سورگونده گونئی آذربایجان میللی پارلامئنتی یوخسا انجمن غئیبی؟
اورتایا آتیلمیش گونئی آذربایجان پارلامئنتوسونون چیخیش یولو!
2014-اونجو ایلین مارت آیی نین اون بئشینده دانئمارکانین کؤپئنهاک شهرینده بیر سئری انسانلار گؤنئی آذربایجانلیلارین سورگونده موقت پارلامئنتی دئیه بیر اوتوروم کئچیرمیشلر. بو اوتورومدان قوزئی آذربایجان مطبوعاتی یولو ایله "گونئی آذربایجان موقتی مهاجیر پارلامئنتی" دئیه گونئی آذربایجانلیلار آراسینا بیلگی و معلوماتین یول آچاماسی خاریجده کی گونئی آذربایجانلیلار آراسیندا قارشی دورمالارا یول آچمیش[1]. بئله لیکله ضرری قیسیتلاماق و یئنیدن دوزگون گؤتوروشمک اوچون بئلنچی بیر پارلامئنتین قورولمادیغی، آنجاق اونون بیر تکلیف کیمی اورتایا اولدوغونو بیر سیرا بو اوتوروما قاتیلانلار طرفیندن ساوینیلار و دیفاع ائدیلرکن بیر سیراسی بو مسئله-ده عزملی و جزمیلی اولاراق بو قارشی دورمالاری و بو اوتوروم اوزره یاییلمیش الشدیری و تنقیدلری بیله گؤز اؤنونه آلمایاراق "آتام بیزه کؤر دئدی، ائشگینی سور دئدی" دئیه آدی چکیلن تشکیلاتین "مرامنامه و نظامنامه"سینی ده 24.07.2014 تاریخینده یایماغا باشلامیشلار[2].
بو مرامنامه نین گیریشینه باخدیقدا بو سند دؤلتلر قاباغینا قویولاجاق بیر تحفه ساییلماز. بیرلیکده اوخویوروق:
" انگلیس لرین و روسلارین یاردیمی ایله کودتا نتیجه سینده حاکمیتی اله کئچیره ن رضا میرپنجین دیکتاتور حاکمیتی ایلک گونده ن فارس ایرقیچی لیغینا دایانمیشدیر"[3].
اوسته گؤروندوگو کیمی تاریخده دونیا دؤلتلری طرفیندن تانینمیش پهلوی شاهلیغی یئرینه "رضامیرپنج" قلمه آلینارکن "فارس ایستعمارچیلیق سیستیمی" یئرینه "دیکتاتورلوق" مقوله سی اورتایا آتیلار. بئله لیکله دونیا دؤلتلری و یئتگیلیلری طرفیندن سوروشولابیلینر: - هر هانکی بیر دیکتاتور حاکیمیتی آرادان قالدیرماق اوچون او مملکتده کی و اونون ائشیگینده کی موخالیف تشکیلاتلار ایله ایش بیرلیگینه گئتمگه و حاکیمیتی یاماق و رئفروم یولو ایله اصلاح ائتمگه چالیشماق دوزگون مو، یوخسا دیکتاتور حاکیمیتی نین اینحصاریندا اولان و سیزین ده میللتی تمثیل ائدن پارلامئنتی و مجلیسی یوخ سایماق و اونون علئیهینه پارالئل مجلیس یاراتماق؟
دئمک، سؤز قونوسو و موضوع اولان فارس عیرقچیلیغی نین هانکی اساسدا آذربایجان تورکلری اوزره اعمال اولوندوغو دیققتدن یایینمیش، یالنیز آذربایجان میللی مسئله سی کوچومسه مک، تحقیر ائتمک، اقتصادی باخیمدان دالی ساخلاماق و اریتمک بیچیمینده ایفاده اولونموش[4]. بئله لیکله فارس حاکیمیت سیستیمی سیاسی آنلامدا تعریف ائدیلمه میش. گئنه ده اوخویوروق:
" ایسته رکئچمیش رژیم، ایسته رسه ده انقلاب آدی آلتیندا آمریکا وغربلی لر طرفیندن محمد رضانین یئرینه گتیریله ن خمینی رژیمی ده ئوز خلف لری نین سیاستلرینی داها شدتلی و رادیکال شکیلده حیاتا کئچیرمه یه چالیشیب و چالیشیر"[5].
اوسته کی ایفاده لر داخیلی مصرف دئیه آذربایجان تورکلری اوچون بیر سیاسی یاناشما اولدوغونا باخمایاراق غرب دؤلتلری قارشیسینا قویولاجاق، اونلاردا آذربایجان میللی مسئله سینه ماراق اویاندیراجاق بیر پارلامئنت مرامنامه سینه اویقون ایفاده-لر دئیه قلمه آلینابیلمز. بئله بیر ایماج سرگیلندیکدن سونرا اوخویوروق:
" داها میللتیمیزین صبر کاساسی داشمیش، تهراندان اوز چئویرمیش، ئوز گله جه یینی دوشونمه یه باشلامیشدیر. طبیعی اولاراق بئله ایستکلرین سسلندیریلمه سی، رژیمی و بوتون فارس ایرقچیلارینی جین آتینا مین دیرمیشدیر. اونلارین جهدلری بو حرکتی داغیتماق، وطنیمیز آذربایجاندا قبریستان لیق سوکوتونو یاراتماق،ئوز مستملکه چیلیک سیاست لرینی سوردورمکدیر"[6].
بیر اوسته کی بؤلوم و بند-ده گؤروندوگو کیمی فارس حاکیمیتی نی غرب دؤلتلری نین عامیلی دئیه تقدیم ائتدیکدن سونرا "ایستعمار" مقوله سینی اورتایا آتماقلا گونئی آذربایجان میللی مسئله سی اوزره غرب دؤلتلری یانیندا ایلگی و ماراق دوغورماق داها دا چتین گؤرونر. گئنه ده اوخویوروق:
" ئولکه میز گونئی آذربایجاندا چاغداش پارلمانتاریزم اوصولونا دایانان حقوقی دولتینی قورماق، اجتماعی عدالتی یاراتما یولوندا آدیملاییر. بومقدس یولدان داها دونه جک دئییل دیر"[7].
یئری گلمیشکن مرامنامه نین ایچریگی ایله تانیش اولاراق نه اؤلچوده بو مرامنامه نین چاغداش یازیلدیغی اوزره ده بیلگی الده ائتمیش اولاق، اوخویوروق:
" بو پارلامنت ئولکه میز مستقل اولدوقدان سونرا قورولاجاق میللی پارلامنت دن (ائل اوجاغیندان) فرقلی دیر. بورادا تاسفله طبیعی آزاد سئچیم امکانیمیز یوخدور. بو پارلامنت آنجاق او پارلامنتین، مستقل وطنین گله جه یی نین پایاسینی قویماغا، مستقل وطن نین چئشیدلی ساحه لرینده لازیم اولان قانونی تاسلاقلارین ( لایحه لرین ) و پروژه لرین حاضرلانماسی وظیفه سینی عهده سینه گوتورموشدور"[8].
بئله لیکله سوروشولار: -آزاد بیر سئچیگینی (سئچیب و سئچیلمک حاققینی) خاریجده کی اؤز دیلداشلارینا و وطنداشلارینا تانیمایان بیر قوروم نئجه اؤزونو سورگونده-کی میللی پارلامئت دئیه تقدیم ائده بیلر؟ اوسته لیک هانکی گوج ایله اؤزونه مشروعیت وئره رک خیال ائتدیگی گلجکده-کی وطن مستقیللیگی نین اساسلاری اوزره تاسلاق و لایحه حاضیرلایابیلر؟ هانکی اساسدا گله جکده خالق سس وئرمه سینه و خالق حاکیمییتینه احترام قویاجاغینی دونیا بیرلشمیش دؤلتلر تشکیلاتی یانیندا تضمین ائده بیلر؟ بئله بیر چیخماز دورومدا هانکی تاسلاق و لایحه لردن سؤز و صؤحبت اولونا بیلر؟ گئنه ده اوخویوروق:
" بونودا سونوندا قید ائتمک ایستردیک کی، گونئی آذربایجان کئچیجی سورگون پارلامنتی گوجونو میللتیمیزده ن آلماقدا، تکجه اونون قارشی سیندا مسئولیت داشیر و سوروملو دور(جواب ده دیر"[9].
اوسته کی ایفاده لری اوخورکن، سوروشولار: - بو گوج و اختیار هانکی دئموکراتیک اوصول ایله یازیلمیش اساسنامه-دن یولا چیخیلیب دا ایفاده ائدیله رک، دونیا دؤلتلر تشکیلاتی و قوروملاریندان سیاسی کؤمک اومولارکن دونیا دؤلتلر تشکیلاتی قبول ائتمیش اساسنامه لری نین قارشیسیندا نه-دن سوروملولوق دویولماز؟ بئله بیر دویارسیزلیق سرگیلندیکدن سونرا پارلامئنتین وظیفه لر بؤلومونده اوخویوروق:
" گونئی آذربایجان کئچبجی سورگون پارلامنتی گونئی آذربایجانین مستقل لیگینه قده ر خارجده اونون حاقلارینی مدافعه ائده ن، اونون مستقل لیگی، باغلی سیزلیغی، آزادلیغا دایانان حقوق دولتی نین برپاسی اوغروندا مبارزه آپاران، گله جکده اجتماعی، سیاسی و اقتصادی ساحه لرده لازیم اولاجاق تاسلاقلاری (لایحه لری) و پروژه لری حاضرلایان بیر قوروم دور. خارجده بو مقصدلر اوچون مبارزه آپاران هر بیر آذربایجانلی مستقیم و غیرمستقیم شکیلده اونون سئچگیلرینده اشتراک ائده بیله ر"[10].
اوسته گؤروندوگو کیمی بو پارلامئنت آدلاندیردیقلاری تشکیلات یالنیز خاریجده گونئی آذربایجان تمثیلجیسی دئییل، گونئی آذربایجان نین گلجکده مقدراتینی دا اؤز الینه آلاجاق بیر قوروم دئیه اؤزونو ایفاده ائدر. بئله لیکله گونئی آذربایجان توپلومونون قاتیلیمی اولمادان هر هانکی بیر توتالیتئر تشکیلات کیمی بوتون ساحه لر اوزره دوشونجه و فیکیر یئریتمیش اولار. قدیمدن دئمیشلر: چؤرگی وئر چؤرکچی-یه بیرینی ده آرتیق وئر"! آذربایجان واقعیتلریندن ایللردیر اوزاق دوشن بو انسانلار دورومو یئرینده دگرلندیرمدن نئجه آذربایجان توپلومونون اقتصادی مسئله لری اوزره تاسلاق و لایحه حاضیرلایابیلر مسئله سی ده بیر سورقو اولاراق اوسته کی یاناشما ایله اورتایا چیخار. دئمک، بو ایفاده لر گؤز بویاماقدان آرتیق اؤنم و اهمیت ده داشییا بیلمز. گئنه ده اوخویوروق:
" گ.آ.ک.س.پ.ی بللی بیر قورومون، تشکیلاتین مجلیسی یوخ، بلکه گونئی آذربایجانین استقلالیتی نی، اراضی بوتوولوگونو، باغلی سیزلیغینی و آزادلیغینی ایسته ین هربیرآذربایجانلی نین پارلامنتی دیر"[11].
دئمک، بو پارلامئنت آد وئردیکلری قورومدا هر هانکی بیر فئدرالچی شخص و تشکیلاتلار دئییل، یالنیز آذربایجان ایستیقلالیتینه دوشونن شخص و تشکیلاتلار یئر آلابیلر دئیه دوشونولموش. دونیابیرلشمیش دؤلتلر تشکیلاتی نین اساسنامه سینه اساسن هر بیر خالقین اؤز گله جگینی بلیرلمه سی خالق سس وئرمه یولو ایله حیاتا کئچدیگی و بو حق و حقوقدا بو تشکیلات واسیطه سی ایله چئینندیگی اوچون بو تشکیلاتا سورگونده-کی گونئی آذربایجان پارلامئنتی آدی دئییل، یانلیز "گونئی آذربایجان ایستیقلالچیلار جبهه سی" آدی داها اویقون گؤرونرمیش! دئمک، بو تشکیلات دموکراتیک بیچیمده قورولارسا، بوتون آذربایجان ایستیقلالچی تشکیلاتلاری و شخصیتلرینی بیله اؤز ایچینده باریندیرابیلر. گئنه ده اوخویوروق:
"هر بیر دمکراتیک ئولکه پارلامنتی اولدوغو کیمی، سلیقه، دونیاگوروشو، دینی و ایرقی فرق لیکلرینده ن آسیلی اولمایاراق تشکیلات نماینده لری کیمی ویا فردی شکیلده بومجلیسده اشتراک ائدیرلر"[12].
اوسته ایشاره ائتدیکلری "آزاد سئچیم ایمکانی اولمایان" بیر اورتام و شراییطده دئموکراتیک بیر پارلامئنت یاراتماق دا اولماز. دئمک دئموکراتیک اؤلکه پارلامئنتلری ایله بو منظور ائتدیکلری پارلامئنتی مقایسه ائتمک ده دوزگون ساییلماز. عضولیک اوزره اوخویوروق:
" 1- گ.آ.ک.س.پ.نین نظامنامه و مرامنامه سینی ، گونئی آذربایجانین استقلالیتینی، باغلی سیزلیغینی، اراضی بوتوولوگونو، حقوقی آزادلیق لاری قبول ائده ن هربیرتشکیلات و قوروم نماینده لری وشخصیت لر بو مجلیسه عضواولا بیلرلر. 2-عضولوک فردی و کونول لودور. 3- باشقا بیر تشکیلاتین عضولری ده فردی اولاراق اشتراک ائده بیلرلر،بیرشرط له کی پارلامنتین نظامنامه و مرامنامه سینی قبول ائتمیش اولسونلار"[13].
اوسته گؤروندوگو کیمی، منظور ائتدیکلری تشکیلات، پارلامئنت اولمادیغی اوچون باشقا تشکیلات عضولریندن سؤز و صؤحبت اولونار. اوسته لیک فئدرالچی تشکیلاتلارا دا بو قوروما قاتیلماق ایمکانی تانینماز. عضویت قایدالاری اوزره اوخویوروق:
"عضولوک قایدالاری:
1-عضو اولماق ایسته ین شخصلر مجلیسین عضویت کمیته سینه یازیلی مراجعت ائتمه لیدیرلر.
2- مجلیسین اوچده ایکیسی نین راضی لیغی ایله عضولوگه قبول
اولونور. 3-
عضو اولماق
ایسته ین شخصلر آشاغیداکی سندلری گونده رمه لیدیرلر:
آد ، سوی
آد (سیجیللی ده اولدوغو کیمی)، لقب
؛ عنوان (آدرس
)،
تحصیلات،
اختصاص) مهاجرت
سببی).
- ئولکه ده ن چیخیلدیغی تاریخ ( او تاریخده ن سونرا اورا مسافرت ائتمیشدیرمی؟)؛ حاضیردا یاشادیغی ئولکه ده کی ایستاتوسو علاقه کوردیناتلاری ئوزو حاقدا مفصل بیلگی"[14].
اوسته گؤروندوگو کیمی پارلامئنتین نئجه قورولدوغو و نئجه اونون مسئوللاری نین وظیفه لندیگینه داییر دئیینمدن عضویت کمیته سی دئیه "انجمن غئیبی" اورتایا قویولار. بو انجمن سیرلی اولدوغو اوچون نئجه سئچیلدیگی و گلجکده نئجه ایداره اولوناجاغی اوزره ده ایستر خاریجده یاشایان آذربایجان میللی فعاللاری و ایسترسه ده آذربایجان اجتماعیتینه بیلگی وئریلمز. مسئله بئله اولدوقدا آذربایجان فئدرالچیلاری بیر یانا قالسین، بو انجمن نین نئجه آذربایجان ایستیقلاچی تشکیلاتلاری و شخصیتلری نین اعتیمادینی اؤزونه جلب ائتمه سی ده سؤز قونوسو اولاراق سورقو آلتینا آلینار. بئلنچی باغلی و آچیلماز داورانیشلار بیر یانا دورسون عضو اولاجاق شخصلر اوزره اوخویوروق:
" 1- هر جهتلی اولاراق اخلاقی باخیمدان تایید ائدیجی شخص اولمالیدیر. کئچمیشده هر هانسی بیراخلاقی و حقوقی جهتده ن منفی جهتی اولمامالیدیر.
2- آغزی بوتون اولمالیدیر. مجلیسین سیرلارینی قورومالیدیر. باش وئریلر، سیروئریلمز اصولونا رعایت ائتمه لیدیر.عکس تقدیرده مجلیسین عضولوگوندن اوزاقلاشدیریلیر.."[15].
اوسته گؤروندوگو کیمی پارلامئنت قورولمادان "سیرلی انجمن (انجمن غئیبی)" یارانمیش و عضویت قبول ائدرکن ده شرطلرینی سیرالاراق آتالار آراسیندا یایقین اولان مثلی خاطیرلاتمیش اولار[16]، دئییلمیش: "دوه گؤردونی، قیغین گؤرمه دینی". دئمک، بو بیر آچیق پارلامئنت دئییل. آذربایجان مشروطه حرکاتی زامانی تبریزده قورولموش "انجمن غئیبی" کیمی بیر محفل ساییلار. بئله بیر محفلی پارلامئنت آدلاندیرماق دا مودئرن دونیادا دوزگون ساییلماز. بو "انجمن غئیبی"نین محفل اولدوغونا باخمایاراق مختلیف قوللارا دا اساسنامه سینده یئر وئریلمیش، اوخویوروق:
" مجلسده آشاغیداکی کمیته لر یارادیلیر.
- خارجی سیاست و علاقه لر و بین الخالق موناسیبتلر کمیته سی
- انسان حاقلاری کمیته سی
-دولت قوروجولوغو کمیته سی
-قادین و اوشاق کمیته سی
گنجلر کمیته سی
- تحصیل ، اجتماعی سیاست، هومانیتر مسئله لرکمیته سی
- سوسیال رفاه، صحیه و ساغلیق، مدنییت کمیته سی
- اقتصادیات و انرژی کمیته سی
-اردو و ملی تهلوکه سیزلیک کمیته سی"[17].
بو انجمن نین اساسنامه-سیندن آنلاشیلدیغینا گؤره قورولوشو بللی اولمادیغی اوچون بو انجمن ایله ایلگی و علاقه یاراتماق دا او قدر راحات اولمایاجاق گؤرونر. آنلاشیلدیغینا گؤره، انجمن قوروجولاری لازیم گؤردوکلری زامان بعضی مسئله لری ایستر اؤز آرالاریندا و ایسترسه ده بعضی یایین و باسین اورقانلاریندا حاللاندیرابیلر و ترس دورومدا بو انجمن آرتیق سیاسی بیر ماهیت داشییابیلمز گؤرونر.
اورتایا آتیلمیش گونئی آذربایجان پارلامئنتوسونون چیخیش یولو!
کئچمیش یازیدا پارلامئنت قونوسونا دئیینیلدیگی کیمی پالامئنت موضوعسو هر هانکی بیر سیاسی تشکیلات آنلاییشی ایله دگیشیک سالیناجاق بیر موضوع دئییل[18]. پارلامئنت دؤلت قوروجولوغونون اؤنملی قوروملاریندان بیری ساییلار. دئمک، پارلامئنت هر هانکی بیر دیکتاتورلوق حاکیمیتچیلیگی نین مشروعیتی اوچون دوشونولموش "مشروعیت قورومو" دئیه نظره آلینارکن دمکراتیک توپلوملاردا دمکراسی نین گونش دگ پارلایاجاق یئری ساییلار. گونئی آذربایجان تورکلری بوگون دؤلتسیز اولدوقلاری و ایچریده دؤلت و پارلامئنت یارانماسینا ایمکان اولمادیغی اوچون گؤروندوگو کیمی خاریجده-کی گونئی آذربایجان شخص و تشکیلاتلاری آراسیندا "سورگونده گونئی آذربایجان پارلامئنتی" دئیه بیر دئییم اورتایا آتیلمیش. "پارلامئنت" و "میللی شورا" دئییم لرینی بیر چوخلاری هر هانکی بیر تشکیلات آنلاییشی ایله بیله رکدن دگیشیک سالاراق اؤز گؤروشلرینی بئلنچی آدلار آلتیندا ایفاده ائتمک ایله گلدیکلری قناعته اساسن داها دا آرتیق خالق کیتله سینی اؤز یانلارینا آلابیلر دوشونجه سینه قاپیلمیش گؤرونرلر. اوندان یانا دا بئلنچی قوروم و تشکیلاتلارین یارانماسینا آچیق اوتوروم چاغیریشی وئریلمه-دن اساسنامه یازاراق بو اساسنامه-نی تشکیلات آدینا باشقا گؤروشده اولان شخص و تشکیلاتلارا دا سیریماق و تحمیل ائتمک ایسترلر. بئله لیکله عربجه دئییلمیش "خلق الساعه" و آدینا اویقون اولمایان بیر تشکیلات اورتایا چیخار (هرهانکی بیر دؤلت آنلاییشینا سؤیکنمگن، آنجاق دؤلت و میللتلشمه آنلاییشینی داشیماغا چالیشان قوروم).
اوسته گؤروندوگو کیمی هرهانکی بیر آدین اورتایا آتیلماسی و سیاسی بیر محفلین یارادیلماسی دئییل، دؤلت قورماق اوچون دؤولت قوروملاری نین، او جومله-دن میللت مجلیسی نین نئجه دوغرو و دوزگون یارادیلماسی اوزره دوشونمک لازیم. بئله اولدوقدا بوگون گونئی آذربایجان تشکیلاتلاری گنج اولدوقلارینا و دؤولت قورما گوجوندن یوخسول اولماقلارینا باخمایاراق سورگونده پارلامئنت یاراتماق اوچون هر هانکی بیر دونیا گؤروشو و حاکیمیت سیبستیمی (فئدرال، کونفئدرال و ایستیقلالیت) آنلاییشینا تاخیلیب قالمادان آچیق اوتوروم اوچون چاغیریش وئریلمه لیدیر. بو آچیق اوتورومدا موختلیف دوشونجه لی و فیکیرلی شخص و تشکیلاتلار وکیللر سئچیلمه لیدیرلر. هر دوشونجه و فیکیر اوچون وکیللر سئچیلدیکدن سونرا سئچیجیلر ائولرینه دؤندوکلرینه باخمایاراق مسئولیت آلمیش وکیللر بیر هفته یوخسا داها آرتیق زامان ایچریسینده منظور اولموش پارلامئنت اوچون اساسنامه اولوشدورمالی و اونون مختلف بندلری اوزره اؤز آرالاریندا سس وئرمه یولو ایله آنلاشمالیدیرلار. بو ایشی گؤررکن گلجکده اساسنامه-ده بیر داها سس وئرمه یولو ایله اساسنامه نین هرهانکی بندی نین ده دگیشمک یولو آزاد قویولمالی و دگیشه بیلمه سی ده قئید اولونمالیدیر. بو یاناشیم ایستیقلالچیلارا دا گلجگه دوغرو یولو آچمیش اولار. بئله لیکله دوغرو و دوزگون پارلامئنت یوخسا میللی شورا اساسنامه سی اورتاچیخار. تمل و اساس دوغرو و دوزگون قویولدوقدان سونرا دوزگون تمل اساسیندا هر هانکی سیاسی وظیفه نی ده آدی چکیلن قورومون اوستلنمه سی دوزگون ساییلار. پارلامئنتین یارانما و تشکیل اولما قایداسینا باخمایاراق پارلامئنت اولدوقجا هزینه لی بیر قوروم ساییلار. دئمک، بو قورومو یاراتماغا دوشونن تشکیلاتلار و شخصیتلر اونون هزینه سی نین ده قئیدینه قالمالیدیرلار (حالوا حالوا دئمک ایله آغیز دادلی و شیرین اولماز).
گونئی آذربایجان سیاسی تشکیلاتلاری و شخصیتلری بئله بیر اولقونلوغا و یئتکینلیگه وارمامیشسالار یوخسا حاضیرلیقلاری یوخدورسا، اونون باشقا بیر یولو "تمثیلچیلیک" یاراتماق ساییلار. تمثیلچیلیک ده، یارانما باخیمیندان پارلامئنت کیمی آچیق اوتوروم و سس وئرمک یولو ایله وکیللر سئچیله رک اورتاق بیر اساسنامه اوزرینده آنلاشماق ایله یارادیلار. آنجاق تمثیللیگی یاشاتمانین هزینه سی پارلامئنت ایله قارشیلاشدیردیقدا داها آز اولار. باشقا یاندان تمثیلچیلیگین هزینه سی آز اولدوغونا باخمایاراق سورگونده اوستلنمیش "گونئی آذربایجان پارلامئنتی" وظیفه سینی "گونئی آذربایجان تمثیلچیلیگی" ده یئرینه یئتیره بیلر.
قایناق:
[1] Musavat.com-a Kopenhagendən göndərilən və Güney Azərbaycan Müvəqqəti Mühacir Parlamentinin yaradıldığını elan edən bəyanat da daxil olub, YAYIM TARİXİ: 15 Mart 2014, saat 19:51: http://musavat.com/news/son-x%C9%99b%C9%99r/G%C3%BCney-Az%C9%99rbaycan-M%C3%BCv%C9%99qq%C9%99ti-M%C3%BChacir-Parlamenti-yarad%C4%B1ld%C4%B1---SENSAS%C4%B0YA_187059.html?welcome=2
[16] گونئی آذربایجان کئچیجی سورگون پارلامنتی نین مرامنامه و نظامنامه سی، باخ اورادا. عضولیک وظیفه لری.
[18] İşıq Sönməz, Parlament haqqında Işıq Sönməz ilə Birlik-Mediasının apardığı danışıq: http://isiqsonmaz.com/Seite%20340.htm
ایشیق سؤنمز، 18.08.2014
azb_Arab azb_Arab azb_Arab azb_Arab azb_Arab azb_Arab azb_Arab azb_Arab azb_Arab azb_Arab azb_Arab azb_Arab azb_Arab azb_Arab azb_Arab azb_Arab azb_Arab azb_Arab azb_Arab azb_Arab azb_Arab azb_Arab azb_Arab azb_Arab azb_Arab azb_Arab azb_Arab azb_Arab azb_Arab azb_Arab azb_Arab azb_Arab azb_Arab pes_Arab unk pes_Arab prs_Arab azb_Arab azb_Arab azb_Arab azb_Arab azb_Arab azb_Arab azb_Arab pes_Arab azb_Arab pes_Arab azb_Arab azb_Arab pes_Arab azb_Arab pes_Arab pes_Arab azb_Arab azb_Arab azb_Arab azb_Arab azb_Arab azb_Arab azj_Latn azb_Arab azj_Latn azb_Arab