علیرضا اردبیلی ایران اسلام جمهوریتینین سوقوطو تقدیرینده اؤلکەده دینی زمینده قارشیدورمالارین باش وئرەجەیینی حئساب ائتمیر. اونون فیکرینجه، شریعتچی حاکیمییت آلتیندا یاشاماق ایران اهالیسینی دونیویلشدیریب.
گونئیلی ژورنالیست و سیاسی شرحچی آمئریکانین سسینین رئگیوندا جریان ائدن قانلی مذهب ساواشلارینی آنالیز ائتمکله یاناشی، دؤولتلر و سیاسی حرکاتلاردا دونیویلییین (لاییکلیک) اؤنەمی ایله باغلی سواللاری جاوابلاندیریب.
علیرضا اردبیلی بؤلگەدکی دونیوی-دیکتاتور حاکیمییتلرین ییخیلماسیندان سونرا مذهبی ساواشلارین اورتایا چیخماسینی نورمال بیر حال کیمی دەیەرەلندیریر.
“دیکتاتور حاکیمییتلر بیر قاپاق کیمی توپلومدا مؤوجود اولان پروبلئملرین اوستونو اؤرتور. بو قاپاغین گؤتورولمەسی ایله همین پروبلئملر ده اورتایا چیخیر و بئله حادیثەلره یول آچا بیلیر،“ دئیه علیرضا اردبیلی بؤلگەده باش وئرن مذهبی ساواشلار، ائلەجه ده عراق و شام اسلام دؤولتی کیمی قروپلارین اورتایا چیخیش سببلرینی ایضاح ائدیر.
اونون فیکرینجه، عراقدا سوننی عربلرین حاکیمییت طرفیندن تجرید ائدیلمەسی ده بو حادیثەلرین اورتایا چیخماسیندا اؤنەملی رول اویناییب.
اردبیلی ایران اسلام جمهوریتینین چؤکدویو تقدیرده اؤلکەده حادیثەلرین مذهب مئحورینده ایرەلیلەمەجەیینه ایناندیغینی سؤیلەییر. اونون دئدییینه گؤره، حاکیمییتلرین دینی دەیرلر اوزەرینده سیاست یوروتمەسی توپلومون دونیویلشمەسینه سبب اولا بیلر.
گونئیلی ژورنالیست بو ایستیقامتده تورکیه ایله باغلی بیر آراشدیرمایا ایشاره ائدیب. اونون دئدییینه گؤره، آوروپادا آپاریلمیش بو آراشدیرما ایسلامچی کیمی تانینان آ ک پ حاکیمییتینده تورکیه اهالیسینین داها دا دونیویلشدییینی گؤستریر.
گونئیلی یازار همچینین عراقدا یاشایان عربلر و تورکمنلرین سیاسی قروپلاشمالاردا کوردلرین عکسینه ملی کیملیکلری ایله دئییل، بلکه شیعه و سوننی کیمی مئیداندا اولمالارینین سببلری حاقیندا اؤز دوشونجەلرینی پایلاشیب.
“چونکی صدام حاکیمییتینده شیعه جمعییتلر شیعه اولدوقلاری اوچون باسقییا معروض قالیردیلار، کوردلر ایسه کورد اولدوقلاری اوزوندن،“ دئیه او، ازیلن جمعییتلرده کیملییین ان چوخ تضییق آلتیندا اولان جهتینین اوزه چیخدیغینا دیقت چکیر.
آما سیاسی شرحچی ایرانین گلەجەیینی فرقلی شکیلده آنالیز ائدیر.
“ایراندا خالقلارین ان چوخ دیل حاقلارینا قارشی باسقی تطبیق ائدیلیب. دینی حاکیمییتین اؤلکەده تطبیق ائتدییی سییاستلر خالقی دونیویلشدیریر،“ دئیه او سؤیلەییر.
“سادەجه گونئی آذربایجاندا دئییل، بوتؤو ایران اهالی آراسیندا قئیری-شیعه جمعییتلره قارشی تولئرانتلیق وار،“ دئیه علیرضا اردبیلی ایراندا مذهبی تولئرانتسیزلیغین عومومییتله خالق آراسیندا دئییل، حاکیمییتده مؤوجود اولدوغونو وورغولاییر.
علیرضا قولونجو
بو یازی یوردنت طرفیندن عرب الیفباسینا کوچورولموشدور
موصاحیبه نین سسینی بورادان دینله یه بیلرسینیز:
http://www.amerikaninsesi.org/content/alirza-ardabili/1949010.html
azb_Arab azb_Arab azb_Arab azb_Arab azb_Arab azb_Arab azb_Arab azb_Arab azb_Arab azb_Arab azb_Arab azb_Arab azb_Arab azb_Arab azb_Arab zsm_Latn