als_Latn bos_Latn ron_Latn
Vera Baumann, Drejtuese e Departamentit per Bashkepunim Ekonomik dhe Zhvillim ne Ambasaden Gjermane ne Shqiperi, ne nje interviste sa personale aq edhe profesionale, tregon se si nje familje shqiptare ne Gjermani e intrigoi aq shume per te zbuluar Shqiperine.
Vajza bukuroshe gjermane transmeton vetem energji e pasion per zhvillimin pozitiv te Shqiperise. “Shpesh takoj edhe shqiptare, te cilet e shohin çdo gje zi. Ata thone gjera si: ‘Ti mund t’i besosh familjes sime, por ki kujdes me te tjeret’ ose ‘Kjo gje funksionon kudo, veç ne Shqiperi jo’. Te tilla shprehje te njeanshme nuk me duken vetem budallalleqe, por edhe te rrezikshme, sepse ato forcojne nje fenomen social, i cili ne gjuhen shkencore quhet ‘profeci e vetepermbushur’, – thote Baumann. E dashuruar pas gjerave origjinale dhe pozitive te Shqiperise, diplomatja gjermane u thote “Faleminderit” te gjithe duhanpiresve, te cilet tani e pine duhanin jashte, ndersa pyet veten se pse restorantet e mira ne Shqiperi ofrojne paketa çaji te importuara ne vend te çajit te malit me mjalte!
Ne kete fundvit, ajo zbulon edhe objektivin e saj per 2015-en, i cili eshte shume interesant, sidomos per te rinjte shqiptare.
Si eshte historia e ardhjes suaj ne Shqiperi?
Kur kam qene 15 vjeçe, kam njohur ne atdheun tim nje familje emigrante me prejardhje shqiptare. Ata ishin njerez shume te dashur. Dhe une pyesja veten: “Si valle eshte ky vend, nga i cili vijne njerez kaq te mrekullueshem?”. Keshtu une shfrytezova rastin me te pare te mundshem per te aplikuar per nje vend pune ne Tirane.
Kurse kjo familje eshte kthyer prej kohesh ne Shqiperi – ajo do te ndihmoje per zhvillimin e vendit te saj.
Çfare ju befasoi me shume kur erdhet ne vendin tone?
Shume shqiptare flasin me te drejte pozitivisht per vendin e tyre dhe jane njekohesisht vetekritike ne menyre te sinqerte. Por shpesh takoj edhe shqiptare, te cilet e shohin çdo gje zi. Ata thone gjera si: “Ti mund t’i besosh familjes, sime por ki kujdes me te tjeret” ose “Kjo gje funksionon kudo, veç ne Shqiperi jo”.
Te tilla shprehje te njeanshme nuk me duken vetem budallalleqe, por edhe te rrezikshme, sepse ato forcojne nje fenomen social, i cili ne gjuhen shkencore quhet “profeci e vetepermbushur”. P.sh., kur babai i thote femijes se tij gjithmone “Ti nuk ia del ne shkolle”, mendon se femija do te perpiqet t’ia dale? Natyrisht qe jo! Kjo sjellje rrit mundesine qe femija te ngele ne klase. Sikur babai te kishte thene: “Eja te bejme nje plan dhe keshtu mund t’ia dalesh lehte”, femija vertet do t’ia kishte dale.
Ne duhet te mesohemi te shohim jo vetem problemet, por edhe zhvillimet pozitive. Pse nuk u tregojme shokeve tane ne kafe edhe per gjera pozitive? Sepse keshtu mund te veme ne pune nje mekanizem pozitiv te “profecise vetepermbushese”, çka mund ta çonte Shqiperine perpara.
Sa e pelqeni punen qe beni ne Shqiperi?
Shume! Une takoj shume perfaqesues te qeverise, kritike, shkencetare, njerez te diskriminuar, njerez qe kontribuojne per zhvillimin, gazetare, perfaqesues te organizatave joqeveritare – dhe ne te gjitha grupet takon edhe shume njerez te angazhuar sinqerisht. Ata nuk dekurajohen nga korrupsioni ose letargjia e disa te tjereve. Ata jane si nje shkendije per zhvillimin e Shqiperise. Me njerez te tille Gjermania bashkepunon me deshire – para se gjithash ne fushat e arsimit profesional, bujqesise, furnizimit me energji, menaxhimit te mbetjeve, mbrojtjes se mjedisit dhe furnizimit me uje.
Çfare ju mungon me shume nga shtepia juaj?
Une e dashuroj vendin tim, familjen dhe miqte ne atdheun tim, por nuk me mungon asgje. Ndihem si ne shtepi kudo ku takoj njerez pozitive dhe me shpirt te lire dhe kudo ku gjej nje natyre te paprekur. I shijoj gjerat, ne vend qe te mendoj se çfare me mungon.
Hobi juaj i preferuar?
Yoga.
Vere te kuqe apo te bardhe?
Çaj mali me mjalte. Pse restorantet e mira ne Shqiperi ofrojne paketa çaji te importuara, te pavlera dhe, mbi te gjitha, te shtrenjta? Shqiperia eshte vendi me i pasur per bime medicinale ne Evrope! eshte nder te sherbesh çaj te hapur nga vendi yt.
Nje liber apo nje film?
Te dyja! A nuk perfitojne njerezit te cilet, ose lexojne VETeM libra, ose shohin VETeM filma, vetem nje pamje te njeanshme te botes? Filmat e mire na ndihmojne te kuptojme me mire boten e jashtme; ata na bejne te zgjuar. Librat e mire na ndihmojne te kuptojme me mire boten tone te brendshme dhe ate te njerezve te tjere; ata na bejne te mençur, empatike dhe te lumtur.
Dhuna ndaj gruas dhe ne pergjithesi dhuna ne familje eshte nje çeshtje ne Shqiperi. A mendoni se femrat shqiptare duhet te bejne me teper per t’i thene ‘Ndal” asaj?
Une mendoj se behet fjale me shume per te ndryshuar perspektivat dhe me pak per “te bere diçka”. Ne mbare boten, shoqerite, ne te cilat grate dhe burrat mbeshtesin njeri-tjetrin, jane me te zhvilluara. Çdo burre i zgjuar do te ndihej i lumtur te kishte nje grua te forte dhe te zgjuar. Vetem nje grua e forte mund ta forcoje burrin e saj. Dhe ai do ta mbeshtese ate, se do ta kuptoje qe te dobesoje gruan e tij do te thote te dobesoje vetveten. Dhe reciprokisht, çdo grua e zgjuar do te respektoje burrin e saj dhe do te beje me te miren e saj per ta mbeshtetur ate.
Megjithate, disa burra dhe disa gra nuk e arrijne kurre nivelin e respektit dhe mbeshtetjen reciproke dhe kjo si pasoje e mungeses se arsimit, inteligjences, empatise dhe/ose merzise. Çdokush, i cili vuan nen dhunen familjare, duhet ta lere partnerin dhe ta ndale spiralen e mjerimit qe te çon teposhte, perpara se te jete shume i dobet per t’u arratisur. Ne duhet te mbeshtesim pjesetaret e familjes dhe shoket tane per te dale nga kjo spirale ne vend qe te insistojme ne konventat sociale te dala mode.
Kush eshte motoja juaj personale?
Ndihmo te tjeret nese mundesh. Nese nuk mundesh, te pakten mos i plagos ata. Sepse ate qe mbjell, do te korresh; qofte respekt, dashuri, agresion, besim, sinqeritet apo miqesi.
Si ishte 2014-ta per ju ne Shqiperi?
Une e shijova 2014-en! Gjate vizites se tyre ne Shqiperi ne vere, edhe prinderit e mi dhe motra ime rane ne dashuri me Shqiperine. Tirana dhe plazhet jane bere me te pastra dhe shoferet e makinave me te pergjegjshem. Une e dashuroj tani edhe ajrin e paster ne restorante dhe bare dhe dua t’u them “Faleminderit” te gjithe duhanpiresve, te cilet tani e pine duhanin jashte. Disa shqiptare me kane thene, se shume police dhe punonjes ne spitale, shkolla dhe institucione jane bere me te ndershem. Duket se jemi duke u ngjitur ne spiralen e zhvillimit.
Kush eshte objektivi yt per 2015-en?
Per 2015-en deshiroj qe me punen time te mbeshtes projektet e Gjermanise, ne menyre qe shkollat profesionale ekzistuese te vijne ne nivelin gjerman e qe te rinjte atje te kualifikohen si kuadro te domosdoshme per Shqiperine dhe BE-ne. Keshtu Gjermania ka mundesi – veçanerisht ne sektorin e kujdesit – te kualifikoje dhe punesoje kuadro shqiptare. Gjithashtu do te çojme perpara linjen unazore te energjise elektrike 110 kv ne jug te Shqiperise, ate te tensionit te larte 400 kv ne drejtim te Kosoves si dhe do te punojme per rikonstruktimin e shume ujesjellesve, qe njerezit te furnizohen ne menyre edhe me te besueshme me uje dhe energji.
Krahas kesaj, se bashku me qeverine daneze duam t’u bejme te mundur sipermarrjeve bujqesore shqiptare qe te marrin kredi me kushte te favorshme per investimet e tyre, duke e kombinuar kete edhe me nje konsulence teknike te shkelqyer.
Botuar ne Gazeta Shqiptare me 21/12/2014
als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn sna_Latn als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn