als_Latn dik_Latn sag_Latn
Sëmundje seksualisht të transmetueshme
Çfarë janë Infeksionet Seksualisht të Transmetueshme-IST-të? Infeksionet Seksualisht të Transmetueshme janë infeksione që transmetohen gjatë kontaktit seksual të pambrojtur, me dikë që është i infektuar. Por disa infeksione seksualisht të transmetueshme mund të përhapen edhe në mënyra të tjera siç janë kontakti lëkurë me lëkurë apo puthja. Infeksionet Seksualisht të Trasmetueshme shkaktohen nga viruse, bakterie dhe parazitë. Ato prekin si femrat ashtu edhe meshkujt. Infeksionet Seksualisht të Trasmetueshme janë nga më të ndryshmet, nga ato që japin vetëm një bezdi të lehtë deri tek ato me pasoja nga më seriozet, nëse ato nuk trajtohen në kohë. Për fat të mirë, shumica e infeksioneve seksualisht të transmetueshme kanë shërim të plotë, por ka edhe nga ato që nuk shërohen si AIDS-i. Sot numërohen më tepër se 25 lloje infeksionesh seksualisht të transmetueshme, ndër të cilat: GONORREJA, SIFILIZI, TRIKOMONASI, MYKU, HEPATITI B, HERPES GENITAL, SËMUNDJA E SHEKULLIT- AIDS, ETJ. A janë problem në Shqipëri Infeksionet Seksualisht të Transmetueshme? Infeksionet Seksualisht të Transmetueshme rradhiten ndër sëmundjet më të përhapura kudo në botë. Të dhënat për vendin tonë tregojnë se infeksionet seksualisht të transmetueshme janë një Përdorimi i prezervativit gjatë seksit vaginal, anal e oral do t'ju mbrojë nga infeksionet seksualisht të transmetueshme. problem në rritje. Sifilizi që është një ndër infeksionet seksualisht të transmetueshme të rrezikshme është rishfaqur në vitin 1995. Po ashtu edhe rastet me hepatit B janë duke u rritur. Deri në nëntor 2010 rastet e diagnostikuara me HIV/SIDA arritën në 408. Prej infeksioneve seksualisht të transmetueshme mund të preken të gjithë, pa dallim. Çdonjeri është në rrezik për tu infektuar prej një infeksioni seksualisht të transmetueshëm, nëse bën seks të pambrojtur-pa prezervativ, me një person të infektuar. Kush është më i rrezikur nga Infeksionet Seksualisht të Transmetueshme? Për këtë arsye shumë vende rekomandojnë bërjen e analizave për të gjitha femrat seksualisht aktive mbi 25 vjeç. Ju mund të merrni një infeksion seksualisht të transmetueshëm nëpërmjet kontaktit seksual me dikë që është i infektuar. Por, disa infeksione mund të transmetohen edhe në mënyra të tjera siç është kontakti lëkurë me lëkurë, nëse kryeni marrëdhënie seksuale me dikë që ka plagë të dukshme ose puçra genitale, apo nëpërmjet puthjes.
Si mund të infektohem nga një infeksion seksualisht i transmetueshëm ?
A mund të infektohem me një kontakt seksual të vetëm? Po, nëse partneri juaj ka një infeksion seksualisht të transmetueshëm dhe ju kryeni seks pa prezervativ, ju mund të infektoheni. Mjafton edhe një marrëdhënie seksuale e vetme me një person të infektuar për të marrë një infeksion seksualisht të transmetueshëm. Nuk është e thënë që të kesh shumë partnerë për t'u infektuar, por, të paturit shumë partnerë rrit shansin për t'u infektuar. Ju nuk mundeni. Për deri sa shumë infeksione seksualisht të transmetueshme nuk kanë shenja të dukshme ju nuk mund ta kuptoni që një person është i infektuar. Madje disa njerëz mund të kenë një infeksion seksualisht të transmetueshëm dhe nuk e dinë as edhe vetë mbasi nuk kanë shenja për muaj dhe vite me radhë. Klamidia është shpesh pa shenja duke mbetur për vite të tëra pa u mjekuar. Për këtë arsye shumë vende rekomandojnë bërjen e analizave për të gjitha femrat seksualisht aktive mbi 25 vjeç. A mund ta kuptoj që partneri / partnerja ka një Infeksion Seksualisht të Transmetueshëm? Si ta kuptoj që mund të kem një Infeksion Seksualisht të Transmetueshme? Ju mund të mos jeni në gjëndje të kuptoni nëse keni një infeksion seksualisht të transmetueshëm. Shumë prej infeksioneve seksualisht të transmetueshme nuk kanë shenja dalluese ose kanë shenja të lehta që nuk mund ti vini re. Shpesh shfaqja e shenjave bëhet me vonesë, atëhere kur infeksioni ka përparuar. Për këtë arsye këshillohet të kryhet një analizë sa herë që ju mendoni se keni qënë në rrezik për të marrë një infeksion seksualisht të transmetueshëm. Mjaft infeksione seksualisht të transmetueshme janë pa shenja dalluese, por nëse shfaqen shenjat, ato janë të ndryshme për infeksione seksualisht të transmetueshme të ndryshme. Ato mund të jenë nga shqetësime të lehta në formë bezdie dhe deri tek shenja që tregojnë një problem serioz. Shenjat më të shpeshta që duhet t'u tërheqin vemendjen se mund të keni një infeksion seksualisht të transmetueshëm Skuqje, djegie apo kruajtje rreth organeve genitale Shtim të rrjedhjeve nga organet genitale, shpesh me erë të keqe e me ngjyrë Djegie dhe/ose dhimbje gjatë urinimit Urinim të shpeshtë dhe në sasi të pakët. Dhimbje në fund të barkut ose rreth organeve genitale Dhimbje gjatë marrëdhënies seksuale Puçra ose plagë rreth organeve genitale Çfarë shenjash kanë Infeksionet Seksualisht të Transmetueshme ? Nëse vëreni shenja të tilla shkoni menjëherë tek mjeku. Sa më shpejt të shkoni tek mjeku aq më lehtë është për t'u mjekuar dhe shëruar infeksioni. Nëse infeksionet seksualisht të transmetueshme nuk trajtohen ato mund të çojnë në probleme serioze shëndetësore. Çfarë pasojash mund të sjellin IST-të? Çfarë pasojash mund të sjellin IST-të? Pasojat e një infeksioni seksualisht të transmetueshëm të pamjekuar mund të jenë mjaft serioze për shëndetin e burrave dhe të grave. Tek meshkujt, ato shkaktojnë infeksion të fshikës urinare, të testikujve, të prostatës deri në qelbëzim. Tek gratë infeksione të fshikës urinare, inflamacione të uterusit dhe të tubave fallopiane së bashku me pasojat e tyre. Mund të shkaktojnë kancer të qafës së mitrës, barrë jashtë mitre, etj. Pamundësia për të lindur fëmijë, shpesh është pasojë e një infeksioni seksualisht të transmetueshëm të pamjekuar. Një grua shtatzënë e infektuar mund t'ia kalojë infeksionin fëmijës së saj gjatë shtatzënisë apo lindjes. Infeksioni mund të përhapet në organet e tjera duke dhënë qelbëzim të organeve të legenit. Çfarë duhet të bëj nëse mendoj se kam një Infeksion Seksualisht të Transmetueshëm? Nëse ju jeni të shqetësuar për praninë e ndonjë infeksioni seksualisht të transmetueshëm, apo nëse dikush që ju keni patur marrëdhenie seksuale ka një infeksion seksualisht të transmetueshëm, gjëja më e mirë është të bëni një analizë dhe të shkoni tek mjeku për këshilla dhe trajtim. Nëse kapen herët shumë infeksione seksualisht të transmetueshme mjekohen lehtë. Ngurrimi për të shkuar tek mjeku do të bëj që sëmundja të avancojë dhe të shkaktoj probleme serioze në shëndet. Nëse bën një analizë për infeksionet seksualisht të transmetueshme mund të kapet e mjekohet në kohë një infeksion seksualisht i transmetueshëm i fshehur. Nëse ke një Infeksion Seksualisht të Transmetueshëm mund të infektohesh më lehtë me virusin HIV/AIDS! Mjeku mund tu kërkojë të bëni një analizë të sekrecioneve genitale, një analizë urine, ndonjëherë dhe një analizë gjaku. Mjeku gjithashtu mund tu pyesi nëse dëshironi të bëni një test për HIV. Asnjë prej këtyre testeve nuk është i dhimbshëm. Vajtja tek mjeku do t'ju ndihmojë të qetësoheni. Për disa analiza rezultati mund të merret menjëherë për disa të tjera duhen disa ditë ose më tepër. Ndërsa prisni për përgjigjen e analizës ju nuk duhet të kryeni marrëdhënie seksuale. Nëse ju mendoni se ja keni transmetuar infeksionin partnerit duhet t'ja thoni në mënyrë që të bëjë edhe ai/ajo një test. Jini të çiltër e të ndershëm me të. Në disa shtete konsiderohet kriminale të mos ta bëshë këtë. Bën pse mund të mos keni shenja, sidomos nëse mendoni se keni patur rrethana me rrezik për një infeksion seksualisht të transmetueshëm. Ju mund të shkoni tek mjeku, dhe ai do tju thotë se çfarë do të bëni. Megjithatë, vendet ku ju mund të kryeni analiza janë: Laboratorët mikrobiologjik në Drejtoritë e Shëndetit Publik në rrethe Instituti i Shëndetit Publik, Tiranë QSUT i mirë që herë pas here të bëni një analizë edhe Ku duhet të drejtohem për të bërë një analizë për Infeksion Seksualisht të Transmetueshëm? Laboratorin mikrobiologjik në Qendrën Spitalore Universitare, “Nënë Tereza” Tiranë, Qendrat e Këshillimit e Testimit Vullnetar pranë DSHP-ve, në 12 qarqet e vendit Është ide e mirë të bësh një kontroll për infeksionet seksualisht të transmetueshme herë pas here Egzistojnë gjithashtu edhe klinika private të cilat ofrojnë këtë shërbim. Infeksionet seksualisht të transmetueshme mund të mjekohen, por jo të gjitha janë të shërueshme. Ato të shkaktuara nga bakteriet si klamidia, gonorrea, dhe sifilizi mund të kurohen, të tjera të shkaktuara nga viruset si herpesi, Si mjekohen Infeksionet Seksualisht të Transmetueshme? hepatiti B, HIV etj, janë të pa shërueshme. Nëse ke një infeksion seksualisht të transmetueshme, mjeku do tu japi mjekim dhe ju duhet të ndiqni me kujdes këshillat e tij. Mjekimi bëhet vetëm nga mjeku. Mos u përpiqni të vetë mjekoheni. Disa infeksione seksualisht të transmetueshme janë rezistente ndaj mjekimit dhe nuk shërohen plotësisht. Infeksioni mund të rrijë i fshehur duke u përsëritur herë pas here e Si mjekohen Infeksionet Seksualisht të Transmetueshme? duke dhënë komplikacione. Ndiq gjithmonë këshillat e mjekut dhe çoje mjekimin deri në fund edhe pse mund të mos keshë shenja dhe të ndiheni mirë. Shko për një rikontroll tek mjeku mbas mbarimit të mjekimit. Një analizë tjetër është e nevojshme për tu siguruar që jeni shëruar plotësisht. Ju mund të mos keni shenja të dukshme, dhe mund të mendoni që jeni shëruar, por vetëm një analizë tregon se ju jeni shëruar plotësisht. Tregoi partnerit tënd seksual që edhe ai të kontrollohet dhe nëse është i infektuar të mjekohet. Nëse nuk mjekohet edhe partneri seksual, ju mund të riinfektoheni. Nëse mendon se ke një infeksion seksualisht të transmetueshëm, shmang seksin deri në 3 ditë mbas përfundimit të mjekimit, ose përdor prezervativ. Mos shpërnda një infeksion seksualisht të transmetueshëm! Infeksione seksualisht të transmetueshme të ndryshme kanë mënyra të ndryshme parandalimi. Por parandalimi më i mirë për të gjitha infeksionet seksualisht të transmetueshme është respektimi i ABC-së së parandalimit. Kjo do të thotë: Si parandalohen Infeksionet Seksualisht të Transmetueshme? Nëse nuk jeni shëruar ju duhet të merrni mjekim përsëri. A- Shmang seksin-ose shtyje atë në kohë, deri në një kohë të përshtatshme, kur të jeni gati për ta bërë këtë. B- Qëndroi besnik partnerit tënd-sa më shumë partnerë të keni, aq më e madhe mundësia e infektimit C- Përdor prezervativ-Prezervativi është mbrojtja më e mirë ndajD- E- infeksioneve seksualisht të transmetueshme.F- H- Prezevativi është i vetmi që siguron mbrojtje të dyfishtë-të mbron në të mbron në të njëjtën kohë nga një infeksionet seksualisht të transmetueshme edhe nga një shtatzëni e padëshiruar. Si parandalohen Infeksionet Seksualisht të Transmetueshme? Nëse ndonjë nga ju është i shqetësuar nëse ka një Infeksion Seksualisht të Transmetueshëm, duhet të shkojë tek mjeku për këshilla, testim dhe trajtim.
als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn