WEMATA 1
Mɛ̌ ka Nyí Mawu?
1, 2. Etɛ lɛ mɛ lɛ ka nɔ kanbyɔ hwɛhwɛ?
VǏ LƐ nɔ kàn nǔ gègě byɔ. A sixu tinmɛ nùɖé nú ye, amɔ̌ hwɛhwɛ ɔ, ye nɔ kanbyɔ ɖɔ: ‘Etɛwu?’ Bonu a tɛnkpɔn bo na xósin ɔ ye ɔ, ye sixu lɛ́ kanbyɔ ɖɔ: ‘Etɛwu nǔ ka nyí mɔ̌?’
2 Mɛ winnyawinnya wɛ mǐ nyí à alǒ mɛxo wɛ mǐ nyí ɔ, mǐ bǐ wɛ nɔ kàn nǔ byɔ. Mǐ sixu kàn ali e mǐ na wlí é, alǒ ganmɛ byɔ. Alǒ mǐ sixu kàn nǔ taji ɖé lɛ byɔ dó gbɛ̀ mǐtɔn kpo sɔgudo mǐtɔn kpo wu. Amɔ̌, nú mǐ ma mɔ xósin ɖagbe nú nùkanbyɔ enɛ lɛ ǎ ɔ, mǐ sixu ɖó xósin lɛ biba te.
3. Aniwu mɛ gègě ka nɔ lin ɖɔ emi kún sixu mɔ xósin nú nùkanbyɔ taji emitɔn lɛ ó?
3 Biblu ka ɖó xósin nú nǔ taji e mǐ nɔ kanbyɔ lɛ é à? Mɛɖé lɛ sixu lin mɔ̌, amɔ̌, ye nɔ lin ɖɔ Biblu syɛn dín bɔ è kún sixu mɔ nukúnnú jɛ mɛ ó. Ye sixu lin ɖɔ sinsɛngán lɛ alǒ yɛhwenɔ lɛ jɛn sixu na xósin lɛ. Winnya nɔ hu mɛ ɖevo lɛ tawun bonu ye na yí gbè ɖɔ emi kún tuùn xósin lɛ ó. Etɛ hwɛ ka lin?
4, 5. Nùkanbyɔ taji tɛ lɛ a ka ɖó? Aniwu a ka ɖó na ɖò xósin ba nú ye wɛ?
4 A sixu ko nɔ ba na mɔ xósin nú nùkanbyɔ elɔ lɛ: Aniwu un ka ɖò gbɛ̀ ɔ mɛ? Etɛ ka nɔ jɛ ɖò kú gudo? Mɛ alɔkpa tɛ Mawu ka nyí? Jezu Mɛ̌si nukúnɖeji ɔ ɖɔ: ‘Mi ɖò nǔ byɔ Mawu wɛ, é na na mi; mi ɖò biba wɛ, mi na mɔ; mi ɖò hɔn xúxú wɛ, è na hun nú mi.’ (Matie 7:7) Ma jó gbè kaka cobo mɔ xósin e wu a na ɖeji dó lɛ é ó.
5 Nugbǒ ɔ, é nyí a ‘ɖò biba wɛ’ ɔ, a na mɔ xósin lɛ ɖò Biblu mɛ. (Nùnywɛxó 2:1-5) Xósin enɛ lɛ vɛwǔ dín bonu è na gbɔ nukúnnú mɔ jɛ ye mɛ ǎ. Nǔ e kplɔ́n wɛ a ɖè lɛ é na zɔ́n bɔ gbɛ̀ towe na ɖó awǎjijɛ hugǎn dìn, bɔ a na lɛ́ ɖó nukúnɖiɖo jiwǔ ɖé nú sɔgudo. Nǔ mǐ ni ɖɔ xó dó nùkanbyɔ e ko gbà ayi mɛ gègě tɔn dó é ɖokpo jí.
MAWU KA NƆ KPÉ NUKÚN DÓ MǏ WU À? ALǑ É NYÍ ADAKAXOTƆ́ WƐ À?
6. Aniwu mɛɖé lɛ ka nɔ lin ɖɔ Mawu kún nɔ keya nú wuvɛ̌ e mɔ wɛ emi ɖè lɛ é ó?
6 Mɛ gègě nɔ lin ɖɔ Mawu kún nɔ kpé nukún dó mǐ wu ó. Ye nɔ lin ɖɔ enyi Mawu nɔ kpé nukún dó mɛ wu dóó ɔ, gbɛ̀ ɔ kún na ɖò lě ó. Mǐ nɔ mɔ ahwan, wangbɛnumɛ kpo hɛ̌n kpo ɖò fí bǐ. Mɛ lɛ nɔ j’azɔn, nɔ mɔ wuvɛ̌, bo nɔ lɛ́ kú. Mɛɖé lɛ nɔ kanbyɔ ɖɔ: ‘Enyi Mawu nɔ kpé nukún mǐ wu ɔ, aniwu é ma ka ɖó wuvɛ̌ mimɔ enɛ lɛ bǐ te ǎ?’
7. (a) Nɛ̌ sinsɛngán lɛ ka nɔ kplɔ́n mɛ lɛ ɖɔ Mawu nyí adakaxotɔ́ gbɔn? (b) Etɛwu mǐ ma ka na dóhwɛ Mawu ɖɔ é wɛ nɔ zɔ́n bonu nǔ nyanya lɛ nɔ jɛ ǎ?
7 Sinsɛngán lɛ nɔ zɔ́n hweɖelɛnu bɔ mɛ lɛ nɔ ɖi ɖɔ Mawu nyí adakaxotɔ́. Nú nǔ nyanya ɖé jɛ ɔ, ye nɔ ɖɔ jlǒ Mawu tɔn wɛ. Ye nɔ ɖɔ é wɛ ba ɖɔ é ni jɛ. Enyi ye ɖɔ enɛ ɔ, hwɛ dó Mawu wɛ ye ɖè nɛ. Amɔ̌, Biblu kplɔ́n mɛ ɖɔ é kún nyí Mawu wu wɛ nǔ nyanya lɛ nɔ sín gbeɖé ó. Jaki 1:13 ɖɔ ɖɔ Mawu kún nɔ sɔ́ nǔ nyanya dó tɛ́n mɛ ɖě kpɔ́n ó. É ɖɔ: “Hwenu e mɛɖé na jɛ tɛnkpɔn mɛ ɔ, ni ma ɖɔ Mawu wɛ ɖò emi tɛnkpɔn wɛ ó. Ðó nǔ nyanya sixu tɛ́n Mawu kpɔ́n ǎ; Mawu ɖesu ka nɔ tɛ́n mɛɖebǔ kpɔ́n ǎ.” Enɛ xlɛ́ ɖɔ nú Mawu na bo ma tlɛ ɖó nǔ nyanya lɛ te ǎ bonu ye nɔ jɛ ɔ, é wɛ nɔ zɔ́n gbeɖé bonu ye nɔ jɛ ǎ. (Xà Jɔbu 34:10-12.) Nǔ mǐ ni zán kpɔ́ndéwú ɖokpo.
8, 9. Etɛwu é ma ka na sɔgbe ɖɔ mǐ ni dóhwɛ Mawu ɖó tagba mǐtɔn lɛ wu ǎ? Nǎ kpɔ́ndéwú ɖé.
8 Lin tamɛ kpɔ́n dó dɔnkpɛvu e ɖò kpɔ́ kpo mɛjitɔ́ tɔn lɛ kpo é ɖé jí. Tɔ́ tɔn yí wǎn n’i tawun, bo kplɔ́n ɛ lee é na nɔ site dó nǔ ɖagbe lɛ jí gbɔn é. Enɛ gudo ɔ, dɔnkpɛvu ɔ fɔ́n gǔ dó tɔ́ tɔn jí bo gosin xwégbe. É zán gbɛ̀ gblègblé, bo dɔn nǔgbomɛ dó kɔ. A na dóhwɛ tɔ́ ɔ ɖó nǔ e jɛ é wu, ɖó é gbɛ́ nú vǐ tɔn ɖɔ é ni ma gosin xwégbe ó ǎ wutu wɛ à? Eǒ! (Luki 15:11-13) Tɔ́ enɛ ɖɔhun ɔ, Mawu gbɛ́ nú gbɛtɔ́ lɛ hwenu e ye fɔ́n gǔ bo wà nǔ nyanya é ǎ. Enɛ wu ɔ, hwenu e nǔ nyanya ɖé jɛ é ɔ, mǐ ɖó na flín ɖɔ é kún nyí Mawu wɛ zɔ́n bonu é jɛ ó. È dóhwɛ Mawu ɔ, é na sɔgbe ǎ.
9 Mawu ɖó hwɛjijɔ ɖagbe e wu é ma ko ɖó nǔ nyanya lɛ te ǎ é. Ðò Wemata 11gɔ́ ɔ mɛ ɔ, a na kplɔ́n nǔ e Biblu ɖɔ dó enɛ wu é. Amɔ̌, a sixu ɖeji ɖɔ Mawu yí wǎn nú mǐ, bɔ mǐ ɖó na dóhwɛ ɛ gbeɖé ɖó tagba e mɔ wɛ mǐ ɖè lɛ é wu ǎ. Nú è na ɖɔ xó jɔ xó ɔ, é ɖokpo jɛn nyí Mɛ e sixu ɖeɖɛ tagba mǐtɔn lɛ é.—Ezayíi 33:2.
10. Etɛwu mǐ ka sixu ɖó ganjɛwu ɖɔ Mawu na jla nǔ e mɛ nyanya lɛ hɛn gblé lɛ é bǐ ɖó?
10 Mawu ɔ, mɛ mímɛ́ wɛ é nyí. (Ezayíi 6:3) Nǔ e é nɔ wà lɛ é bǐ wɛ mɛ́, bo nyɔ́. Enɛ wu ɔ, mǐ sixu ɖeji dó wǔ tɔn. Gbɛtɔ́ lɛ cí mɔ̌ ǎ. Ye nɔ wà nǔ nyanya hweɖelɛnu. Acɛkpatɔ́ e tlɛ nyí gbejinɔtɔ́ hugǎn é nɔ ɖó hlɔnhlɔn bo nɔ jla nǔ e mɛ nyanya lɛ hɛn gblé lɛ é bǐ ɖó ǎ. Mɛɖebǔ ɖó hlɔnhlɔn Mawu ɖɔhun ǎ. É kpéwú bo na jla nǔ e mɛ nyanya lɛ ko hɛn gblé lɛ é bǐ ɖó, bo ka na wà mɔ̌. É na ɖè nǔ nyanya lɛ bǐ síìn kaka sɔyi.—Xà Ðɛhan 37:9-11.
NƐ̌ WUVƐ̌ E GBƐTƆ́ LƐ NƆ MƆ É KA NƆ CÍ NÚ MAWU?
11. Nɛ̌ wuvɛ̌ mimɔ towe lɛ ka nɔ cí nú Mawu?
11 Nú Mawu mɔ nǔ e ɖò jijɛ wɛ ɖò gbɛ̀ ɔ mɛ lɛ é kpo nǔ e ɖò gbigbo we wɛ lɛ é kpo ɔ, nɛ̌ é ka nɔ cí n’i? Biblu kplɔ́n mɛ ɖɔ Mawu “yí wǎn nú nǔ wà ɖó sɛ́nxwi jí.” (Ðɛhan 37:28) Enɛ wu ɔ, nǔ ɖagbe kpo nǔ nyanya kpo nɔ ɖu ayi mɛ n’i tawun. É gbɛ́ wǎn nú wuvɛ̌ e gbɛtɔ́ lɛ nɔ mɔ lɛ é. Biblu ɖɔ “akpɔ̀ ɖó è” hwenu e é mɔ nǔnyanyawiwa gɔ́ gbɛ̀ ɔ ɖò hwexónu é. (Bǐbɛ̌mɛ 6:5, 6) Mawu ko huzu ǎ. (Malacíi 3:6) Biblu ɖɔ ɖɔ Mawu nɔ kpé nukún dó wutu towe tawun.—Xà 1 Piyɛ́ɛ 5:7.
12, 13. (a) Aniwu mǐ ka nɔ yí wǎn nú mɛ ɖevo lɛ bɔ nǔ yetɔn nɔ ɖu ayi mɛ nú mǐ? Nɛ̌ wuvɛ̌ e ɖò gbɛ̀ ɔ mɛ lɛ é ka nɔ cí nú mǐ? (b) Etɛwu mǐ ka sixu ɖeji ɖɔ Mawu na ɖè wuvɛ̌ mimɔ kpo hwɛagɔɖiɖɔ lɛ bǐ kpo síìn?
12 Biblu lɛ́ ɖɔ ɖɔ Mawu dá mǐ ɖó akpajlɛ éɖesunɔ tɔn mɛ. (Bǐbɛ̌mɛ 1:26) Enɛ xlɛ́ ɖɔ Mawu bló mǐ, bɔ mǐ ɖó jijɔ ɖokpo ɔ e é ɖó lɛ é. Enɛ wu ɔ, enyi mǐ mɔ xomɛvɔnɔ lɛ ɖò wuvɛ̌ mɔ wɛ bonu é nɔ vɛ́ nú mǐ ɔ, mǐ ni bo tuùn ɖɔ Mawu tɔn nɔ lɛ́ syɛn hú mɔ̌! Nɛ̌ mǐ ka wà gbɔn bo tuùn enɛ?
13 Biblu kplɔ́n mǐ ɖɔ “Mawu ɔ, wanyiyi wɛ é nyí.” (1 Jaan 4:8) Wanyiyi wɛ nɔ sísɛ́ Mawu bɔ é nɔ wà nǔ e é nɔ wà lɛ é bǐ. Enɛ wu ɔ, mǐ nɔ yí wǎn nú mɛ ɖó Mawu nɔ yí wǎn nú mɛ wutu. Lin tamɛ kpɔ́n dó nǔ elɔ jí: Nú a ɖó hlɔnhlɔn ɔ, a na ɖè wuvɛ̌ mimɔ kpo hwɛagɔɖiɖɔ e ɖò gbɛ̀ ɔ mɛ lɛ é bǐ kpo síìn à? É ɖò wɛn ɖɔ a na bló mɔ̌, ɖó a yí wǎn nú gbɛtɔ́ lɛ wutu. Bɔ Mawu ka ló? É ɖó hlɔnhlɔn, bɔ ɖó é yí wǎn nú mǐ wutu ɔ, é na ɖè wuvɛ̌ mimɔ kpo hwɛagɔɖiɖɔ lɛ bǐ kpo síìn. A sixu ɖeji ɖɔ akpá Mawu tɔn e xó è ɖɔ ɖò bǐbɛ̌mɛ wema elɔ tɔn lɛ é bǐ na jɛ dandan! Amɔ̌, cobonu a na ɖeji dó akpá enɛ lɛ wu ɔ, a ɖó na tuùn nǔ gègě dó Mawu wu.
MAWU JLÓ ÐƆ A NI TUÙN EMI
14. Nɛ̌ Mawu ka nɔ nyí? Nɛ̌ mǐ ka wà gbɔn bo tuùn ɖɔ mǐ ɖó na zán nyikɔ enɛ?
14 Nú a jló na nyí xɔ́ntɔn mɛɖé tɔn ɔ, hwɛhwɛ ɔ, etɛ ka nyí nǔ nukɔntɔn e a nɔ ɖɔ n’i é? Nyikɔ towe. Mawu ka ɖó nyikɔ ɖé à? Sinsɛn gègě nɔ ɖɔ ɖɔ nyikɔ tɔn wɛ nyí Mawu alǒ Aklunɔ; amɔ̌, enɛ lɛ ɖě nyí nyikɔ ǎ. Tɛnmɛ-nyikɔ kpowun wɛ ye nyí, ɖi “axɔsu” alǒ “togán.” Mawu ɖɔ nú mǐ ɖɔ nyikɔ emitɔn nɔ nyí Jehovah. Sɔgbe kpo Traduction du monde nouveau kpo ɔ, Ðɛhan 83:18 ɖɔ: “Gbɛtɔ́ lɛ ni tuùn ɖɔ hwɛ mɛ e sín nyikɔ nɔ nyí Jehovah é, hwiɖokponɔ wɛ nyí Ajalɔnlɔn ɖò ayikúngban ɔ bǐ jí.” Biblu wlantɔ́ lɛ zán nyikɔ Mawu tɔn hú azɔn 7 000. Jehovah jló ɖɔ a ni tuùn nyikɔ emitɔn bo lɛ́ zán. É ɖɔ nyikɔ tɔn bonu a na dó sixu huzu xɔ́ntɔn tɔn.
15. Etɛ ka nyí tinmɛ nyikɔ Jehovah ɔ tɔn?
15 Nyikɔ Mawu tɔn Jehovah ɖó tinmɛ tawun. Tinmɛ tɔn wɛ nyí ɖɔ Mawu kpéwú bo na ɖè akpá ɖebǔ e é dó é, bo na bló nǔ e é lin lɛ é bǐ. Nǔ ɖebǔ sixu ɖó è te ǎ. Jehovah ɖokpo géé jɛn sixu ɖó nyikɔ enɛ. *
16, 17. Etɛ ka nyí tinmɛ (a) “Nǔbǐwukpétɔ́” ɔ tɔn? (b) “Axɔsu mavɔmavɔ” ɔ tɔn? (c) “Gbɛɖotɔ́” ɔ tɔn?
16 Nǔɖexlɛ́mɛ 15:3 ɖɔ: “Aklunɔ Mawu Nǔbǐwukpétɔ́, azɔ̌ towe lɛ d’agba bo nyɔ́ kpɔ́n.” Etɛ ka nyí tinmɛ tɛnmɛ-nyikɔ “Nǔbǐwukpétɔ́ ɔ” tɔn? Tinmɛ tɔn wɛ nyí ɖɔ Jehovah ɖó hlɔnhlɔn hugǎn mɛ ɖevo ɖebǔ ɖò wɛkɛ ɔ mɛ. Ðò 1 Timɔtée 1:17 mɛ ɔ, è ylɔ Jehovah ɖɔ “Axɔsu mavɔmavɔ.” Tɛnmɛ-nyikɔ “Axɔsu mavɔmavɔ” ɔ sín tinmɛ wɛ nyí ɖɔ é tíìn hwebǐnu. Ðɛhan 90:2 tinmɛ ɖɔ é ko nyí Mawu bo na nyí Mawu kaka sɔyi. Nǔ nɛ ɔ jiwǔ tawun.
17 Jehovah ɖokpo wɛ nyí Gbɛɖotɔ́. Nǔɖexlɛ́mɛ 4:11 ɖɔ: “Aklunɔ mǐtɔn, Mawu mǐtɔn, susu, yɛ̌yi kpo hlɔnhlɔn kpo jɛxa we, ɖó a bló nǔ bǐ; hwi wɛ jló bɔ ye tíìn; hwi wɛ jló bɔ ye ɖò gbɛ̀.” Nugbǒ ɔ, sín wɛnsagun e ɖò jixwé lɛ é, sunví e ɖò jinukúnsin lɛ é, atín sínsɛ́n e ɖò atín lɛ jí lɛ é kaka jɛ hweví e ɖò xù mɛ lɛ é jí ɔ, Jehovah wɛ bló nǔ e jí a sixu lin nǔ kpɔ́n dó lɛ é bǐ!
A KA SIXU NYÍ XƆ́NTƆN JEHOVAH TƆN À?
18. Aniwu mɛɖé lɛ ka nɔ lin ɖɔ emi kún sixu nyí xɔ́ntɔn Mawu tɔn gbeɖé ó? Etɛ Biblu ka ɖɔ dó enɛ wu?
18 Nú gbɛtɔ́ lɛ xà nǔ dó Jehovah sín jijɔ jiwǔ lɛ wu ɔ, xɛsi nɔ ɖi ye bɔ ye nɔ lin ɖɔ, ‘Mawu ɖó hlɔnhlɔn dín, enyi mɛjɔmɛ dín, bo lɛ́ lín dó mɛ dín, nɛ̌ é ka na kpé nukún dó wutu ce gbɔn?’ Amɔ̌, nǔ e Mawu jló ɖɔ a ni lin é nɛ à? Gbeɖé kpɔ́n. Jehovah jló na sɛkpɔ mǐ. Biblu ɖɔ ɖɔ Mawu kún “lín dó ɖokpo ɖokpo mǐtɔn [ó].” (Mɛsɛ́dó 17:27) Mawu ba ɖɔ a ni sɛkpɔ emi bo d’akpá ɖɔ ‘emi na sɛkpɔ we.’—Jaki 4:8.
19. (a) Nɛ̌ a ka sixu huzu xɔ́ntɔn Mawu tɔn gbɔn? (b) Jijɔ Jehovah tɔn tɛ a ka yí wǎn na hugǎn?
19 Nɛ̌ a ka sixu huzu xɔ́ntɔn Mawu tɔn gbɔn? Jezu ɖɔ: “Gbɛ̀ mavɔmavɔ ɔ wɛ nyí ɖɔ ye ni tuùn we, bo tuùn ɖɔ hwi wɛ nyí Mawu nugbǒ ɖokpo e tíìn é, bo lɛ́ tuùn Jezu Klisu e a sɛ́dó gbɛ̀ ɔ mɛ é.” (Jaan 17:3) Nɔ ɖò nǔ kplɔ́n wɛ, enɛ ɔ, a na tuùn Jehovah kpodo Jezu kpo. Bɔ enɛ gudo ɔ, a sixu mɔ gbɛ̀ mavɔmavɔ. Ði kpɔ́ndéwú ɔ, mǐ ko kplɔ́n ɖɔ “Mawu ɔ, wanyiyi wɛ é nyí.” (1 Jaan 4:16) Amɔ̌, é lɛ́ ɖó jijɔ ɖagbe gègě ɖevo lɛ. Biblu ɖɔ nú mǐ ɖɔ Jehovah nyí ‘nùblawukúnúmɛtɔ́, xomɛfatɔ́, nɔ yawu sìn xomɛ ǎ, nyí xomɛnyɔtɔ́.’ (Tíntɔ́n 34:6) Jehovah ‘nyɔ́, bo ɖò gbesisɔmɛ bo na sɔ́ hwɛ kɛ mɛ.’ (Ðɛhan 86:5) Mawu nɔ ɖó suúlu bo nɔ lɛ́ nɔ gbeji. (2 Piyɛ́ɛ 3:9; Eblée lɛ 10:23) Nú a ɖò Biblu kplɔ́n wɛ ɔ, a na lɛ́ mɔ jijɔ tɔn ɖagbeɖagbe ɖevo lɛ.
20-22. (a) Eɖíe mǐ ma sixu mɔ Mawu ǎ è, bɔ nɛ̌ mǐ ka sixu sɛkpɔ ɛ gbɔn? (b) Enyi mɛ ɖevo lɛ ba ɖɔ a ni ɖó Biblu kpinkplɔn te ɔ, etɛ a ka ɖó na wà?
20 Eɖíe è ma sixu mɔ Mawu ǎ è, bɔ nɛ̌ a ka sixu sɛkpɔ ɛ gbɔn? (Jaan 1:18; 4:24; 1 Timɔtée 1:17) Nú a ɖò nǔ xà dó Jehovah wu wɛ ɖò Biblu mɛ ɔ, a na mɔ ɖɔ é nyí mɛ bɔ è na zun xɔ́ntɔn xá ɛ. (Ðɛhan 27:4; Hlɔmanu lɛ 1:20) Lee a kplɔ́n nǔ dó Jehovah wu sɔ é ɔ, mɔ̌ wɛ a na yí wǎn n’i sɔ, bɔ a na lɛ́ mɔ ɖɔ emi sɛkpɔ ɛ hugǎn.
21 A na ɖó mɔjɛmɛ ɖɔ Jehovah wɛ nyí Tɔ́ mǐtɔn. (Matie 6:9) É na gbɛ̀ mǐ, bo lɛ́ jló ɖɔ mǐ ni ɖu vivǐ gbɛ̀ ɖagbe e nyɔ́ hugǎn é tɔn. Nǔ e tɔ́ wanyiyinɔ ɖé nɔ jló nú vǐ tɔn lɛ é nɛ. (Ðɛhan 36:10) Nugbǒ ɔ, Biblu kplɔ́n mǐ ɖɔ mǐ sixu huzu xɔ́ntɔn Jehovah tɔn. (Jaki 2:23) Lin tamɛ kpɔ́n dó nǔ enɛ jí. Jehovah Mɛ e dá wɛkɛ ɔ é jló ɖɔ hwi ni huzu xɔ́ntɔn emitɔn!
22 Mɛɖé lɛ sixu jló ɖɔ a ni ɖó Biblu kpinkplɔn te. Ye sixu ɖi xɛsi ɖɔ a na jó sinsɛn towe dó. Amɔ̌, ma lɔn nú mɛɖebǔ ni sú ali dó we bonu a gɔn xɔ́ntɔn zun xá Jehovah ó. É wɛ nyí Xɔ́ntɔn ɖagbe hugǎn e a sixu zun é.
23, 24. (a) Aniwu a ka na kpó ɖò nǔ kanbyɔ wɛ? (b) Etɛ jí mǐ ka na ɖɔ xó dó ɖò wemata e bɔ d’ewu é mɛ?
23 Nú a ɖò Biblu kplɔ́n wɛ ɔ, nùɖé lɛ na tíìn bɔ a na ɖó mɔjɛmɛ tɔn ǎ. Winnya ni ma hu we dó nǔ kinkanbyɔ alǒ alɔgɔ́ biba wu ó. Jezu ɖɔ mǐ ɖó na sɔ́ mǐɖée hwe yɔkpɔvu lɛ ɖɔhun. (Matie 18:2-4) Ye nɔ kàn nǔ gègě byɔ. Mawu jló ɖɔ a ni mɔ xósin nú nùkanbyɔ towe lɛ. Enɛ wu ɔ, xwè sɔ dó kplɔ́n Biblu bo kpɔ́n ɖɔ nǔ e kplɔ́n wɛ emi ɖè lɛ é ka nyí nugbǒ à jí.—Xà Mɛsɛ́dó 17:11.
24 Ali ɖagbe e nyɔ́ hugǎn bɔ a na kplɔ́n nǔ dó Jehovah wu é wɛ nyí ɖɔ a ni nɔ kplɔ́n Biblu ɔ. Ðò wemata e bɔ d’ewu é mɛ ɔ, mǐ na mɔ nǔ e wu Biblu gbɔn vo nú wema ɖevo ɖebǔ é.
^ akpá. 15 Enyi Biblu towe ma ɖó nyikɔ Jehovah ɔ ǎ, alǒ nú a ba na ɖó mɔjɛmɛ ɖevo lɛ dó nyikɔ Mawu tɔn sín tinmɛ kpo yiylɔ tɔn kpo jí hǔn, kɛnklɛn kpɔ́n Tinmɛ E Ðò Vivɔnu É 1.