als_Latn dik_Latn sag_Latn
Zgjedhjet e parakohshme parlamentare në Republikën e Kosovës: një luftë midis dy modeleve për shoqërinë, zhvillimin ekonomik dhe kombin
- June 05, 2017 12:28
- Opinion
Arben Fetai Kryetar i Qendrës në Belgjikë dhe anëtar i Këshillit të Përgjithshëm të Lëvizjes VETËVENDOSJE!
Zgjedhjet e parakohshme parlamentare në Republikën e Kosovës: një luftë midis dy modeleve për shoqërinë, zhvillimin ekonomik dhe kombin.
Një javë para zgjedhjeve të 11 qershorit në Republikën e Kosovës, koalicioni LDK-AKR-të tjerët u kujtua të publikojë një skicë programi, të pagëzuar “Kontrata me Kosovën”. Dorën në zemër, edhe pse vonë, këta për dallim nga koalicioni i Prontos, PDK-AAK-Nisma, së paku morën mundin t’i paraqesin qytetarit një ofertë të shkruar. Në kontrast me këto dy koalicione, Lëvizja VETËVENDOSJE! kishte publikuar që në fillim të fushatës 40 Prioritet e Republikës, bazuar në Alternativën qeverisëse (2013) mbi shtetin e së drejtës, shtetin zhvillimor dhe shtetin social.
Kur e shfleton programin e LDK-AKR-të tjerët, ajo që bie menjëherë në sy është neo-liberalizmi dhe konservatizmi makro-ekonomik, në një kohë kur organizata ndërkombëtare si FMN, BE dhe OECD kanë ardhur në përfundim se modeli neo-liberal ka dështuar dhe bëjnë thirrje për një rol më të madh të shtetit përmes politikave rishpërndarëse të pasurisë. Sipas këtyre organizatave, të cilat me dekada janë shquar si ithtarët më të mëdhaja të rendit neo-liberal botëror, ideologjia e rritjes ekonomike si panace ka dështuar sepse ka rezultuar në pabarazi të theksuara midis njerëzve dhe midis shteteve, shumica prej të cilëve janë shndërruar në humbës të globalizimit, si dhe në ngecjen e vet rritjes ekonomike në të cilën kjo ideologjia është e bazuar.
LDK-AKR-të tjerëve ora ideologjike si duket u ka ngecur tek vitet ‘90 kur gjysma e botës dilte nga komunizmi dhe fillonte të sprovohej me ekonominë e tregut të lirë. Kështu, kontrata e tyre “me Kosovën” tingëllon më tepër si një kontratë “mbi Kosovën”, privatizimin e saj dhe përjashtimin e mëtutjeshëm të pjesëva më të brishta të popullsisë, në shtetin më të varfër dhe humbësin më të madh të globalizimit në Evropë.
Duke përjashtuar këtu koalicionin e Prontos i cili po garon pa program dhe vetëm për pushtetin si një tentativë e dëshpëruar për të siguruar mbijetesën politike para fshesës së madhe të Gjykatës Speciale, është më se e qartë se në zgjedhjet e 11 qershorit nuk po garojnë thjeshtë dy blloqe politike. Në këto zgjedhje po garojnë dy modele për shoqërinë, zhvillimin ekonomik dhe kombin: modeli i Lëvizjes VETËVENDOSJE! i bazuar në barazi, drejtësi dhe sovranitet, dhe modeli i LDK-AKR-të tjerëve i bazuar në neo-liberalizëm, drejtësi selektive dhe nënshtrim karshi interesave të të fuqishmëve.
Në fushën sociale, Lëvizja VETËVENDOSJE! propozon një paketë masash për të zvogëluar varfërinë dhe pabarazinë ne rritje në Kosovë, përfshirë hapjen e 160 çerdheve të reja, shtesa 10 euro për secilin fëmijë, ushqim falas për fëmijët në shkollë fillore, arsim të lartë publik pa pagesë, ndërtimin e 4000 banesave sociale, ndalimin e punës mbi pesë ditë në javë dhe zbatimin e të drejtave të punëtorëve në përgjithësi. LDK, përveç një propozimi në lidhje me pushimin e lindjes i cili duket më tepër si një manifestim i konceptimit konservativ të rolit të grave në shoqëri, nuk ofron pothuajse asnjë masë konkretë për adresimin e pabarazisë dhe pozicionohet qartë për shpërbërjen e shtetit social.
Në lidhje me shtetin ligjor, Lëvizja VETËVENDOSJE! angazhohet për ligjin për vetingun e prokurorëve dhe gjyqtarëve, për hetim parlamentar të SHIK-ut dhe për krijimin e një njësie të veçantë të hetimit dhe zbardhjes së të gjitha vrasjeve të pazbuluara të pasluftës. Për LDK-në, SHIK-u edhe vrasjet e aktivistëve politikë, përfshirë aktivistët e tyre të vrarë pas vitit 1999, nuk gjejnë vend fare në programin e tyre politik.
Sa i përket sovranitetit dhe integritetit territorial, Lëvizja VETËVENDOSJE! angazhohet për rinegocimin e demarkacionit me Malin e Zi, për bashkimin e Mitrovicës, për anulimin e Zajednicës dhe për vlerësimin e tërësishëm të dialogut me Serbinë. Programi i LDK-së as që përmend fqinjët veriorë, lëre më rishikimin e marrëveshjeve të dëmshme për shtetësinë e Kosovës apo edhe Mitrovicën.
Për fund, ndërsa Lëvizja VETËVENDOSJE! angazhohet për krijimin e tregut të përbashkët Kosovë-Shqipëri, ndërtimin e institucioneve.
als_Latn eng_Latn pap_Latn als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn