“Alile Pampepe ni Ŵakulila”
“Ajendelecele kulimbikasyana soni kamucisyana.”—1 ATES. 5:11.
NYIMBO: 43, 28
1, 2. Ligongo cici tukusosekwa kutagulilana yampaka tutende kuti twatondoye ŵawililwe? (Alole ciwulili cacili penanipa.)
Mlongo jwine lina lyakwe Susi ŵasasile kuti, “Mwanace jwetu jwamlume paŵajasice, yaŵele yili mkutupwetekape mumtima kwa caka camtundu.” M’bale jwine ŵasasilesoni kuti yampwetece mnope paŵajasice ŵamkwakwe. Yili yakutesya canasa kuti ŵandu ŵajinji asimenepo ni cakusawusya celeci. Abale ni alongo ŵajinji nganajembeceyaga kuti ŵakunonyelwa ŵawo cajasice. Komboleka kuti jwakunonyelwa jwawo ajasice, kapena akummanyilila mundu jwine jwele jwakunonyelwa jwakwe ajasice. Mwine mpaka aliwusye kuti, ‘Ana cici campaka cakamucisye ŵawililwe kuti amalane ni canasa cawo?’
2 Komboleka kuti pakwete papikene maloŵe gakuti ndaŵi jikusaposya. Nambo ana yeleyi yikulosya kuti ndaŵi pajika mpaka jiposye mtima wekasice? Jwamkongwe jwamasije jwine ŵasasile kuti, “Ngusayiwona kuŵa yakuŵajilwa kusala kuti yakusatenda mundu ni ndaŵi jakwe ni yayikusamkamucisya kuti apole.” Kuti liŵanga lisyesyene lipole, pakusasosekwa papite ndaŵi soni kulisamalila. Mwakulandanamo, liŵanga lya mumtima mpaka lipole pali papitile ndaŵi soni naga tukulisamalila. Ana yindu yapi yampaka yakamucisye ŵawililwe kuti maŵanga gawo gamumtima gapole?
YEHOFA ALI “MLUNGU JWAKUSATUTONDOYA M’LITALA LILILYOSE”
3, 4. Ligongo cici tuli ŵakusimicisya kuti Yehofa akusamanyilila kuti ŵawililwe akusasosekwa kwatondoya?
3 Mundu jwandanda jwampaka atutondoye ali Atati ŵetu ŵacanasa, Yehofa. (Aŵalanje 2 Akolinto 1:3, 4.) Jwalakwe ali cisyasyo cambone pakulosya canasa, soni akusiŵasimicisya ŵandu ŵakwe kuti, “Unejo ni jwangumtondoya jemanja.”—Yes. 51:12; Sal. 119:50, 52, 76.
4 Nombe nawo Atati ŵetu ŵacanasa cekulungwa pakwete pawililwe ŵakunonyelwa ŵawo, mpela Abulahamu, Isaki, Mose, soni Mwenye Daudi. (Num. 12:6-8; Mat. 22:31, 32; Mase. 13:22) Maloŵe ga Mlungu gakusatusimicisya kuti Yehofa aŵele ali mkwembeceya mwalung’wanu ndaŵi jele cacajimusya jemanjaji ku ŵawe. (Yobu 14:14, 15) Pandaŵi jelejo, jemanjaji caciŵa ŵakusangalala soni cacikola yilu yambone. Akumbucilesoni kuti Mwanace jumopejo jwa Mlungu ‘juŵaliji mkusangalala najo,’ ŵawile ciwa cakupweteka mnope. (Miy. 8:22, 30) Yili yakusawusya kulondesya muyampwetecele Yehofa ligongo lya ciwa celeci.—Yoh. 5:20; 10:17.
5, 6. Ana Yehofa akusatutondoya camtuli?
5 Mpaka tuŵe ŵakusimicisya kuti Yehofa cacitukamucisya. M’yoyo, tukusosekwa kumsalila jwalakwe ya canasa cetu. Yili yakulimbikasya kumanyilila kuti jwalakwe akusapikanicisya mwatukusapikanila mumtima soni akusatupa citondoyo catukusosecela. Nambo ana akusatenda camtuli yeleyi?
6 Litala limo lyele Mlungu akusatutondoyela lili kupitila mwa msimu weswela. (Mase. 9:31) Msimu weswelawu ukwete macili gakututondoya. Yesu ŵasasile kuti Atati ŵetu ŵakwinani ‘cacipeleka msimu weswela kwa ŵandu ŵakum’ŵenda.” (Luk. 11:13) Susi, jwatumkolasile kundanda jula ŵasasile kuti, “Ndaŵi sine twagambaga kutindiŵala ni kumcondelela Yehofa kuti atutondoye. Patutesile yeleyi, mtendele wa Mlungu wacenjelaga mitima soni nganisyo syetu.”—Aŵalanje Afilipi 4:6, 7.
YESU NOMBE NAJO AKUSATUPIKANICISYA
7, 8. Ligongo cici tukusosekwa kusimicisya kuti Yesu mpaka atutondoye?
7 Yesu ali pacilambo capasi, ŵalosisye ndamo ja canasa ja Yehofa kupitila mu yakuŵeceta soni yakutenda yakwe. (Yoh. 5:19) Yehofa ŵamtumisye Yesu pacilambopa kuti ŵatondoye ŵandu “ŵakasice mtima” soni “ŵakulila.” (Yes. 61:1, 2; Luk. 4:17-21) Ŵandu ŵajinji ŵammanyililaga jwalakwe kuti jwaliji jwacanasa soni kuti jwaliji jwakusacilila kwakamucisya pa yakusawusya yaŵasimanaga nayo.—Ahe. 2:17.
8 Mwangakayicila, Yesu paŵaliji mwanace, ŵasosekwaga kulimbana ni canasa caŵakwete ligongo lya ciwa ca ŵacibale soni acimjakwe. Yikuwoneka kuti Yosefe, ŵaŵaliji babagwe ŵaŵamlelite ŵajasice pandaŵi jele Yesu ŵaliji jwacinandipile. * Agambe ganisya muyaŵelele yakusawusya kwa Yesu kuti alimbane ni canasa ca msyene, mamagwe, acakulugwe soni acalumbugwe!
9. Ana Lasalo ali awile Yesu ŵalosisye camtuli kuti ŵakwete canasa?
9 Mkati mwa undumetume wakwe, Yesu ŵalosisye kuti ŵapikanicisyaga ŵandu soni ŵatendelaga canasa mnope. Mwambone, pandaŵi jele mjakwe Lasalo ŵawile, jwalakwe yampwetece mnope mumtima mpela muŵapikanilaga Maliya ni Malita. Ŵatesile yeleyi atamose kuti ŵamanyililaga kuti camjimusye. Jwalakwe yamkwayiye mnope mwamti ŵayikene pakulila.—Yoh. 11:33-36.
10. Ligongo cici mpaka tuŵe ŵakusimicisya kuti Yesu akwendelecelape kwatendela canasa ŵandu?
10 Ana kumanyilila kuti Yesu akwete canasa soni kuti mpaka atutondoye kuli kwakamucisya camtuli masiku agano? Malemba gakusatusimicisya kuti, “Yesu Klistu ali jujojo liso, lelo, soni msogolo.” (Ahe. 13:8) Pakuŵa jwalakwe ali “jwakutumicila jwamkulungwa jwa umi,” akusapikanicisya mwacikusaŵela canasa. Nambosoni, “ali jwakupakombola kwakamucisya ŵandu ŵakulinjidwa.” (Mase. 3:15; Ahe. 2:10) M’yoyo, mpaka tuŵe ŵakusimicisya kuti Yesu akwendelecelape kwatendela ŵane canasa pakusimana ni yipwetesi soni kwapa citondoyo “pandaŵi jakuŵajilwa.”—Aŵalanje Ahebeli 4:15, 16.
“MALEMBA GAKUSATUTONDOYA”
11. Ana Malemba gapi gagakusatutondoya mnope?
11 Ngani jakwamba ya canasa caŵakwete Yesu Lasalo ali awile, jili jimo mwa ngani syejinji syakutondoya syasikusasimanikwa m’Maloŵe ga Mlungu. Yeleyi nganiyiŵa yakusimonjesya ligongo “yindu yosope yaŵayilembile kalakala ŵayilembile kuti yitukamucisyeje. Malembaga gakusatupa cembeceyo ligongo gakusatukamucisya kupilila nambosoni gakusatutondoya.” (Alo. 15:4) Naga wawojo akwete canasa, mpaka apate citondoyo kutyocela m’Malemba mpela aga:
“Yehofa ali pakuŵandika ni ŵandu ŵakasika mtima, akusiŵakulupusya ŵakulitendela canasa mumtima mwawo.”—Sal. 34:18, 19
“Pasyandupile nganisyo syakulagasya, ŵangamucisye soni ŵandamice mtima pasi.”—Sal. 94:19.
“Ambuje ŵetu Yesu Klistu msyenejo, ni Mlungu ŵali Atati ŵetu, ŵakusatunonyela ni kutulimbisya soni ŵakusatupa cembeceyo cambone kupitila mu umbone mtima wakwe, alimbisye mitima jawo soni ŵape macili.”—2 Ates. 2:16, 17. *
MPINGO UKUSATUTONDOYA MNOPE
12. Ana litala limo lyakusosekwa mnope lyampaka twatondoyele ŵane lili lyapi?
12 Mumpingo waciklistu gali malo gane gele ŵandu ŵawililwe mpaka apate citondoyo. (Aŵalanje 1 Atesalonika 5:11.) Ana mpaka twalimbikasye soni kwatondoya camtuli ŵandu “ŵakulitendela canasa mumtima mwawo”? (Miy. 17:22) Tukumbucileje kuti pana “ndaŵi jakutama jii soni ndaŵi jakuŵeceta.” (Mlal. 3:7) Jwamkongwe jwine jwamasije lina lyakwe Dalene ŵasasile kuti, “Ŵandu ŵawililwe akusasaka kusala yosope yakulukosi kwawo soni mwakupikanila mumtima. M’yoyo, cindu cakusosekwa mnope campaka tutende kwa mundu jwawililwe cili kumpikanilaga mwangamkata maloŵe pakuŵeceta.” Junia, jwele mcimwenegwe ŵaliwuleje ŵaŵecete kuti, “Atamose kuti nganiyiŵa yikombolece kumanyilila cenenepe canasa cakwete mundujo, nambo cakusosekwa cili cakuti jwalakwe cacimanyilila kuti wawojo akusaka kupikanicisya mwakupikanila mumtima mwakwe.”
13. Ana tukusosekwa kukumbucila cici pangani ja canasa cakusakola mundu?
13 Tukumbucileje kuti ŵandu wosope nganaŵa alosisye canasa mwakulandana. Ndaŵi sine, mundu nganaŵa akombwele kutusalila yosope yakuti kapikane mumtima mwakwe. Maloŵe ga Mlungu gakusasala kuti, “Mtima ukusamanyilila usyenepe yakupweteka yakwe, soni mlendo nganaŵa amanyilile pawukusangalala.” (Miy. 14:10) Atamose mundu jwine alinjelinje kusala mwakupikanila mumtima, nambo yikusaŵa yakusawusya kwa ŵane kupikanicisya yisyesyene yakusaka kuŵeceta mundujo.
14. Ana mpaka tuŵecete yamtuli kuti twatondoye ŵawililwe?
14 Yikusaŵa yakusawusyasoni kumanyilila yampaka tuŵecete kwa mundu jwawililwe. Nambope, Baibulo jikusasala kuti “lulumi lwa ŵandu ŵalunda lukusaposyaga.” (Miy. 12:18) Ŵandu ŵajinji apatile maloŵe gampaka gakamucisye kwatondoya ŵane mu kabuku kakuti Pamene Munthu Amene Mumakonda Amwalira. * Nambo ndaŵi syejinji cindu cakamucisya mnope cikusaŵa ‘kulila pampepe ni ŵakulila.’ (Alo. 12:15) Gaby jwele ŵamkwakwe ŵajasice, ŵaŵecete kuti, “Kulila kuŵele kwakamucisya mnope kwa une. Ni ligongo lyakwe acimjangu pakulila pampepe ni une yikusandondoya mnope. Ngusalipikana kuti nganimba jika.”
15. Ana mpaka tutende wuli naga tukulepela kumtondoya mundu jwine pameso ni pameso? (Alole libokosi lyakuti “Maloŵe Gambone Gakwatondoya Nago Ŵane.”)
15 Naga akusayiwona kuŵa yakusawusya kumtondoya mundu jwawililwe pameso ni pameso, mpaka amtumicisye kadi, kumlembela utenga pa foni, soni kumlembela cikalata cakola utenga wakutondoya. Mpaka akamule maloŵe gakutondoya ga mu lilemba line lyakwe, ni kusala ndamo jinejakwe jakusangalasya jiŵakwete mundu jwajasicejo kapena kusala cinecakwe cakusangalasya caŵatesile mundujo pakwakamucisya. Junia ŵaŵecete kuti, “Kupocela utenga wakutondoya kapena kumbilanga kuti ngakunguluce ni Aklistu acimjangu yili yindu yayingamucisye mnope. Yeleyi yikusandendekasya kulipikana kuti ŵandu akusanonyela soni akusanganicisya.”
16. Ana litala line lyambone lyakwatondoyela ŵane ni lyapi?
16 Mapopelo getu mpaka gakamucisyesoni Aklistu acimjetu ŵawililwe. Mpaka tupopele tuli yalumo ni mundu jwawililwejo. Atamose kuti kutenda yeleyi mpaka kuŵe kwakusawusya, nambo kulila soni kakoposye ka maloŵe gawo mpaka yiŵe yakumtondoya mnope mundujo. Dalene ŵaŵecetesoni kuti, “Ndaŵi sine naga alongo ayice kukundondoya, nasalilaga kuti naga akusaka mpaka apelece lipopelo. Pakutanda kupopela ŵalagaga kuŵeceta nambo kaneko maloŵe gawo gapikanikaga gamacili ni ŵapopelaga kutyocela pasi pamtima. Cikulupi cawo, cinonyelo cawo soni kunganicisya kwawo yiŵele yakulimbikasya mnope kwa une.”
AJENDELECELE KWATONDOYA ŴANE
17-19. Ligongo cici tukusosekwa kwendelecelape kwatondoya ŵawililwe?
17 Nganiyiŵa yikombolece kumanyilila ndaŵi jisyesyene jele canasa cakwete mundu jwawililwe cicimala. M’yoyo, amjendeleje, ngaŵape pandaŵi jele acimjakwe soni ŵacibale ŵakwe ali pamlangopo, nambo atamose pandaŵi jele ŵanduwo awujile msimangwawo. Baibulo jikusasala kuti “Mjetu jusyesyene akusatunonyela ndaŵi syosope, soni jwalakwe ali mlongo mjetu juŵapagwile kuti atukamucisyeje patusimene ni yipwetesi.” (Miy. 17:17) Mklistu mjetu pawililwe tukusosekwa kumtondoya mpaka pandaŵi jele canasa cakwe cicimala.—Aŵalanje 1 Atesalonika 3:7.
18 Tukumbucileje kuti pana yindu yine yampaka yimtendekasyeje mundu juŵawililwe kola canasa ndaŵi ni katema. Yindu yakwe yili mpela kumbucila lisiku lya cindimba ca ulombela wakwe, nyimbo jine jakwe, yiwulili, yindu yaŵatendelaga yalumo, kapena liwungo line lyakwe lya yindu, soni nyengo jine jakwe ja pacaka. Mundu jwawililwe pakutenda yindu yine pajika kwandaŵi jandanda mpela kwawula ku msongano wamkuli kapena ku Cikumbucilo, yikusaŵa yakupweteka mnope. M’bale jwine jwele ŵamkwakwe ŵajasice ŵasasile kuti, “Najembeceyaga kuti paliciyika lisiku lyatwakumbucilaga cindimba ca ulombela wetu yicimbweteka mnope, soni nganiyiŵa yakunguluka. Nambo palisikulyo abale ni alongo ŵaninganyicisye cindimba yalumo ni acimjangu ni cakulinga cakuti ngaŵa jika.”
19 Akumbucilejesoni kuti mundu jwawililwe akusasaka kumlimbikasya ndaŵi syosope ngaŵape pa yakutendekwa yapajika. Junia ŵasasile kuti, “Cikamucisyo soni cilimbikasyo cakupelecedwa pandaŵi jakuti pangali cakutendekwa capajika cili cakamucisya mnope. Yeleyi yikusaŵa yakutondoya mnope.” Kusala yisyene, nganituŵa tukombwele kumasya canasa cosope ca mundu cakwika ligongo lya ciwa ca jwakunonyelwa jwakwe, nambo mpaka tukombole kumtondoya kupitila mu yakutenda yetu. (1 Yoh. 3:18) Gaby ŵasasile kuti, “Ngusinam’yamicila mnope Yehofa ligongo lya acakulungwa ŵa mumpingo ŵaŵele ali mkungamucisya pa yakusawusya yangu yosope. Jemanjaji atendekasisye kuti nalipikaneje kuti Yehofa angumbatile.”
20. Ligongo cici yaŵalagucisye Yehofa yili yakutondoya mnope?
20 Yili yakulimbikasya mnope kumanyilila kuti Yehofa, jwali Mlungu jwacitondoyo cacityosya canasa cosope ni kutupa citondoyo cisyesyene pandaŵi jele “wosope ŵali m’malembe gacikumbucilo cacipikana maloŵe [ga Klistu] ni cacijimuka.” (Yoh. 5:28, 29) Mlungu ŵapelece cilanga cakuti “jwalakwejo cacimila ciwa kwangamala, pakuŵa Ambuje Ŵamaciligose Yehofa, cacisyula misosi m’meso mwa wosope.” (Yes. 25:8.) Yeleyi, yicitendekasya kuti m’malo mwa ‘kulila pampepe ni ŵakulila,’ ŵandu wosope ‘asangalaleje pampepe ni ŵakusangalala.’—Alo. 12:15.
^ ndime 8 Baibulo jikusasala kuti Yosefe ŵaliji cijumi pandaŵi jele Yesu ŵakwete yaka 12. Nambo, Yosefe nganakolanjidwa pandaŵi jele Yesu ŵatesile cakusimonjesya cakwe candanda. Yeleyi mpaka yilosye kuti pandaŵiji Yosefe ŵaliji ali awile. Konjecesya pelepa, Yesu ali pacitela cakulagacisya ŵamsalile ndumetume Yohane kuti amsamalileje Maliya. Jwalakwe ngamkanatenda yeleyi yikaŵe kuti Yosefe ŵaliji cijumi.—Yoh. 19:26, 27.
^ ndime 11 Malemba gane gampaka gakamucisye ŵawililwe gali Salimo 20:1, 2; 31:7; 38:8, 9, 15; 55:22; 121:1, 2; Yesaya 57:15; 66:13; Afilipi 4:13; soni 1 Petulo 5:7.
^ ndime 14 Alolesoni ngani jakuti “Muzitonthoza Anthu Amene Aferedwa, Ngati Mmene Yesu Anachitira,” mu Sanja ja Mlonda ja November 1, 2010.
cjk_Latn tum_Latn nya_Latn bem_Latn tum_Latn tum_Latn nya_Latn bem_Latn tum_Latn tum_Latn cjk_Latn tum_Latn tum_Latn cjk_Latn tum_Latn tum_Latn tum_Latn bem_Latn tum_Latn tum_Latn tum_Latn tum_Latn nya_Latn cjk_Latn tum_Latn tum_Latn tum_Latn tum_Latn bem_Latn tum_Latn kmb_Latn nya_Latn bem_Latn tum_Latn tum_Latn tum_Latn bem_Latn tum_Latn tum_Latn bem_Latn tum_Latn bem_Latn tum_Latn tum_Latn tum_Latn tum_Latn nya_Latn nya_Latn