Bermuda
Bermuda je zamórski teritorij Zjednoćeneho kralestwa w Atlantiskim oceanje, kotryž wobsteji z Bermudaskich kupow a leži něhdźe tysac kilometrow před brjohom Zjednoćenych statow.
Dla niskich dawkow je Bermuda wuznamne finančne stejišćo a steji na čornej lisćinje dawkowych oazow Europskeje unije.
GeografijaWobdźěłać
Skupina kupow wobsteji z něhdźe 360 koralowych kupow, z kotrychž su pak jenož 20 wobsydlene. Najwjetša kupa je z 39,3 km² Grand Bermuda. Najwyši dypk kraja je 79 metrow wysoka hórka Town Hill. Kupy su wobdaty wot tropiskich koralowych rifow, kotrež su najsewjerniše na swěće.
Na kupach knježi włóžna subtropiska klima z přerěznymi temperaturami wot 16,5° C w februarje a 26,4° C w awgusće. W nazymje su kupy husto potrjechene wot hurrikanow.
StawiznyWobdźěłać
Bermuda je so w lěće 1503 wot Španičana Juan de Bermúdez wotkryło, kiž pak tule strašnych rifow dla njepřistawi. Na karće z lěta 1511 rěkaše kupa potom hižo po swojim wotkryjerju Bermuda.
Prěni – njedobrowólni – sydlerjo běchu 150 jendźelskich kolonistow, kiž dyrbjachu tule wichora dla dnja 28. julija 1609 přistawić. Skupina 150 Jendźelčanow wosta dźesać měsacow na Bermudźe, doniž njeběchu z powostankow swojeje łódźe Sea Venture dwě nowej łódźi twarili, z kotrymajž móžachu ze swojej jězbu dale do Virginije pokročić. Jich rozprawa wo kupje wjedźeše k tomu, zo předa kral Jakub I. prawo na kupy w lěće 1615 na Bermuda Company. Hižo 1612 bě 60 britiskich kolonistow załožiło sydlišćo Saint George’s. Po wutworjenju prěnjeho knježerstwa w lěće 1620 sta so Bermuda ze samostatnej britiskej koloniju.
W lěće 1790 załožene a centralnje połožene sydlišćo Hamilton sta so 1815 ze stolicu kolonije. Po britiskej poražce w Ameriskej wójnje wo njewotwisnosć njeměješe Zjednoćene kralestwo wot lěta 1783 hižo žane namórske zepěranišćo mjez Nowej Šotiskej a španiskej Floridu, tak zo wuwiwaše so Bermuda k najwažnišemu stejišću britiskeje mariny w zapadnej hemisferje. Za čas Druheje swětoweje wójny mějachu tež Zjednoćene staty dwě zepěranišći na kupach.
1995 začinichu Zjednoćene staty, Zjednoćene kralestwo a Kanada swoje bazy na Bermudźe.
PolitikaWobdźěłać
Wot lěta 1968 ma Bermuda swójsku wustawu; połna njewotwisnosć bu pak w referendumje lěta 1995 wotpokazana. Britiske knježerstwo w Londonje je hłownje přisłušne za wonkownu a zakitowansku politiku, hewak je Bermuda awtonomna. 1620 załoženy parlament je pjaty najstarši na swěće a jenički, kotryž je w tutej dobje bjez přestawki dźěłał.
WobrazyWobdźěłać
ŽórłaWobdźěłać
WotkazajWobdźěłać
- Webstrona bermudaskeho knježerstwa (jendź.)
Kanada |
Mexiko |
Zjednoćene staty Ameriki
Srjedźna Amerika: Belize | El Salvador | Guatemala | Honduras | Kosta Rika | Nikaraguwa | Panama
Karibika: Antigua a Barbuda | Bahamy | Barbados | Dominika | Dominikanska republika | Grenada | Haiti | Jamaika | Kuba | St. Kitts a Nevis | St. Lucia | St. Vincent a Grenadiny | Trinidad a Tobago
Druhe teritorije: Ameriske knježniske kupy (ZSA) | Anguilla (ZK) | Aruba (NL) | Bermuda (ZK) | Britiske knježniske kupy (ZK) | Bonaire, Saba a Sint Eustatius (NL) | Curaçao (NL) | Grönlandska (DK) | Guadeloupe (F) | Kajmanowe kupy (ZK) | Martinique (F) | Montserrat (ZK) | Navassa (ZSA) | Puerto Riko (ZSA) | San Andrés a Providencia (KOL) | Saint-Barthélemy (F) | Saint-Martin (F) | Sint Maarten (NL) | St. Pierre a Miquelon (F) | Turksowe a Caicosowe kupy (ZK)
fao_Latn szl_Latn szl_Latn szl_Latn szl_Latn szl_Latn szl_Latn szl_Latn szl_Latn szl_Latn pol_Latn ces_Latn bos_Latn bos_Latn knc_Latn uzn_Latn pol_Latn fao_Latn deu_Latn szl_Latn bam_Latn szl_Latn lim_Latn