حیاتین معناسینی سورغولاماق، اینسانی نرهدهیسه دوغرودان (مستقیماً) وارلیغین آنلامینی سورغولاماغا و تا فلسفهنین باشینا، یعنی فلسفی عقلین صیفر نقطهسینه آپاریر. بو موضوعدا، هارداسا هر شئی، تالئس-ین «هر شئیین ایلک اؤزو (ذاتی) نئدیر؟» سوروسویلا باشلایار و ۲ یوز ایلی گئچن بیر مدتدن سونرا ارسطو-نون دئوآسا آنسیکلوپئدیک اثرینده ان اوست نقطهسینه یئتشیر. هر شئیین اؤزونو (ذاتینی) سورغولایان سورو، هر شئیلرین کؤکنینی آراشدیرار. وارلیغی وار ائدن، وارلیغا بوتونلوک و آنلام قازاندیران ندیر؟ وارلیغی حرکتلی و جانلی یا دا دینامیک قیلان ندیر؟ وارلیغین کؤکنینی آراشدیرماق، قاچینیلماز اولاراق وارلیغین بیر آماجینین، وار اولان هر شئیین یؤنهلدیگی اورتاق بیر نقطهنین اولوب اولمادیغینی آراشدیرماغی دا گرهکدیرَر. بیر بوتون اولاراق وارلیغین و تک تک وار اولانلارین یؤنهلدیگی اورتاق بیر هدف واردیر می؟ وارلیغین گئدیشینی و یؤنونو آراشدیران بو سورو، وارلیغین حالینی و آنلامینی سورغولایار. ندیر وارلیغین آنلامی؟ وارلیغین بیر آنلامی واردیر می؟ بوتون بو سورولار، هیپپولیتوس-ون نقل قول ائتدیگی، تالئس-ین «ائورهنین کؤکنی و نهایی هدفی سودور» بَلیرلهمهسینده گیزلیدیر. او حالدا، وارلیغین کؤکنی، آماجی و آنلامی ندیر؟ اوبیری طرفدن؛ وار اولانلار آراسیندا دوروملارینا، حاللارینا و بیچیملرینه گؤره بیر هیئرارشی واردیر می؟ اگر بیر هیئرارشی وار ایسه –کی ائله گؤرونمکدهدیر، بونو نئجه قاوراماق گرهکر و وارلیغی اولوشدوران بوتون وارلیقلارین آراسیندا اینسانین یئری ندیر؟ اینسانا دیگر وارلیقلار آراسیندا اؤزگونلوک قازاندیران اؤزهللیگی یا دا اؤزهللیکلری نه(لر)دیر؟ جانلی بیر وارلیق اولاراق اینسانین حیاتینین آنلامی واردیر می؟ ندیر یاشامین آنلامی؟ اینسانین حیاتینین آنلامینی سورغولاماق، قاچینیلماز اولاراق خوشبختلیگین نه اولدوغو سوروسونو آراشدیرماغا آپارار. چونکو اینسان، سادهجه بسیط بیر شکیلده یاشاماق ایستهمز؛ اینسان، عینی زاماندا یاخشی یاشاماق و خوشبخت اولماق ایستهیر. ائله ایسه، یاخشی یاشامانین بیر اؤلچوتو واردیر می؛ خوشبختلیک ندیر؟ اگر اینسانین وارلیغینا آنلام قازاندیرماق اوچون، دیگر بیرچوخ جانلیدا اولدوغو کیمی وارلیغینی بیولوژیک بیر وارلیق اولاراق سوردورمهسی تک باشینا یئتمهییرسه؛ ترسینه اگر بونون اوچون عینی حالدا قاچینیلماز اولاراق بیلگهجه و اخلاقلی یاشامین گرهکلری و آنلامی اوزَرینه دوشونمک مجبوریتینده قالییرساق؛ بو دورومدا بیلینجلی یاشاماق و یاشارکن اخلاقلی اولماق نه دئمکدیر؟ بورادا اورتایا آتیلان سورولارا، فلسفهنین بوگون وئرهبیلهجهیی اولاسی جوابلارین نلر اولابیلهجهیی اوزَرینه یوخاریدا اؤنریلن (پیشنهاد ائدیلن) باشلیق آلتیندا یاپیلماق ایستهنن سونوم (ارائه) چرچیوَسینده دوشونولهجکدیر.
azb_Arab