Tachantska cyrkej swj. Pětra
Tachantska cyrkej swj. Pětra (němsce Dom St. Petri abo prosće Petridom) je najwjetši Boži dom w Budyšinje a simultana cyrkej, kotraž přisłuša tachantskej wosadźe swjateho Pětra a ewangelskej wosadźe samsneho mjena. Wona je konkatedrala Drježdźansko-Mišnjanskeho biskopstwa. Jako jedna z najstaršich simultanych cyrkwjow w Němskej wužiwa so wot katolskich a ewangelskich wěriwych zhromadnje. Cyrkej nadeńdźe so na Mjasowych wikach wosrjedź města a je po zdaću starša hač Serbska cyrkej při Žitnych wikach. Wona běše tež sydło tachantskeho kapitla swjateho Pětra.
Stawizny[wobdźěłać | žórłowy tekst wobdźěłać]
Prěnje dopokazane naspomnjenje pochadźa z lěta 1217, hačrunjež eksistuje tež starši zapisk wokoło lěta 1000. W lěće 1218 bu prěni raz z kamjenja natwarjena a 24. junija poswjećena. 1456−1463 bu znowa natwarjena w pózdnjogotiskim stilu. Wot bamža Benedikta XV. dósta w juliju 1921 titul katedralneje cyrkwje. Mjez 1921 a 1980 běše ze sydłom ponowjeneho Mišnjanskeho biskopstwa, kotrež so pak w lěće 1980 do Drježdźan přesydli.
Twarjenje[wobdźěłać | žórłowy tekst wobdźěłać]
Tachantska cyrkej je žurlowa cyrkej z třomi resp. štyrjomi łódźemi (štwórta łódź je přitwar w juhu) z pózdnjogotiskimi wjelbami. We hłownej łódźi je syćowy wjelb, w južnej hwězdny. Cyrkwinska łódź je 59 metrow dołha, 30 metrow šěroka a 17 metrow wysoka. Tachantska wěža je 83 m wysoka.
Wosadźe[wobdźěłać | žórłowy tekst wobdźěłać]
K ewangelskej wosadźe swj. Pětra słušeja protestanća města Budyšina. Katolska wosada měješe w lěće 2016 3.825 čłonow z Budyšina a wokolnych wsow (2015: 3.811). Serbskorěčne kemše wotměwaja so w cyrkwi Našeje lubeje knjenje.
Do katolskeje tachantskeje wosady słušeja mjez druhim katolscy wobydlerjo Dźěžnikec, Hrubjelčic, Mnišonca a Słoneje Boršće.
Galerija[wobdźěłać | žórłowy tekst wobdźěłać]
Literatura[wobdźěłać | žórłowy tekst wobdźěłać]
- Cornelius Gurlitt: Der Dom St. Peter. W: Beschreibende Darstellung der älteren Bau- und Kunstdenkmäler des Königreichs Sachsen. 33. Zwjazk: Bautzen (Stadt). C. C. Meinhold, Dresden 1909, str. 1–58. (wobšěrne wopisanje)
Žorła[wobdźěłać | žórłowy tekst wobdźěłać]
- Webstrony wosady swj. Pětra (hsb.)
- Webstrony města Budyšina (hsb.)
Wotkazaj[wobdźěłać | žórłowy tekst wobdźěłać]
Bart | Bukecy | Budestecy | Budyšink | Budyšin, swj. Pětr | Budyšin, swj. Michał | Halštrow | Hodźij | Horni Wujězd | Hrodźišćo | Hućina | Huska | Chwaćicy | Klukš | Korzym | Kotecy | Kumwałd | Łupoj | Malešecy | Minakał | Njeswačidło | Palow | Porchow | Poršicy | Protecy | Rakecy | Smělna | Smječkecy | Wjelećin | Wóslink | Załom
szl_Latn szl_Latn pol_Latn szl_Latn pol_Latn szl_Latn pol_Latn szl_Latn slk_Latn pol_Latn pol_Latn deu_Latn pol_Latn pol_Latn ces_Latn pol_Latn szl_Latn