als_Latn dik_Latn tur_Latn
“Jemi turrur pa menduar sa duhet e si duhet për turret! Jemi vonuar shumë, pamatshëm shumë në histori. Jemi vonuar në të gjitha fushat e jetës shoqërore e të krijimtarisë shpirtërore. Nuk i kemi përjetuar kur duhet, si duhet dhe sa duhet as Rilindjen e Humanizmin Evropian, as Racionalizmin, as Iluminizmin, as Romantizmin, as Realizmin e as prirjet Moderne. Jemi vonuar të bëjmë shtetin kombëtar dhe jemi vonuar të bëjnë gjuhën e njësuar letrare kombëtare, gjuhën standarde. Jemi vonuar të urbanizohemi dhe jemi vonuar të emancipohemi.
Prej feudalizmit oriental kemi kaluar në komunizmin pa e përjetuar kapitalizmin.“
Pra jemi turrur pa menduar mirë si duhet të turremi dhe pse të turremi. A je turrur Ti që po lexon këtë reagim? Sigurisht jo! As unë jo! A janë turrur 1.4 milion votues? Jo! E pse thotë jemi turrur të gjithë? Për ta shpërndarë fajin te të gjithë dhe për të shëlbuar ata që mendojnë vetëm për karrierën. Sikur t’i sulmonte ata që ka ngritur vet në piedestal, mund të fitojnë në zgjedhje ata që urren akademiku. Kjo mund të jetë arsyeja.
Pse kjo gjendje? Sepse qenkemi vonuar shumë, pamatshëm shumë në histori. E pse qenkemi vonuar ne, ose pse neve na paska ikur autobusi? Sepse nuk paskemi përjetuar disa periudha letrare, filozofike dhe iluminizmin. A kanë përjetuar këtë fqinjët tanë? Jo! A janë në derexhenë tonë? Jo! Pse? Sepse ata nuk kanë akademik që mbështet obskurantizmi!
Pse? Sepse ata luftonin pabarazinë gjinore qysh herët. Sepse një komb i ekuilibruar nuk bëhemi kurrë, derisa kemi pabarazi brenda familjes! Sepse familjet e shëndosha prodhojnë komb të urbanizuar! Po autori i atij fjalimi, a ka vënë në spikamë atë primitivizëm barbar familjar? Jo! Në mijëra faqe, nuk ka trajtuar kurrë si anomali sociale. Ai madje rekomandon të gjitha besimet fetare dhe thotë: „Të gjitha fetë janë të mira!“ Çfarë domethënë kjo? Ai mendim tregon katërçipërisht se Kantin nuk ka lexuar kurrë, ose nuk ka kuptuar kurrë dhe nuk ka mësuar kurrë parimin kryesor, që është themeli moral i koncepteve të një shoqërie të ngritur: Imperativin Kategorik! Mos rekomando kurrë një parim, një lajtfjali, të cilën nuk do të kishe dashur të bëhet ligj për të gjithë! “vepro vetëm sipas atij parimi që në të njëjtën kohë, do ta dëshiroje të bëhet një ligj universal. Ose, “puno në atë mënyrë që parimi i punës tënde të bëhet parim i punës i të gjithë njerëzve. Ose, “ vepro në atë mënyrë që të trajtosh njerëzit si edhe veten, gjithmonë si qëllim, kurrë jo si mjet!”
Ai është ateist, por rekomandon nënshtrimin dogmës, në kundërshtim me Racionalizmin e Descartit dhe Spinozës, në kundërshtim me Empirizmin e John Lockeut, në kundërshtim me Gottfried Wilhelm Leibniz në kundërshtim me Realizmin, në kundërshtim të plotë me Iluminizmin, në kundërshtim të plotë me Pierre Bayle, Voltaire, Rousseau, Danone, David Hume dhe Immanuel Kantin.
Ai nuk akuzon kriminelët, por popullin, jo individët, për vonesat gjersa predikon vonesën! Popujt që nuk turren, mbeten prapa. Njeriut, jo kafshës, nga evolucioni i është imponuar turrja.
Rousseua nuk thoshte të gjitha religjionet janë të mira, por ishte kundër edukatës autoritare, kundër klasave në shoqëri, kundër monarkisë, kundër autoritetit të kishës, kundër bashkëshortësisë, thjesht, kundër çdo riti në epokën e vet sepse nuk ishte në shërbim të kohës, por mendonte për të ardhmen dhe si pasojë, vazhdimisht lëshoheshin fletëarreste nga disa shtete, si dhe nga kisha.
Ai që thotë se popullit është turrur, se është vonuar, është konformist vetëqeverisës, konformist stalinist dhe pastaj konformist i anarkisë. E pastaj nuk lexohet në Perëndim, natyrisht se nuk lexohet, sepse shkrimi tij prej tetë faqeve, ka mundur të shkruhet në një apo dy faqe. Përsëritjet dhe sinonimet e shndërrojnë në fjalim politik, ku plotëson të gjitha kushtet, teknikat, që përkufizojnë psikologët për bisedën, ose mënyrën si flitet nga një tribunë.
Ku qenkemi vonuar akoma? Qenkemi vonuar me gjuhën standarde! A kanë kurdët gjuhë standarde? Jo, nuk kanë! E pse? Arsyen dinë edhe analfabetët! Në Turqi kurdët përdorin alfabetin latin. Në Iran dhe Irak kurdët përdorin një alfabet arab, të cilit i janë shtuar zanoret. Në Bashkim Sovjetik kurdët përdornin alfabetin cirilik. Para pak viteve është ndërtuar një alfabet i njësuar kurd. Dini arsyen pse akademik? Pushtimi, akademik, pushtimi, të cilin nuk e përmend nga dashuria kronike për osmanizmin e Erdoganit! Me këtë të fundit i rekomandon edhe vëllazëri, duke thënë se e dëshiron edhe Perëndimi. Nuk ka kuptuar një fakt: Perëndimi nuk e donë Turqinë, por e shfrytëzon, sepse ka 60 vite që nuk i anulohen vizat. Për interesa të vetat Perëndimi do të pranonte që ne të bëhemi të gjithë turq! Kjo u pa me hapësirën që i lejuan Erdoganit në shtetet shqiptare! Heshtën ashtu në mënyrë kompakte për të mos cenuar interesat e veta, për një grusht popull, i cili nuk din as çfarë i duhet, as si duhet ta arrijë, as nga doli, as për ku është nisur dhe kësaj hutie, këtë turr në mjegullnajë, ka ndihmuar njeriu që mendon se është alfa dhe omega e mendimit shqiptar!
Ai në fakt përmend në kontekst negativ një herë Perandorinë, kur thotë se “Jemi vonuar të urbanizohemi dhe jemi vonuar të emancipohemi. Prej feudalizmit oriental kemi kaluar në komunizmin pa e përjetuar kapitalizmin.“
E lexuat? Jemi vonuar të urbanizohemi dhe jemi vonuar të emancipohemi.
Prej feudalizmit oriental kemi kaluar në komunizmin pa e përjetuar kapitalizmin.“
E kuptuat? Qenkemi vonuar në urbanizim pse paskemi kaluar, si edhe të gjithë fqinjët, që nuk mbetën parak si ne, “prej feudalizmit osman në komunizëm...” Në fakt jo nga feudalizmi osman, por nga ruralizmi, rustikalizmi osman, kaluam në feudalizëm të Zogut. Pas 33 viteve na pushtoi dogma ruse!
Cila është pasoja më e rëndë? Akademiku ka fjalon: “Pasoja më e rëndë, më tragjike e këtyre vonesave në histori është pushtimi i rreth së gjysmës së trojeve etnike shqiptare dhe i gjysmës së popullit shqiptar prej fqinjëve ballkanikë – Serbisë, Greqisë dhe Malit të Zi.”
Por jo pushtimi turk, ai nuk ishte tragjik, ai ishte plot lezet dhe plot vezirë shqiptarë që shërbenin perandorinë gjersa shkollat dhe gjuha e atyre mercenarëve ishte e ndaluar! Për të kuptuar përparimin e popujve, mjafton të shikohet kur është hapur shkolla e parë dhe kur ka nisur arsimimi i grave, domethënë i nënave, domethënë i gjysmës së kombit. Kur kemi gjysmën e popullit të paarsimuar, urbanizimi është i pamundur. Fqinjët tanë kanë përjetuar po ato mungesa si edhe ne, por gjendja e tyre nacionale është shumë më e mirë, më e kristalizuar dhe me vetëdije shumë më të lartë shtetërore...
Nuk do të vazhdoj tutje sepse shkrimi është rekapitullim i qindra artikujve që janë shkruar në kohën kur duhej. Ai vetëm ka bërë një rekapitullim, të cilin në Gjermani nuk do ta kishte botuar as një gazetë me reklama, që shpërndahet falas. Mungon çdo parim shkencor, sociologjik, sociopsikologjik, çdo teknikë e ndërtimit dhe shkrimit që e shndërron në sprovë, ose thjesht në artikull gazetaresk. Artikulli të nervozon me përgjithësime dhe përsiatje komuniste sepse shumica e mendimeve i ngjajnë postulateve staliniste, ku sulmohej armiku i brendshëm për të ngritur panik, por nuk përmendej askush me emër e mbiemër. Ai akuzon popullin, akuzon të gjithë dhe thotë se jemi turrur të gjithë. Shkrimin gjeni te faqja e Rexhep Qosjes me titull Vonesa dhe turret. Ja këtu të renditur turret tona, ku të gjithë jemi turrur, por vetëm akademiku po na grah si kopesë:
Jemi turrur pa menduar sa duhet e si duhet për turret!
jemi turrur të gjithë: jemi turrur t’i kompensojmë ato vonesa
Jemi turrur të futemi në politikë, të kurorëzohemi politikisht i madh e i vogël, axhami e i mplakur jo vetëm me vjet, por edhe me dije, me mend e me përvojë!
…jemi turrur të shquhemi edhe me dëshmi të shkruara, me diploma, me magjistratura e me doktorata.
Jemi turrur të zhvasim e të plaçkisim sa më shumë!
Jemi turrur, shumë jemi turrur, që arsimin, që përkushtimin ndaj arsimit, ta dëshmojmë jo me…
Jemi turrur të pasurohemi, të pasurohemi sa më shpejt dhe sa më lehtë.
Jemi turrur të pasurohemi duke zhvatur, duke plaçkitur, duke u korrupsionuar, duke vjedhur, duke shfrytëzuar, duke shkelur, duke sakatuar, kur e kur dhe duke vrarë, duke gënjyer dhe duke mashtruar!
Jemi turrur të akuzojmë të madh e të vogël!
Jemi turrur të tërhiqemi për hunde!
Jemi turrur të rrënojmë vlerat!
Jemi turrur të masakrojmë historinë!
Jemi turrur të bëjmë prijës, madje të bëjmë prijës edhe nga ata që s’kanë treguar dhe s’tregojnë as mendje as karakter.
Jemi turrur të bëjmë fushatë zgjedhore duke folur siç s’duhet dhe duke gënjyer siç s’merret me
Jemi turrur që qeverisjen ta bëjnë sundim sulltanor!
Jemi turrur të bëjmë çka s’duhet të jenë as Kuvendi as shteti!
Jemi turrur të shpërfillim përbashkësinë tonë!
Për gjithë ato turre që akademiku jonë i zbulon tani, janë shkruar mijëra faqe, sprova, kritika, në kohën kur shfaqeshin, tani ai na del vetëm si përsëritës i ideve tashmë të përtypura dhe të njohura nga çdo njeri. E liga luftohet qysh në lindje, dëmi do t’ ishte më i vogël, por jo pasi ta kesh ndihmuar ngjitjen e saj në pushtet dhe tani të bësh rekapitullimin e aberracioneve sociale me një fjalim fund e krye politik.
Po pse jemi në një gjendje tragjike morale? Përveç pushtimeve mund të jetë edhe hapësira e vogël gjeografike, ku është ushtruar një ndikim eksperimental social nga Roma, Bizanti, Serbia, Osmanët, Kanuni, katolicizmi, ortodoksizmi, islami, bektashizmi, stalinizmi, modernia, tani edhe vahabizmi, për të cilin foli edhe zonja Merkel!
Këtë sulm shpirtëror nuk ka përjetuar asnjë popull në Europë dhe për të dalë nga ky kaos, nevojiten parimet të reja morale dhe leximi iluministëve, sepse me përforcimin e bindjeve fetar, rekomandohet kufizimi i lirisë për të menduar dhe diskriminimi në baza gjinore. Kur e pëson nëna, e pëson edhe kombi! Asnjë libër fetar nuk ka urdhëruar arsimimin. Asnjë libër fetar nuk këshillon jetën e mirë këtu, por vetëm pas vdekjes. Asnjë libër fetar nuk ndalon shitjen dhe posedimin e skllevërve, e as varfërinë, por urdhëron për festa fetare të varfëritë t’i hidhen ca kokorra grurë për ta fituar paqen i pasuri!
als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn