DZIECIONTKO
Juzas prziszol taki czas, ze czlowieka nachodzom wspomniynia. Wspomniynia z dziecinstwa, jak przichodziolo do nos Dzieciontko. Pamiyntom, ze dycki czekalach niyciyrpliwie, kedy te Dziyciontko przidzie, liczolach dni, a potym godziny do strojynia krizbauma. Krizbaum strojyli my dycki we wilijo rano we dwojka: moj bracik Pyjter i jo. Nasza Mama w tym czasie rychtowala w kuchni wszystko do wieczerzy, do keryj my siodali dycki o szosty godzinie we wieczor. Pora dni przed swiyntami Mama piykla kolocze, trzi blachy: z makym i posypkom, ze syrym i posypkom i z samom posypkom. Miyszkali my na trzecim piyntrze a wonialo w colkij chalpie, az do parteru. Bo taki kolocz poradzi upiyc yno Slonzoczka!Pamiyntom jeszcze, jak bolach blank malo to dziwiolach sie, skond sie wziona w izbie tako galynz, co dycki rosnie w naszy zogrodzie, a na dodatek jeszcze tak piyknie obstrojono. Myslalach, ze to Dzieciontko przinioslo te piykne, szczybne i zlote graczki na tyj galynzi. Tak blank dokladnie to tyz niy wszystko pamiyntom z dziecinstwa, ale biolo tiszdeka na stole, fajnie poustawiane talyrze i jak my wszyjscy stoli ze zlozonymi rynkami i moj Papa zaczon rzykac, a my za nim powtarzali modlitwa – tego niy idzie zapomniec. Potym bolo jedzynie, przi stole siedzialo sie dosc dugo, a jo sie niy moglach doczkac, kedy te Dziyciontko prziniesie mi gyszynki pod krizbaum. Potym ktos zawar dzwiyrze to ty izby, kaj stol krizbaum, a Mama w tym czasie poschroniala po wieczerzy i rychtowala konski kolocza na talyrzach i stawiala na stol. Tam, kaj jo siedziala to ta biolo tiszdeka niy bola juz biolo, yno poklekrowano, ale wszyscy udowali, ze tego niy widzom. I jak juz kolocz bol na stole i szolki z kawom abo tejym, to nogle sie otwarly dzwiyrze do tyj drugi izby, kaj stol krizbaum, na kerym sie teraz juz swiycioly swiyczki, pyrskaly sztucze ognie …i …mie zaparlo dech. Pod krizbaumym siedziala piykno lalka obleczono w klajdzik i miala tako szykowno, sztrykowano mycka na glowie. Do tego bola jeszcze ksionzka, bo choc jo jeszcze niy poradziola czytac, to rada suchalach, jak mi Mama czytala, abo Pyjter, abo inkszy bracik. No i lozeczko do lalki. Dzieciontko o mie niy zapomnialo!Pod krizbaumym stol taki wielgi talyrz, na kerym boly maszkety: szekulada, szekuladowe bombony, orzechy male i wielge, apluziny, jabka…wonialo to tak piyknie! Myslalach wtedy: ale te Dziyciontko jest dobre, tela gyszynkow mi przinioslo…Potym my czaskali orzechy mlotkym, abo sciskali miyndzy dzwiyrzami, a na dylowce bolo polno szkorupkow, wonialo apluzinami, jabkami…ach, to bolo przezycie!Potym musialach isc spac. Jaaa…leko pedziec: idz spac! Lalka sie zmiesciola zy mnom w moim kinderbecie, ksionzka tyz, ale lozeczko do lalki? Jo chcialach, coby wszystke gyszynki spaly zy mnom. To juz niy szlo i w koncu sie zgodziolach, ze lozeczko lalczyne bydzie stolo wele mojego beta, a coby nom, tj. lalce i mie bolo wygodnie, to kozdo bydzie spac w swoim lozeczku, a rano sie zas bydymy do kupy bawic.Dobrze, ze pupensztuba i wozek do lalki dostalach na drugi rok od Dzieciontka, bo tyz bych chciala z tym spac! Jak bolach wiynkszo, to sie dowiedzialach, ze Mama, Papa i braciki (z wyjontkiym jednego, kery dowol pozor na mie jak spalach) kludziyli sie do Kosciola na Pasterka. Potym, jak bolach wiynkszo, to lotalach z niymi w nocy do Kosciola. Pamiyntom dokladnie tyn piyrszy roz, jak nasulo polno sniega, mroz szczypol w gymba, sniyg zgrzitol pod nogami, a jo mialach gynsio skora na colkim ciele, jak w Kosciele bola cma i nogle sie zaswiycioly wszystke swiatla i organy zaczly grac kolynda „Bog sie rodzi”. Na drugi dziyn, w piyrsze swiynto, odwiedzali my naszych starzikow. Mama mie cieplo oblykla, potym jeszcze zawinola w deka i na zmiana ciongli mie na sankach. A chopcy dycki mieli gupoty w glowach, toz niy jedyn roz londowalach w sniegowy przikopie. Ale bolo duzo szpasu!Z Omom i z Opom miyszkaly dwie ciotki (siostry moji Mamy), Angela i Lyjna. Obie boly frele, beztoz miyszkaly do kupy z Ojcami w chalpie.Tam w wielkij izbie stol krizbaum, na kerym wisialy mikolaje z cukru, zawiniynte w celofan. Kozdy z bajtli mog se jednego symnonc. Chopcy se posymowali z dolu krizbauma, a do mie, do tyj nojmynszy, zostol jedyn – na wiyrchu. Juz bych sie bola rozbeczala, ale ciotka Lyjna, kero bola mojom potkom, wziona mie na rynce i moglach se tyz mojego mikolaja symnonc. Jaaa…piykne wspomniynia…chcialoby sie to wszystko jeszcze roz przezyc…Potym prziszol czas, ze jo szykowala gyszynki pod krizbaum mojymu synkowi i bajtlom od moich bracikow. A teroz szykuja gyszynki dlo moji wnuczki. Teroz jo, tak jak piyrwy moja ukochano Mama, pieka kolocze i pierniki. Ale jo nigdy niy dorownom Mamie. Tak, jak Mama, zodyn na niy poradzi uwarzyc, upiyc, narychtowac…
Boze Narodzenie dycki bolo do mie ogromnym przezyciym.
Zycza wszystkim dzieckom na swiecie, coby na starosc mogly by miec take wspomniynia jak jo, usmiychaly sie przi tym, tak jak jo teraz.
Barbara Matusiewicz
pol_Latn szl_Latn szl_Latn szl_Latn sot_Latn