Je ziet het wel vaker aan de schoolpoort van de kleuterschool, het bord “vanaf hier kan ik het alleen!” of “hier neem ik afscheid!”. Soms ontbreken de borden, en is het een rode of witte lijn die visueel aangeeft wanneer ouders al dan niet ‘in overtreding zijn’ wanneer ze hun zoon of dochter naar school brengen. Hetzelfde geldt bij het afhalen van de kinderen: komen ouders tot in de klas om de kinderen op te pikken, mogen ze tot op de speelplaats, of wordt er verondersteld dat ouders achter de poort wachten wanneer de schoolbel gaat? Soms (zeker niet altijd!) bedraagt de afstand tussen leerkrachten en ouders letterlijk heel wat meters. Ik stel mezelf dan de vraag wat dat doet met de verbinding en het vertrouwen tussen ouders enerzijds en de leerkracht en/of de school anderzijds.
In haar kwalitatief onderzoek omtrent relaties tussen ouders enerzijds en leerkrachten anderzijds, omschrijft Leen Dom (KULeuven, 2006) dat deze relatie in de alledaagse schoolpraktijk niet altijd vanzelfsprekend is. In het onderzoek kwam bijvoorbeeld naar voren dat de afstand tussen de ouders, en de leraren en de directeur verschilt. Dom (2006) stelt dat de drempel voor ouders om met vragen of opmerkingen naar de school te stappen, of om een gesprek aan te knopen met de leraar, in elke school op een verschillende hoogte ligt. Eén van de tips waarmee Dom (2006) haar artikel afsluit, is dan ook het scheppen van een sfeer van openheid en nabijheid.
Pedagoog Hans Van Crombrugge en onderzoeker Evelyn Morreel (2017) stellen in hun artikel omtrent ouderbetrokkenheid dat het scheppen van een sfeer van fysieke nabijheid inderdaad een trigger is voor ouders: op die manier kan je een eerste vorm van gesprek (hoe kort of kleinschalig ook) structureel inbouwen.
Professor Michel Vandenbroeck (UGent, 2017) beklemtoont op zijn beurt dan weer het belang van dit contact en gesprek tussen ouders, kinderen en leerkrachten, om zo vertrouwen te ontwikkelen: “Wie heeft verzonnen dat je je kind aan de schoolpoort moet afzetten of dat ouders niet in de klas mogen komen? Wie trok een streep: tot hier en niet verder? Als je het als school voor ouders moeilijk wil maken, moet je dat zo doen.”. Vandenbroeck (UGent, 2017) verwijst vervolgens vooral naar enige vorm van openheid en ‘wederzijdsheid’ die belangrijk is voor de relatie met ouders.
Ja, dat is best mogelijk denk ik. Uiteraard kan ‘dialoog’ niet altijd even uitgebreid en diepgaand tot stand komen. Een kort dagelijks face-to-face contact en een “goeiemorgen, welkom!” of “hij deed het goed vandaag, tot morgen!” is daarom niet minder krachtig. Op die manier kan een eerste basis gelegd worden voor verbinding, vertrouwen, en betrokkenheid. Volgens mijn aanvoelen is het verkleinen van de drempel die ouders soms misschien ervaren pas mogelijk als ook de fysieke afstand wordt verkleind. En daar lenen informele, directe contacten op de speelplaats, maar ook aan de klasdeur, zich erg goed toe.
Hoe verlopen (dagelijkse) contacten tussen ouders en leerkrachten op de school waar jij werkt, of waar jij stage loopt als student(e)? Welke mening en visie deel jij al dan niet? Erg benieuwd naar jullie verhaal hieromtrent!
Dom, L. (2006). Ouders en scholen: Partnerschap of (ongelijke) strijd? In Caleidoscoop, nr.4, jg.20, geraadpleegd via http://www.caleidoscoop.be/index.php?ID=31863&woord=585
Van Crombrugge, H. & Morreel, E. (2017). Ouderbetrokkenheid is meer dan een oudercontact. In Klasse, geraadpleegd via https://www.klasse.be/78264/ouderbetrokkenheid-is-meer-dan-oudercontact/
Dit bericht is geplaatst in blog met een reflectie over kleuteronderwijs, blog over onderzoek naar kleuteronderwijs, blogtype, diversiteit en sociale inclusie, onderwijsactualiteit en beleid, ouder-schoolsamenwerking, schoolbeleid. Bookmark de permalink.
In de Gemeentelijke Basisschool ’t Sprinkhaantje mogen ouders met hun kleuter de klas instappen ’s morgens. Dat is een bewuste keuze. Het schept een band tussen ouders en school en het geeft tijd en ruimte voor alle kleine gesprekjes over de belevenissen van de kleuters.
Op onze school komen de ouders ’s morgens hun kl afzetten in de klas en ’s avonds komen wij naar buiten met de groep. Daar wachten de ouders achter de lijn, zodat wij een overzicht kunnen houden over de kls die vertrekken naar hun mama. Bij de jongste kls wil ik volgend schooljaar wel voorstellen om de kls ook in de klas te laten ophalen. Dan is het overzicht nog veel beter. Af en toe ontsnapt er toch eentje.
Idd ik vind ook de gesprekjes s morgens heel gewoon en vertrouwen-gevend. Ouders zijn ook heel enthousiast over de communicatie in onze school en merken het verschil met de lagere school, die ook op een andere locatie is en dus ook andere regels heeft. Kinderen zijn groter en het hoort daar ook een stuk bij zelfstandigheid. Bij de oudste kls wordt vanaf de paasvakantie aangemoedigd om alleen naar de klas te komen, vanaf de poort. Om al een overgang in te schakelen.
Beste Els, bedankt voor je reactie! Fijn om te lezen dat er afhankelijk van de leeftijd van de kinderen wordt nagedacht over mogelijke systemen voor het brengen en halen van de kinderen. En inderdaad, deze leeftijd en mate van zelfstandigheid is zeker iets om hierbij in rekening te brengen. Dankjewel.
Ik wil hier graag op reageren en ben blij met je uitleg. Ikzelf ben kleuterleidster en op onze school mogen de ouders tot in de klas komen. We verwachten wel dat bij het belsignaal de kleuters in de rij staan en de ouders de school verlaten. Ik vind dit alles een heel goede regeling en ben blij met het dagelijks contact van de mensen die hun kind brengen. Als leerkracht ben je dadelijk van alles op de hoogte: wie komt hen ophalen, briefje afgeven, voorval thuis, kleuter die slecht geslapen heeft, soms ook ouders die iets vragen over iets wat de hun kleuter de dag daarvoor in de klas gemaakt had of waar hij tros over vertelde waar ze mee bezig zijn…. De ouders maken ook kennis met de blikvangers, de stagaire, andere ouders en kleuters van de klas.
Het dagelijks contact met het in de klas komen heeft het volgens mij ook een positief effect op het oudercontact… het gesprek verloopt vlotter (doordat ze jou als leerkracht al wat kennen) en je kan korter op de bal spelen.
Ik hoop dat deze formule van in de klas langskomen ( om de schooltas weg te zetten en het korte contact) zeker zal blijven bestaan.
Bedankt Hilde, om dit blogbericht kracht bij te zetten met enkele concrete voorbeelden vanuit je eigen klascontext, zeer waardevol!
In een Steinerschool is het gewoon (en eigenlijk als het kan, wordt het verwacht) dat de ouders hun kindjes zelf de pantoffels aandoen en tot bij hun juffie in de klas brengen. Een gebaar van vertrouwen, al 100 jaar bijna, over heel de wereld gaat dat zo. Gaat een kindje naar de voorschoolse opvang, dan brengt de juf van de voorschoolse opvang het kindje tot in de klas. Een stop of streep is er niet, het zijn immers ouders die (soms al wel lang geleden, maar toch leeft dit echt nog, de dankbaarheid voor die ouders-initiatiefnemers) de scholen hebben gewild en hebben opgericht, en die zich verbinden niet alleen in woorden maar ook in daden met het pedagogisch project, en die de school dagdagelijks ondersteunen. Omdat ze deze school en deze pedagogie wensen voor hun kind.
Beste Yo, bedankt voor het delen van deze ervaring en de visie erachter. Mooi om te lezen dat ouders en school elkaar vinden vanuit eenzelfde visie op naar school gaan en onderwijs bieden aan hun kinderen.
Ik moet denken aan de school waar ik al een aantal jarenkleuterjuf was. Ouders brachten de kinderen naar de klas, bleven even een boekje lezen en bij de inloop speelden ze even mee met de kinderen. Totdat er een nieuwe adjunct kwam die de kleuterbouw kwam ‘redden’ want het ging allemaal niet zoals zij het voor zich zag. Ze won zieltjes onder m’n collega’s en opeens hadden alle kinderen ‘last van al die ouders in de klas’ !! De argumenten die in dit artikel staan heb ik ook gebruikt maar soms wint de onkunde de eigenwijsheid het van gezond verstand. Mede door meerdere van dit soort kortzichtige veranderingen ben ik het schooljaar daarna op een andere school gaan werken. Heerlijk al die ouders in de klas! Korte lijntjes en een geweldige manier om goed contact te maken. Áls er dan eens iets vervelends besproken moet worden maakt dat goede contact dit veel makkelijker.
Beste Karin, bedankt voor je bijdrage. Je verhaal illustreert goed hoe de visie omtrent ‘ouders al dan niet in de klas’ een visie is die gedragen moet worden door het hele schoolteam, wil dit kans tot slagen hebben. Ook geloof ik net zoals jij aangeeft dat goede contacten met ouders een belangrijke buffer zijn, wanneer er een minder goede boodschap moet worden gebracht. Het maakt ‘slecht nieuws brengen’ ook zoveel persoonlijker wanneer je op een vertrouwensrelatie kan terugvallen.
Contacten met ouders, het blijft een delicaat onderwerp voor leerkrachten, ook bij de kleinsten. Zelf schreef ik op Kleutergewijs al eens een ode aan de glimlach aan de schoolpoort. Maar de insteek van Liesl Veulemans is rijker. Waarom maken we grenzen en wat zijn de onbedoelde gevolgen van een gele lijn drie meter voorbij de schoolpoort?
Nog een voordeel van ‘even mee de klas in ’s morgens’: Als ouder van een kleuter die niet vertelde over school gaf het even mee binnenlopen mij de kans om met hem te praten over zijn ervaringen met materialen, activiteiten en vriendjes in de klas.
Op onze openbare school in Den Haag mogen ouders hun kind naar de klas brengen. Er is geen enkele rode lijn of stopteken. Er zijn ook geen regels. Ouders zouden ook hun kind van groep 8 naar binnen mogen brengen, ook al gebeurt dit eigenlijk niet, alleen als ouders iets willen door geven. Tot 8.30 uur en dan gaan alle ouders naar huis of koffie drinken in de aula.