Matiyu 18
Wɔɔ mʋ yɩ nɔn-kamunu o dwe Wɛ paarɩ dɩm wʋnɩ?
(Marɩkɩ 9:33-37,42-48, Luki 9:46-48, 17:1-2)
1Kantʋ maŋa kam nɩ Zezi karabiǝ bam ma vu o te, yɩ ba bwe-o ba wɩ: «Wɔɔ mʋ wʋ́ ta yɩ nɔn-kamunu o dwe maama Wɛ paarɩ dɩm wʋnɩ?»
2Zezi laan ma bǝŋi bu-balaŋa o pa o ba o zɩgɩ ba maama tɩtarɩ nɩ. 3O ma ta o wɩ: «A lagɩ a ta cɩga mʋ dɩ abam sɩ, abam na wʋ lǝni á wʋbʋŋa á ji nɩ bu-balwa te, á bá na cwǝŋǝ sɩ á zʋ Wɛ paarɩ dɩm wʋ. 4Wʋlʋ na dwe maama Wɛ paarɩ dɩm wʋnɩ tɩn mʋ yɩ wʋlʋ na tu o tɩtɩ o ji nɩnɛɛnɩ bu-balaŋa kantʋ doŋ te tɩn. 5Kʋlʋ na wǝli da tɩn, wʋlʋ maama na nɩgɩ bu wʋntʋ doŋ lanyɩranɩ amʋ yɩrɩ ŋwaanɩ tɩn, kʋntʋ tu nɩgɩ amʋ mʋ.
6Balʋ na kɩ ba wʋ-dɩdʋa dɩ amʋ tɩn, ba na maŋɩ ba muri nɩ bu-balwa te dɩ, nɔɔnʋ wʋlʋ na pɛ ba dɩdʋa yagɩ Wɛ cwǝŋǝ tɔgɩm tɩn, ba na lǝgi kandwɛ kamunu mʋ kʋntʋ tu ba nɩ ba dɩ-o nɩnɩʋ wʋnɩ yɩ o tɩ, kʋʋ́ ta garɩ cam dɩlʋ o na wʋ́ ba na Wɛ tee nɩ tɩn. 7Kʋ yɩ lɛɛrʋ lʋgʋ baŋa nɩ dɩ nabiinǝ balʋ na ganɩ nɔɔna sɩ ba yagɩ Wɛ cwǝŋǝ tɔgɩm tɩn. Gana yam kʋntʋ warɩ sɩ ya yɩ ba. Kʋ nan na yɩ nɔɔnʋ wʋlʋ maama na ganɩ nɔɔna sɩ ba yagɩ Wɛ cwǝŋǝ tɔgɩm tɩn, lɛɛrʋ wʋ o yuu nɩ.
8Nmʋ jɩŋa naa n naga na wʋ́ pa n yagɩ Wɛ cwǝŋǝ tɔgɩm, kʋ maŋɩ sɩ n go-ka mʋ n yagɩ. N na gɛ n jɩŋa naa n naga, yɩ n daarɩ n na ŋwɩa Wɛ tee nɩ, kʋntʋ garɩ n na jɩgɩ n yɩra yam maama, yɩ ba laan dɩ-m ba yagɩ mini dɩlʋ na bá ti tɩn wʋnɩ. 9Nmʋ yi nan na wʋ́ pa n yagɩ Wɛ cwǝŋǝ tɔgɩm, kʋ maŋɩ sɩ n lɩ-dɩ n dʋlɩ n yagɩ. N na jɩgɩ yi dɩdʋa yɩ n na Wɛ ŋwɩa kam, kʋ garɩ n na jɩgɩ yiǝ yale, yɩ ba laan dɩ-m ba yagɩ mini dɩlʋ na bá dwe tɩn wʋnɩ.»
Pi-jiǝ mɩmaŋa
(Luki 15:3-7)
10«Á taá ye sɩ á yɩ gooni wʋlʋ maama na muri amʋ nɔɔna bam wʋnɩ tɩn. Nan lwarɩ-na nɩ, Wɛ malɛsɩ sɩlʋ na nii bantʋ baŋa nɩ tɩn zɩgɩ amʋ Ko Wɛ tee nɩ DƖ sɔŋɔ nɩ mʋ maŋa maama. [ 11Amʋ Nabiin-bu wʋm na tu lʋgʋ baŋa tɩn, kʋ yɩ sɩ a beeri balʋ na je tɩn mʋ, sɩ a vrɩ-ba lwarɩm wʋnɩ.]
12Kʋntʋ tɩn, nɔɔnʋ na jɩgɩ peeni bi (100), yɩ piǝ dɩdʋa na je, abam bʋŋɩ nɩ oó kɩ ta mʋ? O nan maŋɩ sɩ o yagɩ peeni funʋgʋ nʋgʋ kʋm (99) kaporo nɩ mʋ piu yuu nɩ, sɩ o daarɩ o vu o beeri pi-jiǝ kam. 13A lagɩ a ta cɩga mʋ dɩ abam sɩ, o nan na beeri o na-ka, o laan wʋ́ na wʋpolo zanzan kantʋ ŋwaanɩ kʋ dwǝni peeni sɩlʋ na daarɩ yɩ sɩ wʋ je tɩn. 14Kʋ nan yɩ bɩdwɩ mʋ dɩ abam Ko Wɛ na ba lagɩ sɩ DƖ nɔɔna balʋ na muri tɩn dɩdʋa dɩ je.»
Nɔɔnʋ dɩ o doŋ na maŋɩ sɩ ba fɔgɩ daanɩ te tɩn
15«Nmʋ ko-bu na kɩ-m lwarɩm, sɩ n vu n kaan-o dɩ o na kɩ kʋlʋ tɩn, sɩ kʋ taa yɩ abam yɩranɩ taanɩ, sɩ nɔɔn-nɔɔnʋ ta tɔgɩ o tǝrǝ. O nan na sɛ nmʋ na tagɩ kʋlʋ tɩn, kʋ brɩ nɩ n joori n dɩ-o Wɛ cwǝŋǝ kam wʋnɩ mʋ. 16O nan na wʋ sɛ sɩ o cǝgi nmʋ taanɩ dɩm, sɩ n lagɩ nɔɔnʋ dɩdʋa naa nɔɔna bale sɩ á tɔgɩ daanɩ á vu o te, sɩ ba bwe-o ba nii, sɩ Wɛ tɔnɔ kʋm tagɩ kʋ wɩ: ‹Nɔɔnʋ na jɩgɩ taanɩ dɩ o doŋ, kʋ maŋɩ sɩ nɔɔna bale naa batɔ mʋ taa yɩ o maana tiinǝ.› 17Nɔɔnʋ wʋm nan ta na wʋ sɛ sɩ o cǝgi bantʋ dɩ, sɩ n laan vu n ta dɩ Wɛ-digǝ kɔgɔ kʋm kʋ na yɩ te tɩn. O nan daa ta na wʋ sɛ sɩ o cǝgi á Wɛ-digǝ kɔgɔ kʋm taanɩ dɩm, sɩ n laan ta n nii-o nɩnɛɛnɩ o yɩ nɔn-balɔrɔ kʋlʋ na maŋɩ kʋ yǝri Wɛ tɩn mʋ.
18A lagɩ a ta cɩga mʋ dɩ abam sɩ, nɔɔnʋ wʋlʋ maama abam na pɛ ni sɩ o zʋ Wɛ kɔgɔ kʋm wʋnɩ tɩn, Wɛ wʋ́ zɩgɩ abam kwaga nɩ dɩ kʋntʋ. Yɩ abam na wɩ o bá zʋ, Wɛ daa ta wʋ́ zɩgɩ abam kwaga nɩ dɩ kʋntʋ. 19Kʋ wǝli da, abam nɔɔna bale na kɩ ni daanɩ lʋgʋ baŋa nɩ, sɩ á loori woŋo kʋlʋ maama amʋ Ko Wɛ tee nɩ, dɩntʋ wʋ́ kɩ DƖ pa abam. 20Bɛŋwaanɩ, jǝgǝ kalʋ maama nɔɔna bale naa batɔ na lagɩ daanɩ amʋ yɩrɩ ŋwaanɩ tɩn, amʋ wʋ ba tɩtarɩ nɩ.»
Nɔɔnʋ na maŋɩ sɩ o yagɩ o doŋ lwarɩm o ma cɛ-o te tɩn
21Pɩyɛɛrɩ laan ma vu Zezi te, yɩ o bwe-o o wɩ: «A Yuutu, amʋ ko-bu na kɩ-nɩ lwarɩm, kuni bɩgra mʋ a maŋɩ sɩ a yagɩ a ma cɛ-o? Kʋ maŋɩ sɩ kʋ yi kuni bɩrpɛ mʋ naa?»
22Zezi ma lǝr-o o wɩ: «Awo, kʋ daɩ kuni bɩrpɛ yɩranɩ, kʋ maŋɩ sɩ kʋ taa yɩ fusɩrpɛ kuni bɩrpɛ mʋ. 23Bɛŋwaanɩ Wɛ paarɩ dɩm nyɩ nɩnɛɛnɩ pɛ wʋdoŋ na lagɩ o jeeli o sǝbu o tɩntʋŋna tee nɩ o nii te tɩn mʋ. 24O na puli sɩ o jeeli-kʋ tɩn, ba laan ma ja o tɩntʋŋnʋ wʋdoŋ na jɩgɩ o jɩnɩ zanzan nɩnɛɛnɩ sǝbu-dala mʋrr-fugǝ te tɩn (10.000) ba ba o te. 25Nɔɔnʋ wʋm kʋntʋ maa warɩ o ŋwɩ o jɩnɩ dɩm. Pɛ wʋm laan ma pa ni sɩ ba ja nɔɔnʋ wʋm dɩ o kaanɩ dɩ o biǝ ba yǝgi, kʋ wǝli dɩ o wǝǝnu maama, sɩ ba ma sǝbu kʋm kʋntʋ ba ŋwɩ jɩnɩ dɩm. 26Tɩntʋŋnʋ wʋm na ni kʋntʋ tɩn, o ma vu o kuni doonǝ pɛ wʋm yigǝ nɩ o loor-o o wɩ: ‹Amʋ tu, popo ja n banɩ dɩ amʋ, sɩ amʋ wʋ́ ŋwɩ n jɩnɩ dɩm maama a pa-m.›
27Pɛ wʋm ma duri o ŋwaŋa yɩ o yagɩ jɩnɩ dɩm o ma cɛ-o, yɩ o daa wʋ kɩ-o kʋlʋkʋlʋ.
28Nɔɔnʋ wʋm kʋntʋ laan ma nuŋi o vu o jeeri tɩntʋŋnʋ wʋdoŋ na jɩgɩ o jɩnɩ fɩnfɩɩn nɩnɛɛnɩ sǝbu-dalɩ dɩdʋa te tɩn. O laan ma sɔ nɔɔnʋ wʋm ba, yɩ o fɩ-o sɩ o ŋwɩ o jɩnɩ dɩm. 29Nɔɔnʋ wʋm ma kuni doonǝ o doŋ tɩntʋŋnʋ wʋm yigǝ nɩ o loor-o o wɩ: ‹Popo ja n banɩ dɩ amʋ, sɩ amʋ wʋ́ ŋwɩ n jɩnɩ dɩm a pa-m.›
30O ma wʋ sɛ, yɩ o ja nɔɔnʋ wʋm o vu o kɩ pɩɩna digǝ nɩ, sɩ kʋ vu kʋ yi maŋa kam o na wʋ́ ŋwɩ o jɩnɩ dɩm tɩn.
31Pɛ wʋm tɩntʋŋna badonnǝ na nɛ kʋntʋ tɩn, kʋ ma pa ba wʋrʋ tiini tɩ cɔgɩ. Ba laan ma vu ba ta ba brɩ pɛ wʋm kʋlʋ maama na kɩ tɩn. 32Pɛ wʋm laan ma bǝŋi o tɩntʋŋnʋ wʋm kʋntʋ o ta dɩd-o o wɩ: ‹Nmʋ yɩ nɔn-balɔrɔ mʋ. Amʋ yagɩ nmʋ jɩ-farɩ dɩm maama mʋ a ma cɛ-m, nmʋ na loori-nɩ tɩn ŋwaanɩ. 33Kʋ ya maŋɩ sɩ nmʋ dɩ duri n doŋ wʋm ŋwaŋa, nɩnɛɛnɩ a na duri nmʋ ŋwaŋa te tɩn.›
34Pɛ wʋm banɩ ma tiini dɩ zaŋɩ zanzan dɩ o tɩntʋŋnʋ wʋm. O ma kɩ-o o tɩntʋŋna bam jɩŋa nɩ, sɩ ba pa o na cam, sɩ kʋ vu kʋ yi maŋa kalʋ o na wʋ́ ŋwɩ o jɩnɩ dɩm maama tɩn.
35Kʋntʋ tɩn, abam wʋlʋ maama na wʋ yagɩ o ma cɛ o ko-bu dɩ o wʋ maama tɩn, amʋ Ko Wɛ dɩ wʋ́ pa abam na cam kʋntʋ doŋ mʋ.»