als_Latn lit_Latn uzn_Latn
Dr. Shefqet Krasniqi: Mentaliteti abuziv i tė festuarit
Hyra sot nė njė supermarket pėr tė blerė disa gjėra elementare dhe i habitur shikoja pėrgatitjet pėr festimin e Vitit tė Ri. Tė shpenzohen gjithė ato para pėr dekorime idhujtare tė qytetit pėr njė festė, sfondi pagan i sė cilės nuk mund tė mohohet nga askush, ėshtė shumė e dhimbshme!
Sikur ato para tė destinoheshin pėr qėllime fisnike e dobiprurėse si pėr ndėrtimin e ndonjė shtėpie pėr tė varfrit, apo pėr financimin e ndonjė projekti, apo pėr mbulimin e shpenzimeve tė ndonjė studenti, do tė ishte shumė mė mirė. Por ja qė politika nuk mendon kėshtu. Dekorimi, sipas tyre, ėshtė mė me vend. Viti i Ri, sipas ligjeve tė Republikės, ėshtė festa mė e rėndėsishme. Ėshtė e vetmja festė, pėr tė cilėn janė paraparė dy ditė pushim.
Ndoshta pėr shkak se kthjellja nga dehja ėshtė e vėshtirė, andaj dhe duhen dy ditė.
Shumica e medieve i janė pėrkushtuar tėrėsisht festimit, duke harruar, qoftė edhe debatin mė tė vogėl pėrkitazi me atė se a meriton apo jo tė festohet kjo ditė? Ka disa ditė qė reklamojnė programet e tyre ekskluzive pėr natėn e kėsaj feste. Siē mund tė kuptohet nga vitet e kaluara, elementi mė i theksuar i kėtyre programeve mbetet performimi provokues i kėngėtareve.
Mediat, asnjė feste nuk i kushtojnė rėndėsinė qė i kushtojnė Vitit tė Ri. Madje, pėr tė mos thėnė se ato nė festa tjera, sidomos nė ato fetare, dinė edhe tė thumbojnė.
Mė e dhembshme se ēdo gjė tjetėr ėshtė gjendja e popullit, i cili, ndonėse ėshtė viktimė, pėr ēudi nė kėtė festė akuzon qeverinė pėr keqpėdorime. Shumė prej tyre i sheh tek akuzojnė qeverinė se nuk kanė dekoruar qytetet, ndėrsa harrojnė se barra e shpenzimeve tė atyre dekorimeve rėndon drejtpėrdrejt mbi supet e tyre. Edhe mė keq, janė vet ata qė vėrshojnė qendrat tregtare pėr tė shpenzuar shuma tė mėdha tė hollash pėr festimin e
kėsaj nate, duke mos zgjedhur se me ēfarė festojnė, pėr tė mos thėnė se parapėlqejnė birrat dhe verėn.
Tė dashur vėllezėr dhe motra!
Festa e Vitit tė Ri ėshtė mėkat tė festohet.
Kjo ėshtė pėr shkak tė botėkuptimeve tė saj. Ajo festė ėshtė me origjinė pagane dhe idhujtare. Muslimanit mė sė paku i duhet ta festojė atė, ose thėnė me fjalė tjera:
I ndalohet ta festojė atė!!!
Mos harroni, ju mund tė shpenzoni para, por nė vend tė kėnaqėsisė do tė fitoni hidhėrimin e Zotit tuaj. Nuk ėshtė e rėndėsishme dhe nuk ia vlenė tė jenė njerėzit tė kėnaqur me ty nėse Allahu ėshtė i hidhėruar me ty, sikur qė nuk tė bėn dobi tė hidhėrosh Allahun pėr tė kėnaqur njerėzit.
Po e them kėtė sepse jo tė gjithė pajtohen me kėtė vlerėsim timin, bile kur tė enjten nė disa tv lokale kam bėrė apel pėr tu mos u festuar kjo festė pagane, disa tė ashtuquajtur intelektualė kinse shumė iu paska paaenguar apeli im, andaj edhe nuk nguruan pėr ta shprehur haptazi. Por kjo, neve jo qė nuk na ndalė-pengon dhe tė mbetemi me kaq, por na nxit pėr tė vazhduar mė tutje dhe na shtyen edhe mė shumė tė pėrpiqemi ta vetdijesojmė shoqėrinė tonė qė tė mos jepen pas gjėrave tė kota, tė mos shpenzojnė vend e pa vend, e nė veēanti kur ėshtė nė pyetje hidhėrimi i Zotit.
Kjo festė, jam thellė i bindur se do tė vjen koha kur do ti dalė fala mė dhe nuk do jetė aspak interesante, ashtu siē nuk ėshtė tash interesante nė SHBA, Kanada dhe nė shumė vende skandinave e gjetiu. Por, ja qė duhet edhe pak kohė pėr kėtė.
Takohemi javėn tjetėr. Selam alejkum!
Dr. Shefqet Krasniqi: Varfėria shpirtėrore e njeriut bashkėkohor
Pasuria nuk ėshtė gjithēka. Ajo, mbase nuk ėshtė hiē asgjė kur nė pyetje janė lumturia dhe qetėsia shpirtėrore. Shkenca dhe teknologjia gabimisht janė perceptuar nga materialistėt si zėvendėsuese tė fesė dhe besimit. Koha, pėr ēdo ditė e mė tepėr, po dėshmon dėshtimin e tyre nė objektiva dhe qėllime. Njeriu bashkėkohor ka shėnuar jo njė por shumė hapa prapa. Ai i ėshtė kthyer idhujtarisė, mosbesimit, adhurimit tė njerėzve; shkurt, xhahilijjeti ėshtė kultura dhe civilizimi edhe i sė sotmes. Bile, kėta tė sotit, pėr shkak tė teknikės nė dispozicion, ia kanė kaluar paraardhėsve tė tyre. Xhahilijjeti ėshtė i pėrmasave shumė tė mėdha
ndėrsa nuk njeh kufij pra, ėshtė global.
Njeriu modern di si tė shkojė nė hėnė, por jo dhe si tė ecė nė tokė; di si tė ushqejė njė kafshė, por jo dhe njė njeri; njeriu modern di tė pasojė epshin, por jo dhe Zotin; di tė zbulojė gjurmėt e krijimit, por jo dhe nėnshtrimin Krijuesit. Njeriu modern, me gjithė dijen dhe zhvillimin, di tė bėhet dhe viktimė e mitit.
Fundi i botės dhe ndėrlidhja e tij me kalendarin e civilizimit maja gabimisht janė nėnvlerėsuar, jo si njė e vėrtetė qė mund tė ndodhė, ngase paralajmėrimet pėr fundin e botės ishin shumė kohė mė parė dhe kjo temė sikur ishte bėrė bozė, por si pasoja serioze.
Nuk mund ta merrje me mend se ēfarė frike shkaktoi 21 dhjetori 2012. Pati edhe vetėvrasje ndėrkohė qė mediat ishin kujdesur pėr tė pėrgatitur ideologjikisht njeriun modern se ai me teknologjinė e vet dhe besimin materialist mund ta rezistojė edhe Zotin.
Paradoks e shkuar paradoksit. Njeriu modern, jo vetėm kaq, ai sfidon edhe kėtė ngjarje dhe ndodhi natyrore duke u siguruar aq shumė saqė i shkon mendja kėto ēaste ti kalojė edhe nėn reflektimet e dritave shumėngjyrėshe nė bunkere dhe podrume tė fortifikuara.
Ēudirat e njeriut modern nuk kanė tė sosur. Ai di tė promovojė dhe mbrojė tė drejta, madje me mburrje dhe krenari, tė atyre, qė nė kohėn e paraardhėsve tė tyre u shkatėrruan si mos mė keqi. Ky njeriu modern
kėrkon kriminalizimin e synetisė por jo edhe tė vrasjeve masive tė njerėzve tė pafajshėm. Ai shfaq edhe dhimbjen pėr kafshėt qė nuk flasin por jo edhe pėr kafshėn qė flet. 21 dhjetori i kėtij viti mundė tė jetė jo vetėm test, por edhe dėshmi e qartė se kush e ka botėn dhe tėrė kėtė gjithėsi nė dorė. Se kush e di kur do ti vije fundi kėsaj bote. Kjo datė gjithashtu ėshtė dėshmi e qartė se cila fe ėshtė e vėrtetė dhe se pėr
cilėn fe kanė nevojė njerėzit. Nė fund edhe njėherė i thėrrasim njerėzit e menēur, njerėzit e dijės qė mos ti besojnė gjėrave tė kota, nė veēanti miteve pagane, por ti kthehen besimit tė vėrtetė e tė shėndosh, besimit nė njė Zot. Nė dorėn e tė Cilit ėshtė jeta dhe vdekja jonė, ėshtė fillimi dhe fundi i kėsaj gjithėsie.
Kaq kėsaj radhe dhe deri javėn tjetėr me njė temė tjetėr selam alejkum.
Dr. Shefqet Krasniqi: Guximi pėr promovimin e antivlerave dhe pėrkrahja e tyre si mėkat e turp
Ēdo shoqėri ka vlerat e saj me tė cilat krenohet dhe mburret me to, sikur qė i kemi edhe ne, shqiptarėt, me tė cilat gjithmonė jemi krenuar. E ndėr ato vlera ka qenė dhe vazhdon tė jetė edhe morali, bile do tė thosha edhe si simbol i tyre. Historia e popullit tonė ėshtė e mbushur me sundime e pushtete despotėsh, ky vend dhe ky popull kanė pėrjetuar diktatura e luftėra, por moralisht kanė qenė tė pathyer. Nderi, tek ne shqiptarėt, ka qenė i shenjėt dhe vazhdon tė jetė ende i tillė tek tė gjithė ata qė e ndiejnė veten shqiptarė tė vėrtetė, nėpėr damarėt e tė cilėve qarkullon gjak shqiptari e myslimani.
Kjo veēori e shqiptarėve duket sikur me ēlirimin nga pushtetet ėshtė vėnė para njė beteje shumė tė ashpėr, kėsaj radhe nė emėr tė demokracisė dhe tė drejtave tė njeriut. Ndjenjat e xhelozisė pėr ta ruajtur nderin e shenjtė, nė veēanti atė tė familjes, sikur janė zbehur dhe jo vetėm kaq, por kohėve tė fundit po flitet e po punohet me tė madhe qė nė Kosovėn tonė tė pastėr tė pėrhapet edhe njė dukuri me tė cilėn njeriu i devotshėm dhe i moralshėm nuk mund as ta shpreh para tė tjerėve sepse i vije marre, turp, e lėre mė tė jetė pjesė e saj. E ajo ėshtė martesa e gjinisė sė njėjtė.
Ne e dimė se edhe mė herėt ka pasur njerėz tė pazakonshėm, tė shthurur, me orientime dhe prirje seksuale pėr gjininė e njėjtė, por kjo ėshtė bėrė fshehtė dhe ėshtė mbajtur sekret, sepse ėshtė trajtuar si njė sėmundje shpirtėrore e shoqėrore e cila ka nevojė tė mjekohet, respektivisht tė kundėrshtohet nga tė gjithė njerėzit e shėndoshė. Personat e tillė janė tė cekur nė librat e shenjta si njerėzit mė tė sėmurė dhe mė tė dėmshėm tė shoqėrisė. Ata i kanė urryer tė gjithė njerėzit e menēur dhe tė shėndoshė moralisht dhe atė tė, tė gjitha konfeksioneve fetare. Bile edhe tė feve tokėsore se lėre mė tė atyre qiellore. Madje, edhe ata vet, shumica e tyre e pranojnė se janė tė sėmurė, por donė ndihmė pėr tė dalė nga ajo rrugė.
Mua personalisht disa persona tė tillė tė dy gjinive mė janė ankuar se vuajnė nga ajo sėmundje dhe duan ndihmė pėr tė shpėtuar, pėrndryshe thonė e pati puna jonė. Andaj me ta duhet tė punojė tėrė shoqėria nė mėnyrė qė ata tė mjekohen e tė shpėtojnė. Krejt kjo nuk ėshtė e ēuditshme, por me dal e me promovuar njė
sėmundje tė tillė, njė dukuri tė tillė tė cilėn as shtaza nuk e bėnė, se lėre mė njeriu, me bėrė promovimin e antivlerave, kjo ėshtė e pa pranueshme pėr mentalitetin tonė, pėr shoqėrinė tonė. Ėshtė nė kundėrshtim tė plotė me vlerat tona morale, me traditat tona kombėtare me tė cilat jemi krenuar para botės evropiane. Nuk mendoj asnjėherė se dikush nga qeveritarėt tanė, nga intelektualėt, bijtė e kėtij populli tė cilėt donė ti ruajnė vlerat tona kombėtare, mund tė pajtohen me njė fenomen tė tillė. Zoti mos e dhashtė.
Imagjinoje me kėtė dukuri nuk pajtojnė as sllavėt serb e rusė, se lėre mė tė tjerėt. Andaj u bėjė apel tė gjithė njerėzve tė shendosh psikikisht dhe shpirtėrisht qė tė merren me kėta njerėz tė sėmur e ti mjekojnė, se vėrtetė kėta kanė nevojė pėr mjekim. Allahu na ruajt moralin dhe vlerat tona. Mos tė harrojmė se kiameti nuk do bėhet derisa tė pavlerat tė bėhen vlera, andaj mos lejoni tė pėrhapet njė dukuri e tillė nė njė shoqėri siē jemi ne me vlera tė larta, sepse kėta njerėz ndoshta do vije koha kur do kėrkojnė ta bėjnė legjitime martesėn edhe me qenė, e me majmunė. Ne nė Evropė nuk mundė tė shkojmė duke ndryshuar fenė tonė, traditat tona, kulturėn tonė. Sepse Evropa nuk kėrkon njė gjė tė tillė dhe nuk ėshtė asnjėherė kusht pėr anėtarėsim nė Evropė njė dukuri e tillė. Fundja fundjes nė Evropė ka lloj-lloj popujsh e kulturash, secili i ruan me fanatizėm vlerat e veta, kulturėn dhe traditėn e vet. Allahu e ruajt kėtė vend nga qėllimkėqijtė tė cilėt duan ta prishin e shkatėrrojnė moralin tonė, nderin tonė. Allahu i shėroftė ata njerėz tė goditur nga ajo sėmundje. Amin dhe deri javėn e ardhme me njė temė tjetėr selam alejkum.
Dr. Shefqet Krasniqi: Injorimi nga Shteti i rolit kombėtar tė prijėsve myslimanė
Sapo jemi ndarė nga kremtimet e shumta qė u bėnė pėr 100 vjetorin e pavarėsisė sė shtetit amė tė shqiptarėve, Shqipėrisė, dhe, ndėr gjėrat qė nuk mund tė kaloje pa vėrejtur, ishte edhe injorimi i elitės myslimane, respektivisht kontributit tė tyre pėr ēėshtjen kombėtare. U ndanė epitete dhe mirėnjohje, u folėn fjalė miradije dhe u thurėn lėvdata, por gjithnjė pėr ata qė nuk identifikoheshin me Islamin drejtpėrdrejtė. Nuk di si ta kuptoj kėtė pasi qė edhe tek ne, kėtu nė Kosovė, u luajt njė lojė e tillė, a dihet fakti se nė mesin e firmėtarėve tė Pavarėsisė ishin njė numėr i madh hoxhallarėsh, ashtu sikur qė kishte edhe nė luftėn e UĒK-sė.
Tė veprohet kėshtu nė kėtė 100 vjetor tė parė tė pavarėsisė tingėllon sikur duam vėrtet njė shkėputje nga e kaluara jonė, ose tė paktėn kėtė po e mendon si strategji klasa politike sekulare. Unė, edhe mė parė, nė shkrime tė publikuara gjatė kėtij viti, kam nėnvizuar rolin dhe kontributin e madh tė faktorit mysliman nė pavarėsimin e Shqipėrisė, atėherė, dhe tash tė Kosovės, madje edhe vet kam qenė nė shėrbim tė atdheut tim si ushtar i UĒK-sė, vetėm se sot, kur shoh kėto qėndrime, qė pėr Zotin mė duken shumė tendencioze, mendoj sikur pas kėsaj fshihet diē.
Le tė jemi realē. Para ca muajsh, u vėrtetua se 96% e shqiptarėve tė Kosovės, shumica absolute e tė cilėve shqiptarė, kanė pėrkatėsi islame, ndėrsa tash, javėn qė lamė pas, dolėn nė shesh edhe statistikat e regjistrimit nė Shqipėri, ku prapė myslimanėt janė shumicė, respektivisht: myslimanė janė 57.12%, katolikė 10.11%, ortodoksė 6.8%, bektashinj 2.11, evangjelistė 0.11%, tė krishterė tė tjerė 0.1%, ateistė 2.52%, besimtarė tė pa karakterizuar 5.53%, besime tė ndryshme 0.2%, nuk u pėrgjigjėn 13.89%.
Ajo qė dua tė them me kėtė ėshtė se pėrkundėr asaj qė shihet se faktori politik gjithnjė insiston nė mosidentifikimin me Islamin, tė dhėnat flasin se Islami ėshtė pjesa mė e theksuar e vetes sė tyre, e shtetit tė tyre, e historisė sė tyre, e identitetit tė tyre, andaj, konsideroi ajo qė duhet bėrė, ėshtė qė kėtė pjesė tė pandarė tė ēdo gjėje tė tyre ta trajtojnė pak me mė seriozitet. Tė gjithėve duhet ti njihen tė drejtat, pavarėsisht se ēfarė pėrkatėsie fetare kanė qenė, pėrderisa kanė punuar e kontribuar nė ēlirimin e vendit dhe ēuarjen e shtetit para.
Ne nuk jemi duke thėnė se duhen pėrmendur vetėm myslimanėt, e tė tjerėt tė ngelin nė harresė, jo, asnjėherė, por realiteti qėndron se myslimanėt nė krye me hoxhallarėt mė sė shumti kanė kontribuar nė ēėshtjen kombėtare. Andaj le tė pėrmenden ata njerėz, le tė dihen kush janė, le tiu mėsohet gjeneratave tė ardhshme se feja ka luajtur njė rol tejet tė rėndėsishėm nė ruajtjen e trojeve tona shqiptare dhe shpalljen e pavarėsisė sė Shqipėrisė, rol tė cilin vazhdon tė luaj rol tė madh edhe mė tej nė ēdo fushė. E tė mohohet ky realitet mendoj se ėshtė njė gabim i pafalshėm, ėshtė njė mohim i njė pjese shumė tė madhe dhe tė rėndėsishme tė historisė sate, tė kulturės dhe identitetit tėnd.
Nuk mund tė ecė para njė shoqėri e cila i ikė realitetit, e fsheh identitetin e vet, sepse i bije me qenė fals. Nga ana tjetėr e gjithė bota krenohet me tė kaluarėn e saj, me kulturėn e saj, me identitetin e saj.
Nuk gjej ngjashmėri me kėtė ēka ėshtė duke u bėrė tek ne pos me sistemin komunist i cili tentonte me ēdo kusht tė na zhvesh nga petku fetar, tė na zhduk identitetin fetar, por nuk i shkoi larg dhe e shkatėrroi Zoti.
Ne jemi kėta qė jemi, dhe, fatbardhėsisht, edhe bota perėndimore, veēanėrisht SHBA-tė, na njohin kėshtu, si myslimanė, andaj mos mundohemi tė bėhemi mė katolikė se papa. Por nė vend tė kėsaj, le tė mundohemi tė luajmė rolin e njė myslimani qytetėrues, myslimani model, tė cilin perėndimi, pėr shkak tė autoktonisė sė tij do ta pranojnė -kushtimisht- mė lehtė se arabin.
Kėshtu do tė jemi vetvetja, do tė jemi origjinali, na pranuan apo refuzuan tė tjerėt. Allahu na drejtoftė tė gjithėve dhe na bėftė tė mirė e tė vyeshėm dhe tė sinqertė me punuar pėr fe dhe atdhe, pėr dynja dhe pėr ahiret. Amin dhe deri javėn e ardhme me njė temė tjetėr selam alejkum.
Dr. Shefqet Krasniqi: Nė mesin e Pranverės arabe po lind Pranvera palestineze
Pranvera arabe po vazhdon, shumė popuj tė atyre vendeve po kėrkojnė lirinė, po kėrkojnė tė jetojnė sikurse shumica e popujve tė botės, tė lirė dhe sovranė. Disa prej tyre arritėn tė bėjnė ndryshime vetėm me protesta, disa tė tjerė me luftė, tė tjerė po vazhdojnė tė luftojnė edhe mė tej, derisa tė tjerė janė pothuajse nė prag tė revolucioneve. Kėsaj pranvere sikur po i bashkėngjitet edhe populli palestinez, ose, nė mesin e pranverės arabe, po lind pranvera palestineze siē u shpreh kryetari palestinez Mahmud Abbas para Asamblesė sė Kombeve tė Bashkuara, ku nė njė fjalim goxha tė gjatė foli pėr kauzėn e popullit tė tij dhe nevojėn e tyre pėr pėrkrahjen e botės sė civilizuar pėr tė bėrė njė jetė tė lirė dhe tė qetė. Presidenti tha dhe kėtė fjali, qė vėrtetė duhet tė prek nė ndėrgjegjen e faktorit ndėrkombėtar: A do tė lejojė bota qė ne tė mbetemi populli i vetėm i okupuar pėrgjithmonė nė rruzullin tokėsor?.
Palestina fitoi. Me 138 vota pro, 9 abstenime dhe 41 kundėr, fitoi tė drejtėn e tė qenit shtet anėtar vėzhgues. Ėshtė njė fitore domethėnėse pėr atė popull, kauza e tė cilit shihet si ndėr mė tė komplikuarat pėr tu zgjidhur nė botė, dhe ky moment historik mbase mund tė jetė njė hap i mbarė pėr tė realizuar gjithė tė drejtat, si ēdo shtet tjetėr sovran dhe i lirė. Siē e dini, Palestina qė nga viti 1948 e tutje, vazhdon tė jetė nėn okupimin ēifut, atėherė kur kėta tė fundit, me ndihmėn e aleatėve tė tyre, themeluan shtetin nė tokat palestineze. Qė nga ajo kohė, konfliktet, jo qė nuk kanė ditur tė ndalur kurrė, porse me vete kanė marrė edhe mijėra e mijėra jetė njerėzish, madje janė zhvilluar katėr luftėra arabo-izraelite.
Mendoj se Abbasi kishte plotėsisht tė drejt nė fjalimin dhe akuzat e tij drejtuar shoqėrisė ndėrkombėtare. Deri kur do tė lejon bota e civilizuar qė populli palestinezė tė jetojė nė robėri?! A thua nuk meritojnė ata njerėz ta shijojnė lirinė sikurse tė gjithė popujt e tjerė tė botės?! Nuk ėshtė drejtėsi e aq mė pak mirėsi tia mbash anėn tė fortit, por duhet folur e gjykuar drejt, nė veēanti kur tashmė edhe vet palestinezėt nuk janė pėr asgjėsimin e plotė tė shtetit Izraelit, por pėr formimin e dy shteteve sovrane fqinje me tė drejta tė barabarta, mu ashtu siē po insistojmė ne karshi shtetit serb. Ne kurrė nuk kemi insistuar ta shuajmė apo ta zhdukim shtetin serb, por kemi bėrė tė pamundurėn qė ta formojmė shtetin tonė, brenda kufijve tanė tė njohur nga e gjithė bota, pa e dėmtuar askėnd. Tė jetojmė me Serbinė si dy shtete me tė drejta tė plota dhe me fqinjėsi tė mirė, dhe kėtė, fal Zotit, sė pari, e pastaj miqve tanė tė shumtė, gati se e kemi realizuar dhe do ta plotėsojmė me emrin e Zotit.
Besoj se ne shqiptarėt mė sė miri e dimė se ēka do tė thotė robėria dhe se ēfarė vlere ka liria, andaj, aq sa tė kontribuojmė pėr paqen dhe harmoninė ndėrmjet popujve. Le tė mos shijon askush at fat tė hidhur qė patėm ne, le tė mos pėrsėriten luftėra, le tė ndalen vrasjet, le tė mos derdhet mė gjak, le tė jetojnė njerėzit tė lirė, pavarėsisht pėrkatėsive fetare a kombėtare! Ta mbajmė anėn e tė dobėtit, atyre qė drejtėsia ėshtė me ta por jo dhe forca! Le tė lutemi qė edhe palestinezėt nė njė tė ardhme tė afėrt tė pėrjetojnė gėzimin e lirisė, ashtu siē e pėrjetuam ne shqiptarėt 100 vjetorin e pavarėsisė! Tė pėrulemi para Allahut dhe ti pėrgjėrohemi pėr lirinė e popullit palestinez, njė popull me tė cilin na bashkon edhe feja! Zoti qoftė nė ndihmė tė tyre dhe tė gjithėve qė duan paqen!
Amin!
Mirė u takofshim javėn tjetėr!
Deri atėherė, Selam alejkum!
Dr. Shefqet Krasniqi: Kremtimi i shpalljes sė pavarėsisė, shtetin amė e gjen tė copėtuar, sepse ende nuk i janė bashkuar gjymtyrėt
Sot, mė 28 nėntor 2012, shqiptarėt shėnojnė jubileun e artė tė shtetit tė tyre. Ka kaluar plot njė shekuj qė nga koha kur burra nga tė gjitha trojet tona u bashkuan pėr tė shpallur pavarėsinė e Shqipėrisė. Ka kaluar njė shekull me histori nga mė tė dhimbshmet, por dhe mė krenaret. Nuk janė vetėm pushtimet dhe okupimet pjesė e historisė sonė, apo thėnė mė mirė, ato, nė tė vėrtetė janė vetėm pjesa e dhimbshme e saj, ndryshe, shqiptarėt kanė dhe krenarinė, qėndresėn dhe rezistencėn, si pjesė pėr tė cilėn xhelozohen nga popujt tjerė.
Shqiptarėt u xhelozuan pėr shumė gjėra. Bota iu mori lakmi dhe historia shkroi pėr to. U xhelozuan, gjithnjė nė kuptimin pozitiv, pėr atė se elementi fetar islam ka qenė me njė rol vendimtar, jo vetėm nė kėtė proces tė shpalljes sė pavarėsisė, por edhe pėrgjatė gjithė historisė sė mėtejme. Ka njerėz tė mirė nė botė (e kanė fjalėn pėr shqiptarėt). Ky ėshtė njė manifestim i njerėzve tė mirė. Dhe ata ndodhėn tė jenė muslimanė. Ėshtė tregim i cili duhet treguar.
Ideja se tė gjithė muslimanėt janė terroristė kjo paranojė po gjithpėrfshinė perėndimin. Kjo ėshtė ēmenduri.[1) Hafidh Ibrahim Dalliu thoshte: Ne shqiptarėt, tė cilit do religjion, jemi tė gjithė vėllezėr nė shtetin tonė. Ne gjithmonė do tė jetojmė mirė dhe nė paqe me njėri tjetrin, siē jemi duke jetuar, ne do tė punojmė sė bashku pėr pėrparimin e kombit tonė , dhe do ta mbrojmė atė me gjakun tonė .
Ky ėshtė njė tregues i qartė i edukatės fetare dhe rolit tė saj nė ruajtjen e unitetit kombėtar. Shqiptarėt u lėvduan pėr nderin dhe bujarinė e tyre. H. Charles Woods-i pėr nderin tonė thoshte: Shqiptarėt kanė kodin e vetė tė nderit dhe janė tė besueshėm deri nė vdekje. Ndėrsa Stu Huck pėr bujarinė thotė kėto fjalė: Ėshtė kulturė e tyre (e shqiptarėve). Ndokush qė paraqitet para derės sė tyre, i strehojnė nga rreziku. Qoftė edhe armiku i tyre vdekjeprurės.[2]
Shqiptarėt ishin madhėshtorė dhe pėr tė arritur ne kėtu ku jemi, dhanė ēdo gjė. Por, sikur fati nuk ishte nė anėn e tyre. Ata dhanė shumė, bėnė shumė, por, siē do tė konstatonte Tunmani[3], Asnjė popull tjetėr i botės nė tė cilėn ne jetojmė, nuk ėshtė aq i panjohur pėr evropianėt e perėndimit pėr sa i pėrket prejardhjes, historisė dhe gjuhės, sa shqiptarėt.
Tė dashurit e mi!
E dini pse ishim kaq shumė tė panjohur?
Pse ishim tė mėdhenj dhe nuk dukeshim gjėkundi?
Ngase ishim tė pushtuar dhe ata qė nuk do tė duhej pėr hire tė sė vėrtetės tė gabonin, historianėt, gabuan dhe ishin tė padrejtė ndaj nesh, ngase na lanė nė margjinat e kohės. Na lanė tė harruar...
Kėtu nuk mbaron artikulli. Nė fakt, kėtu fillon. Kėtu janė fjalėt mė tė rėndėsishme, qė duhet tė trokasin nė ndėrgjegjen e tė gjithė neve, e sidomos elitės sonė politike. Me rastin e kėtij festimi tė madh, tė pėrkujtojmė vlerėn e lirisė, tiu flasim njerėzve pėr rėndėsinė qė ka pavarėsia e vendit nė ruajtjen dhe kultivimin e vlerave tona kombėtare dhe fetare, tiu shpalosim atyre mesazhin e vėrtetė tė lirisė, ti thėrrasim ata qė sot kur kanė kėtė liri, qė nuk do tė thosha se ėshtė njėqindvjeēare, ngase kombi ynė historinė mė tė dhimbshme do ta ketė mė pas, kur nė shėnjestėr do tė jetė nga egėrsirat sllave, tė punojnė pėr tė dėshmuar vlerat.
Le tė punojmė qė tė jemi vetvetja jonė. Njė shtet i lirė dhe sovran ėshtė ai qė punon pėr popullin e vet dhe e ruan atė, andaj le tė jetė moto e kėtij kremtimi bashkimi dhe uniteti i faktorit politik, le tė jenė nisma tė tij avancimi arsimor dhe shkencor, le tė jenė projekte tė tij zhvillimi ekonomik dhe industrial, le tė jenė tė drejtat dhe realizimi i tyre pėr qytetarėt preokupimi kryesor.
Kremtimi i shpalljes sė pavarėsisė, shtetin amė e gjen tė copėtuar, ende nuk i janė bashkuar gjymtyrėt, andaj, nėse janė dashur njėqind vjet pėr tė mbėrri kėtu ku jemi, le tė shėrbejė ky shekull jubilar pėr tė vėnė strategjitė dhe vizionet e bashkimit tė trojeve tona. Ėshtė ky amaneti mė i madh qė na e kanė lėnė tė parėt.
Allahu na udhėzoftė nė rrugėn e drejt!
Allahu i begatoftė me Xhennet gjithė shehidėt tanė!
[1] Norman Gershman, Aspen Times, 2012. Cituar sipas: http://fjalaime.ch/27/12/2010/citate-mbi-shqiptaret-e-shqiperine/
[2] Stu Huck, Aspen Time, 2012. Burimi paraprak.
[3] Johan Tunman, 1774, Leipzig,
Kėrkime nė historinė e popujve tė Evropės Lindore.
Dr. Shefqet KRASNIQI: HOXHALLARĖT PĖR VATANIN
Njohėsit e mirė tė Islamit e kuptojnė se kjo fe nuk ka ardhur vetėm pėr ēėshtjen shpirtėrore, pėr tė na mėsuar sesi ta adhurojmė Allahun nė shtėpi apo nė xhami, se si tė falemi e si tė agjėrojmė, etj., por se, para sė gjithash, ėshtė program i jetės sė njeriut nga lindja e deri nė vdekje. Ajo pėrfshin dhe menaxhon me ēdo
segment tė jetės sė njeriu: edukimin shpirtėror, arsimimin dhe shkencėn, edukatėn dhe kulturėn, artin e politikėn, ekonominė e biznesin, martesėn dhe jetėn bashkėshortore, shitblerjen dhe tregtinė, etj. Islami ka ardhur pėr tia ruajtur njeriut fenė apo besimin, pėr tia ruajtur mendjen e tij, gjakun-jetėn, pasurinė dhe
nderin e tij. Kjo, ngase jeta e njeriut ėshtė e shenjtė dhe pėr ruajtjen e shenjtėrisė sė saj janė ndėrmarrė pesė hapa, tė cilėt nėnkuptojnė ruajtjen e saj nė pesė aspekte, ndryshe, cenimi i tyre paraqet cenim pėr vet jetėn dhe rrjedhimisht pėr pasojė ka ēekuilibrimin dhe destabilizimin e saj.
Ka thėnė Allahu: Ne vėrtet nderuam pasardhėsit e Ademit (njerėzit), u mundėsuam tė udhėtojnė hipur nė tokė e nė det, i begatuam me ushqime tė mira, i vlerėsuam ata (i lartėsuam) ndaj shumicės sė krijesave qė Ne i krijuam. (el-Isra: 70)
Njeriu ėshtė krijesa mė e dalluar dhe e vlerėsuar nga Zoti, Krijuesi i tij, andaj atij duhet kushtuar kujdesin mė tė madh. Kėto pesė gjėra janė ngushtė tė ndėrlidhura mes vete; pa fe njeriu ėshtė i humbur e i devijuar, pa mendje, i ēorientuar, pa moral, i lajthitur, pa pasuri, i mjerė, pa jetė, pra pa lirinė pėr tė, nuk mund tė paramendohet. Kėto janė tė njohura ndryshe edhe si pesė objektivat islame, qė nėnkuptojnė dhe flasin edhe
pėr atė se fitimi i lirisė, mbrojtja dhe ruajtja e saj ėshtė njė ndėr parimet bazė dhe objektivat themelore tė sheriatit. Nga ky prizėm, gjejmė ulema dhe hoxhallarė tė shumtė gjithandej nėpėr botė, e gjithsesi edhe nė vendin tonė, tė cilėt ose kanė qenė bartės tė proceseve pėr ēėshtje madhore tė kombeve tė tyre. Kanė qenė tė
parėt, ngase ėshtė parim fetar, ėshtė obligim qiellor, ėshtė detyrė primare e ēdo myslimani, nė veēanti prijėsve tė fesė tė cilėt mė sė miri e kuptojnė dhe e njohin fenė. Dhe nė tė kundėrtėn, shpėrfillja apo neglizhenca e kėtij parmi numėrohet tradhti dhe ligėshti, e rrjedhimisht, edhe ėshtė ndėr mėkatet mė tė
mėdha qė mund ti bėjė njė mysliman.
Nė historinė e shtetbėrjes dhe shtetformimit tonė, si nė tė kaluarėn, si tani, kontribut tė madh kanė dhėnė edhe njė numėr i madh hoxhallarėsh, tė cilėt krahas pėrhapjes sė Islamit i kishin shėrbyer me nder dhe dinjitet edhe kombit e atdheut. Janė me mijėra hoxhallarė tė njohur tė cilėt u persekutuan nga regjimet antishqiptare, por nuk u gjunjėzuan. Ata mbrojtėn fjalėn e shenjtė tė Kuranit, hadithin e Muhamedit [alejhis salatu ves selam] dhe interesin e kombit e atdheut. Motoja, me fe e komb, apo, me komb e fe ishte dhe mbeti pėrkushtimi i tyre i paluhatshėm nė rrugėn e pėrhapjes sė Islamit por edhe nė mbrojtje tė tė
drejtave kombėtare kundėr pushtuesve. Hoxhallarėt, tė cilėt kanė rėnė shehidė ose janė dėnuar e ndėshkuar nga regjimet antishqiptare, e veēmas nga regjimi komunist, janė shumė, por ne, duke patur parasysh natyrėn e shkrimit, do tė pėrmendin vetėm disa prej tyre, tė cilėt me jetėn e veprėn e tyre u pėrjetėsuan nė historinė e shėrbimit pėr fe dhe komb.
HAXHI YMER PRIZRENI ( 1832-1887)
Ishte njėri nga figurat kryesore fetare e kombėtare tė historisė shqiptare. Ėshtė njė personalitet me njohuri tė thella fetare, letrare, pedagogjike, filozofike, ushtare, politike
Ka qenė hoxhė, imam, myderriz, profesor, myfti, haxhi, etj. Ka qenė pėrfaqėsues i Sanxhakut tė Prizrenit nė Kuvendin Osman nė Stamboll. Ka qenė udhėheqėsi ideor e drejtuesi kryesor i Lidhjes sė Prizrenit (1878-1881). Tėrė jetėn e tij ia kushtoi fesė dhe atdheut, vazhdoi tė kontribuoi pėr kėtė popull deri sa i erdhi vdekja nė Ulqin me 12 Qershor 1887, ku ra shehid pas njė atentati, qė iu bė nga sllavėt malazez, pėrderisa ishte duke u kthyer nga namazi i teravive nė Ramazan.
MULLA HAXHI ZEKA (1832-1902)
Mulla Haxhi Zeka ėshtė njė tjetėr figurė fetare dhe kombėtare, njė shembull dhe model i shkėlqyeshėm pėr besimtarėt mysliman dhe pėr tėrė kombin. Ai, pėrveē qė ishte hoxhė e dijetar, ishte edhe atdhetar dhe luftėtar, humanist e besimtar. Ishte pengesė e madhe e xhandarmėrisė serbe tė cilėt i paguan tradhtarėt pėr ta likuiduar atė me 16 shkurt 1902 nė Pejė.
MULLA IDRIZ GJILANI ( 1901- 1949)
Qysh i ri kuptoi se ēlirimi nga okupatori serb ėshtė farz-obligim i Allahut, andaj edhe tėrė kohėn e tij ia kushtoi kėtij parimi edhe sa ishte nxėnės, por edhe si imam i disa fshatrave tė anės sė Moravės. Ai thoshte: Pa shkollim nuk ka as fe tė mirėfilltė", "Tė ndihmojmė njėri-tjetrin me fjalė, me penė, me pasuri, tė duhemi si vėllezėr", "Pa njė atdhe tė lirė feja nuk mund tė mbahet kurrė, nuk mund tė ushtrohet", "Lexoni te mualimė tė urtė sa e mirė dhe sa e kuptueshme ėshtė feja islame, kur shpjegohet shqip, nė gjuhėn e Zotit pėr shqiptarėt". Nga prilli 1941 Mulla Idrizi iu kushtua plotėsisht veprimtarisė politike. Si hoxhė me forcėn e Zotit, si mėsues me
forcėn e fjalės, si luftėtar me forcėn e armės, si komandant me besnikėrinė e ushtarit, ai luftoi pėr unitetin territorial tė trevave shqiptare, luftoi kundėr gjenocidit serb e bullgar, kundėr komunizmit. Nė qershor tė 1944 ės drejtoi betejėn e Kikės, ku shqiptarėt e udhėhequr prej tij dolėn fitimtarė kundėr ushtrisė sllavo-komuniste. Veprimtaria e Mulla Idriz Gjilanit ėshtė heroike. E tillė ėshtė edhe periudha 1944-1949 dhe kallja e tij nė zjarr mė datėn e 25-26 nėntorit 1949.
MULLA ZEKĖ BĖRDYNAJ (1918-1987)
Ishte njė fetar e patriot tjetėr, njė hoxhė i kalibrit tė madh, i pėrkushtuar me mish e me shpirt pas arsimit tė gjuhės shqipe. E krahas kėsaj ishte edhe luftėtar i pashoq. Prej vitit 1941 e deri nė vitin 1944 Mulla Zeka qe nė frontin e Rozhajės dhe Novi Pazarit, duke iu kundėrvėnė ēetave ēetnike me ēetat vullnetare. Nė njėrėn prej kėtyre betejave, nė vitin 1943, nė masakrėn e Bihorit, plagoset rėndė edhe Mulla Zeka, i cili ishte nė detyrėn e Komandantit tė Pėrgjithshėm tė ēetave vullnetare. Ai u burgos disa herė gjatė pushtetit komunist ku kaloi shumė vite nė burgje, por kurrė nuk u gjunjėzua. Ai jetoi dhe vdiq nė robėri, por kurrė nuk arriti ta pėrjetoi kėtė liri. Vdiq po nė robėri, me 12 janar 1987. Nė varrimin dhe ngushėllimin e familjes sė tij mori pjesė e pothuajse tėrė Kosova.
Kėta nuk janė tė vetmit. Shqipėria dhe Kosova kanė patur edhe shumė hoxhallarė tė tjerė, si: Hafiz
Ibrahim Dalliu (1878 - 1952), Mulla Sinan Duga (1898-1984), Mulla Emin Miftari
(1888- 13.12.1980), Mulla Musa Dėrguti (1888- 1960) dhe shumė tė tjerė deri tek
Hafėz Sabri Koēi (1921-2004) dhe mėsuesi im i dashur
Mulla Sadri Prestreshi (1917- 2002) i cili ishte njė figurė e shquar fetare e kombėtare, ishte hoxhė, mėsues, predikues, atdhetar e luftėtar. Ai pėrpos qė punoi si imam dhe u kujdes pėr ēėshtjet fetare tė kėtij populli, ai nuk neglizhoi fare as kontributin e tij pėr ēlirimin e vendit nga okupatori. Nė fillim tė vitit 1946, kur forcat
partizane-ēetnike sa e kishin marrė pushtetin e ndaj popullit shqiptar silleshin me egėrsi, Mulla Sadriu u inkuadrua nė organizatėn ilegale NDSH, (Komiteti Nacional Demokratik Shqiptar) qė pėrpiqej pėr ēlirimin e Kosovės e bashkimin me Shqipėrinė. Mulla Sadri Prestreshi, si veprimtar nė kėtė organizatė, ishte nė rrethin e personaliteteve tė shquara atdhetare, deri sa u zbulua nga oficerėt e OZN-ės jugosllave
Me 15 Prill tė vitit 1947, Gjyqi Ushtarak i Divizionit tė Prishtinės, pas hetimeve, maltretimeve, e dėnoi hoxhėn, Mulla Sadriun, me katėr vjet burg
Burgun e filloi nė Prishtinė, nga Prishtina e dėrguan nė Mitrovicė, nga Mitrovica nė Nish, nga Nishi nė Pozharevac
Edhe nga burgu kur lirohet, pėr njė kohė, nuk e lejuan tė punėsohet
Nuk e lejuan tė shėrbejė as hoxhė nė ndonjė xhami, as mėsues nė ndonjė shkollė, tė edukoi brezin e ri
! Dikur nga pleqėria, nė kohėn e autonomisė sė Kosovės u punėsua si profesorė nė Medresenė e mesme Alaudin nė
Prishtinė, ku pata nderin tė jem nxėnės i tij pėr tri vite radhazi. Kontributi i hoxhallarėve pėr vatan nuk u ndal kurrė, por ai vazhdoi deri nė luftėn tonė ēlirimtare ku, vetėm nė kėtė tė fundit nė vijat e para tė frontit u vranė 36 hoxhallarė (Shih monografinė: Imamėt dėshmorė nė luftėn e Ushtrisė Ēlirimtare tė Kosovės nė 1998-1999).
Kontributi i hoxhallarėve u dallua ēdoherė. Edhe nė 2001 nė Maqedoni, hoxhallarėt ishin ndėr tė parėt qė pėr fe e atdhe rrokėn armėn. Tė mos harrojmė kėtu mikun tim dhe tė dashurin e tė gjithė besimtarėve muslimanė shqiptarė, Hoxhėn e madh, Mulla Jakup Hasipin [Allahu e mėshiroftė], i cili qe ndėr tė parėt ose i pari qė filloi organizimet pėr kundėrvėnie sllavomaqedonasėve.
Allahu i pastė mėshiruar ata burra tė mėdhenj, ndėrsa neve na bėftė tė ecim hapave tė tyre dhe
ti ndjekim gjurmėt e tyre, nė mėnyrė qė e tėrė jeta jonė tė regjistrohet si kontribut i vyer pėr fe dhe atdhe.
Dr. Shefqet KRASNIQI: VITI i HIXHRIT, 1433 NĖ RETROSPEKTIVĖ
Jemi nė mbarim tė vitit hixhrij 1433, vit qė pėr myslimanėt, anekėnd botės do tė jetė i shėnuar pėr ngjarje tė rėndėsishme, ani pse jo gjithnjė tė mira. Para se tė elaboroj disa nga kėto ngjarje, qė kam pėrshtypjen se janė mė tė rėndėsishmet, do tė doja tė them diē edhe pėr vitin islam, sigurisht sa pėr tua pėrkujtuar. Popujt, qė moti, kanė vėnė kalendarė, pėr ta shėnuar nėpėrmjet tyre historinė dhe tė kaluarėn e tyre. Edhe ne myslimanėt kemi kalendarin tonė islam, pikėnisja e tė cilit ndėrlidhet me migrimin apo shpėrnguljen e Profetit Muhammed [alejhiselam] nga Meka nė Medinė, ngjarje kjo qė ka ndodhur nė vitin 622 ndėrsa nė histori njihet si Hixhreti. Megjithkėtė, Hixhreti do tė shėnojė fillimin e kalendarit islam vetėm nė kohėn e hafifes Omer Ibn Hattab [Allahu qoftė i kėnaqur me tė!]. Duke qenė se jemi nė pėrmbyllje tė vitit 1433 hixhrijj, vit qė do tė mbahet mend pėr shumė gjėra,menduam tė bėjmė njė rezyme tė ngjarjeve mė interesante qė ndodhėn nė tė.
Ngjarjet nė nivel botėror Problemi i Sirisė dhe dhuna e paparė e Presidentit famėkeq, Esedit, ndaj popullatės shumicė sunnite, nuk janė ngjarja mė e dhimbshme, por edhe mė e turpshmja, sidomos pėr faktorin ndėrkombėtar. Deri mė tani, bota e civilizuar ka mjaftuar vetėm me numėrimin e tė vrarėve, qė ka kaluar shifrėn e dyzetmijė vetave. Pėr keqardhje ėshtė edhe qėndrimi i politikės arabe, qė, pėrveē disa deklaratave pompoze nuk ka marrė ndonjė veprim tjetėr. E nė anėn tjetėr, besimtarėt anekėnd botės janė solidarizuar me vėllezėrit dhe motrat e tyre nė Siri, madje edhe ne, xhemati i Kosovės, kemi mbledhur ndihma pėr ta dhe ua kemi dėrguar nėpėrmjet pėrfaqėsuesve tanė.
Si ngjarje tjetėr e dhimbshme qė shėnoi kėtė vit ishte edhe ajo e represionit dhe dhunės barbare tė budistėve birmanez ndaj muslimanėve autoktonė. Nuk mbeti formė dhune e agresioni pa u pėrdorur ndaj tyre, dhe pėr ēudi, bota e injoronte tėrėsisht kėtė, duke u bėrė sikur nuk ka ndodhur asgjė. Ka qenė Turqi ajo qė ka ngritur
zėrin nė nivel ndėrkombėtar dhe qė ka dėrguar zyrtarėt e saj tė lartė pėr vizita nė Arakan, atje ku u vranė dhe masakruan shumė myslimanė.
Nė anėn tjetėr, nė ngjarje qė solli sado pak freski nė zemrat e besimtarėve, ishte fitorja e Dr. Muhammed Mursit nė zgjedhjet presidenciale nė Egjipt, fitore kjo qė shihej si e popullit, e sė vėrtetės, e drejtėsisė. Fitorja e tij solli ndryshime nė Egjipt, ngase pas regjimeve diktatoriale, pas dhunės dhe keqpėrdorimeve, pas
mashtrimeve dhe manipulimeve, erdhi njė forcė qė ishte zėri i popullit, sikur qė ishte njė shenjė se bota arabe islame po transformohej, ose thėnė mė mirė po i kthehej rrėnjėve tė veta islamike.
Zhvillimet do tė marrin kahe tė ashpėr paksa atėherė kur nė perėndim do tė shfaqet njė film fyes pėr personalitetin e Profetit Muhammed [alejhiselam]. E tėrė bota islame do tė ngritėt nė kėmbė ndėrsa reagime do tė vijnė nga e tėrė bota. Shumė qeveri tė botės do tė nxjerrin vendime pėr tė mos lejuar shfaqjen e tij ndėrsa myslimanėt do tė mbledhin forcat pėr tua prezantuar dhe njė herė figurėn madhėshtore tė
Muhammedit [alejhiselam] njerėzimit. Kėsaj radhe, Katari do tė ndajė njė pasuri nė vlerė tė hiē mė pak se 150 milionė dollarėve pėr tė prodhuar njė film pėr jetėn e Muhammedit [alejhiselam].
Mė pas, muslimanėt do tė ndihen mė mirė me lajm tė gėzueshme, si: Nė anėn tjetėr atje nė Arabinė Saudite u publikua plani mbretėror pėr zgjerimin dy haremeve (dy xhamive mė tė mėdha nė botė), atij nė Mekkė dhe atij nė Medinė. Kjo flet po kėshtu se numri i muslimanėve praktikantė tė fesė ėshtė shtuar sepse zgjerimi lidhet drejtpėrdrejt me kėrkesat e tyre pėr tė vizituar kėto vende.
Nė Bosnjė e Hercegovinė na bėhet njė kryebashkiake me shami, mė konkretisht nė komunėn Visoko. Ėshtė fjala pėr Amra Babiē, nėnė tė tre fėmijėve dhe kryetare e Bordit tė familjeve tė ushtarėve tė rėnė nė kėtė qytet. Babiē ishte edhe anėtare e Kėshillit Bashkiak nė Visoko, si dhe ministre nė qeverinė e kantonit tė Zenicės dhe Dobojit. Pėrderisa nė vendin tonė ende pėrjashtohen vajzat nga shkolla pėr shkak tė njė shamie, nė Bosnje ndodhė avancimi i tyre. Shamia nuk ėshtė pengesė e zhvillimit, pėrkundrazi, ėshtė kusht pėr njė
zhvillim tė ndershėm.
§ Zvicra hedh poshtė ndalesėn pėr ferexhe, ndėrsa nė Gjermani ligjėsohet synetia. E nė Suedi lejohet thirrja e ezanit nga minarėt, qė deri mė tani ka qenė e ndaluar, por ezani ėshtė thirrur vetėm brenda nė xhami.
§ Njė muslimane nė Norvegji zgjidhet ministre e kulturės. Fjala ėshtė pėr 29-vjeēaren, Hadia Taxhik, emėrimi i sė cilės shėnon fillimin e njė epoke tė re nė politikėn e Norvegjisė.
§ Nė Kaliforni, SHBA, pėr herė tė parė njė mysliman bėhet gjyqtar i Gjykatės Supreme. Ėshtė fjala pėr Halim Dhanidina 39 vjeē, i lindur nė Ēikago, ėshtė fėmijė i emigrantėve tė cilėt emigruan nga Tanzania nė vitin 1960. "Shpresoj qė rasti im do tė shėrbejė si shembull pėr myslimanėt tjerė amerikan, e veēanėrisht pėr tė rinjtė, se besimi dhe identitetit ynė nuk duhet tė jenė pengesė pėr pjesėmarrjen tonė nė institucionet civile tė Kalifornisė, gjithashtu shpresoj qė ti kryej obligimet e mia qė kėrkohen nga unė, nė mėnyrė qė shoqėria amerikane tė bindet se muslimanėt amerikanė janė tė denjė ti shėrbejnė vendit me drejtėsi dhe nderė, tha gjykatėsi Halim Dhanidina pėr mediat.
§ Nė Tiranė gjithashtu, bashkia vendos pėr projekt tė ri tė xhamisė sė madhe qė do tė ndėrtohet atje.
Ngjarjet nė nivel lokal. Edhe nė Prishtinė kėtė vit, pas shumė kėrkesave dhe pėrpjekjeve u dha leja pėr ndėrtimin e njė xhamie tė madhe dhe u vu gurthemeli i saj. Pėr prishtinasit kjo do tė jetė njė nga ngjarjet kulturore mė tė rėndėsishme nė periudhėn e pasluftės.
Njė hap tjetėr shumė pozitivė nė kėtė kontekst ėshtė edhe futja e fakultetit tė studimeve Islame nė kuadėr tė Universitetit tė Prishtinės, qė do tė njihet si Universiteti Hasan Prishtina.
Kėto janė disa nga ngjarjet kryesore tė cilat ndoshta e kanė pėrmbledhur kėtė vit, e qė shum nga to janė tė hidhura, siē pamė, por ka nga to dhe tė ėmbla, sidomos kėto tė fundit, qė lutemi tė shėnojnė fillimin e kėtij viti tė ri si dhe ta pėrcjellin atė deri nė fund. Takohemi javėn tjetėr! Selam alejkum!
Dr. Shefqet Krasniqi: Tė njihet dhe tė pranohet kontributi i elitės shqiptare myslimane pėr kombin dhe fenė
Qė nė fillim dua tė theksoj se ky shkrim nuk ka karakter hulumtues, dhe, jo domosdoshmėrisht, ka tė bėjė drejtpėrdrejt vetėm me ata qė u angazhuan pėr ēėshtjen kombėtare. Kjo nuk mėton tė minimizojė kontributin e atdhetarėve tanė nė rrafshin kombėtar, e aq mė pak tė nėnvlerėsojė atė, ngase siē e dini, kauzės
kombėtare i kanė shėrbyer edhe shumė prijės fetarė myslimanė, si: Hoxha Tahsini, Muhamet Ēami, Myderriz, Imer Prizreni, Hafiz Ali Ulqinaku, Haxhi Ali Elbasani, Hafiz Ali Korēa, Haxhi Mulla Zeka, Hafiz Ibrahim Dalliu, Hafiz Adem Boriqi, Mulla Idriz Gjilani, Mulla Hasan Masurica, Haxhi Ismet Dibra, Mulla Isuf Kraja, Mulla Said Bajdeni, i njohur si Hoxhe Voka, Mulla Zekė Bėrdynaj, Mulla Sinan Duga, Mulla Emin Miftari, Mulla Musė Dėrguti, Tahir Efendi Lluka, Mulla Haki Sharofi, Mulla Hasan Nahi, Mulla Vesel Guta, Mulla Sadri Prestreshi e shumė e shumė tė tjerė.
Kėtė kontribut e nėnvizon nė formė poezie edhe poeti i madh shqiptar Gjergj Fishta nė Lahutėn e Malcisė, ku pėr njė hafiz mysliman tė pėrndjekur thyr kėto varegje:
Shtrinė tė ngratin hafiz Myslimin,
Dhe ne dru e rrahen trimin
Sado qe ishte nje hafiz...tha
Jam shqiptar me gjuhė e fis
Jam Shqiptar pėrgjigjet Hafizi
deri sa ashti i kambės i krisi...
Ajo, qė ne duam tė prezantojmė tash kėtu, nė kohėn kur pėr festimin e 100 vjetorit tė pavarėsisė sė Shqipėrisė po bėhen studime tė shumta pėr tė zbardhur kontribute tė personaliteteve shqiptare nė fusha tė ndryshme, andaj, duke qenė se ne jemi pėrfaqėsuar nė botė, sidomos nė lindje, nga personalitet, emrat e tė cilėve figurojnė ndėr mė tė mėdhenjtė nė fushėn fetare, kėtė shkrim e rezervuam pėr tė qenė ekskluziv vetėm pėr ta.
Motiv pėr kėtė shkrim kam njė veprim tė menēur tė ndėrmarrė nga KK-Pejė, e cila njė nga rrugėt e kėtij qyteti e ka emėrtuar me emrin e dijetarit tė madh, kolosit tė shkencave islame, eruditit Abdu-l-Kadir Arnautit. Konsideroj se, edhe pse njė gjest simbolik, sidomos pėr kohėn dhe rrethanat tona, ėshtė shumė
domethėnės. Ndaj, nė vijim do tiu paraqes emra nga ata me tė cilėt do tė duhej tė mburreshim si komb. Ndėr tė parėt dhe mė tė rėndėsishmit ėshtė Shejh Nasirudin Albani, i lindur nė Shkodėr me 1914 dhe i shpėrngulur mė pas, nė kohėn e mbretit Ahmet Zogu, nė Damask tė Sirisė. Nasirudini shumė shpejt do tė bėhet i njohur nė Siri, pėr tė lėvizur mė pas nė Medinėn e Ndritur si mėsimdhėnės, e pastaj pėr tė kaluar pėrfundimisht nė Jordani, atje ku edhe do ta zinte vdekja.
Nasirudini ose Shejh Albani, siē njihet, ishte dijetari mė i famshėm nė botė i shekullit XX, nė veēanti nė shkencėn e hadithit. La pas vete me qindra libra, shumica e tė cilave janė tė botuara dhe tė shpėrndara gjithandej nėpėr botė. Sot nuk ka studiues i shkencave fetare anekėnd botės qė nuk ka dėgjuar pėr dijetarin e madh shqiptar dhe qė nuk punon me dijen e tij tė lėnė pas vete. Krejt bota islame krenohet me hoxhėn tonė, ndėrsa ne shqiptarėt as qė e njohim bile. Ata na e kanė lakminė qė ka qenė bir i yni, ndėrsa ne shumė pak flasim pėr tė. Shejh Albanin kam pasur fat ta takoj personalisht mė shumė se njė herė dhe tė bisedojmė me tė pėr Islamin nė Kosovė dhe pėr gjendjen e shqiptarėve nė pėrgjithėsi nė Ballkan.
Hiq mė pak se Albani nuk ėshtė edhe shkodrani tjetėr, Shejh Shuajb Arnauti, i lindur nė Damask tė Sirisė me 1928, familja e tė cilit ishin shpėrngulur nga Shkodra vetėm dy vite para se tė lindte ai, pra mė 1926. Edhe ky qė nga fėmijėria filloi tė merret me shkenca Islame dhe vazhdon edhe sot e kėsaj dite tė punoj me orė tė tėra, ani pse gati i ka mbushur tė nėntėdhjetat. Jeton dhe vepron nė Aman tė Jordanisė, ndėrsa ėshtė autor i shumė librave me vlerė. Ėshtė, po ashtu si Albani, shumė i njohur nė tėrė botėn Islame. Ka vizituar tokat shqiptare disa herė radhazi dhe vazhdon edhe sot tė pėrkujdeset pėr shqiptar qė jetojnė nė Jordani, nė veēanti pėr studentėt tė cilėt studiojnė atje.
Bashkė me kėta kolosė ėshtė edhe njė kolosė tjetėr shqiptar shumė i famshėm, njė shkodran tjetėr i quajtur me emrin Vehbi Sulejman Gavoēi, i cili po ashtu pati fatin sikurse shokėt e tij, i lindur nė Shkodėr me 1923 e mė pas i shpėrngulur nė Damask me familje, ku vazhdoi tė mėsoi e tė punoi nė Damask pėr njė kohė tė gjatė. Mė pas kaloi si profesor nė Medinėn e Ndriēuar, pastaj nė Rijad, mė pas nė Aman tė Jordanisė, pastaj nė Emiratet e Bashkuara Arabe dhe sė fundi nė Damask, ku vazhdon tė punon edhe mė tej. Ėshtė shumė i njohur nė shkencėn e Fikhut Jurisprudencės Islame. Ka shumė libra e punime shkencore.
Me tė gjithė kėta kolosė kam pasur rastin tė rri dhe tė marr dije nga ta.
Lum toka shqiptare qė i ka lindur kėta bijė, lum populli qė i ka. Andaj mendoj se duhet qė sikurse kėta kolosė tia paraqesim popullit tanė, nė veēanti nxėnėsve dhe studentėve tanė, sepse kėta na e kanė ngritur kokėn lartė dhe kombin tonė e kanė bėrė tė njohur nė katėr anėt e botės. Allahu i pastė mėshiruar ata ndėrsa
neve na bėftė ta ndjekim rrugėn e tyre. Dhe sė fundi falėnderoi KK tė Pejės pėr hapin e ndėrmarr me shpresėn se shembullin e tyre do ta ndjekin edhe tė tjerėt.
Mirė u takofshim javėn e ardhshme. Deri atėherė, selam alejkum!
Dr. prof. Shefqet Krasniqi: Uragani Sandy edhe njė shenj shtesė
Allahu i Madhėruar qė kur krijoi njeriun e parė dhe e vendosi atė nė tokė, i dėrgoi atij, dhe mė pas pasardhėsve tė tij shenja, fakte e argumente tė shumta, tė cilat secila nė vete tregon pėr ekzistimin e Krijuesit dhe se kjo gjithėsi e ka njė Zot fuqiplotė dhe absolut.
Kjo, pėrpos shenjave tė panumėrta tė cilat e rrethojnė njeriun kudo qė shkon. Ngase ēdo gjė nė kėtė gjithėsi dėshmon pėr njė Zot, njė Krijues. E njerėzit herė besojnė dhe i nėnshtrohen vullnetit tė Zotit, e herė e kundėrshtojnė Atė, deri tek ideja se kjo gjithėsi ėshtė krijuar vetvetiu, vazhdon tė mbijetojė vetvetiu etj.
Njerėzit, kėshtu tė ndarė nė mendime e bindje tė ndryshme, do tė vazhdojnė tė jetojnė derisa tė pėrfundojė kjo botė, e pastaj ta shohim se kush e paska pas mirė e kush keq. Ta shohim pastaj se cila rrugė paska qenė e vėrteta e cila e shtrembra, siē ka thėnė Zoti pėr kėtė: Thuaj: Secili ėshtė duke pritur, pra pritni edhe ju, se sė shpejti do ta kuptoni se kush ishin ithtarėt e rrugės sė drejtė dhe kush e gjeti tė vėrtetėn. ( Ta Ha, 135).
Por, megjithatė Allahu vazhdon kohė pas kohe tiu dėrgojė njerėzve shenja shtesė, tė cilat nuk janė tė rėndomta e qė tėrheqin vėmendjen e njeriut dhe ia shtojnė frikėn e tij, si fjala vjen tėrmetet e ndryshme, vullkanet, erėrat e forta, shirat e shumta etj., tė cilat ka qenė dashur tia kujtojnė njeriut madhėrinė e Zotit, fuqinė e Tij tė madhe dhe pa aftėsinė e njerėzve para asaj fuqie, siē ndodhi kėto ditė me uraganin Sandy para tė cilit u gjunjėzua shteti mė i fortė nė botė.
Nuk ka nevojė tė flitet pėr fuqinė dhe aftėsinė e Amerikės, pėr shtetin e cili brenda pak kohėsh mund ta kallė tėrė botėn. Pėr shtetin me tė zhvilluar nė botė, mė pėrparimtarin nė shkencė dhe nė teknologji. Por ēka mundi tė bėjė pėrballė njė stuhie tė fortė e tė shoqėruar me erė, shi dhe valė deti?! Pėrpos ti informojė qytetarėt e saj dhe ti evakuojė njė numėr sa mė tė madh tė tyre.
A mundi ta ndalė erėn e fortė, a mundi ta ndalė detin, i cili gati se i pėrpiu gjithė banorėt e Nju Jorkut?! Saqė u quajt pėrbindėsh, i cili pas vete la me dhjetėra tė vdekur. La pa rrymė miliona njerėz, ndėrpreu, dhe thuajse bllokoi, jetėn e miliona qytetarėve. Ndėrsa sa pėr dėme materiale nuk dihet ende shifra e saktė,
por ato tashmė mund tė arrijnė nė dhjetėra miliardė dollarė. Gjendja u vėshtirėsua sa qė presidenti amerikan shpalli gjendjen alarmante nė disa shtete. E kryetari i shtetit Nju Xhersi pasi pa se ēka ka ndodhur tha: Dėmet nuk mund tė parashihen.
E gjithė bota kėto ditė e kishte nė fokus atė uragan duke pritur se ēka do tė ndodhte. Por askush nuk dinte, e as qė kishte idenė, si tė ndalet ai! Nuk kishte idenė, sepse e tėrė bota, besimtarė dhe ateistė, kur tju ndodh diē e pazakontė ndalen e kujtohen, e iu bie ndėrmend se vėrtetė qenka njė fuqi absolute.
Nuk ka dyshim se ky uragan ishte edhe njė argument shtesė se: O ju njerėz, ju sado qė arrini tė pėrparoni, sado qė arrini nė shkencė e teknologji etj., ju edhe mė tej vazhdoni tė jeni krijesa tė vogla e tė dobėta nė krahasim me Krijuesin e juaj dhe se Ai ju ka nė dorė juve dhe ēdo gjė tjetėr. Andaj mos u rebeloni, mos bėni keq, mos bėni zullum, mos tju shkojė mendja se ska kush ēka tju bėjė e tjerė, e tjerė, sepse ėshtė Njė lart atje, i cili sheh dhe dėgjon, dhe Ai di edhe tė ndėshkojė.
Falė Allahut kaloi ai uragan, i cili u cilėsua si mė i rrezikshmi me dekada, por a thua ēka do tė ndodhte sikur ai tė ishte mė i vėshtirė, ēka do tė ndodhte sikur ai tė zgjaste mė shumė, ēka do tė ndodhte sikur i tėrė oqeani tė hallakatet e tė tėrbohet?! Por mėshira e Zotit ėshtė e madhe, Ai nuk do ti shkatėrrojė njerėzit, por do tua kujtojė atyre se Ai ėshtė Zot, e jo njeriu, do tju tregojė se jeni nė dorėn e Tij, nėn pushtetin e Tij, por ja qė njerėzit siē thotė Zoti: Ata nuk e njohėn All-llahun sa duhet njohur (Enam, 91), andaj o ju njerėz njiheni Zotin mė mirė, kuptojeni madhėshtinė e Tij dhe: Mėshironi ata qė janė nė tokė ju mėshiron Ai qė ėshtė nė qiell siē ka potencuar Muhamedi alejhi selam.
Natyrisht na vjen keq pėr dėmet e shkaktuara, pėr numrin e njerėzve tė vrarė e tė zhdukur, por pėrsėri falėnderojmė Allahun qė pėrfundoi me kaq e nuk vazhdoi edhe mė tej. Allahu na ruajt nga dėnimet e Tij, na mėshiroftė, na udhėzoftė e na drejtoftė! Amin dhe deri javėn tjetėr selam alejkum.
Dr. Shefqet Krasniqi: Ēėshtja e veriut ėshtė ēėshtja mė e ndjeshme pėr tė cilėn duhet tė jemi syēelė, meqė nuk ka kompromis pėr asnjė pėllėmbė toke tė vendit tonė
Gjatė kėtyre ditėve, biseda kryesore mes qytetarėve tė Kosovės ėshtė se a duhet biseduar me Serbinė, apo nuk duhet biseduar?! Duhet takuar tė parėt e dy shteteve, apo nuk duhet takuar, etj.?! Natyrisht mendimet janė ndėr mė tė
ndryshmet, e mendoj se ka ekstremitet nga tė dy anėt, saqė pati edhe protesta, dhe atė mjaft tė ashpra nga njėra anė. Nuk ka pikė dyshimi se Kosova gjendet nė njė pozitė shumė tė vėshtirė e delikate, sepse sipas hapave tė ardhshėm do tė varet edhe e ardhmja e vendit tonė, do tė varet sovraniteti i shtetit, edhe ashtu i copėtuar shumė herė.
Ne me kėto negociata mund tė fitojmė shumė, por mund edhe tė humbim shumė.
Zoti mos e dhashtė, humbja e veriut tė vendit pėr ne, apo fitimi i ēfarėdo autonomie tė asaj pjese tė Kosovės, do jetė njė humbje katastrofale pėr ne, qė do tė na kushtonte shumė. Do tė na mallkojnė gjeneratat e ardhme. E nė njė
gjendje tė tillė, neve nuk na duhet fare integrimi verio-atlantik. Asgjė nuk na vyen hyrja nė Unionin Evropian, po qq se e humbim veriun. Ndėrsa nėse arrijmė ta ruajmė integritetin e plotė tė vendit tonė, me siguri se do tė jemi edhe mė afėr Evropės, dhe kjo do jetė njė fitore historike pėr ne. Nė anėn tjetėr Serbia nuk ka se ēka tė humb, sepse Kosova kurrė nuk ka qenė e saj, sa Ēeēenia e Rusisė. Kemi qenė tė okupuar pėr njė kohė, i kemi dalė prej dore dhe kaq. Serbia asgjė nuk humb, asnjė pėllėmbė toke nuk humb me kėto negociata, por vetėm sa ofrohet edhe ajo mė afėr Evropės, e qė populli serb njė gjė tė tillė e ka ėndėrr, sepse ėshtė ngopur me politikat fashiste e nacionaliste serbe.
Andaj dhe unė mendoj se ēėshtja e veriut ėshtė ēėshtja mė e ndjeshme pėr tė cilėn duhet qenė syēelė, nuk ka kompromis pėr asnjė pėllėmbė toke tė vendit tonė. E pėr tė qenė sa mė tė suksesshėm nė kėto bisedime nevojiten njerėz tė sinqertė, njerėz tė cilėt e duan vatanin mė shumė sesa vetveten e tyre. Njerėz, tė cilėt interesin e pėrgjithshėm e vendosin para atij personal. Nevojiten njerėz tė vendosur e tė matur, tė menēur e tė kujdesshėm. Njerėz, tė cilėt do flasin nė emėr tė gjithė kombit tonė.
E sa i pėrket takimeve, shtrėngimeve tė duarve, kjo mendoj se ėshtė shumė normale dhe se as qė ka nevojė tė bėhet aq e madhe. Ėshtė e vėrtetė se deri dje kemi luftuar kundėr tyre, por ne armiq mes veti nuk do tė rrimė deri nė kiamet.
Pastaj stabilizimi i marrėdhėnieve nė mes tė dy shteteve fqinje sjell dobi tė mėdha politike, ekonomike, sociale etj., ēka do tė thotė se ėshtė nė interes tė shtetit e tė popullit, duke mos harruar se njė gjė e tillė ėshtė edhe kėrkesė e shteteve tė Perėndimit, tė cilat de facto na kanė ndihmuar pėr tu ēliruar. Ne kemi shumė shpresė se mu ato shtete janė tė interesuara qė edhe Serbinė, po edhe Kosovėn, ti fusin nė familjen e madhe evropiane, sepse fizikisht veēse janė nė Evropė, dhe se me kėtė do tė zgjidhen problemet e shteteve tė Evropės, do tė forcohet aleanca veri-atlantike dhe do tė dobėsohet ajo e Kremlinit.
Nėse shikojmė historinė e Pejgamberit Muhamed alejhi selam, gjejmė se ai ėshtė ulur nė biseda edhe me kundėrshtarėt e tij mė tė mėdhenj, me ata qė e luftuan, qė e nxorėn nga vendlindja, dhe tė tjerė, por gjithmonė arriti qė me urtėsi e menēuri tė dalė fitues. Shpresojmė edhe ne qė nė kėto biseda tė dalim fitues, respektivisht ta ruajmė shtetin tonė dhe tė marrim tė drejtat tona qė na takojnė dhe tė ecim para, sepse ende ka shumė punė pėr tu bėrė, ėshtė zhvillimi ekonomik, arsimi, shėndeti etj. E pėr ti realizuar kėtu konsideroj se uniteti i kombit, e nė veēanti i spektrit politik ėshtė tepėr me rėndėsi. Allahu na ndihmoftė nė ēdo punė tė mbarė dhe na ruajt nga ēdo e ligė. Amin dhe deri nė javėn e ardhme me njė temė tjetėr. Selam alejkum!
Dr. Shefqet Krasniqi: MĖ NĖ FUND EDHE XHAMIA!
Kėto ditė u vu gurthemeli i Xhamisė Qendrore nė Prishtinė. Ishte njė ditė e madhe pėr tėrė kombin. Si tė mos jetė njė ditė e madhe, kur qe sa vite me radhė jemi duke e pritur kėtė ditė, madje me plotė tė drejtė? Gjatė kohė kemi debatuar e kėrkuar njė truall pėr njė xhami tė madhe nė kryeqytet.
Qė nga koha e pasluftės, kur populli ynė me tė madhe filloi tia mėsynte xhamive, ato u mbushėn dhe u stėrmbushėn shumė shpejt kėshtu qė njerėzit filluan tė faleshin nė shi e nė borė. Qė nga atėherė, nevoja ka qenė shumė e madhe, ani pse ka pasur nevojė edhe para luftės. Por pėr faktin se ishte pushteti serb, ishte vėshtirė tė kėrkohet njė gjė e tillė. Ka mbi dhjetė vjet ku njė pjesė e madhe e popullit, xhematit tonė falen nė shi e nė borė, edhe atė nė temperatura ekstreme.
Shumė kėrkesa janė bėrė nga Kėshilli i Bashkėsisė Islame tė Prishtinės, e kjo kėrkesė ka qenė edhe e vetė Myftiut. Ka qenė kėrkesė e xhematit. Pėr ēka edhe kanė dalė nė protesta mė shumė se njė herė. Ėshtė bllokuar rruga, pėr ēka edhe ka ndėrhyrė policia. Gati dy vjet e kemi falė xhumanė nė sheshin pas Pallatit tė Rinisė. Ka pasur shumė debate e biseda nė tė gjitha nivelet. Nuk kanė munguar as premtimet, por ja qė ato janė lėvizur e realizuar shumė ngadalė.
Kėrkesat e tė gjithė neve, xhemat e hoxhallarė, kanė qenė qė xhamia tė jetė mu nė qendėr tė qytetit, diku afėr universitetit, dhe atė pėr njė sėrė arsyesh. Gati ishte pėr tu realizuar, por nuk di ēka ndodhi dhe si u bė, por nė fund fare krerėt komunalė vendosėn krejtėsisht diku tjetėr, respektivisht mu aty ku edhe u vu gurthemeli kėto ditė. Nuk ka dyshim se tė gjithė neve na ka mbetur merak shumė qė nuk na u plotėsua dėshira, por mbesim me shpresė te Zoti se edhe ajo do tė na realizohet, dhe pas njė kohe, herėt apo vonė, do ta kemi njė xhami nė qendėr tė qytetit. Sido qė tė jetė, edhe kjo ku u caktua tani ėshtė nė njė vend mjaft tė mirė, ngase ėshtė mu nė mes tė dy lagjeve shumė tė frekuentuara me banorė, mes Ulpianės dhe Dardanisė. Pastaj, po ashtu edhe shumė udhėtarė qė vijnė nga qytetet tjera nė Prishtinė e kanė xhaminė mu rrugės sė tyre. Dhashtė Zoti qė kjo xhami tė niset dhe tė kryhet sa mė shpejt si dhe tė bėhet njė vello e Prishtinės, e cila do tia shtojė bukurinė qytetit tonė.
Kthehemi tek gurthemeli, respektivisht tek ai tubim madhėshtor, i cili u organizua nga Kryesia e Bashkėsisė Islame tė Kosovės, ku ai tubim mblodhi krerėt kryesorė tė shtetit tonė, ani pse ata nuk ėshtė lehtė ti tubosh tė gjithė sė bashku. Por kėsaj radhe u tubuan, me ēka shihet edhe bereqeti i xhamisė qė nga dita e parė e saj.
Shumė nga ata krerė mbajtėn edhe fjalime rasti, duke filluar nga presidentja e vendit, pastaj kryeparlamentari deri tek kryeministri dhe kryetari i Prishtinės. Fjalimet nė pėrgjithėsi ishin tė mira me pak pėrjashtime. Fjalim tė gjatė mbajti edhe Myftiu i Kosovės, i cili foli gjerė e gjatė pėr rėndėsinė e xhamisė nė shoqėri qė nga kohėt e lashta, e pastaj tek ne nė Kosovė duke qenė i bindur se kjo xhami do ta vazhdojė rrugėn e kontributit tė xhamive tė mėhershme, bile edhe mė shumė, ashtu siē do tia shtojė bukurinė qytetit tonė.
Mė pas u vu edhe gurthemeli dhe njerėzit merrnin tekbir, e nuk ju mungonin as lotėt e gėzimit. Ata ishin shumė tė emocionuar dhe vazhduan tia urojnė njėri tjetrit kėtė, sa qė unė mbeta njė kohė tė gjatė pas pėrfundimit tė tubimit. Edhe sot deri nė kėtė moment vazhdojnė tė na vijnė urimet nga jashtė dhe brenda vendit, dhe vėrtet tė gjithė e konsideruan njė moment shumė tė rėndėsishėm pėr qytetin tonė, pėr vendin tonė.
Xhamia Qendrore pritet tė jetė shumė e madhe, diku rreth shtatė mijė metra katrorė, natyrisht me objekte pėrcjellėse, ani pse ende nuk ėshtė bėrė plani pėrfundimtar, por vetėm ai ideor. Sido qė tė jetė edhe ne muslimanėt
mė nė fund po fillojmė ti gėzojmė tė drejtat tona. Sikur qė thotė populli ma
mirė vonė sesa kurrė.
Shpresojmė qė qeveritarėt tanė ti kenė parasysh edhe kėrkesat tona tė tjera si shaminė dhe mėsim-besimin, e mos tė na i mohojnė ato kėrkesa legjitime e nevoja elementare. Dhashtė Zoti qė edhe pėr to tė mblidhemi sa mė shpejt! Amin.
Zoti i shpėrbleftė tė gjithė ata qė kanė ndikuar nė njėrėn, apo mėnyrėn tjetėr, qė tė jepet ky truall pėr xhami. Deri nė javėn e ardhme me njė temė tjetėr! Selam alejkum.
Dr. Shefqet Krasniqi: KUSH ĖSHTĖ FAJTOR PĖR ANALFABETIZMIN E SHQIPTARĖVE?
Regjistrimet e fundit tė popullsisė nė Kosovė sollėn befasi, tė kėndshme e tė hidhura, por gjithsesi realitete tė
pamohuara. Na vėrtetuan pėrqindjen fetare, na dhanė shifrat e popullsisė, qė nuk dolėn si thuheshin, e edhe na trishtuan me njė tė vėrtetė tė cilėn do ta debatojmė nė kėtė artikull.
Statistikat zbuluan se Kosova, ndoshta me tė vetmin potencial, i prin Evropės pėr analfabetizėm. Rezultatet
pėrfundimtare tė regjistrimit tė popullsisė tregojnė se 55 mijė qytetarė tė Kosovės janė analfabetė tė plotė, qė nuk dinė shkrim dhe lexim, derisa analfabetė funksionalė qė dinė shkrim dhe lexim, por nuk janė nė gjendje ta kuptojnė atė qė e shkruajnė, janė 82 mijė 188 persona.
Mosha e personave analfabetė tė plotė dhe analfabetė funksionalė nuk ėshtė publikuar nga Agjencia e Statistikave tė Kosovės, por nė kėto tė dhėna hyn popullata e moshės mbi 10-vjeēare.
Vėrtet shifra trishtues dhe shqetėsues, nė shekullin njėzet e njė tė ketė kaq qytetar analfabet?! Kjo ėshtė pėr tu ēuditur. Por edhe mė shumė ėshtė pėr tu ēuditur fakti se vet qeveria jonė, konkretisht ministria e arsimit e cila ėshtė pėrgjegjėse kryesore pėr mėsim dhe dije, po ndikon nė mėnyrė indirekte qė ky fenomen tė
vazhdoi tė jetė prezent, ngase ajo edhe mė tej i pėrzė vajzat nga shkolla, nga vatra e dijes, nga shtėpia ku mėsojnė shkrim e lexim, ku marrin dije e shkencė dhe atė vetėm pse e kanė njė copė stof nė kokat e tyre! E bije pyetja: Vajza e tillė ku mund ta mėsoi analfabetin, shkrim leximin, ku tė pajiset me dije, nėse dyert e shkollave ju mbyllėn?! E nėse thotė dikush se: mos tė mbulohen ato fare, por ta vazhdojnė shkollėn, e mė pas tė bėjnė ēka tė duan?! Atėherė kjo i bije se, ne ua kemi cenuar tė drejtat e tyre pėr vendosje, ua kemi cenuar
lirinė fetare dhe i kemi prekur nė lirinė personale pėr praktikimin e bindjeve fetare. E njė gjė e tillė ėshtė zullum dhe e pa drejt. Andaj Agjencia e Statistikave tė Kosovės kėtė statistikė dhe kėtė shqetėsim duhet tua dėrgoi qeverisė , pėrkatėsisht ministrisė sė arsimit, sepse ata e kanė nė dorė, a ta lėnė kėtė shoqėri analfabete, apo ta ēojnė para me shkencė, me dije sikurse edhe me gjėrat tjera?!
Ėshtė pėr tu ēuditur fakti se gjithė andej nėpėr Evropė thuajse kudo qė shkon sheh femra tė mbuluara, nėpėr shkolla, spitale dhe ēdo kund nė jetėn publike. Bile edhe nė klasat e ulėta. Dhe jo vetėm kaq por nė
shumė vende mėsohet edhe feja Islame si lėndė zgjedhore apo obligative, varet prej shteteve dhe republikave brenda njė shteti. E dihet fakti se ato shtete nuk janė Islame, por janė tė krishtera, por me gjithė atė kanė njė respekt tė jashtėzakonshėm pėr muslimanėt duke ua dhėnė tė drejtat e tyre. E sa pėr ta vėrtetuar kėtė vlen tė ceket fjala e ish kryetarit tė Gjermanisė i cili nė njėrin prej fjalimeve tė tij mes tjerash pat thėnė: Islami ėshtė pjesė e shoqėrisė sonė, e ngjashėm me kėtė para pak ditėsh e pat thėnė edhe kancelarja Gjermane Angela Merkel. Ndėrsa qeveria jonė me gjithė faktin se ėshtė zgjedhur nga rreth 96% mysliman, me gjithė pretendimin se kanė njė kushtetutė shumė tė avancuar, megjithatė ne nuk jemi duke e parė atė avancim,
nuk i kemi tė drejtat tona tė plota pėrderisa shkelet e drejta e qytetarėve tė saj, pėrderisa pėrjashtohen femrat nga shkolla pėr shkak tė njė shamie e cila tregon identitetin e saj, paraqet lirin e saj fetare, nė Kosovėn e lirė.
Tashmė filloi viti i ri akademik, ndėrsa ai i shkollave tė mesme e fillore ka filluar mė parė, por jo tė gjitha vajzat e kėtij populli, tė kėsaj shoqėrie po kanė kėtė fat tė studiojnė, ta mėsojnė shkrimin e leximin, sepse ėshtė dikush qė po i ndalon, ėshtė dikush qė ende mendon se tė gjithė duhet tė mendojnė e tė veprojnė sipas dėshirės dhe tekave tė tij, njėsoj si nė komunizėm. Si duket dikush ende mendon se mundė tė bėjė ēfarė tė dojė, mendon se koha moniste ende nuk ka pėrfunduar. Allahu i drejtoftė tė gjithė, e shpresojmė qė qeveritarėt tanė ta kenė parasysh edhe kėtė ēėshtje dhe tė qėndrojnė krah popullit duke ua plotėsuar
kėrkesat e tyre, nevojat e tyre elementare nė veēanti pasi tani mė jemi shtet pa mbikqyerje nga ndėrkombėtarėt, ashtu qė askujt nuk mund tia hedhim fajin. Kaq kėsaj here dhe deri javėn e ardhshme me njė temė tjetėr selam alejkum.
Dr. Shefqet Krasniqi: Alternativa islame si formė e dėshmuar e suksesit nė udhėheqje
Gabimisht ėshtė menduar se myslimanėt nuk dinė tė dhėheqin dhe se ata nuk kanė pėrvojėn e duhur nė politikė dhe qeverisje. Ka bretėruar bindja se kinse myslimanėt nuk mund tė dalin jashtė mureve tė
xhamisė. Por, koha ka dėshmuar dhe po dėshmon se kėto bindje, nė rastin mė tė irė, janė gabime, e nė rastin mė tė keq, inat dhe urrejtje.
Thėnė tė drejtėn, edhe mua personalisht mė patėn gjykuar se kinse po merrem me gjėra qė nuk mė pėrkasin, pėr shkak se jo rrallė kam trajtuar nga prizmi fetar edhe probleme tė shumta politike, ekonomike, shoqėrore, etj. E di se nuk i kanė mirėpritur por nuk kemi ētiu bėjmė, dikush duhet tua largojė botėkuptimet e gabuara pėr fenė islame. E, ēėshtė mė interesante, se kjo problematikė nuk ėshtė e kohės sonė.
Edhe Pejgamberėve tė Zotit iu patėn thėnė se ju po na pėrziheni nė ēėshtjet tona, shikoni punėt tuaja dhe mos na ndėrhyni nė jetėn tonė. Kėshtu i thanė Nuhit [alejhiselam]: Paria e popullit tij tha: "Ne po tė shohim (nė kėtė qė na thėrret) plotėsisht tė humbur!" (El-Arafė: 60)
Ti je injorant, je naiv, andaj nuk ke ēka na flet neve, se ne, tė gjithė, jemi mė tė menēur se ti. E tė njėjtėn gjė ia than edhe Pejgamberėve tjerė. Por realiteti ishte ndryshe ata ishin pėr tė mirėn e tyre, ata e dinin atė qė populli i tyre nuk e dinte, siē tha Allahu pėr pejgamberin Nuh [alejhiselam] se i thoshte popullit tė tij kur ata e i injoronin:
"Unė ua kumtoj juve shpalljet e Zotit tim, ju kėshilloj dhe unė di nga Zoti im ēka ju nuk dini!" (EėArafė: 62)
Ata duruan dhe i rezistuan sfidave tė tyre me maturinė mė tė madhe. Zaten, njerėzit e mėdhenj vizionet e tyre i kanė tė ndėrtuara mbi bazėn e sabrit dhe durimit tė madh. Edhe populli im do ta kuptojnė me emėr tė Zotit se kush e ka mirė dhe kush keq, se kush ua do tė mirėn atyre. Do ta kuptojnė se Islami ėshtė shpėtimi i tyre dhe i mbarė njerėzimit.
Si do qė tė jetė, kthehemi aty ku filluam, njerėzit tanė kanė frikė se islamistėt nuk janė pėr pushtet, por realiteti po e dėshmon tė kundėrtėn. Pranvera arabe veē ka filluar ti japi frytet e saj, pėr ēdo ditė po dėshmohet se udhėheqja e shteteve islame nga laikėt pėr njė shekull ka qenė tepėr e dėshtuar
dhe e pasuksesshme. E pėr suksesin e islamistėve turq, tė udhėhequr nga Partia pėr Drejtėsi dhe
Zhvillim (AKP) e Kryeministrit tė Rexhep Taip Erdogan, nuk ka nevojė tė flitet fare. Tani mė nė Turqi janė bindur edhe vet laikėt, apo ata qė ua kanė dhėnė votėn laikėve, se alternatiava islame ėshtė formė e dėshmuar e suksesit nė udhėheqje andaj edhe nuk ka kthim prapa nė laicizėm e sekularizėm.
Nė kongresin e AKP tė mbajtur kėto ditė, Kryeministri turk ka shpalosur sukseset e njėpasnjėshme tė islamistėve nė udhėheqjen e njė ndėr shtetet mė tė mėdha islame nė botė. Ai vėrtet pati me ēka tė krenohet, e si jo kur e shpėtoi Turqinė nga njė inflacion, i cili lėkundi edhe rrėnjėt e ekonomive mė tė mėdha botėrore ndėrsa njė pjesė tė tyre i ka vėnė nė koma dhe akoma nuk po mund ta marrin veten. Madje, pėrderisa shumė nga kėto shtete tė zhvilluara botėrore po qajnė hallin e krizės ekonomike, Turqia ngriti ekonomin e saj mė shumė se kurdo herė mė parė. Islamistėt pėr dhjet vite Turqinė e bėnė njė ndėr vendet mė tė zhvilluara tė botės, mė tė pėrparuara. Turqia vėrtetė ėshtė njė model i dėshmuar i suksesit tė myslimanėve. E qė shpresojmė qė rrugėn e tyre do ta ndjek edhe Egjipti dhe shtetet tjera arabe radhazi. Nuk kam aspak dyshim se brenda njė dekade shtetet islame tė udhėhequra nga islamistėt, si Dr. Mursi e tė tjerė, do tė jenė shembull i menaxhimeve tė suksesshme tė krizave tė ndryshme shoqėrore dhe aftėsive tė jashtėzakonshme tė zgjidhjes sė tyre. Ashtu siē Islami e shpėtoi botėn para katėrmbėdhjetė shekujve, po kėshtu do ta shpėton dhe sot, pėr shkak se dėshtimi po vjen gjithnjė si pasojė e ērregullimeve morale, degjenerimit dhe shthurjes. Nuk ka
sistem qė rregullon jetėn e njeriut apo qė trajton atė nga ēdo cep, ashtu siē bėn islami. Eh, sa i mirė ėshtė ky Islam! Sikur ta dinte populli im kėtė! Por, kam shpresė se ata veē kanė filluar ta kuptojnė. Islami ėshtė jeta e tyre, ėshtė identiteti origjinal, ėshtė rruga qė ua zgjidh tė gjitha problemet! Mirėutakofshim javėn e ardhshme! Deri atėherė, mirėmbetshi dhe Selam alejkum!
Dr. Shefqet Krasniqi: Kur liria e shprehjes provokon
Debati rreth filmit i cili fyen rėndė personalitetin e profetit Muhamed [alejhiselam] vazhdon edhe mė tej, ashtu siē vazhdojnė edhe reagimet e shumta gjithandej nėpėr botė kundėr kėtij filmi, duke kėrkuar nga qeveri dhe kompani tė ndryshme qė mos ta lejojnė publikimin e tij si dhe ti ruajnė ndjenjat e myslimanėve.
Nė nivel global, debati u zhvillua shumė edhe mbi botėkuptimin thelbėsor tė sė drejtės sė shprehjes, se ajo a ėshtė aq e lirė saqė edhe nėse pėrdoret pėr tė sharė e pėr tė ofenduar, prapė merret si e drejtė. Sigurisht, kėtė diskutim, me kėtė natyrė, e imponuan reagimet e myslimanėve. Ndėrsa nė rastin tonė, pra nė nivel lokal, diskutimi mė shumė u pėrqendrua tek ajo se pse nuk pati reagime se sa pėr ēėshtje tjera. Do tė
preferoja tė filloj me kėtė tė fundit, pėr tu kthyer mė pas edhe tek e drejta e shprehjes.
Mediet kosovare kėto ditė, pėrkundėr faktit se nė botė ndodhnin ngjarje tė mėdha, tė karakterit global, pati reagime nė pothuaj tėrė botėn kundėr njė filmi qė fyente figurėn e Muhammedit [alejhiselam], nuk patėn shumė punė. Ato mjaftuan me publikimin vetėm tė atyre lajmeve, gjė qė paraqiti njė shqetėsim pėr to. Disa nga to sikurse i brengosi fakti se pse nuk pati protesta nė Kosovė dhe hulumtuan shumė qė ta gjejnė kėtė pėrgjigje. Dyshojmė se, jo pse duan ti dalin nė mbrojtje atij njeriu tė madh, porse, si lajm kryesor qė ėshtė bėrė nė tėrė botėn, pse tė mos jetė edhe nė Kosovė.
Donin qė edhe ne myslimanėt, si shumicė absolute nė kėtė vend, tė protestojmė, e tiu japin atyre arsye pėr ti mbushur faqet e gazetave dhe pėr ta gjetur edhe njė shkas
shtesė pėr ti akuzuar myslimanėt si antiperėndimorė dhe antidemokratė. Mirėpo,
fatmirėsisht, edhe kėsaj radhe, sikurse edhe mė herėt mundi iu shkoi huq. Ne e dimė pse nuk ēohemi nė protesta, jo pse nuk e duam Muhamedin [alejhiselam], jo, Zoti mos e dhėntė, sepse ne atė e kemi nė shpirt, bile mė tė dashur se shpirtin dhe zemrat tona, mė tė dashur sesa vetveten tonė. Porse me protesta ne e dimė qė nuk i ndihmojmė Profetit tonė, nuk i ndihmojmė Islamit tonė, nuk i ndihmojmė shoqėrisė sonė, vendit dhe shtetit tonė.
Secila shoqėri, secili vend i ka rrethanat dhe specifikat e veta. Islami ėshtė fe e menēur dhe pėr tė menēur, andaj edhe myslimanėt duhet tė jenė tė menēur. Ne mė shumė i ndihmojmė Islamit nėse ēohemi nė protesta kundėr qeverisė sonė e cila po i shkel tė drejtat e myslimanėve, nė veēanti tė femrės, nė mėnyrė brutale. Po hahet djersa e popullit, nuk po luftohet sa duhet korrupsioni, krimi i organizuar dhe shumė dukuri tjera negative. Dukuri kėto tė cilat pėr ēdo ditė e mė shumė po e dėmtojnė shoqėrinė tonė.
Po pasurohen individė nė mėnyrė tė paligjshme, e po varfėrohet njė shoqėri e plotė. Kėshtu, kam bindjen, i ndihmojmė mė shumė kėtij populli, se sa qė i ndihmojmė pėr tė protestuar pėr mos ta sharė e fyer apo shpifur ndaj Profetin Islam. Ngase tė ēuarit e shoqėrisė para, tė punuarit pėr shtet, garantimi i tė drejtave qytetarėve, janė ndihmė Islamit, ėshtė ēuarje e Islamit para. Kjo, ngase Islam nuk ėshtė vetėm tė deklaruarit se je musliman dhe kryen disa rite fetare, por gjithashtu ėshtė edhe kontribut nė shoqėri, luftim i dukurive negative, etj. Dhe po tė ishte Profeti alejhiselam gjallė, me siguri se do ta gėzonte mė shumė kjo qė cekėm mė lartė, sesa protestat duke gjuajtur gurė e djegur objekte deri te derdhja e gjakut.
Pėr tė mos u keqkuptuar, ne nuk jemi kundėr protestave, siē e kam cekur mė parė, por jo edhe tė kėtyre tė dhunshme, qė vijnė ndeshė me etikėn dhe moralin e atij qė i tėri ishte moral. Vendi ynė nuk ka nevojė pėr protesta, ka nevojė pėr punė tė mėdha. Ka nevojė pėr ti ruajtur miqėsitė e mira qė i kemi krijuar me shumė shtete perėndimore, sepse fundja, gjeografikisht, jemi pjesė e kėsaj Evrope dhe kėtij perėndimi. Mirėpo si shumė
herė, disa media kėrkojnė diēka ēka tėrheq vėmendjen e lexuesve, qoftė edhe negative, me rėndėsi ėshtė qė ti shesin gazetat dhe ti tėrheqin shikuesit e lexuesit, sidomos kur objekt lajmi janė Islami dhe myslimanėt.
Ndėrsa, sa i pėrket ēėshtjes sė lirisė sė shprehjes, ajo ėshtė njė temė shumė e gjerė, shumė e pėrfolur. Por unė kisha me e thjeshtėsuar me njė fjali: liri absolute nuk ka. Liria absolute i takon tė ēmendurve. Atyre nuk ju shihet pėr tė madhe ēka do qė tė flasin. Ndėrsa pėr njerėzit e menēur, ajo ka kufi. Ka kufi me logjikė tė shėndoshė, sepse nuk ėshtė normale, ta zėmė, me ia sha tjetrit gruan apo nėnėn, ngase ai e ndien vetėn tė fyer. E nė momentin qė tjetri e ndien vetėn tė fyer, atėherė numėrohet se i kalove normat e kodit moral. Andaj edhe nga ana ligjore kjo liri ėshtė e kushtėzuar edhe nė Konventėn Ndėrkombėtare pėr tė Drejtat Politike dhe Civile (KNDPC).
Kjo liri ka kufi edhe pėr nga sheriati sepse Allahu na ndalon qė ti fyejmė e ti shajmė zotat e atyre qė adhurojnė jomyslimanėt:
Ju mos ua shani ata (zota) qė u luten
(idhujtarėt), pos All-llahut...(el-Enamė:108).
Andaj secili duhet ti respekton tė tjerėt, gjegjėsisht tua ruaj ndjenjat e tė tjerėve. Askush nuk mund ta ndal askėnd tė flas me fakte dhe argumente, pėr ta treguar tė vėrtetėn qė ai mendon se ėshtė e vėrtetė dhe pėr ta demantuar mendimin apo idenė e tjetrit, por, gjithherė nė suaza tė njė dialogu konstruktiv, polemike shkencore, debati civilizues, e jo me fyerje e pėrqeshje, e shpifje sidomos nėse nė pyetje janė ēėshtje fetare.
Mirė u takofshim javėn e ardhshme.
Deri atėherė, mirėmbetshi dhe Selam alejkum!
Postuar nga: Radio Kosova e lirë - www.radiokosovaelire.com
als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn pag_Latn als_Latn tur_Latn als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn nno_Latn als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn bos_Latn als_Latn als_Latn kmb_Latn als_Latn kab_Latn als_Latn als_Latn est_Latn als_Latn als_Latn min_Latn als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn