We always find them voluntarily or involuntarily at the same task of pushing to the front the partie honteuse of our inner world, and looking for the efficient, governing, and decisive principle in that precise quarter where the intellectual self-respect of the race would be the most reluctant to find it (for example, in the vis inertiæ of habit, or in forgetfulness, or in a blind and fortuitous mechanism and association of ideas, or in some factor that is purely passive, reflex, molecular, or fundamentally stupid)-what is the real motive power which always impels these psychologists in precisely this direction?
Nahi badugu eta ez badugu, beti obra berari atxikiak aurkitzen ditugu, hau da, gure barne-munduaren partie honteuse [alderdi lotsagarri] hori lehen mailan jartzen eta garapenerako obratzailea, arauzkoa, erabakigarria dena bilatzen, hain zuzen ere harrotasun intelektualak gutxien aurkitu nahiko lukeen tokian (adibidez, azturaren vis inertiae-n [inertziazko indarra], edo ahanzkortasunean, edota ideien kateakuntza eta mekanika itsu eta halabeharrezko batean, edo erabat pasiboa, automatikoa, erreflexuzko, molekular eta errotik ergela den zerbaitetan)-zer da psikologo horiek beti hain zuzen norabide horretan joatera bultzatzen dituena?