Ihre Sprache: Deutsch Niedersorbisch Obersorbisch
Beschreibung
„Nic wšitke naše wsy su jenak znate, ale kóžda z nich ma swoje mjeno. Hač pak sej něchtó wo tym, štož tam na žołtej wjesnej tafli steji, wulce hłowu łama?“
Tute prašenje steji na spočatku wuwjedźenjow Alfonsa Frencla wo serbskich wjesnych mjenach. Awtor zwjaza je stajnje ze starodawnym podeńdźenjom abo někajkej stawizničku a wotkrywa na zajimawe wašnje zwiski našich małych serbskich wjeskow z dalokim swětom. Čitar zhoni, što maja Rom a Bronjo zhromadneho, kotry wuznam měješe Wěteńca w srjedźowěku, hdźe we Łužicy ludźo pozdaću njeswača a kotra łužiska wjes najwjetša je. Njech so čitar z awtorom na puć poda wot Budestec do Barbuka a wot Pěskec do Žornosyk.
###
Čitanski wurězk
„Lubka lilija, rjenje zakćěwa ...“
Praji so, zo nosy kóždy čłowjek melodiju we sebi. Serbja zawěsće nic jenož jednu. Při najlěpšej woli njemóhł nichtó zličić, što wšo je so na serbskich kwasach a při zabawnych schadźowanjach zanošowało. Jedyn spěw do dźensnišeho njepobrachuje, cyle wěsće něchtó zakantori: „Lubka lilija, rjenje zakćěwa ...“ – a hižo wšitcy sobu spěwaja. Ale kak da měješe so poprawom z jednym z najznaćišich serbskich spěwow? – Běše lěto 1827. Třiadwacećilětny Handrij Zejler, tehdy hišće student w Lipsku, wopyta swojeho přećela, kiž bě mjeztym z fararjom w Malešecach. Handrij Brósk a jeho młoda mandźelska Zejlerja na Malešanskej farje přećelniwje přiještaj. Powědać měještaj sej přećelej wjele. Zejlerjej pak njewosta tež słódke helčenje młodeho mandźelstwa zakryte. „Při jeju košenju běch njetrěbny, tuž wzach swoju pišćałku a dźěch do chłódnicy w farskej zahrodźe.“ Wzawši sej pjero a papjeru, wužórli so jemu hišće samsny wječor prěnja štučka. Tež druha bě bórze hotowa, a tři dalše sćěhowachu. Na druhi dźeń přednjese Zejler baseń swojimaj hosćićelomaj jako dźak za dobre hospodowanje. Na papjerje pak bě tež zawostajił rjadce linkow z notami za melodiju. Zrodźeny bě spěw, wo kotrymž budźe pozdźišo rěkać: „Žadyn serbski spěw njeje do dźensnišeho dnja w Serbach – ale tež zwonka Łužicy – telko wothłosa namakał kaž Handrija Zejlerjowa Lubka lilija.“ Na nawsy při cyrkwi w Malešecach je pomjatny kamjeń z bronzowej taflu a němskim tekstom, kotryž přełoženy rěka: „Na starej Malešanskej farje je 27. oktobra 1827 młody Handrij Zejler (1804–1872) napisał znaty serbski spěw ‚Lubka lilija‘ za swojeho studijneho přećela Handrija Bróska a jeho mandźelsku Amaliju.“
Tute prašenje steji na spočatku wuwjedźenjow Alfonsa Frencla wo serbskich wjesnych mjenach. Awtor zwjaza je stajnje ze starodawnym podeńdźenjom abo někajkej stawizničku a wotkrywa na zajimawe wašnje zwiski našich małych serbskich wjeskow z dalokim swětom. Čitar zhoni, što maja Rom a Bronjo zhromadneho, kotry wuznam měješe Wěteńca w srjedźowěku, hdźe we Łužicy ludźo pozdaću njeswača a kotra łužiska wjes najwjetša je. Njech so čitar z awtorom na puć poda wot Budestec do Barbuka a wot Pěskec do Žornosyk.
###
Čitanski wurězk
„Lubka lilija, rjenje zakćěwa ...“
Praji so, zo nosy kóždy čłowjek melodiju we sebi. Serbja zawěsće nic jenož jednu. Při najlěpšej woli njemóhł nichtó zličić, što wšo je so na serbskich kwasach a při zabawnych schadźowanjach zanošowało. Jedyn spěw do dźensnišeho njepobrachuje, cyle wěsće něchtó zakantori: „Lubka lilija, rjenje zakćěwa ...“ – a hižo wšitcy sobu spěwaja. Ale kak da měješe so poprawom z jednym z najznaćišich serbskich spěwow? – Běše lěto 1827. Třiadwacećilětny Handrij Zejler, tehdy hišće student w Lipsku, wopyta swojeho přećela, kiž bě mjeztym z fararjom w Malešecach. Handrij Brósk a jeho młoda mandźelska Zejlerja na Malešanskej farje přećelniwje přiještaj. Powědać měještaj sej přećelej wjele. Zejlerjej pak njewosta tež słódke helčenje młodeho mandźelstwa zakryte. „Při jeju košenju běch njetrěbny, tuž wzach swoju pišćałku a dźěch do chłódnicy w farskej zahrodźe.“ Wzawši sej pjero a papjeru, wužórli so jemu hišće samsny wječor prěnja štučka. Tež druha bě bórze hotowa, a tři dalše sćěhowachu. Na druhi dźeń přednjese Zejler baseń swojimaj hosćićelomaj jako dźak za dobre hospodowanje. Na papjerje pak bě tež zawostajił rjadce linkow z notami za melodiju. Zrodźeny bě spěw, wo kotrymž budźe pozdźišo rěkać: „Žadyn serbski spěw njeje do dźensnišeho dnja w Serbach – ale tež zwonka Łužicy – telko wothłosa namakał kaž Handrija Zejlerjowa Lubka lilija.“ Na nawsy při cyrkwi w Malešecach je pomjatny kamjeń z bronzowej taflu a němskim tekstom, kotryž přełoženy rěka: „Na starej Malešanskej farje je 27. oktobra 1827 młody Handrij Zejler (1804–1872) napisał znaty serbski spěw ‚Lubka lilija‘ za swojeho studijneho přećela Handrija Bróska a jeho mandźelsku Amaliju.“
deu_Latn deu_Latn pol_Latn szl_Latn tha_Thai fuv_Latn slv_Latn szl_Latn szl_Latn tha_Thai fuv_Latn slv_Latn szl_Latn