als_Latn dik_Latn sag_Latn
“Kam lexuar në ‘Zadul mead’ se shpirtrat e të vdekurve afrohen pranë varreve dhe i njohin vizitorët e tyre dhe ata që kalojnë pranë tyre apo ata që i përshëndesin ata me selam. Dhe në këtë ditë takohen të gjallët me të vdekurit dhe kjo është e posaçme për ditën e Xhuma. A janë të sakta këto fjalë?
Përgjigje: Fjalë si këto imam Ibnul Kajjim i ka përmendur edhe në librin e tij: ‘Er Ruuh’ (Shpirti). Disa prej vëllezërve tanë pretendon, apo mendon se këtë libër ‘Er Ruuh’ imam Ibnul Kajjimi e ka shkruar në fillimet e dijes së tij dhe se e ka shkruar para se të takohej me shejkhun e tij Shejkhul Islam Ibn Tejmijeh. Ky është mendim i gabuar dhe nuk është i saktë, sepse Ibnul Kajjim e ka përmendur Shejkun e tij, Ibn Tejmijen, dhjetë herë. Allahu i mëshiroftë të dy. Kështu që libri (Shpirti) është prej librave të tij të fundit dhe jo prej të parëve që ai ka shkruar.
Në këtë libër dhe në të gjitha vendet ku Ibnul Kajjimi ka trajtuar temën e shpirtit, ka cituar (përcjellë) prej librit “Er ruuh uen nefs” (Shpirti dhe nefsi) të dijetarit Ibn Mendeh, i cili është libër musned (me hadithe dhe transmetime me zinxhiret e tyre), dhe aty ka shumë lajme.
Ky libër i Ibn Mendeh nuk dimë të ekzistojë, pra është prej librave të humbur – me aq sa dimë. Sidoqoftë ditët janë përpara nesh dhe nuk e dimë se çfarë do të na zbulojnë. E ndoshta Allahu i Lartëmadhëruar e lehtëson gjetjen e tij!
Ka pak zgjerim tek Shejkhul Islami dhe te nxënësi i tij Ibnul Kajjim në çështjen e shpirtit.
Shpirtrat e të gjallëve takohen me të vdekurit në endërr dhe kjo saktësohet prej Ibn Abbasit. Në ëndrra pra – siç ka thënë Ibn Abbasi – takohen të gjallët me të vdekurit. Ndërsa pohimi i takimit (mes të gjallëve dhe të vdekurve) në vend tjetër, për këtë nuk kemi dije.
A takohen të vdekurit mes tyre? Po. Shejkhu ynë (shejkh Albani) ka saktësuar dy hadithe për këtë në “Sahihah”. Në njërin prej tyre Profeti – lavdërimi dhe paqja e Allahut qofshin mbi të – thotë: “Zgjidhini të mirë qefinet e të vdekurve tuaj, sepse ata takohen mes tyre”. Kështu që ne mund ta pohojmë takimin mes të vdekurve. Ndërsa për sa i përket lidhjes mes të gjallit dhe të vdekurit, ata (të vdekurit) janë në ‘Berzekh’. (Dhe Allahu i Lartësuar thotë: ) “Dhe pas tyre ka një ‘berzekh’ (perde) deri në ditën kur të ringjallen”.
‘Berzekh’ dtth: pengesë mes jetës së dynjasë dhe Akhiretit (Botës Tjetër), që është ose Xhennet ose Zjarr. Lus Allahun të na bëjë të gjithëve prej banorëve të Xhennetit.
Kështu që mes të gjallit dhe të vdekurit ka një pengesë (perde). Dhe nëse ne e pohojmë takimin mes të gjallit dhe të vdekurit kemi nevojë për argumente të drejtpërdrejta dhe të sakta. U përpoq imam Ibnul Kajjim të sillte disa të tilla duke u mbështetur në ëndrra, për të cilat tha se kanë ardhur me shumicë (muteuatirah) nga njerëz të ndryshëm të devotshëm. Por kjo është temë që lidhet me të fshehtën (gajbin) dhe nuk mund të pohohet bazuar mbi ëndrra, sipas fjalës më të saktë.
Prandaj ne pohojmë atë që ka ardhur në argument, dmth takimin mes të vdekurve, dhe pohojmë takimin e të gjallëve me të vdekurit në ëndrra, ndërsa të tjerat veç tyre: shpëtimi në çështjet e gajbit është që të heshtim prej tyre. I shpëtuar në çështjet e gajbit është ai që hesht prej tyre (kur nuk ka argument).
SHEJKH MESH’HUR HASEN / xhamiambret
als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn