Мусса Егзакь Аԥсныҟа иаара иалагӡаны Аконгресс иатәу Аҳәса рхеилак ахаҭарнакцәа дырԥылеит.
Адунеизегьтәи аԥсуа-абаза конгресс Иреиҳаӡоу ахеилак ахантәаҩы Мусса Егзакь Аҳәса рхеилак дырԥылеит Аԥсныҟа официалла иаара иалагӡаны. Аиԥылара мҩаԥысит Аконгресс аофис аҟны аԥшьаша, хәажәкыра 25 рзы.
Мусса Егзакь аҳәса бзиала шәаабеит ҳәа раҳәауа аҵыхәтәан Аԥсны даныҟаз аахыс имҩаԥыргаз аусқәа рзы драҭабуит.
«Шәара зегь шәбара сеигәырӷьоит. Издыруеит аамҭа кьаҿк иалагӡаны Аконгресс аидеиақәа шаҟа ишьҭышәкааз – Аԥсны аԥсҭазаара еиҳа еиӷьхарц азы иҟаҵатәу, усқәас имҩаԥгатәу шәазхәыцуеит. Зегь ахала иҟалоит, уаҵәы ҳааԥшыр имазеины иҳауеит ҳәа унапқәа еиқәыԥсаны утәар ҟалаӡом. Ҳазшаз алшра ҳаиҭеит ҳаԥсҭазаара ҳнапаҿы аагаразы, ҳазнылаша амҩа ҳхаҭақәа иалаҳхуеит, убри аҟнытә иҟаҵатәу баны ҳавсыр ҟалаӡом», – иҳәеит Егзакь.
Аконгресс Иреиҳаӡоу ахеилак ахантәаҩы иазгәеиҭеит акоманда зегьы рҿаԥхьа аус дуқәа шышьҭоу, уи амҩа еицаныстәуп, иҵатәугьы рацәоуп ҳәа. Ихадароу ҳәа иара иаликааз – «ҳазҿу аус ҵакыс иамоу ауаа рхы-ргәаҟынӡа анагароуп», амаҷ инаркны аду аҟынӡа.
Аҳәса рхеилак еиԥш иҟоу аструткура ахьынӡаҭаху дазааҭгыло, Егзакь иазгәеиҭеит ауаажәлар рсоциалтә ԥсҭазаараҿы аԥҳәыс аҭыԥ ҷыда шаанылкыло.
«Сара еснагь исҳәоит: иахьцалакгьы аԥҳәыс лхәыҷы амлеи ахьҭеи далыркӡом, лыҩны ԥхаӡа, уаҩы иҿалҵаша еснагь илырмазеиртә дыхиоуп, егьа уадаҩра дақәшәаргьы. Ахаҵа иус акәзар, иаҳҳәап ашәарыцараҿы деиқәшәар ҟалоит, аха деиқәымшәаргьы ҟалоит. Убри аҟнытә исҳәарц исҭаху, аԥҳәыс лроль даараӡа акраҵанакуеит, уи лылша дууп. Ахаҵа изгәамҭо рацәоуп, адетальқәа иоуижьуеит, иҽыргәылаихалаӡом, аԥҳәыс лакәзар – зегь лылаԥш иҵашәоит, зегьы лбоит, адетальқәа дрызҿлымҳауп, дара урҭ рылоуп ҳаԥсҭазааргьы злашьақәгылоу. Абарҭ амоментқәа зегьы зеиӷьыҟам ала ишәныруеит. Аԥҳәыси аԥҳәыси еибырҳәо, урҭ реилибакаашьа ахаҵа дахьзымнаӡо акоуп, егьа уҳәаргьы. Аԥҳәыс лхьаа, ма лыгәҭыха инагӡаны издыруа аԥҳәыс лоуп ҳәа сгәы иаанагоит», – иҳәеит иара.
Анаҩс, АААК Аҳәса рхеилакқәа рнапхгаҩы Гета Арӡынԥҳа еиҭалҳәеит аҵыхәтәантәи аамҭзы имҩаԥыргоз аусқәеи ԥхьаҟатәи рыгәҭакқәеи ртәы.
«Аԥсны араионқәеи ақыҭақәеи рҟны аҭыԥантәи аҟәшақәа раартра еснагь иалахәын Аҳәса рхеилак ахаҭарнакцәагьы – рҩызцәа-рдырцәа рыла активра злоу ауаа рыԥшаауан, ицаны ирацәажәон, Аконгресс аӡбахә рзеиҭарҳәон. Иарбанзаалак аныҳәатә ма агуманитартә усхкқәа сколлегацәа алахәымкәа имҩаԥымсит. Ҿыӷәӷәала исҳәартә сыҟоуп: Аҳәса рхеилак – зегь рыла узықәгәыӷуа хеилакуп ҳәа», – лҳәеит Арӡынԥҳа.
Аиԥылара иалахәыз аҳәса ргәы шьҭнахит Мусса Егзакь хаҭала иҿцәажәара, лабҿабатәи реиқәшәара. Убас, аиԥылара цәаныррақәас илызцәырнагаз ҳацеиҩылшеит Аҳәса рхеилак иалоу ахәыҷқәа рыпсихолог Илона Амҷыԥҳа.
«Хышықәса раахыс Аконгресс аҟны ҳнапы злаку аус иахьа Мусса Ҳабал-иԥа иԥылараан ҿыцымҭала исзаатит. Ҳҿаԥхьа иқәгылоу ахыдҵақәа миссиак аҳасабала ишшьатәу агәра згеит. Ҳколлектив зегьы убри рнырит. Насгьы иара (Мусса Егзакь – аред.) ицәажәара убас иҭышәынтәалоуп, аҭынчра узаанагоит, уи иахьа еиҳаракгьы зегь иаҳҭаху акоуп», – лҳәеит Амҷыԥҳа.
Ари агәаанагара дақәшаҳаҭхеит Аҳәса рхеилак иалоу Аза Гәымԥҳагьы.
«Мусса Ҳабал-иԥа Егзакь – адунеижәларбжьаратәи амҽхак змоу хаҭароуп, жәаҳәарада, иара ихаҭа аԥсҭазаара еиуеиԥшым аганқәа рҟны акырџьара ақәҿиарақәа иоухьеит. Гәахәара дууп абас еиԥш иҟоу ауаҩы гәыкала ижәлари иԥсадгьыли дахьырзыҟоу, ижәлар – ҭаацәара дукны иԥхьаӡоит. Абык иеиԥш имчи, илшеи, идырреи рыдиҵоит аԥеиԥш бзиа роурц. Абас иҟоу аиԥылрақәа даара иаҭахны иҟоуп, ҳазҿу аус анагӡразы агәамч ҳауит, ҳгәы шьҭыҵит, ҳџьабаагьы шбашамхо агәра ҳгеит», – лҳәеит Гәымԥҳа.
Гета Арӡынԥҳа имҩаԥысыз аиԥылара аихшьаалақәа ҟалҵеит.
«Иахьатәи амш акрызҵазкуа мшын ҳара зегь ҳзы – ихәарҭаз, ццакыра зцымыз аицәажәара ҳауит Мусса Егзакьи ҳареи. Ари адиалог аиҩызаратә ҟазшьа аман, акыраамҭа еибамбацыз, зегь рыла еизыразу агәакьацәа реиқәшәара иеиԥшын. Сара схазы иалыскааит ихадароуп ҳәа исыԥхьаӡо моментк: Мусса Ҳабал-иԥа «икәша-мыкәша зегь ҭирҭәаауеит, ихаирҭәаауеит» гәрагарала, ҳус аасҭа ҳамч шаиааиуа хаҳҵо ҳҟалеит ҳахьизыӡырҩуаз. Доусы убас шәгәы ҟалеит ҳәа сазхәыцуеит. Анапхгаҩы изы арҭ аҟазшьақәа хәы змаӡам роуп», – лҳәеит Гета Арӡынԥҳа.
Лара лгәаанагарала имҩаԥысыз аиԥылара еиҳагьы иарцыхцыхуеит Аконгресс аԥхьа ишьҭоу агуманитартә программақәеи асоциалтә акциақәеи, иара убас Аҭыԥантәи аҟәшақәа русура ианымԥшыр залшом.
Мусса Егзакь Аԥсны дыҟазаауеит хәажәкыра 27 рҟынӡа, иҵегь акыр аиԥыларақәа рымҩаԥгра игәы иҭоуп Аконгресс Иреиҳаӡоу ахеилак алахәцәеи, Аԥсны араионқәа рҿы еиҿкаау АААК Аҭыԥантәи аҟәшақәа рхаҭарнакцәеи алархәны.