Loekasjenko kondigt sancties tegen EU aan en sluit belangrijke politieke tegenstander Viktor Babariko op | Trouw
Loekasjenko kondigt sancties tegen EU aan en sluit belangrijke politieke tegenstander Viktor Babariko op
Oud-bankier Viktor Babariko hoorde dinsdag in de rechtbank in Minsk dat hij is veroordeeld tot veertien jaar cel. Beeld via Reuters
Viktor Babariko gold als kansrijkste uitdager van machthebber Loekasjenko, maar hij zat tijdens de verkiezingen al in de gevangenis.
Christoph Schmidt 7 juli 2021, 07:21
Het Wit-Russische hooggerechtshof heeft een politieke tegenstander van machthebber Aleksandr Loekasjenko veroordeeld tot veertien jaar cel wegens corruptie. De 57-jarige oud-bankier Viktor Babariko gold in de aanloop naar de presidentsverkiezingen van vorig jaar augustus als kansrijkste oppositiekandidaat, maar enkele weken voor die stembusgang werd hij gearresteerd.
Babariko was directeur van de Wit-Russische bank Belgazprombank, eigendom van het Russische staatsenergiebedrijf Gazprom. Volgens de autoriteiten heeft hij steekpenningen aangenomen en geld witgewassen. Volgens hemzelf zijn al die aanklachten gefabriceerd.
De Amerikaanse ambassade in Minsk heeft het vonnis – waartegen geen beroep mogelijk is – een 'wrede schijnvertoning' genoemd. Het zou bewijzen dat Loekasjenko's regime 'nergens voor terugdeinst om aan de macht te blijven'.
De 'herverkiezing' vorig jaar van Loekasjenko, die sinds 1994 aan de macht is, wordt algemeen beschouwd als doorgestoken kaart. Ordetroepen sloegen wekenlange protesten hard neer.
Na Babariko's arrestatie gingen drie vrouwen de oppositiecampagne leiden, onder wie het uiteindelijke boegbeeld Svetlana Tichanovskaja. Een van hen zit in de gevangenis, de andere twee vluchtten naar het buitenland. Tichanovskaja probeert nu druk op het Loekasjenko-regime te houden vanuit buurland Litouwen.
"Het is een krankzinnige straf voor een man die besloot de politiek in te gaan en een van de leiders werd die het land uit een lange slaap wakker maakten", zo reageerde Tichanovskaja op Babariko's vonnis. "Het regime doet alles om elke gedachte te smoren die ook maar in de verte lijkt op vertrouwen en hoop."
Harde maatregelen verwacht tegen economische sancties EU
Intussen heeft Loekasjenko weer hard uitgehaald naar Europa en de recente EU-sancties. Die werden van kracht nadat het Ryanair-toestel met journalist en activist Roman Protasevitsj aan boord eind mei in het Wit-Russische luchtruim werd onderschept en naar Minsk gedwongen. Daar werd Protasevitsj gearresteerd.
Eerst werd het gehele EU-luchtruim gesloten voor Wit-Russische vliegtuigen. Eind vorige maand zette de EU economische sancties in gang. Het regime zint nu op harde tegenmaatregelen, zo liet Loekasjenko dinsdag doorschemeren tijdens kabinetsberaad, bijvoorbeeld door EU-exportproducten met bestemming Azië een grote omweg te laten maken, "via de Noordpool of de Middellandse Zee, of via Oekraïne – er zijn daar goede wegen". Hij richtte zijn pijlen vooral op Duitsland.
Loekasjenko wil migranten naar EU sturen
Ook dreigde Loekasjenko opnieuw om grote hoeveelheden migranten uit onder meer Afghanistan, Irak en Syrië naar de EU te sturen, een fenomeen waarmee Litouwen – en sinds kort ook Polen – al een tijdje wordt geconfronteerd. "We zullen niemand tegenhouden", zei Loekasjenko volgens het Duitse persbureau DPA. Volgens hem zijn de oorlogsvluchtelingen op weg naar het 'warme en aangename Europa' en zou Duitsland die arbeidskrachten hard nodig hebben.
Vorige maand gingen de eerste berichten rond dat Minsk een akkoord had gesloten met de Iraakse autoriteiten. Extra vluchten van Iraqi Airways van Bagdad naar Minsk zouden vol zitten met migranten, die direct naar de Litouwse grens werden gestuurd. 'EU-president' Charles Michel bezocht die grens dinsdag en zegde de Litouwse regering alle ondersteuning toe.
Wit-Rusland haalt ambassadeur terug uit Brussel na EU-sancties
Wit-Rusland heeft zijn permanente vertegenwoordiger in Brussel teruggeroepen voor overleg in reactie op sancties die de Europese Unie heeft ingevoerd tegen het regime van Aleksandr Loekasjenko.