als_Latn uzn_Latn ron_Latn
Masakra e Indis pr t ciln nuk u fol kurr
26 Shtator 2013 | : Ndryshe | Autor: Gazeta Shqip
Shteti i ri indian u prball me refuzimin e nj princi pr t njohur sundimin e Dehlit mbi principatn e tij. Mposhtja e ktij refuzimi u pasua me nj masakr, pr t ciln qeveria e Indis vijon t hesht edhe sot
Hiderabad 1948
Mike Thomson, BBC
Kur India u nda m 1947-n, rreth 500 mij vet u vran n prleshjet ndrfetare, prgjithsisht prgjat kufirit me Pakistanin. Por nj vit m von, nj masakr tjetr ndodhi n Indin qendrore, ngjarje pr t ciln nuk sht folur kurr. N shtator dhe tetor 1948, shpejt pas pavarsis nga Perandoria Britanike, dhjetra mij njerz u masakruan n mnyr brutale n Indin qendrore. Disa u vun pas murit dhe u ekzekutuan nga ushtart e ushtris s Indis. Megjithat, nj raport i komisionuar nga qeveria pr t zbuluar se far ndodhi, nuk u publikua kurr dhe shum pak njerz n Indi sot e din q kjo ngjarje ka ndodhur. Kritikt akuzojn qeverit e njpasnjshme t Indis pr fshehje t s vrtets.
Hinderabad ne Indi (3)Masakra ndodhi nj vit pas dhuns s ndarjes n at q ishte shteti Hiderabad, n zemr t Indis. Ai ishte nj nga 500 shtetet princrore q patn gzuar autonomi nn sundimin kolonial t Britanis. Kur mbrriti pavarsia m 1947-n, pothuajse t gjitha kto shtete ran dakord t bhen pjes t Indis.
Nizami mysliman i Hiderabadit, apo princi, kmbnguli q t mbetet i pavarur. Kjo zemroi udhheqsit e shtetit t ri, t cilt n shumic qen Hindu. Pas nj prballjeje mes Dehlit dhe Hiderabadid, qeveria n fund humbi durimin. Pr m tepr, dshira pr t ndaluar nj shtet t pavarur nn udhheqjen e myslimanve n zemr t Indis hindu, ishte shum e madhe.
Antart e milicis s fuqishme Razakar, dega e armatosur e partis m t fuqishme myslimane t Hiderabadit, po terrorizonin shum fshatar hindu. Kjo i dha Kryeministrit Jauaharlal Nehru pretekstin q dshironte. N shtator 1948, ushtria e Indis pushtoi Hiderabadin. N at q gabimisht u njoh si nj aksion policor, forcat e Nizam u mposhtn pas pak ditsh lufte pa asnj humbje t madhe n jett e civilve. Por n Dehli mbrritn fjal se grabitjet, zjarrvniet dhe vrasjet masive t myslimanve pasuan pushtimin. I vendosur pr t zbuluar se far ndodhi, Nehru i alarmuar urdhroi krijimin e nj skuadre ndrfetare pr t vizituar Hiderabadin dhe pr t hetuar. Komisioni u udhhoq nga kongresmeni hindu Pandit Sunderlal. Por raporti i prodhuar q mban emrin e tij nuk u publikua kurr.
Skuadra e Sunderlal vizitoi dhjetra fshatra n t gjith shtetin. N secilin prej tyre u mbajtn shnim t dhnat e treguara nga myslimant e mbijetuar. Ato flisnin pr dhun rrqethse: Ne kemi prova t pamohueshme se kishte shum raste kur burra q i prkisnin ushtris s Indis dhe policis vendase morn pjes n vjedhje, madje edhe n krime t tjera. Gjat udhtimit ton ne mblodhm n jo pak vende, informacion q tregonte se ushtart nxitn dhe detyruan turma hindush t vidhnin dyqanet dhe shtpit e myslimanve.
Skuadra hetimore raportoi se ndrsa fshatart mysliman qen armatosur nga ushtria e Indis, hindut qen lejuar t mbanin armt. N disa raste, thot ai, vet ushtart e Indis morn nj rol aktiv n kasaphan: N nj numr vendesh, forcat e armatosura morn myslimant meshkuj t rritur nga fshatrat dhe qytetet e i masakruan me gjakftohtsi.
Skuadra hetuese raportoi gjithashtu se kishte edhe raste kur ushtria u soll mir dhe mbrojti myslimant.
Masakrat u tha se qen prgjigje pr shum vite friksim dhe dhun kundr hinduve nga milicia Razakars. N shnime konfidenciale t shtuara te raporti Sunderlal, autort detajuan natyrn barbare t hakmarrjes s hinduve: N shum vende ne na treguan puse q qen ende prplot me trupat q po kalbeshin. N nj t till ne numruam 11 trupa, mes t cilave ishte edhe trupi i nj gruaje me nj fmij n kraht e vet.
Dhe pastaj vijonte: Ne pam mbetjet e trupave q qen hedhur npr pellgje. N shum vende mund t shihnim kockat dhe kafkat e karbonizuara.
Raporti vlersoi se mes 27 mij dhe 40 mij njerz qen vrar. Nuk sht dhn ndonj shpjegim zyrtar pr mospublikimin e raportit nga Nehru, megjithse ka gjasa q n ato vite t dhunshme pas pavarsis, nj lajm i till mund t kishte shkaktuar edhe m shum prleshje e viktima.
Mbetet gjithashtu e paqart se pse, shum dekada m von, nuk ka ende asnj t dhn mbi ngjarjen npr librat e historis. Edhe sot, shum pak indian e din se far ndodhi.
Raporti Sunderlal, megjithse i panjohur pr shumicn e indianve, tashm sht i hapur n Muzeun Prkujtimor t Nehru n Nju Dehli. Ka pasur thirrje n median e Indis q ai t publikohet pr tu lexuar nga m shum njerz. Disa argumentojn se ai mund t shkaktoj prleshje t reja mes myslimanve dhe hinduve.
Duke jetuar n kt vend me t gjitha konfliktet dhe problemet, un nuk do t ankohesha shum (pr mospublikimin), thot Burgula Narasingh Rao, nj hindu 80 vje q jeton n Hiderabad.
Mund t ket reagime dhe kundrreagime e gjra t pakndshme, por n nivelin akademik e studimor, n nivelin e publikimit, kto gjra duhet t bhen publike. Un nuk kam problem me kt.
http://gazeta-shqip.com/lajme/2013/0...k-u-fol-kurre/
als_Latn als_Latn als_Latn plt_Latn eng_Latn als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn