als_Latn lit_Latn uzn_Latn
A do tė jetė miniera Trepēa arsyeja pėr eskalime tė reja nė Kosovė nė mes shqiptarėve dhe serbėve?
Kurti: Nuk mendoj se mund tė flitet pėr eskalim tė situatės nė mes shqiptarėve dhe serbėve, por pėr paradigmėn e qasjes fashiste sė Serbisė ndaj Kosovės nė veēanti dhe shqiptarėve nė pėrgjithėsi. Politika hegjemoniste e Serbisė, e cila shpėrfaqet edhe nėpėrmjet Trepēės, mbetet problemi kryesor pėr paqe tė qėndrueshme nė Ballkanin Perėndimor. Serbia e sotme e ish bashkėpunėtorėve tė Millosheviqit dhe Sheshelit nė vend se tė kėrkojė falje pėr masakrat ndaj shqiptarėve, ajo edhe mė tutje po vazhdon me politikat e saj fashiste ndaj Kosovės; duke dėshmuar kėshtu se ajo nuk ka ndryshuar qė nga koha e Nikola Pashiqit. E paqja pa antifashizėm ėshtė spostim i luftės pėr ditė mė tė mira.
Si e komentoni vendimin e Qeverisė sė Kosovės pėr shtyrjen e ligjit rreth minierės sė Trepēės?
Kurti: Ideja e Qeverisė sė Republikės sė Kosovės pėr shndėrrimin e Trepēės nė ndėrmarrje publike nuk po reflekton nė esencė ndonjė plan tė qartė, se si Trepēa tė jetė aset i rėndėsishėm pėr zhvillim ekonomik dhe industrial. Sot Trepēėn,e projektojnė sikur ajo rrezikohet nga privatizimi nė tė ardhmen nga qeveria. Vetėvendosje angazhohet qė pėrveē ndėrrimit tė statusit tė saj nė ndėrmarrje publike duhet tė bėhet edhe njė ligj i veēantė pėr Trepēėn, qė do ta bėnte kėtė ndėrmarrje tė paprivatizueshme dhe ku do tė ndalohej koncesionimi i saj. Trepēa duhet tė jetė njė ndėrmarrje publike e interesit strategjik e kombėtar, e lidhur me Kuvendin, ku vendimet pėr Trepēėn duhen tė merren me 2/3 e deputetėve dhe jo me shumicė tė thjeshtė. Trepēės nuk i duhet njė ligj qė e lė nė duart e Qeverisė pėr ta copėtuar e pėr ta bėrė atė publike, pak para se tė shitet e pėr ta shitur.
A ėshtė ky presion nga ana e Serbisė dhe bashkėsisė ndėrkombėtare?
Kurti: Pėrderisa Serbia pėrsėrit pretendimet e saja pėr Trepēėn pėr arsye politike dhe ekonomike, sigurisht se janė edhe disa segmente ndėrkombėtare qė kanė interesa tė caktuara pėr Trepēėn dhe rreth Trepēės. Po tė njėjtat qarqe tė cilat e kanė shkatėrruar dhe eksploatuar Trepēėn gjatė njėzetvjeēarit tė fundit, pėrpiqen sot qė ta pengojnė kthimin e Trepēės nė duart e popullit tė Kosovės. Por, sigurisht se pėrgjegjėsia kryesore bie mbi supet e Qeverisė sė Republikės sė Kosovės, e cila nė bazė tė marrėveshjes sė koalicionit tė dy partive politike qeverisėse shqiptare me Listėn Srpska tė Beogradit, tė gjitha ndėrmarrjet shoqėrore nė hapėsirat ku jetojnė serbėt qė duan ti shndėrrojnė nė ndėrmarrje publike duhet ta marrin pėlqimin e komunave me shumicė serbe, qė nėnkupton realisht pėlqimin e Beogradit.
Pra, Beogradi dėshiron ta copėtojė Trepēėn dhe tia nėnshtrojė pėrfundimisht atė pushteteve tė tanishme komunale nė veriun e Kosovės, qė do tė thotė: Serbisė. Por, ekonomia jonė nuk ėshtė ēėshtje pėr tė cilėn mund tė vendosė Beogradi. Trepēa ėshtė pasuri e Republikės sė Kosovės dhe e tillė do tė mbetet. Ėshtė ēėshtje ekzistenciale pėr popullin e Kosovės, ēėshtje lirie.
Pėrse nuk keni hyrė nė qeverinė e Kosovės dhe si e vlerėsoni punėn e saj?
Kurti: Bashkėqeverisja me PDK-nė e Hashim Thaēit dhe Kadri Veselit do tė kishte nėnkuptuar ripėrtėritje tė regjimit tė vjetėr me njė Qeveri tė re, ku do tė legjitimoheshin dhe ku do tė vazhdonin privatizimet neoliberale, pazaret e dėmshme me Serbinė dhe aferat korruptive dhe kriminale tė qeveritarėve tė deritanishėm. Duke e synuar ndryshim rrėnjėsor politik, Vetėvendosje ka qenė inicuesja e ndėrtimit tė njė blloku pesėmujor antiqeveritar, qė e krijoi shumicėn parlamentare pas zgjedhjeve tė 8 qershorit, por qė u pamundėsua ta marrė pushtetin, nėpėrmjet Gjykatės Kushtetuese, Presidentes dhe institucioneve tė tjera tė kapura nga PDK-ja si parti-shtet. Qėllimi jonė nuk ishte vetėm ndryshimi i qeverisė sė Hashim Thaēit, por edhe ndryshimi i kursit politik tė Republikės sė Kosovės, qė kulmoi me marrėveshjen e 10 shtatorit pėr njė kurs tė ri tė shtetit pėr Republikė e pavarur, me prioritet ekonominė, barazinė, drejtėsinė, luftimin e krimit tė organizuar, sovranitetin; por qė Isa Mustafa e zėvendėsoi me marrėveshjen e 9 dhjetorit pėr kursin e vjetėr qė e lė Kosovėn pa Republikė.
A do tė jetė Isa mė i mirė se Thaēi?
Kurti: Isa Mustafa nuk mund tė jetė mė i mirė se Thaēi, mbase ai edhe do tė jetė edhe mė joefikas pėr ndonjė punė tė mirė tė mundshme. Ai ėshtė krejtėsisht i varur nga Hashim Thaēi dhe Aleksandėr Vuēiqi qė janė dy kryeministrat e tjerė tė kėsaj qeverie. Pafuqia e tij vėrehet edhe tani, kur nuk po mund ta shkarkojė ministrin e tij nga Lista Srpska qė i cilėsoi si egėrsira nėnat e tė pagjeturve shqiptarė nė Gjakovė. Qeveria Mustafa, Thaēi, Vuēiq do ta bėjė Kosovėn nė aspektin politik jofunksionale si Bosnja e pasluftės, ndėrsa nė aspektin ekonomik tė mjerė si Amerika Latine nė ēerekun e fundit tė shekullit tė kaluar. Por mbetem optimist, sepse vėrtetė Qeveria ka shumė numra, por ėshtė e dobėt. Ndėrkaq, opozita i ka tė pamjaftueshėm numrat por, ėshtė e fuqishme, e prirė nga subjekti ynė Lėvizja Vetėvendosje.
Njė numėr i madh i shqiptarėve nga Kosova kanė shkuar nė luftime nė Siri, ndėrsa zyrtari kryesor i NATO-s, Jens Stoltenberg ka paralajmėruar mundėsinė e sulmeve terroriste nga ata qė kthehen? A frikėsoheni nga sulmet terroriste nė Kosovė?
Kurti: Nuk ėshtė e pamundur qė Kosova tė bėhet shėnjestėr e sulmeve terroriste. Ne jemi kundėr shkuarjes sė shqiptarėve nė luftėrat e huaja, i dėnojmė ekstremistėt, radikalizmin fetar i cili nė njėrėn anė merr jetė tė rinjsh dhe nė anėn tjetėr shpėrqendron vėmendjen nga problemet socio-ekonomike. Nėse shikoni sot hartėn e botės, luftėra ka aty ku ka resurse. Nė Kosovė nuk ėshtė e rastėsishme qė Mitrovica ėshtė e ndarė, sepse aty ėshtė Trepēa. Por, nga ana tjetėr, duhet pasur kujdes qė mos tė rrėshqasim nė doktrinat e pėrplasjes sė qytetėrimeve, apo tė klisheve tė tjera neoliberale.
A jeni besimtar ose sekularist? Juve ju krahasojnė me Che Gevarėn?
Kurti: Nuk mund tė them se jam besimtar i devotshėm. Unė jam qytetar i Republikės. Nuk mendoj se mund tė krahasohem me Che Gevarėn, por sigurisht se disa njerėz mund tė tėrheqin paralele duke u motivuar nga simbolizimi im me rezistencėn, aktivizimin dhe profilin e Lėvizjes Vetėvendosje.
A besoni se Serbia do ta njohė Kosovėn dhe si e shihni tė ardhmen e Kosovės?
Kurti: Serbia nuk do ta njohė pavarėsinė e Kosovės si njė Republikė tė pavarur dhe sovrane. Ata nė Serbi qė e njohin si tė tillė janė nė margjina tė shoqėrisė serbe. Serbia dominuese politike do tė mund ta njihte Kosovėn vetėm kur do ta shndėrronte pėrfundimisht nė njė Bosnje tė dytė. Tė ardhmen e Kosovės e shoh si shtet sovran, tė bashkuar pastaj me Republikėn e Shqipėrisė, si rezultat i njė referendumi popullor.
als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn