als_Latn dik_Latn sag_Latn
Funddeti po nxjerr dëshmitë e Luftës së Parë Botërore. Një anije britanike e llojit drifter është zbuluar në brigjet shqiptare. E zbuluar gjatë ekspeditës së fondacionit amerikan RPM në bashkëpunim me Agjencinë Kombëtare të Bregdetit, që synon identifikimin e anijeve të Luftës së Parë Botërore dhe krijimin e një harte të tyre, relikti në fjalë ngjalli një kuriozitet të madh te specialistët. Me madhësinë e një jahti, por e pajisur me armë të rënda luftarake, objekti dergjej në veri të Borshit, në 80 metra thellësi. Nga studimet e bëra mbi objektin 33 metra i gjatë dhe 7 m i gjerë, rezultoi se ishte një anije e tipit drifter. Bëhet fjalë për anije civile, të cilat u përdorën në betejën e Otrantos. Rezultatet e këtij studimi, së bashku me pamjet përkatëse të relikteve të gjetura në thellësinë e Jonit, u publikuan dje në një konferencë për shtyp nga Agjencia Kombëtare e Bregdetit. Kjo gjetje apo studimi i gjetjes është shumë i rëndësishëm për historinë e brigjeve tona, pasi mbi betejat navale nuk ka asnjë studim të sakte deri më sot, u shpreh kreu i Agjencisë, Auron Tare.
Shkatërrimi i vijës ndarëse dhe flotës ulqinake
Gjetja e relikteve të një anijeje të tipit drifter hedh dritë mbi disa elemente të Luftës së parë Botërore, e cila e ktheu Shqipërinë në një arenë të vërtetë luftimesh, ku u përplasën ushtri e flota të mëdha luftarake. Anija e zbuluar së fundmi duket se ka qenë pjesëmarrëse në betejën e Otrantos. Deri më sot nuk ka njoftim për gjetjen e ndonjë difteri dhe kjo anije e gjetur në veri të Borshit është e para e këtij lloji që ka marrë pjesë në këtë betejë, thotë Auron Tare, teksa shton se këtë betejë e bën të veçantë fakti që për herë të parë në një betejë navale u përdoren anijet, nëndetëset dhe avionët. Sipas Tares, në maj të vitit 1915, aleatët krijuan një vijë në det, nga Otranto në Vlorë, përgjatë së cilës vendosën 124 driftera, të cilët me rrjeta çeliku qëndronin në patrullim dhe kapnin nëndetëset austriake dhe gjermane, që të mos futeshin në Mesdhe. Kështu ndodhi që flota austro-hungareze me bazë në Kotor ndërmori një sulm gjatë natës mbi këto anije. Austriakët kishin mbi 7 anije, me komandant Miklosh Horthy (më vonë Admiral Horthy, regjenti i Hungarisë dhe aleat i Hitlerit). Gjatë këtij sulmi Horthy mbyti 24 driftera dhe i shpartalloi të tjerët, duke e shkatërruar vijën aleate. Pas shkatërrimit të vijës kufitare, Miklosh Horthy u tërhoq në Kotor. Këtu radisti i tij kap një sinjal dhe e dekodon, duke treguar që mbreti i Serbisë po tërhiqej nga Durrësi. Kështu, natën, me tri anije shkon ne Durrës, por nuk e gjen mbretin. Për ironi, ai kishte qenë i sëmurë një natë më parë dhe nuk kishte hipur në anije. Nga Durrësi drejtohet në Shëngjin, ku për fatin e tij kap të gjithë flotën e anijeve të ulqinakeve, plot 34 anije, përfshirë dhe dy anijet më të mëdha shqiptare, Mashalla Bilaldhe, të cilat kishin lundruar deri në New York dhe i fundos të gjitha. Ky ishte fundi i flotës shqiptare të ulqinakëve, thotë Tare. Gjatë kërkimeve për identifikimin e reliktit të mbytur u gjetën fotografi origjinale të betejës, si dhe ditari i Horthit.
als_Latn als_Latn als_Latn