1 Tesalonica int
Pagbulig Pagsabot Sito Surat
I magsurat sito, iya si Pablo (1:1; 2:18). Kulawin na hamok ari si pahina 394 pagpasayod si bug'os pagka'a'a-na si Pablo. Agsurat-nay to para si manniniripon pag'ampo' ari si syudad Tesalonica (1:1). Si panahun-na kas Pablo, iyay to i pinakamahaya syudad si bug'os prubinsya Macedonia nga sakop si pagtinagal-na si mga taga Roma. Ka'urugan i mag'isip nga agsurat-nay to ngan 51 AD (mga 21 anyos kahuman abanhaw si Jesus) ngan kari'i-na si syudad Corinto si kaduwa bisis pagbiyahi-na pagpasamwak. Si kamatu'uran, iyay to i primiro gayod si dimu'an surat-na si Pablo, ngan si bug'os Baha'o Kasuratan, i Ebanghelyo nagsurat-na si Markos hamok i mas dahulu'an kuntra sito.
I manniniripon pag'ampo' si syudad Tesalonica atindog panakka-na si Pablo kahuman si pakagawas-na tikang si Filipos (Buhat 16:40–17:4). Ka'urugan si magpanutu'o ari i ma'in mga Hebro. Bali tallo duminggo hamok ari i pagpasamwak-na si Pablo (Buhat 17:2) tungod kay nagkuntra iya si ditangnga' mga Hebro nga agka'arawa' si mahalap risulta-na si pagpasamwak-na (Buhat 17:5-10). Sanglit akapiritan iya pag'amban ari ngan agdiritso iya pan Berea (Buhat 17:10). Ngan tungod kay aniya' liwat gihapon sararamok ari si Berea, agdiritso si Pablo pan Atenas pero agbilin-na kas Silas pati' Timoteo (Buhat 17:14). Panakka-na si Pablo si Atenas, agtugun-na kas Silas pati' Timoteo pagbukod dayon si iya (Buhat 17:15). Ngan tungod kay ga'i aruyag si Pablo pagpata'an si kamutangan-na si mga baha'o magpanutu'o ari si Tesalonica (1:9), aglihug-na si Timoteo pagpada'iray pagpabaskog ngan pag'aghat si mga iya parti si mga pagtutu'u-na (3:1-2).
Kahuman-na si Pablo pag'istar si pira duminggo ari si Atenas, agdiritso iya pan Corinto (Buhat 18:1). Ngan kari'i-na na, anakka si Timoteo (3:6) huwang si Silas (Buhat 18:5). Agsumatan-na mga iya si Pablo si mahalap sumat hi'unong si pagtutu'u-na si mga taga Tesalonica nga tangnga' si mga kasakitan (3:3-5) ga'i to agkaburubantad si pagpakihuwang si Ginu'o (3:8). Pero agsumat liwat mga iya si Pablo hi'unong si patilaw-na si ditangnga' parti si kamutangan-na si magkamaratay na magpanutu'o kon agpaka'ambit ba' liwat to si mahalap kamutangan si pagpada'itu-na gihapon si Kristo (4:13-18).
Sanglit tungod sinan, agsurat si Pablo sito para:
1. Pag'aghat si mga baha'o magtutu'o tangnga' si mga kasakitan (3:3-5)
2. Pagpa'intom si mga tugon hi'unong si klasi si kinabuhi' nga akabuwan kalipayan si Diyos (4:1-8)
3. Pag'aghat hi'unong si kalugaringon tinarabahu'an (4:11-12)
4. Pagbuwan kasiguraduhan hi'unong si kamutangan-na si magpanutu'o nga agkamaratay myintras si pagpada'itu-na gihapon si Kristo (4:13-18)
Ka'urugan ato sito surat agbagaw si Pablo hi'unong si katapusan panahon. Kada katapusan-na si mga kapitulo agbagaw parti si kaduwa pagpada'itu-na si Kristo, labihan na i kapitulo kwatro (1:9-10; 2:19-20; 3:13; 4:13-18; 5:23-24). Si kamatu'uran, yayto surat pati' i kaduwa, akilala bilang mga surat hi'unong si kaduwa pagpada'itu-na si Kristo.
I Pagtunga'-tunga' Sito Surat
1. I Pagpakilala (1:1)
2. I Kinabuhi'-na pati' i Pagtu'u-na si mga taga Tesalonica (1:2-10)
3. I mga Buhat-na kas Pablo (2:1–3:13)
4. I mga Pag'aghat (4:1–5:11)
5. I Ultimo mga Panugun-tugon (5:12-28)