Voor gratis en degelijk openbaar vervoer - nl.socialisme.be
dinsdag 11/03/14 | Lokaal - Brussel
Op 1 februari voerde Gauches Communes, het samenwerkingsverband waar LSP deel van uitmaakt, in Brussel actie tegen de zoveelste tariefverhoging bij de openbare vervoersmaatschappij MIVB. Een los ticket kost voortaan 2,10 euro, een stijging met tien cent. Onze lonen en uitkeringen worden bevroren, de kosten voor openbaar vervoer niet. De actie van 1 februari kon op een erg brede steun rekenen, een zeventigtal mensen kwam zelf actief mee protesteren. We zetten de belangrijkste argumenten op een rij.
Is 2,10 euro echt te duur? In andere Europese steden moet je meer betalen, in Amsterdam betaal je zelfs 2,70 euro.
Werd deze logica ook maar voor onze lonen en uitkeringen gehanteerd. Als het over onze inkomens gaat, moeten we concurreren met wie minder verdient. Als het over onze uitgaven gaat, zijn er altijd wel duurdere landen.
Voor een groot deel van de Brusselse bevolking is openbaar vervoer de enige optie, het aandeel van de bevolking met een eigen wagen is er kleiner dan buiten de stad. Zeker de armste lagen zijn afhankelijk van de MIVB. Een derde van de Brusselse jongeren heeft geen werk, hoe kunnen ze werk zoeken, naar het werk gaan of een hobby uitoefenen als de toegang tot mobiliteit beperkt is?
Is gratis openbaar vervoer wel realistisch?
In een interview met L'Avenir op 5 februari stelde Anja Deschoemacker, in oktober 2012 lijsttrekker voor Gauches Communes in Sint-Gillis: "Verschillende partijen stelden in hun programma's [bij de vorige verkiezingen] dat ze gratis openbaar vervoer wilden. Maar waar staan we nu? Er is wel geld voor prestigeprojecten als NEO [een prestigeproject aan de Heysel]. Er is dus geld, maar de overheden willen het niet aan gratis openbaar vervoer besteden."
Ze voegde er nog aan toe: "Volgens de cijfers van 2012 kreeg de MIVB 400 miljoen euro aan dotaties en 160 miljoen aan directe inkomsten. Als we zien wat aan minder dringende projecten wordt uitgegeven, dan denk ik dat het geld aanwezig is."
Ja maar, gratis bestaat toch niet?
Anja Deschoemacker: "Neen, volledig gratis is het niet. Het zijn onze belasten die deze dienst betalen. Maar dan moet iedereen natuurlijk wel belastingen betalen…"
Is het mogelijk om een tariefstijging te stoppen?
Anja Deschoemacker: "In Brazilië leidden de aanhoudende prijsstijgingen voor het openbaar vervoer tot straatprotest. Het vormde de aanleiding voor een protestbeweging tegen het besparingsbeleid. Er werd ook uitgehaald naar prestigeprojecten zoals de Wereldbeker voetbal. Uiteindelijk besliste de regering van São Paulo om de tariefverhoging in te trekken uit angst dat de beweging zich nog zou uitbreiden."
In de zomer trekken onze Rode Duivels naar Brazilië, misschien kunnen we de protestbeweging het omgekeerde traject laten afleggen?
Dus als we het openbaar vervoer gratis maken, is het mobiliteitsprobleem opgelost?
Neen, er is meer nodig. Ook het aanbod moet uitgebreid worden, bijvoorbeeld met snelle verbindingen naar de rand van de stad en ook later op de avond en 's nachts. Bovendien moet het aanbod van de MIVB, De Lijn en de TEC op elkaar afgestemd worden.
Een drastische uitbreiding van het openbaar vervoer dat bovendien gratis wordt, zou niet alleen de toegang tot mobiliteit versterken. Het zou ook de nood aan individueel vervoer per auto beperken. Waarom zou je de auto nemen als je even gemakkelijk of gemakkelijker en gratis op je bestemming kan geraken? Het is niet alleen een sociale maar ook een ecologische maatregel die het fijn stof in de stad kan beperken.
Om tot een ander mobiliteitsbeleid te komen, moeten we ons organiseren en een krachtsverhouding uitbouwen. De actie van Gauches Communes op 1 februari was daar alvast een aanzet tot.