Prawo czerwjyńica
Čerwjyńica prowdźiwo (uać. polycythemia vera , ang. polycythemia vera)- zespůu mjeloproliferacyjny, we kerym zostowo zwjynkšůne wytwařańy erytrocytůw, a tyž leukocytůw a puytek krwi. Ńyznano je etjolůgijo ńymocy (připuščo śe proliferacyjo zmutowanyj kůmůrki wywodzůncyj śe s wjelopotyncjalnyj kůmůrki maćeřystyj špiku). Zapadalność ročno je 2,3-2,8/100 000 ludźi. U ~10% přeuaźi we uostro bjouačka mjeloblastyčno lebo we zespůu mjelodysplastyčny (MDS).
Klinika[Sprowjej]
Objawy podmjotowe
- Wywouane nodmjernům lepkośćům krwi
- Śwjůnd skůry po kůmpańu
- Objawy ńymocy wřodowyj žouůndka
- Nadćiśńyńy tyntńiče
- Zakřepica žylno a tyntńičo (nadmjerno lepkość krwi a zwjynkšůno ilość puytek krwi)
- Objawy dny močanowyj
- Objawy ńysowiste
- uosuabjyńy
- utrata masy ćoua
- zue samopočuće
Objawy předmjotowe
- Powjynkšyńy śledźůny
- Powjynkšyńy wůntroby
- Buůna śluzowo we gymbje a spojůwki sům překrwjůne
- Ćmawočerwůno skůra gymby, stůp, růnk, zaśińůne wargi
- Na dńe uoka widočne zastoinowe načyńa žylne
Rozpoznańy[Sprowjej]
Čerwjyńice noležy uodrůžńać uod śebje ze wzglyndu na roztůmajte sytuacyje kludzůnce do zwjynkšyńo udźouů erytrocytůw we krwi krůnžůncyj:
- Čerwjyńice rodźinne - nadmjerno wražliwość receptorůw kůmůrek průgyńitorowych špiku na EPO (genetyčńy uwarunkowone)
- Čerwjyńice wtůrne - wywouane ńydotlyńyńym a zwjynkšůnym wydźelańym EPO
- Čerwjyńice wtůrne - wywouane zwjynkšůnym wydźelańym EPO ńyzaležnym uod ńydotlyńyńa
- Čerwjyńice wtůrne - uo ńyznanyj etjolůgji (np. po přeščepje lyńdźwin)
- Nadkrwistośći řekůme (utrata puynůw, zmńijšůna podaž puynůw, utrata bjouek, uotůuość)
Powikuańa[Sprowjej]
- Zakřepy a zatory (guůwńy načyń syrca a můzku)
- Skaza krwotočno (zabuřůno fůnkcyjo puytek krwi)
Lečyńy[Sprowjej]
- upusty krwi
- medikamynta cytoredukcyjne
- lečyńy přećiwpuytkowe
Bibljůgrafijo[Sprowjej]
- Andrzej Szczeklik (red.): Choroby wewnętrzne, tom II. Wydawnictwo Medycyna Praktyczna, 2005. ISBN 83-7430-069-8.
pol_Latn szl_Latn szl_Latn bos_Latn szl_Latn szl_Latn szl_Latn szl_Latn szl_Latn bos_Latn bos_Latn szl_Latn pol_Latn eus_Latn bos_Latn szl_Latn slk_Latn szl_Latn szl_Latn szl_Latn szl_Latn szl_Latn szl_Latn szl_Latn szl_Latn szl_Latn szl_Latn szl_Latn szl_Latn szl_Latn szl_Latn szl_Latn szl_Latn szl_Latn szl_Latn szl_Latn