Njeby-li so na třěše bawdy na Čornoboze dźěłało, by tam najwjetši měr knježił. Tola mužojo přimaja so gratu, wšako chcedźa wobnowjene domske na wjeršku łužiskeje hory klětu w nalěću zaso wotewrěć. Zarjadować chcedźa tam hosćenc z něhdźe 20 městnami a dalšej wjetšej rumnosći. Elmar Laduš z Wuježka bě loni ze swojej partnerku Angeliku Borrmann kiosk na horje wotewrěł a so hnydom jako přichodny stajny wobhospodarjer pola města Budyšina, kotremuž imobilija na Čornoboze słuša, přizjewił. „Mjeztym předleži mi zrěčenje wo wobhospodarjenju, kotrež chcu hišće podpisać“, 57lětny wobkruća.
Zežołtnjena Sprjewja nětkole tež ludźi za mjezami Łužicy zaběra. Před něšto měsacami je ze sulfatom nadměru poćežena woda Frankfurt nad Wódru docpěła. Wot julija wadźa so tamniše wodowe zawody z Łužiskej a srjedźoněmskej towaršnosću hórnistwoweho zarjadnistwa (LMBV) wo tym, w kotrej měrje wuskutkuja so brunicowe jamy na ze Sprjewje zdobywanu pitnu wodu.
Müllrose (SN/JaW). Powěsćowy magacin Der Spiegel je wotkrył, zo LMBV pozdatnje hižo wjacore měsacy posudk wo zanjerodźenju wody Sprjewje ze sulfatom před zjawnosću chowa.
Studija wobsahuje brizantne wuprajenja k zamołwitosći brunicoweho hórnistwa za poćeženje wody Sprjewje ze sulfatom. Wjac hač połojcu wšěch zapiskow nadměrneho poćeženja ze sulfatom připisuja awtorojo studije wuskutkam wudobywanja brunicy a wobhospodarjenju milinarnjow we Łužicy. Dalše 30 procentow nastawa při saněrowanju starych wuhlowych jamow přez statny zawod LMBV. Zbytk ma přirodne zjawy za přičinu, kaž w posudku rěka.
Mjeztym hižo pjaty raz wotměwa so wot wčerawšeho wječora hač do njedźele w braniborskim Gósćerazu (Groß Gastrose) pola Gubina łužiski klimowy camp. Kaž w minjenych campach dźe tam wo brunicu.
Gósćeraz (SN/JK). Wčera wječor je wjesny předstejićel Gósćeraza Wilfried Buder zahajił 5. łužiski klimowy camp. Hižo wot popołdnja přichadźachu tam zajimcy, kotřiž chcedźa so hač do njedźele zaběrać z brunicowym hórnistwom a móžnymi alternatiwami zmilinjenja brunicy. Wobdźělnicy z cyłeje Němskeje a europskeho wukraja rozjimuja na dźěłarničkach, ekskursijach a z protestnymi akcijemi wšitke campy přesahowacu temu brunica, alternatiwnymi energijemi a trěbnu strukturnu změnu we Łužicy.
Štyrnaće lět wobhosdarja Heidi John z pilnymi a swěrnymi přistajenymi hosćenc na Butrowej horje. Mnozy tónle přewšo woblubowany lokal na najwyšim městnje Biskopic – 365 metrow wysoko – znaja. Wšako su tam tež hižo młode serbske pory kaž z Chrósćic kwasowali a sej serbsku narodnu jědź, kotruž je jim domjacy kuchar nawarił, zesłodźeć dali. Krasny wuhlad maš při jasnym wjedrje z 21 metrow wysokeje wěže do kraja. Za to wšak dyrbiš zastup płaćić.
Najebać rjane słónčne dny njemóže
někotryžkuli swój popołdniši kofej wonka na terasy woměrje wupić. Wosy, w dotal njeznatym mnóstwje, ludźi myla a wobćežuja. Wina je wjedro.
Budyšin (SN/JK). „Naša firma wobsteji hižo 15 lět, ale tak zlě kaž lětsa z wosami hišće ženje njebě“, praji sobudźěłaćerka Budyskeje Pjechec firmy za drjewoškit a zaničowanje škódnikow. Wšědnje wjacore razy nastajataj so šef a nachwilnje přistajeny na puć, zo byštaj potrjechenym pomhałoj wosace hnězda znješkódnić a ludźom měr a strowotu zaručić. Při tym njeje stajnje lochko, nastawace abo hižo natwarjene hnězdo znješkódnić. We wosebitym wobleku a w rukajcach, wuhotowanaj z chemikalijemi, bližitaj so mužej k hnězdu a je zrumujetaj. Kaž sobudźěłaćerka předewzaća praji, je dowolene, wosy při tym morić.
Ćopłe wjedro a wulka suchota stej wina na rozrosće wosacych wobstatkow. „Wosy su nětko wosebje aktiwne, dokelž mrěja jich kralowny, wosacy lud so rozpušća a zwostate dźěłaćerki podawaja so hłódne na puć za cyrobu“, rozłožuje Berthold Langenhorst z přirodoškitneho zwjazka Němskeje Nabu.
Bluń (Jos/SN). Nowa kolesowanska šćežka nastawa při zwjazkowej dróze B 156 mjez Zabrodom a Blunjom w gmejnje Halštrowska Hola. Zdobom tam dalnodróhu ponowjeja. Tak budźe łužiska jězorina hišće atraktiwniša.
Zo nastawa nowa šćežka na historiskej pódźe, drje najmjenje z čakacych při twarskej ampli wě. Kolesowanski pućik bě něhdy jedna z najwažnišich železniskich čarow za hospodarstwo Łužicy. Mjez něhdyšej wuhlowej jamu Brigita a Blunjom běchu před wjac hač sto lětami železniski zwisk wutworili, zo móhli brunicu a wuhlo z briketownje do Blunja wozyć. Za natwar druheje Dubrawskeje milinarnje běše to jenički železniski zwisk, kotryž zmóžni transport twarskeho materiala a připrawow za milinarnju. Blunjanske dwórnišćo sta so tehdy z logistiskim srjedźišćom twara milinarnje. Wšako dźěłachu tam wosebje kmani a wuzwoleni železnicarjo.
Turistiski zwjazk Łužiska jězorina je z internetnym knihowanjom dowola přewšo spokojom. Z 49 registrowanych hotelow, pensijow a priwatnych wotnajerjow stwow móža zajimcy 45 online knihować.
Wojerecy (SN/mwe). W internetnym knihowanskim systemje namakaš přebywanišća wšěch kategorijow z cyłeje łužiskeje jězoriny wot Bjerwałdskeho hač k Złokomorowskemu jězorej. Na naprašowanje Serbskich Nowin, hač su tele poskitki nimo němskeje tež w serbskej a druhich rěčach knihujomne, Katja Wersch z marketinga turistiskeho zwjazka Łužiska jězorina zdźěli: „Serbska knihowanska čara njeeksistuje. W čěšćinje a jendźelšćinje je knihowanje móžne. Wězo dyrbimy wopisowanske teksty přebywanišćow w tutymaj rěčomaj poskićeć. Tu pak smy wot sobudźěłaćerjow přenajerjow wotwisni.“
Budyšin (dpa/SN). W Hornjej Łužicy maja so wukrajni fachowcy hišće lěpje integrować a tak regionalne hospodarstwo sylnić. Budyska dźěłowa agentura je zhromadnje ze serwisownju Zhorjelskeho wokrjesa wotpowědne dojednanje podpisała. Serwisownja ma mosty twarić mjez předewzaćemi w namjeznej kónčinje Němska–Čěska–Pólska a přichodnymi fachowcami, rěka w dojednanju. Regionalne předewzaća maja so při pytanju za fachowcami podpěrać. Nimo toho chce serwisowe městno fachowcam po přichadźe do kraja pomhać, zo ze zarjadami jedna a jim bydlenja a móžnosće zastaranja dźěći posrědkuje, ale tež móžnosć, němčinu nawuknyć.
Dźěłowe wiki Hornjeje Łužicy so jara pozitiwnje wuwiwaja, rozjasnja nawoda Budyskeje dźěłoweje agentury Thomas Berndt. „Na jednej stronje maja so aktualne rezerwy fachowcow hišće lěpje wotkryć, na tamnej stronje ma so za-měrne připućowanje fachowcow dale rozšěrić.“ Za to trěbne su wotpowědna witanska kultura a wothłosowane strategije, integrować wukrajnikow, w dojednanju dale rěka.
Loni w decembru je Marko Paška w Halštrowje njedaloko torhošća swój pochowanski institut wotewrěł. Młodeho Serba su w němskim městačku jako wobchodnika přećelnje přiwzali.
Halštrow (SN/mwe). 27lětny Marko Paška, pochadźacy z Wotrowa, je so ze swojim pochowanskim institutom w Halštrowje zažiwił so tam derje čuje. Na wulkim wukładnym woknje běrowa steji nimo němskeho tež serbski napis. Tole ma młody muž, kiž je w Budyskim Schilderec pochowanskim předewzaću přistajeny a so tuchwilu na mištra wukubłuje, za samozrozumliwe. Wšako mějachu a maja Serbja Pančičanskeje gmejny a dalši dobry poćah k městačku z 2 899 wobydlerjemi. Něhdy su tam wobstajnje a prawidłownje nakupowali, kaž we wikowanskim drustwje BHG. Chór Lipa je wospjet spěwanje pod 413 metrow wysokej Čornej horu sobu wuhotował, a někotryžkuli nadarjeny serbski pachoł je tam po pisće jako alpinski sněhakowar horu dele smalił.
Budyšin (SN/at). Bjezdźěłnosć w Hornjej Łužicy je w juliju snadnušce přiběrała. Kaž agentura za dźěło dźensa w Budyšinje wozjewja, bě w tudyšim wobwodźe 26 740 bjezdźěłnych registrowanych. To je 130 wosobow (0,5 procentow) wjace hač w předměsacu, ale 1 758 (6,2 procentaj) mjenje hač loni w pražniku.
„Wuwiće zwisuje z počasom, dokelž su so mnozy młodźi ludźo po zakónčenju šulskeho abo powołanskeho wukubłanja bjezdźěłni přizjewili. Přichodne tydźenje budu so naši sposrědkowarjo na tychle młodych fachowcow koncentrować, zo bychu jich do hornjołužiskich dźěłowych wikow zapřijeli“, rjekny dźensa Thomas Berndt, předsyda jednaćelstwa Budyskeje agentury za dźěło.
Kwota bjezdźěłnosće zwyši so na 9,2 procentaj. Wobsteji dale wulki rozdźěl mjez zapadom – Radeberg 5,0 procentow – a wuchodom přisłušneho teritorija – Zhorjelc 13,8 procentow.
Dźěłodawarskemu serwisej Budyskeje agentury za dźěło bu w juliju 1 112 socialneho zawěsćenja winowatych dźěłowych městnow přizjewjene, najwjace z wobłuka hospodarske posłužby (599).
ces_Latn szl_Latn szl_Latn szl_Latn szl_Latn szl_Latn szl_Latn slv_Latn szl_Latn ces_Latn slk_Latn szl_Latn ces_Latn szl_Latn ces_Latn szl_Latn pol_Latn bos_Latn szl_Latn pol_Latn szl_Latn pol_Latn pol_Latn