Yo Sikũkũ ya Halloween Yaumie va?—Mbivilia Yaĩtye Ata Ĩũlũ wa Wumo Wayo?
Ũndũ Mbivilia yaasya
Mbivilia ndĩwetete sikũkũ ya Halloween. Ĩndĩ syĩthĩo ila syaatĩĩawa tene andũ maitanĩa sikũkũ ĩsu, vamwe na maũndũ ala andũ mekaa ũmũnthĩ maimĩtanĩa, nĩsyonanĩtye kana sikũkũ ĩsu yumanĩte na momanyĩsyo ma ũvũngũ ĩũlũ wa andũ akw’ũ, na maveva mavuku.—Sisya kyongo “Wumo wa Halloween na syĩthĩo ila andũ maatĩĩaa maimĩtanĩa.”
Mbivilia ĩtũkanĩtye atĩĩ: “Kũikoneke kwaku mũndũ ũla . . . ũkũlasya ala mesene na maveva, kana ũla ũmbasya ithitũ, kana ũla ũkũlasya akw’ũ.” (Kũtũngĩlĩlwa Kwa Mĩao 18:10-12) Nayo ĩandĩkonĩ ya 1 Akolintho 10:20, 21, Mbivilia yaĩtye: “Ndikwenda mwĩthĩwe mũamba na ndaimoni. Mũtitonya kũnyw’a kĩkombe kya Mwĩaĩi, na kĩkombe kya ndaimoni.”
Wumo wa Halloween na syĩthĩo ila andũ maatĩaa maimĩtanĩa
Sikũkũ ya Samhain: Kwosana na ĩvuku The World Book Encyclopedia, Halloween yaumanie na “sikũkũ ya ndĩni sya ũvũngũ yĩtawa Samhain ĩla yatanĩawa nĩ mbaĩ ya Celtic myaka mbee wa 2,000 mĩvĩtu.” “Mbaĩ ĩsu yaĩkĩĩaa kana ĩvindanĩ ya sikũkũ ĩsu, andũ akw’ũ maĩ matonya kũka kũla kwĩ andũ ala me thayũ.” Ĩndĩ Mbivilia ĩmanyĩasya kana ala akw’ũ “matyĩsĩ ũndũ o na wĩva.” (Mũtavan’ya 9:5) Kwoou maitonya kũka kũla kwĩ andũ ala me thayũ.
Ngũa ila syĩkĩawa ĩvindanĩ ya sikũkũ ya Halloween, na mĩthĩnzĩo ĩngĩ: Kwosana na ĩvuku Halloween
—An American Holiday, An American History, andũ amwe ma mbaĩ ya Celtic meekĩaa ngũa sya ũtelemya nĩ kana maveva mavuku masũanĩe nĩ amwe moo na kwoou maikamaũmĩsye. O na angĩ nĩmanengae maveva asu ngelemende nĩ kana mamatanĩthye. Ĩvindanĩ ya tene nthĩ ya Europe, atongoi ma Katholeki nĩmoosie syĩthĩo sya andũ matamũthaithaa Ngai na meea aatĩĩi moo maendae nyũmba na nyũmba mekĩĩte ngũa sya mũthemba mũna na mayĩtya mĩthĩnzĩo nĩ kana mavoyee ala akw’ũ. Ĩndĩ Mbivilia ndĩtĩkĩlĩtye kũvulany’a ũthaithi wa Yeova na syĩthĩo sya ndĩni sya ũvũngũ. —2 Akolintho 6:17.
Maimũ na ũe: Kwa ĩvinda ĩasa, maimũ na ũe syĩthĩĩtwe iikonanw’a na maveva mavuku. (ĩvuku Halloween Trivia) Mbivilia ĩtwĩĩte tũleane na maveva mavuku na tũikatanĩe syĩthĩo ikonetye maveva asu.
—Aeveso 6: 12.
Malenge ala matũmĩawa sikũkũnĩ ya Halloween: Ĩvinda ya tene nthĩ ya Britain “avoyi maendaa nyũmba na nyũmba mayĩtya lĩu nĩ kana mavoyee ala akw’ũ.” Methĩawa makuĩte ĩkwasĩ ya turnip yĩnzĩtwe maima na makekĩwa kendoo ila syoonanasya thayũ wa mũndũ wĩ tũalanĩ. (Ĩvuku Halloween
—From Pagan Ritual to Party Night) Andũ angĩ maasya kana mataa matũmĩawa kũsiĩĩa maveva mavuku. Myakanĩ ya 1800, nthĩ ya Amelika ya Ĩũlũ, malenge nĩmo matũmĩawa vandũ wa ĩkwasĩ ya turnip nũndũ maĩ maingĩ na maĩ laisi kũtonya maima. Syĩthĩo isu syonanasya mũĩkĩĩo wa kana thayũ ndũkusaa, ve tũalanĩ, na kana andũ no mavoyee ala akw’ũ, ĩndĩ Mbivilia nĩleanĩte na maũndũ asu. —Esekieli 18:4.