als_Latn dik_Latn sag_Latn
Nga kush erdhi njohja e 100 jubilare?
Autor:
Ismet Azizi
E premte 14 Qershor 2013 09:59 AM
Kosova ka marrë njohjen jubilare të 100. Shteti i radhës që e pranon pavarësinë dhe sovranitetin e Kosovës është Jemeni.
“Qeveria e Republikës së Jemenit do të vendosë marrëdhënie diplomatike me Republikën e Kosovës me qëllim të fuqizimit të marrëdhënieve bilaterale dhe asaj që i shërben marrëdhënieve të përbashkëta midis dy popujve e vendeve miq në të gjitha fushat”, thuhet nga joftimi I cili është publikuar nga Ministria e Punëve të Jashtme e Jemenit, të cilën e transmeton Agjencia e Lajmeve e Jemenit, Saba.
Qeveria e Jemenit shpreh aspiratën që Republika e Kosovës të luajë rolin e saj aktiv si anëtar i ri në komunitetin ndërkombëtar, duke i shërbyer sigurisë dhe stabilitetit në Ballkan dhe në botë.
Gjithashtu në kumtesë shprehet dëshira e këtij shteti që marrëdhëniet e mira dhe respekti i ndërsjellë të mbizotërojë midis dy vendeve fqinje, Republikës së Kosovës dhe Republikës së Serbisë, me qëllim të prosperitetit të dy popujve, sigurisë e stabilitetit në rajon dhe punës për zgjidhjen e të gjitha çështjeve të pazgjidhura midis tyre sipas të drejtës ndërkombëtare dhe Kartës së OKB-së.
Ministri i Punëve të Jashtme i Republikës së Kosovës, Enver Hoxhaj me 28 prill 2013 ka zhvilluar një vizitë zyrtare në Jemen, ku ishte pritur nga homologu jemenas, Abu-Bakr Al-Qirbi.
Republika e Jemenit është një shtet në Azinë Juglindore( Lindjen e Afërme) i cili shtrihet në mes Detit të Kuq, Gjiri të Adenit dhe Detit Arabik. Për nga forma e qeverisjes eshte republikë.
Jemeni është i vendosur në skajin jugperëndimorë të Gadishullit Arabik. Jemeni ka tokën më pjellore sesa shtetet tjera të cilat shtrihen në pjesën tjetër të Lindjes së Mesme, me tokë të mirë dhe të punueshme dallohet malësia perëndimore ku bie shi rregullisht. Brigjet dhe malet në lindje janë të nxehta, të thatë dhe të shveshura. Në Jemen dallohen dy vargjet malore: Tibämat ash sham nga drejtimi very-jug, me majën më të lartë dhe Hadramaut nga drejtimi lindje perëndim. Ky vend është i varfër me lumenjë dhe ujra të ëmbla. Në Gjirin e Adenit , Sokotra është e vetmja rrjedhë e madhe ujore.
Jemeni i sotshëm u krijua në vitin 1990 me bashkimin e Republikës Arabe të Jemenit, dhe Republikës Popullore Demokratike të Jemenit. Në jugperëndim të Gadishullin Arabik në mesjetë ka pasur disa qytet-shtete me kulturë dhe civilizimit të lartë. Në mesjetën e hershme, Jemeni u qeveris nga Etiopia dhe të Persia, ndërsa nga viti 630 nga Arabët. Nën sundimin osman ishte nga viti 1517 deri në fillim të shekullit të 18, kur në pushtet vijnë imamët e Jemenit. Në fillim të shekullit të 19, portin e Adenit e morën britanezët dhe u zgjeruan në mbrendësi të vendit duke themeluar protektoratin e Adenit. Në veri të vendit, u themelua në vitin 1918. mbretëria Mutaveklije e Jemenit, por pjesa jugore e vendit mbeti nën sundimin britanik. Në vitin 1959 u themelua Federata e Emirateve Arabe të Jugut, dhe pas largimit të britanikëve në vitin 1967. shpallën krijimin e Republikës Popullore Demokratike e Jemenit. Pastaj në vitin 1972. shpërtheu lufta midis dy vendeve jemenase; Republikës Arabe të Jemenit dhe Republika Popullore Demokratike e Jemenit. Konfliktet e mëvonshme shkaktuan luftën e re në vitin 1979., dhe pastaj vijnë negociatat e mëvonshme që i paraprijnë bashkimit të tyre. Në vitin 1994 shpërtheu lufta civile midis forcave të veriut dhe atyre të jugut në të cilen fitoi Veriut dhe forcoi qeverisjen në tërë vendin..
Shumicën e opullësisë së Jemenit e përbëjnë arabët, të besimit islam, të fiseve të ndryshme. Sejcili prej fiseve kan sheikët , zakonet, kostumet dhe folklorin e tyre. Brenda fisit jetojnë në familje të mëdha, të zgjeruara të lidhur ngushtë nga anëtarët e familjeve të zgjeruara. Në të njëjtën shtëpi zakonisht jetojnë brezat e shumta të të së njëjtës familje. Tradita fisnore veçanërisht është e fortë në pjesën veriore të Jemenit.
Edhe përkundër gjuhës së përbashkët, arabe, ekzisojnë dallime të mëdha në mes të popullsisë malësore dhe asaj në rrafshe. Banorët e zinjë (më të errët nga lëkura), të quajtur Tihamë (gjer.: Tihama), janë sunit. Ndërsa malësorët, banorët në rrafsnalta, në anën tjetër, janë paksa më plotë fizikisht, janë shitë, saidinë (gjer.: Saiditen). Nuk ka sistem të shkollimit të përgjithëshem e të detyrueshëm, shkolla fillore dhe e mesme, shkolla e Kuranit, për fëmijët nga mosha 6 deri në 15 vjeçare zgjatë 6 vite. Në pjesët ruale, paraqitet mungesa e madhe e mësuesve dhe shkollave. Shkolla e zanateve dhe bujqësisë (Rial), shkolla e lartë për komunikacion dhe teknik ajrore dhe universiteti gjenden në San´a (themeluar më 1970, nga 1974-ta universitet), shkolla islame në Taiz. Shkalla e analfabetizmit sillet nga 60 deri 70%.
Në Jemen fliten10 gjuhë . Ndërsa arabishtja standarde është gjuhë zyrtare.
Degët kryesore ekonomike në Jemen janë peshkimi dhe nga blegtoria kultivimi idevës. Jemeni është i përfshirë nga viset e thata dhe vështirë se mund të zhvillohet ndonji degë tjetër ekonomike.
Republika e Jemenit është e ndarë në 20 muhafaza (krahina, guvernante), dhe në një territor të veçantë i kryeqyteti Sanaa, i cila ka një status të veçantë.
Qytetet tjetra më të mëdha në Jemen janë; Sana, Adeni, Al Hudaida, Taiz, Al-Mukalla.
Opinionet e autorėve nuk paraqesin domosdoshmėrisht edhe opinionin e redaksisė sė portalit www.mesazhi.com
Nga kush erdhi njohja e 100 jubilare?
als_Latn ast_Latn hun_Latn als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn