Žuricy
Žuricy (němsce Säuritz) su wjes w hornjołužiskim wokrjesu Budyšin, kotraž słuša ke gmejnje Pančicy-Kukow. Maja 91 wobydlerjow.[2]
Geografija[wobdźěłać | žórłowy tekst wobdźěłać]
Wjeska namaka so we wužłobinje zapadołužiskeje pahórčiny něhdźe štyri kilometry juhowuchodnje Halštrowa. Na wjace hač 280 metrow wysokich kopcach zapadnje a sewjerozapadnje Žuric namaka so granodiorit blisko pod zemju. Wjesne hona maja přestrjeń wot 3 km².
Žuricy wobsteja zwjetša z tři- a štyristronskich statokow, nimo toho namakaja so we wjesce hišće wjacore tykowane chěže.
Susodne wsy su Kašecy a Hłupońca w sewjerowuchodźe, Porchow w juhu a Jědlow w sewjerozapadźe.
Stawizny[wobdźěłać | žórłowy tekst wobdźěłać]
Wjes naspomni so k prěnjemu razej we wopismje klóštra Marijina hwězda z lěta 1357 jako Zuricz. Woznam wjesneho mjena je dotal njejasny. Za lěto 1476 je knježe sydło zapisane, kiž so pak pozdźišo jenož hišće jako wudwor pomjenowaše. Hač do 19. lětstotka dyrbjachu někotre burske statoki klóštrej dawki płaćić. W 17. lětstotku dóńdźe k njeměram, jako zwyši klóšter dawki. W lěće 1652 wotpokazachu Žuričenjo žadanje klóštra, přichodnje za njón předźeno přasć.
Wobydlerstwo[wobdźěłać | žórłowy tekst wobdźěłać]
Po Mukowej statistice mějachu Žuricy we 1880tych lětach 157 wobydlerjow, mjez nimi 86 Serbow (55 %) a 71 Němcow.[4] Arnošt Černik zwěsći 1956 serbskorěčny podźěl wobydlerstwa Žuričanskeje gmejny wot jenož hišće 38,2 %.[5] Hač do dźensnišeho leži wjeska při rěčnych mjezach serbšćiny.
W lěće 1925 bě mjez 164 wobydlerjemi 93 ewangelskich (57 %) a 71 katolskich. Žuricy su nimo Kašec a Hłupońcy jedna z třoch gmejnskich dźělow Pančic-Kukowa bjez katolskeje wjetšiny. Ewangelscy wěriwi słušeja wot lěta 1875 k Porchowskej wosadźe (prjedy do Hodźija), katolscy chodźa wot 1772 do Wotrowa.
Wosobiny[wobdźěłać | žórłowy tekst wobdźěłać]
- Michał Cyž (1858–1947) – prawiznik, zarjadnik Serbskeho domu
- Jan Cyž (1898–1985) – jurist, nakładnik a Budyski krajny rada; rodźeny w Žuricach
- Jakub Cyž (1901–55) – narodny prócowar, podpěrowar antifašistow
- Jurij Cyž (1904–1947) – prawiznik a kulturny prócowar
- Jurij Krawža (1934–1995) – spisowaćel, kulturowědnik, wučer
Žórła[wobdźěłać | žórłowy tekst wobdźěłać]
- Lausitzer Bergland um Pulsnitz und Bischofswerda (= Werte unserer Heimat. Zwjazk 40). 1. nakład. Akademie Verlag, Berlin 1983, str. 58sl.
- Žuricy w Digitalnym stawizniskim zapisu městnow Sakskeje (němsce)
- ↑ staw: 31. decembra 2020; am-klosterwasser.de
- ↑ 2020; am-klosterwasser.de
- ↑ Statistiski krajny zarjad Sakskeje: gmejna Pančicy-Kukow (němsce)
- ↑ Ernst Tschernik: Die Entwicklung der sorbischen Bevölkerung. Akademie-Verlag, Berlin 1954, str. 100. → wšě wjeski
- ↑ Ludwig Elle: Sprachenpolitik in der Lausitz. Ludowe nakładnistwo Domowina, Budyšin 1995, str. 252. [186 wobydlerjow, z nich 53 dorosćenych z aktiwnymi znajomosćemi serbšćiny, 0 z pasiwnymi, 18 serbskich dźěći a młodostnych, 115 bjez znajomosćow] → wšě wjeski
Wotkaz[wobdźěłać | žórłowy tekst wobdźěłać]
Časecy | Hłupońca | Jawora | Kanecy | Kašecy | Lejno | Nowe Městačko | Stara Cyhelnica | Swinjarnja | Wotrow | Zejicy | Žuricy
nus_Latn szl_Latn pol_Latn szl_Latn szl_Latn szl_Latn pol_Latn szl_Latn pol_Latn szl_Latn szl_Latn pol_Latn szl_Latn szl_Latn szl_Latn szl_Latn szl_Latn pol_Latn deu_Latn szl_Latn ltz_Latn ltz_Latn szl_Latn deu_Latn szl_Latn pol_Latn szl_Latn