als_Latn dik_Latn sag_Latn
Duke qenë se jetojmë në kohëra ku punëtori është bërë i tepërt, por jo edhe puna, të gjithë e kemi parasysh punëtorin që ngutet të mbërrijë në punë me kohë. Alarme dhe familjarë që përkujdesën për një zgjim të hershëm të tij, vetëm dhe vetëm që ai të mbërrijë në kohë të saktë në vendin e tij të punës. Ky punëtor, edhe pse është i mbërthyer me të drejta, e në rastin më të mirë ka edhe kontratë, kur vjen puna tek koha, i zotëron disa përdorime të saj si : kohën e punës, kohën e pauzës, kohën e punës shtesë, kohën e kamatës, kohën e harxhuar, kohën e kursyer, kohën e blerjes dhe kohën e lirë, gjithmonë si sinonime për paranë, për të cilën edhe thuhet se paguhet.
Për këtë punëtor pra, është aq e rëndësishme të arrijë në vendin e punës, saqë kur merr veturën apo ndonjë taksi, ai paguan deri në trefishin e shumës që ai fiton për një orë në vendin e punës. Ta zëmë pra, nëse me një rrogë prej 250 eurosh një punëtor duhet të punojë 8 orë në ditë, atëherë i bjen që të paguhet diku rreth 1.42 cent për një orë pune, dhe me këtë shifër, në një mëngjes të vonuar punëtorit tonë, taksia apo transporti me veturë, i merr atij të paktën 1.50 euro. Nga ky kalkulim del se punëtori për t’i fituar 1.42 cent, apo një orë pune, shpenzon dyshin e një ore punë, në mos më shumë për ta arritur një orë pune.
“Koha është para” thotë proverbi, dhe në këtë vijë duket se ka nevojë për një kriter përmes të cilit do të mund të gjykonim se sa para kushton një pëllëmbë kohe. Ne përmendëm punëtorin me rrogën 250 euro, që përbën gati dyfishin e rrogës mesatare në vendin tonë dhe doli se nga aspekti i fitimit të parasë për të nuk është në leverdi të paguajë për transportin deri tek vendi i punës. Por a mund ta fajësojmë punëtorin për këtë? Duket se jo, ngase kriteret e gjykimit për këso raste në vendin tonë, përvijojnë papunësinë e gjerë duke mos lënë hapësirë për këtë lloj të gjykimit. Ta zëmë, punëtori që përmendëm fillimisht del të jetë një budalla që nuk bën kalkulimin e duhur, por ne përveç se e dimë se sa e rëndësishme është për të, që të mbërrijë me kohë në vendin e punës, e dimë poashtu se ai me gjasë mund edhe të humbet vendin e punës nëse nuk e bën këtë.
Por si është rasti me të tjerët që nuk kanë punë fare? Ose me ata që kanë punë me një pagesë më të madhe? Sigurisht se një i papunë me disa para në xhepin e tij, kur shpenzon në transport për të mos humbur kohë, lë përshtypjen se është i çmendur, por ndryshe ndodhë me atë që ka një pagesë më të madhe, ta zëmë për një bankier të mos shpenzojë për të fituar kohë presupozon se ai nuk ka talentin e duhur për të qenë një bankier.
Pra ka shumë dallim, mes një minuti në jetën e një personi të varfër, të papunësuar apo të punësuar me një pagë të vogël dhe një minuti në jetën e një bankieri apo të ndonjë zyrtari që paguhet më shumë. Ky dallim është aq i madh, saqë nëse e marrim lirinë dhe e përcjellim si model thënien e proverbit “Koha është para” del që e kundërta vlen për të varfrin, të papunësuarin dhe të punësuarin me një pagë të vogël. Për këta të fundit del se Paraja është Kohë, njëjtë siç është edhe shëndetësia, lumturia, dashuria, inteligjenca, nderi, qetësia, të gjitha këto kur periodizohen tek njeriu i vogël përmes parasë, përgënjeshtrojnë bindjen se kush ka kohë ka edhe para.
Këtu, nuk duhet të harrojmë se e kundërta vlen ende për personin zyrtarë. Për Kadri Veselin, koha është njëmend para. Kjo duket se është marrë aq seriozisht prej tij, saqë nuk u desh të kalonin më shumë se dy vite në Parti për t’u bërë Kryeparlamentarë i Republikës. Veseli ishte i nevojshëm, qeverisë së re sado që nuk i ka hije të përzihet me të, e ka të nevojshëm një person të “inteligjencës” në institucione, në parlament, që ta kufizojë me minutazhë kohën e zërave të përfaqësuar, pra kohën e njerëzve të vegjël.
Gjersa Kadria (Kadriu) e bën këtë punë, shokët dhe shoqet e tij, nga vëllai i shoferit të tij që u zu me 200 mijë euro, e deri tek kryeministri që u zu me 70 dosje në prokurori, po përgatiten të rehatohen në postet publike ngase shans më i mirë për ta vështirë se do gjendej.
Gjersa i shohim të flasin se si duan t’i emërojnë 71 zv ministra, shohim njeriun e vogël se si shet shtëpinë, apo merr kredi në bankë dhe ia mësynë Hungarisë në kërkim të një jete më të mirë.
Për këtë njeri të vogël, që krejt çfarë dëshiron është ta ketë kushte minimale për jetesë, vihen pengesa të ndryshme përgjatë udhëtimit. Ai përveç se ka problem ta shesë shtëpinë, apo të merr kredi në bankë, has edhe në policinë kufitare që ia ndalon atij të lëshojë vendin, nën pretekstin se është për të mirën e tij të qëndrojnë brenda vendit, ngase gjithçka do të vijë në vend të vet dhe do të bëhet mirë përfundimisht. Pra ia cenojnë edhe lëvizjen e lirë, madje edhe atyre vendeve që janë mbushur me emigrantë shqiptarë u thuhet se Kosova është një vend me ekonomi të lirë të tregut që ofron mundësi për gjithsecilin, se ata që po shkojnë të kërkojnë azil janë thjesht njerëz që duan të përfitojnë nga mundësitë që ofrojnë ato shtete. Kështu, të paktën ndodhi me qytetarët e Mitrovicës që ishin vendosur në Suedi, ku pas kësaj Kryetari i Komunës së Mitrovicës kontaktoi zyrtarët suedez dhe u tha se Mitrovica së shpejti do të hap fabrika dhe do të ketë mjaftueshëm vende pune për të gjithë.
Kadriu sikur e dinte se puna do të vej këtu, ngase në përgjimet e aferës “pronto” hallin kryesorë e kishte liberalizimin e vizave. Ky liberalizim nuk ndodhi dhe as nuk pritet të ndodhë, krejt çfarë i mbetet Kadriut dhe shokëve të tij është ta nxjerrë edhe një ligj sikur atë ligjin që ndalonte pjesëmarrjen në luftëra jashtë vendit dhe t’i shtypë edhe më shumë njerëzit e vegjël që nuk kanë asgjë. Kurse ajo çfarë iu mbetet njerëzve të vegjël është që kur të kthehen prapa, pa shtëpi e me shumë borxhe t’i kërkojnë llogari Kadriut të madh dhe shokëve të tij, ndoshta duke filluar nga veturat e tyre, që shpenzojnë 27 milionë euro në vit, njëjtë sa buxheti i Universitetit.
Është koha e njerëzve të vegjël!
Glauk Tahiri
als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn knc_Latn