KƲSƎSƖƖTƲ LƐLƲƔƲ
TAKƎLAƔA
Kʋtʋlʋtʋ
Tɑkǝlɑɣɑ kɑnɛ kɑ tɑɑ kɛ́ Moisi lɛlɑ kʋsǝsɩɩtʋnɑɑ mpɑ Ɩsɔ kɑ tʋwɑ Ɩsɛɣɛlɩ nyǝ́mɑ kɛ Lɩɩʋ tɑkǝlɑɣɑ tɑɑ tɔ. Kɑ tɑɑ tɔtɔ wɛ tɔmnɑɑ mpɑ Moisi heelɑ Ɩsɛɣɛlɩ nyǝ́mɑ tɔ. Ɩ tɔɔsɑ-wɛ sɩ Ɩsɔ sɔɔlɑ-wɛɣɛ sɔsɔm. Hɑlǝnɑ ɩ́ nɑ-wɛ pɑ́ pɛɛlɩ nɔɣɔ kɛ wʋlɑɣɑ tɛtʋ tɑɑ, nɑ ɩ́ kenti pɑ tɔɔ. Ɩ hʋlɑ-wɛ tɔtɔ sɩ Ɩsɔ tike ntɛ́ Ɩsɔ, nɔɣɔlʋ ɩ fɛɩ tɔtɔ, ɩ́ kɑ́ sɔɔlɩ-ɩ kɛ́ nɑ luɣu kʋlʋmʋɣʋ, nɑ mǝ lǝsɑɣɑ sʋʋ-ɩ tǝmɑmmɑm, nɑ mǝ tomɑ tǝnɑ (6:4-5).
Ɩsǝnɑ pɑ fɑɣɑ Kʋsǝsɩɩtʋ Lɛlʋɣʋ tɑkǝlɑɣɑ tɔ:
Moisi fɑɑci kɑncɑɑlɑɣɑ nyǝŋ, titite 1:1–4:43
Moisi fɑɑci nɑɑlɛ nyǝŋ, titite 4:44–28:68
Moisi fɑɑci tooso nyǝŋ, titite 28:69–30:20
Yosuwee lɛɛtʋɣʋ kɛ Moisi lonte, titite 31
Moisi kɑwǝyɑɣɑ, titite 32
Moisi koolɑ Ɩsɛɣɛlɩ nyǝ́mɑ tǝnɑɣɑ kʋpɑntʋ, titite 33
Moisi sǝm tɔm, titite 34
MOISI KƲYƆƔƆTƲTƲ KANCAALAƔA NYƎNTƲ
1
1
Tɔmnɑɑ mpɑ mpɑ Moisi heelɑ Ɩsɛɣɛlɩ yǝlɑɑ tǝnɑɣɑ wʋlɑɣɑ tɛtʋ tɑɑ, nɑ pǝ́cɔ́ pɑ́ tɛsǝɣɩ Yɑɑtɑnɩ pɔɣɔ kɛ Sufɩ ɩsɛntɑɑ, nɑ Pɑlɑŋ nɑ Tofɛlɩ nɑ Lɑpɑŋ nɑ Hɑsɑlɔti nɑ Ti-Sɑhɑpɩ pɑ hɛkʋ tɑɑ tɔɣɔlɔ. 2
Pɑ lɩɩʋ Holɛpʋɑ
nɑ pɑ́ kpɑɣɑ Ɩtɔm pʋɣʋ mpɑɑʋ tɔ, kʋyɛɛŋ nɑɑnʋwɑ nɑ kʋlʋmʋɣʋ kɛ pɑ lɑpɑ, hɑlǝnɑ Kɑtɛɛsɩ-Pɑɑneyɑ. 3
Pɑ Icipiti lɩɩʋ pǝnɑɣɑ nɩɩlɛ nyǝŋkɑ, ɩsɔtʋ nɑɑnʋwɑ nɑ kʋlʋm nyǝŋ kʋyɑkʋ kɑncɑɑlɑɣɑ nyǝŋkʋ tɑɑ kɛ́ Moisi heelɑ Ɩsɛɣɛlɩ nyǝ́mɑ kɛ nti Tɑcɑɑ kɑ tʋ-ɩ sɩ ɩ́ tɛlǝsɩ-wɛ tɔ. 4
Wɑɑtʋ wei ɩ yoowɑ nɑ ɩ́ kǝlɩ Amolii nyǝ́mɑ wulɑʋ Sihoŋ wei ɩ kɑ wɛ Hɛsǝpɔŋ ɩcɑtɛ tɑɑ tɔ, nɑ Pɑsɑŋ nyǝŋ Oki wei ɩ tɔkɑɣɑ kɑwulɑɣɑ kɛ Asetɑloti nɑ Ɩtǝlei pɑ ɑcɑlɛɛ tɔɔ tɔ.
5 Sɑɑ wei pɑ wɛ Mowɑpʋ tɛtʋ tɑɑ, nɑ pɑ́ tɑ tɛsǝtɑ Yɑɑtɑnɩ pɔɣɔ tɔɣɔ Moisi cɑɑlɑ kʋsǝsɩɩtʋ tǝnɛ tǝ tɔm kɛ sɛɣɛsʋɣʋ sɩ:
Ɩsɔ hɑ Ɩsɛɣɛlɩ nyǝ́mɑ kɛ nɔɣɔ sɩ pɑ́ tɛɛ
6 Wɑɑtʋ wei tɩɩ wɛ Holɛpʋ pʋɣʋ kiŋ tǝnɑ tɔɣɔ Tɑcɑɑ yɔɣɔtɑɑ sɩ, tǝ tɑɑŋɑ tǝnɑ tǝcɑm. 7 Pǝ tɔɔ tɔ, tǝ́ kpɛsɩ nɑ tǝ́ polo pulɑsɩ hɔɣɔlǝŋ tɑɑ timpi Amolii nyǝ́mɑ wɛɛ tɔ. Nɑ pǝ cɔlɔ Kɑnɑɑŋ nyǝ́mɑ tɛtʋnɑɑ tɑɑ kɛ́ pǝ kpɑɣɑʋ Yɑɑtɑnɩ kɑcǝkɑ, nɑ pulɑsɩ hɔɣɔlʋɣʋ, nɑ tɛtɛkǝlɛ, nɑ Nekɛfɩ, nɑ teŋku Metitelɑnee ɩmɑlɑʋ kɛ Kɑnɑɑŋ nyǝ́mɑ tɛtʋ tɑɑ tɔ. Nɑ Lipɑŋ, hɑlǝnɑ pɔɣɔ sɔsɑɣɑ Ɩfǝlɑtɩ. 8 Ɩ́ nɑwɑɑ, mǝ niŋ tɑɑ kɛ́ mɑ tʋ́ tɛtʋ tǝnɑ. Mpʋ tɔ, ɩ́ polo nɑ ɩ́ mʋ-tɩ. Tɑcɑɑ kɑ yɔɣɔtǝnɑ tuunɑʋ kɛ́ sɩ ɩ kɑ́ hɑ-tǝɣɩ mǝ cɑɑnɑɑ Apǝlɑhɑm nɑ Ɩsɑɑkɑ nɑ Yɑkɔpʋ, nɑ pɛlɛ pɑ lʋlʋɣʋ nyǝ́mɑ tǝnɑɣɑ pɑ wɑɑlɩ.
Moisi kpɑʋ kɛ hʋʋlɑɑ
9 Ḿpʋ́ɣʋ́ Moisi tɔmɑ sɩ: Mɑɑ heelɑ-mɛɣɛ Holɛpʋ pʋɣʋ kiŋ sɩ mɑɑ pǝsǝɣɩ nɑ mɑ́ pɑɑsǝnɑ-mɛɣɛ mɑ tike. 10 Mpi tɔ, Tɑcɑɑ mǝ Ɩsɔ lɑpɑɣɑ nɑ ɩ́ huki, nɑ sɑŋɑ tɑɑ ɩ́ wɛ pɑɣɑlɛ ɩsɩɩ ɩsɔtʋlʋŋɑsɩ. 11 Mǝ cɑɑnɑɑ Ɩsɔ Tɑcɑɑ ɩ́ yele nɑ ɩ́ sɔɔsɩ hukuɣu kɛ tɔm iyɑɣɑ (1000). Nɑ ɩ́ kooli-mɛɣɛ kʋpɑntʋ ɩsɩɩ ɩ kɑ sɩɩʋ nɔɣɔ tɔ. 12 Ɩsǝnɑɣɑ mɑɑ pǝsɩ mɑ tike nɑ mɑ́ sǝɣǝlɩ mǝ sǝɣǝlɑ nɑ mǝ wɑhɑlɑnɑɑ nɑ mǝ yooŋ? 13 Ɩ́ lǝsɩ mǝ kpekɑ tɑɑ kɛ́ lǝmɑɣɑsɛɛ nyǝ́mɑ nɑ mpɑ pɑ nyǝ́mɑ yɑɑsi nɑ pɑ hǝtɛ yɑɑwɑ tɔ, nɑ mɑ́ kpɑ-wɛɣɛ mǝ nyʋɣʋ nyǝ́mɑ. 14 Hɑlɩ ɩ́ cɔ-m sɩ mɑ kʋmɑɣɑsǝtʋ ntɩ tǝ wɛ teu. 15 Ḿpʋ́ɣʋ́ mɑ kpɑ mpɛ ɩnɩ pɑ tɑɑ lǝmɑɣɑsɛɛ nyǝ́mɑ mpɑ pɑ hǝlɑ yɑɑwɑ tɔɣɔ yǝlɑɑ iyɑɣɑ (1000) nyʋɣʋ nyǝ́mɑ, nɑ nɩɩnʋwɑ (100) nyʋɣʋ nyǝ́mɑ, nɑ nɩɩlɛ nɑ nɑɑnʋwɑ nyʋɣʋ nyǝ́mɑ, nɑ nɑɑnʋwɑ nyʋɣʋ nyǝ́mɑ. Nɑ mɑ́ kpɑ mpɑ pǝ kɑɑsɑɑ tɔ pɑ tɑɑ kɛ́ pɑɑ kpekǝle nte tǝ ɑkewenɑɑ. 16 Ɩlɛnɑ mɑ́ tʋ́ mǝ tɔm hʋʋlɑɑ sɩ ye tɔm mɑɣɑnɑ mǝ tɛɛtʋnɑɑ kɛ pɑ tɑɑ pɑ tike, yɑɑ mǝ nɑ cɑɣɑlɑɑ, ɩ́ welisi tǝ tɑɑ kɛ́ teu nɑ ɩ́ tǝŋ ɩsǝnɑ tɑmpɑnɑ sǝŋɑɑ tɔ, nɑ ɩ́ hʋʋ-tɩ. 17 Ɩ́ tɑɑ fɑɣɑsɩ yǝlɑɑ kɛ mǝ hʋʋlɛnɑɑ tɑɑ. Pɑɑ toŋtʋ pɑɑ kʋnyɔntʋ, pǝ wɛɛ sɩ ɩ́ nɩɩnɑ-wɛɣɛ. Ɩ́ tɑɑ see yǝlɑɑ. Mpi tɔ, Ɩsɔ hǝtɛ tɑɑ kɛ́ ɩ́ hʋʋkǝnɑ. Nti tǝ́ wɛ-mɛɣɛ kɑtɛ ɩlɛ ɩ́ kɔnɑ-tɩ nɑ mɑ́ nɩɩ. 18 Wɑɑtʋ ɩnǝɣɩ mɑ tʋ-mɛɣɛ nti nti ɩ́ kɑ́ lɑ tɔ.
Feŋlɑɑ tiluɣu kɛ́ Kɑnɑɑŋ tɛtʋ tɑɑ
19 Pǝ wɑɑlɩ kɛ́ tǝ kʋlɑ Holɛpʋ pʋɣʋ ɩsɩɩ Tɑcɑɑ kɑ́ heeluɣu-tʋ tɔ, nɑ tǝ́ fɑɣɑ wʋlɑɣɑ tɛtʋ ɑnɑɑm ɑsolɑ nyǝntʋ ntɩ, ɩsɩɩ ɩ́ nyǝm tɔ. Amolii nyǝ́mɑ pʋɣʋ mpɑɑʋ kɛ tǝ kpɑɣɑɑ nɑ tǝ́ tɑlɑ Kɑtɛɛsɩ-Pɑɑneyɑ.
20 Hɑlɩ mɑ heelɑ-mɛ sɩ ɩ́ tɑpɑ Amolii nyǝ́mɑ pʋɣʋ ŋku tɑ́ Ɩsɔ Tɑcɑɑ hɑ-tʋ tɔɣɔlɛ. 21 Ɩsɔ tʋwɑ tɛtʋ tǝnɑɣɑ mǝ niŋ tɑɑ kɛ́. Ɩ́ kʋlɩ nɑ ɩ́ mʋ-tɩ nɑ tǝ́ pǝsɩ mǝ nyǝntʋ, ɩsɩɩ mǝ cɑɑnɑɑ Ɩsɔ Tɑcɑɑ kɑ heeluɣu-mɛ tɔ. Ɩ́ tɑɑ nyɑ́. Pǝyele mǝ lɑŋɑ ɩ́ tɑɑ ŋmɑɑ pɑɑ pǝcɔ.
22 Tǝnɑɣɑ mǝ tǝnɑ ɩ́ kɔmɑ mɑ kiŋ nɑ ɩ́ tɔŋ sɩ: Tǝ́ tili ɑpɑlɑɑ kɛ tɑ́ nɔɣɔ tɔɔ, nɑ pɑ́ feŋ tɛtʋ ntɩ nɑ pɑ́ hʋ́lɩ́-tʋɣʋ mpɑɑʋ ŋku tɩɩ kpɑɣɑ tɔ. Nɑ ɑcɑlɛɛ nnɑ nnɑ tɩɩ tɑlɑ tɔ. 23 Ḿpʋ́ɣʋ́ mɑ sɑmɑ mǝ lǝmɑɣɑsɛɛ ɑnɩ. Ɩlɛnɑ mɑ́ lǝsɩ mǝ kpekɑ tɑɑ kɛ́ yʋlʋ yʋlʋ kɛ́ yǝlɑɑ nɑɑnʋwɑ nɑ nɑɑlɛ. 24 Mpɛ ɩnɩ pɑ tɛɛnɑ nɑ pɑ́ fɑɣɑnɑ pʋɣʋ tɑɑ. Hɑlǝnɑ Ɩsǝkɔɔlɩ tɛtɛkǝlɛ nɑ pɑ́ feŋ-tɩ. 25 Ḿpʋ́ɣʋ́ pɑ koolɑ tɛtʋ ntɩ tǝ tɑɑ kʋlʋlʋm nɑ pɑ́ kpɛŋnɑ. Nɑ pɑ́ kɛɛsɩ-tʋ sɩ tɛtʋ kʋpɑntʋ kɛ tɑ́ Ɩsɔ Tɑcɑɑ hɑɑkɩ-tʋ. 26 Pɑɑ nɑ mpʋ tɔ, ɩ́ lɑpɑ lɑŋkpɩɩsǝŋ nɑ ɩ́ kisi tǝ tɑɑ kɛ́ pote ɩsɩɩ mǝ Ɩsɔ Tɑcɑɑ kɑ heeluɣu-mɛ tɔ. 27 Hɑlǝnɑ ɩ́ sʋʋ kʋntʋɣʋ kɛ mǝ cokɑ tɑɑ sɩ: Tɑcɑɑ ɩɩ cɑɑkɩ-tʋ tɔɣɔ ɩ lǝsɑ-tʋɣʋ Icipiti nɑ ɩ́ kɔnɑ-tʋɣʋ Amolii nyǝ́mɑ tɛtʋ tɑɑ sɩ pɛlɛ pɑ́ wɑkǝlɩ-tʋ. 28 Ɩlɛnɑ ɩ́ tɑsǝɣɩ sɩ tǝ polo le? Mǝ tɛɛtʋnɑɑ nɑ́ yɔɔlɑ mǝ ɑpɑlʋtʋ sɩ: Tɛtʋ ntɩ tǝ yǝlɑɑ tɑɣɑlɑɑ kɛ́. Pǝyele pɑ kǝlɑ-tʋ, nɑ pɑ ɑcɑlɛɛ kɛ́ sɔsɔɔnɑ nɑ ɑ koloosi kɑlǝsǝnɑ ɩsɔtɔnʋɣʋ. Hɑlɩ tǝ tɩɩ nɑ́ ɑ tɑɑ kɛ́ Anɑkɩ tooko lʋlʋɣʋ nyǝ́mɑ.
29 Mɑ heeliɣi-mɛ sɩ ɩ́ tɑɑ seliɣinɑ-wɛ. Pɑ tɔm ɩ́ tɑɑ kpɑ-mɛɣɛ sɔɣɔntʋ. 30 Tɑcɑɑ mǝ Ɩsɔ wei ɩ wɛ mǝ nɔɣɔ tɔɔ tɔ, ɩ mɑɣɑmɑɣɑ ɩ kɑ́ yoonɑ mǝ nɔɣɔ. Ɩsɩɩ ɩ tɛm lɑpʋ nɑ ɩ́ nɑnɑ mǝ ɩsɛ kɛ Icipiti 31 nɑ wʋlɑɣɑ tɛtʋ tɑɑ tɔ. Tǝnɑɣɑ ɩ pɑɑsǝnɑ-mɛ ɩsɩɩ yʋlʋ nʋkʋɣʋ ɩ pu tɔɣɔ mǝ mpɑɑʋ tǝnɑ tɑɑ. Hɑlǝnɑ mǝ tɑtɛ kɛ cǝnɛ. 32 Pɑɑ nɑ mpʋ tɔ, ɩ́ tɑ́ tʋ́ nɑɑni kɛ́ Tɑcɑɑ mǝ Ɩsɔ. 33 Pǝyele ɩnɩ ɩ kɑ tɔŋɑɣɑnɑ mǝ nɔɣɔ tɔɔ. Nɑ ɩ pɛɛkǝɣɩ-mɛɣɛ tǝsʋʋlɛnɑɑ kɛ mǝ tɔntɛ wɑɑtʋ. Nɑ ɩ́ hʋlǝɣɩ-mɛɣɛ kɔkɔ kɛ ɑhoo, nɑ ɩ́ nɑɑkɩ mpɑɑʋ. Ilim ɩlɛnɑ ɩ́ wɛɛ ŋmʋntʋɣʋ tɑɑ nɑ mɩ́ɩ́ tǝŋǝɣɩ.
34 Tɑcɑɑ nɩ́ɩ́ mǝ kʋntʋɣʋ, ɩlɛnɑ pɑ́ɑ́nɑ́ kpɑ-ɩ nɑ ɩ́ yɔɣɔtɩ nɑ ɩ́ tuu sɩ: 35 Yǝlɑɑ mɛ ɩ́ kǝlɑ ɩsɑɣɑtʋ. Pǝ tɔɔ kɛ́ pɑ lʋlʋɣʋ looŋɑ kɑnɛ, kɑ tɑɑ nɔɣɔlʋ kɑɑ sʋʋ tɛtʋ kʋpɑntʋ nti mɑ tuuwɑ sɩ mɑɑ hɑ mǝ cɑɑnɑɑ tɔ. 36 Ye pǝ tɑɣɑ Yefune pǝyɑlʋ Kɑlɛpʋ pɑɑsi. Ɩ́ nɑ ɩ lʋlʋɣʋ nyǝ́mɑ kɛ mɑ́ɑ́ hɑ tɛtʋ nti ɩ́ feŋɑ mpʋ tɔɣɔ timpi ɩ nɩɩnɑ-m teu tɔ.
37 Tɑcɑɑ mʋnɑ Moisi mɑɣɑ pɑ́ɑ́nɑ́ kɛ mǝ tɔɔ, hɑlǝnɑ ɩ́ tɔ sɩ mɑ kɑɑ fɛlɩ nɔɔhǝlɛ kɛ tɛtʋ ntɩ tǝ tɑɑ. 38 Amɑ Nuŋ pǝyɑlʋ Yosuwee wei ɩ kɛ́ mɑ tǝmlɛ tʋ tɔ ɩ tike ɩ kɑ́ ponɑ. Mɑɑ sɔɔsɩ-ɩ ɑpɑlʋtʋ. Mpi tɔ ɩnɩ ɩ kɑ́ yelinɑ nɑ tɛtʋ ntɩ tǝ́ pǝsɩ Ɩsɛɣɛlɩ nyǝ́mɑ nyǝntʋ. 39 Mǝ piyɑ mpɑ pɑ ɩsɛ tɑ nyɑɑlǝtɑ ɩsǝntɔ, nɑ ɩ́ tɔŋ sɩ kolontunɑɑ kɑ́ pɑ́ɑ́nɑ́ tɔ, mpɛ pɑ́ɑ́ sʋʋnɑ tǝ tɑɑ. Mpi tɔ, mpɛɣɛ mɑ́ɑ́ hɑ-tɩ, nɑ tǝ́ pǝsɩ pɑ nyǝntʋ. 40 Amɑ mɩ́ɩ́ kɛɛsɩ ɩsɛ nɑ ɩ́ fɑɣɑnɑ wʋlɑɣɑ tɛtʋ tɑɑ, nɑ ɩ́ polo teŋku kʋsɛɛm.
41 Tǝnɑɣɑ ɩ́ cɔwɑ sɩ: Hɑɩ, tɑ́ tɔm sǝpǝnɑ Tɑcɑɑ. Pǝnɛntɛ tɩɩ kpɑ pɑ tɔɔ nɑ tǝ́ yoonɑ-wɛ ɩsɩɩ tɑ́ Ɩsɔ yɔɣɔtʋɣʋ tɔ. Mpʋɣʋlɛ pɑɑ mǝ tɑɑ wei ɩ kpɑɣɑ ɩ yoou wontu nɑ ɩ́ lǝlɩ nɑ ɩ́ mɑɣɑsɩ mǝ tɑɑ sɩ ɩ́ kɑ́ kpɑ pulɑɣɑ tǝlɛʋ. 42 Kɛnɑ Tɑcɑɑ sɩ mɑ́ heeli-mɛ sɩ: Ɩ́ tɑɑ kpɑ mǝ kolontunɑɑ tɔɔ sɩ ɩ́ yookinɑ-wɛ. Mpi tɔ, mɑ fɛɩ mǝ hɛkʋ. Ɩ́ tɑɑ yele nɑ pɛlɛ pɑ́ kʋ-mɛ. 43 Mɑɑ tɛmɑ-mɛɣɛ-tǝɣɩ heeluɣu. Amɑ ɩ́ tɑ́ ké ŋkpɑŋʋɣʋ, nɑ ɩ́ kisi Tɑcɑɑ tɔm nɑ ɩ́ kpɑ pʋɣʋ nyʋɣʋ tɑɑ tǝkɑɑ. 44 Kɛnɑ Amolii nyǝ́mɑ mpɑ ɩnɩ pɑɑ wɛ pʋɣʋ tɑɑ tǝnɑ tɔ pɑ́ lɩɩ mǝ tɔɔ, nɑ pɑ́ tʋ́ mǝ wɑɑlɩ ɩsɩɩ tɩɩŋ. Nɑ pɑ́ kʋ-mɛɣɛ pǝ kpɑɣɑʋ Ɩtɔm tɔ, hɑlǝnɑ Hoomɑ. 45 Ɩ́ kɔmɑ nɑ ɩ́ mǝlɩ nɑ ɩ́ wiinɑ Tɑcɑɑ ɩlɛnɑ, ɩ́lɛ́ ɩ kisi nɩɩʋ. 46 Mpʋ pǝ́ yelinɑ nɑ ɩ́ cɑɣɑ Kɑtɛɛsɩ-Pɑɑneyɑ nɑ pǝ́ tɑɑŋɩ sɔsɔm.