als_Latn uzn_Latn slv_Latn
Multimilioneri 32-vjear, shqiptari m i urryer n bot
Multimilioneri i 32-vjear Martin Shkreli blen monopolin e nj ilai jetik kundr SIDA-s dhe kancerit dhe e on brenda dits mimin nga 13 n 750 dollar pr nj pilul t vetme shprthen zemrimi publik
Ka shkaktuar nj stuhi kritikash t zemruara krcimi i mimit t nj ilai vendimtar n luftn kundr kancerit dhe SIDA-s n SHBA, nga 13 dollar n 750 pr nj pilul t vetme.
N qendr t zemrimit sht nj shqiptaro-amerikan, 32-vjeari Martin Shkreli, i cili vetm nj vit m par po lavdrohej pr suksesin e tij n botn e t ashtuquajturve fonde gardh, ku ishte br multimilioner m mosh fare t re.
N krye t kompanis Turing Pharmaceutical, Shkreli ka mbikqyrur blrerjen e t t gjitha t drejtave pr shitjen e ilait t quajtur Daraprim dhe menjher ka njoftuar rritjen stratosferike t mimit.
Shum kritik po e shohin si nj nga rastet klasike t kompanive farmaceutike q fitojn miliarda n kurriz t pacientve q nuk mund t jetojn pa kto ilae. Kritikat drejohen n planin moral nga kto kompani, por n planin pragmatik kritikat shkojn drejt politikanve q mbushin xhepat me parat e t t ashtuquajturs Farmas s Madhe dhe nuk ndrhyrjn n tregun e lir duke ln pacientt por edhe vet shpenzimet shtetrore n shndetsi n shirn e gryksis s firmave q bjn miliarda.
Kandidatja pr presidente Hillary Clinton bashkoi gjithashtu zrin kundr ktij veprimi dhe ka paralajmruar se nse zgjidhet do t marr masa q ky lloj abuzimi ga tregu t pushoj.
Deklarata e ankesa nga grupe mjeksh, organizatash humanitare e aktivist t shumt jan kapur pas ktij rasti.
Stoqet e biotekniks kan psuar rnie n burs, sepse ata q investojn n kt fush jan trembur se zemrimi nga kjo ngjarje do t sjell masa q do t paksojn fitimet n fushn farmaceutike.
N rrjetet sociale me mijra vet sonte i uronin AIDS ose smundje t tjera t tmerrshme Martin Shkrelit pr kt veprim.
Drejtuesi i Turing Pharmaceutical ka dal n disa intervista televizive sot pr t mbrojtur vendimin e tij. Ai thot se kompania e tij sht e detyruar t ngrej mimin pr t subvencionuar studime t tjera q po bhen n kt fush.
Domethn parat q do t dalin nga shitjet e ktij ilai do t paguajn pr t prodhuar nj ila m t mir, prsriti Shkreli n shum nga kto intervista.
Ai pranoi se tregu sht i shpesh i ashpr por tha se sht e padrejt q po veojn rastin e tij. Turing nuk sht kompania e par q merr nj vendim t till duke ngritur mimin e nj ilai dhe se kompani shum m t pasura e m t mdha sesa kompania e tij kan ngritur mime shum m lart se sa po e ngre ai mimin e Daraprimit.
Pasanik t rinj, me syt te paraja dhe pa ndjenja n zemr
Argumentet e Martin Shkrelit nuk i kan bindur kritikt. Mjekt q po ankohen thon se ilai po funksionon shum mir kshtu si sht. Dhe se krkimet shkencore pr nj ila m t mir nuk jan urgjente dhe mund t financohen me mnyra t tjera, pa rritur mimin kaq shum. Ky krcim mimi praktikisht dnon me vdekje, sipas tyre, t smurt e tanishm, me premtimin bosh se po mendohet pr t smurt e t ardhmes.
Zemrimi niset edhe nga figura e pasanikve t rinj n bursn amerikane, sidomos ata q si Shkreli vijn nga kto fondet gardh, t cilt jan pasurur tepr shpejt, tepr n kontrast me zhvillimet e ekonomis amerikane, duke prfituar nga dora e leht prkdhelse e shtetit q nuk po nxjerr ligje m t forta e m t ndershme n kt fush.
Kritikt vn n dukje se Daraparimi nuk sht ndonj ila i ri. Ai zbulua dhe po prdoret pr 62 vjet me radh, plot 30 vjet prpara se t lindte Martin Shkreli n kt bot. far ishin thon ata kompanit q e shitn pr 62 vjet me mime normale? Budallenj? 13 dollar e 50 cent pr nj pilul t vetme duket mim jo i vogl. T glltissh 750 dollar m nj veprim, t ngec n fyt. Kjo sht e rnd pr xhepin e kujtdo t smuri, po sigurisht edhe pr kompanit e sigurimit shndetsor, apo buxhetit t shtetit pr t varfrit.
Pr 62 vjet, ky ila ka qen n treg, derisa Shkreli dhe kompania e tij kan bler t drejtat e kujtdo q e prodhonte dhe shiste dhe tani pa asnj konsiderat pr pacientt kan rritur mimin kaq shum.
Kritikt thon se gryksia pr t br miliarda sa m shpejt dhe jo ambicja pr prparim n krkimet shkencore ka qen arsyeja e vrtet pr rritjen stratosferike t mimit. Ngushllimi i vetm i kritikve sht se kaq shum ka rn n sy pangopshmria e kapitalistve n kt fusha, saq zemrata do t prodhoj mundsisht ndonj mas ndreqse dhe korrigjuese pr tregun.
Illyria
Nuk sht hera e par
Nj numr shkrimesh vn n dukje se nuk sht hera e par q Martin Shkreli blen t drejtat e shitjes s ilaeve dhe ua ngre jashtzakonisht mimin, ndonse kjo rritje 5,440 her m shum sht e paprecendent pr t. Po n nj rast t mparshm, t cituar, ai e ka ngritur 2,000 her m shum mimin.
Nuk sht pr ta ngatrruar Martin Shkrelin, nj emr q e kan shum shqiptar, me Martin Shkrelin e Kshillit Kombtar Shqiptaro-Amerikan, nj veprimtar i komunitetit dhe biznesmen n fushn e ndrtimit.
Martin Shkreli i urryer sht pjes e nj brezi t rinj shqiptaro-amerikansh q n dy dekadat e fundit jan punsuar me sukses n fushn bankare dhe financiare, duke krijuar rrug suksesi t ndryshme nga ato tradicionale n komunitetin shqiptar n SHBA. Mes tyre, Shkreli sht nga m t suksesshmit.
Vjet, Shkreli ishte m shum n lajme pr veprimtarit e tij filantropike. Ai dha nj milion dollar pr shkolln e mesme ku ka studjuar si dhe pr nj numr fondacionesh t tjera. Por t paktn autori i ktij shkrimi nuk di ndonj rast kur ai t ket dhuruar para pr veprimtarit e komunitetit shqiptar ktu n SHBA. Pr komunitetin ton ktu, Shkreli sht shqiptar, vetm n emr.
Panorama
als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn sag_Latn luo_Latn als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn vec_Latn