als_Latn dik_Latn sag_Latn
INSTAT: “Shqipëria, vend emigrantësh”4 Janar 2015 - 17:52
Edhe pse rritet numri i rezidentëve të huaj në Shqipëri (8.330 në vitin 2013), ai mbetet i papërfillshëm krahasuar me shqiptarët që jetojnë jashtë vendit të tyre, mbi 1,4 milionë. Ja shifrat e raportit “Profili i zgjeruar i migracionit, 2013”
Romë, 23 dhjetor 2014 – Është kthyer në modë tashmë, veçanërisht këtej Adriatikut, të flitet për Shqipërinë të kthyer në “tokën e premtuar e italianëve”. Nga shkrimet e mediave, të bazuara edhe në ndonjë deklaratë të pambështetur në shifra reale e ndonjë ministri shqiptar, duket se në Shqipëri ka nisur një vërshim të huajsh – italianë në veçanti – që po e kthejnë vendin nga një vend emigracioni në një vend imigracioni. Është vërtet kështu?
Jo. Më saktësisht, është e vërtetë që numri i të huajve rezidentë në Shqipëri është rritur kohët e fundit, por ai mbetet i pallogaritshëm në krahasim me shqiptarët që jetojnë jashtë atdheut. Madje nuk janë të paktë as ata që akoma dëshirojnë të largohen, e prova e drejtpërdrejtë ishtengjarja e Vlorës e javës së shkuar kur, me mashtrimin se vende të BE-së po jepnin azil politik për shqiptarë, qindra vetë u dyndën në port.
Më 22 dhjetor në Tiranë u prezantua një raport i ministrisë së Brendshme dhe Organizatës ndërkombëtare për Migracionin (IOM) mbi “Profilin e Zgjeruar të migracionit në Shqipëri”, shifrat e të cilit janë interesante e flasin qartë: Shqipëria mbetet vend që prodhon emigracion, edhe pse vitet e fundit vërehet një rritje e ndjeshme në përqindje, por akoma thuajse e papërfillshme në shifra, e imigrantëve në Shqipëri (8.330 në vitin 2013).
Imigracioni
“Vitet e fundit Shqipëria ka njohur imigracionin e rregullt dhe të parregullt” vërehet në Raport. “Konfliktet e armatosura në vendet e Afrikës Veriore dhe atyre arabe, nga viti 2010 e në vazhdim, janë shoqëruar me vale të reja migratore nga këto vende drejt Shqipërisë si vend tranzit, me destinacion final vendet e BE-së. Imigracioni tranzit në vitet 2011, 2012 dhe 2013 ka ardhur gjithnjë e në rritje. Janë të paktë ata që ndalen e krkojnë azil politik në Shqipëri. Gjithsej, në vitin 2013 numërohen 214 persona që kanë rezidencën në Shqipëri si azilkërkues apo që kanë statusin e refugjatit.
Përsa i përket imigracionit të rregullt, shifrat janë shumë më të ulëta nga ato që vetëm gjashtë muaj më parë dha ministri Veliaj në Romë kur fliste për 19 mijë italianë në Shqipëri me leje qëndrimi për punë. Sipas raportit, rezidentët e huaj në Shqipëri, më 1 janar 2013 janë 8.330 persona. Shifra është në rritje e ka shkuar nga 5.663 e vitit 2010, në 6.615 në 2011-tën dhe 7.353 në vitin 2012. Por gjithsesi është shumë larg atyre të pohuara nga ministri Veliaj.
Për sa i përket motiveve të qëndrimit, në vitin 2013 numërohen për motive pune 2.469 leje, për bashkim familjar 1.390 leje, për studime 823, për veprimtari fetare e humanitare 808.
Italianët në Shqipëri? Të lexosh mediat, në këtë periudhë kur refreni “Shqipëria, toka e premtuar” është në modë, duket sikur janë me dhjetëra mijëra ata që kanë kapërcyer Adriatikun. As kjo nuk është e vërtetë. Sipas raportit, italianët që kanë emigruar në Shqipëri janë 1.553 vetë. Prirja është vërtet në rritje (ishin 608 në vitin 2007, 1.065 në vitin 2011 dhe 1.277 në vitin 2012), por akoma nuk mund të flitet për shifra domethënëse që të dëshmojnë një kthim tendence të migracionit mes dy brigjeve. Madje italianët nuk përbëjnë as komunitetin më të madh të të huajve në Shqipëri. Janë turqit me numrin më të lartë të emigrantëve në Shqipëri, 1.712 persona. Por nëse rritja e italianëve në Shqipëri është e vazhdueshme dhe konsistente, për turqit kjo gjë nuk vlen e numri i tyre ka pasur ulje ngritje në shtatë vjetët e fundit (ishin 1.396 në vitin 2007, shkuan në 2.947 në vitin 2009, zbritën në 1.542 në vitin 2011).
Emigracioni
“Shqipëria është një vend me një popullsi të regjistruar me mbi 4 milionë banorë, referuar të dhënave të Regjistrit Kombëtar të Gjendjes Civile (RKGjC). Krahasuar me numrin e përgjithshëm të popullsisë, Shqipëria ka aktualisht përqindjen me të lartë të emigracionit në Evropë, por jo vetëm” shkruhet në Raport.
Në fakt nga të dhënat zyrtare të sjella në Raport më 1 janar 2013, shqiptarët e regjistruar në RKGjC janë 4.313.740. Në të njëjtën datë popullsia e Shqipërisë rezulton 2.898.782 persona, nga të cilët 8.330 janë të huaj. Kjo do të thotë se 1.423.288 shqiptarë jetojnë jashtë kufijve të vendit. Natyrisht nuk janë të gjithë emigrantë, ka mes tyre edhe të rinj e fëmijë të brezit të dytë që kanë lindur në vendet ku jetojnë prindërit e që janë regjistruar në zyrat e gjendjes civile në Shqipëri. Sipas organizmave ndërkombëtarë, emigrantët e mirëfilltë shqiptarë më 1 janar 2013 llogariten të jenë 1.252.066 vetë.
“Përgjithësisht Shqipëria vazhdon të konsiderohet si një vend origjine për emigracionin” pranohet mes të tjerash në raport ku vërehet se, sidoqoftë, “liberalizimi i vizave për shtetasit shqiptarë me vendet e zonës Schengen në fund të vitit 2010, ka patur ndikim të drejtpërdrejtë në reduktimin e emigracionit të parregullt shqiptar drejt vendeve të BE-së”.
Sipas raportit në vitet 2011, 2012 dhe 2013 emigracioni i parregullt është ulur me 300% në krahasim me atë deri në vitin 2010. Por nëse deri në vitin 2010 arsyeja themelore e emigrimit ka qenë ekonomike, pas liberalizimit të vizave, emigracioni i paligjshëm është modifikuar disi. “Është rritur numri i kërksave për azil nga ana e të rriturve si dhe të fëmijëve në disa vende të BE-së, motivuar nga nevoja për mbrojtje nga fenomeni i gjakmarrjes apo dhe vështirësitë ekonomike në Shqipëri; si dhe emigrimi i parregullt i të miturve në disa vende të BE-së, i organizuar me ndihmën e familjes së origjinës dhe me motivin kryesor sigurimin e kushteve më të mira të jetesës” vërejnë ekspertët.
Mbështetur në analizën e të dhënave të marra nga EUROSTAT dhe Pikave të Kontaktit në disa nga Ambasadat kryesore për çështjet e migracionit, kërkesat e azilit në vendet e BE-së kanë një prirje në rritje: ishin 3.190 shqiptarë në vitin 2011, u bënë 7.336 në vitin 2012 dhe 11.047 në vitin 2013. Vendet ku shtetasit shqiptarë kërkojnë azil janë kryesisht Franca (në vitin 2013 janë paraqitur 5.065 kërkesa), Mbretëria e Bashkuar (1.620), Gjermania (1.295) Suedia (1.165), Greqia (585) dhe Belgjika (487).
Një e dhënë interesante e Raportit është ajo mbi të kthyerit. Në bazë të një studimi të kryer nga Instituti Shqiptar i Statistikave (INSTAT) dhe IOM në vitin 2013 mbi migracionin e kthimit dhe riintegrimin rezulton se 133.544 migrantë shqiptarë të moshës 18 vjeç dhe sipër janë kthyer në Shqipëri në periudhën 2009-2013. Ndërsa për vetëm për tre vjetët e fundit raporti vë në dukje një rritje të fortë gjatë vitit 2013 krahasuar me dy të tjerët: janë kthyer 15.227 gjatë vitit 2011, 14.762 gjatë vitit 2012 dhe 20.751 gjatë 2013-tës. Dhe gjatë të tre vjetëve, pjesa dërrmuese e të kthyerve (mbi 70%) ishin të mërguar në Greqi (p.sh. 14.537 të kthyer nga Greqia në vitin 2013). Përsa i përket të kthyerve nga Italia gjatë tre vjetëve të fundit janë rreth 4 mijë me prirje në rritje (1.053 gjatë vitit 2011, 1.301 në 2012-tën dhe 1.227 gjatë vitit 2013).
Edhe shifrat (rreth 95% e të kthyerve jetonin në Greqi e Itali) çojnë në konkluzionin se “kthimet në Shqipëri janë kryesisht pasojë e krizës financiare botërore të vitit 2009 që goditi tregun e punës në vendet kryesore të destinacionit për migrantët shqiptarë”. Megjithatë, pranohet që Raporti “nuk mundi të tregojë nëse kriza ka ndikuar në lëvizshmërinë për punë të migrantëve shqiptarë, përveç mbledhjes së disa të dhënave të kufizuara që mungesa e mundësive për riintegrim në Shqipëri mund të shërbejë si faktor shtytës për ri-emigrimin e të kthyerve”.
als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn