als_Latn dik_Latn sag_Latn
05/03/2015
Bashkëpunimi me NATO-n është garancia e vetme për sigurinë dhe progresin në Serbi, thonë ekspertë dhe zyrtarë.
Nga Ivana Jovanoviç për Southeast European Times në Beograd -- 05/03/15
Ekspertë të sigurisë nga sektori civil dhe universitetet e Serbisë, si edhe zyrtarë nga sektori i mbrojtjes, ranë dakord se vendi duhet të punojë për të përmirësuar marrëdhëniet dhe bashkëpunimin me NATO-n.
Një partneritet me Aleancën, përfshirë anëtarësimin, është i rëndësishëm për përmirësimin e sektorëve ekonomikë, të mbrojtjes dhe sigurisë së shtetit, ashtu si edhe integrimin e saj në BE.
"Rruga drejt NATO-s është e pashmangshme për Serbinë. Është çështje e së ardhmes së vendit, ku dëshirojmë të jetojmë. Disa procese janë natyrale dhe integrimi në NATO është një prej tyre", tha për SETimes Dejan Miletiç, profesor pranë departamentit të Beogradit të Universitetit Lincoln dhe president i OJQ-së Qendra për Studime të Globalizimit.
Jelena Miliç, drejtoreshë e Qendrës për Integrim Euroatlantik në Beograd tha se NATO-ja është "partnere natyrale" për Serbinë për shkak të pozicionit të saj gjeografik dhe për shkak se nuk ka asnjë union tjetër ushtarak në rajon.
"Forcat e armatosura serbe nuk mund t'u përgjigjen [të vetme] kërcënimeve të sigurisë të kohës sonë. Në bashkëpunim me NATO-n, përmes shtimit të bashkëveprimit, Serbia mund të krijojë një partneritet që do ta ndihmojë këtë", tha Miliç për SETimes.
Ajo theksoi gjithashtu rëndësinë e bashkëpunimit me NATO-n për shkak të përpjekjeve të Rusisë për të ndikuar në rajonin e Ballkanit Perëndimor.
"Nëse marrim në konsideratë ngjarjet aktuale gjeopolitike dhe implikimin e tyre për rajonin, është e qartë se Rusia ka axhendën e vet për të ngadalësuar integrimin evropian për vendet e Ballkanit Perëndimor që nuk janë ende anëtare", tha Miliç.
"Agresioni rus në Ukrainë duhet të jetë një alarm për të gjithë ne rreth kërcënimeve të sigurisë. Ai duhet të shihet si një sinjal se NATO-ja është i vetmi partner i besueshëm që mund të kemi", tha Miletiç.
Miliç dhe Miletiç thanë se arsyeja kryesore pse Serbia ka nevojë për anëtarësimin e plotë në Aleancë është se ajo është garanci për mbrojtjen kolektive, duke parë sfidat aktuale të sigurisë globale të cilave Serbia nuk mund t'u përgjigjet e vetme.
"Përfitimi i parë dhe themelor i anëtarësimit në NATO është ushtrimi i të drejtave dhe detyrimeve që rrjedhin nga neni 5 i Traktatit të Atlantikut të Veriut, që thotë se nëse kundër një vendi anëtar ndodh një sulm i armatosur, ai do të mbrohet nga e gjithë Aleanca", tha Miliç.
Miletiç tha se hyrja në BE duhet të përfshijë gjithashtu edhe integrimin euroatlantik.
"Vendet e Evropës Juglindore që u bënë anëtare të BE-së, në fillim u bënë anëtare të NATO-s. [Ekziston nevoja] për të përgatitur një vend dhe sistemin e tij të vlerave që të jetë i pajtueshëm me të tjerët, si dhe për t'u siguruar që të jetë në gjendje të bashkëpunojë për të punuar për interesat dhe progresin e përbashkët", tha Miletiç.
Aleksandar Joviçiç, një parlamentar nga Partia Progresive Serbe, tha se Serbia duhet të lërë pas të kaluarën dhe të punojë për marrëdhënie më të mira me Aleancën.
"Disa breza vazhdojnë të kenë kujtime nga konfliktet e viteve 1990, por pas Luftës së Dytë Botërore vendet që ishin palë kundërshtare tani bashkëpunojnë dhe janë bërë ekonomitë më të zhvilluara dhe aleancat më të forta ushtarake. Serbia duhet të gjejë vendin e vet nën këtë ombrellë", tha Joviçiç.
Joviçiç shtoi se qeveria e mëparshme nisi bashkëpunimin përmes Programit të Aleancës "Partneriteti për Paqen" dhe qeveria aktuale do të punojë për ta përmirësuar atë bashkëpunim.
Sipas të dhënave të grumbulluara vitin e kaluar nga Qendra për Studime Euroatlantike, vetëm 12 përqind e popullsisë e mbështet hyrjen e Serbisë në NATO.
Joviçiç tha se opinioni publik rreth kësaj çështjeje mund të ndryshohet, por do të kërkojë më shumë vëmendje.
"Është e nevojshme që t'i dërgohet publikut një mesazh i qartë, i cili do të jetë për të gjithë dhe mjaft transparent për të shpjeguar qartësisht përfitimet", tha Joviçiç.
"Kjo është punë për sektorin e OJQ-ve dhe qeverinë, nuk ka interes më të mirë për Serbinë sesa t'i bëjë proceset e integrimit më të shkurtra", tha Miletiç për SETimes.
Çfarë hapash mund të ndërmarrë Serbia për të përmirësuar më tej marrëdhëniet e saj me NATO-n? Na tregoni mendimet tuaja.
unk als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn