حظّچیلیک مکتبی
حظّچیلیک مکتبی
حظّچیلیک مکتبی «شخصی حظّی» اخلاق لازیملیغی و دَیَرینین منشأی بیلیر و قبول ائلهدیگی اخلاقی حؤکملری اونون اساسیندا ثابیت ائدیر. اخلاقلی بیر ایش گؤرَنین، آپاردیغی حظّین، ذاتی دَیَری وار و آیری سؤزله، سعادت هر شخصین داها چوخ حظّ آپارماسیندان عیبارتدیر.
بو اخلاق مکتبینین تابعلری، حظّین ذاتی دَیَره مالیک اولماسینی اینسانین طبیعی اولاراق حظّ آختارماسی و آغریدان قاچماسی ایله ثبوت ائتگه چالیشیبلار. هر فرد اوچون حظّ و سئوینج طلب اولوناندیر و هئچ کس اؤزو اوچون آغری و ناراحتلیق ایستهمز. بونا گؤره حظّین مطلوبیّت و ذاتی دَیَرینین منشأی، فرد اؤزودور.
نتیجهده اخلاقلی فاعیله حظّلی اولان ایشین، دَیَری وار و اونا آغریسی اولانین، دَیَری یوخدور. هابئله بیر یئره ییغیشامایان و بیر-بیریله ضیدّیتلی اولان ایشلرین هر هانسینین، اونون اوچون داها چوخ حظّی و یا داها آز آغریسی اولسا، او ایشین سئچیلمگه دَیَری وار.
چوخ ساده لؤح باخیشدا، شخصی حظّ، حاضیر حظّده خولاصه اولور. بو باخیشا گؤره، شخص بیر ایشین دَیَرینی بیلمک اوچون، او ایشین ایندی اونون اوچون حظّلی و یا آغریلی اولماغینا باخمالیدیر و بو ایشین گلهجکده اولان حظّ و یا آغریسینین، اونا دَیَر قویماقدا تأثیری یوخدور. آما اینسانین طبیعی اولاراق حظّ دالیسیجان اولماسینی قبول ائتسکده حظّی فقط حاضیر حظّه مخصوص ائتمگیمیز دوغرو دئییل.
حظّ مطلوب اولورسا، اَن چوخ حظّ داها مطلوب اولار، ایستر حاضیر حظّ اولسون و یا گلهجکده اله گلن حظّ اولسون. بلکه داها اوزون و داها شیدّتلی حظّ، بیر آز آغرییا دؤزماقلا اله گله بیلر و بلکه آز و حاضیر حظّلر اوزون آغریلارا سبب اولا بیلر.
اینسان عقل صاحیبی اولدوغو اوچون قارشیدا اولان حظّلر و آغریلارا دوشونه بیلر و داها چوخ حظّلی اولان ایشی سئچه بیلر. میثال اوچون ناخوشلوغو شیدّتلندیرن دادلی یئمکلرین سایی چوخدور. بعضاً ده موختلیف حظّلری الده ائتمک اوچون ضیدّیّت یارانار و اونلاری بیر یئرده الده ائتمک اولماز. میثال اوچون تنبللیکله علم اؤیرنمک حظّلری بیر یئره ییغیشمازلار.
بونا گؤره حظّچیلرین چوخو هر ایشین دَیَرینی موعیّنلشدیرمک اوچون، اوندان حاصیل اولان حظّ و آغرینی، و دَیَرلرین آراسینداکی موقاییسهده، اوندان علاوه، حظّلرین موقاییسهسی و اوستون حظّی موعیّنلشدیرمگی لازیم بیلیبلر. هابلئه اونلار ایشلردن حاصیل اولان حظّ و آغرینی موحاسیبه ائتمک اوچون بیر پارا معیارلار وئریبلر و بو یوللارلا موختلیف ایشلرین دَیَرینی موعیّنلشدیرمهنین مومکون اولماسینی ایدّعا ائدیبلر.
بو معیارلارا اساساً هر فرد، عمللرین ایندی و گلهجکدهکی بوتون حظّ و آغریلارینی نظرده آلماقلا، اوست-اوسته داها چوخ حظّلی اولان ایشی و یا هئچ اولماسا داها آز آغریسی اولان ایشی سئچمهلیدیر و بو ایشین دَیَری داها چوخدور.
حظّچیلرین بعضیسی، حظّین ذاتی دَیَرینه تأکید ائلهسهلر ده، حظّلرین هامیسینی برابر بیلمیرلر، بلکه نفس ساکینلیگی کیمی روحی حظّلری شهوت و جیسمی حظّدن یوخاری بیلیرلر.
حظّچیلر، حظّین طبیعی اولاراق اینسان اوچون دَیَرلی اولدوغونا تأکید ائلهمکله، اونون دَیَرینی طبیعی اولماسینا گؤره ذاتی بیلیرلر.
اونلار، طبیعی دَیَر دئیَنده، اینسان طبیعیتینین طلب ائتدیگی دَیَری نظرده توتورلار. آیری سؤزله، حظّچیلر اینسانین طبیعتینی حظّ آختاران و حظّین هئچ وضعیّتده اینسان اوچون نا مطلوب اولماسینا اینانیرلار. بونا گؤره حظّین طبیعی دَیَره مالیک اولماسینی دئییرلر.
البته عوام اینسانلار دونیا و مادّی مسألهلرله مشغول اولدوقلاری اوچون، حظّدن، جیسمی و مادّی حظّی تلقّی ائدرلر.
azb_Arab azb_Arab azb_Arab azb_Arab azb_Arab azb_Arab azb_Arab azb_Arab azb_Arab azb_Arab azb_Arab azb_Arab azb_Arab azb_Arab