Horst Bienek
Horst Bieniek (rodz. 7 moja 1930 we Glywicych, um. 7 grudńa 1990 we München) – ślůnski pisorz, publicysto, tuplikorz a reżysyr. Tworził we mjymjeckij godce.
Bjografijo[edytuj | Edytuj zdrzōdło]
Za bajtla mjyszkoł we robotńiczyj tajli Glywic. We 1945 bůł przekludzůny do Mjymjec a naloz sie we sowieckij uokupacyjnyj zonie. Szkolił śe u Bertolda Brechta we Wschodńim Berlińe.
We 1951 heresztowoło go NKWD, ancajgujůnc go uo robota przeciw kulturalnyj polityce MDR. Na 25 rokůw trefił do sowjeckigo łagru we Workuće, atoli bůł uoswobodzůny we 1955. Wrůćił sie do RFM a ńyskorzi robił za radyjowygo reżysyra, lektůra a teatralnygo reżysyra.
Glywicy nawjydźił we 1987, sztyrdźyśći dwa roki po wykludzyńy, podwjela realizacyje swojij bjografije. Mjanowoł śe "mjymjeckogodkowy Ślůnzok" a pedźoł, że to Ńymcy sům winne strocyńy Ślůnska ńyuodpurujůnc Hitlera a nacysty.
We swojich pjyrszych kśůnżkach pisoł uo szprymach ze łagru. Ńyskorzi jego tworba bůła skuplowano ze Glywicyma a Gůrnym Ślůnskem. Nojwjyncy mo we werće jego glywicko teatrologijo: Pjyrszo polka, Wrzyśńowy liśt, Czas bez zwůnůw a Źymja a uogyń. Akcyjo tych růmanůw je we Glywicych we czaśe drugigo weltkrygu, a idźe nalyź we ńich autobjograficzne tymaty. Bienek wydoł tyż album fotografij przedwojnowygo Ślůnska Schlesischer Bilderbogen.
Umrzył na AIDS 7 grudńa 1990. Pomjanowano je po ńim ulica we Glywicych, a na fatrowym důmu we tajli Zatorze uobjeszůno pamjůntkowo tabula.
Tworba[edytuj | Edytuj zdrzōdło]
- Cela (Die Zelle, 1968)
- Pjyrszo polka (Die erste Polka, 1975)
- Wrzyśńowy liśt (Septemberlicht, 1977)
- Czas bez zwůnůw (Zeit ohne Glocken, 1979)
- Żymja a uogyń (Erde und Feuer, 1982)
- Glywicke bajtelstwo (Gleiwitzer Kindheit, 1976)
- Uopis jednyj prowincyje (Beschreibung einer Provinz, 1983)
- Königswald abo uostatńo gyszichta (Königswald oder Die Letzte Geschichte, 1984)
- Cesta w bajtelstwo (Reise in die Kindheit, 1988)
- Birkyny a wjelge pjece. Bajtelstwo na Gůrnym Ślůnsku. (Birken und Hochöfen. Eine Kindheit in Oberschlesien, 1990).
sot_Latn szl_Latn pol_Latn szl_Latn szl_Latn szl_Latn szl_Latn szl_Latn pol_Latn deu_Latn deu_Latn szl_Latn szl_Latn deu_Latn szl_Latn szl_Latn deu_Latn deu_Latn szl_Latn