als_Latn dik_Latn sag_Latn
Written by Administrator
Saturday, 05 October 2013 18:31
Kush nuk e mban mend kopertinën e “Emri i Trëndafilit”, me riprodhimin e labirintit në dyshemenë e katedrales së Reims? Ja pra, të udhëtosh brenda librit të ri të Umberto Ekos, “Historia e tokave dhe vendeve të legjendës” është njësoj si të humbasësh në atë labirint, madje, në shumë labirinte të formuar prej kthesave dhe kryqëzimeve, me të gjithë dehjen dhe marramendjen e rastit.
Sepse në realitet bëhet fjalë për një libër labirintesh, sepse vendet legjendarë për të cilët ai flet janë në pjesën më të madhe vende të paarritshëm, monstra, utopira, mirazhe apo krijime të mendjeve ndonjëherë racionale dhe të ndritura, ndonjëherë naive, shpesh herë diabolike, për më tepër paranojake, delirante: sidoqoftë, imagjinare. Histori e ngjarjeve të pamundura apo iluzore, edhe pse reale, sepse tokat dhe vendet legjendarë të Ekos nuk janë ato të krijimit apo romaneve.
Janë ato që kanë stimuluar nëpër shekuj dëshirën për t’i identifikuar dhe arritur, në shumicën e rasteve pa shumë sukses, ndonjëherë duke sjellë, gabimisht, zbulime të rinj. Një lloj traktati i imagjinatës gjeografike, shoqëruar me pamje befasuese të modelit të Historisë së Bukurisë dhe Historisë së Shëmtisë. “Motorri është kënaqësia e kërkimit, edhe atij ikonografik. Nuk ka asnjë pretendim për ndonjë origjinalitet të madh: shpesh herë mjafton të shkosh në biblioteka apo të kërkosh në internet për të gjetur disa materiale, por gjithmonë problemi është që të dallosh burimet e besueshëm. Kënaqësia e autorit mbizotëron ndoshta mbi atë të lexuesit, që mund ta përdorë librin edhe si “coffee-table” për ta shfletuar me miqtë”.
Një labirint është edhe biblioteka e Ekos, ajo mendore dhe ajo fizike: për ta kuptuar, mjafton të vësh këmbë në shtëpinë e tij në Piazza Castello në Milano, ku korridori i gjatë i mbushur me libra të con në studion e shkrimtarit, me tryeza dhe vende pune të ndara prej ndarëseve të bardha të mbushura me vëllime. Në njërën anë të korridorit, ndodhet dera që të fut në dhomën e rrallësive, të cilës vazhdimisht i rregullohet temperatura dhe i hiqet lagështia. Aty dhe në qoshe të tjera të apartamentit, janë të gjithë librat antikë dhe modernë që ndesh teksa lexon Historinë e tokave dhe vendeve të legjendës. Tituj të vyer, shpesh herë pothuajse të pagjetshëm, të gjetur anekënd botës gjatë viteve të kërkimit për tema që studiuesi i ka patur të cmuara. “Jam magjepsur gjithmonë prej temës së falses”, thotë Eko, “kështu që gabon ai që më sheh në mes të relativistëve, pasi nëse dikush merret me falsen, kjo ndodh ngaqë është i sigurtë që aty dicka të vërtetë e gjen”.
(Të plotë mund ta lexoni në gazetën "RD")
eng_Latn eng_Latn als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn