als_Latn lit_Latn uzn_Latn
Manipulimi i Pėrvojave Shpirtėrore: Hipnoza joetike nė Kultet shkatėrrimtare.
Manipulimi i Pėrvojave Shpirtėrore: Hipnoza joetike nė Kultet shkatėrrimtare.
Procesi i kulteve dhe terapia e indoktrinimit nė masė mund tė pėrfshijė pėrsėritjen e induksioneve nė stade tė ndėrgjegjes tė ngjashme me hipnozėn. (Mjedisi) kontrolli mjedisor, manipulimi social, izolimi dhe pėrdorimi i teknikave tė pėrshkruara pėr ndryshimin e vetėdijes (p.sh pėrsėritja / ose kėndimi i vazhdueshėm, meditimi, apo lutjet) janė disa nga metodat e pėrdorura nga kultet pėr tė prodhuar kėto faza tė ndryshuara tė vetėdijes. Studimet e fundit tregojnė se kujtimet, emocionet madje dhe pėrvojat shpirtėrore mund tė manipulohen gjatė kohės sė hipnozės. Mungesa e informimit, pėlqimit, shqetėsimit pėr nevojat e individit dhe dėshirat e tij, e bėn pėrdorimin e kėtyre teknikave tė hipnozės joetik. Duke iu nėnshtruar sugjestioneve tė pėrsėritura dhe tė zgjatura, hipnoza mund tė dėmtojė aftėsinė e tė konvertuarit pėr tė marrė vendime dhe pėr tė vlerėsuar informacionin e ri; pėr mė tepėr, vetėdija e ndryshuar, e kthyer mund tė "bllokohet", dhe tė bėhet njė model i kushtėzuar pėrgjigjeje i personalitetit. Si rezultat mund tė shfaqen episode periodike tė pėrvojave tė padėshiruara tė gjėndjes hipnotike ("lundruese") qė ndodhin pėr muaj apo edhe vite pas daljes sė njė anėtari prej grupit tė tij / saj.
Rritja e diskutueshme e feve tė reja dhe terapia masive (ndryshe e referuar si "kult") ka gjeneruar sasi tė konsiderueshme shqetėsimesh dhe debatesh. Kėto grupe ngrenė disa pyetje tė rėndėsishme praktike dhe etike pėr hipnotistėt profesionistė dhe psikologėt. Kultet kanė prodhuar sjellje tė pazakonta dhe ndryshime drastike tė personalitetit tek njerėz tė vendosur, inteligjente, tė arsimuar dhe zakonisht tė pasur tė tė konvertuarve. Antarėt tipik janė tė paditur, me vullnet tė dobėt ose tė shqetėsuar emocionalisht (Clark, Langone, Schecter & Daly, 1981) kjo dukuri e ndryshimit tė papritur tė personalitetit nėn presion, e emėrtuar si "thyerje" nga autorėt Conway dhe Siegelman (1978), ka ngjallur njė interes tė ri nė metodat e ndryshimit mjedisor, bindjes shtrėnguese dhe maskimit tė hipnozės. Njė pjesė e madhe e debatit mbi kultet ėshtė shqetėsimi nėse kėto teknika pėrbėjnė njė proces objektivisht tė verifikueshėm tė kontrollit tė mendjes. Shkencėtarėt Clark dhe Langone (1983) pretendojnė se kjo ndodh nė realitet. Ata kanė deklaruar se "hulumtimi i psikologjisė sociale ... tregon pėrfundimisht ... se variablet e mjedisit mund tė ndikojnė tek sjellja nė mėnyra tė dukshme ... dhe se kontrolli i mendjes ndodh nganjėherė nėpėr kulte. Sociologėt Bromley dhe Shupe (1981) janė ndėr akademikėt qė pretendojnė se kultet nuk janė edhe aq tė rrezikshme.
Puna jonė klinike me terapinė e ri-hyrjes, Informacionet dhe rrjeti i referimeve (i Dubrow Eiēel, Dubrow Eiēel, dhe Eisenberg), si dhe intervistat tona me qindra ish-kultistė, na ēojnė nė pranimin e pretendimit se disa fe tė reja dhe terapi masive janė shkatėrruese pėr shumė (nė mos shumicėn) e individėve anėtarė tė kultit.
Nė vend tė pėrpjekjeve pėr tu marrė me kompleksitetin dhe tėrėsinė e kėsaj ēėshtje, ky shkrim pėrqėndrohet nė njėrin prej aspekteve tė kultizmit shkatėrrues, pėrdorimin joetik tė komunikimit tė fshehtė, bindjes dhe teknikave tė sjelljes qė ndikojnė tek individi (duke pėrfshirė edhe hipnozėn) dhe roli i tyre nė manipulim, i quajtur ndryshe dhe si procesi i indoktrinimit.
Kultet, hipnoza dhe pėrmirėsimi i mendimeve.
Disa teori shpjegojnė konvertimet e papritura tek kultet tė lidhura me ushtrimin e presioneve sociale, kur njė rekrut i nėnshtrohet kontrollit tė plotė tė mjedisit, ndėrsa tė tjerė veēojnė kontrollin e rrjedhės sė informacionit si faktorin mė tė rėndėsishėm. Psikiatri John Clark ka propozuar qė shpėlarja e trurit tek kultet pėrfshin induksionet e pėrsėritur tė fazave tė ngjashme me transin hipnotik tė ndėrgjegjes dhe se kėto gjėndje pastaj zgjaten edhe pėrtej asaj qė njihet tek ne si gjatėsia mesatare e kohės sė transit. Clark (1979) thekson se tė gjitha karakteristikat e tjera tė jetės sė kultit kontrolli i mjedisit, kėrkesa e vazhdueshme pėr tė qėnė i pėrkryer, shpresa e vazhdueshme pėr faljen e mėkateve, besimi se e vėrteta e kultit ėshtė absolute, pėrdorimi i fjalėve, lėvizjeve, gjuhės dhe tė tjera teknika tė ngarkimit, mashtrimit si dhe struktura autoritare, veprojnė sė bashku dhe kontribuojnė pėr njė "gjendje tė vazhdueshme tė shkėputjes." Kjo gjendje ėshtė quajtur "vėmendje e fokusuar", nė tė cilėn "informacioni i ri kalon nė njė normė tė pėrshpejtuar dhe me shpejtėsi bėhet pjesė integrale e mendjes." I konvertuari pastaj bėhet i varur nga kulti nė pėrkufizimet e realitetit.
Shpjegimi i Dr.Clark shtron disa pyetje interesante. Si i nxisin dhe i ruajnė kultet gjėndjet e transit hipnotik pėr njė kohė aq tė gjatė? Si munden kultet ti bėjnė sugjestionet e tyre aq bindėse dhe relativisht tė paprekura ndaj ndikimit tė kohės dhe reagimeve kundėrshtuese (ose testimit tė realitetit)?
Proceset e induksionit te Kultet.
Shumė kulte duket se e shkaktojnė ekstazėn (gjendjen e transit) duke pėrdorur maskime dhe metoda jo tė drejtpėrdrejta. Strategjitė e para-hipnozės nė dispozicion tė pėrdorura shpesh nga kultet shkatėrruese pėrfshijnė veēimin e dikujt duke i dhėnė atij / asaj njė vėmendje tė madhe pozitive, tė veēantė e cila mė pas rrit pėrputhshmėrinė me autoritetin, pėrdorimi i presionit tė grupit / ose dėshira e ndonjėrit pėr "tė zotėruar qėndrėn" dhe pėr tė kryer diēka para tė tjerėve (tė cilėt presin njė lloj tė veēantė performance). Kjo teknikė, e quajtur " bombardim me dashuri", ėshtė pėrdorur pothuajse vazhdimisht nga kultet. Izolimi i njė rekruti nė njė mjedis tė ri dhe tė panjohur e rrit ndjeshmėrinė hipnotike, siē ėshtė konfirmuar eksperimentalisht nė njė studim nga Dr. Arreed Barabasz (1994). Ligjėrata e vazhdueshme, kėndimet dhe brohoritjet pėrdoren nga shumica e kulteve dhe shėrbejė pėr tė ndryshuar vetėdijen. Pėrdorimi i abstraktes, i gjuhės dhe logjikės sė paqartė qė ėshtė e vėshtirė pėr tu ndjekur apo ėshtė edhe mė e pakuptimtė, mund tė pėrdoren gjithashtu pėr tė pėrqendruar vėmendjen dhe pėr tė shkaktuar shkėputjen nga realiteti (Bandler & Mulli, 1975). Mbingarkesa me informacion ndodh kur subjekti pėrballet me tė dhėna mė tė reja se sa ato qė mund tė pėrpunojė nė njė kohė tė caktuar, ose kur subjektit i kėrkohet ta ndajė vėmendjen mes dy apo mė shumė burimesh informacioni tė dhėna apo dy ose mė shumė kanalesh informacioni shqisor; kjo teknikė ėshtė pothuajse identike me hutimin, ose konfuzionin tek metodat e induksionit nė hipnozė (Arons, 1981).
Disa kulte pėrdorin induksionin klasik, edhepse nėn etiketat e paqarta tė "meditimit", "vizualizimit udhėzues," "ushtrimeve tė ndjeshmėrisė", "procesimeve", etj. Pėr shembull, hulumtimet e hershme sugjerojnė se MT (meditimi transcendental) ėshtė i ndryshėm nga hipnoza dhe zakonisht mė superior se auto-hipnoza dhe nuk ka dallim tė dukshėm mes fazave medituese dhe atyre hipnotike (Royal College i Mjekėve, 1982).
Pėrzgjatja e fazave tė transit.
Nė zyrėn e hipnotizuesit profesionist, hipnoza ndodh brenda njė kohe dhe vendi tė kufizuar. Nė kulte, pikėrisht e kundėrta mund tė jetė e vėrtetė. Mjedisi ėshtė i kontrolluar dhe shpesh duket se ėshtė projektuar posaēėrisht me qėllimin e ruajtjes dhe zgjatjes sė gjėndjes hipnotike. Kultisti i nėnshtrohet shpesh mungesės sė gjumit dhe ndalesės sė lėndėve ushqyese dhe ai ose ajo ka mėsuar metodat e transit vetė-veprues. Kėto metoda mund tė pėrfshijnė lutjet dhe kėndimet e vazhdueshme, tė folurit me gjuhė tė veēantė (glossolalia), meditimet e zgjatura, leximet e pėrsėritura tė shkrimeve tė shenjta ose recitimet monotone dhe aktivitetet e tjera tė pėrsėritura. Manifestimet mė tė dukshme tė jetės nė kult tregojnė se kultistėt kėshillohen vazhdimisht tė pėrqėndrohen tek fjalėt, mėsimet apo pėrvojat fizike aktuale tė liderit tė kultit. Mosmbajtja e qėndjes sė transit ndiqet shpesh nga ndjenja e theksuar e fajit dhe prania e vetė-ndėshkimit ose gjykimit kultist. Kultistėt mėsohen zakonisht se ndyshimet apo devijimet nga doktrinat e ngurta tė kultit janė djallėzore ose satanike, ose me fjalė tė tjera mund tė themi shkatėrruese. Po kėshtu, ēdo interesim i pėrzgjatur pėr njerėz, aktivitete apo subjekte (p.sh. .. muzikė, shkencė, art etj) qė nuk ka tė bėjė me njė fokusim tė fortė nė pėrputhje me kultin ėshtė i nėnēmuar dhe fuqimisht i dekurajuar; kėshtu vėmendja e kultistit ėshtė gjithmonė e ndarė dhe transi pėrforcohet dhe bėhet automatik, si njė zakon.
Transi hipnotik karakterizohet para sė gjithash nga rritja e pranueshmėrisė, i ndjekur nga zvogėlimi i mendimit kritik ose testimit tė realitetit. Orientimit tek realiteti i pėrgjithėsuar tė cilin Shor (l969) e quan si largim nga orientimi i pėrgjithshėm i realitetit. Pėrsėritjet e shpeshta rezultojnė me njė shkallė akoma mė tė lartė sugestionimi dhe stade mė tė thella hipnotike (Arons, 1981). Duke zgjatur fazat e transit dhe me pėrdorimin e induksioneve tė pėrsėritura, kultisti mund tė bėhet gjithnjė e mė tepėr i pėrpunueshėm, mė pak kritik, shumė mė tepėr i shkėputur nga vetja dhe mė i prirur pėr tė pranuar nocionet e rreme madje edhe absurditetet si "fakte". Pėr shembull, shtrembėrimi i pėrpunimit tė informacionit, si rezultat i ekstazės sė zgjatur mund tė jetė pėrgjegjės pėr besimin midis Hare Krishnas se dielli ėshtė mė afėr tokės se sa hėna dhe se truri i femrave peshon sa gjysma e meshkujve. Ky proces i shtrembėrimit tė realitetit mund tė mos jetė shumė i ndryshėm nga ai i pėrdorimit tė hipnozės tek pacientėt e kirurgjisė, ku tek sa janė nė gjendje hipnoze kanė mundėsi tė shmangin informacionin e ngutshėm qė ata janė duke u prerė me njė bisturi, pa anestezi dhe pėr kėtė arsye duhet tė ndjejnė dhimbje tė konsiderueshme.
Me pėrzgjatjen nė njė periudhė mjaft tė gjatė kohore, transi tenton tė vazhdojė dhe tė rikthehet padashur edhe pasi subjekti ėshtė larguar nga gjendja e hipnozės. Ka njė tendencė tė mirė-dokumentuar pėr ish-kultistė tė cilėt spontanisht ri-hyjnė nė njė gjendje tė ngjashme hipnotike, sidomos kur pėrballen me njė situatė qė e kanė hasur gjatė kėndimeve apo lutjeve, apo ndonjė forme tjetėr tė auto-hipnozės kur kanė qėnė pjesė e kultit. Ky fenomen quhet "lundrim" mund tė ndodhė nė pothuajse ēdo situatė ku kulti konsideron djallėzor apo kėrcėnues: Shembujt pėrfshijnė situatat qė bėjnė thirrje pėr vendimmarrje tė pavarur, arsyetimi kritik ose trajtimin e stresit tė pėrditshėm dhe impulseve tė tilla si zemėrimi apo dėshira seksuale. Nė praktikėn klinike, ish kultistėt janė parė tė hyrė nė hipnozė (notim), kur janė pėrballur me marrjen e vendimeve relativisht tė pakomplikuar, ose kur janė pėrballur me nevojėn pėr tė mbrojtur veten nė situata tė pėrditshme. Clark ėshtė i bindur se fazat e zgjatura tė ekstazės ndonjėherė mund tė rezultojnė nė dėmtime afatgjate apo edhe tė pėrhershme tė aftėsive tė tė menduarit, gjykimi kritik reagimit dhe sferės emocionale. Psikologu Margaret Singer (1979) dhe terapistėt William dhe Lorna Goldberg (1982) kanė dokumentuar edhe dėme afat-gjatė psikologjike tė shkaktuar nga fazat e zgjatura tė ekstazės. Tė tjerė kanė raportuar ndryshime fiziologjike tė tilla si ulje e aktivitetit tė rritjes sė qimeve tė fytyrės tek meshkujt dhe ndėrprerje tė menstruacioneve te femrat. (Clark 1979).
Pėlqimi i informimit, manipulimi, dhe vlefshmėria e Pėrvojave Shpirtėrore.
Kur njė individ merr pjesė nė njė seminar shpirtėror apo tėrhiqet prej udhėheqėsve tė Kishės Unitariane, pėr ēfarė ka nevojė ai person, kėrkon dhe pret? Deri nė ēfarė shkalle ai person e jep pėlqimin e informimit (d.m.th: lejen nė kuptimin e arsyeshėm e tė plotė tė asaj qė ai ėshtė duke marrė), kur bie dakord tė marrė pjesė nė njė aktivitet kulti? Profesionet e mjekėsisė dhe psikologjisė janė pėrballur seriozisht me ēėshtjen e pėlqimit tė informimit prej vitesh; rezultati ka qenė zhvillimi i njė grupi udhėzimesh tė shkruara qė obligojnė profesionistėt e shėndetėsisė ti sigurojnė konsumatorit informacione qė detajojnė si avantazhet e pritshme dhe ndikimin e mundshėm negativ tė njė procedure tė caktuar mjekėsore.
Ajo qė njerėzit "duan" ose "kanė nevojė" ėshtė gjithmonė e hapur pėr mė tepėr interpretim. Nevojat dhe dėshirat gjithashtu mund tė ndikohen nė njė masė tė konsiderueshme. Vetė-ndėrgjegjėsimi dhe spiritualiteti janė bėrė mallėra konsumi nė njė treg tė hapur transformimi personal tė kompletuar me paketim dollari dhe fushata reklamash multi-millionerėshe. Nevojat relativisht themelore tė tilla si nevoja pėr dashuri dhe intimitet mund tė ri-interpretohen dhe intelektualizohen si nevoja abstrakte dhe metaforike; njerėzit "e vetmuar" bėhen "kėrkues shpirtėror" nė kėrkim tė "kuptimit tė vėrtetė tė jetės", " vetė aktualizimit " apo ndjenjave tė bashkimit me kozmosin." Me kultet dhe terapinė masive, pyetja mbi pėlqimin e informimit bėhet edhe mė e vėshtirė pėr t'iu pėrgjigjur se sa duket. Duhet treguar kujdes i madh prej kėtyre grupeve qė ofrojnė "ndriēimin".
Nė njė farė mase publiku amerikan ėshtė i dashuruar sė tepėrmi me shpejtėsinė e gjetjes sė "pėrgjigjeve" dhe arritjes sė"qėllimit" dhe se kėrkimi pėr kuptimin personal ėshtė zhvlerėsuar. Kėshtu, duke kėrkuar pėr njė zgjim tė menjėhershėm, ne nė njė farė mase kemi hequr dorė nga aftėsitė tonė pėr tė dhėnė pėlqimin e inforacionit. Na duket e pamundur tė fitojmė "zgjim tė menjėhershėm" apo "pėrvojė tė menjėhershme shpirtėrore" pa u manipuluar. Pėr mė tepėr, duket se ka njė lidhje tė sigurtė midis sasisė sė manipulimit dhe hipnozė sė fshehtė si dhe shkallės sė pėrjetimit tė kėnaqėsisė". Sa mė tė shtypur dhe tė ndikuar janė disa njerėz dhe sa mė tė " thella" njohuria e tyre aq mė "intensive" do tė jenė pėrvojat e tyre shpirtėrore.
Vlefshmėria e pėrvojės shpirtėrore ėshtė edhe mė e vėshtirė pėr tu gjykuar se sa vlefshmėrina e njohurive psikologjike. pėrvojat shpirtėrore mund tė prodhohen nė mėnyra jo-fetare nė vend qė tė jenė rezultat i ndonjė frymėzimi hyjnor. sidomos me ndihmėn e njė subjekti tė vullnetshėm dhe tepėr tė arsyeshėm ose "hipnotizuesi" tė trajnuar. Ish-predikuesi karizmatik fundamentalist, Marjoe Gortner e ka treguar kėtė fakt mjaft mirė; ai sipas llogarive ka shpėtuar me mijėra njerėz duke pėrdorur taktikat manipuluese tė sigurta dhe laike (Kernochan & Smith, 1972). Ka disa raste tė mirė-dokumentuara tė "vizitave tė UFO-ve", qė janė provuar se jenė produkte tė imagjinatės sė zgjeruar hipnotike (Klass, 1981). Tani ekziston njė debat i nxehtė nė kuadėr tė hipnozė eksperimentale / mjeko-ligjore pėr tė vėrtetuar nėse hipnoza prodhon apo jo fantazi tė zgjeruar dhe besim tė vendosur apo kujtime ndoshta tė shtrembėruara (Hilgard, 1981) Ndjesitė, vizionet, kujtimet, njohuritė dhe emocionet e pėrjetuara nė hipnozė janė zakonisht mė tė gjalla dhe mė tė detajuar se kur pėrjetohen apo mendohen nė gjendje zgjuar dhe kėshtu ata janė ndjerė shpesh nga subjekti tė jenė tepėr reale pavarėsisht faktit nėse janė apo jo pėrvoja vėrtetė tė pranueshme. Pėrvojat e vėrteta shpirtėrore mund tė ndodhin. Megjithatė, meqė pėrvojat shpirtėrore nuk kanė zakonisht vlefshmėri objektive (ne nuk mund ti kėrkojmė Zotit mendimin e tij mbi rastin). Ato janė veēanėrisht tė prirur pėr miratim "emocional" (d.m.th: "ato jpranohen si tė vėrteta nėse ndjehen tė vėrteta"). Eshtė tamam kjo ndjesi ndjenja se njė pėrvojė ėshtė "reale" dhe se kjo ndjenjė mund tė manipulohet shumė lehtė nė fazat e sugjestionimit tė rritur tė njohura si hipnozė. Pėrvojat e manipuluara pseudo-shpirtėrore mund tė jenė rregulli kryesor i kulteve.
Diskutim
Vitet e hulumtimeve kanė dhėnė besueshmėri nė pretendimin se ka njė teknologji sistematike dhe tė shpejtė qėndrimi / sjelljeje / ndryshimi radikale tė personalitetit dhe kontrolli (kontrolli i mendjes); kėto teknika tė ndryshimeve tė mendimit duket se funksionojnė mė mirė kur subjekti ėshtė i motivuar tė bashkėpunojė ose ėshtė i manipuluar pėr tė besuar se ai po vepron me zgjedhje tė lirė. (Cunningham, l984) Hipnoza ėshtė njė mjet i fuqishėm nė ndryshimin e mendimit dhe duket si mė efektivi kur pėrdoret nė forma tė maskuar ose jotradicionale.
Shumė kulte duket se nė mėnyrė sistematike dhe joetike pėrdorin teknikat e ndryshimit tė ndėrgjegjes dhe rituale tė ndryshme nė pėrpjekjet e tyre pėr prodhimin e pėrvojave shpirtėrore, rritjen e sugjestimit, mbajtjen e fazave afatgjata tė shkėputjes dhe pėrforcimit tė tė menduarit mistik. Nė kulte "transi mund tė bėhet njė kushtėzim [sjelljeje / personaliteti] apo modeli ... njė mėnyrė pėr qetėsimin e mendimeve shqetėsuese dhe censurė e mėndjes ... transi i shkėput informacionet ndijore." (. Appel, 1983. p 133) Clark (1979) Pėr ta pėrmbledhur, fuqia e pėrdorimit tė zgjatur tė hipnozės sė kulteve dhe auto-hipnozės: "Ajo bėhet njė strukturė e pavarur ... kontrolli bazė i sistemit nervor qendror i cili duket i ndryshuar (fq. 210).
Pėrfundime
Ēdo pėrpjekje e organizuar pėr tė ndikuar nė sjelljen dhe pėrvojėn e njeriut duhet tė ndiqet nga udhėzimet themelore tė projektuara pėr tė mbrojtur vlerėn dhe dinjitetin e individit; dėshirat dhe interesat, nevojat e tij duhet tė jenė gjithmonė fokusi kryesor i kėtyre marrėdhėnieve. Kėto koncepte janė nė qendėr tė kodeve tė etikės nė shėrbimet sociale dhe shkencore. Hipnotistėt janė tė vetėdijshėm gjithashtu se "dėshirat e subjektit gjithmonė duhet tė respektohen dhe se sugjestionet duhet tė pėrdoren vetėm pėr tė plotėsuar nevojat e subjekteve dhe pėr tė ruajtur tė drejtėn e tyre pėr tė marrė vendime tė lira (Shoqata pėr etike tė avancuar nė hipnozė, 1978). Pyetja kryesore natyrisht ėshtė se kush e pėrcakton se ēfarė ėshtė nė interes tė individėve apo "mirėqenies sė tij". Kur njė person ka gjakderdhje me shumicė nga njė prerje e thellė, ėshtė e lehtė tė thuhet se ēfarė ėshtė nė interesin mė tė mirė tė tij; por kjo bėhet shumė mė e vėshtirė pėr tu vendosur nė ēėshtje qė kanė tė bėjnė me diēka tė mjegullt si "shpirti" ose "pėrvoja shpirtėrore." Kur dikush tjetėr pėrveē klient e bėn kėtė gjykim, ai person duhet tė jetė shumė nė mėdyshje pėr tė vepruar me atė gjykim, veēanėrisht pa marrė pėlqimin nė lidhje me informacionin. Ky kujdes duhet tė merret edhe mė seriozisht kur njihet pėrdorimi i teknikave shumė tė fuqishme pėr ndryshimin e vetėdijes. Ne duhet tė kujtojmė se kush e paguan ēmimin e gjykimeve tė gabuara, pa marrė parasysh qėllimin e mirė i cili mund tė kthehet nė njė gabim. Mjekėt, psikoterapistėt dhe hipnotistėt duhet tė mbajnė pėrgjegjėsi, kur aplikojnė hipnozėn. Pėr mė tepėr kultit dhe terapia nė masė duhet tė jenė edhe mė e pėrgjegjshme.
(Linda Dubrow-Marshall dhe Steve K. Eichel)
Fund
Erikson
- Nuk them se kam gjetur te verteten, por me te vertet se kjo qe kam nuk di....
44
-
als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn zho_Hans als_Latn fin_Latn als_Latn unk unk