MTWE 6
Ana Patuwile Tukusajawula Kwapi?
1-3. (a) Ana ŵandu akusawusyaga yiwusyo yapi yakwamba ciwa? (b) Ana dini sikusajanga yiwusyo yeleyi mwatuli?
BAIBULO jikusatusalila kuti lisiku line “ciwa ngasicipagwasoni.” (Ciunukuko 21:4) Mu Mtwe 5 twalijiganyisye kuti ciwombolo ca Yesu cikusatukamucisya kuti tupakombole kuwupata umi wangamala. Nambo ŵandu akwendelecepe kuwa. (Mlaliki 9:5) M’yoyo mpaka tuliwusyeje kuti, Ana cikusatutendecela ni cici patuwile?
2 Tukusasaka kumanyilila kwanga kwa ciwusyo celeci mnopemnope naga jwakunonyelwa jwetu ajasice. Komboleka kuliwusyaga kuti, ‘Ana jwalakwe apite kwapi? Ana akutuwona? Ana mpaka atukamucisye? Soni ana tucim’wonasoni?’
3 Dini sikusajangaga yiwusyo yeleyi mwakulekanganalekangana. Dini sine sikusajiganya kuti mundu jwambone pawile, akusajawula kwinani, nambo mundu jwakusakala, akusajawula kukupya kumoto. Dini sine sikusati mundu pawile akusaŵaga msimu nikuja kutamaga ni acinangolo ŵaŵawile kalakala. Nambo sine sikusajiganya kuti mundu pawile akusamjelusya, kaneko akusapagwasoni kwine kwakwe kapena akusasuka cilu cine mwine mpela mundu kapena cinyama.
4. Ana dini sikusakamulana pa cijiganyo capi pakwamba ya ŵawe?
4 Yikuwoneka kuti dini sikusajiganya yakulekanganalekangana panganiji. Nambo ciŵandika dini syosope sikusakamulana pa cijiganyo cakuti mundu pawile, mbali jine ja mundujo jikusajendelecela kutama ni umi. Nambo ana yeleyi yili yisyene?
ANA PATUWILE TUKUSAJAWULA KWAPI?
5, 6. Ana yikusatutendecela yatuli patuwile?
5 Yehofa akusamanyilila yayikusatutendecela patuwile. Jwalakwe akusatusalila kuti Mundu pawile, umi wakwe ukusamalaga. Ciwa cili ungakola umi. M’yoyo, mundu pawile, ngakusakola msimu wawukusajendelecela kutama kwine kwakwe ucilolaga, kupikana, soni kuganisya. * Patuwile ngaŵa mkupakombola kulola, kupikana, soni ngaŵa mkuganisya atapanandi.
6 Mwenye Solomo jwalembile kuti “ŵawe ŵangamanyilila cilicose.” Ŵawe ngaŵa mkumnonyela soni kum’ŵenga mundu, soni kumalembe “kwangali masengo, kuganisya yakutenda, kumanyilila kapena lunda.” (Aŵalanje Mlaliki 9:5, 6, 10.) Pa lilemba lya Salimo 146:4, Baibulo jikusatusalila kuti mundu pawile, “yakuganisya yakwe” yikusamalaga.
YAŴAŴECETE YESU PAKWAMBA YA CIWA
7. Ana Yesu ŵasasile yatuli yakwamba ciwa?
7 Lasalo mjakwe jwa Yesu, ali awile, Yesu jwasalile ŵakulijiganya ŵakwe kuti, “Lasalo mjetu ali mlugono.” Nambo Yesu nganagopolelaga kuti Lasalo atenda kupumula. Yesu jwajendelecele kuŵeceta kuti, “Lasalo awile.” (Yohane 11:11-14) M’yoyo Yesu jwaciwanicisyaga ciwa ni lugono. Jwalakwe nganasala kuti Lasalo jwaliji kwinani kapena jwaliji ni acinangolo ŵakwe ŵaŵawile kala. Nganasalasoni kuti Lasalo ŵalagaga kumoto, kapena ŵapagwile kwine mpela mundu kapena cinyama. Yaliji mpela Lasalo agonile mnope. M’Baibulo, malemba gane gakusacilandanya ciwa ni lugono. Baibulo jikusati Sitefano paŵawulajidwe, “ŵagonile lugono lwa ciwa.” (Masengo 7:60) Ndumetume Paulo jwasasilesoni kuti Aklistu “ŵane ŵagonile m’ciwa.”—1 Akolinto 15:6.
8. Ana tukusamanyilila catuli kuti Mlungu nganiŵapanganya ŵandu kuti aweje?
8 Ana Mlungu ŵampanganyisye Adamu ni Hawa kuti cawe kusogolo? Iyayi! Yehofa ŵapanganyisye kuti atameje ni umi wamlama kwandaŵi syosope. Yehofa ali ŵapanganyisye ŵandu, ŵapele mtima wakusacilila kutama ni umi kwandaŵi syosope. (Mlaliki 3:11) Pangali nangolo jwampaka asangalale kwawona ŵanace ŵakwe ali mkalambala soni kuwa. Mwelemu ni mwakusapikanilasoni Yehofa kwa m’weji. Nambo naga Yehofa ŵatupanganyisye kuti tutameje ni umi wangamala, ligongo cici tukusawaga?
ANA LIGONGO CICI TUKUSAWAGA?
9. Ana ligongo cici lilamusi lyaŵapelece Yehofa kwa Adamu ni Hawa lyaliji lyakuŵajilwa soni lyangasawusya?
9 Mumgunda wa Edeni, Yehofa ŵamsalile Adamu kuti, “Yisogosi ya citela cilicose ca mu mgundamu komboleka kulyaga mwacimsacile. Nambo pakwamba ya citela cakumanyisya yambone ni yakusakala, celeco yisogosi yakwe mkalya. Ligongo lisiku lyacimcigamba kulyalyo, kweli cimciwa.” (Genesis 2:9, 16, 17) Lilamusi lyakupikananika ceneneli, nganiliŵa lyakusawusya kulipikanila, soni Yehofa ni juŵaliji jwakuŵajilwa kumsalila Adamu ni Hawa yayili yambone soni yakusakala. Mwakumpikanila Yehofa, jemanjaji akalosisye kuti akusacimbicisya ulamusi wakwe. Jemanjaji akalosisyesoni kuyamicila kwawo pa yindu yosope yaŵapele Yehofa.
10, 11. (a) Ana Satana ŵasomkonasisye mwatuli Adamu ni Hawa? (b) Ligongo cici Adamu ni Hawa nganakola ligongo lililyose lyakulikululucila?
10 Nambo yakutesya canasa yaliji yakuti, Adamu ni Hawa ŵasagwile kuti akampikanila Yehofa. Satana ŵamsalile Hawa kuti, “Ana yisyene kuti Mlungu ŵatite mkalya yisogosi ya m’citela cilicose ca mumgundamu?” Hawa ŵajanjile kuti, “Yisogosi ya m’yitela yosope ya mu mgundamu ŵatusalile kuti tulyeje. Nambo cisogosi ca m’citela cacili pasikati pa mgunda, Mlungu ŵatite, ‘tukalya yisogosi yakwe, tukasitucikwaya kogopela kuti mpaka tuwe.’”—Genesis 3:1-3.
11 Kaneko Satana ŵatite, “Kuwa ngasawa. Ligongo Mlungu akumanyilila kuti lisiku lyacacilya cisogosi ca m’citelaci, meso genu gaciwuguka, ni caciŵa mpela Mlungu jwakumanyilila yambone ni yakusakala.” (Genesis 3:4-5) Pelepa Satana ŵasakaga kuti Hawa aganisye kuti yili yakomboleka kusagula jika yayili yambone soni yakusakala. Soni pandaŵi jijojo, jwalakwe ŵasasile yaunami pakwamba yampaka yitendekwe naga ngakumpikanila Mlungu. Satana ŵasasile kuti Hawa ngasawa, m’yoyo jwalakwe ŵalile cisogosico soni ŵapele ŵamkwakwe cisogosi cine. Adamu ni Hawa ŵamanyililaga yaŵasalile Yehofa yakuti akalya cisogosico. Nambo jemanjaji paŵalile, ŵasagwile mele kuti akapikanila lilamusi lyakupikanika cenene soni lyakuŵajilwa. Ligongo lyakuti jemanjaji ŵalile yisogosi, ŵalosisye kuti ngakwacimbicisya Atati ŵawo ŵakwinani ŵaŵanonyelaga. Jemanjaji nganakola ligongo lililyose lyakulikululucila.
12. Ligongo cici yili yakutesya canasa kuti Adamu ni Hawa nganampikanila Yehofa?
12 Yili yakutesya canasa kuti acinangolo ŵetu ŵandandaŵa nganamcimbicisya Mkupanganya jwawo. Ana mpaka apikane wuli naga aŵele mkutenda yakomboleka pakulela mnyamata ni msikana nambo kaneko jemanjaji ni kwajimucila soni ni kutendaga yindu yakulekangana ni yaŵasalile kuti atendeje? Mpaka yiŵe yakupweteka mnope, ngati m’yoyo?
13. Ana Yehofa ŵagopolelega cici paŵaŵecete kuti “kwitakako cimciwujila?
13 Adamu ni Hawa panganapikanila, ŵajasile upile wakutama ni umi wangamala. Yehofa ŵamsalile Adamu kuti, “Pakuŵa mli litaka, kwitakako cimciwujila.” (Aŵalanje Genesis 3:19.) Yeleyi yagopolelaga kuti Adamu ŵaŵelesoni litaka, kapena kuti kwaliji kuli kwangali mpela muyaŵelele mkanampanganye. (Genesis 2:7) Adamu ali alemwisye, ŵawile soni kwaliji kwangali jwalakwe.
14. Ana ligongo cici tukusawaga?
14 Adamu ni Hawa akapikanile Mlungu, akajendelecele kutama ni umi mpaka lelojino. Nambo panganampikanila, jemanjaji ŵalemwisye ni kaneko ŵawile. Ulemwa uli mpela ulwele wakogoya watukusajigalila kwa acinangolo ŵetu. Wosopewe tukusapagwa ŵakulemwa, lyeleli ni ligongo lyakwe tukusawaga. (Aloma 5:12) Nambo lyeleli nganiliŵa lisosa lya Mlungu pandanda. Mlungu nganasakaga kuti ŵandu aweje, soni Baibulo jikusakolanga kuti ciwa cili “mmagongo.”—1 Akolinto 15:26.
USYESYENE UKUSATUGOPALA
15. Ana usyesyene pakwamba ya ŵawe ukusatugopola catuli?
15 Usyesyene pakwamba ya ciwa, ukusatugopola ku yikulupi yaunami. Nambo Baibulo jikusatujiganya kuti ŵawe ngaŵa mkupikana kupweteka kapena kututumbilila. Nganituŵa tuŵecete nawo, soni nganaŵa aŵecete ni m’weji. Ngakomboleka kwakamucisya ŵawe, soni ŵawewo nganaŵa atukamucisye. Ngaŵa mkukombolekasoni kutuwulasya, m’yoyo ngatukusosekwa kwajogopa jemanjajo. Nambope dini syejinji sikusatusalila kuti, ŵawe akusaŵa cijumi kwine kwakwe, soni mpaka twakamucisyeje mwakupeleka mbiya kwa ŵambopesi kapena kwa ŵakusiŵakolangaga kuti ŵaswela. Nambo patumanyilile usyesyene wakwamba ŵawe, ŵandu ngaŵa mkutuloŵesya ni yaunamiyi.
16. Ana dini syejinji sikusajiganya yaunami yatuli pakwamba ya ŵawe?
16 Satana akusakamulicisya masengo dini jaunami pakusaka kutulambusya, kuti tukulupilileje kuti ŵawe ali cijumi. Mwambone, dini sine sikusajiganya kuti patuwile mbali jine ja m’weji jikusajendelecela kuŵa cijumi kwine kwakwe. Ana dini jawo jikusajiganya yeleyi, kapena jikusajiganya yajikusasala Baibulo pakwamba ya ŵawe? Satana akusakamulicisya masengo unami pakusaka kuti ŵandu akammanyilila Yehofa.
17. Ligongo cici cikulupi cakuti ŵandu akusajawula kumoto cikusamnyosya Yehofa?
17 Dini syejinji sikusajiganya yindu yakutesya woga. Mwambone, dini sine sikusajiganya kuti ŵandu ŵakusakala cacijawula kumoto kuti akapye mpaka kalakala. Unami welewu ukusamnyosya Yehofa. Jwalakwe ngaŵa mkukunda kuti ŵandu alagasice m’litala lyeleli. (Aŵalanje 1 Yohane 4:8.) Ana mpaka am’wone catuli mundu jwine ali kumpa mwanace cilango mwakumjoca makono pamoto? Jweleju mpaka am’wone kuŵa mundu jwa ngalwe mnope. Nganaŵa asacile kuti aŵe mjawo. M’yoyo, Satana akusiŵatendekasya ŵandu kuti am’woneje Yehofa kuŵa jwa ngalwe.
18. Ana ligongo cici ngatukusosekwa kwajogopa ŵawe?
18 Dini sine sikusati ŵandu pawile akusaŵaga misimu. Dini syelesi sikusajiganya kuti tukusosekwa kujicimbicisya misimuji atamose kujijogopaga kwene, ligongo mpaka jiŵe acimjetu ŵamacili kapena acimmagongo ŵetu ŵakogoya. Ŵandu ŵajinji akusakulupililaga unami welewu. Ni akusiŵajogopaga ŵandu ŵawe mwati akusiŵalambilaga m’malo mwakumlambila Yehofa. Akumbucile kuti ŵawe ngaŵa mkupikana kapena kutenda cilicose. M’yoyo ngatukusosekwa kwajogopa ŵawe. Yehofa ni jwali Mkupanganye jwetu. Jwalakwe ni jwali Mlungu jusyesyene, ni tukusosekwa kumlambilaga jwalakwe.—Aŵalanje Ciunukuko 4:11.
19. Ana kumanyilila yisyesyene yakwamba ŵawe kukusatukamucisya catuli?
19 Patumanyilile yisyesyene yakwamba ŵawe, tukusaŵaga ŵagopoka ku unami wa dini. Usyesyene ukusatukamucisya kupikanicisya cilanga cambone casasile Yehofa pakwamba ya umi wetu soni sogolo jetu.
20. Ana mu mtwe wakuyicisya tucilijiganya yatuli?
20 Kalakalako, jwakutumicila jwa Mlungu Yobu, jwawusisye kuti, “Ali awile mundu, ana cacitamasoni ni umi?” (Yobu 14:14) Nambo ana mpaka yikombolece kuti mundu jwawile kolasoni umi? Yakusajanga Mlungu m’Baibulo panganiji yili yakusangalasya. Mumtwe wakuyicisya tucitagulilana yeleyi.
^ ndime 5 Ŵandu ŵane akusakulupilila kuti msimu ukusajendelecela kutama ni umi mundu pawile. Kuti amanyilile yejinji, alole Maloŵe gakumbesi 17.
kam_Latn jav_Latn cjk_Latn bem_Latn nya_Latn bem_Latn tum_Latn tum_Latn jav_Latn cjk_Latn tum_Latn tum_Latn tum_Latn cjk_Latn bem_Latn nya_Latn tum_Latn mri_Latn tum_Latn tum_Latn swh_Latn bem_Latn tum_Latn tum_Latn tum_Latn tum_Latn bem_Latn mri_Latn bem_Latn bem_Latn tum_Latn tum_Latn cjk_Latn bem_Latn tum_Latn tum_Latn swh_Latn tum_Latn cjk_Latn tum_Latn cjk_Latn nya_Latn tum_Latn