Onthulling ornamenten op 8 september – Evangelisch-Lutherse Kerk Haarlem
september 6, 2019 september 6, 2019 Webredactie 0 reacties Nieuws
Zondag 8 september 2019, 14:30 uur, Lutherse Kerk Haarlem, Witte Herenstraat 22
De ornamenten uit het oude Vitae Vesper hebben een derde leven gevonden in de muur op het kerkplein van de Lutherse kerk Haarlem. Burgemeester drs. Jos Wienen zal de stenen die vervangen zijn vanuit het oude rusthuis om 14:30 uur onthullen.
De eerste plekken van de ornamenten
Beeldhouwer Tjipke Visser uit Bergen (1876 – 1955) maakte voor de gevel van Lutherse Wees- en Oudemannenhuis 8 ornamenten (2 lepelaars, 2 hoofden, een groot tekst ornament en 3 dierkoppen). Het tehuis werd gebouwd met geld uit de nalatenschap van Jan de Koning, familie van De Koning Tilly van de 'Oprechte Haarlemmer Olie'. Na 1961 werd de naam van het tehuis Evangelisch-Luthers Bejaardencentrum "Vitae Vesper". Het tehuis werd op 28 januari 1906 geopend.
In 1981 werd het tehuis afgebroken en wordt het nieuwe "Vitae Vesper" op 18 november 1983 in gebruik genomen. In het nieuwe tehuis hebben de oude ornamenten een plaatsje gekregen in het lage tuinmuurtje aansluitend op de stoep. Behalve de tekststeen, deze kreeg een tijdelijke plek op het Lutherse hofje.
Zoektocht naar een nieuwe plek
Het nieuwe Vitae Vesper heeft geen lang leven gekend want in 2015, na 32 jaar, wordt het gesloopt. Alleen niet meer voor een verzorgingstehuis maar voor "Haarlems Geluk" een nieuwbouwcomplex met luxe woningen. Ook hier komen de oude ornamenten weer ter discussie alleen wordt er nu geen plaats in de nieuwbouw voor gereserveerd. De wijkraad Koninginnebuurt heeft zich steeds sterk gemaakt voor het behoud van deze stukken erfgoed. Maar het lukte niet. Toch kwam er een mooie oplossing: de Lutherse Kerk – destijds eigenaar van Vitae Vesper – wil de beelden een plek geven op het eigen terrein van de kerk aan de Witte Herenstraat in het centrum.
De geschiedenis van wat er zich daarna afspeelde is bekend. Er werden drie ornamenten gestolen: de Pelikaan, de Lepelaar en één van de hoofden. Waarvan er één na een artikel van Richard Stekelenburg in het Haarlems Dagblad 's nachts is terug gebracht. Maar de andere twee staan nog
steeds geboekt als vermist.
Het zou een toeval zijn als de twee ornamenten in de toekomst een keer zouden worden ontdekt. Dit was dan ook de reden dat de SGVH samen met Casper van Boltaringen de huidig secretaris van de Lutherse Kerk in Haarlem een sponsor actie is gestart en het gelukt is om met behulp van de Ruigrok Stichting, Stichting Monumentenbehoud, St. Maatschappelijke zorg Evangelisch Lutherse Gem. Haarlem, de SGVH en een paar particulieren en bewoners uit de straat om het benodigde geld bij elkaar te krijgen.
Beeldhouwer Koen van Velzen uit Leusden kreeg de opdracht.
Gelukkig heeft de SGVH veel foto's in hun documentatie van de ornamenten en met behulp van de maatvoering van de nog aanwezige ornamenten konden prachtige replica's worden gehouwen uit blokken zandsteen. Het metselbedrijf van Winfried Huigsloot, dat ook betrokken was bij de bouw van "Haarlems Geluk", sponsorde het inmetselen van alle ornamenten in de tuinmuur van de Luthers kerk, waarvan hij gelukkig de twee replica's zondag 8 september 2019 heeft kunnen inmetselen.