26.10.2017
Жьҭаара 26 рзы, Аԥсуа бызшәа Амш аламҭалаз, Аԥсны Аҳәынҭқарра Ахада Рауль Ҳаџьымба Аҳәынҭқарратә бызшәатә политиказы Аԥсны аҳәынҭқарратә еилакы анапхгареи, Аԥсуа бызшәа аҿиара аҳәынҭқарратә программа анагӡаразы аҳәынҭқарратә комиссиеи, аҭҵаарадырреи, акультуреи, аҵареи рзы Ахада Иабжьгаҩ Владимир Занҭариеи алархәны аилатәара мҩаԥигеит.
Ахада, ҷыдала, иазгәеиҭеит:
«Аҳәынҭқарратә бызшәа иамоу аҵак ду зегьы еилаҳкаауеит. Уи ада амилаҭ, уи акультура, аҳәынҭқарра аҿиара заиуӡом. Аҳәынҭқарратә бызшәатә политиказы Аԥсны аҳәынҭқарратә еилакы ари азҵаара аӡбараҟны аҭыԥ ду ааннакылоит. Иахьа уи аҩнуҵҟа аус руеит агәацԥыҳәара ду аазырԥшуа аҿарацәа. Икьаҿу аамҭа иалагӡаны урҭ ахәыҷқәа рзы аԥсышәала иҟоу аинформациатә аалыҵ маҷымкәа иаԥырҵеит. Ҳәара аҭахума, дара аҳәынҭқарратә цхыраара рҭахуп, ари ахырхарҭаҟны аусура ацҵаразы аҭагылазаашьақәа рзаԥҵатәуп.
Иазгәаҭатәуп, иҳаҩсхьоу ашықәсқәа рзы аҳәынҭқарратә бызшәа аиқәырхареи аҿиареи рзы имҩаԥгаз аусурагьы шмаҷым. Ишдыру еиԥш, абызшәатә политика арҿиара аганахьала раԥхьатәи акрызҵазкуа ашьаҿақәа ҟаиҵахьан Владислав Арӡынба.
Иахьатәи аамҭазы акомпиутертә системақәа рҟны аԥсуа шрифтқәа рхархәара иадҳәалоу апроектқәа аус рыдулара иалагахьеит. Аҵара аминистррагьы ашколқәа рҟны абызшәа аҵара арӷәӷәара иҷыдоу агәцаракра азнауеит. Аквотақәа рыла ауниверситетқәа иҭало аԥсуа бызшәазы аԥышәара ахьырҭиуагьы иашоуп ҳәа азысыԥхьаӡоит. Аԥсуа телехәаԥшраҟны аекономика аусхкы иазку адырраҭара ахьаларгалаз уаргәырӷьоит. Уи аԥсуа бызшәа иеиуеиԥшым аусхкқәа ртерминологиаҟны алшарақәа шдуу даҽазныкгьы иарҵабыргуеит. Арепатриациазы Аилак аҳәынҭқарратә бызшәа арҵаразы имҩаԥнаго аусурагьы угәы шьҭнамхырц залшом.
Убри адагьы, иазгәасымҭарц залшом адәахьтәи аӡыргаратә кыдҩыларақәа рҟны агха рацәа ахьаҳԥыло. Аԥсуа бызшәа беиоуп асахьаркыратә аарԥшышьақәеи, ахьӡқәеи, ахаҿсахьақәеи рыла, аха, излаҳбо ала, урҭ атәым бызшәақәа рыла ицәыргоу ирыбжьаӡыр рылшоит. Зны-зынлагьы иаҳԥылоит акыдҩылара аԥсышәала ианану, аха аҵакы узеилымкаауа ианаарԥшу. Ари апроблема аҭыԥ ақәҵара рнапы ианызароуп аҭыԥантәи ахадарақәа реиҳабацәа инадыркны аминистрцәа рҟынӡа. Ахада Иусбарҭа ари азҵаара аҭыԥ ақәҵаразы адҵа рыҭоуп, уи азы аҭакԥхықәра здугьы даадырԥшыроуп.
Ихадоу аӡбатәқәа иреиуоуп ашколтә реформа аҽазыҟаҵара. Уи ада егьырҭ ауснагӡатәқәа зегьы лҵшәадахар ҟалоит. Аҭаацәа гәахәара дула рхәыҷқәа ашколқәа рахь ирышьҭларц азы арҵаратә процесс аҿыц методикала иазнеитәуп.
Ааигәа излагаз аҳәынҭқарратә усзуҩцәа аԥсуа бызшәа дырҵара акурсқәа араионқәа зегьы рҟынтә, Аминистрцәа Реилазаара аҟынтәгьы адгылара роуроуп.
Аҳәынҭқарратә усбарҭақәа рганахьала арҭ азҵаарақәа зегьы иахәҭоу азнеишьа роур, аԥсуа бызшәа аҿиара шаиоуа агәра згоит».
Аҭҵаарадырреи, акультуреи, аҵареи рзы Ахада Иабжьгаҩ Владимир Занҭариа иазгәеиҭеит иахьатәи амш азы аҳәынҭқарратә бызшәа зҵар зҭаху, зхәыҷқәа аԥсшәа дзырҵар зҭаху ауаа рхыԥхьаӡара ишацлаз. Иара убасгьы иара иазгәеиҭеит ашколқәа рҟны аҳәынҭқарратә бызшәа арҵаразы азнеишьақәа хымԥада аиҭакрақәа шырҭаху. Ареформақәа аус рыдулареи раларҵәареи акыр аамҭа шырҭаху еилкааны, уи иазымԥшкәа уажәазы иҟоу аметодикатә цхыраагӡа ҿыцқәа рхы иархәаны аиҭакрақәа ралагалара иахьагьы иаҭаху ҳәа азгәеиҭеит.
Аҳәынҭқарратә бызшәатә политиказы Аԥсны аҳәынҭқарратә еилакы ахантәаҩы Нурбеи Ломиа дазааҭгылеит ари ашықәс иалагӡаны Аилак зыхәшәара алшо абызшәа арҵаразы акурсқәа шымҩаԥнаго. Урҭ еиҿкаауп Гагра, Тҟәарчал ақалақьқәеи Аҟәа, Гәылрыԥшь араионқәеи рҟны.
Аҳәынҭқарратә бызшәатә политиказы Аԥсны аҳәынҭқарратә еилакы ахантәаҩы ихаҭыԥуаҩ Ҭамила Арышԥҳа лажәақәа рыла, Аилак аусура аҳәаақәа рырҭбаара алшоит аҳәынҭқарра анапхгара аганахьала адгылареи ацхыраареи аныҟоу аамҭазы.
Аԥсуа бызшәа аҿиара аҳәынҭқарратә программа анагӡаразы аҳәынҭқарратә комиссиа ахантәаҩы Ҭали Џьапуаԥҳа адырра ҟалҵеит Акомиссиа аусура аҳәаақәа ирҭагӡаны ашколқәа рҟны аҳәынҭқарратә бызшәа арҵара азҵаарақәа ҭызҵаауа иҷыдоу аусуратә гәыԥ аус шауа, уи иаанарԥшуа алҵшәақәа иаарласны ицәыргахоит. Иара убасгьы лара аҳәынҭқарра анапхгарахь аҳәара ҟалҵеит абызшәа аҿиара знапы алаку аҳәынҭқарратә усбарҭақәа ирымоу афинанстә уадаҩрақәа рыӡбаразы адгылара ҟарҵарц.