als_Latn dik_Latn sag_Latn
Siç mund ta dini tashmë, truri nuk funksionon i vetëm – ai është një komponent thelbësor i sistemit nervor qendror, së bashku me nervat periferike dhe palcën kurrizore, të cilat luajnë një rol të rëndësishëm në përpunimin, grumbullimin dhe ruajtjen e informacionit.
Përveç kësaj, i takon sërish trurit, për të rregulluar të gjitha aspektet e ndërgjegjshme dhe të pandërgjegjshme të jetës sonë, dhe ne kemi pak ose aspak kontroll mbi mendjen tonë të ndërgjegjshme dhe të pandërgjegjshme. Ja disa nga gjërat që janë të kontrolluara tërësisht nga truri juaj, dhe mbi të cilat ju keni pak, ose aspak kontroll:
1. Uria dhe etja
Ne kemi nevojë për ushqim dhe ujë për të mbijetuar, dhe kjo nuk është aspak befasi – Këto dy impulse themelore janë ato më të rëndësishmet, të kontrolluara nga truri juaj, së bashku me frymëmarrjen. Edhe pse është e vërtetë që varet tërësisht nga ju, për të vendosur se çfarë ushqimesh do të hani për drekë dhe në çfarë sasie, ju nuk mund të parandaloni trupin tuaj që të ndihet i uritur – trupi juaj ka nevojë për një seri ushqyesish për të mbijetuar, për të mbajtur organet tuaja funksionale dhe rrahjet e zemrës, dhe ai do të sigurohet gjithmonë që të “informoheni”, se kur po ju mbaron “karburanti”. Edhe një herë, çdo gjë varet nga një seri neuronesh të pranishme në hipotalamin, gjë e cila bën që ne të ndjehemi të dehidratuar, apo të uritur.
2. Truri juaj shkakton OCD-në si dhe mendimet dhe veprimet e përsëritura shqetësuese
OCD është një gjendje jo e diagnostikuar sa duhet këto kohë. Edhe pse prek miliona njerëz në mbarë botën. OCD ndodh kur truri juaj merr kontrollin dhe fillon nxitjen e një serie mendimesh dhe veprimesh të përsëritura shqetësuese: Edhe pse ju mund të përpiqeni për t’i kontrolluar ato në kohë (sidomos kur ndërhyjnë me aktivitetet tuaja të përditshme), në fund të fundit ju kurrë nuk do të keni atë qetësinë e mendjes që dëshironi, nëse nuk e kontrolloni tri herë derën para se të largoheni nga shtëpia, apo nëse të gjitha pirunjtë, lugët dhe thikat nuk janë në rend të përsosur. Gjithashtu kjo mund të gjejë zbatim kur duhet të fikni sobën apo lani duart – OCD është një gjendje shumë e ndërlikuar dhe komplekse, një që vihet në lëvizje nga truri juaj, e cila shpesh kërkon trajtim profesional dhe afatgjatë.
Megjithatë, ka një shpjegim shkencor aktuale pas formimit të këtyre shprehive të reja, stresuese dhe shpesh shkatërruese – ato ndodhin kur një grup i caktuar neuronesh aktivizohen në tru. Studimet e kryera mbi kaviet laboratorike dhe minjtë kanë treguar se duke penguar funksionimin e këtij grupi të veçantë, ju mund të eliminoni plotësisht këto mendime dhe zakone të përsëritura, nga jeta juaj.
3. Dhimbja
Eshtë një gjendje tejet e rrallë që pengon disa njerëz të ndiejnë dhimbje – ata thjesht nuk ndjejnë asgjë, nëse lëndohen. Megjithatë, pjesa më e madhe e njerëzve janë në gjendje të ndjejnë dhimbje, edhe pse kjo ndodh në shkallë të ndryshme – çdo gjë ndodh në tru, i cili mbledh informacionin që i dërgohet nga receptorët e dhimbjes.
4. Truri juaj kontrollon sëmundjet mendore dhe depresionin
Ka disa çrregullime të trurit mbi të cilët, për fat të keq ne nuk kemi kontroll, të tilla si Alzheimer, Sëmundja e Parkinsonit ose depresioni, dhe ky i fundit në fakt është bërë gjithnjë e më i zakonshëm jatë dy dekadave të fundit, transmeton bota.al. Edhe sot, nuk ka shërim për sëmundjen e Alzheimerit – edhe pse ka mënyra për të ngadalësuar përparimin e sëmundjes, nuk ka trajtim për të kuruar plotësisht atë dhe ndryshuar efektet e saj shkatërruese. I njëjti parim vlen për dementian, e cila shkaktohet nga një seri ndryshimesh në tru, që askush nuk mund t’i parashikojë ose kontrollojë.
Skanimet e trurit kanë zbuluar se njerëzit me dementia përjetojnë një aktivitet të reduktuar dramatikisht, apo edhe humbjen graduale të indeve të trurit, dhe kjo ndodh ndërsa i sëmuri është ende gjallë. Edhe pse kjo tkurrje e trurit mund të përgjithësohet dhe të ndikojë në të gjithë trurin, ose ajo mund të kufizohet vetëm në një ose më shumë pjesë, ne nuk kemi kontroll mbi të dhe dëmi ka prirje të përhapet me ritëm shumë të shpejtë.
Kur është fjala për Alzheimerin, e cila është një nga çrregullimet më shkatërruese të trurit në shekullin 21, dëmi priret të ndodhë në hipokampus dhe strukturat fqinje – kjo është pikërisht arsyeja pse njerëzit që vuajnë nga Alzheimeri e kanë të sjellin retrieving kujtime apo edhe të ruajnë informacionit të ri. Megjithatë, ka disa lloje të ndryshme të Alzheimerit, dhe ai mund të ndikojë në kujtimet e dikujt, në mënyra të ndryshme: nuk është e pazakontë për disa njerëz që të sjellin në mend kujtime të rëndësishme të fëmijërisë, por në të njëjtën kohë të harrojnë emrin e një miku të ngushtë apo edhe të një anëtari të familjes.
5. Truri juaj kontrollon intuitën dhe prirjet tuaja natyrore
Edhe pse ne priremi ta quajmë “ndjenja e brendshme”, e vërteta është se e gjitha ndodh në tru, i cili është jashtëzakonisht kompleks dhe inteligjent. Edhe pse intuitës mund të duket se i mungojnë faktet në fillim, e vërteta është që truri juaj në mënyrë të pandërgjegjshme përpunon të gjitha shenjat dhe faktet dhe pastaj ju dërgon sinjale, në formën e “intuitës”. Ajo që është me të vërtetë e mahnitshme në lidhje me intuitën e njeriut, është se ndonëse rrallëherë shpjegojmë atë që ndiejmë dhe pse ndihemi në këtë mënyrë, në shumicën e rasteve rezulton që kjo ndjenjë e jona, të jetë e drejtë.
Si konkluzion, këto janë vetëm pesë prej dhjetëra apo qindra mendimeve dhe proceseve që kontrollohen tërësisht nga mendja juaj, procese mbi të cilët ju keni shumë pak kontroll. Sa më shumë që dini për mekanizmin e veprimit të trurit tuaj, aq më e lehtë do të jetë për ju, që të pranoni faktin se nuk do të mundeni asnjëherë të keni kontroll total mbi të gjithë aspektet e jetës suaj!
als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn