als_Latn lit_Latn mlt_Latn
Letra e rrallė/ Pse Kruja kėshilloi Abaz Kupin, si shmangu kasaphanėn mbi shqiptarėt nė kohėn e Enverit
Abonohu pėr lajmet me e-mail:
Kuvend letrash me miqtė, letėrkėmbimi i pasur i Mustafa Merlikės-Kruja, i pėrfshirė nė katėr vėllime, jep dimensionin jo vetėm tė kėtij personaliteti, por dokumenton e zbardh shumė anė tė errėta tė historisė sonė nė periudhėn mė delikate, para dhe pas Luftės sė Dytė Botėrore, kur pushtetin e morėn e komunistėt. Mė poshtė botojmė njė letėr tė rėndėsishme tė Krujės pėr Abaz
Kupin, pa datė, ku i tėrheq vėmendjen e i jep kėshilla pėr tė mos bėrė krime si Enveri mbi shqiptarėt
Letrėn qė botojmė mė poshtė, pa datė, Mustafa Kruja ia ka drejton mikut tė tij, Abaz
Kupit, ku ndihet dėshpėrimi dhe dorėzimi pėrballė ēėshtjes sė Shqipėrisė. Kruja ėshtė krejt i tėrhequr nė pėrballimin e jetės sė tij, por ndėrkohė letra e gjatė pėr Kupin, veē tė tjerash, hedh disa kėshilla pothuaj politike. Nuk dihen arsyet qė e kanė shtyrė ti drejtohej Abaz
Kupit me kėto tone, por ndihet qartė urtėsia e Krujės pėr tė ndalur ndonjė veprim qė do tė rėndonte mbi shqiptarėt. Kruja i kėrkon Abaz
Kupit tė ketė pėrgjegjėsi qė tė mos ndodhin krime mbi jetėt e shqiptarėve e tė mos u besojė agjentėve tė Aleatėve, me tė cilėt, si duket, ishte i lidhur edhe Enveri.
Me Abaz
Kupin nuk kemi nė dorė njė letėrkėmbim tė gjatė, por nė vėllim janė dy materiale, njė letėr e M. Krujės, nė tė cilėn, veē argumenteve tė tjera, ai kėrkon ndihmė pėr dokumente vetjake nėpėrmjet Oborrit Mbretėror dhe nė tjetrėn janė porositė qė ish-kryeministri, falė pėrvojės dhe disa viteve mė shumė si moshė, i lejon vetes ti pėrcjellė mikut nė lidhje me veprimtarinė e tij nė Lėvizjen e Legalitetit e nė Komitetin Shqipėria e lirė. Ėshtė njė shpalosje e opinioneve tė tij pėr shumė pjesėmarrės nė politikėn shqiptare. Janė opinione vetjake, tė diskutueshme, por kanė vlerėn e tyre, sepse janė tė sinqerta e i jepen njė miku e bashkėpunėtori prej shumė kohėsh, edhe pse jo gjithmonė rrugėt e tyre politike kanė pėrkuar. Por edhe nėse drejtimet politike kanė shkuar herė-herė nė kahe tė kundėrta, stima dhe respekti i ndėrsjellė nuk kanė munguar asnjėherė deri nė vdekjen e tyre, shkruan trashėgimtari i Krujės, Eugjen Merlika. Kėto letra bėjnė pjesė nė vėllimin e tretė, ku letėrkėmbimi i pasur i Mustafa Merlikės-Kruja, i pėrfshirė nė katėr vėllime, jep dimensionin jo vetėm tė kėtij personaliteti, por dokumenton e zbardh shumė anė tė errėta tė historisė sonė nė periudhėn mė delikate, para dhe pas Luftės sė Dytė Botėrore, kur pushtetin e morėn e komunistėt. Gazeta Standard, me tė drejtat e botimit nga OMSCA-1, nis ciklin e publikimit tė disa letrave tė rralla, me personalitete tė politikės e tė kulturės. Edhe pse letėrkėmbim, ajo qė ēmohet nė to ėshtė sqima e dijes, sikur kėta tė ishin artikuj tė publikuar pėr lexues, e jo mes vetes. Ndoshta kjo ishte njė projekt-perspektivė e Krujės, gjė qė ia impononte ēdo letėrkėmbyesi, si nė kėtė rast, duke na dhėnė njė shkollė tė mendimit.
***
Vlla i dashėm,
Ka kohė qi e kam marrė letrėn tate. Faleminderės Zotit pėr shėndet e jetė qi tė ka dhanė. Sa tė jenė kėto dy gjana themelore pėr tjerat rron njeriu me shpresė.
Vėrte, si thue ti, koha e ardhėshme asht
krejt e panjohun pėr né. Si duken sod punėt e botės vėshtirė asht
pėr kedo me pasė nji mendim tė qartė pėr ēdo tė gjajė nesėr. Prandej kshillet dhe nxitjet e urta pėr nji bashkim tė gjithė shqiptarvet tė pėrjashtėm qi po vijnė herė mbas here ka do kohė e kėndej prej rrethit tė Mbretit janė fare me vend.
Por, o i dashun Baz e din edhe ti e sidomos Mbreti vetė ma mirė se kushdo tjetėr qi ne na ka mallkue Zoti nji ditė ma keq se ēfutnit e kishem me thanė se vetė i Lumi me pasė pėr tė dalė pėr fushė ska me i ba pare kshilli e fjala pėr me na bashkue ! Shtėpia ka marrė zjarm, robt gati tė gjithė i kemi atje nė njimijė gazepe, na vetė kha prap nė pikė tė hallit e nė mėshirė tė rasavet, me halle e me rreziqe : e me gjithė kėte e shikojmė shoshoqin shtrembėt e me mėni nė zemėr. Thuhet se jemi tė damė trish. Por e vėrteta asht
se jemi sa bishta aqė krenė : gjithkush ka mendimet e bukura tė vetat pėr Shqipnin qi sod nji herė po e ka nė dorė tjetėrkush, edhe si ep tė drejtė kurrkuj me e mendue ndryshe, se cilido e njeh veten ma tė mendshėm se tjerėt !
E me gjithė kėte pra lum Vllai, rruga e bashkimit pėr Shqiptarėt mbrenda e jashtė kudo qofshin, qyshė kur qe pa ma se si po mbaron puna e Shqipnis mbas ksaj lufte, ka qenė e asht
nji e vetme dhe njaq aēik sa me e pa e me e gjetė deri kalamajt e djepit : me u vue tė tanė nė dispozicjon tė Mbretit si ushtarė tė dishiplinuem. Por un se shoh e se besoj qi tė gjajė kjo mrekulli.
Mblidh e ēėmblidh nji pjesė mezi mbėrrini me vendue qi duhet ēue nji delegacjon nė Kajro!
Nji pjesė tjetėr mezi mundi me qitė prej nji grumbulli tė madh njerzish ndonji
qi ishte ma i panjoftuni ndėr tė gjithė, ndonji
kalama qi porsa asht
hudhė nė fushė tė politikės me nji vrullė ambicjoni tė pandalueshėm edhe ndonji
tė tretė qi, nė rasa tjera, mund tishte nji ndėr ma tė mirėt por qi koha si pėrmeton sod me u dukė nė ballė. Edhe kėta pėrbajnė nji delegacjon tė dytė. Pėr tė tretin sasht
nevoja tė flas un.
Tashti pėr vete.
Sa pėr ndonji
farė veprimtarije, me tė thanė tė vėrtetėn, e kam pa tarsyeshme me ndejtė krejt mbė nji anė me hallet e kasavetet e mija. Sa herė qi kam pasė rasė me u takue me miq e me shokė qi mė besojnė e mė ndigjojnė i kam kshillue ashtu siē ma ka marrė mendja mue se e lyp e mira e pėrgjithshme. Tjetėr ēmundet me u ba sod pėr sod? Pėr mue asht
edhe rreziku i jetės satyne qi kam nė duer tė xhelatvet.
Vlla i dashėm, po due me tu lutė pėr nji nderė, nė qoftė se ka si bahet. Kėtu nItali gati qyshse kam ardhė jam vu me kėrkue ndonji
farė pune
pėr me i sigurue vetes nji kafshatė bukė. Deri sod ska qenė e mundun me u gjetė kurrgja. E thika ka hasė nasht
! Kam dashė me shkue nė Tyrqi, ku ndoshta me ndihmėn e ndonji
miku tė vjetėr mund tė gjejshem ndonjė punė.
Por Tyrqia ska pranue deri sod kurrkend. Tashti kam do kohė qi kam diktue nji mik nArgjentinė. Ky masht
zotue se ka pėr tu mundue me mė gjetė punė atje. Mirė po dhe atje sasht
pun e lehtė me shkue. Vėshtirsit janė tė shumta. E ma e para nji herė pasaporta.
Qe pra kjo asht
ndera qi po due me tė lypė sod. Kam ndie se Pėrfaqsija mbretnore e Misirit u ka lėshue pasaporta disave, qofshin edhe njerėz si un e me emėn tė madh. Por kjo asht
punė pėr ta gjykue tjetėr kush e jo un. Po tė mbyll kėtu edhe dy fotografi e shėnimet qi duhen pėr pasaportėn. Emnin po e ve Asim Merlika e sasht
nevoja me u zgjatė me spjegime pėr hjekjen e Mustafait dhe tė Krujės. Ti e kupton vetė. Sa pėr Asimin, ky ka qenė heret bishti i emnit tem, e sod po e ngjallim prap e bajmė emėn.
Po qe pra se ka si lėshohet pasaporta e ime, do tė mendojsh edhe pėr Bashkimin Ky tashti merr doktoratin nė kimi e del kimist nė kėtė muej qi vjen ase ma sė largu nė korrik. Bashkimi, sa pėr nji bark bukė, ka gjasė qi tė gjejė punė edhe nItali. Por spo ma ban zemra me u largue fort prej tė vetmit djalė qi mund tė kem afėr vetin. Edhe pėr te pra po tė ēoj fotografi e shėnime.
Si vend pėr me shkue, duhet me vue gjithė Shtetet, mbasi puna e jonė asht
ku tė na dalė fati.
Tė lutem shumė, Baz i dashun, mos me ma vonue nji pėrgjegje pėr kėtė punė, se ti e merr vesht sa randsi ka ajo pėr mue. Deri sod kam jetue nė kurriz tė vjehrrit tAsllanit qi ka nji restorant tė vogėl. I kam ra noxhakt edhe nji miku tjetėr. Por nuk rrohet gjithmonė me lypa e lėmosha. Ti mė njeh e mė beson se si qahem kot as mikut ma tė dashėm si ti.
Ma e mira gja pėr kėtė turmė tė padishiplinueme politikansh do tishte me u gjetė kund ndonji
vend e punė pėr tu sigurue kafshatėn e gojės, mbasi uja pėr fat tė zi asht
kshilltarja ma e mbrapshta, se tu ven perde syvet e tė ēon edhe ku sduhet me shkue. E dij se sasht
punė e lehtė, por po e shėnoj si nji qėllim pėr ti ra mbrapa. Kėtu mbasandej janė tė gjithė me frikė e, deri diku me tė drejtė, se mos tė dorzohen nji ditė nė dorė tanmikut.
Kshilla Abaz
Kupit
1. Me ba ēmos pėr me fitue zemrat e besimin e burrave tė ndershėm pėrgjithsisht. Por ma tė parėt e nė krye tė tė gjithve pėr ty, Baz, janė Kapidani e Vėrlaci qi i ke nė dy krahėt e vendit tand. Vetėm me bashkpunimin e ju tė treve bahet vendi nji copet prej Mirdite e deri nElbasan. Mos harro kurrė se kėto krahina janė zemra e Shqipnis e se kėto e kanė luejtė gjithmonė ma tė madhin rol nė historin e Shqipnis. Prandej komitet a pa komitet, ju tė tre duhet tė jeni tė pada prej njani tjetrit.
2. Ju tė tre bashkė mbasandej duhet tė bahi qendra tėrhjekse e nji pėrmbledhjeje ma tė gjanė e ma tė plotė me burra tė mirė sa tė jetė e mundun e me njerėz tjerė qi mund tė luejnė nji rol nė Veri e nė Jugė. Tė pėrpiqi mos me ftofė kurrkend, por besimin e shpresėn duhet ta mbėshtetni vetėm nė burra qi para ēdo gjaje, edhe para vetvetes, mendojnė Shqipnin. usht e vėrtetė se ksi burrash ka pak, por duhet tė dijni me zgjedhė ata ma tė mirėt qi janė.
3. Muharrem Bajraktari asht
egoist e i marrė. Por pėr fat tė keq ka nji emėn e asht
guximtar. Prandej mundet me luejtė nji rol nė Veri. Prej asaj ane si elementa tė dorės sė dytė pėr influencė, por burra me vjeftė, keni Tahir Kolgjinin, Asllan Zenelin e Miftar Spahin. Dibranė qi mund ti besohet pėr besė e patrijotizėm, asht
Fiqriu, por mjerisht asht
i plogėt. Atij qi asht
i gjallė, Hysniut, si besohet as deri ke dera. Cen Elezi smeriton as me e zanė me gojė.
4. Prej Kosovarvet, pėr burrni, gjallni e kulturė, Xhafer Deva peshon ma randė se tė gjithė tjerėt bashkė. Seid Kryeziu, ndėr syt e tė tanė Shqiptarvet qi u qan zemra pėr vendin, nuk asht
tjetėr veēse nji agjent i huej.
5. Pėr nė Jugė pa dyshim rolin kryesuer e luen Balli. Me mendue ndryshe don me thanė vetėm me i ba qejfin vetes me andrra. Pėrjashta Ballit skemi tjetėr element me vjeftė e qi mund tė luejė nji rol natanė, pėrveē Ago Agajt. Ky sod nė gjithė krahinėn e Vlonės zen edhe vendin e Qazim Koculit e tė Shaskajvet. Sikurse dihet, veē, Balli pėrbahet sod prej dy tendencash tė kundėrta, njana ekstremiste, me Abaz
Ermenjin nė krye, e tjetra e urtė, e matun e antare e nji bashkpunimi tė pėrgjithshėm, me Ali Kėlcyrėn si pris. Na pra duhet tė bajmė gjithė ēasht
e mundun qi influenca e ksaj tendencės sė dytė tė shtohet sa ma shumė nė Ballin Kombtar e mundsisht drejtimin e ksaj organizate ta marrė ajo nė dorė. Ali Kėlcyra asht
edhe njeriu qi gzon ma fort se kushdo tjetėr besimin e nji krahine tė madhe nė Jugė, si nė Kurvelesh, Kėlcyrė e Tepelenė. usht i vetmi, bashkė me Koēo Mukėn e shokė tjerė, qi mund tu rrijė kundra nė Jugė ekstremistave tė Ballit.
6. Duhet me u pėrpjekė me ēdo mėnyrė qi tė krijohet nji besim e nji bashkpunim ndėrmjet gjithelementave turtė kundra ekstremizmės, pa shikue krahina e partina. Gabohet fort kush mendon se ekstremistat skanė ēna bajnė, sepse janė tė pakėt e persona pa randsi. Vėrte tė pakėt e pa randsi janė nė krahasim me tjerėt, por nuk duhet harrue qi janė edhe tė guximshėm, tė lidhun ngusht me shoqishoqin e tė dishiplinuem. E kemi pa me komunistat se ēdo me thanė guxim e dishiplinė pėr nji pakicė kur shumica gjindet e shkatrrueme e e palidhme me besė e me zemėr. Pra nė mos daēim qi tė pėrsritet prap nesėr me nji formė tjetėr e njajta gja qi na gjet dje, duhet qi tė bajmė nji front tė fortė e tė dishiplinuem kundra ekstremizmės sė Ballit tue marrė nė kėtė front edhe elementat e urtė ballista. Tue ba kėshtu, largojmė edhe rrezikun e nji dasije ndėrmjet Gegvet e Toskvet.
7. Nuk duhet harrue asnji minutė qi influenca nė vent, trimnija e zotsija me tėrhjekė dhe me komandue turmat nuk mjaftojnė pėr ta fitue davan tonė, sidomos deri atė ditė qi sdo tė ketė ardhė ende koha me pėrdorė forcėn. Sod jemi ende nė fazėn pėrgatitore, ku rolin kryesuer e luen politika. E nė kėte duhen mende tė prefta, kulturė e eksperjencė. Kudo nė botė tjerė janė ata qi luejnė rolin politik tė nji kombi e tjerė ata qi pėrgatisin planet e luftės, tjerė edhe ata qi venė nė zbatim kėto plane. Prandej edhe ju, burrat e luftės, keni nevojė tė domosdoshme sod pėr bashkpunimin e shokve tuej tė dijshėm e tė regjun nė politikė, sidomos nė marrdhanjet me tė huej, qi nė ēdo hapė kanė para sŷsh vetėm e vetėm interesat e vendit tė vet. Pėr kėtė rol nė krye tė tė gjithve qėndron Mbreti, politikani ma i holli i vendit tonė e prandej, edhe pa qenė mbret, do ta lypte interesa e Atdheut qi tė pyetej pėr ēdo gja me randsi. Kėtu jam edhe un e nuk mė vjen marre me thanė se kam nji kompetencė politike ma tė madhe se shumkush prej Shqiptarvet. usht Ago Agaj, me kulturė tė gjanė e inteligjencė tė preftė, qi nderojnė jo veē emigracjonin, por gjithė kombin tonė. Ndėr shokėt qi kemi nItali, pėr kulturė e tė gjitha cilsit tjera bashkė, un nuk mund tė rakomandoj kurrkend tjetėr nė fushėn e politikės para Ernest Koliqit. Prej Ballit Kombtar vijnė nė krye Hasan Dosti e Ali Kėlcyra. Tė gjithė kėta burra duhet ti apin ēashtjes kombtare kontributin e mendes e tė dijes sė tyne e jo tė lehen nė nji anė si pushkė tė gjata. Atdheu ka nevojė sod ma fort se kurdoherė pėr veprėn e gjithė bijve tė vet tė vjefshėm. Ēashtjen kombtare kurrkush ska tė drejtė ta monopolizojė pėr vete e tė jetė aqi guximshėm sa me marrė mbi kurriz tė vet nji pėrgjegjsi aqė tė randė. Ka Shqiptarė turtė e tė dijshėm edhe tjerė pėrjashta, por sasht
nevoja me i pėrmendun kėtu tė tanė.
8. Me tė huejt duhet me pasė guximin edhe me u kundrėshtue kur ta lypė interesa e kombit tonė, e jo me i u shtrue qorras planeve tė tyne. Kėte e lyp jo veē patrijotizma, por edhe burrnija. Ata duhet ta kuptojnė qartas qi skanė para tyne vegla qorre, por burra e atdhetarė. Pėr ēdo gja qi kėrkojnė ata lypset me u mendue mirė e me u kshillue ma para nėse i pėrshtatet interesės sė popullit tonė. Kėshtu duhet tė veprojė Komiteti e jo sikur me qenė nji zyrė e Intelligence Service-it ingliz.
9. Komitetin pėrpiqi jo veē me e plotsue, por mundsisht edhe me e reformue. Nė tė dy pjesėt e tij ka elementa qi sduhen gja. Qaje Zot tė keqen e Shqipnis, veē, se si asht
formue ky komitet ! Ky duhet tė pėrmbledhė nė gjit tė vet njerėz qi kanė tė drejtė e zotsi me marrė fatin e Shqipnis nė dorė, lulen e burravet shqiptarė qi gjinden pėrjashta, jo disa kalamaj qi si njef kurrkush nė Shqipni e disa tjerė, me tė cilėt disa burrave su ka as hije qi tulen bashkė nė nji sofėr. usht e tepėr tė shtoj kėtu qi sjam tue dashtė me folė pėr vete, qi sjam pėr atė vend si pėr arsye tė pėrgjithshme ashtu edhe private.
10. Derisa mos tė na kenė sigurue Aljatėt me nji deklaratė zyrtare e jo me pėrrallat e agjentave tė tyne se kufijt tanė edhe indipendenca e jonė skanė ndoj rrezik, asht
nji krim me i ēue njerzit e popullin tonė nė kasaphane. Ju duhet ta mendoni shumė mirė kėtė pėrgjegjsi. Me marrė mė qafė njerzin, popullin mbarė e vendin tonė, pėr interesė tė tjetėrkuj, kėte lenjau atyne qi i a kanė nisė, Enver Hoxhės e Mehmet Shehut me shokė!
M. Kruja
(Standard)
Shtuar më 15/08/2014,
ora 14:46
als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn sag_Latn als_Latn unk als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn vec_Latn als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn ceb_Latn als_Latn als_Latn als_Latn ron_Latn als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn hau_Latn als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn xho_Latn swh_Latn als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn ace_Latn nno_Latn als_Latn jav_Latn