Een ontkalkingsmiddel of chemische ontkalker is een chemische stof die wordt gebruikt om kalkaanslag van metalen oppervlaktes te verwijderen in contact met heet water, zoals in boilers, waterkokers, en ketels.

Ontkalkingsmiddelen zijn typische zuren zoals zoutzuur dat reageert op de basische carbonaten die aanwezig zijn in de kalk. Het gevolg is een productie van kooldioxidegas en een oplosbaar zout. Sterke ontkalkingsmiddelen zijn vaak bijtend voor de ogen en de huid.

Bekende ontkalkingsmiddelen bevatten citroenzuur, mierenzuur, glycolzuur, zoutzuur, fosforzuur, sulfaminezuur en azijnzuur.

Sanitair