als_Latn ron_Latn uzn_Latn
Arkeologt jan n krkim t nj thesari t fshehur ne lume
Pr origjinn e shqiptarve Ajo q duket m e pranueshmja, sht se shqiptart e sotm jan pasardhs t nj grupi fisesh t ilirve q banonin n juglindje t Ballkanit Perndimor. Fiset tjera ilire t Ballkanit ku sot gjendet Serbia, Kroacia, Bosnj-Hercegovina, Mali i Zi, dhe Sllovenia, si dhe n jug t Italis, jan asimiluar. Ilirt mendohet se ishin grup etnik n kuadr t pellazgve,
Gjate dhjet vitet e fundit arkeologt sllovene jan shfaq rregullisht n nj zone t lumit Ljubljanica pr t marr nj pasqyrim t shumta te pasurise q gjenden t fshehura n baltn e funde te lumit mbi 15.000 objekte, me e vjetra 9.000 vite , sht marr, dhe konservatort jan duke punuar shum pr t ruajtur zbulimet dhe t'i bj ato t gatshm pr t treguar pasurit e lumit.
1.Lumit Ljubljanica m par ishte lidhur n rrjetin e rrugve ujore me Adriatikut dhe Detin e zi. Moqali me thesar shtrihet rreth 19 kilometra n lindje t qytetit Vrhnika
Ndryshuar pr her t fundit nga fegi II : 19-01-2015 m 13:05
Pr: Arkeologt jan n krkim t nj thesari t fshehur ne lume
Lumi ka marr dhurata pr mijra vjet
zbulimi m i vjeter n lum sht 9000 vite i vjetr,
dhe arkeologt besojn se objektet n secilin rast gjat nj mij viteve t para qellimisht gjerat jane hedhur n lum, ndoshta si sikur dhurate e sakrifices, ather qe Ljubljanica ka pasur nj domethanje fetare.
Arkeologu Andrej Gaspari sht ne gjedje prsri edhe nj her pr t zhytur posht n ftofsin e Ljubljanices,ne ujin e baltosur.
Ai dhe grupi i zhytesve te tij do t shqyrtojn nje siprfaqe pran Zalogut, ne afersi qytetit Vrhnika, per ti kontrolluar disa te mbetura te medha prej kohes se qeramikes mesjetare.
Duke u mbshtetur prej prvojes e mparshme Gaspari esht prgatitur pr pjesn m t shumta.
Prej atyre kontrollimet me te shumta perbajne me te vertet befasira, grupi i tij kur zbuloi nje pishtolet nga viti 1600,keshtu qe athere analizuan qermiken parahistorike, ose kur analizuan nje anije druri e cila rezultoi nje nga zbulimet 2500 vjet e vjeter byzylyk Hallstatt dhe nj vul nga Epoka e Bronzit
Si gjith her kur Gazpari fundosej ne lume ai perbane nje vezhgim pas shtresave ne fundin e lumit p.sh.te shkaktuara prej termeteve.
Shtresat jane ne gjendje te keqe, dhe kjo ka ndodhur me shume vershime, por gjate vegjetacionit Gazpari merr nje shikim te nje rripi te thinjur.
Keshtu qe ai kontrollonte gjendjen ne afersi, ai sheh se esht perplot me vegla prej guri dhe brir dreri. Kjo nga koha e gjuetarve te kohes se gurit rrethe 9000 vjet te vjetra. Kjo eshte me i vjetri objekt i cili eshte gjetur deri me tashe ne lume. Para se ata ta paraqesin, matja e gjendjes eshte 3D, dhe informacioni transmeton me vone deri te nje harte e Gasparit ne kompjuter.
Kjo duhet te jete shume me e kjarte. Ne shtresat e fundit gjendet nje kafke e nje gruaje rrethe 20 deri 34 vjeq - kjo esht njeriu me i vjeter nga Sllovenia. Arkeologet mendojne se pran qytetit Zallog gjedej nje kurthe, atje gjuetaret e kohes se gurit kane prere ndrimin e sllave, dhe ketu te gjetura kane rrjedhur nga atje.
Kontrollimet(zbulimet) prej lumit eshte nje udhezim i madhe te nje projekti i arkeologjik te nen ujrave i cili esht ne rruge te perfundimit. Nje nder qellimit te projektit ishte qe te vije sa me afer arsyeve te gjithave zbulimeve (te mbeturave).
Fuzhnj lloj shtize prdoret pr peshkim.Kjo sht rreth 3000 f.kr dhe sht prer n kock. Shum zbulime t tilla jane gjetur te mbledhsit privat
N fund t Epoka e Gurit jan moqal banuara
grupet m t hershme t mdha t gjeturat jan nga tranzicioni mes Epoka e Gurit dhe Bronzit n 2000 dhe 3000 pes.
Gjetjet, t prbr nga saksi, vegla guri, kockat e kafshve dhe brir spata, sht veanrisht prqendruar n zonat q mund t lidhen me gjetjet e mbrojtes te dyrekve. Kjo sht vetm nga kjo periudh e antikitetit si nj mund t shoqrojn gjetjet me gjurm t qarta gjurmt e banuesit n moqalin Ljubljanica
Kafka sht nga nj grua q ka jetuar 9000 vjet m par, dhe esht njeriu me i vjetr i gjetur n Slloveni
2.-Kjo gotebronzi e bukur me dorez sht nga koha rrethe 800 vite pes, e ashtuquajtura kultura e Urnave.
Ndryshuar pr her t fundit nga fegi II : 19-01-2015 m 12:35
Pr: Arkeologt jan n krkim t nj thesari t fshehur ne lume
Nga Epoka e Gurit dhe deri n kohn t fundit vendasit lokal dhe shtegtaret n lum kane hedhur qellimisht shume gjera me vler ne lume.
Ne prgjithsi miren mese 15000 gjera jane ndodhur ne lume gjat kesaj kohe,si pershembull, sepata briri,prej kohes se gurit deri te shpatat nga viti 1600. Zbulimet e reja nuk gjende shpesh si me heret per arkeologet zhyten vetum per pjese nese lumi kercenohet nga donji arsye tjeter, si psh.nga ndertimet.
Andreja Gaspari, i cili u rite dhe u arsimua n Ljubljane te Sllovenis, gjat dekads s fundit intensivisht ka punuar me gjetjet nga lumi gjat viteve te fundit si udhheqs i nj ekipi nnujore arkeologjike nn Instituti Slloven pr ruajtjen e kulturs, i cili ishte prgjigjesh pr grmimet.
Prve ksaj, ai sht prqendruar edhe duke punuar pr t siguruar shum zbulime q jan ende t fshehura n baltn e lumit.
Kshtu, ai ka kontribuar pr shtetin n vitin 2003 per pushtuar lumin Ljubljanica n procesverbalin drkombtar.
Kjo do te thote q tufa e gjuetart e thesarit i cili u shfaq n lume gjate fundit t viteve 1970
dhe duke hequr shuma t mdha dekoratave t kulturs sllovene sht ngadalsuar, si ajo tani sht e ndaluar t zhyten pa leje
Lumi ishte nj rrug e rndsishme
Ljubljanica ishte n koht e lashta nj pjes e rndsishme e rrugve tregtare trans-evropiane
Sistemet e lumit prmes Evrops esht prdorur gjersisht pr transportin e mallrave t ndryshme, ather vendi lulzim me sporte t tilla si karrocat me kje- ishin dukshm te ngadalshme dhe m t kushtueshme se transporti lumor
Ljubljanica shtrihet m shum se 40 kilometra dhe do t e cila prfundon jasht lumit Sava, sht e lidhur me Danubin.
Prej burimit t lumit, ju duhet vetm t udhtojn nj distanc t shkurtr me rrug toksore n detin Adriatik nga ku ka qasje n Mesdhe.N rrugn e tij t kalon lumi neper qytetet Vrhnika dhe Lubjan.
Kto qytete jane rrethuar me moalin e madhe Ljubljana,si shkurtime lumi prmes
Rndsia e lumit si nj rrug tregtare sht prmendur tashm n burimet greke dhe romake.
Pr shembull, nj nga gjeografi grek Straboni i cili ka jetuar rreth lindjes s Krishti, pr t lexuar artikuj nga nj nga qytetet m t rndsishme tregtare romake, Aquileia n bregdetin Adriatik, u transportuar n karroca n qytetin Nauportus (Vrhnika) ku mallrat u ngarkuan pr n anije dhe u transportuar pr n Danub dhe nga atje.Kjo shtrirje ishte pjes e rrugs m t famshme tregtare t Evrops lasht, e njohur si "RRuga e qelibarit."
Ajo doli nga brigjet Polonis e Detit Baltik, ku qelibar i madh me bollk, prmes lumenjve t Aquileia n Italia
-Kjo esht sopata me madhe si arme qe esht gjetur ne lume dhe daton nga viti 900-1200 p.e.sone.
Ndryshuar pr her t fundit nga fegi II : 19-01-2015 m 13:17
Pr: Arkeologt jan n krkim t nj thesari t fshehur ne lume
T dyat sakrifikuan dhe humbas
Gjetjet n lum kan treguar n veanti rruga 19 km e gjat prmes moqalit Ljubljana nga Vrhnika gjeri te kryeqyteti Ljubljan ishte e rndsishme pr komunikim ishte e rndsishme pr komunikim pr te dhe nga Italia.
Lumi ishte pr mijvjear e vetmja rrug npr knet t madhe, e cila shpesh mbushet mbi, deri n vitet 1800 filloi t thahet pjes t tij, dhe ndrtohet nj hekurudh.
Nj perceptim i zakonshm n lashtsi ishte se t gjitha pjest e natyrs banuar nga qenie hyjnore apo t mbinatyrshme.
Kshtu qe njerzit i kan konsideruar se lumenjt, liqenet dhe ujerat tjera i prkisnin perndive, nimfave ose t ngjashme
Pr kt arsye sht e vshtir t imagjinohet se rruga prmes moqalit Ljubljana me mjegullen e saj te dendur shpesh mund t ket br nj prshtypje t tmerrshme n t dy vendasit dhe udhtart.
Prania e fort mistike gjithashtu duhet t prforcohet me kt rrug ka qen vetm i lundrueshm n qoft se ata donin pr t vazhduar n drejtim t Lindjes apo t Perndimit, si nj port e ruajtur nga forcat e mbinatyrshme.
Teoria mbizotruese sht se shumica e objekteve t hedhur qllimisht n lum, si pjes e nj rituali t shenjt
Cila sht arsyeja e sakt ka qen sht e vshtir pr t thn,dhe kjo ishte mundur te gjendet me shume.
Pr shembull, ne e dim se njeriu n koht e lashta sakrifikuar armn pasi mundi armiqt e tyre n betej.
Nj tjetr arsye e mundshme mund t jet, q udhtart deshironin t falenderojn zotin e lumit pr kalimin e sigurt pr lundrim apo qetsimin e moalit
Mundsi t tjeter jan q ju kan humbur objektet nga anija, ose
ata kan rn n lum gjat betejave n lum ose n ura
N disa raste ajo sht gjithashtu e mundur pr t identifikuar ngarkess nga anijet e mbytura apo maune mallrash, tulla romake ose amfor pr ver apo vaj.
N vitin 1890, ata gjithashtu ka zhvilluar nj lundr 30 metra t gjat nga shek par ndrtuar sipas tradites romake per transport.
Rezultatet e tjera mund t rrjedhin nga nj funeral ose nga lumi ose direkt n uj, pr shembull, dy en balte, nj pjate dhe nj vaske e madhe, t cilat duke gjykuar nga dizajnin qe shkojn s bashku.
Ata kan prejardhjen nga mesi i epokes se Bronzit, rreth vitit 1500 para Krishtit.
-Nj konservatore n Muzeun Kombtar t Sllovenis pastron nj La Tene Shpate p.e.sone
- Shtrngojse kostumi, nj krci, sht nga Epoka e Hekurit, pra ne periudhn para lindjes se Krishtit.
Ndryshuar pr her t fundit nga fegi II : 19-01-2015 m 14:42
Pr: Arkeologt jan n krkim t nj thesari t fshehur ne lume
nga fotoja
Nje medalion romak me portretin e Augustit
GJetjet nga kjo periudh tregon se romakt kan fituar terrenin n Slloveni nga pjesa e treta t shekullit 1
N kt pik kjo domethan fillon pikrisht qe objekte romake dominojn n mesin e gjetjeve
Kjo sht nn perandorin Augustit (31 BC kr- 14 AD) romakt pushtuar vendin e Alpine Lindore dhe Ballkanin.
Lumi Ljubljanica bhet pjes e infrastrukturs romake me qytetet komerciale Nauportus (Vrhnika) dhe Emna (Ljubljana)
Kjo Dekorim brez ushtarake Romak jan nga Perandoria Romake gjateviteve te fundit ose nga vitet 300 apo 400 t eres sone
Gjetjet do t vazhdojn, por jan t shprndara
Gjetjet vazhdojn, por jan t shprndara Nga Mesjets dhe Renesanca gjenden po asht sasi t mdha te zbulimeve qe do te thot tradita nuk e ka len anash qellimet e lumit.
Kjo esht shtiz franqeze- me maje te preht e viteve 700-800
dhe nga shekulli 1000-1300 jan gjetur mbi 60 shpata dhe disa shtiza dhe majashigjeta
lumi ka treguar edhe gjera te rendesishme ditore si pershembull ene nga balta shishe qelqi llampa vaji , qelsa ,dry,monedha dhe jan dekoruar dhe pjekur ne furra-
Romaket e kan perfshire ne rrjetin e rruges se vet
Nga Mesjeta dhe renesanca
Gjetjet jan t ruajtura m mir n lum
Qysh nga vitet 1800 ajo filloi nga Ljubljanica uj me balt t kthehet deri ne sasi t mdha shuma t gjetura shum t bukura nga periudhat t ndryshme
Kjo ka ndodhur kryesisht n lidhje me kryerjen e mirmbajtjes dhe pastrimin e lumit
Para pothuaj se, gati 100 vjet m von, zhytsit seriozisht zhyten n ujrat e trazuara te Ljubjanices
Ndryshuar pr her t fundit nga fegi II : 19-01-2015 m 15:13
Forumi Shqiptar sht komuniteti shqiptar m i vjetr dhe i madh n Internet. Ai u hap pr her t par n vitin 1998 si pjes e projektit Albasoul. Forumi sht nj nism private e nj grupi emigrantsh shqiptar q ka pr qllim t'iu ofroj t gjith shqiptarve nj platform pr t shprehur zrin e mendimin e tyre n liri t plot. Forumi sht nj siprmarrje jo-fitimprurse dhe t gjitha shrbimet tona ofrohen falas e pr t gjith. Stafi i forumit sht staf vullnetar dhe pa pages. Shpenzimet e forumit mbulohen nga nismtart, donacionet e antarve dhe t ardhurat nga reklamat.
als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn war_Latn als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn hat_Latn als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn