als_Latn dik_Latn sag_Latn
Një fakt pikëllues është se fuqitë Perëndimore nuk e kuptuan asnjëherë rëndësinë e vrasjes së Kirovit. Le të shpresojmë që këtë herë, vrasja e Nemcovit, të hyjë në ngjarjet që kanë tronditur botën dhe të krijojë vend për bashkim kundër represionit dhe ekspansionizmit rus.
Më 27 shkurt të këtij viti, në Moskë, një person i armatosur qëlloi për vdekje Boris Nemcovin - ish-zv/kryeministër i Risusë dhe një personazh karizmatik i opozitës - i cili shihej si kandidat i mundshëm për t’i zënë vendin Putinit. Në Leningrad, më 1 dhjetor të vitit 1934, një person i armatosur vrau Sergei Kirovin, një bolshevik i fuqishëm, i cili shihej si kandidat potencial për t’i zënë vendin Stalinit. Përfshirja e Stalinit në vrasjen e Kirovit u mohua në mënyrë kategorike nga regjimi dhe kurrë nuk u provua asnjë lidhje e tij me aktin. Gjithashtu, mund të themi se edhe në rastin e Nemcovit, Kremlini nxitoi që të mohonte çdo përfshirje të Putinit. Ky paralelizëm është mjaft i rëndësishëm. Vrasja e Kirovit shënoi fillimin e spastrimeve të mëdha në Bashkimin Sovjetik, ku shumë intelektualë dhe figura të shquara ruse u pushkatuan ose u internuan.
Kjo bëri që Bashkimi Sovjetik të ishte krejt i papërgatitur për sulmin e Hitlerit, gjatë Luftës së Dytë Botërore. Në mënyrë të ngjashme, veprimet e Putinit në Ukrainë dhe refuzimi i tij për ta ndarë pushtetin me figura të tjera politike, e kanë dënuar Rusinë me një gjeneratë tjetër të sprapsjes ekonomike dhe të izolimit politik. Sigurisht që Kirovi nuk ishte politikani i parë kundërshtar i regjimit rus që ishte vrarë, ashtu sikurse edhe Nemcovi nuk do të jetë i fundit. Shumë politikanë rivalë të Leninit u dërguan nëpër kampe pune në vitet ’20, duke bërë që lëvizjet opozitare, të cilat më së shumti kishin qendër Ukrainën, të dështonin në luftën e tyre ndaj kolektivizimit bolshevik, në fillim të viteve ’30. Por vrasja e Kirovit ishte e para që i bëhej një figure publike, që shihej si kandidate për ta marrë udhëheqjen e partisë.
Po kështu, edhe gjatë qeverisjes së Putinit janë vrarë shumë kundërshtarë politikë, si gazetarja Ana Politkovskaja dhe gazetari Aleksandër Litvinenko. Por këta kurrë nuk kishin aspiruar për t’u bërë presidentë. Qeverisja e Putinit është e mbushur plot me kundërpërgjigje shtypëse ndaj lëvizjeve opozitare. Këto kundërpërgjigje kanë qenë të shkallëve të ndryshme, që nga mënyrat procedurale – ku kryetarëve të partive opozitare u gjendej ndonjë kleçkë për t’i mos regjistruar për zgjedhjet elektorale – deri te ndërhyrjet e jashtme ushtarake – si në Gjeorgji, Krime dhe Ukrainë – në mënyrë që shtetet fqinje të mos e gëzonin kurrë një demokraci liberale, për shkak se mund të ndikonte në përmbysjen e status quo-së edhe në Rusi. Po kështu, vdekja e Nemcovit, pa fajësuar askënd, përbën eliminimin e një figure politike që aspironte për t’u bërë kreu i ardhshëm i shtetit rus.
Duhet të kujtojmë se kërkimet e Stalinit për të gjetur vrasësit e Kirovit, çuan në një valë tjetër krimesh, ku viktimat e radhës u bënë bolshevikët e vjetër, në mes të viteve ’30. Me dhjetëra anëtarë dhe themelues të Partisë Bolshevike u shpallën fajtorë nga gjykata të kurdisura, për lidhjet e tyre me vrasjen e Kirovit. Këta u ekzekutuan që të gjithë.
Pyetja që shtrohet tani është: a do të mundin liderët e Kremlinit që ta çojnë vendin në një rruge të ngjashme qorre? Ndërkohë që retorika e Kremlinit është e orientuar më shumë drejt denigrimit të figurave opozitare, duke i cilësuar ato si armiq dhe spiunë, në vend që të merret me gjetjen e vrasësve, logjika të çon po aty, te terrori bolshevik.
Regjimi i Putinit ka mundur që të konsolidojë me sukses për 15 vjet një model politik, i cili nuk ka të krahasuar me asnjë model tjetër për nga shkalla e korrupsionit. Nemcovi është marrë personalisht me këto analiza, duke u përpjekur që të demaskonte aferat korruptive të Putinit. Ai ka zbuluar shumë afera, ku miliarda dollarë janë grabitur vetëm për rikonstruksionin e 20 pallateve; ku 700 mijë dollarë janë shpenzuar vetëm për blerjen e disa orëve dekorative dhe ku shpenzimet e institucionit të Presidencës i kanë kaluar 2.41 miliardë dollarët, pa përmendur këtu miliardat që Putini po i fsheh jashtë vendit.
Mirëpo regjimi po fshihet mirë pas patriotizmit artificial dhe ekspansionizmit që ka ndërtuar me propagandë. Ky regjim i ka argumentuar mjaft mirë veprimet e tij të ndyra në Ukrainë dhe rusët e besojnë vërtet se popujt rusishtfolës në Krime dhe në Ukrainë janë shtypur vazhdimisht nga juntat ushtarake të Kievit.
Metodat komunikuese të Kremlinit po arrijnë standardet hitleriane të paranisjes së Luftës së Dytë Botërore. Edhe Hitleri kërkonte vazhdimisht bashkimin e gjermanishtfolësve të Sudeteve me Gjermaninë.
Megjithatë, ka pak optimizëm. Popullsia ruse, sidomos ajo që jeton në qytete të mëdha – Moskë dhe Shën Petersburg – nuk është njësoj si gjenerata e parë fshatare e kohës së Stalinit. Rusët kanë udhëtuar shumë nëpër botë; kanë parë dhe kanë studiuar modelet demokratike perëndimore dhe ata kuptojnë më shumë për politikën e jashtme sesa mendon qeveria.
Tashmë qytetarët rusë mund të komunikojnë lirshëm me njëri-tjetrin përmes rrjeteve sociale. Të gjithë zemërimin me regjimit, rusët po e shfaqin aty. Nemcovi kishte me mijëra ndjekës në “Twitter” dhe shumë prej miqve të tij kanë po aq. Të tjera figura opozitare kanë të njëjtin ndikim në komunikimet nëpër rrjetet sociale. Fraksionet opozitare po mbledhin shumë të rinj nëpër protesta, vetëm duke përdorur këto medie.
Ndërkohë, mediet e tjera - televizionet, gazetat dhe radiot - vazhdojnë të jenë nën tutelën e Putinit. Fakti që Nemcovi ishte i shoqëruar me modelen ukrainase, tërhoqi më shumë vëmendje për mediet e Putinit se vetë vrasja e tij. Putini e cilësoi si vrasje me pagesë dhe tha se ai vetë do t’i udhëhiqte hetimet për kapjen e autorëve. Edhe pse dëshmitarët thanë se automjeti me të cilin udhëtonte vrasësi nuk kishte targë, të nesërmen, mediet ruse raportuan se automjeti, që u gjet i braktisur, kishte targa të Republikës myslimane të Ingushetisë. Pra po tentohet që të bëhen kurbane myslimanët e Ingushetisë për vrasjen e Nemcovit.
Një fakt pikëllues është se fuqitë Perëndimore nuk e kuptuan asnjëherë rëndësinë e vrasjes së Kirovit. Le të shpresojmë që këtë herë, vrasja e Nemcovit, të hyjë në ngjarjet që kanë tronditur botën dhe të krijojë vend për bashkim kundër represionit dhe ekspansionizmit rus.
*Autorja ka shkruar librat “Kleptokracia e Putinit” dhe “Kush e sundon Rusinë?”.
als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn