21.05.2018
***
Акыр иаҧсоу ҳауаажәлар! Ҳашьцәа ҳаҳәшьцәа!
Кавказ ашьхарыуа жәларқәа зегьы рылахьеиқәра ду амш аҽны, шәышҟа схы нарханы исҳәоит: иҕәҕәахааит ҳакзаара, ҳамч-ҳалша, ҳаимадара!
XIX ашәышықәсазы ҳажәлар ирхыргаз ахҵәара-ахыҧсаара атрагедиа – хашҭра ақәым, хҽышьа змам гәырҩа-бааҧсны иаанхоит уи ҳҭоурых аҿы. Еиуеиҧшым аҭагылазаашьа хьанҭақәа ирыхҟьаны, ҳауаажәлар ршьамдгьыл Аҧсынтәыла ишаҟәыгахазгьы, урҭ идмырӡит рбызшәа, рмилаҭтә хдырра, ркультура, рытрадициатә даракәац ҵаула. Урҭқәа зегьы, Анцәа имчала, абиҧарала инеимда-ааимдо иааргоит.
Аҧсны аҧеиҧш ашәарҭа бааҧс ианҭагылаз аамҭақәа рзы ҳџьынџьуаа рыҧсадгьыл ахьчаразы рхы иамеигӡеит. 1992-1993 шш. раан ақырҭуа агрессиатә мчрақәеи урҭ рыдгылаҩцәеи иаҧырҵаз аполитикатә ҧынгылақәа хьаас имкыкәа, ҳдиаспора ахаҭарнакцәа нагақәа жәпаҩык Ҳџьынџьтәылатә еибашьра раҧхьатәи амшқәа инадыркны иааит Аҧсныҟа, уи ахақәиҭреи ахьыҧшымреи ирыхҭнырҵеит рыҧсҭазаарақәа.
Урҭ рфырхаҵаратә мҩа хьтәы нбанла наунагӡа иануп ҳаҧсадгьыл ҳаамҭазтәи аҭоурых ҿыц адаҟьақәа рҿы!
Иахьа шәареи ҳареи ҳаигәныҩра амчхареи амҽхаки иаҳа-иаҳа аҽарҕәҕәоит, аҽарҭбаауеит. Аҧсны Аҳәынҭқарра аринахысгьы иалшо зегьы ҟанаҵалоит шәара шәабдуцәеи урҭ рабдуцәеи рыдгьылқәа, рхәышҭаарақәа рышҟа шәыхынҳәра алзыршо аҭагылазаашьақәа раҧҵаразы. Шәареи ҳареи ҧсадгьылк ауп иҳамоу, убри аҟнытә иахьа зыргылара ҳаҿу ихьыҧшым аҳәынҭқарра ашьҭыхра – уи економикала, уааҧсыратә лшарала, зинла, культурала, идеологиатә шьагәыҭла арҕәҕәара – шәаргьы ҳаргьы еицаҳзеиҧшу уалҧшьоуп.
Сақәгәыҕуеит иҧшьоу абри аус аҿы иҵегь аилибакаареи, аизыразреи, аидгылареи ааҳарҧшыпҳәа! Аамҭа еснагь ҳара ишаҳҭаху еиҧш иҳацныҟәом, иаҳзыҧшуам. Убри аҟнытә, иҳамоу алшара ҳхы иаҳархәароуп ҟәыҕарыла! Ҳинтересқәа зегь раҧхьаӡа иҳаргылароуп Ҳаҧсадгьыл!
Иахьа Ҭырқәтәыла, Шьамтәыла, Иорданиа, егьырҭ адунеиаҿтәи атәылақәа рҿы инхо ҳџьынџьуаа зегьы ҳаҭыр ду рықәуп, рыхьӡ-рыҧша нагоуп, ҳашьцәа абазақәеи, адыгааи, егьырҭ кавказатәи ажәларқәеи рыжәҩахыр рымаданы инхоит, инҵуеит, иҳаракны иркуп раҧсуара абираҟ!
Илашазааит ҧхьаҟатәи ҳҧеиҧш, икаххаа ишәзаатлааит шәҭоурыхтә ҧсадгьыл Аҧсынтәылаҟа ихоу шәымҩа! Еизҳазыҕьалааит Аҧсны аҵеира ршьала икәабоу ҳшьам-дгьыл, хьӡи-ҧшеи агымзааит ахақәиҭра Абираҟ зхашәыршәыруа Аҧсны Аҳәынҭқарра!