OSHIPALANYOLE SHOKOMBADA | JESUS OKWE TU XUPIFA KOSHIKE?
Efyo nenyumuko laJesus otali dulu oku ku etela ouwa ulipi?
“Itavela Omwene Jesus Kristus, opo to ka xupifwa.” — Oilonga 16:31.
Eendjovo odo itadi dimbuwa noupu oda li da popiwa komuyapostoli Paulus naSilas tava lombwele omunangeli wodolongo muMakedonia shomuFilippi. Eendjovo odo oda hala okutya shike? Opo tu ude ko nghee okwiitavela muJesus kwa pambafana nokuxupifwa mefyo, tete otu na okushiiva kutya omolwashike hatu fi. Natu ka taleni osho Ombibeli tai hongo.
Ovanhu inava shitwa va kale hava fi
“Omwene Kalunga okwa kufa omunhu ndele e mu nangeka moshikunino muEden oku shi longa noku shi kelela. Ndele Omwene Kalunga okwa lombwela omunhu ndee ta ti: Lya komiti adishe domoshikunino ngaashi wa hala, ndelenee komuti wokushiiva ouwa nowii, ino u lya. Osheshi efiku olo to li kuwo, ove u noku ka fya shili.” — Genesis 2:15-17.
Kalunga okwa li a tula omunhu wotete Adam, moshikunino shaEden, mEduparadisa omo mwa li mu yadi oinamwenyo noimeno iwa. Omwa li omiti hadi imi oiimati iwa oyo Adam a li ta dulu okulya a manguluka. Ashike, Jehova Kalunga okwa li a lombwela Adam monghedi ya yela kutya ina lya komuti umwe kondadalunde, nokwe mu londwela kutya ngeenge okwa li ko ota ka fya.
Mbela Adam okwa li ngoo e udite ko elombwelo olo? Okwa li e shii kutya efyo oshike molwaashi okwa li ha mono oinamwenyo tai fi. Ngeno Adam okwa li a shitwa nelalakano lokufya, ngeno elondwelo laKalunga kala li tali ti sha lela kuye. Ponhele yaasho, Adam okwa li e shii kutya ngeenge okwa dulika kuKalunga mokuhalya komuti oo, okwa li ta ka kala nomwenyo fiyo alushe noita ka fya.
Ovanhu vamwe ova itavela kutya omuti oo otau faneke omilele, ndele osho hasho nandenande. Jehova okwa li a hala Adam nomukulukadi waye, Eva va ‘dalafane nokuhapupala nokuyadifa edu noku li pangela.’ (Genesis 1:28) Oshipango osho osha li tashi ulike komuti wovenevene. Jehova okwa li e u luka ‘omuti wokushiiva ouwa nowii’ molwaashi okwa li tau faneke oufemba waye wokutokolela ovanhu osho shiwa naasho shii. Okuhalya oiimati yomuti oo, Adam kali ashike ta ka ulika kutya oha dulika, ndele okwa li yo ta ka ulika kutya okwa pandula Omushiti waye, oo e mu nangeka noupuna munene.
Adam okwa fya molwaashi ina dulika kuJehova
‘Kalunga okwa lombwela omulumenhu: Ove eshi wa lya komuti nde ku lombwela uha lye kuo, omungome woye oto u li noshinhwi moshipala shoye fiyo ove oto shuna medu, osheshi omo wa kufwa. Osheshi oove edu, ndee to ka ninga edu.’ — Genesis 3:17, 19.
Adam okwa li a lya komuti oo a li a dilikwa, naasho osha li oshinima sha kwata moiti. Adam okwa li a ninga omunashibofa, a dina filufilu omauwa aeshe oo Jehova e mu ningila. Eshi a lya oshiimati osho, okwa ekelashi Jehova, a hoolola okukala nomhepo youkakombolilifa, oyo ya li tai ke mu etela oilanduliko ya nyika oshiponga.
Ngaashi ashike Jehova a li e mu lombwela, hauxuuninwa Adam okwa ka fya. Kalunga okwa shita Adam okudja “medu” nokwa li e mu lombwela kutya ota “shuna medu.” Adam ina ka kala nomwenyo molupe lonhumba ile konhele imwe i lili. Pefyo Adam ka li vali e na omwenyo ndele okwa li a ninga edu olo lihe na omwenyo. — Genesis 2:7; Omuudifi 9:5, 10.
Ohatu fi molwaashi otwa dja muAdam
“Oulunde wa etwa mounyuni komunhu umwe, nefyo okoulunde, osho nee efyo ole uya movanhu aveshe, shaashi aveshe va nyona.” — Ovaroma 5:12.
Okuhadulika kwaAdam ile tu tye oulunde oya etifa oilanduliko ihapu. Eshi Adam a nyona, ine likanifila ashike okukalamwenyo kwomido 70 ile 80 oko tu na, ndele okwe li kanifila yo etimaumbwile lokukala nomwenyo fiyo alushe. Kakele kaasho, okwa kanifa ewaneneno nokwa tambekida ashike okuhawanenena koludalo laye alishe.
Atushe otu li oludalo laAdam. Nopehe na ehoololo, otwa fyuulula omalutu inaa wanenena e na eamo lokunyona nohaa fi. Paulus okwa hokolola nawa onghalo ya tya ngaho a ti: “Aame owo pambelela, nda landelwa oulunde, ndi kale koshi yawo. Aame omunhu mwii, olyelye ta mangulula nge molutu eli lefyo?” Opo nee Paulus okwa nyamukula epulo laye a ti: “Kalunga na pandulwe omolwaJesus Kristus, Omwene wetu!” — Ovaroma 7:14, 24, 25.
Jesus okwa yandja omwenyo waye opo tu dule oku ka kala nomwenyo fiyo alushe
“Xe okwa tuma Omona a ninge Omukulili wounyuni.” — 1 Johannes 4:14.
Jehova Kalunga okwa ninga omalongekido opo a xulife po oilanduliko youlunde noku tu mangulule mehandukilo lefyo laalushe. Ngahelipi mbela? Okwa tuma Omona waye omuholike okudja meulu e uye a dalwe e li omunhu a wanenena ngaashi Adam. Ndele mepingafano naAdam, Jesus “ina longa oulunde washa.” (1 Petrus 2:22) Molwaashi Jesus okwa li a wanenena, ina tokolelwa efyo nokwa li ta dulu okukala nomwenyo fiyo alushe e li omunhu a wanenena.
Ashike Jehova okwa li a efa Jesus a dipawe kovatondi vaye, nokonima yomafiku atatu okwa li e mu nyumuna koufi e li oshishitwa shopamhepo opo a dule okushuna meulu. Eshi Jesus a shuna meulu, okwa yandja kuKalunga ongushu yomwenyo waye wa wanenena opo a futile po osho Adam e likanifila nosho yo oludalo laye. Jehova okwa tambula ko eyambo olo, naasho oshe shi ninga tashi shiiva opo ovanhu ovo ve na eitavelo tali longo muJesus va ka mone omwenyo waalushe. — Ovaroma 3:23, 24; 1 Johannes 2:2.
Kungaho, Jesus okwa futila po osho sha kanifwa kuAdam. Okwe tu fila opo tu dule oku ka kala nomwenyo fiyo alushe. Ombibeli oya ti: ‘Jesus, [okwa mona] ouyahame wokufya, opo a lole efyo ponhele yaaveshe okefilonghenda laKalunga.’ — Ovaheberi 2:9.
Efiloshisho olo otali holola shihapu kombinga yaJehova. Omolwomifikamhango daye douyuki da denga mbada ovanhu inava wanenena itava dulu okulimangulula koulunde nefyo. Ndele ohole nonghenda yaye oye mu linyengifa a katuke metwokumwe nomifikamhango daye nonande oshe mu pula shihapu eshi a yandja Omona waye opo a fute oikulila. — Ovaroma 5:6-8.
Jesus okwa nyumunwa koufi, navamwe otava ka nyumunwa yo
“Kristus okwa nyumuka movafi, Oye wotete [waava] va kofa mo, osheshi efyo ngaashi le uya molwomunhu umwe, osho yo nenyumuko lovafi omolwomunhu umwe. Osheshi ngaashi aveshe tava file muAdam, osho yo aveshe tava ningwa ovanamwenyo muKristus.” — 1 Ovakorinto 15:20-22.
Nopehe na omalimbililo, Jesus okwa li kombada yedu ndele ta fi. Ndele mbela oumbangi ulipi tau ulike kutya okwa nyumuka? Oumbangi umwe wa kola oyoo kutya omunyumunwa Jesus okwa li e lihololela ovanhu vahapu peemhito nopeenhele da yoolokafana. Pomhito imwe okwa li e lihololela ovanhu ve dule po 500. Omuyapostoli Paulus okwa popya monhumwafo yaye oyo a li a shangela Ovakorinto kutya ovo va li va mona Jesus ova li natango momwenyo, tashi ulike kutya ova li tava dulu okuyandja oumbangi kutya ove mu mona nove mu uda. — 1 Ovakorinto 15:3-8.
Shididilikwedi, eshi Paulus a popya kutya Kristus “oye wotete” mwaavo va nyumunwa, okwa li ta ulike kutya ope na vamwe yo ovo va li tava ka nyumunwa kohainga. Jesus okwa ti kutya efimbo otali ke uya eshi “aveshe ava va kala meembila” tava ka “holoka mo.” — Johannes 5:28, 29.
Otu na okukala neitavelo tali longo muJesus opo tu ka mone omwenyo waalushe
“Osho Kalunga a kala e hole ounyuni, Oye a yandja Omona waye Ewifa, opo keshe ou te mu itavele a ha kane, ndelenee a kale e nomwenyo waalushe.” — Johannes 3:16.
Embo lotete lOmbibeli otali tu lombwele nghee efyo la hovela nanghee Oparadisa ya kana. Embo laxuuninwa otali tu lombwele nghee efyo tali ka xulifwa po nonghee Kalunga ta ka etulula Eduparadisa. Opo nee ovanhu otava ka kala vali va hafa, nove na onghalamwenyo tai ti sha fiyo alushe. Ehololo 21:4 otali ti: ‘Efyo itali ka kala po vali.’ Ovelishe 5 otai koleke oushili weudaneko olo eshi ya ti: “Eendjovo edi odo doshili di shii kulineekelwa.” Jehova ota ka wanifa po filufilu osho a udaneka.
Mbela owa itavela ngoo kutya “eendjovo edi odo doshili di shii kulineekelwa”? Onghee hano, lihonga kombinga yaJesus Kristus nokukala u na eitavelo tali longo muye. Ngeenge owa ningi ngaho, oto ka kala wa hokiwa kuJehova. Oto ka mona omanangeko noupuna mahapu paife noto ka kala u na etimaumbwile lomwenyo waalushe mOparadisa kombada yedu, omo ‘itamu ka kala vali efyo, oluhodi, okulila ile ouyahame.’
quy_Latn umb_Latn kmb_Latn umb_Latn tso_Latn bem_Latn umb_Latn umb_Latn umb_Latn swh_Latn umb_Latn umb_Latn sag_Latn twi_Latn sna_Latn umb_Latn umb_Latn umb_Latn nso_Latn umb_Latn umb_Latn kmb_Latn umb_Latn run_Latn tso_Latn umb_Latn umb_Latn kmb_Latn umb_Latn umb_Latn kmb_Latn