HSP & Leerproblemen – Accelerated Learning
Je kind komt thuis van school en verteld dat het een proefwerk moet leren voor een vak waar het niet goed in is. Er moeten woordjes van buiten geleerd worden en de vorige keer heeft hij daar een dikke onvoldoende voor gehaald, ondanks dat hij er wel zijn best voor had gedaan. Je probeert hem gerust te stellen door te zeggen dat je wel zal helpen. In je achterhoofd weet je dat de kans groot is dat er, net als de vorige keer, weer een onvoldoende behaald zal worden. Het vertrouwen is dus zowel bij jou als je kind minimaal. Toch beginnen jullie er vol goede moed aan.
Samen zijn jullie wel een uur bezig met het leren van de woordjes. Je hebt al verschillende keren in moeten praten op je kind om de motivatie vast te houden. Ook de concentratie wordt met de minuut minder. Uiteindelijk besluiten jullie om er voor vandaag maar mee te stoppen en spreken af om morgen verder te gaan.
De volgende dag ga je opnieuw samen aan de slag met de woordjes. Je vraagt je, na even bezig te zijn geweest, af hoe het kan dat hij maar zo weinig heeft onthouden van dat wat hij een dag eerder had geleerd. Het lijkt alsof jullie helemaal opnieuw kunnen beginnen en het word voor je kind steeds zwaarder. Toch blijf je het stimuleren om nog even door te zetten en zijn best te doen. Want als je je best doet moet het gaan lukken!
Op deze manier gaan jullie nog even door en dan begint het erop te lijken dat de woordjes nu wel goed onthouden worden. Je stimuleert hem nog even door te gaan door te zeggen; 'Zie je nu wel, als je je best doet gaat het zeker lukken.' 'Ga nog maar even door.'
Na enige tijd ga je hem overhoren en inderdaad, de woordjes worden nu makkelijk vertaald. Hij gaat nu een voldoende halen voor het proefwerk, dat kan niet anders verzeker je hem!
Dan komt het moment daar dat er daadwerkelijk een proefwerk gemaakt moet worden. Op school vertelt je kind dat hij super goed geleerd heeft, dus dit keer is het een makkie. Dan wordt het proefwerk gemaakt en ingeleverd bij de leerkracht.
De volgende dag is het proefwerk nagekeken en komen de punten terug. Wat blijkt? Weer een onvoldoende!
Hoe kan dit vraag je je af
Veel hooggevoelige kinderen leren niet op een auditieve manier. Dit is de manier die op veel scholen nog wordt gebruikt. De leerkracht legt uit, je kind leest de tekst en maakt vervolgens de opdrachten. De woordjes worden vaak aangeboden door ze een keer op te schrijven (of ze staan in het boek) en de leerkracht spreekt ze uit en je kind mag ze nazeggen. Hierin is vooral de koppeling tussen horen (klank van het woord) en zien (de manier zoals het in het boek geschreven is) belangrijk. En dit is nu net niet de manier waarop hooggevoelige kinderen leren.
Zij leren vanuit het geheel, zien dus eerst het hele woord (dit zorgt ook voor spellingsproblemen, omdat spelling nodig is voor de opbouw van de totale zin) en vertalen dit naar een beeld veelal gekoppeld aan een gevoel of eerdere ervaring. Het horen van de klank is ondergeschikt en geeft niet voldoende prikkels om het woord op deze manier te automatiseren. Een volgende keer wanneer hetzelfde woord gevraagd wordt gaat het dan meestal weer fout.
Verbeteren van de foute woorden helpt hen ook niet op de manier waarop dit meestal wordt gedaan.
Onderstaande voorbeeld is een weergave van de manier waarop verbeteren meestal wordt gedaan door de leerkracht.
Ooit is op de een of andere manier het woord op de verkeerde manier geautomatiseerd in de vorm van een woordbeeld. Wanneer op bovenstaande manier verbeterd wordt veranderd dit niets aan het woordbeeld dat eerder is ontstaan. Om automatiseringsproblemen op te lossen is het van belang dat het foute woordbeeld vervangen wordt door het juiste.
Hiervoor is het van belang dat het foute woord niet opnieuw voor de ogen van je kind terecht komt, maar alleen nog maar het juiste.
Verbeteren zou dus op de volgende manier moeten plaatsvinden:
Op deze manier ziet het kind het juiste woord en kan dit visueel opslaan in het geheugen. Wanneer je er zeker van wilt zijn dat je kind het vanaf nu op de juiste manier blijft onthouden doe je er goed aan om het woord een keer op te laten schrijven en te laten kijken of het nu op de juiste manier op het 'plaatje' in het hoofd van je kind staat.
Vervolgens hang je de juiste woorden netjes opgeschreven ergens in het zicht op en laat je je kind er 7 achtereenvolgende dagen elke ochtend en middag/avond naar kijken. Vraag hierbij of het plaatje nog steeds juist is en je zult zien dat je kind het vanaf nu wel goed schrijft.
Ook bij het aanleren van woordjes heeft alleen opschrijven of uitspreken van de woordjes dus niet veel zin. Het kind moet actief zijn visuele vermogen inzetten om er een woordbeeld van op te slaan. In sommige gevallen is dit bij hooggevoelige kinderen ook niet genoeg, omdat hun voorkeur zit in het ervaren en doen en dat is in het geval van woordjes lastig. Wel hebben zij deze koppeling nodig om te kunnen begrijpen en onthouden.
Voor hooggevoelige kinderen is het dus van belang dat de aangeboden lesstof een combinatie van werkvormen bevat.
De meest ideale combinatie zou zijn om aan te sluiten bij de diverse leerstijlen. De leerstijlen die we als mens bezitten zijn op het plaatje hieronder zichtbaar.
Probeer dus altijd aansluiting te maken op de diverse leerstijlen om ervoor te zorgen dat je kind in staat is om dingen te kunnen onthouden in het lange termijn geheugen. Daarbij is de regel; hoe leuker, gekker, grappiger of uitdagender, hoe beter het wordt onthouden.
Ik nodig jullie hierbij uit om er zo creatief mogelijk mee om te gaan en hoor graag welke manieren jullie hebben gebruikt. Heb jij ontdekt wat goed werkt? Laat het ons dan weten, zodat ook andere ouders jouw tip kunnen gebruiken en er hun kind mee kunnen helpen.