als_Latn dik_Latn tur_Latn
– Teoria e nxjerr me rastin e rënies së murit të Berlinit, si simbol i rënies së Komunizmit në shtetet post komuniste të Evropës siç është edhe Ballkani perëndimor, një fjali e zyrtareve amerikan të asaj kohë me inspiroi:
“Për t’u ndërruar një sistem politik me një tjetër, duhet të kalojnë së paku dy deri në tri gjenerata”.
Ishte koha e sistemit në të cilin u ndërtuan shumë objekte të cilat edhe sot i kemi në dispozicion, si shkolla, ambulanca, spitale, KEK-u, PTK, Industri; u shkolluan dhe u nxorën kuadro të cilat edhe sot shërbejnë nëpër institucione që i shfrytëzojmë ende për nevojat tona, mësimdhënës, pedagog, mjek, inxhinier, teknik etj.
Por me rezistencën popullore gjithandej shteteve postkomuniste edhe ne si popull nuk rezistuam ti bëjmë ballë furtunave të ndryshme të pushteteve dhe tiranëve, vetëm e vetëm për të arritur këtu ku jemi sot, po jo bash kështu si jemi; e kemi imagjinuar pak mv mirë!
Sistem i cili ndërtoi shumicën e infrastrukturës mbi të cilën të gjitha shtetet postkomuniste si Polonia, Hungaria, Çekia, Sllovakia, Bullgaria, Rumania, bile edhe Sllovenia si pjesë e federatës jugosllave, shtete këto të cilat janë pjesë e BE-se dhe vazhdojnë punën drejt reformimit institucional shtetëror ishte i kategorizuar si sistem pa klasa dhe centralist.
Rastin e federatës jugosllave mund ta lidhim edhe me dogmën e sotme e cila është aktuale: “Unë, edhe ju atje poshtë”.
Edhe pse sistemet në institucione janë ndërruar, këto ende i kanë rrënjët thellë të ngulitura në bërthamën e partive të shumta politike si pjesë e “sistemit të ri” dhe këtë e vëren edhe në popull, në masa dhe tek votuesit.
Rastin e përmendjes së një X partie, qytetarit gjegjësisht votuesit i parafytyrohen vetëm 2 gjera: SIMBOLI I PARTISË dhe LIDERI I SAJ dhe asgjë më shumë se kaq, as programi partiak, as objektivat afat shkurtra e afatmesme, as ekipi I cili do ti realizojë ato objektiva, as, as, as….
Partia duhet të merret si ide, program me synime të qarta për të arritur atë që e ke si objektiv që duhet te arrihet.
Dhe partia duhet të kuptohet si një mekanizëm I cili përmes ekipit që e ka një qëllim, të arrihet përmes institucionit legjitim që është projekti politik, andaj edhe bisneset e ndryshme si dhe korporatat në botën demokratike funksionojnë përmes ekipit-Lidershipit reformator e lëre më institucionet politike.
Prandaj çfarë dallimi kemi ndërmjet thënies në kohën e komunizmit në federatën jugosllave “Tito dhe Partia” ose të Shqipërisë së asaj kohe “Enver – Parti(a)” dhe të kësaj të sotmes “ Partia dhe Lideri, asgjë me shumë”?
Sot bota demokratike flet për terme të reja si shembulli I kohëve të fundit:
Si do të emërtohet sistemi pas demokracisë?; Ndërsa ne ende përpiqemi që të mos e humbim “vlerën” e atij sistemi, duke u munduar që këtë “vlerë” të dështuar ta mbajmë me fanatizëm brenda bërthamës së partive politike, parti të cilat janë instrumentet kryesore dhe promotorë të zhvillimit të demokracisë si sistem dhe ide vlerash, që po e gënjejmë veten se po na funksionon fare mirë (vetëm se unë dhe gruaja ime jemi punësuar në vijën politike me kontratë në vepër) ndërsa përqindja më e madhe e popullit vuan nga mos efikasiteti i atij “lidershipi” partiak me interesa të ngushta dhe klanore.
Teoria demokratike e rregullimit institucional, të artikuluar nga personat të cilët me krenari përkujtojnë komunizmin jugosllav ose atë shqiptar, të ngjan me një krijesë të llojit – Trup elefanti dhe kokë miu!
“Duke e gënjyer veten, po i mashtrojmë të tjerët dhe derisa i bëjmë këto dy gjëra neve jemi ende në qendër të vëmendjes”.
Po mirë, kur do të bëhet mirë pas krejt këtyre që u përmendën?
Atëherë kur gjeneratat që mendojnë ndryshe për sa I përket funksionimit politik brenda partive dhe atyre me ide të reja e realiste, do ta arrijmë me u bo mire!
Por tek në nuk vlen thënia e cituar më lartë: “Për të ndërruar një sistem politik me një tjetër, duhet të kalojnë së paku dy deri në tri gjenerata” sepse jemi popull me përqindjen më të lartë të të rinjve në Evropë dhe shquhemi për “adrenalinën” e tepruar me temperamentin e ngritur – bombë e kurdisur!
Por një nuk e kam të qartë:”Çfarë do të bëhet dhe ku do te mbesin “liderët dhe lideshipi” i fanatikëve të ish sistemit, në kohën kur të bëhen reformat, reforma të cilat nuk do ti presin dy gjenerata?
Vërejtje: Rubrika Opinion është krijuar për të iu dhënë hapësirë qytetarëve që të shprehin mendimet, opinionet, komentet rreth çështjeve të ndryshme. Opinionet e qytetarëve nuk e pasqyrojnë qëndrimin editorial të redaksisë së www.besimtari.com
als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn