als_Latn bos_Latn ron_Latn
Xhorxh Bush ngjan i pathyeshem. E megjithate republikanet i druhen ish Zonjes se Pare. E cila tani se fundmi ka shkruar nje liber me kujtime. Dhe qe ngjan e vetmja ne gjendje per te sfiduar presidentin.
Nga Enrico Pedemonte, New Jork
Mjaft me Hilarin! Tani duhet ta ndalim. Buletini i fundit i "Republican Presidential Task Force", i cili nxit mbledhjen e fondeve ne favor te Xhorxh W.Bushit per fushaten zgjedhore te vitit 2004, mban nje titull kryesor te papritur. Letra, e shperndare neper dhjetra mbeshtetes te partise republikane, nenvizon mes rreshtave rrezikun e mundesise se zgjedhjes per ne Shtepine e Bardhe te ish Zonjes se Pare. Kryetari i Task Force, Xhorxh Alen, nje senator republikan i Virxhinias, shprehet: "A jeni gati per nje ere te re Klinton ne Uashington? Ka shume gjasa te ndodhe. Por vetem nese ju do e lejoni nje gje te tille". E megjithate, emri i Hilari Klintonit nuk gjendet ne listen e nente kandidateve demokrate, te cilet do sfidojne presidentin aktual te Shteteve te Bashkuara. Alen shpjegon: "Ne partine demokrate, senatorja Klinton, e cila luan nje rol te dores se pare per mbledhjen e fondeve, eshte ideologu kryesor dhe eshte zeri me i degjuar i levizjes opozitare ndaj presidentit Bush. Nese republikanet nuk do te marrin masa te menjehershme per ta ndalur, Hilari Klinton do te vazhdoje te ece perpara pa hasur pengesa dhe ne kete menyre ne do te behemi deshmitare te lindjes se nje ere te re Klinton, edhe me liberale se era e meparshme". Per ta shmangur kete mundesi Alen i kerkon 120 dollare cdo perkrahesi. Synimi: mbledhja e 200 milione dollareve te nevojshem per fushaten e ardhshme "per te luftuar kunder shume milione dollareve qe Hilari po i mbledh nga financuesit e pasur liberale".
Thirrja e Alenit mberrin disa dite pasi botuesi Simon & Schuster beri te ditur daljen nga botimi te "Living Story", liber ne te cilin Hilari tregon mbi tete vitet e kaluara ne Shtepine e Bardhe perkrah te shoqit Bill. Ka qene ndoshta interesimi i ngjallur nga ky njoftim, ai qe i shtyu republikanet qe t'i binin kembanes se alarmit. Lajmi beri qe te kaloje ne plan te dyte debati i pare i nente kandidateve demokrate, i cili u zhvillua me 3 maj ne Kolumbia, ne Karolinen e Jugut. Ky ishte rasti i pare per te vleresuar strategjine e nente sfidanteve, por megjithate shtypi amerikan e la pothuajse ne hije kete ngjarje. Vetem kanali Abc e trasmetoi ne oren 11.30 te mbremjes, orar ky pak i pershtatshem per temat politike.
Permbajtja e 570 faqeve te autobiografise do te mbetet e panjohur deri ne daljen e librit neper librari. Dihet vetem qe libri eshte shtypur ne nje milione kopje, nje rekord i vertete ky per botimin e pare te nje sprove, e cila do te kushtoje 28 dollare dhe ku ceshtjes Levinski i jane kushtuar jo me shume se dymbedhjete faqe. Por pikerisht per ato 12 faqe libri eshte i parathene te shnderrohet ne Harry Potter-in e autobiografive. Po sikur te mos mjaftonte puna e Hilarit, ne horizont - ne vjeshten e vitit 2004 - do te shfaqen edhe kujtimet e Bill Klintonit, pikerisht ne prag te votes per ne Shtepine e Bardhe.
"Mall per Klintonet" kane shkruar gazetat. Dhe eshte e vertete. Tani per tani nente demokratet kandidate per te sfiduar Bushin shfaqen si personazhe te pangjyre, te paracaktuar per t'i perkitur anonimatit dhe deshtimit. Asnjeri prej tyre nuk arrin te jete qofte edhe hija e terheqjes se te riut Klinton ne vitin 1992, kur ai i hyri gares per ne presidence. Por aktualisht, ish presidenti po qendron menjane duke u sjelle si keshilltar hije i kandidateve. Te gjithe e kerkojne. Te gjithe thone se kane folur me te dhe ai u ka dhene keshilla aterore. Te gjithe risjellin ne kujtese kohet e lumtura kur Klintonet banonin ne Shtepine e Bardhe, kur ekonomia shkonte mire dhe papunesia arriti minimumin e saj historik. Por deri me sot, ish presidenti eshte treguar shume i kujdesshem per te mos u perzjere ne debat dhe duke mos sponsorizuar asnje nga kandidatet per president.
Por edhe Hilari i zgjedh daljet ne publik duke ia lene ne dore zgjuarsise se saj. E ndjekur kemba kembes nga shtypi, ajo perserit pa pushim se nuk ka nder mend te paraqitet ne zgjedhjet presidenciale te vitit 2004. Dhe deri dje te gjithe e besonin nje thenie te tille, nderkohe qe analistet me ne ze jane te mendimit se ajo synon zgjedhjet e 2008-es. Kjo sepse aktualisht ajo rrezikon te digjet: qofte sepse presidenti Bush vazhdon te kete gjithnje e me shume perkrahje pas luftes fitimtare ne Irak dhe per pasoje eshte i pathyeshem, qofte per faktin se ajo hyri ne Senat ne vitin 2000 dhe pas nje periudhe ne hije, ajo ka vetem pak muaj qe po sillet si nje udheheqese ne rang kombetar e partise demokrate. Deri tani ajo nuk ka gabuar asnje edhe nje levizje te vetme. Pasi e kuptoi qe konservatoret po fitonin mbeshtetje ne boten cifute, tradicionalisht demokrate, Hilari u be gjithnje e me shume filoizraelite. Nenshkroi nje leter ne favor te kerkeses se Bushit per zevendesimin e Arafatit. Shmangu ekspozimin e tepert kur trajtoheshin ceshtjet e luftes, duke u kufizuar vetem ne shfaqjen e shqetesimeve ne lidhje me doktrinen e reagimit paraprak. Nje jave pas fillimit te luftes, kur gjerat per trupat amerikane po veshtiresoheshin, gjate nje mbledhjeje me dyer te mbyllura te Senatit, ajo i ofroi mbeshtetjen e saj te plote ministrit te Mbrojtjes Donald Ramsfeld.
Hilari nuk e ka sulmuar kurre presidentin ne lidhje me luften, duke e nuhatur qe ne fillim ecurine e paforme te kesaj ceshtje. Por ajo e ka sfiduar rende ne politiken e brendshme, aty ku ai ngjan me i dobet. Ne nje fjalim qe u vleresua shume nga demokratet, ajo u shpreh se "Bushi po ndjek politiken ekonomike me te gabuar qe nga kohet e Herbert Huverit". Ajo ironizoi ashper ne lidhje me shkurtimin e fondeve per shendetesine. Permendi shpesh kohet e lumtura kur ishte Zonje e Pare ne Shtepine e Bardhe dhe kur ekonomia ecte me se miri: "Do te doja te nderroja kursin dhe t'i ktheheshim politikes ekonomike te atyre viteve, e cila funksiononte me se miri".
Te gjitha sondazhet flasin se personaliteti i saj eshte me i vleresuar se ai i nente kandidateve te tjere. Por ne fund te muajit prill, nje studim beri te ditur se edhe ne New Jork, ku ne vitin 2000 ajo u zgjodh senatore me shumice votash, sot ajo do i humbiste zgjedhjet presidenciale kunder Bushit me 47% perkunder 44%. Ne kete menyre, Billi dhe Hilari po punojne per vitin 2008, atehere kur Xhorxh Bushi do te jete ne fund te mandatit te tij te dyte dhe nuk do te gezoje me konsensusin e partise republikane si pasoje e politikes ekonomike shkaterrimtare. Donna Brazile, stratege e njohur e partise demokrate, shprehet se - duke pare dobesine e kandidateve ne fushe - kandidatura e Hilarit do te ishte zgjedhja me logjike nese do te ekzistonte nje mundesi per te mundur Bushin. Por si pasoje e nje veprimi te tille ajo do te rrezikonte eliminimin politik.
Megjithate, mes mbeshtetesve te Bushit ka filluar te mbreteroje frika se cifti Klinton mund te perbeje serish nje rrezik. Robert Novak, eksponent i rradheve te para mes neokonservatoreve, ka shkruar ne "Chigaco Sun-Times" se Hilari mund te hyje ne loje perkunder vullnetit te saj: nje rrezik per Xhorxh Bushin ky, duke pare shkathtesine e treguar nga ish Zonja e Pare ne betejen zgjedhore te vitit 2000 ne New Jork. Novak eshte i mendimit se ekziston mundesia qe Hilari mund te paraqitet ne zgjedhje si pasoje e shtyses se mases per shkak te pamundesise se parapelqimit mes kandidateve aktuale. Nese, sic ka gjasa te ndodhe, Xhon Keri do te fitoje parazgjedhjet ne Nju Hempshajr dhe Xhon Eduards ne Karolinen e Jugut, nese Xho Libermen do te paraprije ne Micigan dhe Ricard Xhephardt ne Ohajo, partia demokrate do te mberrije ne Konventen e Bostonit pa asnje fitues te mirefillte per here te pare qe nga viti 1952, kur Adlei Stivenson u zgjodh pas balotazhit te trete. Ne kete rast, sugjeron Novak, mund te futet ne loje Hilari: "Kush tjeter mund te zgjidhet per te perballur sfiden pervecse gruaja qe diti te qendroje kokelart perballe dashurickave te te shoqit dhe qe ia doli mbane te fitoje zgjedhjet per Senatin ne nje Shtet qe nuk ishte i saji? Ky do te ishte vertet nje bast i papare per demokratet". Por te gjithe analistet politike qe gjate ketyre diteve te fundit kane trajtuar te ardhmen politike te Hilarit, jane te mendimit se gjithcka do te varet nga ato dymbedhjete faqet ne te cilat ajo do te shpjegoje pikepamjen e saj ne lidhje me ceshtjen Levinski. Fjalet e saj do i nenshtrohen rrezeve X nga feministet, te cilat prej vitesh i kerkojne qe te ndahet nga i shoqi, nga tradicionalistet, te cilet do te analizojne shkaqet qe e shtyne per te shpetuar me cdo kusht familjen dhe nga kundershtaret politike qe e akuzojne se e mban martesen ne kembe vetem per ta vene ne sherbim te karrieres.
Nese do te zgjedhe kandidimin per presidencen ne menyre qe te kthehet me bashkeshortin ne Shtepine e Bardhe, Hilarit do i duhet te mbylle ceshtjen Levinski, per te shmangur shnderrimin e fushates zgjedhore ne nje analize te se kaluares se saj prej gruaje te tradhetuar. Dhe per ta bere nje gje te tille asaj do i duhet ta risjelle ngjarjen sa me qarte te mundet, duke futur nuanca indinjate, por ne rradhe te pare duke perdorur fjalet e duhura per te bindur amerikanet se qellimi i saj ishte thjesht te shpetonte martesen si pasoje e dashurise bashkeshortore dhe jo te mbante ne kembe ndermarrjen Klinton & Klinton ne funksion te karrieres se tyre politike. Paralelet historike, te cilat shtypi i permend vazhdimisht, ndihmojne sidomos ne skicimin e detajuar te ciftit Klinton. "Billi dhe Hilari jane Xho di Maxhio dhe Merilin Monro e brezit tone", shkruan Suzan Rajmer ne "Baltimore Sun". Shume vete kujtojne se edhe disa ish Zonja te Para mitike nuk i rezistuan tundimit te Shtepise se Bardhe, megjithe tradhetite e bashkeshorteve presidente. Memi Ajzenhauer nuk e la Ajkun, Elenuar Ruzvelt i qendroi besnik Frenklin Delanos dhe Xheki nuk e braktisi kurre Xhon Ficxherald Kenendin. Por asnjera prej tyre nuk kandidoi per ne Shtepine e Bardhe. Por ja qe kohet kane ndryshuar dhe Hilari eshte krejt ndryshe prej tyre. Kjo eshte arsyeja qe republikanet jane te shqetesuar dhe u kane rene sirenave te alarmit: mund te rikthehet era Klinton.
als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn