als_Latn dik_Latn sag_Latn
Dy karakteristika kryesore mund t’i atribuohen menjëherë qeverisë që sapo është krijuar. E para, se shumicën qeverisëse e bën partia që ka qenë në pushtet edhe gjatë mandatit të kaluar, dhe e dyta se është qeveri tepër e madhe. As karakteristika e pare e as e dyta në vetvehte nuk garantojnë “qeveri të korruptuar”, por nëse vetëm pak gërvishtet sipërfaqja dhe shihet pse ka ndodhur kështu, do të bëhet e qartë se Kosova e ka para vehtes një faze tepër problematike të zhvillimit. Ka disa pengesa në të cilat hasin qeveritë e ndryshme në luftën kundër korrupsionit, edhe nëse supozojmë se e kanë qëllimin që ta luftojnë atë.
E para është fuqia e limituar e nivelit më të lartë qeverisës. Për hir të argumentit mund të themi se qeveria e re mund të provojë ta luftojë korrupsionin, por niveli më i lartë i kësaj qeverie do të jetë duarlidhur pasiqë e trashëgon një administrate të korruptuar dhe të tejbyrokratizuar e cila do të provojë ta pengojë çfarëdo reforme. Nëse kësaj i shtohet fakti se mu partia politike e cila e ka ndërtuar këtë aparat të korruptuar është partneri i madh i qeverisë dhe po e njejta varet nga vota klienteliste e mu këtyre byrokratëve dhe e familjeve, miqve bashkfshatarëve dhe bashkqytetarëve të tyre atëherë kjo pengesë bëhet e pakapërcyeshme.
Pengesa e dytë është e llojit pak a shumë psikologjik. Kur një qeveri vjen me premtime tepër të mëdha, të cilat edhe vet e din se janë të parealizueshme, për pak kohë do të ballafaqohet me humbje të besimit të qytetarëve në atë qeveri. Dhe pa besimin e qytetarëve, në demokraci nuk mund të ketë sukses asnjë qeveri. Në rastin tonë, qeveria garanton krijimin e dyqind mijë vendeve të reja të punës por nuk garanton furnizim të qëndrueshëm me energji elektrike për shembull. Rrjedhimisht nuk do të mund ta realizojë as një të dhjetën e atij premtimi. Njejtë do të ndodhë edhe me premtimet tjera.
Pengesa e tretë do të jetë synimi i luftimit të korrupsionit në nivele të ulëta e jo në nivelin suprem. Lufta kundër korrupsionit është e humbur që në start, nëse subjekt i asaj lufte nuk janë edhe vet kryeministri, zëvendësit e tij, ministrat dhe zyrtarët më të lartë politik. Nuk besoj se dikush në Kosovë beson se niveli supreme politik do të jetë vet subjekt i luftës kundër korrupsionit nga vet kjo qeveri. Mund të jetë subjekt i hetimit nga EULEX-i por jo nga institucionet vendore. E EULEX-i nuk do të mund ta çrrënjosë kurrë korrupsionin në Kosovë. Ky institucion i Unionit Europian mund të ndihmojë (gjë të cilën nuk e ka bërë deri tani) por korrupsioni luftohet efektshëm vetëm kur ne si shoqëri dhe si institucione duam vërtet ta bëjmë një gjë të tillë.
Pengesa e mësipërme mund të quhet edhe mungesë e vullnetit politik për ta luftuar korrupsionin. Por mungesa e vullnetit politik në rastin tonë duhet të trajtohet veqmas. Dhe kjo më kthen tek qeveria tepër e madhe. Vetëm një arsye është e kuptueshme (por jo e justifikueshme) kur qeveritë janë tepër të mëdha. Ajo është akomodimi i njerëzve në pushtet, jo për shtetin por për individët. Qeveria me njëzet e një ministra dhe mbi dyzet e pesë zëvendës ministra nuk justifikohet assesi përpos perms interesave të ngushta politike. Dhe ky fakt në vetvehte tregon se vullneti politik për ta luftuar korrupsionin nuk ekziston as në PDK e as në LDK si subjekte politike e aq më pak në lidershipin suprem të këtyre partive. Kjo mungesë e vullnetit politik shihet qartë edhe nga vet marrëveshja e koalicionit. Ndarja e barabartë e pozitave nëpër borde të ndërmarrjeve publike, institucioneve të pavarura dhe organet tjera qeveritare nuk ka se si të spjegohet ndryshe përpos si insistim i kulluar për ta ndarë “tortën” e famshme. Assesi si pjesë e një koncepti gjithpërfshirës për zhvillimin e vendit.
Qeveria Thaqi pat ardhur në pushtet duke premtuar zero tolerance kundër korrupsionit, asnjë shpenzim për qira, heqjen e veturave zyrtare, luginë silikoni dhe dy million fidane të mbjellura. Ka përfunduar me korruptim të çdo poreje të jetës institucionale, me miliona euro për objekte me qira me autoparkun më të madh në rajon të përbërë me vetura të llojeve më të ndryshme, duke filluar nga TATA deri te Chevroletti. Ka përfunduar me lugina balte e me mijëra hektarë pyje të zhveshura plotësisht. Edhe kjo qeveri njejtë do të përfundojë. Nuk ka as gjasa teorike për ta nxjerrur vendin nga kjo katandisje. Nuk është krijuar për atë qëllim. Vet do të pasurohen, edhe aparatqikët e tyre. Por vendi dhe populli do të vazhdojnë të zhyten në pasiguri dhe varfëri./Autori është nënkryetar i AAK-së
als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn