als_Latn dik_Latn sag_Latn
Mos e Mashtroni Vetveten: Policia u krijua për të kontrolluar klasën punëtore dhe të varfrit
Në shumë prej diskutimeve liberale që lidhen me vrasjet e fundit që policia i bëri ndaj zezakëve të paarmatosur, ka një supozim themelor se policia është menduar ta mbrojë dhe t’i shërbejë popullsisë. Se kjo është arsyeja se përse ajo është krijuar. Nëse vetëm marrëdhëniet normale të denja në mes policisë dhe komunitetit do të mund të rivendoseshin, ky problem do të zgjidhej. Njerëzit e varfër përgjithësisht janë më të prirur për të qenë viktimë e ndonjë krimi, ky argumentim vazhdon në atë drejtim ku edhe thuhet se ata kanë nevojë për policinë më shumë se askush tjetër. Ndoshta ka disa molla të këqija, por sikur policia të mos ishte kaq raciste dhe të mos qëllonte në drejtim të njerëzve të paarmatosur ata mund të funksiononin si një shërbim i dobishëm që na duhet të gjithëve.
Kjo mënyrë liberale e vështrimit të problemit pushon mbi keqkuptimin e origjinës së policisë dhe të asaj se për çfarë është krijuar policia. Policia nuk është krijuar për ta mbrojtur popullin, apo për t’i shërbyer atij. Policia nuk është krijuar për ta ndalur krimin, të paktën jo në atë mënyrë siç e mendojnë shumica e njerëzve. Policia sigurisht nuk është krijuar për të promovuar drejtësinë. Policia është krijuar për të mbrojtur formën e re të kapitalizmit (punës me pagesë) që u shfaq nga fundi i mes-shekullit nëntëmbëdhjetë nga kërcënimi që i vinte sistemit prej klasës punëtore.
Kjo është një mënyrë e hapur për të deklaruar një të vërtetë të nuancuar, por nganjëherë nuanca shërben vetëm për të krijuar turbullira.
Para shekullit të nëntëmbëdhjetë nuk kishte forca të policisë që do t’i njihnim si të tilla kudo në botë. Në pjesën veriore të Shteteve të Bashkuara ekzistonte një sistem i sherifëve të zgjedhur që ishin përgjegjës në një formë më të drejtpërdrejtë ndaj popullsisë sesa policia që është sot. Në pjesën jugore, gjëja më e përafërt me forcën policore lidhej me patrullat e skllevërve. Pastaj, qëkur qytetet veriore u rritën dhe u mbushën kryesisht me punëtorë emigrant që ishin fizikisht dhe shoqërisht të ndarë nga klasa sunduese, elita e pasur që qeveriste në shumicën prej qeverive komunale punësoi qindra-mijëra njerëz të armatosur për të vendosur rendin në lagjet e reja të klasës punëtore.
Konflikti klasorë i përshkoi qytetet e Amerikës së shekullit nëntëmbëdhjetë si Chicago, që përjetoi sulme dhe trazira të mëdha përgjatë viteve 1867, 1877, 1886 dhe 1894. Në secilën prej këtyre trazirave policia sulmoi grevistët duke përdorur dhunë ekstreme ndaj tyre, edhe nëse në vitet 1877 dhe 1894 ushtria e SHBA-ve luajti një rol më të madh për shtypjen përfundimtare të punëtorëve. Si pasojë e këtyre lëvizjeve policia gjithmonë e ka paraqitur veten si një vijë e hollë blu në mbrojtje të qytetërimit do të thotë në mbrojtje të qytetërimit borgjez nga çrregullimi i klasës punëtore. Kësaj ideologjie të rendit që u zhvillua në fund shekullin nëntëmbëdhjetë i dëgjohet jehona edhe sot – veçse sot, zezakët dhe latinët e varfër përbëjnë kërcënim më të madh se sa punëtorët emigrant.
Sigurisht se klasa sunduese nuk morri çdo gjë që kërkoi dhe i dha poashtu shumë pikë punëtorëve emigrant që donte t’i kontrollonte. Kjo është arsyeja përse për shembull qeveritë komunale u zmbrapsen nga ndalesa për të pirë të dielën, dhe poashtu arsyeja se përse punësuan shumë emigrant si polic, sidomos irlandez. Por, pavarësisht këtyre koncesioneve, biznesmenët u organizuar për të siguruar që policia të mos vihet përbrenda kontrollit demokratik dhe kështu ta siguronin rendin e tyre hierarkik, sistemin e qeverisjes së rregullit dhe sjelljes. Policia gjithnjë e më shumë po e distanconte vetën nga popullata përmes uniformave që kishin veshur, duke vendosur rregullat e tyre për punësim, promovim dhe largim për ta identifikuar vetën sa më shumë me rendin. Dhe pavarësisht ankesave rreth korrupsionit dhe jo-efikasitetit ata fituan mbështetje gjithnjë e më shumë nga klasa sunduese, deri në atë masë sa që në Chicago për shembull biznesmenët dhanë para në formë donacioni për të blerë armë për policinë, artileri, ndërtesa dhe para për të vendosur pensionin e policisë dhe këto të gjitha nga xhepat e tyre.
Nuk ka ekzistuar kurrë një kohë kur policët nga qytetet e mëdha e zbatuan në mënyrë neutrale “ligjin”. Në veri, ata kryesisht arrestonin njerëzit për “krimet” që ishin vështirë të qarta. Kjo do të thotë se policia mund të arrestonte këdo që e shihte si kërcënim për “rendin”. Në pjesën e jugut, ata zbatuan supermancinë e bardhë dhe përmes akuzave të sajuara arrestonin zezakët që ishin aq shumë të nevojshëm për punën e detyruar në burgje.
Dhuna e policisë nuk ishte pasojë e brutalitetit individual të punonjësve, oficerëve, por pasojë e politikave të dizajnuara me kujdes për ta shkrirë policinë në një forcë që do të përdorte dhunën për t’u marrë me problemet shoqërore që e përcollën zhvillimin e ekonomisë së bazuar në (punën me pagesë). Për shembull, për shkurt, në depresionin e mprehtë të mes-viteve 1880, Chicago ishte e mbushur me prostituta që punonin nëpër rrugë. Shumë policë kuptuan se këto prostituta ishin përgjithësisht gra të varfra që kërkonin një mënyrë të jetesës dhe kështu toleruan veprimtarinë e tyre. Por hierarkia e policisë insistoi që patrulluesit ta bënin punën e tyre dhe pavarësisht ndjesive t’i arrestonin ato gra, t’iu jepnin gjoba dhe t’i largonin ato nga rrugët për në bordele ku ato mund të injoroheshin nga disa pjesëtarë të elitës dhe të kontrolloheshin nga të tjerët. Ngjashëm, në vitin 1885 kur Chicago filloi ta përjetojë një seri të grevave, disa polic përkrahën grevistët. Por, në momentin kur hierarkia e policisë dhe Majori i tyre vendosi t’iu jap fund grevave, policët që refuzonin urdhrat filluan të pushohen nga puna. Në këtë mënyrë, dhe në disa mënyra tjera, policia ishte shkrirë në një forcë që do të vendoste rendin mbi klasën punëtore dhe të varfrit, pavarësisht ndjesive individuale që kishin oficerët e përfshirë.
Edhe pse disa policë bënë përpjekje të jenë të sjellshëm dhe të tjerët ishin haptazi brutal, dhuna e policisë në vitin 1880 nuk ishte një rast ku kishte aty këtu ndonjë mollë të keqe – dhe ky rast nuk është as sot.
Shumëçka ka ndryshuar qëkur është krijuar policia – më e rëndësishmja fluksi i njerëzve me ngjyrë në qytetet veriore, Lëvizja e zezë e mes-shekullit njëzet dhe krijimi i sistemit aktual të burgimit që ishte një përgjigje ndaj kësaj Lëvizje. Por këto ndryshime nuk çuan në politika të reja. Ato çuan në politika të dizajnuara për të ruajtur vazhdimësinë themelore. Policia u krijua për ta përdorur dhunën dhe për ta pajtuar demokracinë elektorale me kapitalizmin industrial. Sot, policia është vetëm pjesë e “drejtësisë kriminale” që vazhdon ta luaj të njëjtin rol. Puna më bazike është të forcohet rendi në mesin e atyre që e kanë arsyen më të fortë për mos ta duruar sistemin – që në shoqërinë tonë ndodhë të jenë zezakët e varfër.
Një sistem demokratik i policisë është i imagjinueshëm – një në të cilin policia zgjedhet dhe jep llogari vetëm përpara popullit. Por kjo nuk është ajo çfarë kemi. Dhe nuk është kjo arsyeja se përse sistemi aktual i policisë u krijua.
Nëse ekziston një mësim pozitiv nga historia e origjinës së policisë, atëherë ky mësim konsiston në atë që kur punëtorët organizohen, refuzojnë të nënshtrohen apo bashkëpunojnë dhe shkaktojnë probleme për qeverisjet komunale atëherë ata mund ta zmbrapsin policinë. Kurse vrasja individuale e policëve siç ndodhi me 3 maj 1886 në Chicago vetëm sa përforcon bindjen se dhuna dhe shtypja policore është e nevojshme. Por rezistenca në një shkallë masive mund ta detyrojë policinë që të hezitojë të ndërhyjë. Kjo ndodhi në Çikago gjatë viteve të hershme të 1880 kur policia u tërhoq nga tendenca për ta thyer grevën e punëtorëve dhe punësoi emigrantë në polici për të restauruar besueshmërinë e tyre në mesin e klasës punëtore pas brutalitetit të ushtruar në kryengritjen e vitit 1877.
Policia mund të zmbrapset përsëri nëse reagimi kundër vrasjes së Eric Garner, Michael Bron, Tamir Rice dhe të tjerëve vazhdon. Nëse vazhdojnë, atëherë do të shënojnë një fitore për ata që mobilizohen sot, dhe do të shpëtojmë jetëra – edhe pse sa kohë që ky sistem që kërkon dhunën e policisë për të kontrolluar një pjesë të madhe të popullsisë mbijeton, dhe ndryshimet në politika të policisë do të synojnë ta mbajnë të varfrin në linjë në mënyrë më efikase.
Ne nuk duhet të presim që policia të bëhet diçka që nuk është dot. Si historianë, ne duhet ta dimë se origjina ka rëndësi, dhe se policia është krijuar nga klasa sunduese për ta kontrolluar klasën punëtore dhe njerëzit e varfër dhe jo t’i ndihmojë ata. Ata po vazhdojnë ta luajnë atë rol që atëherë.
Sam Mitrani
Përktheu : Glauk Tahiri
als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn als_Latn hrv_Latn als_Latn