als_Latn dik_Latn sag_Latn
Vlorent Xhafaj është violinçelisti me famë ndërkombëtare i cili do të zhvillojë Festivalin e muzikës “Different Trains” për të gjashtin vit radhazi. Ai është larguar 16 vjeç nga Shqipëria dhe momentalisht jeton në Paris.
Por kthehet herë pas here në Shqipëri. Këtë sezon pranveror ky projekt rrugëton në muzikën e periudhës së parë të simbolit të muzikës, Beethoven-it. Vlorenti rrëfen se ndjehet shumë i lumtur për zgjedhjen e violinçelit si instrumentin e tij pasi i përshtatet më së miri.
Violinçeli ka zërin e njeriut dhe loja me të për artistin është shumë natyrale. Kur i propozuam të realizonim një intervistë bashkë, Xhafaj në të vërtetë hezitoi paksa, pasi nuk ia kishte besën online-it.
Ai kishte pasur një intervistë të tillë jo fort të këndshme, ku intervista e publikuar ishte vetëm ajo që ai nuk kishte thënë. “Ai nuk jam unë, unë nuk flas në atë mënyrë as me miqtë e mi…” tregon për tiranapost.al violinçelisti dhe grupi i tij, me një dashamirësi prej artisti të vërtetë dhe një modesti të papërshkrueshme tregojnë për tiranapost.al, përveç programit të këtij koncerti, edhe emocionet dhe ndjesitë e një artisti shqiptar që jeton jashtë kufijve dhe zemrën e ka në mëmëdhe.
Intervista e plotë:
-“Different Trains” është një ngjarje artistike e kthyer tashmë në traditë me tematikë muzikën klasike. Ky është edicioni i VI, po mund të më thoni a kanë ndryshuar pritshmëritë tuaja që nga edicioni i I?
Është e vërtetë që është edicioni i VI dhe jam shumë i lumtur që kam bërë një rrugëtim kaq të gjatë. Gjithmonë pritshmëritë tona janë të njëjta, në fakt. Ne artistët kemi ardhur me një qëllim, jemi bashkuar shqiptarë që jetojnë jashtë vendit apo muzikantë të huaj me karrierë ndërkombëtare si dhe muzikantë që janë vërtetë artistë që jetojnë në Shqipëri dhe meritojnë të prekin skenën ndërkombëtare. Pjesa kryesore e rëndësisë që i japim Festivalit si në organizim dhe si muzikantë është reporteri i madh i kryeveprave muzikore.
-Këtë vit jeni bazuar tek Beethoven?
Çdo vit ka një tematikë përmbledhëse, e cila nuk është e vetmja por është kryesorja e edicionit. Beethoven ka qënë projekt i parë sepse bëhet fjalë për pjesën e parë të krijimtarisë së Beethoven që fillon nga periudha kur ai filloi të botonte, që nga vepra e parë që ai ka botuar deri në periudhën e tij të dytë ku ai ishte tashmë figura më e madhe muzikore, jo vetëm e kohës së tij por edhe ka influencuar shumë artistë të tjerë. Po flasim për disa kohëra ku një artist, kompozitor si Beethoven apo një poet si Goethe(Gëte) ishin absolutisht personat më influentë në jetën sociale europiane. Janë disa kohë që nuk përsëriten më. Ishin edhe kohë të mëdha ndryshimesh sociale, kulturore, politike dhe natyrisht këta ishin personat që i prinë këto ndryshime të mëdha shoqërore.
–Cila është ndjesia që ju krijohet kur perfomanca juaj zhvillohet në Shqipëri, jo në Europë, Amerikë apo Lindje të Largët, Australi? Ndryshon?
Personalisht, për mua nuk ka ndonjë diferencë të madhe. Madje nuk ka aspak diferencë se edhe në qytetet e tjera jo vetëm Tirana, për mua skena është gjithmonë e njëjtë, me të njëjtën rëndësi dhe sidomos me të njëjtën vepër muzikore, ndaj ka të njëjtën kërkesë. Nga kjo anë nuk kam asnjë ndjesi më të veçantë apo më të vogël.
-Pavarësisht se jeni pranë publikut shqiptar?
Po, tani mbas 6 vjetësh nuk është kjo diferenca. Diferenca më e madhe është reporteri që luhet, vepra që luhet, dhe kolegët që janë pjesë e grupit. Në 6 vite kemi bërë shumë programe dhe koncerte me 100 vepra të luajtura në skenë, me vepra të mëdha konsistente, por asnjëherë në një koncert nuk janë përsëritur as të njëjtat vepra dhe as të njëjtët artistë.
-Ju jeni iniciator i Festivalit të dhomës dhe disa nga muzikantët e kalibrit ndërkombëtar janë treguar të gatshëm kur ju u keni propozuar, pavarësisht vendit të vogël ku ky projekt do të realizohej. A keni pasur ndroje apo frikë nga publiku shqiptar?
Nuk kam pasur asnjëherë ndrojtje dhe jam shumë i bindur nga ana artistike për vlerat e artistëve dhe jo vetëm kaq, por ndjehem edhe unë vetë i privilegjuar që do të marrë pjesë në koncert me ta. Nëse pjesa artistike për mua është përmbushur besoj se do bindi edhe publikun madje edhe nëse është një koncert me shumë publicitet apo jo. Kjo është një pjesë që nuk varet nga ne.
-Keni pasur mbështetje?
Po, po kemi pasur në vite të ndryshme. Tani në 6 vite edhe kanë ndryshuar partneritetet tona. Gjithmonë është një lloj muzike më e larta, më e lartësuara, një lloj reporteri më i rëndësishëm muzikor dhe për këtë arsye jo çdo njeri natyrisht mund të lexojë Danten apo Voltaire(Volterin) dhe kjo nuk do të thotë që Dante apo Voltaire(Volteri) nuk janë gjë.
-Ju e keni përcaktuar muzikën si një ndjekje të njëpasnjëshme imazhesh, ku i vetmi zhaner që ngjan me të është poezia. Në këtë sens, sa të rëndësishme janë duartrokitjet për ju?
(Qesh) Prapë këtu duhet të bëj personin e tërhequr nga kjo anë. Dua të them që duartrokitjet janë një efekt që jep interpretimi sidomos në momentin përpara duartrokitjes. Nëse fundi i një vepre është madhështor edhe virtuoz janë jashtëzakonisht të shpejta edhe të shumta; nëse ajo është e qetë dhe meditative normalisht efekti i parë nuk është të brohorasësh dhe të ngrihesh në këmbë. Pra, efekti i duartrokitjes varet nga karakteri që ka një vepër muzikore, një poezi apo një vepër teatri që mund të mbarojë me pjesën kryesore apo me shuarje dritash të ngadaltë dhe kjo ndikon në reagimin e publikut. Por ai është reagimi spontan dhe momental. E rëndësishme është ajo që mbetet. Muzika ngelet arti më abstrakt, nuk mund ta riprodhosh me mendjen tënde atë që ka ndodhur në atë moment, mund vetëm të riprodhosh sensacionin që ke pasur në atë moment. Dhe këto ndryshojnë sipas gjendjes që ndodhet personi. Asnjëherë 2 persona nuk mund të kenë të njëjtën ndjesi. Pra, kur them vazhdimësi imazhesh është se duke qenë se nuk ka një narrativë logjike muzika ka një formë poetikë në vetvete, ku autori ka lirinë dhe frazën e tij dhe mënyrën se si shprehesh. Ndaj, natyrisht për këtë arsye ne nuk i kuptojmë njësoj autorët dhe këndvështrimi është i larmishëm.
-Përveç Tiranës, koncerti i parë i Festivalit Ndërkombëtar të Muzikës “Different Trains” i sezonit pranveror, në datë 29 Prill, u zhvillua në Vlorë. Ka të bëjë kjo me dashurinë për qytetin tuaj të lindjes?
Një pjesë ka të bëjë, sepse natyrisht është qyteti ku unë kam lindur dhe doja të merrja pjesë. Një pjesë është për arsye teknike realizimi i koncertit. Në Teatrin e Vlorës koncertet kanë qënë mjaft të mirëpritura dhe atje ndodhet një piano e madhe gjë që nuk ndodhet në qytetet e tjera.
-Ju me siguri gjatë jetës suaj artistike duhet të keni ndërruar plot violinçel. Ai që keni tani a ka një vlerë historike?
Jo nuk kam ndërruar shumë në fakt. Aktualisht kam dy instrumente. Nuk e di nëse mund ta quajë vlerë historike sepse është instrument i fillimit të shekullit XX, nuk është nga instrumentët antikë që kanë disa shekuj. Por është një instrument mjaft performant që e kam prej kohës dhe tani është pjesë e imja.
-Ndikon kjo në emocionet tuaja gjatë performancës?
Di të them që gjithë instrumentet janë kaq të veçantë njëri nga tjetri, sa që normalisht duhet të reagosh me prestigjin që ai të jep. Instrumentet që janë me vlerë vërtet janë ndonjëherë më të rëndësishëm se instrumentisti që i luan se kanë histori të gjatë dhe janë instrumente kapriçiozë. Herë janë në gjendje shumë të mirë, herë janë shumë delikatë.
-Prindërit tuaj kanë qenë nismëtarët e karrierës suaj?
Deri diku po, por jo edhe aq shumë sepse nuk janë muzikantë. Por ata më kanë shtyrë që në klasë të parë ku kam filluar shkollën e muzikës.
-Pse pikërisht violinçelin?
Thjesht për një arsye, mësuesit tim i pëlqeu veshi im muzikor dhe unë kisha edhe duar të mëdha. Janë edhe disa veçori fizike që duhet të kesh, pasi instrumenti është me përmasa të mëdha. Por i kisha, nuk them që i kam akoma. (qesh)
Përshëndetja për TiranaPost:
Vlorent Xhafaj:
Përshëndetje TiranaPost, atëherë shihemi në koncertin e datës 3 Maj, ditën e Mërkurë, në orën 19:00 tek Katedralja Ortodokse në Tiranë ku do të luajë në Festivalin “Different Trains” Klaidi Sahatçi, unë, Vlorent Xhafaj dhe David Cabassi. Në 7 Maj është në universitetin e Arteve me artistët Maya Bogdanovic, Peter Laul dhe Klaidi Sahatci me një program mjaft interesant ku luhen sonata të Edvard Grieg, Dmitry Shostakovic dhe Ludwig Van Beethoven.
Klaidi Sahatçi:
TiranaPost ju përshëndesim dhe me shumë dëshirë ju ftojmë për të ardhur në dy koncertet që janë e datës 3 me vepra të Beethoven dhe Respighi me një pianist shumë të mirë dhe një violinçelist shumë të mirë dhe në datën 7 me vepra të Beethoven dhe Grieg. Shpresoj të jeni të shumtë dhe me entuziazëm.
Përgatiti: Kristi Gongo/ Copyright Tiranapost.al
als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn wol_Latn als_Latn ltg_Latn als_Latn ron_Latn