دونیالیق آنادیل گونونه ایلیشکی سی اولان خبرلری اوخوماق اوچون باشقا سایتلار و وئبلاقلاردا گزیردیم؛ چوخ سئویندیریجی ایدی. حتی اؤتن ایل ده، بو گون بو قدر تانینماميشدیر. بئله اولوب کی ایرنا
دا مجبور اولدو تئهران بیلی یوردوندا کی تورک اؤیرنجیلر گؤستریسینین خبری نی یایسین. چوخلو خبر سایتلار و وئبلاقلار بو گونه اشاره ائدیب و اؤز آنالیزلرینی ده یازمیشدیلار؛ البته اونلارین نئجه یاناشماقلارینی بیر یانا قویاراق، بو گونون تانینماغی آذربایجان خالقینین اویانیشینین داها آرتیق گوجله نمه سی ایچون، چوخ ده یرلی اولابیلر.
هر حالدا، اورمولو بیر تورک ژورنالیست، اؤز وئبلاقيندا، بو گونو ده یه رلندیردن سونرا، فارسجا بئله یازمیشدیر:
"... اما موضوعي كه به نظرم بسيار اهميت دارد و بايد به آن توجه كرد شرايط بسيار حساس كنوني كشور در عرصه داخلي و مهمتر از آن عرصه بين المللي است . منكر خواستهاي به حق و قانوني مردم درباره تدريس زبان مادري در مدارس و ... نيستم اما در حال حاضر كه شرايط كشور بسيار پيچيده و خطير است بايد فراتر از مسائل قوميتي ، به ايران بيانديشيم . شكي نيست كه طرح تجزيه ايران به چند منطقه از طريق طرح مسائل قوميتي و ناسيوناليستي افراطي از سوي برخي كشورها دنبال مي شود . موضوعي كه شايد چندين برابر از وقوع جنگ ، تحريم و ... زيانبارتر است . من هم همچون بسياري از مردم به اجراي اصول فراموش شده ۱۵ و ۱۹ قانون اساسي اصرار دارم اما هرگز اجازه نخواهم داد تا وجبي از خاك ايران جدا شود . پيگيري حقوق و مطالبات جزء در فضايي آرام و از طريق روشهاي دموكراتيك امكان پذير نيست . ابتدا بايد براي برقراري دموكراسي در ايران تلاش كرد سپس به طرح خواسته ها و مطالبات اقدام كرد . در يك نظام دموكراسي حقيقي است كه ترك ، كرد ، بلوچ ، عرب و ... ميتوانند در كنار هم به بيان مطالبات قانوني خود بپردازند . من يك ايراني ترك هستم و افتخارم سربلندي ايران . تلاش براي برقراري يك نظام دموكراسي واقعي براي من به مراتب بسيار با اهميت تر از طرح مسائل قوميتي و ... است"
تورکجه سي:
آنجاق داها چوخ اؤنملی اولان و توجه ائتمه لی قونو بو دور کی، اؤلکه نین ایندی کی دورومو، ایچ ده و اوندان داها اؤنملی، اولوسلار آراسی عرصه سینده دیر. خالقین یاسال و حاقلی ایستکلرینی، آنادیلینین اوخوللاردا [و بیلی یوردلار دا] اؤیرتیمینه گؤره، دانماق ایسته مه ییرم. آما ایندی، اؤلکه نین شرایط چوخ قارماشیق و تهلوکه لی دیر و ائتنیک مساییل دن اوجا دوروم دا، ایرانا فیکر ائتمه لی ییک. بیر شک یوخدور کی، بیر سایی اؤلکه لر طرفیندن، ایرانین نئچه کسیمه بؤلونمک طرحی نین دالیسی ، ائتنیک و رادیکال ناسیونالیسم یولویلا، توتولور. بو بیر قونودور کی ساواش، تحریم و ... داها آرتیق ضررلی دیر. من ده چوخلو ایرانلیلار کیمی، آنایاسانین اونودولموش 15 و 19جو اصللرینین اجرا اولماغینا اصراریم واردیر، آنجاق ایرانین بیر قاریش تورپاغیندان آیریلماغا، اصلا اجازه وئرمه یه جه یه م! حاقلار و ایستکلرین دالیسینی توتماق، تکجه بیر آرام و سس سیز فضا دا و دئموکراتیک یوللار ایله اولابیلر. ایلک آددیم دا ایران دا دئموکراسی قورولماق ایچین چالیشمالی ییق و سونرا ایستکلر و موطالیباتی طرح اولونمالی دیرلار. تورک ، کورد، بلوچ، عرب و ... ، بیربیرلرینین یانیندا، بیر گئرچک دئموکراتیک سیستم ده، ائله یه بیلرلر اؤز یاسال ایستکلرینی سؤز ایله دئسینلر. من بیر تورک ایرانلی یم و ایرانین باشی اوجالیغینا گووه نیرم. بیر گئرچک دئموکراتیک سیستئمینین قورولماق یولوندا چالیشماق، من ایچین ائتنیک مسایيلی کیمی سؤزلری دیله گتیرمکدن داها آرتیق اؤنملی دیر.
من ده اؤز باخیشیمی اورا دا بئله یازدیم:
« مؤحترم ژورنالیست کیشی! سـکـسن(80) ایل دیر هر گون دئییرلر مملکتین دورومو حساس دیر، حساس دیر! آنادیلی اوشاقلارا اؤیرتمه یین نه ربطی وار تجزیه طلبی یه؟!! تجزیه طلب او آدام دیر کی قویمور مملکتین یاریسی آنادیلینی اؤیرنسین و حاقلارینی وئرمه مک ایله، اونلاری ایته لیر باشقا اؤلکه لرین قوجاغینا.»
ائله کی او آغانین سؤزلری گؤستریر، ایندی ایسه مود دان چیخمیش و اؤز وار-یوخونو گؤسترمیش "76 خورداد رئفورمیستلیگی" و "پان ایرانيسم میللتچی لی گی" دوشونجه سینده دیر و یازیقلار اولسون کی او تورک دور و هله اؤز دیلداشلارینی یاخشی تانیماییب دیر. من تکجه بو سؤزلری یازان آداملا ایشیم یوخدور و سؤزوم بو فیکیر ده اولان بوتون اینسانلارلا دیر. البته کی تورک اولسالاردا اؤز آنادیللرینه یازیلمیش سؤزلری اوخویابیلمه یه جکلر! بئله آداملار، ايرانين بوتونلوك سؤزلرينين ديله گتيرمك ايله، اؤز حاقلاريني دا اونودورلار. دئييلير آناديلينين اؤيرتيم حاققيني ايسته مك سونوجو اولان ايرانين بؤلونمه يي(!)، تحريم و ساواش دان داها آرتيق ضررلي دير!! تحريم و ساواش سؤزونو آرايا گتيرمك و اوندان قورخوتماق، داها گولونج اولابيلر. حالبوكي آذربايجانليلار ايچين 80 ايلدير تحريم و ياساقلاما دوام تاپير و بو تحريمين ان آيدين شكيللري كولتورل، توپلومسال و اقتصادي قونولار دير. بئله اولوب كي ايرانين اوتوز ميليون تورك نوفوسو اؤز آناديللرينده ساوادلاري يوخدور. هانسي تحريمين سونوجو بوندان داها فاجيعه لي اولابيلر؟
رئفورمیستلرین بویوک بیر یانلیش دوشونجه لری واردیر؛ اونلار دئموکراسی داشینی اؤز دؤشلرینه تاپداییرلار؛ آنجاق بونلار هله ایسه بونو آنلاماییبلار کی "گئرچک دئموکراسی" دا، باشقا یول سئچنلری محکوم ائتمک اولماز. ایران ایسلام جومهوری سینین آنایاساسیندا بعضي اصللر واردير كي ايجرا اولونماييبلار؛ مثلا 44 جو اصل(اقتصادين اؤزلليشديرمه و خصوصي ائتمه يي) كي ايرانين حساس شراييطينه باخماياراق، اؤندر(رهبر) طرفيندن اونون ايجرا اولماغينا هميشه تأكيد اولونور و بير سايي حيزبلر و پارتيلار بونون ايجرا اولونماسينين داليسيجاديرلار و يا 31 نجي اصلينه گؤره دؤولتدن مسكن و ائو ايسته يه نلره دئمك اولماز ، ايندي اؤلكه حساس دوروم دا دير، سيز فئعلا ائشيكده و ياغيش آلتيندا ياتين، دئموكراسي قورولاندان سونرا(50-60 ايل دن سونرا!) گلين گؤرك سيزه، ائو دوزه لده بيلريك مي يا يوخ!!؟ آنا ياسا دا بئله اصللر چوخ دور و هركيمسه حاقلي دير اؤز حاققيني ايسته سين و يا ايسته مه سين؛ آنجاق دئمك اولار مي چون بيز اؤز حاققيميزدان ايندي كي دوروم دا واز گئچيريك باشقالار(اؤزلليكده توركلر!) دا اؤز ايستكلريني هله ليك اونوتمالي ديرلار!؟
ایندی یه قدر، اؤز ایلک حاقلارینی ایسته یه ن هئچ آذربایجانلی رئفورمیست دئمه میشدیر کی ایران اصلاحاتچیلاری فیلان ایشی گؤرمه مه لی دیرلر و فیلان یولدا اولمالی دیر و فیلان ایشی یانلیش دیر، آنجاق بو ظاهیری اصلاحاتچیلار، آغیزلاریندان بؤیوک سؤزلر ایله(اؤرنک ایچین مدنییتلر دانیشیقی، حالبوکی ایران خالقلاری اؤز آنادیللرنده یازیب اوخوماغا قادیر دئییللر)، همیشه بئیینلرینده، اولان فاشیستی دوشونجه لری میز اوستونده اوتورماق دالیسیجا دیرلار.
آنایاسا دا چوخلو اصللر واردیر کی اونلاردا، هر ایشی آزاد بیلمک دن سونرا، استثنا دا قویوبلار؛ آنجاق ایران دا یاشایان خالقلارا خوشبختلیک یئری واردیر کی 15و 19 جو اصللرده هئچ جوره استثنا گؤرموروک. مثلا دئییلمه میش کی: "زبان و خط رسمی و مشترک مردم ایران فارسی است. اسناد و مکاتبات و متون رسمی و کتب درسی باید با این زبان باشد ولی استفاده از زبانهاب محلی و قومی در مطبوعات و رسانه های گروهی و تدریس ادبیات آنها در مدارس، در کنار زبان فارسی آزاد است، مگر اینکه مخل به مباني اسلام و ... باشد!(ايرانين رسمي اورتاق ديل و خطي فارسي دير. رسمي سندلر و يازيشمالار و متنلر و درسليك كيتابلار بو ديله اولمالي ديرلار، آنجاق مطبوعات و قوروپ مئديالار دا يئرلي و ائتنيك ديللريني ايشله تمك و اوخوللاردا اونلارين اؤيرتيمي، فارسجا ديلين يانيندا آزاد دير، البته گرك اسلام مباني سينا و ... ايله، قارشي اولماسينلار)".
البته من بیر شئی دن ده قورخوردوم و دئییردیم کی آنادیلینین اؤیرتیمی دؤولت ایچین گؤره و (وظیفه) ساییلمامیشدیر و هر کیمسه ایسته ییر آنادیلی تدریس اولسون، اؤزو گرک قولونو چیرمالاییب و جیبیندن خرج ائله سین! آنجاق آنایاسانین اوتوزونجو(30) اصلینده بئله یازیلمیشدیر: "دولت موظف است وسایل آموزش و پرورش رایگان را برای همه ملت تا پایان دوره متوسطه فراهم سازد و وسایل تحصیلات عالی را تا سرحد خودکفایی کشور به طور رایگان گسترش دهد(دؤولت گؤره ولي دير، پولسوز اؤيرتيمي نين وساييلي ني، بوتون اولوس اوچون موتوسيطه دؤنمي نين سونونا قدر فراهم ائتسين و يوكسك تحصيلاتين وساييلي ني، اؤلكه نين اؤزگور اولماق ايمكاني قدر پولسوزجا، چوخالتمالي دير. )". البته بیزیم ده توقعوموز چوخ دئییل و ایرانین حساس دورومونا گؤره یوکسک تحصیلات دان واز گئچیریک، آما دؤولت 15 و 30 جو اصللرده یازیلارا گؤره وظیفه سی واردیر ایران دا کی بوتون اوخوللارين فارس اولمایان اؤيرنجيلرينه، آنادیللرینی ده فارس دیلینین یانیندا اؤیرتسین و هئچ استثنا دا یوخدور. ایرانلی اوشاق، ایرانین هر بیر بوجاغیندا دا اولور اولسون، اؤز آنادیلینده یازیب اوخوماغی اؤیرنمک ایچین یاسال حاققی واردیر.
و " من ده چوخلو ایرانلیلار کیمی، آنایاسانین اونودولموش 15 و 19جو اصللرینین اجرا اولماغینا اصراریم واردیر، آنجاق ایرانین بیر قاریش تورپاغیندان آیریلماغا، اصلا اجازه وئرمه یه جه یه م!"، کیمی سؤزلری دئیه ن بیر آدام، بیلر-بیلمز، یوز ده یوز(100%) بؤلوجولوق یولوندا چالیشان بیر آدام دیر، چونکو باشقا وطنداشلارینین حاقلارینی قبول ائتمه ییب و اونلارین یاسال و گئرچک حاقلارینی باتیرماغی تبلیغ ده ائدیر.
بير سؤز قالدي و او 27جي اصلينه گؤره دير: «تشكيل اجتماعات و راهپيمايي ها، بدون حمل سلاح، به شرط آن كه مخل به مباني اسلام نباشد، آزاد است. (ييغينتي و گؤستري قورماق، اسلحه سيز شكيلده و ايسلام مباني سي نين قارشي سيندا اولماماق شرطي ايله، آزاد دير)». ائله كي هامي ميزين اطلاعيميز واردير، ايندي يه دك، آناياسا دا يازيلميش ايلكين اينساني حاقلاري ايسته مك ايچين، آذربايجان شهرلرينده، مدني ييغينتي و گؤستري قورانلار نه اسلحه گتيرميشلر و نه ايسلام علئيهينه شوعار دئميشلر، بلكه ايسلام دا اولان ان گؤزل و ده يه رلي باريش و اينسانلارين برابر اولماق ساولاري ني، بير داها تيكرار ائتميشلر. تكجه اونلارين حاقلاريني اؤده مك ايچين ماراق گؤسترمه ينلر، گئرچك سؤزلري دؤزمه ييب، گولـله و قورشون آتيب، چوماق ووروب، و اونلاري گؤز آلتيندا ساخلاييب قانداللاماق ايسته ميشلر.
azb_Arab azb_Arab azb_Arab pes_Arab azb_Arab azb_Arab azb_Arab azb_Arab azb_Arab azb_Arab azb_Arab prs_Arab azb_Arab azb_Arab azb_Arab