KAPITULU DIZASEIS
Toma pusison pa adorason di bardadi
Ke ki Biblia ta sina aserka di usu di imaẑen ku adorason di parentis ku muri?
Kuma ku kristons ta nkara feriadus riliẑiozu?
Kuma ku bu pudi splika utrus bu krensas sin ofendi elis?
1, 2. Kal purgunta ku bu dibi di fasi bu kabesa, dipus di disa riliẑion falsu, i ke ku manda bu pensa kuma es i importanti?
IMAẐINA kuma no sta na tempu di cuba, i tudu ladu di bu bairu o tabanka inci di yagu ku sta kontaminadu ku duensa ku ta kamba, suma kolera. I un situason pirigosu, pabia tudu fontis sta kontaminadu. Ke ki bu na fasiba? Sin duvida, bu na munda si bu pudiba. Ma, dipus di bu fasi kila, bu na kontinua inda ku un purgunta seriu: ‘Sera ki N kontaminadu?’
2 Mesmu situason ta pasa aserka di riliẑion falsu. Biblia ta sina kuma es tipu di adorason i kontaminadu ku nsinus i ku pratikas susu. (2 Koríntius 6:17) E ku manda i importanti pa bu sai di “Garandi Babilonia,” tudu grupu di riliẑions falsu. (Apokalipsi 18:2, 4) Sera ki bu fasi ja kila? Si bu fasil ja, bu sta di parabens. Ma, i pirsis mas di ki so sipara di riliẑion falsu. Dipus di kila, bu dibi di punta bu kabesa: ‘Sera ki N sobra inda ku algun kusa ligadu ku adorason falsu?’ Jubi alguns izemplus.
IMAẐENS KU ADORASON DI PARENTIS KU MURI
3. (a) Ke ki Biblia fala aserka di usu di imaẑens, i ke ku manda i difisil pa alguns seta manera ki Deus ta nkara es imaẑens? (b) Ke ki bu dibi di fasi ku kualker kusa ku bu tene ku sta ligadu ku adorason falsu?
3 Alguns tene krus, imaẑens di ŝefis riliẑiozus o altar na se kasa disna di manga di anus. Sera ki i bu kasu? Si asin, bu pudi pensa kuma i strañu o i mal ora Deus sin ajuda des kusas. Talves bu pudi gosta ciu des kusas. Ma Deus mostra kuma ki dibi di adoradu, i Biblia sina kuma i ka misti pa no usa imaẑens. (Lei Saida 20:4, 5; Salmu 115:4-8; Isaias 42:8; 1 Jon 5:21) Asin, bu pudi toma pusison pa adorason di bardadi si bu distrui kualker kusa ku bu tene ku sta ligadu ku adorason falsu. Pasa nkara es kusas suma ku Jeova ta nkara elis — suma kusa “nujenti.” — Ripitison di Lei 27:15.
4. (a) Kuma ku no sibi kuma adorason di parentis ku muri ka bali pena? (b) Ke ku manda Jeova tuji si povu partisipa na kualker forma di spiritismu?
4 Adorason di parentis ku muri ta ojadu na manga di teras i na manga di riliẑions falsu, suma visita siminteru i pidi ajuda di kilis ku muri. Antis di aprindi bardadi di Biblia, alguns ta fia kuma jintis ku muri kontinua vivi na utru mundu i e pudi juda o fasi bibus mal. Alguns ta pidi ajuda, e ta diseẑa bon kusa pa kilis ku muri, e ta mara korda na mon, o sindi vela riba di koba. Ma, suma ku bu aprindi na Kapitulu 6 des livru, jintis ku muri ka ta kontinua vivi na utru ladu. Asin, tenta pidi elis ajuda o kumunika kelis ka bali pena. Na bardadi, kualker mensaẑen ku sta suma i bin di un algin ku no ama ki muri, bin di dimonius. Pa kila, Jeova tuji israelitas tenta papia ku jintis ku muri o partisipa na kualker forma di spiritismu. — Lei Ripitison di Lei 18:10-12.
5. Ke ki bu pudi fasi si usu di imaẑens o pratika di adorason di parentis ku muri fasiba parti di bu adorason?
5 Si usu di imaẑens, adorason di parentis ku muri o pidi ajuda di kilis ku muri, fasiba parti di bu antigu manera di adorason, ke ki bu dibi di fasi? Lei i rifliti na testus di Biblia ku ta mostra kuma ki Deus ta nkara es kusas. Ora Jeova kada dia i falal di bu diseẑu di toma pusison pa adorason di bardadi, i pidil pa i judau pensa di mesmu manera kel. — Isaias 55:9.
NATAL KA TA SELEBRADUBA PA PURMERU KRISTONS
6, 7. (a) Ke ki jintis ta pensa ora ke na selebra Natal, i sera ki sigiduris di Jesus di purmeru sekulu ta selebralba? (b) Na tempu di purmeru disipulus di Jesus, aniversarius di nasimentu staba ligadu ku ke?
6 Adorason di un algin pudi kontaminadu pa feriadus popular pabia e tene ligason ku riliẑion falsu. Pur izemplu, Jubi Natal. Jintis ta pensa kuma natal i pa lembra di dia ku Jesus Kristu padidu, i kuasi tudu riliẑion ku ta afirma sedu kriston ta selebral. Ma, i ka ten prova di kuma disipulus di Jesus na purmeru sekulu ta selebraba es tipu di feriadu. Un livru fala: “Duzentus anu dipus ki Jesus padidu, ningin ka sibiba kal tempu izatu ki padidu, i puku jintis ku nteresaba di sibi kila.”
7 Disipulus di Jesus ka ta selebraba dia ku Jesus padidu. Pabia di ke? Pabia, suma ki livru The World Book Encyclopedia fala, purmeru kristons “ta nkaraba aniversariu di nasimentu di kualker algin suma un kustumu pagon.” Uniku dia di aniversariu di nasimentu ku faladu del na Biblia i di dus guvernantis ku ka ta adora Jeova. (Kumsada 40:20; Markus 6:21) Aniversarius di nasimentu ta fasiduba tambi pa onra deusis pagon. Pur izemplu, na 24 di Maiu, Romanus ta fasiba aniversariu di nasimentu di deus Diana. Dia dipus, e ta fasiba aniversariu di nasimentu di se deus sol, Apolu. Pa kila, aniversarius di nasimentu staba ligadu ku kustumus pagon, nau ku Kristianismu.
8. Splika ligason entri aniversariu di nasimentu ku ideias falsu ligadu ku spiritismu?
8 I ten utru motivu ku pui kristons di purmeru sekulu ka ta selebraba dia di nasimentu di Jesus. Talves si disipulus sibiba kuma, aniversarius di nasimentu relasiona ku ideias falsu ligadu ku spiritismu. Pur izemplu, manga di Gregus ku Romanus di tempus antigu pensaba kuma un spiritu ta mati nasimentu di kada pekadur i ta proteẑil duranti si vida. Na ki tempu, kilis ku ka sedu kriston, ta selebraba aniversariu di nasimentu, pabia e ta pensaba kuma es pratika pudi fasi pa se deus proteẑi algin ku na fasi aniversariu. Ku serteza Jeova ka ta kontenti ku kualker selebrason ku na relasiona Jesus ku ideias falsu ligadu ku spiritismu. (Isaias 65:11, 12) Ma, kuma ki Natal pasa na selebradu pa manga di jintis?
ORIẐEN DI NATAL
9. Kuma ki 25 di Dizembru pasa kujidu suma dia di aniversariu di nasimentu di Jesus?
9 Mas tardi, serka di 300 anus dipus di Jesus vivi na Tera ki jintis kumsa selebra si nasimentu na 25 di Dizembru. Ma es i ka data di nasimentu di Jesus. * Gosi, ke ku manda 25 di Dizembru kujidu? Alguns ku mas tardi pasa afirma sedu kriston “mistiba pa data kai na dia di festa pagon,” ku Romanus ta selebraba nasimentu di se deus-sol. (The New Encyclopædia Britannica) Na invernu, ora ku sol sta mas fraku, pagons ta fasiba sirmonias pa kalur ku lus di sol riba di si bias di lunju. I ta pensadu kuma 25 di Dizembru i dia ku sol ta kumsa riba. Na sforsu di konverti pagons, lideris riliẑiozus adota es festa i e tenta tornal suma un festa “kriston.” *
10. Na tempus pasadu, ke ku manda i ten jintis ku ka ta selebra Natal?
10 I sibidu pa manga di tempu atras di kuma Natal tene oriẑen pagon. Suma si oriẑen ka basia na Biblia, Natal proibidu na Inglatera i na alguns kolonias Amerikanu na sekulu 17. Tudu kin ki fikaba na kasa sin bai tarbaju na dia di Natal, dibi di pagaba un multa. Ma, i ka tarda, antigu kustumus riba, i alguns kustumus nobu buridu. Mas un bias, Natal pasa sedu un feriadu garandi, i kontinua sedu inda asin na manga di teras. Asin, suma Natal teneba ligason ku riliẑion falsu, kilis ku misti kontenta Deus ka ta selebral o selebra kualker utru feriadu ku bin di adorason pagon. *
SERA KI ORIẐENS TENE IMPORTANSIA?
11. Ke ku manda sertus jintis ta selebra feriadus, ma ke ki dibi di sedu no preokupason prinsipal?
11 Alguns konkorda ki es tipu di feriadus suma Natal tene oriẑen pagon, ma e ta aŝa kuma i ka mal selebra elis. Na bardadi, manga di jintis ka ta pensa aserka di adorason falsu ora ke na selebra feriadus. Tambi es mumentus ta da familia opurtunidadis di sta juntu. Bu ta pensa des manera? Si asin, talves i amor pa familia, i ka pa riliẑion falsu, ku na pui pa i sedu difisil pa bu toma pusison pa adorason di bardadi. Sta sertu di kuma Jeova, algin ku kumpu familia, misti pa bu tene bon relasionamentu ku bu parentis. (Efésius 3:14, 15) Ma bu pudi fortalisi es relasionamentus di un manera ki Deus misti. Aserka di asuntu ki dibi di sedu no preokupason prinsipal, apostulu Paulu skribi: “Bo buska sibi kusa ku Deus ta kontenti ku el.” — Efésius 5:10.
12. Da zemplu ku na mostra ke ku manda no dibi di ivita kustumus ku selebrasons ku tene oriẑens susu.
12 Talves bu pensa kuma oriẑens di feriadus tene puku importansia ku manera ki ta selebradu aos. Sera ki oriẑens tene importansia? Sin! Pur izemplu: Imaẑina kuma, bu oja un ŝupeta na liŝu. Bu na kuji ki ŝupeta pa kume? Nau! Kil ŝupeta susu. Suma ki ŝupeta, feriadus pudi parsi atraenti, ma e kujidu na kau susu. Pa toma pusison pa adorason di bardadi, no pirsisa di tene mesmu pontu di vista di profeta Isaias, ku fala adoraduris di bardadi: “Ka bo toka kusa ku ka sedu puru.” — Isaias 52:11.
TENE NTINDIMENTU NA LIDA KU UTRUS
13. Kal difikuldadis ku pudi surẑi ora ku bu disidi ka partisipa na feriadus?
13 Difikuldadis pudi surẑi ora ku bu disidi ka partisipa na feriadus. Pur izemplu, kolegas di tarbaju pudi punta ke ku manda bu ka ta partisipa na sertus feriadus na bu kau di tarbaju. Ke gora si bu dadu un prenda di Natal? Sera ki i mal setal? Ke gora si bu omi o minjer ka tene mesmu krensa ku bo? Kuma ku bu pudi sta sertu di kuma bu fijus ka na sinti suma e sta na pirdi algun kusa pa manera ku bo ka selebra feriadus?
14, 15. Ke ki bu na fasi si algin diseẑau un bon festa o si un algin misti dau un prenda?
14 I pirsis bon ntindimentu pa sibi manera di lida ku kada situason. Si algin diseẑau un bon festa, bu pudi so falal obrigadu. Ma, si kontra bu sta na lida ku algin ku bu ta oja sempri o ku bo ta tarbaja sempri juntu. Nes situason, bu pudi disidi da mas splikason. Na tudu situasons, ka bu firi si dunu. Biblia konsija: “Bo kombersa dibi di sabi, ku ta da gustu pa obi, pa bo sibi kuma ku bo dibi di ruspundi kada un.” (Kolosensis 4:6) Toma kuidadu pa ka mostra falta di rispitu pa utrus. En ves di kila, splika bu pusison sin firi si dunu. Splika di un manera klaru di kuma, bu ka sta kontra da prenda ku festas, ma bu pirfiri partisipa nes atividadis na utrus mumentus.
15 Ke gora si un algin misti dau un prenda? Tudu dipindi di situasons. Algin ku dau prenda pudi fala: “N sibi kuma bu ka ta selebra feriadu. Ma mesmu asin, N misti pa bu toma es.” Bu pudi disidi ki, seta prenda nes situason i ka mesmu ki partisipa na feriadu. I klaru kuma, si algin ku dau prenda ka kunsi bu krensas, bu pudi falal kuma bu ka ta selebra feriadu. Es na juda splika ke ku manda bu seta un prenda ma bu ka dal utru na ki mumentu. Pa utru ladu, i bon pa bu ka seta un prenda ki dadu ku intenson klaru di mostra kuma, bu ka sedu firmi na bu krensa o bu pudi komprumiti pabia di vantaẑen di un prenda.
KUMA KU BU PUDI LIDA KU MEMBRUS DI FAMILIA?
16. Kuma ku bu pudi ivita firi algin ora ku bu na trata di asuntus ku relasiona ku feriadus?
16 Ke gora, si membrus di familia ka tene mesmu krensas ku bo? Mas utru bias, ka bu firi elis. I ka pirsis papia di kada kustumu o selebrason ku bu parentis disidi fasi. En ves di kila, rispita se diritu di tene se propi opinion, suma ku bu misti pa e rispita di bo. (Lei Mateus 7:12.) Ivita kualker kusa ku pudi lebau partisipa na feriadu. Ma, sedu razuavel na asuntus ku ka relasiona ku selebrason ku sta na fasidu. Na tudu kasu, bu dibi di sempri aẑi di un manera ku na disau ku un bon konsiensia. — Lei 1 Timótiu 1:18, 19.
17. Kuma ku bu pudi juda bu fijus pa e ka sinti kuma e sta na pirdi algun kusa pabia e oja utrus na selebra feriadus?
17 Ke ki ku bu pudi fasi, pa bu fijus ka sinti suma se sta na pirdi algun kusa pa manera ku bo ka selebra feriadus ku ka basia na Biblia? Tudu dipindi di ke ki bu ta fasi na utrus mumentu di anu. Alguns papes ku mames ta ranja tempu pa da prendas pa se fijus. Un di minjor prenda ku bu pudi da bu fijus i bu tempu ku atenson amorosu.
PRATIKA ADORASON DI BARDADI
18. Kuma ki mati runions kriston na judau toma pusison pa adorason di bardadi?
18 Pa kontenta Deus, bu dibi di ivita adorason falsu i toma pusison pa adorason di bardadi. Ke ki kila ta nklui? Biblia fala: “No pensa na n̈utru, pa disperta n̈utru pa mostra amor, pa fasi bon tarbaju. Ka no disa kustumu di junta, suma utrus ta fasi, ma no anima n̈utru kada bias mas, suma ku no oja Dia ku Siñor na bin mas na pertu.” (Ebreus 10:24, 25) Runions kriston i mumentus di alegria pa bu adora Deus di manera ki misti. (Salmu 22:22; 122:1) Nes runions, kristons fiel ta tene opurtunidadi di “fortifika n̈utru.” — Romanus 1:12.
19. Pabia di ke ki i importanti pa bu papia ku utrus aserka di kusas ku bu aprindi na Biblia?
19 Utru manera ku bu pudi toma pusison pa adorason di bardadi i pa papia ku utrus aserka di kusas ku bu aprindi na bu studu di Biblia ku Tustumuñas di Jeova. Na bardadi, manga di jintis sta tristi, e na cora pabia di maldadi ku ten na mundu aos. Talves bu kunsi sertus jintis ku sta nes situason. Ke ku manda bu ka na papia kelis aserka di speransa pa futuru, ku basia na Biblia? Nkuantu bu na asosia ku kristons di bardadi i papia ku utrus aserka di bardadi maravilyosu ku bu aprindi na Biblia, bu na nota ki kualker diseẑu pa kustumus di adorason falsu ku talves sobra inda na bu korson na disparsi puku puku. Tene serteza di kuma, bu na bin tene manga di filisidadi i bu na bin risibi manga di bensons si bu toma pusison pa adorason di bardadi. — Malakias 3:10.
^ par. 9 Jubi Apendisi “Sera ki Jesus padidu na Dizembru?”
^ par. 9 Festa di sol nfluensia ciu na skolia di 25 di Dizembru. Es festa ta onra deus Romanu di agrikultura, i ta fasiduba na 17 te 24 di Dizembru. Festas, manifestasons ku troka di prendas ta ojadu na festa di sol.
^ par. 10 Pa un splikason di kuma ki kristons di bardadi ta nkara feriadus popular, jubi Apendisi “Sera ki no dibi di selebra feriadus?”
cjk_Latn kea_Latn pap_Latn hau_Latn kea_Latn kea_Latn kea_Latn kea_Latn kea_Latn kea_Latn kea_Latn kea_Latn kea_Latn kea_Latn kea_Latn kea_Latn pap_Latn kea_Latn kea_Latn kea_Latn kea_Latn pap_Latn pap_Latn pap_Latn kea_Latn kea_Latn pap_Latn pap_Latn kea_Latn kea_Latn kea_Latn kea_Latn kea_Latn kea_Latn kea_Latn kea_Latn kea_Latn kea_Latn kea_Latn kea_Latn kea_Latn kea_Latn kea_Latn kea_Latn kea_Latn pap_Latn kea_Latn pap_Latn kea_Latn pap_Latn