Hdyż býchu lud╝o poŔeli prajene s│owa pisaŠ, poŔachu sebi też na to mysliŠ, kak bychu je po mˇżnosŠi ruŔe napisaŠ mˇhli. Tohodla na│ożowachu hiżo w starogrekskich a staroromskich Ŕasach w╣elake skrˇŠenki s│owow. W nowi╣im Ŕasu porad╝i so wunamakaŠ pismo, z kotrymż mˇże╣ khýt°i╣o pisaŠ haŔ rýŔeŠ. Tajki rych│opis wuslýd╝i za nýmsku rýŔ mjez druhimi Gabelsberger. Dokelż bý╣e jeho system khma˝╣i dyżli druhe podobne, p°enjese jˇn Hendrich Jakub Heger, podpjerany p°ez s│awneho ęafa°Ýka, p°ez ęumavskeho a druhich, l. 1848 na ╣tyri najwjet╣i s│owjanske rýŔe. Potom też druzy we w╣elakich s│owjanpkich rýcach rych│opisne zestajenja p°iprawjachu a na│ożachu. Też w na╣ej serb╣Šinje njewosta to njespytane. ęto╣ smy wo tom zhonili, staj so tu prˇcowa│oj jako prýni na╣ najs│awni╣i narodowc Micha│ Hˇrnik, a po nim z m│ˇd╣ich Jurij Kral. Do Ši╣Ša pak p│ody jeju prˇcowanjow dotal p°i╣│e njejsu.
Nýkotremużkuli pak, wosebje serbskim prýdarjam a rýŔnikam, bud╝e snano witana wýc, hdyż bud╝a mˇc swoje mysliŔki khwatnje napisaŠ a z tym wjele droheho Ŕasa zalutowaŠ. To je wina, Ŕehożdla namo│wjany p°ez druhich swˇj rych│opis tu w Ši╣Šu wozjewjam. Wˇn je nic jeno po theoriji zestajany, ale po mnohe lýta też praktiski p°eze mnje wuspytowany a na│ożowany. A k tomu je wˇn tak lohki, zo jˇn kˇżdy zd╝ý│any Serb za nýkotre njed╝ele a, ╣tˇż nýmsku stenografiju hiżo znaje, za tyd╝e˝ dospo│nje nawuknje. Z rych│osŠu zjednoŠa tutˇn rych│opis też dospo│nu wýstosŠ, kajkuż ma pismo, tak zo tˇn, kiż jˇn znaje, bjez wobŠeżnosŠe p°eŔita nic jenoż, ╣toż je napisa│ sam, ale też ╣toż ╣tˇ druhi. Srýdkaj, z kotrymajż so to dosŠýha, staj tejle: pismiki su jednore, pisaju a zwjazuja so lohcy; skrˇŠenki s│owow su postajene po wýstych prawid│ach. Potajkim d╝ýli so wucba wo rych│opisu do dweju d╝ýlow, do wuŔby wo z│ˇżkach a do wuŔby wo s│owach.
Dr. Filip Rýzak, ╚. M. S. 1895.
zpýt na obsah Dal╣Ý: Hud╝ba
szl_Latn szl_Latn bos_Latn ces_Latn