als_Latn lit_Latn mlt_Latn
Ėndrra qė pa Vojsava, bashkėshortja e Gjon Kastriotit, qė paralajmėronte lindjen e Skėnderbeut
Tė gjithė njerėzit e zgjedhur e paralajmėrojnė ardhjen e tyre nė jetė. Ėshtė gjuha e ėndrrave dhe gjyha e yjeve qė vjen si njė mesazh, vjen si njė lajm hyjnor, vjen si njė parathėenie ogurmirė. Asgjw e rastwsishme nuk ndodh. Gjithēka wshtw e parathwnw. Gojwdhwnw, legjendw apo trill i shkrimtarit, skalitja e kwtij lajmi tw mirw, sendwrgjimi i kwsaj paraardhje hyjnore tw magjeps edhe sot pas 611 vjetwsh qyshkur u lind dalzotwsi i Arbrit.
Edhe e lindja e Heroit tonė Kombėtar, Gjergj Kastroti-Skėnderbeu erdhi pėrmes njė ėndrre paralajmėruese, njė ėndrre e cila u skalit me yjet e natws sw ngjarjes galaktike.
Ajo qė unė e mora si njė shfaqje mrekullie dhe qė u profetizua prej shumė vetave pėr lavdinė e kėtij njeriu, ishte lajmi i lindjes sė Gjergj Kastrioti-Skėnderbeu. Thonė se kur e ėma, Vojsava, mbeti shtatzėnė me tė, pa nė ėndėrr se lindi njė dragua aq i madh, saqė mbulonte gati gjithė Epirin, kokėn e shtrinte ndėrmjet kufijve tė Turqisė, tė cilėt i pėrpinte me gurmazin e vet tė gjakosur, ndėrsa bishtin e mbante nė det, ndėrmjet kufijve tė krishterė dhe sidomos tė shtetit venedikas. Gjon Kastrioti, me tiu rrėfyer ėndrra, e qetėsoi me gėzim tė madh tė shoqen, dhe e profetizoi se prej saj do tė lindte njė burrė i pėrmendur nė luftė e nė vepra, i cili do tė ishte armiku mė i rreptė i turqve dhe kapedani i tyre mė fatbardhė, mbrojtės i fesė sė krishtėrimit dhe nderiues i pėrhershėm i pushtetit venedikas. shkruan Marin Barletti Historia e Skėnderbeut.
Ky atė plot kujdes as vetė su gėnjye, as tė tjerėt si gaboi, pėrkundrazi besimi nė profecinė e tij u bė edhe mė i madh kur lindi djalė-vijon Barletti. Sepse njė shenjė tjetėr krenarie luftarake, shumė mė e bukur dhe mė e ndritur, u pa nė krahun e djathtė tė fėmijės, njė shpatė e shkruar me njė mėnyrė, qė dukej si tė ishte bėrė me dorė.
O Bujari e shėnuar e natyrės! Edhe kur lindin foshnjat na jep mėsime dhe mu nė trup tė tyre skalit shenja, qė pastaj, patjetėr duhet tė japin pasojat e veta!
Gjergj Kastrioti ishte djali mė i vogėl i Gjon Kastriotit dhe i princeshės Vojsava, fėmija i fundit midis 4 djemve dhe 5 vajzave. Mendohet se lindi mė 6 maj 1405 nė Diber. U mor peng si nizamė pas thyerjes sė tė atit nga Sulltan Murati mė 1421 dhe u dėrgua nė oborrin e Sulltanit nė Adrianopojė. Atje, zgjuarsia dhe shkathtėsia e ēuan Gjergjin nė shkollėn e sulltanit (iēogllanėve) qė pėrgatiste komandantė e nėpunės.
Natyra i kishte dhėnė dhunti mendore e fizike. Atje mori emrin Iskėnder (Aleksandėr). Pas mbarimit tė shkollės, Gjergj Kastrioti (Skėnderi) kreu detyra ushtarake nė Ballkan e nė Azinė e Vogėl, duke u dalluar pėr trimėri dhe pėr kėtė arsye iu dha titulli bej qė do tė thotė princ ose fisnik pra Skėnderbeg do tė thotė Aleksandri princ ose fisnik. Ai nuk e harroi vendin e tij tė dashur dhe priste me padurim rastin tė kthehej nė tokėn qė e lindi. Me vdekjen e tė atit, ai shpresonte ti zinte vendin, por nė fakt sulltani e emėroi sanxhakbej jashtė tokave shqiptare. Skėnderbeu nuk hoqi dorė nga ideja pėr tu kthyer nė Shqipėri nė fronin e tė atit, deri nė vitin 1443 kur ai u nis kundėr Janosh Huniadit nėn komandėn e bejlerbeut tė Rumelisė.
Mė 3 nėntor 1443 nė afėrsi tė Nishit, u ndeshėn dy ushtritė. Ushtria osmane u shpartallua dhe u tėrhoq nė panik. Skėnderbeu filloi tė zbatonte planin e kryengritjes, sė bashku me 300 kalorės shqiptarė e me tė nipin Hamza Kastrioti, u kthye nė Dibėr, ku populli e priti si ēlirimtar. Mori masa pėr pėrforcimin e rrugėve nga mund tė vinin osmanėt, dhe prej andej iu drejtua Krujės. Me njė ferman tė rremė shtiu nė dorė qytetin e garnizonin dhe kėshtu mė 28 nėntor 1443 u shpall rimėkėmbja e principatės sė Kastriotėve. Mbi kėshtjellėn e Krujės u ngrit flamuri me shkabėn e zezė dykrenare i Kastriotėve.
Kryengritja u pėrhap shpejt nė viset e tjera dhe feudalėt e tjerė u ngritėn gjithashtu. Gjatė dhjetorit, Shqipėria e Mesme dhe e Veriut u spastruan nga forcat osmane, u ēliruan njėra pas tjetrės kėshtjellat e kėsaj zone. Skėnderbeu ishte organizatori i Kuvendit tė Arbėrit, nė tė cilin u zgjodh si prijės i Lidhjes Shqiptare tė Lezhės. Ai u martua me tė bijėn e Gjergj Arianitit me Donika Arianitin pėr tė forcuar lidhjet e tij me principatat e tjera.
Nė janar tė vitit 1468 Skėnderbeu u sėmur gjatė zhvillimit tė njė Kuvendi tė thirrur nga ai, nė tė cilin ishin tė ftuar tė gjithė princat shqiptarė. Vdiq me 17 Janar 1468 nė Lezhė. I mbuluar me lavdi, ai u varros nė Lezhė. Shqiptarėt humbėn prijėsin e lavdishėm qė i udhėhoqi pėr 25 vjet rresht. E shoqja me tė birin emigruan, sikurse edhe njė pjesė e parisė shqiptare, pėr nė Itali. Rreth pėrkrenares ekziston ideja se e ka mbajtur pėr nder tė Pirros sė Epirit, pasi edhe ai ka mbajtur po tė njėjtėn pėrkrenare.
Albert Vataj
als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn crh_Latn