“Wumarre kekenwu mada ki cwinywu ducu”—1 PET. 1:22.
WER 109 Wamarre Matek ki i Cwinywa
GIN MA WABINYAMO *
1. Cik ma pire tek ango ma Yecu omiyo bot lupwonnyene? (Nen cal ma tye i pok ngeye.)
I DYEWOR ma peya en oto, Yecu omiyo ki lupwonnyene cik ma pire tek. En owaccigi ni: “Wumarre kekenwu macalo ceng amarowu.” Ci en omedde ni: “Pi man dano ducu bingeyo ni wun lupwonnyena, ka mer tye i kinwu.”—Jon 13:34, 35.
2. Pingo pire tek ni wamar luwotwa?
2 Yecu owaco ni dano ducu gibingeyo angagi ma gubedo lulub kore me ada ka ginyuto mar kit ma en emarogi kwede. Lok meno onongo tye ada i cencwari me acel, dok tye ada i kare-ni bene. Meno aye tyen lok mumiyo pire tek adada ni wanyut mar kadi bed timone tek!
3. Gin ango ma wabinyamo i pwony man?
3 Roc ma wan dano watye kwede weko bedo tek botwa me nyuto mar ma a ki i cwinywa pi luwotwa. Kadi bed kit meno, omyero watute me lubo lanen pa Kricito. I pwony man, wabinyamo kit ma mar konyowa kwede me bedo jo ma kelo kuc, jo ma pe gipoko kin dano, dok gijolo wele. Ka itye ka kwano pwony man, pennye kekeni ni: ‘Gin ango ma atwero pwonyo ki bot omege ki lumege ma gimedde ki nyuto mar bot luwotgi kadi bed timone tek?’
BED NGAT MA KELO KUC
4. Ma lubbe ki Matayo 5:23, 24, pingo omyero wayub wat ki omego mo ma tye ki lok i komwa?
4 Yecu opwonyowa ber pa yubo wat ki omego mo ma tye ki lok i komwa. (Kwan Matayo 5:23, 24.) En onwoyo ni myero wabed ki wat maber ki jo mukene ka wamito yomo cwiny Lubanga. Jehovah cwinye bedo yom ka watute matek me yubo wat i kinwa ki omegiwa. En pe bijolo worowa ka wamako lok i cwinywa i kom ngat mo dok wakwero yubo wat.—1 Jon 4:20.
5. Pingo obedo tek adada pi omego Mark me yubo wat?
5 Watwero nongo ni yubo wat pe yot. Pingo? Tam kong gin mutimme i kom omego mo ma nyinge Mark. * Cwinye ocwer i kare ma omego mo ocaye dok oloko lok maraco i kome bot jo mukene me kacokke. Mark odok iye nining? En owaco ni, “Kiniga omaka ci aloko ki gero bot omego-ni.” Ento i ngeye, Mark okoko ange pi kit ma etero kwede omego-ni ci ocito okwayo kica dok otute me yubo wat i kingi. Kadi bed kit meno, omego-ni okwero tute pa Mark me kelo kuc woko. I acakkine, Mark obedo ki tam ni, ‘Pingo an aye myero ayelle me yubo wat ka en pe mito timone?’ Ento, laneno me adwol ocuko cwiny Mark ni pe oil cinge woko. Gin ango ma Mark otimo?
6. (a) Mark otute me kelo kuc nining? (b) I yo ma nining ma Mark oketo Jo Kolocai 3:13, 14 i tic?
6 I kare ma Mark ongiyo cwiny ma en tye kwede, en oniang ni onongo pe etye ki mwolo dok i kare mogo enyuto ni kite atir loyo jo mukene. En oniang ni myero elok tamme. (Kol. 3:8, 9, 12) Ki mwolo, en odok bot omego-ni dok okwayo kica pi gin mutimme. Mark bene ocoyo waraga mapol bot omego-ni, kun kwayo kica dok penyo omego-ni ka gitwero bedo lurem doki. Mark omiyo wa mic mogo ma otamo ni omego-ni twero marone. Tye me cwercwiny ni, omego-ni pud omedde ki mako lok i cwinye dok okwero timo kica ki Mark. Kadi bed kit meno, Mark omedde ki lubo cik pa Yecu me maro omine ki me bedo ngat ma timo kica. (Kwan Jo Kolocai 3:13, 14.) Kadi bed jo mukene pe gidok maber i kom tutewa me yubo wat kwedgi, mar me ada bikonyowa me medde ki timmigi kica kun walego ni kuc obed tye i kinwa.—Mat. 18:21, 22; Gal. 6:9.
7. (a) Gin ango ma Yecu ocuko cwinywa me timone? (b) Ngo ma laminwa acel okato ki iye ma onongo pe yot?
7 Yecu ocuko cwinywa ni omyero water jo mukene kit ma wamito ni guterwa kwede. En bene owaco ni pe omyero wanyut mar bot jo ma gimarowa keken. (Luka 6:31-33) Kadi bed man pe obedo gin ma timme kare ducu, ket kong ni ngat mo i kacokkewu ocako wene kwedi kun bene pe moti. Man aye gin mutimme i kom laminwa ma nyinge Lara. En otito ni: “Lamego mo okwero motta tyen mapol, dok onongo pe angeyo pingone. Man okella par matek ma oweko onongo pe anongo mit pa cito i cokke.” I acakkine, Lara otamo ni: ‘An pe atimo gin mo marac. Kadiwa jo mukene ma i kacokke bene ginongo ni lamego-ni timme pe niango wi dano.’
8. Laminwa ma nyinge Lara otimo gin ango me yubo wat, dok ngo ma wapwonyo ki i gin mutimme i kome?
8 Lara otimo jami mogo me yubo wat. En olego bot Jehovah dok omoko tamme me lok ki lamego-ni. Guloko i kom peko meno, gugwakke, dok guyubo wat i kingi. Onongo nen calo jami ducu dong tye maber. Lara otito ni: “Ento lacen lamego-ni dok otimme kit ma onongo otimme kwede con-ni. Man oturo cwinya matek.” I acakkine, Lara otamo ni etwero bedo ki yomcwiny keken teke lamego-ni oloko kite. Ento lacen Lara oniang ni gin maber loyo ma etwero timo aye me medde ki tero lamego-ni ki mar kun bene emedde ki ‘timme kica.’ (Ep. 4:32–5:2) Lara bene wiye opo ni mar pa Lukricitayo me ada “pe bedo kun keto cwinye i kom gin marac ma gitimo i kome. Mar diyo cwinye i kom jami ducu, ye lok ducu, dok bedo ki gen i kare ducu, keto tek bene me ciro jami ducu.” (1 Kor. 13:5, 7) Lara ocako bedo ma wiye opye mot. I nge kare mo, lamego-ni ocako nyuto cwiny me lirem mo olo. Ka imedde ki yenyo kuc i kin in ki omeru nyo lameru dok imedde ki marogi, ci itwero bedo ki gen ni “Lubanga ma won mar ki kuc bibedo kwedwu.”—2 Kor. 13:11.
PE IBED KI CWINY ME APOKAPOKA I KOM JO MUKENE
9. Ma lubbe ki Tic pa Lukwena 10:34, 35, pingo omyero pe wabed ki cwiny me apokapoka?
9 Jehovah pe poko kin dano. (Kwan Tic pa Lukwena 10:34, 35.) Ka wan bene pe wapoko kin dano, ci wanyuto ni wan lutinone. Walubo cik ma waco ni omyero wamar luwotwa macalo wamare kenwa, dok wakonyo me gwoko kuc i kin omegiwa ki lumegiwa.—Rom. 12:9, 10; Yak. 2:8, 9.
10-11. Laminwa mo acel oloyo tam marac ma tye i cwinye nining?
10 Bedo labongo apokapoka pe yot pi jo mukene. Me labolle, tam kong i kom gin mutimme i kom laminwa ma nyinge Ruth. I kare ma en onongo tye mwaka apar ki wiye, dako mo ma oa ki i lobo mukene otere marac. Man ogude nining? Ruth owaco ni: “Cwinya ocako dago gin mo keken ma kubbe ki lobo meno. Atamo ni dano ducu ma i kabedo meno kitgi rom, kadi wa omege ki lumege.” Ruth olwenyo ki tam marac meno nining?
11 Ruth oniang ni omyero etute matek me lweny ki tam marac meno. En okwano jami mutimme kacel ki ripot ma tye i Yearbook ma kwako lobo meno. En owaco ni: “Aketo tek me tamo jami mabeco i kom dano ma gia ki i lobo meno. Acako niang ni omege ki lumege me lobo meno gitye ki mit kom i tic pa Jehovah. Onen ka maleng bota ni gin bene gubedo but dul pa omegiwa ma i wi lobo-ni ducu.” I nge kare mo, Ruth oniang ni myero ecak nyuto mar. En otito ni: “Ka arwatte ki omege nyo lumege ma gia ki i lobo meno, onongo aketo tek me mako larem kwedgi. Onongo aloko kwedgi dok atute me ngeyogi maber.” Adwogine obedo ningo? Ruth owaco ni: “Motmot, tam marac meno ocako a woko ki i cwinya.”
12. Peko ango ma laminwa ma nyinge Sarah onongo tye kwede?
12 Jo mukene gibedo ki cwiny me apokapoka labongo gin ngeyone. Me labolle, Sarah onongo tamo ni en etero dano ducu marom pien onongo pe poko kin dano ma lubbe ki rokgi, cente ma gitye kwede, nyo mot me tic ma gitye kwede i kacokke. Ento en bene oye ni: “Acako niang ni onongo atye ki cwiny me apokapoka.” I yo ma nining? Sarah oa ki i paco ma jone ducu gukwano i rwom ma lamal dok onongo maro ribbe ki jo ma gukwano matek keken. I nino mo acel, en owaco bot lareme mo ni: “Amaro bedo ki luye luwota ma gukwano keken ento pe amaro bedo ki jo ma pe gukwano.” Nen ka maleng ni, onongo mitte ni Sarah olok tamme. I yo ma nining?
13. Pwony ango ma watwero nongo ki i kit ma Sarah oloko kwede cwiny ma en tye kwede?
13 Laneno me adwol aye okonyo Sarah me ngiyo cwiny ma en tye kwede. Sarah otito ni: “En opwoya pi bedo lagen, miyo lagam mabeco, ki ngecca i kom Ginacoya. Ci otitta ni ka ngecwa woto ki dongo, mitte bene ni wadong kit pa Lukricitayo mogo calo mwolo, ngeyo ka ma kerowa gik iye, ki kica.” Sarah oketo tam pa laneno-ni i tic. En owaco ni: “Aniang ni gin ma pire tek aye ni wabed lukica ki lumar.” Macalo adwogine, en ocako neno omege ki lumege i yo mapat. En otito ni: “Atemme me niang kitgi mogo ma weko pigi bedo tek bot Jehovah.” Wan kono? Pe wamito ni wacak tamo ni piwa tek loyo jo mukene pi rwom me kwanwa! Ka watye ki ‘mar matek pi utmegiwa ducu,’ ci pe wabibedo ki cwiny me apokapoka i komgi.—1 Pet. 2:17.
BED NGAT MA JOLO WELE
14. Ma lubbe ki Jo Ibru 13:16, Jehovah winyo nining ka wanyuto cwiny me jolo welo?
14 Jehovah cwinye bedo yom adada ka wanyuto cwiny me jolo wele. (Kwan Jo Ibru 13:16.) En neno man calo but worowa, tutwalle ka wakonyo lucan. (Yak. 1:27; 2:14-17) Pi man, ginacoya cuko cwinywa me ‘keto cwinywa bene ka gwoko welo.’ (Rom. 12:13) Ka wajolo wele, wanyuto bot jo mukene ni waparo pigi, wamarogi, dok wamito bedo luremgi. Cwiny Jehovah bedo yom ka wanywako ki jo mukene cam nyo ginamata mo, nyo wajalo cawawa me bedo kwedgi. (1 Pet. 4:8-10) Kadi bed kit meno, ariya mogo tye ma twero weko bedo tek botwa me nyuto cwiny me jolo wele.
15-16. (a) Pingo jo mukene gitwero lworo gwoko wele? (b) Ngo ma okonyo Edit me loyo lworone me gwoko wele?
15 Watwero bedo ki lworo me jolo welo pi kwo ma wakato ki iye con. Nen kong labol pa dato mo ma nyinge Edit. I kare ma en peya odoko Lacaden, en onongo pe maro ribbe ki jo mukene. Edit onongo tamo ni jo mukene gitwero gwoko wele maber loyo en.
16 I nge doko Lacaden, Edit oloko kit ma en tamo kwede. En ocako tute me jolo wele. En owaco ni: “I kare ma kitye ka gero Ot me Kerwa, laelda mo owacca pi luot mo ma onongo gubibino pi konyo i tic me gedo man, ci openya ka atwero minigi kabuto pi cabit aryo. Wiya opo pi kit ma Jehovah ogoyo laane i kom dato me Jarepat.” (1 Luker 17:12-16) Edit oye me gwoko luot man. Tika en onongo mot mo? En otito ni: “Cabit aryo olokke odoko dwe aryo. I kare meno ma wabedo kacel-li, wadongo lirem macok i kinwa.” Edit bene onongo lurem mapol i kacokke. Kombeddi dong en tye painia dok pol kare en tero jo ma gutiyo kwede i tic me pwony i gange ka nongo ginacama mo. En owaco ni: “Miyo mot weko awinyo maber! Dok lok ada tye ni an bene anongo mot mapol.”—Ibru 13:1, 2.
17. Gin ango ma Luke gin ki dakone guniang iye?
17 Twero bedo ni dong watye ka nyuto cwiny me jolo wele, ento tika watwero timo makato? Me labolle, Luke gin ki dakone gubedo luot ma gimaro jolo wele. Onongo pol kare gimaro lwongo lunyodogi, wadigi, luremgi macok, ki laneno me adwol gin ki dakone i ganggi. Kadi bed kit meno, Luke owaco ni, “Waniang ni watye ka lwongo jo macok kwedwa keken.” Luke gin ki dakone gudongo kerogi me jolo wele nining?
18. Luke gin ki dakone gudongo kerogi me jolo wele nining?
18 Luke kacel ki dakone guniang tyen lok me jolo wele i kare ma gulwodo lok pa Yecu ma waco ni: “Ka wumaro jo ma marowu keken, ci wubinongo iye kit pwoc ango?” (Mat. 5:45-47) Guniang ni omyero gilub lanen pa Jehovah, ma nyuto yot cinge bot jo ducu. Pi meno gutute matek me lwongo omege ki lumege ma onongo peya gulwongo i ganggi con. Luke owaco ni: “Kombeddi wan ducu wanongo yomcwiny ki i namo kacel kwedgi. Dok wan ducu wanongo cuko cwiny kun bene jingowa.”
19. Wanyuto nining ni wan lupwonnye pa Yecu, dok gin ango ma imoko tammi me timone?
19 Watyeko nyamo kit ma bedo ki mar ma a ki i cwinywa twero konyowa me yubo wat, bedo labongo cwiny me apokapoka, ki dong jolo welo. Myero walweny ki cwiny mo keken marac dok wamar omegiwa ki lumegi ki cwinywa ducu. Ka watimo meno, wabibedo ki yomcwiny kun wanyuto ni wan ada watye lupwonnye pa Yecu.—Jon 13:17, 35.
WER 88 Pwonya Wek Ange Yo Meri
^ para. 5 Yecu owaco ni mar aye gin ma nyuto Lukricitayo me ada. Mar pi omegiwa ki lumegiwa tugo cwinywa me yubo wat kwedgi, me tero dano ducu marom labongo apokapoka, ki me jolo wele. Man pe obedo gin ma timone yot kare ducu. Pwony man miyo tam ma tiyo i kom kit me medde ki nyuto mar ma a ki i cwinywa pi utmegiwa.
^ para. 5 Nying mogo i pwony man kiloko woko.
^ para. 57 LOK I KOM CAL: Lamego mo tye ka yelle me yubo wat. I acakkine, tutene pe onyako nyige, ento en pe oilo cinge woko. Pien en omedde ki nyuto mar, tutene lacen onyako nyige oweko gitye ki kuc odoco.
^ para. 59 LOK I KOM CAL: Omego mo mutii winyo ni jo mukene me kacokke dong pe giparo pire.
^ para. 61 LOK I KOM CAL: Lamego mo ma i acakkine onongo lworo gwoko wele oloko tamme, dok alokaloka meno oweko yomcwinye bene omedde.