als_Latn lit_Latn dan_Latn
Krijimi i LDK-sė hapi njė kapitull ndryshe tė historisė sė Lėvizjes sonė Kombėtare
Krijimi i LDK-sė, mė 23 dhjetor tė vitit 1989, me ish-kuadro tė Lidhjes Komuniste Jugosllave dhe tė LSPPJ-sė me tė gjitha derivatet e saj, hapi njė kapitull tjetėr dhe tė ndryshėm tė historisė sė Lėvizjes sonė Kombėtare.
LDK-ja u lind si rezultat i anashkalimit dhe dėshpėrimit tė komunistėve tė Kosovės me orientim projugosllav, me rastin e fitores sė forcave radikale komuniste tė Milosheviqit, nė Serbi e nė Jugosllavi dhe ringjalljes politike tė forcave nacionaliste-ēetnike serbe.
Kjo forcė politike, pacifiste, e regjistruar si parti politike nė Beograd, nė programin e saj parashihte krijimin e Republikės sė Kosovės nė kuadėr tė Jugosllavisė, analog me konceptin e PKMLSHJ-sė, pikėrisht nė kohėn kur Jugosllavia kishte filluar tė shpėrbėhej, madje dhunshėm, me luftė tė armatosur tė popujve tė shtypur dhe tė robėruar.
Themelimi dhe fillimi i veprimtarisė politike tė LDK-sė shkaktoi njė tronditje edhe brenda LPK-sė, meqė si forcė politike, LDK-ja trashėgoi anėtarėsinė e LKJ-sė, si dhe format e metodat e organizimit, gjithnjė me njė politikė pasive pacifiste, duke pritur, duke u ankuar te autoritetet me ndikim nė politikėn ndėrkombėtare dhe duke pretenduar krijimin e njė pushteti nė hije, njė pushtet qė quhej paralel, pa fuqi ekzekutive, pa polici e ushtri dhe pa asnjė pretendim pėr tu bashkuar me Shqipėrinė.
Kjo formė e tėrheqjes dhe mbylljes sė LDK-sė brenda lėvozhgės, ishte interpretuar si Lėvizje paqėsore, qė ruante status-quonė, e cila nė radhė tė parė po i shkonte nė interes Serbisė, meqė ajo ishte e zėnė nė luftė me Slloveninė, Kroacinė e mė vonė me Bosnjėn dhe Hercegovinėn dhe nuk dėshironte tė hapte edhe njė front nė Kosovė.
LDK-ja priste ditė mė tė mira, kur nė Serbi ta merrnin pushtetin forcat e arsyes dhe tė bashkim vėllazėrimit tė dikurshėm, si nė kohėn e Titos dhe tua pranon shqiptarėve tė drejtat pėr tė qenė tė barabartė nė federatėn, e cila po mbahej me paterica dhe kishte filluar tė katandisej nė shkatėrrimin e plotė dhe tė pashmangshėm tė saj, sado qė disa politikanė besnikė tė Jugosllavizmit, ish kuadro tė lartė tė LKJ-sė bėnė pėrpjekjet e fundit pėr ta ruajtur atė krijesė fatkeqe historike pėr tė gjithė popujt e Ballkanit, veēmas pėr shqiptarėt.
LDK-ja kishte organizuar segmentin pasiv, virtual tė Republikės sė Kosovės, ndėrkohė qė ai pushtet moral ishte segmentuar nė arsimin paralel, nė mbledhjen e njė tatimi simbolik tė 3-pėrqindėshit nga fitimi edhe ashtu tejet i dobėt i firmave dhe ekonomive familjare tė shqiptarėve, gjithnjė solidarė nė raste rreziku kolektiv. Krejt aktiviteti politik ishte bartur nė Kryesinė e Partisė, e mė vonė ishte strehuar vetėm nė Presidencė. Ibrahim Rugova ishte shpallur kryetar i shtetit tė vetėshpallur, tė cilin e kishte pranuar vetėm kryetari i atėhershėm i Shqipėrisė, Ramiz Alia dhe asnjė shtet tjetėr nė botė. Pėrderisa Enver Hoxha kishte pėrkrahur krijimin e Republikės sė Kosovės, qysh nė vitin 1981, Ramiz Alia e kishte pranuar edhe zyrtarisht shpalljen e Republikės sė Kosovės, nė vitin 1990.
Me rastin e themelimit tė LDK-sė, njė pjesė madje vitale e Lėvizjes realisht u tėrhoq nga platforma dhe programi i LPK-sė dhe iu bashkua LDK-sė, e cila propagandohej si lėvizje e tė gjithė shqiptarėve, por qė ishte regjistruar nė Beograd si parti politike, gjoja pėr shkaqe tė kuptueshme. Anėtarėsimi i njė pjese tė ish-tė burgosurve nė LDK nuk u mirėprit nga kreu i kėsaj partie, meqė dyshohej se ata do tė bėnin pėrpjekje ta merrnin partinė nga brenda. Kjo luftė e heshtur ndodhi deri nė mars tė vitit 1998, kur nė Kosovė kishte filluar lufta e armatosur. Meqė shumica e ish tė burgosurve politikė nuk u deklaruan kundėr luftės sė armatosur, nė mars tė vitit 1998, Rugova i pėrjashtoi nga Partia, me qėllim qė ta forconte edhe mė shumė krahun pacifist, duke menduar se do tė shpėrblehej nga perėndimi pėr durimin dhe mos prishjen e qetėsisė nė Jugosllavinė e mbetur.
als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn