асахьаҭыхра касмыжьӡеит. Апсихологиатә факультет саналга ашьҭахь сҭалеит Аҟәатәи асахьаҭыхратә ҵараиурҭа. Сан лоуп аҟазара агәыблыра сзыркызгьы, лара занааҭла дсахьаҭыхҩуп".
Мадина зыпрофессионалтә ҟазара ҳараку специалиступ. Иахьа лара қәҿиарала аус луеит рҵаҩык иаҳасабала асахьаҭыхратә студиаҟны.
"Аграфикатә дизаин аган ала аус зухьеит жәаҩа шықәса. Уи ашьҭахь софистә усура аҽаԥсахит асахьаҭыхратә студиаҿы сусурала. Уаҟа сара срықәшәеит хыԥхьаӡара рацәала аҟазара злаз, еиуеиԥшым аганқәа рыла зҽазыҟазҵоз ауаа. Сара аеҵәа сызкыдԥаауамызт са сахь раԥхьаӡа акәны ҽазыҟаҵара иааиуаз "ахаан сымҭыхӡацт" зҳәоз, аҵыхәтәаны иҭыхымҭқәа ссирқәа иманы данцоз. Ауаҩы иџьабаа иаԥхьаҟа иԥылоит гәыкала даназнеиуа. Илауҵаз ауп иааурыхуа. Убасҟан сара еилыскааит арҵара ари шус дуу, иагьысҭахуп сышьҭа ари адгьыл аҟны иаанхарц", - лҳәоит асахьаҭыхыҩ қәыԥш.
Мадина қәҿиарала Москва иҭылҵааит аграфика иадҳәалоу аҵара. Аус луан Москва еицырдыруа аӡыргаратә хеилакқәа рыҟны. Аԥсны имаҷымкәан аус лухьеит дизаинерк иаҳасабала, убас Аҟәафон адизаинерс дыҟан. Лара лҭыхымҭақәа дырԥшӡоит иахьа Амшын аԥшаҳәа, акаҳуажәырҭақәа.
Урыстәыла аус анылуаз илырҳаит ирацәаҩны лусура иазҿлымҳау ауаа, асахьаҭыхра лҿызҵаарц зҭаху аҵаҩцәа.
"Москвеи Шәачеи аус анызуаз срабадырит аҟазацәа. Аҭыхра зҵарц зҭахыз алшара иман сыстудиахь амҩахыҵра. Сҭыхымҭақәа рыҟны апропаганда ҟазшьа аҭаны стәыла еснагь иӡырызгон. Ҳаԥсадгьыл аԥшӡара ҭызхуаз аҵаҩцәа, ҳәарада, иџьаршьон, ара иҟазшәа атмосфера рзаԥысҵон. Иахьа уажәраанӡа дареи сареи аимадара ҳабжьоуп, асахьа мацара иабзоураны Аԥсны агәыблыра ркит", - лҳәоит Мадина.
Аҵыхәтәантәи ашықәсқәа рзы Мадина аус луан Шәача. Уаҟа илыдылкылон аҵаҩцәа, аха аҭаацәара даналала дхынҳәит Аԥсныҟа. Иахьа Аҟәа ақалақь аҟны иаартны илымоуп лхатәы сахьаҭыхратә студиа. Лара лахь имҩахыҵуеит асахьаҭыхра зҵарц зҭаху зегьы, ахәыҷы инаиркны аду иҟынӡа. "Сара ахаан мчыла ауаҩы идысцалаӡом. Иара иалихуеит игәы иаҭаху асахьа, нас убри ҳахәаԥшны ҳҭыхуеит. Сусураҟны сыԥсы сшьоит, уи еиҳау цәанырра ыҟаӡам. Сахьак ҭыхны саналгалак, сгәы-сыԥсы еизҳауеит, иҭазгалоит ссоциалтә даҟьақәа рахь. Ауаа ахәшьара бзиа арҭоит, уи даара амотивациа снаҭоит", - ҳәа азгәалҭоит Мадина.
Асахьаҭыхҩы лусураҟны иуԥылоит дызлаҭыхуа амыругақәа рыхкы рацәаны. Урҭ зегьы доусы рыхьыӡқәа рымоуп. Лхы иалырхәо аҭыхгақәа зегьы еиԥшӡам, акы поуп, акы еиҳа ижәпоуп. Лҭыхымҭақәа зегьы ирыҵоуп агәалашәарақәа, доусы ирымоуп рхатәы хьыӡқәа. Лҭыхымҭа "Ацәанырра" зыхьӡу аҟны даарԥшуп зхы иақәиҭу, зцәаныррақәа ирықәиҭу, заԥхьаҟа ԥынгылак змам аҭыԥҳа лхаҿсахьа.
"Ари ахаҿсахьа арҿиара злоу ауаҩы изы зых иақәиҭу хаҿсахьоуп. Уи инапы злаку аус бзиа ибоит, ихы мшаҭа игәҭакахьы деихоит. Ари асахьа аҭыхра санаҿыз аамҭазы иаархәеит. Уажәы иҟоуп ақалақь Пермь ахатәы коллекциаҿы", - ҳәа дазааҭгылеит Мадина.
Мадина лҭыхымҭақәа аархәахьеит имаҷымкәан ауаа, убасгьы иҿарҵарц рылшоит ргәы иаҭаху асахьа. Лхаҭа лҭыхымҭакәа ҳамҭас лыуацәа, лҩызцәа, илзааигәоу ауаа ирылҭоит. Лара даара деигәырӷьоит лҭыхымҭақәа бзиа ибаны иахьрыдыркыло.
Еиҳа зҭыхра мариеи, аԥсабара акәу, мамзаргьы ауаҩы иҭеиҭԥш акәу ҳәа ҳанлазҵаа абас лҳәеит:
"Аԥсабара аҭыхра еиҳа имариоуп, избанзар уи иацу ахаареи, аԥшӡареи ауаҩы игәаҵанӡа иаразнак инеиуеит. Ауаҩы ихы-иҿы аҭыхра адагьы, иҭухроуп иара иҩныҵҟатәи иҟазшьа, игәаҭа, иҿаԥшылара. Убри зегьы анузаарԥш ауп, уанпрофессионалҵәҟьоу", - ҳәа азгәалҭоит Мадина.
Сынтәа Мадина Саманџьиаԥҳа Гагра ақалақь аҟны еиҿылкааит лҵаҩцәа хәыҷқәа рцәыргақәҵа. Уи азкын Аԥсны Жәлар рартистка Хьыбла Гьерзмаа лиубилеитә ныҳәа мшы.
Мадина лаԥхьаҟа лгәы иҭоуп лхатәы цәыргақәҵа аиҿкаара.
Иара убас шәаԥхьар ҟалоит:
АҞӘА, нанҳәа 10 - Sputnik. Минск иаанкылаз урыстәылатәи ажурналист Семион Пегов азинеилагаҩцәа ахьҭаркуа Ацентр аҟынтә доушьҭуп, абри атәы аанацҳауеит Sputnik Беларусь Telegram-канал.
Белоруссиа иҟоу Урыстәыла ацҳаражәҳәаҩ адырра ҟаиҵахьан, Семион Пегов аҩаша аҩныҟа дхынҳәырц шилшо.
Белоруссиа алхрақәа мҩаԥысит нанҳәа 9 рзы. Алхырҭатә ҭыԥқәа шадыркызҵәҟьа, Минск зиншьаҭада аҿагыларатә акциақәа ирылагеит Белоруссиа ақалақьқәак рҿы.
Ажурналист Семион Пегов Минск дааныркылеит нанҳәа 9 ауха. "Комсомольская правда" арратә корреспондент Александр Коц иӡыригеит
Пегов дшааныркылоз акадырқәа.
Белоруссиатәи амчрақәа рахь ааԥхьара ҟалҵеит RT, МИА "Россия сегодня" рредактор хада Маргарита Симониан. Лара Белоруссиа аиҳабыреи ҷыдала Александр Лукашенкои рахь ааԥхьара ҟалҵеит Семион Пегов дызлоу иаанкылоу ажурналистцәа рхы иақәиҭыртәырц.
Аԥсны ажурналистцәа Реидгыла Белоруссиа амчрақәа рахь ааԥхьара ҟанаҵеит Минск имҩаԥысуаз аҿагыларатә акциақәа раан иаанкыло ажурналистцәа рхы рақәиҭтәразы.
Семион Пегов – апоет, урыстәылатәи афедералтә телеканалқәа рырратә корреспондент, апроект WarGonzo аиҿкааҩ. Диит 1985 шықәса рзы. Иҩымҭақәа кьыԥхьын альманахқәа "Под часами", "Персона", "Современники". Пушкин ихьӡ зху афестиваль "С веком наравне-2008" алауреат, ашәҟәыҩҩцәа ҿарацәа р-Форум "Липки-2011"алахәыла. Семион Пегов 2008 - 2013 шықәсқәа рзы Аҟәа, ателекеилахәыра "Абаза-ТВ" аҟны аус иуан, "Нужная газета", "Чегемская правда", "Новый день" иҩымҭақәа ркьыԥхьуан.
Иара убас шәаԥхьар ҟалоит: