АҞӘА, рашәарамза 22- Sputnik, Рада Ажьиԥҳа. Апроект "Возвращение имени" аӡыргара мҩаԥысит аинформациатә маҵзура Sputnik Аԥсны апресс центр аҟны, уи автор Григори Скворцови аинформациатә партниор Sputnik Аԥсны анапхгаҩы Инал Лазбеи алархәны.
Апроект азкуп Аџьынџьтәылатәи еибашьра Ду аҟны хабарда ибжьаӡыз аԥсуаа рыхьыӡқәа аԥшаара.
"Ари апроект азкуп агәаларшәара, хықәкыла Аџьынџьтәылатәи еибашьра Дуӡӡа ашықәсқәа раан хабарда ибжьаӡыз аԥсуаа. Аџьынџьтәылатәи еибашьра аналага ноиабр мзазы 1941 шықәсазы афашисттә Германиа иҭҟәаны ирыман аурыс ир аҟынтә ҩ-миллионк инарзынаԥшуа асолдаҭцәа, урҭ рхыԥхьаӡараҿы иҟоуп аԥсуаа рхаҭарнакцәа аӡәырҩы. Асиақәа еихыршәшәаны аҳәара уадаҩуп, избан акәзар анемеццәа имҩаԥыргоз ақәнамгарақәа аӡәы идырыр ҳәа ишәаны ирҵәахуан", — ҳәа иҳәеит апроект автор Григори Скворцов.
Аџьынџьтәылатәи еибашьра ду Аԥснынтә иалахәын 55 нызқь-ҩык, урҭ рахьтә хабарда ибжьаӡыз ҳәа иԥхьаӡоуп аа-нызқь ҩык.
"Аибашьра адәаҟны хабарда ибжьаӡыит ҳәа иԥхьаӡоуп аа-нызқь ҩык аԥсуаа. Уи иаанаго акоуп, дара рыуа-рҭынха рхабар рзымдыруа иҟоуп иахьа уажәраанӡа, убри ауп ари апроект аиҿкаара сзалагазгьы. Ҳара ҳапроект хықәкыс иамоуп дара рыхьыӡқәа ашьақәыргылара, рыуацәа рҳадгәынқәа рахь ргара. Иахьынӡалшо асиақәа рышьақәыргылара. Сара снапаҟны иааиз адокументқәа рыла 320-ҩык роуп хабарда ибжьаӡыз ҳәа иԥхьаӡоу. Урыстәылатәи архив аҟны ус ауп ишарбо. Ҳхықәкы анагӡара ҳалшап ҳәа сгәы иаанагоит", — ҳәа ациҵеит иара.
Григори Скворцов иажәақәа рыла, иҟоу асиақәа рыла аибашьцәа рҭынхацәа рыԥшаара, акыр аџьабаа ацуп.
"Аԥсны шдуумгьы араҟа ирацәоуп ақыҭақәа, џьара-џьара иуадаҩзаргьы ҳхықәкы анагӡара, сара сеигәырӷьоит иахьымҩаԥысуа ари апроцесс. Иаҭахыуп, иҟаҵатәуп, инагӡатәуп ари апроект ҳәа иазызыԥхьаӡо зегьы иҭабуп", — иҳәеит Скворцов.
Ари апроект аинформациа аларҵәараз ацхыраара анаҭоит аинформациатә маҵзура Sputnik Аԥсны. Уи анапхгаҩы Инал Лазба иажәақәа рыла, ари акырӡа зҵазкуа усуп.
"Ҳара ҳазыхиоуп ари апроект аҩнуҵҟа иҟоу аинформациа зегьы, авидео, афото, асиақәа асаит аҟны аарԥшра. 75 шықәса ҵуеит аибашьра алагеижьҭеит, уи аахыс хабарда ибжьаӡыз рыӡбахә аӡәгьы инҭкааны иҭыимҵаацт, уи аус аҟны ари апроект акырӡа ицхыраагоуп ", — ҳәа иҳәеит Лазба.
Аџьынџьтәылатәи еибашьра ду алагеижьҭеи 75 шықәса аҵра амш аҽны апроект раԥхьатәи ахәҭа дырбахоит Аԥсуа телехәаԥшра аканал ала. Апроект "Возвращение имени" аусура напы аркын шықәсык уажәаԥхьа.
"Мшаԥымзеи ҳазҭагылоу лаҵарамзеи рзы аҭагылазаашьа хәыҷык аҽарцәгьеит. Иҳамоуп ашколқәа иҳаҩсыз амзазы классқәак ахьаркыз мчыбжьык–ҩымчыбжьа рыҩнуҵҟа. Ахәыҷқәеи арҵаҩцәеи рыбжьара иҟоуп аковид-чымазара злаҽыз. Иахьазы аҵара аминистрреи асанитартә епидемиологиатә станциеи рахь ашәҟы ҳашьҭит ҩымчыбжьа ирҭагӡаны Пицундатәи аҩбатәи ашколи Маҳадыртәи актәи ашколи рҿы аҵаратә процесс аанкылазарц аиҳабыратә классқәа рҟны, ҭыԥқәак рҿы алагарҭатә классқәа рҟынгьы. Пицундатәи аҩбатәи абжьаратә школ аҟны ааҩык арҵаҩцәа ачымазара ҿкы рымоуп, Маҳадыртәи ашкол аҟны - ԥшьҩык. Егьырҭ ашколқәа рҟны аҭагылазаашьа цәгьаӡам, макьана ҳабзиоуп", - лҳәеит Мадина Ажьиԥҳа.
Лара агәыӷра аалырԥшит ҳазҭоу амза 14 рзы еиԥш ичмазаҩхаз ргәы бзиахап ҳәа, ашколқәа рҟны аҵаратә процесс иацырҵартә аҭагылазаашьа ҭышәынтәалахап ҳәа. Ажьиԥҳа убасгьы илҳәеит иааиуа амзақәа рзы аҵаратә программа иахьӡоит ҳәа агәаанагара шрымоу, адистанциатә ҵаразы аԥышәа бзиа шрымоу, уи рхы иадырхәар шалшо.
Шәазыӡырҩы аудио.
Иара убас шәаԥхьар ҟалоит:
Хра злоу ахҭысқәа: Қәҭелиа аҵаратә процесс ахыркәшареи аԥышәарақәеи ирызкны
АҞӘА, лаҵара 6 – Sputnik. Ауаажәларратә еиҿкаара "Аԥсны аурыс уаԥшь" имҩаԥнагоит онлаин-акциа "Аԥсны Ԥсра зқәым архәҭа онлаин" Аиааира амш 76 шықәса ахыҵразы.
"Аԥсны Ԥсра зқәым архәҭа онлаин" алахәхара алшоит асоциалтә ҳа Facebook аҿы. Иахьазы агәыԥ иалахәуп 800-ҩык, аиҳарак Урыстәылеи Аԥсни руааԥсыра. Акциа мҩаԥгахоит апроект "Аԥсны агәалашәара ашәҟәы" аҳәаақәа ирҭагӡаны.
"Апроект шәҽалашәырхә. Еиқәшәырха ҳзеиԥш ԥсадгьыл зыхьчоз ауаа ргәалашәара. Апроект "Аԥсны агәалашәара ашәҟәы" асаит ахь иҭажәгалала иҭахаз, хабарда ибжьаӡыз рфотосахьақәа", - ҳәа ааԥхьара ҟанаҵоит ауаажәларратә еиҿкаара "Аԥсны аурыс уаԥшь".
Апроект "Аԥсны агәалашәара ашәҟәы" хықәкыс иамоуп 1941-1945 шықәсқәа рызтәи Аџьынџьтәылатә еибашьра Ду рлахәылацәа, 55,5 нызқьҩык Аԥсны аԥацәеи аԥҳацәеи: аԥсуаа, аурысқәа, аерманцәа, ақырҭцәа, абырзенцәа - рыӡбахә аҳәара, амырӡра.
Апроект "Аԥсны агәалашәара ашәҟәы" аԥҵан "Аԥсны аурыс уаԥшь", "Аԥсны иҟоу Амшынеиқәатәи аказақцәа рыр", "Аԥсны аказақцәеи аибашьра иалахәыз аказақцәа-аветеранцәеи Реидгыла", Аԥсни, Урыстәылеи, ДЖәРИ, ЛЖәРи рыбжьара аизыҟазаашьақәа рырҿиаразы Афонд "Отечество" раԥшьгарала, Аԥсны Атәылахьчара аминистрреи, В.Г. Арӡынба ихьӡ зху Ахьӡ-аԥша аҳәынҭқарратә музеи Аԥсны иҟоу Россотрудничество ахаҭарнакреи, Аԥсны иҟоу Урыстәыла Ацҳаражәҳәарҭеи рыдгыларала Аиааира ду 75 шықәса ахыҵра аламҭалаз.
Иара убас шәаԥхьар ҟалоит:
Аиааира Ду амш: Аԥсны ақалақьқәа рҿы Лаҵарамза 9 ишаԥыло