Szwecyjo
Szwecyjŏ (szwedz. Sverige), ôficjalniy Krōlestwo Szwecyje (szwedz. Konungariket Sverige) – nordycke państwo na Skandynŏwskim Pōłwyspie we Pōłnocnyj Ojropie. Mŏ granicã z Norwygijōm na zachodzie a Finlandyjōm na wschodzie, je tyż skuplowanŏ z Danijōm bez most Øresund.
Szwecyjõ mŏ wiyrch 450 295 km² a skiż tygo je to trzeci nŏjsrogszy (podle wiyrchu) krej Ojropejskij Unije. Miyszkŏ sam ōngyfer 9,4 milijōna ludziōw. Je to państwo z małōm gynstościōm zaludniyniŏ – 21 per./km² – a je ôna skōncyntrowanŏ w połedniowyj tajli. Bez 85% populacyje żyje we miyjskich zonach. Stolicōm Szwecyje je Sztokholm, kery je nŏjsrogszym szwedzkym sztadym a aji jeji haupsztadym.
Jako samostanowiōny a jednolity krej Szwecyjŏ powstŏła we strzedniowieczu. We XVII stolyciu egzystowŏło Szwedzke Imperium a patrziło ôno do nŏjwŏżnijszych państw Ojropy. Moc podbitych terynōw strŏciła we XVIII a XIX stolyciu, jakto Finlandyjõ lŏ Rusyje we 1809. Ôstatniŏ wojna, we keryj bojowała Szwecyjŏ bōła we 1814, kej naciepała Norwygiji persōnalnõ unijõ (do 1905). Ôd tedy je to państwo neutralne. Z Ojropejskōm Unijōm sie skuplowała we 1995, je tyż człōnym OECD.
Dzisiej je Szwecyjŏ kōnstytucyjnōm mōnarchijōm z parlamyntarnōm dymokracyjōm a fest rozwiniyntōm gospodarkōm. Mŏ trzeci plac w Democracy Index cajtungu The Economist a dziywiōnty w Indeksie HDI. We 2010 roku miŏła Szwecyjŏ nŏjrychlyjszy ekōnōmiczny wezrost a nŏjsrogszõ innowacyjõ w Ojropie. Światowe Ekōnōmiczne Forum uznŏło Szwecyjŏ za nŏjbarzij konkuryncyjny ojropejski krej.
Przipisy
szl_Latn szl_Latn szl_Latn szl_Latn szl_Latn szl_Latn