Ehipululo 101: Yesu Waipaua
TALA otyipuka etyi otyivi tyikahi nokupita apa. Yesu ukahi nokunkhia. Vemupapela momuti. Vemupapela no nopeleko pomaoko no konomphai. Omokonda yatyi valingila ngetyi Yesu?
Omokonda ovanthu vamue ankho veyele Yesu. Uvei ovalie? Umue oandyu ombi Satanasi Eliapu. Satanasi oe wakengelela Andau na Eva opo vahatavele ku Yehova. Iya oe wahongiliya onondyale mba Yesu mbulinge otyipuka etyi otyivi.
Etyi ankho Yesu nkhele ehenepapelwe momuti, onondyale mbae ankho vemulinga ovipuka ovivi. Uhinangela oñgeni veya mo tyikunino tyo Getsemani okumukuata? Onondyale ombo ankho ovalie? Ankho ononkhalamutue mbo nongeleya. Pahe tutalei oityi tyapitapo.
Etyi Yesu atyindwa no nonkhalamutue mbo nongeleya, ono apostolu mbae mbakahateka. Avasipo Yesu aike no nondyale mbae, mokonda ankho vatila ouoma. Mahi apostolu Petulu na João kavaile kokule unene. Vakuama Yesu opo vatale oityi matyikapita nae.
Ono saserdote mbatuala Yesu komukulu Anás, ankho wokuali o saserdote onene. Ovanthu kavakalelepo omuvo omunyingi. Avatuala Yesu kondyuo ya Kaifá o saserdote onene pomuvo oo. Ononkhalamutue ononyingi mbo nongeleya ankho veliongiya mondyuo yae.
Meumbo lia Kaifá valingilamo ekoyeso limue. Vaeta ovanthu vamue opo vatole ounkhembi kombinga ya Yesu. Ononkhalamutue ambuho mbo nongeleya ambuti: ‘Yesu una yokunkhia.’ Iya avemunthili omate motyipala, no kumuveta no nonyongo.
Puetyi ovipuka ovio aviho vikahi nokupita, Petulu ankho ukahi pondye motyitali. Ankho okounthiki iya kuatenda, moluotyo ovanthu vanthiakana otupia. Puetyi ankho vayota, omuundapi umue omuhikuena watala Petulu ati: ‘Omulume ou nae ankho ukahi na Yesu.’
Petulu akumbulula okuti: ‘Au, ame hameko!’
Ovanthu vapopia Petulu ovikando vitatu, okuti nae ankho ukahi na Yesu. Mahi kese otyikando, Petulu wakumbulula okuti hatyiliko. Etyi Petulu aanya otyikando tyatatu, Yesu wapiluluka iya emutale. Petulu elivele unene etyi akemba, iya akaya nokulila.
Etyi ekumbi liahimbika okutunda mutano komuhuka, ono saserdote mbatuala Yesu mondyuo yavo onene yomakoyeso. Mondyuo omo avatomphola oñgeni mavemulingi. Avemutuala ku Pôncio Pilatu, omutumini wo Judeia.
Ono saserdote mbatolela Pilatu okuti: ‘Omulume ou ondingavivi. Una yokulekwa.’ Pilatu alingi Yesu omapulo. Konyima yomapulo oo, Pilatu ati: ‘Ame hiluete okuti omulume ou walinga otyipuka tyimue otyivi.’ Iya Pilatu atumu Yesu ku Herode Antipa. Herode ankho omutumini wo Galileia, mahi ankho ukahi mo Jelusalei. Herode wamona okuti Yesu kalingile natyimue otyivi, moluotyo emukondola ku Pilatu.
Pilatu wahandele okuyeka Yesu. Mahi onondyale mbae vahandele Pilatu ayeke onkhuatwa onkhuavo, ongangala ankho itiwa Mbarrabas tyipona Yesu. Ankho omeliya, etyi Pilatu aeta Yesu pondye. Iya apopila ovanthu okuti: ‘Talei ohamba yenyi.’ Anthi, ono saserdote mbapopila peulu okuti: ‘Mupoleipo apa. Kemuipaei! Kemuipaei!’ Moluotyo, Pilatu wayeka Mbarrabas, iya Yesu avemutyindipo pala okukemuipaa.
Kekumbi liomutano, Yesu wapapelua momuti. Ankho ukahi pokati konongangala onombali, nambo mbapapelwa momuti pala okunkhia. Polutalatu apa kavamoneka. Puetyi nkhele Yesu ehenenkhie, ongangala imue yemupopila okuti: ‘Nthyinangele putyina wamanyingila mouhamba wove.’ Iya Yesu emukumbulula okuti: ‘Ame ndyikulaa okuti mokakala naame mo Palaisu.’
Omulao oo kauhuvisa? Utyii opalaisu patyi Yesu ankho ekahi nokupopia? Opi ankho pakala opalaisu ina Huku alingile ponthyimbi? Ankho, opapano pohi. Ngotyo, puetyi Yesu makatumina ngo hamba keulu, makatutilisa omulume oo opo akakale mouye omupe pano pohi. Otyo katyituhambukisua?
Mateus 26:57-75; 27:1-50; Lucas 22:54-71; 23:1-49; João 18:12-40; 19:1-30.
Omapulo
- Tete tete, olie una onkhali yononkhia mba Yesu?
- Oityi ono apostolu valinga etyi Yesu atyindwa no nonkhalamutue mbo nongeleya?
- Oityi tyapita kondyuo ya Kaifa ankho o saserdote onene?
- Omokonda yatyi Petulu alupukila nokulila?
- Etyi Yesu akondoka ku Pilatu, oityi ononkhalamutue mbono saserdote mbakalulukila?
- Oityi tyapita na Yesu Mutano kekumbi? Iya oityi Yesu alaa omulume una wondingavivi, ankho wapapelua momuti ponthele yae?
- Opalaisu Yesu apopia opi maikakala?
Omapulo omakuavo
- Tanga Mateus 26:57-75.
Oityi ankho tyilekesa okuti ovatumini vova Judeu ankho vena omitima ovivi? (Mat. 26:59, 67, 68)
- Tanga Mateus 27:1-50.
Omokonda yatyi tupopila okuti Judas ankho kelivelele tyotyili? (Mat. 27:3, 4; Mar. 3:29; 14:21; 2 Cor. 7:10, 11)
- Tanga Lucas 22:54-71.
Petulu aanye Yesu motyinthiki tyina apakulwa no kukuatwa. Oityi tupondola okulilongesilako? (Luc. 22:60-62; Mat. 26:31-35; 1 Cor. 10:12)
- Tanga Lucas 23:1-49.
Oityi Yesu alinga etyi ankho ekahi nokumoneswa ononkhumbi? Iya oityi tupondola okulilongesilako? (Luc. 23:33, 34; Rom. 12:17-19; 1 Ped. 2:23)
- Tanga João 18:12-40.
Namphila Petulu ankho ali nouoma wovanthu, oityi tyilekesa okuti konyima weya okukala o apostolu imue ongwa? (João 18:25-27; 1 Cor. 4:2; 1 Ped. 3:14, 15; 5:8, 9)
- Tanga João 19:1-30.
(a) Oityi tyilekesa okuti Yesu ankho wapola pokati kombinga yovipuka viopalutu? (João 2:1, 2, 9, 10; 19:23, 24; Mat. 6:31, 32; 8:20)
Oñgeni onondaka mba Yesu mbalekesa okuti ankho waama konthele youtumini wa Yehova? (João 16:33; 19:30; 2 Ped. 3:14; 1 João 5:4)
cjk_Latn umb_Latn umb_Latn bem_Latn umb_Latn umb_Latn umb_Latn umb_Latn umb_Latn umb_Latn umb_Latn umb_Latn umb_Latn umb_Latn nya_Latn kea_Latn umb_Latn umb_Latn umb_Latn lin_Latn umb_Latn cjk_Latn umb_Latn umb_Latn umb_Latn kmb_Latn sna_Latn kmb_Latn umb_Latn swh_Latn umb_Latn swh_Latn umb_Latn umb_Latn umb_Latn umb_Latn umb_Latn umb_Latn