Bernard Smigala
KONCERT JANKIELA
Autor:A.Mickiewicz.Tłumaczenie na j.śląski:B.Śmigała.
Bóło cymbalistów wjelu,
dyć żodyn s nich niy śmjoł zagrać przi Jankielu.
(Jankiel bez cołko zima, niy wjym kaj sie chowoł,
teroz, ze sztabym wojska, nogle prziwyndrowoł).
Wszyscy ło tym wiedzóm, na tym instrumyncie,
niy dorówno mu żodyn w grajfce i talyncie.
Proszóm,coby zagroł,prziniyśli cymbały:
Żyd sie wymiguje,że mu rynce zgrubiały,
że łodwyknół łod granio,że sie ludzi wstydzi,
już bokym chce uciyc,dyć to Zosia widzi
i drap drónżki mu niesie na bjolutkij dłóni,
kerymi miszcz w zajty swych cymbałów dzwóni.
Zaś drugóm rynkóm po brodzie głosko starego
i przichlybnie w te słowa sie łodzywo do niego:
„dyć to me żrynkowiny,toż zagrej Jankielu!
Niyroz żeś łobjecywoł grać na mym weselu!”
Jankel kiwnół gowom,dugo niy doł sie prosić,
bo żodnymu na śwjecie tak niy pszoł jak Zosi.
Siednół se na stołku,prziniyśli mu cymbały,
mo je na kolanach,ze szczynścio łoniymjały.
Rozpjyro go duma,jak wojoka starego,
po latach do służby zaś powołanego.
I choć downo już wojok sie niy duelowoł,
czuje,że tóm rynkóm,jeszcze by powojowoł!
Po bokach dwaj uczniowie przi cymbałach klynczóm,
strojóm zajty na nowo,próbujóm i brzynczóm.
Jankiel z przymrużónymi na poły łoczami
siedzi cicho i drónżki zacisko palcami.
Łoroz je spuściół,piznół taktym złowiyszczym,
potym gynsto siyk zajty,jak ulwnym dyszczym.
Dziwujom sie wszyscy-dyć to bóła próba,
bo wnet przerwoł i na wjyrch dźwignół drónżki łoba.
Zaś gro,a drónżki robjóm tak leciutke ruchy,
choby sztrajfło we zajta krzidełko łod muchy.
I słychać ciche,ledwo słyszalne brzynczynie,
a miszcz w niebo patrzy, czeko na natchniynie.
Wejżoł z góry,instrumynt dumnym łykym zmjerzół,
dźwignół rynce,spuściół razym,w dwa drónżki wymierzół.
Zdziwjyli sie wszyscy,buchło dźwiynków tela,
choby łoroz zagrała janczarsko kapela!
Łodezwały sie dzwónki,czinele,bymbynki;
Polónez Czeci Maja!-Słychać skoczne dźwiynki.
Radościóm dychajóm,radościóm uszy pojóm,
dziołchy chcóm tańcować,chopcy tyż niy ustojóm.
Starzikom te dźwiynki myśli w przeszłość zaniósły,
w te lata szczyńśliwe,jak Synat i posły
po dniu czecigo maja,w ratuszowyj sali,
zgodzónego z narodym króla przywitali
i jak wszyscy śpjywali:Wiwat król kochany!
Wiwat Syjm,wiwat Naród,wiwat wszystke Stany!
Teroz drapciyjsze takty,tónów podwojynie-
-nogle akord fałszywy,jak wynża syczynie.
Jak żgrzit zielazła po szkle,wszystkich przeszło mrowie,
stracióła sie uciecha,zamóncióło w gowje.
Smutni,wystraszyni suchacze zwóntpjyli:
czy instrumynt niy stroji, eli muzyk sie myli?
Dyć sie muzyk niy myli!Naskwol poszarpuje
ta zajta zdradziecko, melodyjo fałszuje.
Coroz to głośnij targo akord sfałszowany,
naprzeciw zgodzie inkszych tónów skerowany.
Aż Klucznik sie skapowoł,zakrył rynkami lica
i wrzeszczy:”Znóm!znóm głos tyn!
To jest Targowica!”
I wnet pynkła ze świstym zajta złowróżónco.
Teroz ciynke tóny,choć urywo i zmónco,
pociep ciynke, bije w rubsze i mocniyjsze,
słychać jakeś larmo, coroz to głośniyjsze!.
Marsze,wojna,ataki,szturmy i wyszczały,
jynki dzieci i matek-tak miszcz doskónały
łoddoł łokropność szturmu,że baby beczały,
bo im sie spómniała,z płaczkami boleści
rzeź Pragi,kero znały z śpjywek i powieści,
rade że miszcz na kóniec zajtami wszystkimi
zagrzmjoł, głosy zdusiół, choby wbjół do ziymi!
Ledwo co suchaczy łopuściyło zdziwjynie,
zaś muzyka inkszo,noprzód jakeś brzynczynie,
leke i ciche, ciyńko zajta zajynczała,
choby mucha z pajónka neca sie wyrwała.
Dyć zajtów przibywo,rozsypały sie tóny,
łónczóm sie dokupy w akordów legjóny!
Tak złónczóne,zwjónzane,skuplowane dźwiynki
ukłodajóm sie w nutki tyj rzywnyj pjosynki,
ło wojoku-tułaczu,kery borym, lasym,
idzie głodny i bjydny i przimjyro czasym.
I legnie pod nogami kónika wjernego,
kery nogóm wygrzebje mogiła dlo niego.
Staro to pjeśniczka,wojokóm tak miło,
poznali jóm zarozki, smutno sie zrobjyło.
W koło miszcza stanyli,czasy spóminali,
jak to po powstaniu Ojczyzna chowali.
Ta pjeśniczka śpjywali,jak szli na kraj świata,
spóminajóm te duge swyj tułaczki lata,
po lóndach i morzach,pustyniach i na mrozie,
mjyndzy ludźmi cudzymi,kaj czynsto w obozie
radowoł ich, rozrzywnioł, tyn śpjyw narodowy.
Teroz błóndzóm myślami, pochylajóm gowy.
Ale wnet je podniyśli, słyszóm coś inkszego,
bo miszcz takty zmjynio,gro coś weselszego.
Juzaś wejżoł z góry,łokym zajty liznół,
rynce złónczół i łobjyma we drónżki piznół:
a siyły wraziół miszcz tela w to uderzynie,
że zajty bóło słychać jak trómbów dźwjynczynie.
Z trómbów znano pjeśniczka ku niebu furgnyła,
marsz dobrze znany:”Jeszcze Polska niy zginyła!”
„Marsz Dąbrowski,do Polski!”-I wszyscy klackali,
i wszyscy”Marsz Dąbrowski”chórym łodśpjywali!
Muzyk,choćby sóm swojij dziwjół sie pjosynce,
wypuściół drónżki z palców,dźwignół na wjyrch rynce,
śleciała mu z gowy mycka futrowano,
furgała na wietrze broda potargano,
wargi jakoś dziwnie mu poczerwjyniały,
łoczy spod brwjów kudłatych żarliwje blyskały.
Dyć jak sie spotkały z Dąbrowskiego łoczami,
wnet sie zapełniyły rzywnymi płaczkami.
„Jenerale-pedzioł,dugo cołko Litwa nasza
czekała na Cia, jak Żyd na Mesyjasza.
Ciebie łobwjyszczały komety na niebie,
zapowiadali śpjywoki we swojim śpjywje.
Żyj i wojuj,o,nasz!...
Godoł i durś szlochoł,
bo,choć Żyd,jak Polok,swo Ojczyzna kochoł!
Dąbrowski mu rynka podoł i dziynkowoł,
a łón,mycka symnół,wodza w rynka całowo.
ace_Latn lus_Latn szl_Latn szl_Latn szl_Latn szl_Latn szl_Latn pol_Latn szl_Latn szl_Latn szl_Latn szl_Latn szl_Latn pol_Latn szl_Latn szl_Latn szl_Latn szl_Latn szl_Latn szl_Latn szl_Latn szl_Latn szl_Latn szl_Latn pol_Latn szl_Latn pol_Latn szl_Latn szl_Latn pol_Latn pol_Latn szl_Latn szl_Latn szl_Latn szl_Latn szl_Latn szl_Latn szl_Latn szl_Latn szl_Latn szl_Latn szl_Latn szl_Latn szl_Latn szl_Latn bos_Latn szl_Latn szl_Latn szl_Latn pol_Latn pol_Latn pol_Latn pol_Latn szl_Latn szl_Latn pol_Latn szl_Latn szl_Latn szl_Latn szl_Latn szl_Latn szl_Latn szl_Latn szl_Latn szl_Latn pol_Latn szl_Latn szl_Latn szl_Latn szl_Latn szl_Latn pol_Latn szl_Latn szl_Latn szl_Latn pol_Latn szl_Latn szl_Latn szl_Latn szl_Latn szl_Latn szl_Latn szl_Latn szl_Latn szl_Latn szl_Latn szl_Latn pol_Latn szl_Latn szl_Latn szl_Latn szl_Latn szl_Latn szl_Latn szl_Latn szl_Latn szl_Latn szl_Latn szl_Latn szl_Latn szl_Latn szl_Latn szl_Latn szl_Latn szl_Latn szl_Latn szl_Latn szl_Latn szl_Latn szl_Latn szl_Latn szl_Latn pol_Latn szl_Latn szl_Latn szl_Latn szl_Latn szl_Latn szl_Latn pol_Latn szl_Latn pol_Latn szl_Latn szl_Latn szl_Latn szl_Latn