APENDISI
Nomi di Deus — si usu ku si signifikadu
NA bu Biblia, kuma ki Salmu 83:18 (19) traduzidu? Tradução do Novo Mundo da Bíblia Sagrada traduzi es versikulu asin: “Pa jintis sibi kuma abo son ku tene nomi di Jeova, bu sedu Deus ku ta rena riba di tudu mundu.” Utrus tradusons di Biblia usa tambi nomi Jeova o Yahweh. Ma, manga di tradusons ka usa nomi Jeova, e ta trokal ku titulus suma “SIÑOR” o “Deus.” * Ke ki dibi di sta nes versikulu? Un titulu o nomi Jeova?
Es versikulu fala di un nomi. Na lingua oriẑinal ebraiku, ku maioria di parti di Biblia skirbidu, nomi pesual, sin igual, ojadu nes versikulu. I skirbidu ku letras ebraiku: יהוה (YHWH). Na kriol, manga di bias traduson des nomi i “Jeova.” Sera ki es nomi sta so na un versikulu di Biblia? Nau. Na testu oriẑinal di Skrituras Ebraiku es nomi sta la kuas 7 mil bias!
Kal ki importansia di nomi di Deus? Jubi orason mudelu ki Jesus Kristu da. I kumsa asin: “No Pape ku sta na seu, no misti pa bu nomi rispitadu.” (Mateus 6:9) Mas tardi, Jesus ora Deus: “Pape, glorifika bu nomi.” Deus ruspundil di seu i fala: “N glorifikal ja. N na glorifikal mas.” (Jon 12:28) Sin duvida, nomi di Deus tene importansia garandi. Ma, ke ku manda alguns tradutoris tira es nomi na se traduson di Biblia i trokal pa titulus?
I pudi sedu pa dus rasons. Purmeru, manga di jintis ta afirma kuma es nomi ka dibi di usadu, pabia si forma oriẑinal YHWH, ka kunsidu aos. Na lingua ebraiku antigu, palabras ta skirbidu sin letras a, e, i, o, u. Asin, aos ningin ka pudi fala ku serteza di kuma ku nomi ta skirbiduba na tempus bibliku. Sera ki i Jeova, Jave o di utru manera? Ningin ka tene serteza. Ma sera ki es dibi di sedu motivu pa ka usa nomi di Deus i trokal ku titulus Deus o SIÑOR? Nau. Pur izemplu, na tempus bibliku, nomi Jesus pudiba skirbidu Yeshua o talves Yehoshua — ningin ka pudi afirma kila ku serteza. Ma, aos jintis na mundu ntidu ta skirbi nomi Jesus di manga di manera sugundu se lingua. Mesmu bu nomi, si bu viaẑa pa utru tera, pudi skirbidu di manera diferenti. Di mesmu manera, sera ki no ka dibi di usa nomi di Deus so pabia, no ka sibi kuma ki ta skirbiduba.
Sugundu rason ku pui manga di bias nomi di Deus tiradu na Biblia relasiona ku tradison antigu di Judeus. Manga delis ta pensaba kuma nunka nomi di Deus ka dibi di comadu. Ku serteza es krensa basia na mau aplikason di lei di Biblia ku fala: “Ka bu coma nomi di SIÑOR bu Deus na nada, pabia algin ku fasi asin, SIÑOR ka na ojal suma kin ku ka ten kulpa.” — Saida 20:7.
Es lei proibi mau usu di nomi di Deus. Ma sera ki i ta proibi usa nomi di Deus ku rispitu? Nau. Tudu skirbiduris di Biblia ebraiku (“Antigu Testamentu”) seduba omis fiel ku ta kumpri Lei ku Deus daba antigu povu di Israel. Ma, e ta usaba sempri nomi di Deus. Pur izemplu, e ta usalba na manga di Salmus ku ta kantaduba na vos altu pa manga di adoraduris. Te mesmu Jeova Deus falaba si adoraduris pa e coma si nomi, i kilis ku sedu fiel obdisi. (Joel 2:32; Atus 2:21) Pa kila, kristons aos ka ta disa di usa nomi di Deus ku rispitu, suma ki Jesus fasiba. — Ebreus 2:12.
Tradutoris di Biblia kumiti un eru gravi pa manera ke troka nomi di Deus ku titulus. E ta pui Deus parsi sedu algin ku sta lunju i ku ka ta nteresa ku jintis, nkuantu Biblia fala ki pekaduris pudi tene ‘amisadi ku Deus.’ (Jo 29:4) Pensa na amizadi intimu ku bu tene ku bu amigus. Sera ki bo amizadi na sedu forti si nunka bu ka kunsi nomi di bu amigu? Di mesmu manera, ora ki jintis fika sin kunsi nomi di Deus, Jeova, kuma ke pudi, na bardadi, pertusi del? Alen di kila, ora ki jintis ka na usa nomi di Deus, e ka ta kunsi tambi si signifikadu maravilyosu. Kal ki signifikadu di nomi di Deus?
Propi Deus splika signifikadu di si nomi pa si servu fiel, Moises. Oca Moises punta Deus si nomi, Jeova ruspundi: “AMI N SEDU KIL KU N SEDU.” (Saida 3:14) Manga di Biblias traduzi resposta di Jeova des manera. Ma, traduson di Biblia di Rotherham traduzi es palabras asin: “N pudi fasi kualker kusa sugundu ña vontadi.” Asin, Jeova pudi sedu kualker kusa ki pirsis pa pudi kumpri si intenson, tambi i ta fasi pa si kriason sedu ke ki pirsis pa kumpri si intenson.
Imaẑina kuma bu pudi sedu kualker kusa ku bu mistiba sedu. Ke ki bu na fasiba pa bu amigus? Si un delis duensi risu, bu pudi sedu un bon mediku i kural. Si utru sta sin diñeru, bu pudi sedu un omi riku i rosolvi si purblema. Ma, bardadi i di kuma, bu tene limitason na ke ki bu pudi sedu. Anos tudu no tene limitason. Nkuantu bu na studa Biblia, bu na bin adimira oja kuma ki Jeova ta sedu kualker kusa ki pirsis pa pudi kumpri si promesas. I ta kontenti usa si puder pa benefisiu di kilis ku amal. (2 Kronikas 16:9) Jintis ku ka kunsi nomi di Deus ka ta pirsibi es maneras bunitu di Jeova sedu.
Sin duvida, nomi di Jeova dibi di usadu na Biblia. Kunsi si signifikadu i usal avontadi na no adorason i ajuda garandi pa pertusinu mas di no Pape ku sta na seu, Jeova. *
^ par. 3 Jubi kuma ki palabra “SIÑOR” splikadu na paẑina iii di Biblia (1998), Bíblia no Crioulo da Guiné-Bissau publicada como BIBLIA.
^ par. 3 Pa mas nformason aserka di nomi di Deus, si signifikadu i motivu di usal na adorason, jubi broŝura O Nome Divino Que Durará Para Sempre, ku livru Raciocínios à Base das Escrituras na paẑinas 202-209, tudu publikadu pa Tustumuñas di Jeova, dispunivel na purtugis. Jubi tambi broŝura Ajuda pa Studa Palabra di Deus paẑinas 1-5.
tur_Latn kea_Latn kea_Latn kea_Latn kea_Latn kea_Latn kea_Latn kea_Latn kea_Latn kea_Latn kea_Latn kea_Latn pap_Latn kea_Latn