Het is vijf uur 's middags als ik de garage van de pistenbully's inloop. Een overweldigend gedreun komt uit de machines die één voor één de ondergrondse garage uitrijden. Terwijl de laatste wintersporters, gevolgd door de pisteurs, de pistes afdalen begint het werk voor de bully-chauffeurs. De hele nacht rijden deze mannen en vrouwen over de pistes om ze weer in topconditie te krijgen. Een nacht lang was ik getuige van dit monnikenwerk.
Ik zit in de pistenbully bij Julien. Julien werkt 's zomers full-time als berggids en 's winters stuurt hij elke nacht de pistenbully over de pistes van Montgenèvre. Het is al bij het uitrijden van de garage duidelijk dat Julien weet wat hij doet. Met een ongelooflijke precisie rijdt hij de machine de garage uit terwijl hij op het computerscherm naast zich alle gegevens checkt. We rijden achter drie andere bully's aan; meteen ligt er super strakke piste achter ons. Bij een kruising aangekomen rijden de andere bully's door. Wij sturen een steile rode piste op. Onze bully is uitgevoerd met een sleepkabel en Julien trekt daarmee de steile pistes strak, en de pistes waar echt veel sneeuw verplaatst moet worden. Wanneer de kabel aan het vaste punt is vastgemaakt, meestal een ingegraven blok beton, duiken we een steile zwarte piste in. De skiërs en boarders hebben deze piste in een dag omgetoverd tot een waar buckelveld. De pistenbully maakt korte metten met deze hobbels en bulten. Na een aantal passages is de piste zo strak als een biljartlaken. Julien is tevreden.
4,5 ton druk!
Als de hoogste en steilere pistes zijn gedaan vertrekken we naar een steil stukje in een blauwe piste net voor de ingang van een lift. De pisteurs hadden doorgegeven dat het sneeuwdek daar matig is. Er zijn inderdaad stenen te zien en dus zal er aardig wat sneeuw verplaatst moeten worden. Dat betekent dat ook hier de kabel nodig is. De bochtige piste maakt dit werk lastig. Het feit dat er steeds meer informatieborden en waarschuwingstekens langs de piste komen, maakt het gebruik van de kabel er ook al niet makkelijker op. Volgens Julien lijken veel pistes tegenwoordig op een kermis en staan er teveel borden langs de pistes, hij doet zo voorzichtig mogelijk, maar soms sneuvelt er een waarschuwingsbord onder de druk van een staalkabel.
Eenmaal aan de slag bij de slechte plek is het zaak om alle sneeuw die door de skiërs is verplaatst weer over de stenen uit te spreiden. Het wordt me snel me duidelijk waarom hier de kabel voor nodig is. De hoop sneeuw die de bully voor zich uit duwt is enorm. Op de boordcomputer zie ik dat de kabel maar liefst 4,5 ton trekt. Handig verplaatst en verspreidt Julien de sneeuw. Binnen no-time ligt er een mooie nieuwe laag sneeuw over de hele piste. Waar eerst aarde en stenen lagen ligt nu een pak van zo'n dertig centimeter hard aangereden sneeuw. De piste kan er weer even tegen.
Even de haren kammen
Een pistenbully is aan de voorkant uitgerust met verstelbare schuivers en aan de achterkant met een 'kam' waarmee de pistes strak gestreken wordt. De schuivers voor op de bully zijn precies in te stellen. Om een nette sneeuwlaag achter te laten verstelt Julien deze schuivers regelmatig. Voor de kam op achterzijde geldt hetzelfde. Harde, natte, droge, warme en koude sneeuw: ze hebben allemaal een eigen druk nodig om de pistes zo mooi mogelijk te maken. Tijdens moeilijk herstelwerk verstelt Julien deze waardes continu. Een vakman aan het werk.
Oppassen voor de kabel!
Vanaf het punt waar we de piste hebben gerepareerd, werken we de blauwe piste weer helemaal af tot boven. Door de voorruit zie ik een afgeskiede en afgeschraapte piste, achter ons ligt er een perfecte race-baan. Tijdens het werk vertelt Julien honderduit over hoe leuk hij het rijden op de bully vindt. Als zijn baas hem in november belt om te beginnen staat hij te springen om aan het werk te mogen. Volgens hem is vooral het preparen in de poedersneeuw fantastisch. Een grote wolk verse sneeuw voor je uit drukken, volgens Julien even gaaf als off-piste skiën. Opeens heeft een slecht punt op de piste weer alle aandacht nodig. De kabel wordt opnieuw vast gemaakt en tientallen kubieke meters sneeuw worden verplaatst. Het werken met deze staalkabels is niet ongevaarlijk. Het is niet zozeer gevaarlijk voor de pistenbully-chauffeurs maar voor nachtbrakers die zich laat op de piste begeven. Want de kabel slingert regelmatig heftig heen en weer. Af en toe ligt deze in de sneeuw begraven en als de pistenbully omhoog rijdt schiet de kabel soms met meerdere tonnen kracht uit de sneeuw. Je moet er niet aan denken wat er gebeurt als daar op dat moment iemand zou staan of skiën.
Het is bijna middernacht, de pistes die Julien wilde doen zijn gedaan. We rijden terug naar de garage. Een nieuwsgierige vos kijkt ons aan. Julien zet de bully stil en wijst. Hij legt uit dat dit de reden is dat hij het werk zo gaaf vindt. Vorige week heeft hij zelfs een wolf voor hem op de pistes gezien. Eenmaal in de garage wordt de diesel weer bijgevuld, een goede tweehonderd liter gaat er in. De pistenbully is klaar voor de volgende dienst. De volgende nacht gaat hij weer op pad. Hij zorgt er dan opnieuw voor dat alle pistes er pico bello bijliggen, zodat de wintersporters volop kunnen genieten van hun wintersport. Dag in dag uit.
In de meeste skigebieden rijden er twee pistenbully-teams. Het ene team vertrekt net na sluitingstijd en een ander team rijdt van middernacht tot 's ochtends vroeg. Er zijn twee redenen om met twee ploegen te werken. Ten eerste zijn veel gebieden te groot om in een keer te prepareren. Ook zouden er dan meer kostbare machines gekocht moeten worden. Maar belangrijker, wind en sneeuwkanonnen verplaatsen, en maken, in de loop van nacht, nog aardig wat sneeuw. Om deze hopen verse kunstsneeuw of muren van verwaaide sneeuw voor de opening van het gebied weg te krijgen, is het van groot belang dat er 's ochtends nog een ploeg rondrijdt.
Dieselslurpers
Een pistenbully rijdt maximaal 25 kilometer per uur en kan in die tijd maximaal zo'n 10 hectare bewerken. Het zijn echte dieselslurpers want ze hebben een verbruik van zo'n 20 à 30 liter per uur. Veel grote skigebieden leasen de pistenbully's en vervangen deze rond de vijfduizend werkuren. De prijs van een pistenbully ligt rond de 350.000 euro. Deze prijs hangt natuurlijk af van de opties zoals een sleepkabel. Het piste onderhoud is dus een aardige kostenpost voor skigebieden.
Met de pistedienst meerijden
Wil je dit ook een keer zien? In steeds meer skigebieden is het mogelijk om met de pistedienst mee te rijden. In sommige gebieden is het zelfs mogelijk om overdag een cursus te doen. In dat geval mag je de machine zelf besturen. Maar 's avonds meerijden is ook leuk en interessant. Vraag na wat de mogelijkheden zijn bij de lokale VVV in het skigebied.