UvA-seksuoloog Ellen Laan bij College Tour
In oktober van afgelopen jaar werd ze benoemd tot hoogleraar aan het AMC en in januari erscheen het boek Seks! dat ze samen met collega-seksuoloog Rik van Lunsen schreef. In de uitzending van vrijdag 5 mei is Ellen Laan te gast bij College Tour.
Wat is de aanleiding dat u voor College Tour gevraagd werd?
'Ik was erg verrast dat ze me vroegen. Hoezo de kappersdochter uit de Wieringermeerpolder in College Tour, snap je? De directe aanleiding was het interview in Het Parool dat toevallig gelijktijdig met Seks! verscheen. Vrijwel elke mogelijkheid om meer wetenschappelijke kennis over seksualiteit te verspreiden grijp ik aan, maar bij het eerste gesprek met de redactie van het programma werd duidelijk dat het ook erg de persoonlijke kant op zal gaan.'
Foto: Privé-archief Ellen Laan
'In ieder geval de boodschap die Rik en ik ook met Seks! meer onder de aandacht wilde brengen: heb plezier tijdens de seks. Het vrouwelijk orgasme wordt nog te veel als een extraatje gezien. Een paar weken geleden liep ik mee met een Women's march, waar spandoeken te zien waren met de tekst: "Let's close the wage gap."Achteraf had ik daar best zelf een variatie op willen maken: "Let's close the orgasm gap too." Behalve over seksualiteit praten hoop ik ook bij te kunnen dragen aan het doorbreken van het taboe op borstkanker. Ik heb daar inmiddels als ervaringsdeskundige wel wat over te zeggen.'
'Ik heb de minst vaak voorkomende vorm van borstkanker, die zich niet openbaart als het bekende knobbeltje, en die ook niet door een mammogram ontdekt kan worden. Daardoor wordt deze vorm van borstkanker bij veel vrouwen pas in een later stadium ontdekt, met een grotere kans op uitzaaiingen. Ik vind het belangrijk dat vrouwen zich ervan bewust zijn dat een verdikking van de borst ook op borstkanker kan wijzen, en dat ze bij klachten naast een mammogram ook om een echo moeten vragen.'
'Zijn er vragen waar u bang voor bent?
'De laatste dagen voer ik in m'n hoofd een bijna constante monoloog waarin ik antwoord geef op allerlei mogelijke vragen, maar uiteindelijk ben je overgeleverd aan wat de redactie besluit interessant te vinden. De programmamakers zijn op zoek naar een rode draad in m'n leven, met het risico dat er "retro-fitting" wordt toegepast, zoals mijn broer dat mooi verwoordde.
Daarmee bedoelt hij het aanvoeren van redenen voor bepaalde keuzes of interesses in je leven die eigenlijk niets met die keuzes te maken hebben. Dat ik bijvoorbeeld de seksuologie ingerold ben omdat ik katholiek ben opgevoed. Dat retro-fitting kan je een verkeerd beeld geven van jezelf. Het is namelijk niet zo dat ik alleen seksuologie ben gaan doen vanwege die opvoeding; er zijn veel meer aspecten die een rol hebben gespeeld. Door deel te nemen aan College Tour ga je daar wel over nadenken.
Dat het persoonlijk wordt vind ik dan ook niet zo erg; als je taboes wil doorbreken moet je ook zelf open durven te zijn. Mijn kinderen vinden het al cool genoeg dat ik samen met Arjen Lubach – die dit seizoen ook te gast is – op internet sta.'