XOTA E ÐÒ AKPÀ Ɔ JÍ É
Etɛwu Jezu ka Jiya Bo Kú?
“Hwɛhuhu ɔ, gbɛtɔ́ ɖokpo géé jí wɛ é gbɔn bo wá gbɛ̀ ɔ mɛ; mɛ enɛ ɔ wɛ nyí Adamu; hwɛhuhu ɔ ka dɔn kú wá.”
Enyi è kanbyɔ we ɖɔ “A ka jló na ɖò gbɛ̀ tɛgbɛ à” jí ɔ, etɛ a ka na ɖɔ? Mɛ gègě na ɖibla yí gbè ɖɔ emi jló, amɔ̌ ɖɔ nǔ kún sixu nyí mɔ̌ gbeɖé ó. Ye nɔ ɖɔ ɖɔ nukún e mɔ hwesivɔ é bǐ wɛ nɔ yì sava.
Mǐ ni ɖɔ ɖɔ è lilɛ nùkanbyɔ ɔ lobo kanbyɔ we ɖɔ: “A ko ɖò gbesisɔmɛ bo na kú à?” Enyi tɔ̀ ma sà agɔ ǎ ɔ, mɛ gègě wɛ na gbɛ́. Etɛ enɛ ka ɖexlɛ́? Jlǒ e sɔgbe bɔ mǐ nɔ ɖó ɖò kpaà mɛ ɔ wɛ nyí ɖɔ mǐ na nɔ gbɛ̀, enyi mǐ na bo tlɛ ɖò tɛnkpɔn kpo tagba lɛ kpo mɔ wɛ ɔ nɛ. Biblu xlɛ́ ɖɔ Mawu dá gbɛtɔ́ lɛ bonu ye na ɖó jlǒ gbɛ̀ ninɔ tɔn. É ɖɔ: “Mawu sɔ́ dó ayi mɛ nú gbɛtɔ́, bɔ é na ba na tuùn nǔ e ko jɛ wá yì lɛ kpodo nǔ e na wá jɛ kaka sɔyi lɛ kpo.”
Amɔ̌, gbɛtɔ́ lɛ nɔ nɔ gbɛ̀ kaka sɔyi ǎ. Nɛ̌ ka gbɔn lo? Hú mɔ̌ ɔ, Mawu ka wà nùɖé bo na dó jla ninɔmɛ ɔ ɖó à? Xósin e Biblu na é dó wusyɛn lanmɛ nú mɛ tawun, bo kúnkplá nǔ e wu Jezu jiya bo kú é tlɔlɔ.
NǓ E JƐ É
Wema Biblu tɔn e nɔ nyí Bǐbɛ̌mɛ é sín wemata atɔn nukɔntɔn lɛ ɖɔ nú mǐ ɖɔ Mawu sɔ́ nukúnɖiɖo gbɛ̀ mavɔmavɔ tɔn ɖó nukɔn nú asú kpo asì kpo nukɔntɔn ɔ, Adamu kpo Ɛvu kpo, bo lɛ́ ɖɔ nǔ e ye ɖó na wà bá mɔ é nú ye. Enɛ gudo ɔ, tan ɔ ɖɔ lee ye ma setónú nú Mawu ǎ lobo hɛn nukúnɖiɖo enɛ ɔ bú gbɔn é. Tan ɔ gɛ́dɛ́ ɖebǔ ǎ, è ɖò wɛn sɔmɔ̌ bɔ mɛɖé lɛ nɔ yawǔ xwè è dó xɛxó lɛ hwan mɛ. Loɔ, Bǐbɛ̌mɛ lɔ ɖó wuntun ɖěɖee ɖexlɛ́ ɖɔ é nyí tan jɔ tan é Wɛnɖagbe-Wema lɛ ɖɔhun. *
Etɛ mɛ tónúmase Adamu tɔn ka tɔ́n kɔ dó? Xósin e Biblu na é ɖíe: “Hwɛhuhu ɔ, gbɛtɔ́ ɖokpo géé jí wɛ é gbɔn bo wá gbɛ̀ ɔ mɛ; mɛ enɛ ɔ wɛ nyí Adamu; hwɛhuhu ɔ ka dɔn kú wá. Enɛ ɔ, gbɛtɔ́ lɛ bǐ nɔ kú, ɖó mɛ bǐ wɛ hu hwɛ.” (Hlɔmanu lɛ 5:12) Ðó Adamu tlitó nú Mawu wutu ɔ, é hu hwɛ. Mɔ̌ mɛ ɔ, é hɛn nukúnɖiɖo gbɛ̀ mavɔmavɔ tɔn ɔ bú, bo wá kú ɖò gudo mɛ. Ðó mǐ nyí kúnkan tɔn lɛ wutu ɔ, mǐ ɖu gǔ hwɛhutɔ́ e é nyí é tɔn. Enɛ ɔ wɛ zɔ́n bɔ mǐ nɔ j’azɔn, nɔ kpò, bo nɔ kú. Nǔ e wu mǐ nɔ kú é sín tinmɛ enɛ xò nǔ dó akpà ɖokpo ɔ mɛ xá nǔ e mǐ tuùn dó gǔɖuɖu wu ɖò égbé é. Amɔ̌, Mawu ka wà nùɖé bo na dó jla ninɔmɛ ɔ ɖó à?
NǓ E MAWU WÀ É
Mawu bló tuto bo na vɔ́ nǔ e Adamu hɛn bú nú kúnkan tɔn lɛ é xɔ, nǔ ɔ wɛ nyí nukúnɖiɖo gbɛ̀ mavɔmavɔ tɔn. Nɛ̌ Mawu ka wà enɛ gbɔn?
“Axɔ e hwɛhuhu nɔ sú mɛ ɔ wɛ nyí kú,” wɛ Biblu ɖɔ ɖò Hlɔmanu lɛ 6:23 mɛ. Enɛ xlɛ́ ɖɔ hwɛhuhu wɛ dɔn kú wá. Adamu hu hwɛ, enɛ wu wɛ é kú. Mɔ̌ ɖokpo ɔ, mǐɖesunɔ hu hwɛ lobo nɔ sún sìn tɔn, é wɛ nyí kú. Amɔ̌, mǐɖesunɔ wu wɛ é sín ǎ, é jì mǐ dó hwɛhuhu mɛ wɛ. Mawu yí wǎn nú mǐ bo sɛ́ Vǐ tɔn Jezu dó b’ɛ wá sú ‘axɔ hwɛhuhu tɔn ɔ’ nú mǐ. Nɛ̌ nǔ ka nyí mɔ̌ gbɔn?
Ðó sunnu nukɔntɔn ɔ Adamu e nyí mɛ maɖóblɔ̌ ɖé é tlitó bo dɔn hwɛ kpo kú kpo wá wutu ɔ, è ɖó hudo mɛ maɖóblɔ̌ e na setónú kaka jɛ kú bo tún kàn nú mǐ sín kú sí é tɔn. Biblu tinmɛ bo ɖɔ: “Lee tónúmase gbɛtɔ́ ɖokpo géé tɔn zɔ́n bɔ gbɛtɔ́ gègě huzu hwɛhutɔ́ ɔ, mɔ̌ jɛn tónúsíse gbɛtɔ́ ɖokpo géé tɔn zɔ́n bɔ gbɛtɔ́ gègě huzu hwɛjijɔnɔ.” (Hlɔmanu lɛ 5:19) Jezu wɛ nyí “gbɛtɔ́ ɖokpo géé” e zɔ́n bɔ gbɛtɔ́ gègě huzu hwɛjijɔnɔ é. É gosin jixwé, bo huzu gbɛtɔ́ maɖóblɔ̌ ɖé *, lobo kú dó ta mǐtɔn mɛ. Enɛ zɔ́n bɔ mǐ hɛn ɔ mǐ na nyí hwɛjijɔnɔ ɖò Mawu nukɔn bo na ɖó nukún gbɛ̀ mavɔmavɔ.
NǓ E WU JEZU JIYA BO KÚ É
Etɛwu é ka ɖò dandan ɖɔ Jezu ni kú bonu nǔ ni nyí mɔ̌? Mawu Nǔbǐwukpétɔ́ ɔ hɛn ɔ, é na ɖè gbeta ɖé tɔ́n kpowun bo ɖɔ ɖɔ kúnkan Adamu tɔn ni nɔ gbɛ̀ kaka sɔyi à cé? É ɖó acɛ bo na bló mɔ̌. Loɔ, enɛ na t’afɔ xó e é ko ɖɔ bo ɖɔ ɖɔ axɔ e hwɛhuhu nɔ sú mɛ ɔ wɛ nyí kú é jí. Xó enɛ nyí xó ɖé kpowun bonu è na wɔn ya na alǒ ɖyɔ lee é jló mɛ gbɔn é ǎ. É ɖò dandan, bonu nǔ wà ɖó sɛnxwi jí nugbǒ na dó tíìn.
Enyi Mawu ma wà nǔ ɖó sɛnxwi jí ɖò ninɔmɛ enɛ mɛ ǎ ɔ, gbɛtɔ́ lɛ sixu kanbyɔ yeɖée ɖɔ é ma ka na lɛ́ bló mɔ̌ ɖò ninɔmɛ ɖevo lɛ mɛ à jí. Ði kpɔ́ndéwú ɔ, é ka na wà nǔ ɖó sɛnxwi jí hwenu e é na ɖò kúnkan Adamu tɔn e jɛxa gbɛ̀ mavɔmavɔ lɛ é cyan wɛ é à? È ka sixu ɖeji dó wǔ tɔn ɖɔ é na ɖè akpá e é dó lɛ é à? Nǔ e Mawu wà ɖó sɛnxwi jí bonu mǐ na dó sixu mɔ hwlɛngán é na ganjɛwu mǐ ɖɔ é na nɔ wà nǔ e sɔgbe é tɛgbɛ.
Gbɔn vɔsisa Jezu tɔn gblamɛ ɔ, Mawu hun gbɛ̀ mavɔmavɔ ɖò Palaɖisi mɛ ɖò ayikúngban jí sín ali nú mǐ. Ðǒ ayi xó e Jezu ɖɔ ɖò Jaan 3:16 mɛ é wu: “Mawu yí wǎn nú gbɛtɔ́ sɔmɔ̌, bo sɔ́ Vǐɖokponɔ tɔn jó, bonu mɛ e na ɖi nǔ n’i lɛ ɖebǔ ma dɔn ó; loɔ, ye bǐ ni mɔ gbɛ̀ mavɔmavɔ.” Mɔ̌ mɛ ɔ, kú Jezu tɔn nyí nǔ wà ɖó sɛnxwi jí Mawu tɔn sín xlɛ̌ kɛɖɛ ǎ, loɔ, wanyiyi ɖaxó e é ɖó nú gbɛtɔ́ lɛ é sín xlɛ̌ wɛ é lɛ́vɔ nyí tawun.
É ɖò mɔ̌ có, etɛwu Jezu ka ɖó na jiya bo kú wubla kú, lee è tinmɛ gbɔn ɖò Wɛnɖagbe-Wema lɛ mɛ é? Zě e Jezu zé éɖée jó nú mɛtɛnkpɔn syɛnsyɛn enɛ, bo ka nɔ gbeji é ɖexlɛ́ kaka sɔyi ɖɔ xó e Awovi ɖɔ bo ɖɔ ɖɔ gbɛtɔ́ lɛ kún na nɔ gbeji nú Mawu ɖò mɛtɛnkpɔn mɛ ó é nyí adingban. (Jɔbu 2:4, 5) Xó enɛ sixu ko vlɛ́ xó jɔ xó hwenu e Satáan dɔn Adamu e nyí mɛ maɖóblɔ̌ ɖé é dó hwɛ mɛ é. Amɔ̌, Jezu ee nyí mɛ maɖóblɔ̌ ɖé Adamu ɖɔhun pɛ́ɛ́ é mɔ wuvɛ̌ syɛnsyɛn có, é setónú hwebǐnu. (1 Kɔlɛntinu lɛ 15:45) Mɔ̌ mɛ ɔ, é ɖexlɛ́ ɖɔ Adamu lɔ hɛn ɔ é na setónú nú Mawu, enyi é jló è ɔ nɛ. Dɛ e Jezu dɛ ɖò mɛtɛnkpɔn mɛ é nyí kpɔ́ndéwú ɖé b’ɛ zé ɖ’ayǐ nú mǐ bɔ mǐ na xwedó. (1 Piyɛ́ɛ 2:21) Mawu d’ajɔ Vǐ tɔn ɖó tónúsíse maɖóblɔ̌ tɔn wu, bo na ɛ gbɛ̀ jɔmakú ɖò jixwé.
LEE A SIXU ÐU LÈ Ð’EMƐ GBƆN É
Jezu kú nugbǒ. Gbɛ̀ mavɔmavɔ sín ali ɔ ɖò nuvo. A ka jló na nɔ gbɛ̀ kaka sɔyi à? Jezu ɖɔ nǔ e mǐ ɖó na wà é: “Gbɛ̀ mavɔmavɔ ɔ wɛ nyí ɖɔ ye ni tuùn we, bo tuùn ɖɔ hwi wɛ nyí Mawu nugbǒ ɖokpo e tíìn é, bo lɛ́ tuùn Jezu Klisu e a sɛ́dó gbɛ̀ ɔ mɛ é.”
Mɛ e ɖè xójlawema elɔ tɔ́n lɛ é ɖò gbehwan nyì sɛ́dó we wɛ ɖɔ a ni kplɔ́n nǔ ɖevo lɛ dó Jehovah Mawu nugbǒ ɔ kpo Vǐ tɔn Jezu Klisu kpo wu. Kúnnuɖetɔ́ Jehovah Tɔn e ɖò xá towe mɛ lɛ é na hun xomɛ dó d’alɔ we. A sixu lɛ́ mɔ nǔ e na d’alɔ we é ɖevo lɛ ɖò tɛn ɛntɛnɛti tɔn mǐtɔn www.jw.org jí.
^ akpá. 8 Kpɔ́n “Historicité de la Genèse” ɖò Étude perspicace des Écritures mɛ, Akpáxwé 1, wexwɛ 986, Kúnnuɖetɔ́ Jehovah Tɔn lɛ wɛ ɖetɔ́n.
^ akpá. 13 Gbɛ̀ Jezu tɔn e Mawu sɔ́ sín jixwé dó adɔgo Mali tɔn mɛ é zɔ́n b’ɛ mɔ xò, bɔ gbigbɔ mímɛ́ Mawu tɔn cyɔn alɔ Jezu jí b’ɛ ɖu hwɛhuhu gú ɖò Mali gɔ́n ǎ.