als_Latn lit_Latn uzn_Latn
Pejgamberi i fundit, Muhammedi a.s, u lind ne Mekke, ditėn e hėnė tė REBIUL EVELIT, 20 prill 571. Babai i tij e ka pasur emrin Abdullah, kurse nėna Emine. Muhammedi a.s. e ka pasur edhe gjyshin i cili ėshtė quajtur Abdulmutalib dhe minxhen Ebu Talibin.
Baba i Muhammedit a,s, Abdullahu ka ndėrruar jetė dy muaj para lindjes sė tij. Arabet e kan pasur traditė qė fėmijėt e tyre tė vegjėl t'i ēojnė nė fshate ku do tė thithin ajėr tė pastėr, kėshtu veproi edhe nėna e Muhammedit a.s., hazreti Eminja, e cila ia dha djalin e vet nje gruaje me emrin Halime, prej fisit Benu Sa'd.
Halimeja dhe buri i saj, Harithi, ishin shumė tė varfėr, e pikėrisht atė vit nė mbarė fisin Sa'd mbretėronte skamja dhe uria e madhe, mirpo, kur nė mesin e tyre erdhi Muhamedi a.s. pėr njė kohe tė shkurtėr gjendja e tyre ndryshoi, dhentė dhe dhitė e tyre filluan tė japin qumėsht shumė mė mirė se mė parė, hurmat filluan tė japin mė shumė frute, shiu filloi tė binte mė shpesh, kullosat filluan tė rriten mė shumė, kėshtu qė ata tashmė kishin ēdo gjė.
Duke parė kėtė mrekulli, Harithi njė ditė i tha gruas sė vet: "Moj grua, ky fėmijė ėshtė fatbardhė. Qė kur na e solle ti neve, ne prej atėher kemi bollėk, ruaje mirė". Dhe me tė vėrtetė, prej atėherė Halimeja ka pasur kujdes ndaj Muhamedit me shumė se ndaj fėmijės sė vet.
Kur u rrit pak Muhammedi, nėna e vet e kėrkoi ta ktheje nė shtėpi, mirpo Halimeja iu lut qė ai tė qėndrojė ende tek ajo, kėshtu qė Emineja u pajtua. Mė nė fund Halimeja pėrsėri ia ktheu nėnės sė vet. Atėherė Muhammedi a.s. kishte katėr vjet. Dy vjet mė vonė, pra, kur Muhammedi a.s. i mbushi gjashtė vjet, mbeti jetim. Mirėpo, ai nuk mbeti i humbur.
Allahu xh.sh. kujdeset per ēdo kė, andaj u kujdes edhe pėr Muhammedin a.s. siē thuhet nė Kur'anin famėlartė: [A nuk tė gjeti ty jetim, e Ai tė bėri vend (tė dha pėrkrahje). Dhe tė gjeti tė paudhėzuar e Ai tė udhėzoi. Dhe tė gjeti tė varfėr, Ai tė begatoi] A/6,7,8. El-Duha.
Kur Muhammedit a.s. i vdiq edhe nėna, e mori nė mbikqyrje gjyshi i tij, Abdulmutalibi, i cili e ka dashur aq shumė sa qė i ka harruar fėmijėt dhe nipat e vet. Ai e ka dashur shumė ngase qysh atėherė hetoi tek ai virtyte tė njerėzve tė mėdhenj dhe fisnikė. Shpesh herė pėr tė thoshte: "Atė e pret detyrė e madhe".
Mirėpo, gjyshit tė tij nuk i ishte shkruar qė tė pėrjetojė atė qė prite prej nipit tė tij, sepse sė shpejti vdiq, kur Muhammedi a.s. i mbushi tetė vjet, duke e lėnė nė mbikqyrje tė djalit tė vet, mixhės sė Muhamedit a.s. Ebu Talibit. Edhe mixha e ka dashur shumė, e ka ruajtur dhe ėshtė kujdesur pėr tė deri kur u bė pejgamber i Allahut, kėshtu qė edhe pas kėsaj ka qenė miku dhe mbrojtėsi mė i madh i tij.
Mixha i Muhammedit a.s. ka qenė tregtar, si edhe shumė arabė tjerė, tė cilėt kanė jetuar nėpėr qytete, kėshtu qė shpesh herė pėr tregti shkonte bile edhe deri nė Sham(Siri). Me vete ai disa herė e ka marrė edhe Muhammedin a.s. Njėherė gjatė udhėtimit kthyen nė njė manastir ku shėrbente njė prift me emrin Behira.
Ky prift e pa Muhammedin a.s. i tha Ebu Talibit: " Mik i dashur, mos e merr me vete kėtė fėmijė nė Sham(Siri), sepse si duket ky fėmijė do tė jetė i dėrguar i fundit i Zotit, ky fėmijė i ka tė gjitha shenjat e pejgamberllėkut qė pėrshkruhėn nė librat e vjetra". Ky prift e kėshilloi Ebu Talibin qė mos e marrė me vete Muham edin a.s. nė Siri sepse mund t'i ndodh ndonjė e keqe. Ebu Talibi e donte shumė Muhammedin a.s. andaj posa i dėgjoi fjalėt e priftit menjėherė aty e shiti mallin e vet dhe u kthye ne Mekke.
Muhammedi a.s. atėherė kishte 12 vjetė. Prej asaj dite Ebu Talibi ka filluar ta dojė dhe tė kujdeset pėr tė edhe mė shumė. Pėr dallim nga fėmijėt tjerė Muhammedi a.s. ishte mė i njerzishėm, mė i urtė, mė i drejtė dhe posedonte edhe virtyte tjera te larta. Gjithmonė e ka folur tė vertetėn, nuk ka adhuruar idhujt, e as qė ka pirė ndonjėherė pije alkoholike, ėshtė larguar nga e gjithė ajo qė ėshtė e keqe, shkurt ka mundur tė shėrbejė si shembull nė ēdo pikpamje, andaj nuk ėshtė edhe ēudi qė pėrpos gjyshit dhe mixhės e kanė dashur tė gjithė dhe e kanė thirrė me emrin El-Emin (besnik, i besueshėm, i drejtė).
Derisa ai ishte i tillė, arabėt e tjerė jetonin njė jetė tė shfrenuar. Nuk besonin nė Allahun xh.sh. por iu faleshin idhujve, tė cilėt i mbaronin vetė, pinin pije alkoholike dhe jetėn e kalonin nė lojė dhe papunėsi. Kishin rėnė aq poshtė sa qė fėmijėt e vet femra i varrosnin tė gjallė. Pėrpos kėsaj ata kanė jetuar nė zėnka dhe tė pėrēarė, prandaj Muhammedi a.s. ėshtė larguar prej tyre.
Nė moshėn 25 vjeēare, Muhammedi a.s. u martua me hazreti Hatixhen, e cila i lindi dy djemė, Kasimin dhe Abdullahun, dhe katėr vajza: Zejneben, Rukijen, Umi Kulthumen dhe Fatimen.
Hazreti Hatixheja e para e pranoi Fenė Islame mbas Muhamedit a.s. tė cilėn nė ēastet mė tė rėnda e ngushllonte dhe e qetsonte, andaj Muhammedi a.s. shumė e donte dhe pas vdekjes sė saj shpesh herė e pėrkujtonte.
Muhammedi a.s.u bė pejgamber nė moshėn 40-tė vjeēare. Edhe para kėsaj kohe filluan t'i paraqiten shenjat e pejgamberllėkut, prandaj mė tepėr dėshironte tė vetmohej.
Ai nė prag tė pejgamberllėkut e kishte traditė tė largohej nga Mekka dhe tė shkojė nė shpellėn Hira, ku e kalonte kohėn nė lutje dhe devotshmėri. Nė atė vend, nė muajin Ramazan pėr herė tė parė iu paraqit meleku XHIBRIL dhe ia solli shpalljen e parė nga Allahu xh.sh., ajetet e para tė sures El Alak: Lexo, mėso nė emėr tė Zotit tėnd, i cili krijoi ēdo gjė! Nė kėtė mėnyr Muhammedi a.s. e pranoi urdhėrin qė tė thėrret nė Islam fshehurazi edhe atė vetėm tė afėrmit e vet.
E para e pranoi Fenė Islame pas Muhammedit a.s., gruaja e tij, hazreti Hatixheja, mandej hazreti Ebu Bekri, hazreti Aliu e kėshtu me radhė Islami filloi tė pėrhapet dhe muslimanėt dita ditės gjithė e mė tepėr shtoheshin. Muhammedi a.s. ka thirrė nė Islam fshehurazi tre vjet me radhė e pastaj i zbriti ajeti: Haptas predikoje atė qė tė ėshtė urdhuruar. Atėherė filloi tė thėret haptazi.
Muhammedi a.s. kur filloi tė thėrret nė Islam, mushrikėve kjo nuk u vinte mirė. Mushrikėt me pa dėshirė e dėgjon atė se si e sulmon fenė e tyre tė vjetėr, si i gjykon shtrembėrimet e tyre, mirėpo prapseprapė ngushėlloheshin me atė qė Muhamedi a.s. nuk e bėn haptazi. Kur filloi ai tė thėrret nė Fenė Islame haptazi, atėherė mushrikėt filluan ta sulmojnė me tė madhe Muhammedin a.s. dhe shokėt e tij.
Edhe pse ata e urrenin Muhamedin a.s. nuk guxonin tė ndėrmerrnin asgjė kundėr tij, sepse atė e mbronte mixha i vet, Ebu Talibi, por ata armiqėsinė dhe dhunėn e ushtronin mbi muslimanėt e pambrojtur, qė ata t'i detyrojnė tė kthehen nė fenė e tyre tė vjetėr. Kėto sulme dita ditės shtoheshin dhe bėheshin mė tė padurueshėm, kėshtu qė shumė muslimanė u detyruan ta lėshojnė Mekken dhe me dy hove tė shpėrngulen nė Abisini, e mė vonė edhe nė Medine.
Sulmet e pa besimtarėve mbi muslimanėt nuk u ndalėn, por pėrkundrazi bėheshin gjithė e mė tė padurueshėm, sidomos pas vdekjes sė mixhės sė Muhammedit a.s., Ebu Talibit, i cili e ka mbrojtur deri nė vdekje nga pabesimtarėt.Tė njėjtin vit pak para vdekjes sė Ebu Talibit, i vdiq edhe gruaja e parė, hazreti Hatixheja.
Pėr kėtė shkak Pejgamberi i Allahut shumė u dėshpėrua dhe ky vit u quajt ,viti i dėshpėrimit. Mbas vdekjes sė Ebu Talibit, Muhammedi a.s. e pa se nuk mund tė qėndrojė mė nė, Mekke, andaj vendosi qė sė bashku me muslimanėt e tjerė tė shpėrngulet nė Medine, ku ishin shpėrngulur gati tė gjithė muslimanėt, dhe ku Islami tashmė ishte pėrhapur dhe ishte forcuar mjaft. Kur pabesimtarėt morėn vesh se ēka ka vendosur Muhammedi a.s. u besatuan qė ta vrasin, por kjo nuk u shkoi pėrdore, sepse atė natė kur pabesimtarėt e kishin rrethuar shtėpinė e tij, ai me ndihmėn e Allahut xh.sh. doli nga shtėpia pa u hetuar dhe me hazreti Ebu Bekrin shkoi nė Medine.
Kjo shpėrngulje e Muhammedit a.s. prej Mekkes nė Medine quhet hixhret. Prej kėsaj date tė rėndėsishme muslimanėt e llogaritin kalendarin e tyre hixhrij. Pas hixhretit (shpėrnguljes) pėr njė kohė tė shkurtėr, e gjithė Medineja me rrethinėn e saj e pranoi Islamin. Mirėpo, pabesimtarėt as nė Medine nuk e lanė tė qetė Muhammedin a.s. dhe shokėt e tij, por edhe mė tej i sulmonin, kėshtu qė nė mes muslimanėve dhe pa besimtarėve zhvillohej njė luftė e vėrtetė.
Muslimanėt nė krye me Pejgamberin a.s. me ndihmėn e Allahut xh.sh. gjithmonė dilnin ngadhnjimtarė. Feja Islame pėrkundėr dėshirės sė pabesimtarėve gjithė e mė shumė pėrhapej dhe muslimanėt dita ditės gjithė e mė shumė shtoheshin. Pabesimtarėt e panė se ishte e kotė tė luftohet me ta, andaj muslimanėt pa kurrfarė rezistence e morėn edhe Mekken.
Kur Pejgamberi i Allahut me shokėt e tij hyri nė Mekke, mekasit, tė cilėt ende nuk e kishin pranuar Islamin, tė frikėsuar pritnin se ēka do tė ndodhė me ta. Mirėpo, Muhammedi a.s. kur erdhi iu drejtua atyre dhe u tha: Vallė ē'mendoni, ē'do tė bėjė unė me ju tash? "Ne prej teje presim vetėm mirė, o njeri fisnik" -u pėrgjigjėn ata". Pejgamberi a.s. vazhdoi dhe tha: Sot unė po ua them juve atė ēka ju tha Jusufi a.s. vėllezėrve tė vet: "Unė do tė kėrkoj nga Zoti im faljen tuaj. Ai le t'ua falė. Ai ėshtė mėshirues".
Kur pa besimtarėt e panė se Muhamedi a.s. sillet aq mirė ndaj tyre, tė gjithė e pranuan Islamin dhe u bėnė shokė tė tij, sikur tė gjithė muslimanėt e tjerė. Edhe pse u ēlirua Mekka, Muhammedi a.s. nuk qėndroi aty, por pėr t'iu falenderuar medinasve, tė cilėt nė ēastet mė tė vėshtira e pranuan, pėrsėri u kthye nė Medine.
Vitin e dhjetė hixhri, Muhammedi a.s. erdhi pėr herė tė fundit nė Mekke qė ta kryej haxhin, i cili edhe quhet "Haxhi lamtumirės". Kėtu Pejgamberi i All-llahut mė sė miri e shihte suksesin e punės sė vet dhe me kėnaqėsinė mė tė madhe shikonte para vetes mija e mija muslimanė tė cilėt pėr herė tė fundit i kėshillonte tė ndjekin rrugėn e All-llahut xh.sh., rrugėn e mirėkuptimit, rrugėn e ndihmės qė duhet dhėnė njėri tjetrit.
Gjithashtu i kėshillonte qė tu largohen armiqėsive, rrenave dhe veprave tjera tė kėqia, tė cilat i ka ndaluar Kur'ani. Pas kėsaj i pyeti tė pranishmit se a e ke kryer plotėsisht detyrėn e vet, nė ēka iu pėrgjigjėn me qindra mijėra zėra: "Po, o i dėrguar i Zotit". Nė atė rast ua lexoi edhe ajetin e fundit tė Kur'anit: Sot juve ua kam pėrsosur fenė tuaj, plotėsova dhuntinė time ndaj jush, dhe jam i kėnaqur qė Islami tė jetė fe e juaj (A\3 sure Maide).
Shumė muslimanė e panė se sė shpejti do tė ndahen nga Pejgamberi i tyre. Ashtu edhe ndodhi. Muhamedi a.s. pas njė smundjeje tė shkurtėr kaloi nė botėn mė tė mirė nė moshėn 63 vjeēare, nė vitin e 11 hixhri (mė 8 qershor tė vitit 632 miladi).
Vetit trupore dhe shpirtrore tė Muhammedit a.s.
Tė gjithė tė dėrguarit e Allahut xh.sh. kanė pasur veti tė pėrsosura trupore dhe shpirtėrore. Muhammedi a.s. pejgamberi i fundit dhe mė i dashur i Allahut xh.sh., gjithashtu ėshtė dalluar me sifate tė bukura dhe tė pėrsosura trupore e shpirtėrore. As'habėt (shokėt e Muhamedit a.s.), tė cilėt kanė jetuar me tė, siē kanė qenė, pėr shembull, Ebu Bekri r.a., hazreti Aliu etj, tregojnė se Muhammedi a.s. ka qenė me trup mesatar, me fytyrė tė ēelė e pak zeshkanė, me sy tė zi e tė mėdhenj, me vetulla tė holla e tė gjata, me madhėsi mesatare tė gojės prej sė cilės shpesh shkėlqenin si margaritarė dhėmbėt e tij tė bardhė pak tė rrallė, me hundė tė drejtė nė mes pak tė ngritur, me ballė tė lartė, me flokė tė gjata pak kacurrela, me mjekėr tė shpesht dhe tė zezė, me qafė tė gjatė dhe tė bardhė, me gjoks tė gjerė, me muskuj shumė tė fortė, me krahė tė gjatė e pėllėmbė tė gjera, me tabane tė fortė, me lėkurė mjaft tė limuar e tė butė.
Tė gjitha shqisat trupore i ka pasur jashtėzakonisht tė zhvilluara, e dėgjonte zėrin shumė larg. Po ashtu e ka pasur mjaft tė zhvilluar tė pamurit. Mirė i dallonte gjėrat e imta prej shumė larg. I shihte disa yje, qė tė tjerėt vėshtirė se i shihnin. Zėrin, gjithashtu e ka pasur tė fortė dhe tė kėndshėm. Kjo posaēėrisht vėrehej kur lexonte Kur'an me zė. Gjithmonė dukej i lumtur dhe fytyrėqeshur.
Me ēdokė ishte i njerzishėm. Pėr te ishin plotėsisht tė barabartė i pasuri si dhe i varfėri. Fjalimin e ēdo kujt mirė e dėgjonte dhe nevojėn ēdo kujt ia plotėsonte. Posaēėrisht me tė varfėrit dhe tė doptit sillej mirė, dhe gjithmonė i mbronte dhe i ndihmonte. Asgjė nuk mund tė krahasohet me bujarinė dhe fisnikėrinė e tij. Xhabir ibn Abdullahu thotė: Kur dikush ka kėrkuar ndihmė prej Muhammedit a.s. ai asnjėherė nuk e ka refuzuar, askujt nuk i ka thėnė: Nuk kam apo nuk tė jap. Posaēėrisht shumė iu ka ndihmuar tė varfėrve nė muajin Ramazan.
Kur e takonte dikė, jepte i pari selam, bile edhe fėmijėve tė vegjėl. Ndaj tė gjithėve tregohej i gėzuar dhe fytyrėqeshur dhe me ēdokė sillej mirė. Kur takohej me dikė e kishte traditė t'ia japė dorėn, e atė (qė ia jepte dorėn) e pėrshkronte njė erė e mirė. Sipas kėsaj ere tė mirė kan mundur tė njihen fėmijėt, tė cilėt ai i ka pėrgdhelur. Nuk ka kėrkuar e as qė ka lejuar t'i bėhet ndonjė nder i veēantė. Nuk ka lejuar bile edhe nė kėmbė t'i ēohen, kur ka hyrė diku.
Nė shoqėri ishte i gėzuar dhe i disponuar. Fliste ngadalė, rrjedhshėm dhe kuptueshėm, kėshtu qė fjalimin e tij ka mund ta kuptojė dhe ta mbajė mend ēdonjėri qė ndodhej aty. Asnjėherė nuk bisedonte pėr gjėra tė kota. Gjithmonė bisedonte pėr atė qė do tė ishte e dobishme pėr tė pranishmit, qoftė pėr kėtė ose pėr botėn tjetėr. Muhammedi a.s. edhe armiqėve tė vet mė tė mėdhenj, bile edhe atyre qė kishin ardhur ta vrasin, ua fali, kjo qe shkak qė tė gjithė ta pranojnė Islamin, duke e parė butėsinė dhe mirėsinė e tij qė tregoi ndaj tyre.
Ndonjėherė, por shumė rrallė bėnte shaka me as'habėt e vet, mirėpo, kurrė nuk e tepronte e as qė bėnte shaka tė ofendojė dikė. Nė jetėn e pėrditshme ishte serioz dhe i zhytur nė mendime.
I kėtillė ishte pejgamberi i fundit i Allahut xh.sh., Muhamedi a.s. Allahu xh.sh. na urdhėron nė Kur'an qė atė ta marrim shembull, dhe thotė: Lekad kane lekum fi resulilahi usvetun hasenetun, qė do tė thotė: "Padyshim ju nė Tė dėrguarin e Zotit keni shembullin mė tė mirė".
Andaj, vėllezėr tė dashur, Pejgamberin tonė ta marrim shembull pėr ēdo gjė, tė punojmė atė ēka na ka urdhėruar ai, mė shpesh t'i dėrgojmė atij salavate, nė kėtė mėnyrė do tė bėhemi muslimanė dhe muslimane tė mira.
als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn