Iedere stem is uniek!
De mogelijkheden van de stem zijn zeer persoonsgebonden.
Het stemapparaat, de larynx, is niet bij alle mensen hetzelfde gebouwd. Er bestaan verschillen in grootte, vorm en skeletopbouw. Dit verklaart ook het verschil tussen een mannen- en vrouwenstem. Het normaal functioneren van de stem kan op verschillende manieren belemmerd worden door bijvoorbeeld:
een verkeerde manier van spreken
een te zachte/harde stem
verkeerd of te intensief stemgebruik
het gevoel dat er continue iets in uw keel zit
voortdurend moeten schrapen of kuchen
Alle bovengoemde 'problemen' hebben een weerslag op uw stem. Als dit te lang aanhoudt, of als er meerdere factoren zijn die de stem negatief beïnvloeden, kunnen er stemproblemen ontstaan. Vooral mensen met een spreekberoep kunnen door deze klachten grote problemen ervaren in het dagelijks leven. De stem heeft dan bijvoorbeeld te weinig draagkracht om les te geven in rumoerige klaslokalen; of de stem laat het afweten bij (langdurig) spreken/presenteren in een grote ruimte. Ook het zingen in een koor kan dan stemproblemen geven.
We kunnen u verschillende technieken aanleren of bestaande technieken verbeteren. Daarbij wordt gewerkt aan een evenwichtige manier van stemgeving; resonantie (de draagkracht van de stem) en articulatie (duidelijke uitspraak) spelen hierbij ook een rol. Dit wordt onder andere bereikt door oefeningen voor een goede houding, ontspanningsoefeningen, ademoefeningen, stemoefeningen, ademsteunoefeningen en oefeningen voor een duidelijke uitspraak.
Ook presentatietechnieken kunnen daar onderdeel van uitmaken. Een goede lichaamshouding en een ontspannen ademhaling zijn erg belangrijk voor een goede stem. De logopedist kan u verschillende technieken aanleren of bestaande technieken verbeteren. Bij de logopedische therapie nemen stemhygiënische adviezen, zoals bijvoorbeeld het afleren van veelvuldig kuchen of keelschrapen, een belangrijke plaats in.
Daarbij wordt ook gekeken naar de arbeidsomstandigheden waarin u verkeert, waarbij aandacht wordt gegeven aan bijvoorbeeld de akoestiek en eventueel het omgevingslawaai. Bij kinderen is het afleren van stembelastende gewoontes als veel schreeuwen en gekke stemmetjes nadoen een belangrijk behandeldoel.
Niet altijd is het verkrijgen van een heldere stem het uiteindelijke doel van de logopedische behandeling. Dit is namelijk niet altijd haalbaar; met name wanneer er blijvende afwijkingen of beperkingen bij het stemapparaat zijn. Dan staat het op een met zo min mogelijk belasting leren spreken voorop, waarbij klachten als vermoeidheid na het spreken en een geïrriteerde keel verminderen of verdwijnen.
Zie ook: www.ieder1stem.nl
Adem is leven; adem regelt veel processen in ons lichaam. Het ademen kan bemoeilijkt worden door bijvoorbeeld een chronisch verstopte neus, hoesten, kortademigheid, luchtwegklachten, hyperventilatie, etc. De logopedist geeft hiervoor ademtraining.
De logopedist zal bijvoorbeeld, wanneer de stemplooi in zijwaartse positive stilstaat, proberen om met speciale oefeningen de nog bewegende stemplooi over de middellijn heen te krijgen en zodoende met de stilstaande stemplooi contact te laten maken. Als dat lukt, zal de stemkwaliteit verbeteren. Hierbij wordt ook gelet op een juiste toonhoogte en ademdruk.
Presenteren/de beroepsspreker
Logopedie kan ook worden in geschakeld bij mensen die voor hun beroep veel moeten spreken, zoals leerkrachten. Dit soort sprekers noemen wij binnen de logopedie beroepsspekers. Bij bepaalde beroepen wordt er veel van de stem geëist. Door uw stem regelmatig verkeerd te gebruiken kunnen klachten ontstaan, zoals heesheid, vermoeidheid en/of pijn bij het praten. We kunnen u helpen goed met uw stem om te gaan.
De logopedist kan u bijvoorbeeld helpen om de goede adem- en stemtechnieken toe te passen tijdens het spreken, het verbeteren van de articulatie of het verminderen van een dialect en/of het verbeteren van de intonatie. Kortom, we leren u optimaal gebruik maken van uw stem!