als_Latn uzn_Latn slv_Latn
N kt pik, drejtori i Galeris Kombtare t Arteve, Rubens Shima, nuk bn kompromis. Sapo ka shpallur projektet e 6mujorit t par t vitit, t cilat reduktohen deri n 5. Flitet pr emra si Gazmend Leka, Gjelosh Gjokaj, Ali Oseku, Adem Kastrati dhe fotografi anglez, Martin Parr, i cili do t na sjell n Tiran kujtimet e nj Shqiprie t 20 viteve m par. Peizazhe, portrete, monumente, q ndoshta i kemi harruar. Kur e pyet pr ata 35, apo 45 artist t tjer q kan mbetur jasht przgjedhjes, Shima thot prer, se kjo sht mundsia e GKA-s dhe se nuk n mend t kthej historin mbrapa, ather kur n galeri mund t ekspozonte kushdo. Ai u lshon edhe nj apel artistve q t mos bjn presion mbi Galerin e Arteve, por mbi Ministrin e Turizmit, Kulturs, Rinis dhe Sporteve dhe Bashkin e Tirans, pr t krijuar hapsira t reja ekspozimi. Madje, u krkon t heqin dor nga letrat e drguara qeveris dhe thot se politika nuk duhet t ndrhyj m n punt e galeris.
Bashk me vitin e ri hapet edhe nj sezon i ri artistik.
far do ti ofroj publikut Galeria Kombtare e Arteve, gjat vitit 2011?
Galeria Kombtare e Arteve ka n dispozicion t ekspozitave vetm nj sall dhe me kt kapacitet, nuk mund t kemi m shum se 8-9 projekte serioze, prgjat nj viti. Ne kemi shpallur projektet e 6-mujorit t par. Jan br dy mbledhje t Kshillit Shkencor t Galeris, ku mes 40-50 krkesave drejtuar institucionit ton, jan przgjedhur 5 ekspozita t para. Jan t gjitha personale. Pas mbylljes s Onufrit, do t el sezonin e 2011-s ekspozita personale e nj artisti t rndsishm t skens s artit kombtar, Gjelosh Gjokaj. Nj autor q i takon diaspors, shqiptar i Malit t Zi, me nj karrier dinamike n krkimin e tij artistik. Nj artist shum interesant, jo vetm n skenn e artit shqiptar, por edhe n at t ish-Jugosllavis. N vitet 70-80 u shprngul n Gjermani dhe e ndan jets me Gjermanis dhe Tuzit t Malit t Zi. Kjo sht hera e par q ai vjen n GKA me nj ekspozit personale. Ne kemi vendosur ta quajm Shejzat, pr nder t revists me t njjtin titull, q Ernest Koliqi ka botuar n Rom dhe Gjelosh Gjokaj ka qen dizenjuesi i saj. Duke marr parasysh natyrn e veprave t Gjelosh Gjokajt, bm nj lidhje mes tyre dhe Shejzave. Do t vijoj nj seri ekspozitash t artistve shqiptar, pavarsisht ktej, apo andej kufijve. Do t vijoj nj ekspozit e piktorit Gazmend Leka, m pas nj ekspozit e nj artisti q nuk jeton m, Adem Kastrati, shqiptar i Maqedonis, q e ka zhvilluar krijimtarin e tij mes Shkupit dhe Prishtins. Nj autor naiv, shum interesant pr vizitorin e GKA-s. Do t vijoj m tej ekspozita e nj autori shum t njohur, profesor i Akademis s Arteve, Ali Oseku. Duhet thn q sht e para e ktij autori n GKA. Do t jet nj ekspozit e plot dhe interesi sht pr ta shfaqur me t gjith dinamikn dhe krkimin artistik t ktij autori.
Do t ket vetm artist shqiptar?
N muajin qershor do t vij si nj bashkpunim me Kshillin Britanik ekspozita e nj fotografi, ndr m t njohurit e skens ndrkombtare, Martin Parr, nj autor q rreth viteve 90 ka br nj fotoreportazh n Shqiprin e atyre viteve dhe ishte shum interesante e befasuese t shihje imazhin e vendit ton, t shqiptarve, peizazhin, mnyrn e jetess, qytetet, mnyrn e veshjeve, portretet, ish-monumentet... Dhe t gjitha kto kujtime, q gati jan harruar nga ne, do ti kemi t prezantuara n kt ekspozit, q do t jet nj kujtes pr Shqiprin e viteve 90.
Prse kjo zgjedhje artistsh?
Prve fotografit anglez, Martin Parr, katr piktort shqiptar jan artist, t cilt i takojn pa dyshim eksperimentit modernist t fillimviteve 90, t prcaktuar tashm si artist modern dhe q kan krijuar nj struktur individuale. Vepra e tyre karakterizohet nga nj kmbngulje, brenda nj estetike moderniste. Mendoj se ka ardhur momenti q GKA t shoh me interes dhe kto krkime t vazhdueshme brenda skens artistike dhe ti shfaq t plota. Kta artist mbartin n vetvete edhe historin e zhvillimit t artit shqiptar n kto dy dekada t fundit. Ndaj dhe nuk ka pasur asnj lloj kundrshtie nga ana e Kshillit Artistik t Galeris pr t pranuar kto ekspozita, si pjes e kalendarit.
Keni publikuar vetm nj pjes t kalendarit, do t ket m tej?
Sa i takon pjess s dyt t kalendarit, jemi ende n proces koordinimi, pavarsisht se kshilli e ka miratuar t plot kalendarin e propozuar nga galeria pr vitin 2011. E pam t arsyeshme t publikonim aktivitetet vetm pr 6-mujorin e par, pasi jemi ende n koordinim pr shum aktivitete t tjera. Pas zhvillimeve t fundit politike, disa aktivitete q kishin t bnin me ekspozimin e disa koleksioneve private ose publike t rndsishme t artit ndrkombtar, kryesisht atij europian, kan marr nj pikpyetje. Dhe pr aq koh sa ky proces bashkpunimi dhe sqarimi t prfundoj, ne e pam t udhs ta shtynim publikimin e 6-mujorit t dyt. Ndoshta ndonj nga ato aktivitete q ne kishim pr vite q punonim, mundet q edhe t dshtoj.
Hapsirat ekspozuese jan shum t pakta, projekti i Piramids dshtoi, ju mund t pranoni vetm 8, ndrsa krkesat jan shum t mdha, si do t zgjidhet ky problem?
sht i vrtet fakti q hapsirat n Tiran jan kufizuar dhe salla e ekspozimit t prkohshm n GKA sht e vetmja q plotson standardet e detyrueshme pr ekspozita. N kt mjedis ku operon komuniteti artistik, hapsirat pothuajse nuk ekzistojn. Ishte nj ide q anekset e galeris t zhvendoseshin tek Piramida, projekt q me sa duket nuk do t realizohet. Presioni i artistve mbi GKA-n sht i gabuar. Askush nuk fiton, as artisti dhe aq m tepr GKA, nse ushtrohet presion pr t shpartalluar dyert e ktij institucioni, pr ta kthyer n nj galeri pa porta. E kemi provuar nj her kt gj. Dua tia rikujtoj t gjith artistve q kemi pasur nj galeri t till, ku hapeshin edhe 4 ekspozita n dit dhe ajo ka ndodhi konkludoi me rrnimin e plot t GKA-s, duke e kthyer n nj institucion pa identitet, pa fizionomi, derisa e katandisn n nj institucion qesharak, ku logoja e saj kishte m pak vler se logoja e nj shkrepseje. Nga ajo koh msimet doln jo vetm pr GKA-n, por dhe komunitetin artistik. Kshtu q ka ardhur koha, q nse artistt krkojn hapsira pr t ekspozuar, presioni duhet adresuar n MTKRS dhe n Bashkin e Tirans. Jemi i vetmi kryeqytet i bots, ku nuk ka nj hapsir publike nga bashkia, ku nuk ka nj skulptur parku. Jemi ndoshta nj ndr popullatat m t prapambetura kulturalisht dhe nuk ka asnj lloj platforme, koncepti, tendence, apo iniciative, pr t krijuar nj hapsir t re, por vazhdon presioni pr t shkulur dern e GKA-s pr t hapur ekspozita. Kjo nuk sht zgjidhje, nuk t on askund, ndaj u them artistve tu drejtohen ktyre institucioneve pr t hapur galeri dhe jo t ojn letra lart e posht n qeveri, pr t hapur dyert e GKA-s. Kto jan kushtet e Galeris s Arteve dhe e kam thn e do t vazhdoj ta them, se GKA ka kapacitet vetm pr 8 ekspozita n vit. Shtimi i numrit do t thot fillim i skarcove, ndaj krkoj mirkuptimin e politiks dhe artistve, t mos ndrhyjn n axhendn e GKA-s.
Kto dit sht njoftuar pjesmarrja e Shqipris n Bienalen e Venecias, n faz jan prgatitjet?
Pas mungess s vitit 2009, Shqipria, prmes MTKRS-s ka rikonfirmuar pjesmarrjen e saj n edicionin e 54-t t Bienales s Venecias, ose m sakt dshirn pr pjesmarrje. Gjithka sht n nj faz prgatitore, ku ajo q sht m e rndsishmja dhe q mundson kt iniciativ, sht buxheti. Deri tani nuk kemi ende nj buxhet t prcaktuar pr kt aktivitet, por jemi ende n koh pr ta siguruar at. MTKRS-s i sht propozuar nga GKA emri i Ricardo Caldurs si kurator dhe i Parid Teferiit si komisioner i pavijonit.
Prse pikrisht Caldura si kurator i pavijonit shqiptar?
Ai sht nj personalitet me influenc n qytetin e Venecias, q ka bashkpunuar me bienalen n disa aktivitete kolaterale t saj dhe mendoj se do t jet nj ndihm e madhe pr ngritjen e pavijonit. Nga ana tjetr sht njohs shum i mir i artit bashkkohor shqiptar. Mund t prmendim disa bashkpunime prej vitit 2007: si hapja e nj pjese t Onufrit 2007 (Nuk ka si shtpia) n galerin Conteporanea n Venecia, ekspozitn me foto t Marubit, pr t vijuar me kurimin e Onufrit 2008 dhe disa ekspozita t tjera personale, apo kolektive t artistve shqiptar, hapur n Itali. Pra, kemi prball nj njohs shum t mir t klims artistike shqiptare dhe mendoj se vizita q ai do t bj n Tiran nga data 3-6, do t ndihmoj n krijimin e konceptit t ekspozits, si dhe artistve pjesmarrs. Ndrkoh, GKA ka vetm rolin e konsulencs, pasi ky sht nj organizim shum kompleks, i cili ka disa procedura strikte, t cilat personalisht i kam kaluar n 2007-n dhe kjo eksperienc mund t ndihmoj komisionarin e ri. Roli i dyt sht ai i koordinimit dhe pjesa tjetr e organizimit, nse do t realizohet, i takon Ricardo Caldurs dhe Parid Teferiit.
6-mujori i par
Ekspozita Onufri 2010
8 27 shkurt
Artisti Gjelosh Gjokaj. Ekspozit Vetjake
Mars 2011
Artisti Gazmend Leka. Ekspozit Vetjake.
Prill 2011
Artisti Adem Kastrati. Ekspozit Vetjake
Maj 2011
Artisti Ali Oseku.
Ekspozit Vetjake
Qershor 2011
Artisti Martin Parr. Ekspozit vetjake.
(N bashkpunim me B.Council).
ALMA MILE
als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn ltg_Latn hat_Latn als_Latn als_Latn fao_Latn als_Latn als_Latn als_Latn swe_Latn ita_Latn als_Latn als_Latn als_Latn mos_Latn gla_Latn