als_Latn dik_Latn sag_Latn
Skenari i njëjtë i krizës institucionale në formimin e qeverisë së re pas zgjedhjeve të 11 qershorit ngjashëm me mandatin e kaluar, është i mundshëm dhe i pritshëm që të rishfaqet. Kështu vlerësojnë njohësit e çështjeve politike ku sipas tyre, ekziston rreziku që nëse PDK del parti e parë fituese, atëherë mund të tërhiqet nga marrëveshja për pozitën e kryeministrit, duke kërkuar që këtë ta mbaj për vete Kadri Veseli, i cili edhe në para fushatën e tashme po tregohet shumë më aktiv se kandidati i koalicionit Haradinaj.
Analisti politik Rexhep Shahu duke folur rreth kësaj çështje ka thënë se nuk mund të hidhet fall në kafe që tani, por nëse PDK-ja merr vota më shumë se partitë e tjera, atëherë ajo e harron Haradinajn.
Koalicioni i hallit
Sipas tij, koalicioni PDK me Haradinaj nuk është koalicion morali por halli, sepse komandantët e PDK-së janë pikërisht ata që nuk e kanë duartrokitur komandant Haradinajn.
“Pikërisht për këtë “konflikti” mes tyre ka qenë dhe është prezent, ndërsa në këto zgjedhje thjeshtë është një pushim. Megjithatë ne nuk bëjmë orakullin, por urojmë të shkojë e lumtur kjo martesë e PDK-së me AAK-në. Por nuk bëjmë krim nëse themi se po doli partia e parë PDK-së, Ramushit do ti thotë shko në shtëpi Ramush”, ka thënë Shahu.
Sistemi zgjedhor i komplikuar
Ndryshe analisti politik Leon Duhanaj ka vlerësuar se përpos që Kosova është rast “sui generis”, ashtu e kemi edhe politikën, prandaj edhe nuk është aq e pa pritshme që të ndodhin bllokada politike.
Sipas tij, vet sistemi në Kosovë është i tillë se nuk i mundëson asnjë subjekti të qeverise i vetëm, pasi që asnjëra nga subjektet, nuk ia del t’i fitoj 50+ %.
“Duke pasur për bazë konstalacionin dhe konfiguracionin e ri politik, nuk e besoj që ka ndonjë arsye për të ndodhë një gjë e tille. Në fakt partitë që vendoin vija të kuqe, nuk do duhej perkrahuh nga elektorati, pasi që në fakt asnjëra nuk ka vija të kuqe reale. Në anën tjetër të gjitha inatet në të kaluarën, kanë qënë drejtuar ndaj PDK-së në krye me z. Thaçi, duke e cilësuar si jo mbajtës të fjalës. Ky argument tashmë nuk qendron, pasi që PDK sot udhëhiqet nga z. Veseli dhe deri më sot nuk ka dikush ndonjë arsye apo argument që mund ta akuzoj për një gjë të tillë. Madje kjo vlenë edhe për marrëveshjen në mes PDK-AAK dhe Nisma që të nominohet z. Haradinaj kandidat i përbashkët për Kryeministër. Tani unë nuk i di tmdetalët e marrëveshjes, nuk besoj që nëse ka ë bërë një marrëveshje profesionale, do të ndryshoj apo nuk do t’i përmbahen. Sidoqoftë koha dl ta tregoj, siç dihet jeta është mësuesi më i mirë”, ka thënë Duhanaj.
Politologu Mentor Tahiri ka pohuar se nëse do të ketë apo jo krizë institucionale pas zgjedhjeve të 11 qershorit, çdo gjë lidhur me këtë do të varet nga matematikat zgjedhore të cilat do të prodhohen, respektivisht nga shpërndarja e mandateve në Kuvendin e Kosovës.
“Tani më një gjë dihet, bazuar në traditën pluraliste të Kosovës së pasluftës, fituesi do të merr gati bllanko edhe mbështetjen e 20 mandateve të garantuara të komuniteteve jo-shumicë. Megjithatë, duke pas parasysh momentet politike në të cilat do të gjendet vendi, nuk është aspak e sinqertë e as serioze nga cilido bllok që do të dal fitues që të llogaris në më shumë se gjysmën e mandateve të komuniteteve jo-shumicë, ngase kjo do të ishte në thelb një shumicë vetëm virtuale por jo funksionale”, ka thënë Tahiri.
Mandatet
Sipas tij, sondazhet e deritanishme, e tregojnë si gati të pamundur që cilido nga blloqet politike të fitojnë mbi 45, eventualisht 50 mandate.
“Për formimin e qeverisë, nevojitet shumica e thjeshtë prej 61 mandateve. Në rast se mandatari i ardhshëm për krijimin e qeverisë nuk do që të lejojë vetën të mbështetet në votat e Listës Serbe qoftë edhe për një shumicë të thjeshtë në Kuvend, atëherë vjen në shprehje një koalicion parazgjedhor nga së paku dy blloqe shqiptare. Kjo në tërësi do të zhbëjë nominimet e deritanishme dhe shpërndarjen e posteve siç e kanë paramenduar koalicionet parazgjedhore. Gjithashtu, në rast se askush nuk ka shumicën e thjeshtë në Kuvend, atëherë një koalicion pas zgjedhor e bën të parëndësishëm faktin se kush ka dalë i pari. Me rëndësi është se kush me kë mund të bashkëpunojë, si dhe me çfarë çmimi të kompromiseve”, ka thënë politologu Tahiri.
Analisti politik Islam Krasniqi ka thënë se nuk do të ketë krizë institucionale, pas zgjedhjeve të 11 qershorit.
Mundësia e krizës
Sipas tij, kriza mund të ndodh veç në raste të caktuar, por nëse lista e përbashkët PDK-AAK dhe NISMA nuk arrin ti siguron numrat e duhur për të krijuar qeverinë.
“S’do të të ketë ndonjë rrezik për postin e të parit të qeveris, sepse ata kanë arritur një marrëveshje e cila është obligim që të respektohet nga të gjitha palët, po ne rast së dy partitë në koalicion me PDK-në, nuk arrin të siguronin vota apo ta rrisin elektoratin e PDK-së, edhe ajo mund të dëshpërohet e të prish marrëveshjen sepse ajo i është bashku listës për të fituar , dhe gjithë çka varet edhe nga puna e tyre. Kryetari I PDK-së z. Veseli është shumë aktivë nëpër fushatë, po thuaj së me shumë së kandidati për kryeministër, mirëpo nuk duhet harruar së çdo vote në drejtim të koalicionit apo z. Veseli e fuqizon atë, sepse vota e qytetarit ja rrit edhe fuqinë apo ndikimin në institucione”, ka thënë Krasniqi.
als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn dan_Latn als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn