als_Latn dik_Latn sag_Latn
Nana shqiptare e dashunisë
Nga Ndue Ukaj
Nëna
Tereze ka trand themelet e një bote të egërsuar dhe egoiste, në të cilën
dashuria është një nocion abstrakt. Madje, ajo ka dëshmuar të kundërtën, se
bota mund të drejtohet me dashuri dhe se dashuria është fuqia më e madhe që
mund ta transformon botën. Dhe pikërisht këtë nocion abstrakt, Nëna Tereze e ka
konkretizuar më mirë se çdo kush në historinë e njerëzimit, duke dëshmuar me
shumësi veprash të jashtëzakonshme, e të pakapshme për mendjen njerëzore, se
jeta është dashuri, të cilën duhet përjetuar dhe jetuar. Nëna Tereze jetën e
përjetoi si dashuri dhe atë dashuri ja dhuroj botës me dashuri, duke bë fuqinë
e saj të rrezatoj kudo në botë.
Njeriu si
qeni shoqërore, është i lidhur dhe bashkëjeton me ngjarje, fenomene e personazh
të rëndësishëm. Njeriu, si qenie e si identitet, është i lidhur me figura
kombëtare, me të cilat identifikohet e nga të cilat ushqehet në rrugët e tij.
Kësisoj është puna edhe me kombet, të cilat gjallojnë nga këso shtresimesh.
Për
shqiptarët, Nëna Tereze është simbol i krenarisë kombëtare, një shembull i
motivueshëm që se ka bota, një model që ka shënjuar kohë dhe ka hy përjetësisht
në panteonin e vlerave bipolare, Tokë e Qiell. Andaj është fat i madh t’i
takosh kombit të një njeriu që ka shënjuar kohën, shekullin, ka trand në themel
teori e doktrina, se bota mund të drejtohet vetëm më armë, ushtri, pushtet,
para e fuqi.
Motoja e
Nënës Tereze se: ”vetëm dashuria mund ta shpëtojë botën”, jo vetëm që grish për
të ndihmuar të vuajturit që gjenden në mjerimin e skajshëm, pa fajin e tyre,
por është shndërruar në një formulë magjike, që troket në ndërgjegjen
njerëzore, për një përbashkim drejt vlerave sublime, të tejkoheshme dhe
universale.
Nëna
Tereze, duke i tejkaluar fuqishëm përmasat kombëtare, fetare, është ngrit në
piedestalin më të lartë të vlerave botërore. Jo vetëm kaq, ajo është shenjëzim
i njeriut model, që me dashuri e sakrificë tundi gjitha filozofitë, doktrinat,
empiritë e jetës, duke krijuar një filozofi të re, një model të ri, një
civilizim të ri, qytetërimin e dashurisë, siç shkruan biografi më i madh i saj,
dom Lush Gjergji.
Nëna
Tereze tejkaloi gjitha mundësitë njerëzore, duke hy pavdekësisht në panteonin e
vlerave me sublime që ka dhënë bota në dymijëvjeçarin tonë. Ajo mbetet një
vlerë sublime për gjithë njerëzimin, që arriti të flak dallimet e gjithfarshme.
Ajo ndërtoi filozofojnë e saj, qytetërimin e saj, që është thellësisht
qytetërim i dashurisë. Ajo tejkaloi fuqishëm dallimet religjioze, nacionale,
doktrinare, në funksion të së mirës së përbashkët që për intencë kishte -
Njeriun.
Veproi
kështu përgjatë gjithë jetës së saj, ndezi nga një qiri çdo kund në botë, ujiti
thatësirat e shumta me dashuri, zbuti shpirtrat njerëzor në çdo cep të botës me
urtësi Hyjnore. Ishte një murgeshë e madhe dhe një shqiptare e madhe.
Prandaj,
sot kur ajo është përjetësuar në Lumturi, nuk ka nevojë për nderimin tonë,
përkundrazi ne kemi aq shumë nevojë për Atë, që të inspirojë jetën tonë në
rrugët e formësimit e konsolidimit. Ajo duhet të bëhet pjesë e pandashme e
edukimit tonë kombëtar.
Identiteti
modern shqiptar
Tendencat
e shumta që dëgjohen kuturu , se, Nëna Tereze nuk duhet të përdoret në
diskursin kombëtar, janë të paqëndrueshme dhe krejtësisht qëllimkëqija.
Përkundër këtyre tendencave që te eliminohet personaliteti i saj nga identiteti
shqiptar dhe të kundrohet vetëm si person fetar, ajo vazhdon të jetë referencë
e shumicës absolute shqiptare, duke u bë pikë referimi, sepse kështu, pa asnjë
ekzagjerim, shqiptari i bën nderin më të madh vetës, të mirës së tij.
Ne mund
të mburremi me të sepse ajo ka qenë, është e do të jetë pjesë e pashmangshme e
diskursit kombëtar, ngase me personalitetin e saj të gjithanshëm, mbinatyror
dhe shumëdimensional, ka infleuncar, po influencon dhe do të influencojë
rrjedhat shqiptare, kulturën shqiptare, letërsinë shqipe, pikturën, muzikën,
skulpturën dhe politikën në Kosovë. Në këtë rast, duhet të përmendin sidomos
filozofinë paqësore të Ibrahim Rugovës, e cila në esencë ishte e frymëzuar prej
madhështisë së Nënës Tereze.
Për
presidentin dhe liderin e shqiptarëve të Kosovës, Dr. Rugovën ajo ishte model i
lëvizjes paqësore prej së cilës u frymëzua. Dhe portretin e së cilës i mbajti
sa qe gjallë kudo ai punonte e vepronte. Madje, këtë lëvizje dom Lush Gjergji,
me plotë logjikë, e cilëson lëvizje tereziane. Ndërsa, përmasat personalitetit
të saj janë shtrirë edhe në rrafshet praktike të jetës shqiptare. Sheshet
kryesore në qendrat shqiptare, mbajnë emrin e saj, kudo janë ngritur shtatore,
rrugë, spitale aeroporte, të cilat mbajnë dinjitetshëm emrin e saj.
Nuk është
kult e as mit emri dhe vepra e saj për shqiptarët. Përkatësia e saj shqiptare,
tanimë përbën një dimension të theksuar dhe evident në çdo aspekt të kombit
shqiptar, duke ngritur dijen dhe vetëdijen për vlerat sublime, universale të
saj, të cilat po përjetohen e pranohen nga gjithë shqiptarët.
Personaliteti
i Nënë Terezes që afro dy dekada është paradigma udhërrëfyese për shqiptaret,
kudo ku flitet dhe ku shkruhet shqip, në hapësirat shqiptare, por edhe në ato
të shpërndara ane e kënd botës. Ndaj, kësisoj është ajo është bë hallkë shumë e
rëndësishme e identitetit shqiptar, duke influencuar në përmasa të mëdha,
funksionale edhe kulturën shqiptare në tërësi, duke u bë personazhi më i
rëndësishëm pas Gjergj Kastriotit-Skënderbeut.
Nëna
Tereze, duke qenë shqiptare, natyrshëm është pjese e identiteti shqiptar,
frymëzon zemrat e mendjet shqiptare, ndikon drejtpërdrejt në zhvillimet dhe
kahet e shoqërisë shqiptare dhe si e tillë është pjesë e pashmangshme e
diskursit kombëtar dhe identitetit shqiptar.
Tendencat
e ndryshme, çfarëdo qofshin ato, për ta përjashtuar atë nga pjesa e identitetit
shqiptar dhe për ta lënë brenda përkatësisë fetare, tashmë i përkasin së
kaluarës, kur shqiptarët vërtiteshin mes dilemash të ndryshme dhe kur për
shqiptarët flisnin ata që dirigjoheshin nga interesa të gjithfarshme.
Nëna
Tereze për miliona njerëz anembanë botës është një simbol dhe një shpresë më
shumë, se përtej dallimeve të shumta, ekziston dashuria, ajo që mund të
triumfoj kundruall të këqijave të shumta, është dashuria për njeriun, kjo
ndjenja më e fisme, që mund të bëjë më shumë se dijet njerëzore, më shumë se
fuqitë politike, ekonomike dhe ushtarake. Jeta dhe veprimtaria e shumëfishtë e
Nënës Tereze e arsyeton fuqishëm këtë mendim.
Mbase,
ajo dëshmoi fuqishëm se bota vuan aq shumë për dashuri, prandaj bëri vepra të
mëdha, duke i sintetizuar veprimet e saj me mendime që mbesin se thesare për
mendjen njerëzore, kur thoshte: “Nuk është me rëndësi çka bën, por me sa
dashuri e bën”.
als_Latn war_Latn als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn srd_Latn als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn dik_Latn als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn pap_Latn als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn pap_Latn als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn