حاجیلئیلک
عبدالرحیم بی حاقوئردییئو
سئچیلمیش اثرلری. 1987
اووچو قاسیمین حئکایتلریندن
قارداشلار، سیزه قوشلارین حیاتیندان چوخ سؤیله میشم. نه ائتمه لی، اووچونون باشقا صؤحبتی اولامی بیلر؟ قوشلارین، حئیواناتین عالمی اووچونون دا عالمیدیر. اونلارین حیاتی بیزیم حیاتیمیزدیر. خالق بیزی قوشلارا، حئیوانلارا دوشمن حساب ائدیر، دئییر:
-اووچو کی بیر قوشو، یا بیر حئیوانی گؤردو، گولله آتمایا بیلمز.
بئله دئییل: من بیر دفعه مئشه ده اوو ائتدیگیم زامان بیر تالایا یوووقلاشدیم. باخدیم بیر قیرقووول خوروزو اؤزونو مردانه چکیب دورموش، یانیندا دیشیسی، اطرافینی جوجه لر بوروموش، اوتلاییر. ایندی اؤزونوز
سؤیله یین، ائله تشخخوسله اؤز عاییله سی ایچینده دورموش قیرقووولا من گولله می آتا بیلرم؟ منیم قولوم قورویار.
قوشلارا یوووق اولانلار اونلارین حیاتی ایله اینسانین حیاتینا تفاووت قویماز. اونلاردا بیر- بیرلرینه دوستلوق،دوشمنلیک، محبت، رقابت، قیسقانجلیق گؤرمک مومکوندور. گؤیرچینلرین ار-آرواد صداقتی اینساندا اولا بیلمز: قفلتن گؤیرچی نین بیرینه گولله دینده، اونون یولداشی نین نه حالا دوشمه سینی هامینیز بیلیرسینیز.
یاینکی بیزیم بو دده- بابا ساغساغانیمیز. ساغساغان کی، بیر زیانکار قوشدور؛ حئیوانین بئلینده بیر بالاجا یارا گؤردو، اونو دیمدیگی ایله آچیب بؤیوک یارایا دؤندریب، حئیوانین اتینی دارتیب یئیه جک.
ساغساغاندا بیر یاخشی خاصیت ده وار. باهارین یاغینلیق،یا قوراقلیق اولاجاغینی ساغساغانلاردان بیلمک اولار. ساغساغانلار یووا تیکن واخت دیقت ائدین، یووانی آغاجین باشیندا تیکرسه، یقین باهار قوراقلیقلا کئچه جکدیر، یوخ، آغاجین قالین یئرینده تیکرسه، بیلین، باهار یاغینلیق اولاجاقدیر.
من سیزه حاجیلئیلک حیاتیندان بیر ناغیل دئییم:
بردنین یاخینلیغیندا قوزانلی دئییلن بیر کند وار. او کندین هر بیر بؤیوک آغاجینا باخسانیز نئچه حاجیلئیلک یوواسی گؤررسینیز.
اون و اون ایکی یاشیم اولدوغو واختلار من اورادا یاشاییردیم. بیزیم حَیَطده اوجا بیر چینار واردی. چینارین باشیندا حاجیلئیلک یووا تیکمیشدی. بیر دفعه آغاجین باشینا دیرماشیب یووانین ایچینه باخدیم، یووادا بیر نئچه دنه یومورتا وار ایدی. من یومورتالارین بیرینی گؤتوروب دوشدوم یئره، سونرا بیر دنه چالاغان
یومورتاسی آپاریب یووایا قویدوم. نئچه واخت کئچدی. بیر گون گؤردوم، آغاجین باشیندا قییامتدیر.
آزیندان اللییه دک حاجیلئیلک جم اولوب یوواداکی چالاغان بالاسینا تاماشا ائدیرلر. بیر آزدان سونرا لئیلکلر دیشی لئیلگین اوستونه تؤکولوب اونون تامام توکونو یولوب اؤزونو ده یووادان گؤتوروب آتدیلار.
لئیلک هرچی ایسته ییردی یوواسینا قاییتسین، ووروب سالیردیلار. ایکی گوندن سونرا ائرکک لئیلک گئدیب اؤزونه تزه بیر یولداش گتیردی. تزه گلن دیشی لئیلک، یوواداکی قوشلارین هامیسینی اؤلدوروب یووادان یئره سالدی و اؤزو یومورتلاماغا باشلادی.
قووولموش لئیلک، اؤزونده هئچ بیر گوناه بیلمیه رک گئجه-گوندوز یوواسی نین اطرافیندا دولانماقدا ایدی.
بیر گون آروادلار قاپیدا تندیر سالیب چؤرک بیشیریردیلر. دول لئیلک یئنه همیشه کی تک اؤز یوواسی نین اطرافیندا دولانیردی. هردن بیر ایسته ییردی یوواسینا گلسین، اری و تزه گلمیش آروادی بونو ووروب قایتاردیلار.
زاواللی حاجیلئیلگین دیلی اولسا ایدی، یقین ارینی و اونون سایر قوهوم اقراباسینی گوناهسیزلیغینا ایناندیراردی، نه ائتسین کی، دیلی یوخ ایدی.
بیردن زاواللی قوش باجاردیقجا اوجایا قالخیب، گؤیون اوزرینده بیر-ایکی دؤوران ووروب گولله تک اؤزونو
چیرپدی تندیره. آروادلار چالیشیب اونو چیخاردینجا حئیوان یانیب تلف اولدو.
بو کئیفیت منیم یادیما دوشدوکجه، اؤزومه حئیرت ائدیب دئییرم: نه اوچون من بو بد عملی توتوب، یازیق قوشون بو فاجیعه سینه سبب اولدوم؟ گوناه اوشاقلیقدادیر، یوخسا من حئیواناتین دوشمنی دئییلم.
ckb_Arab azb_Arab azb_Arab azb_Arab azb_Arab azb_Arab azb_Arab azb_Arab azb_Arab azb_Arab azb_Arab azb_Arab azb_Arab azb_Arab azb_Arab azb_Arab azb_Arab azb_Arab azb_Arab azb_Arab azb_Arab azb_Arab azb_Arab