Museum Hof van Busleyden is een museum in de Belgische stad Mechelen, gehuisvest in het stadspaleis Hof van Busleyden. Op die plek is sinds 1936 het Stedelijk Museum Mechelen, sinds 2018 Museum Hof van Busleyden genoemd. Na ingrijpende restauratie heropent het museum in de lente van 2024 met een vernieuwde vaste opstelling, heraangelegde tuinen en nieuwe tijdelijke tentoonstellingen.

Het Museum Hof van Busleyden belicht Mechelen, zijn inwoners en hun activiteiten tijdens de Bourgondische tijd waarin Mechelen hoofdstad was van de Bourgondische Nederlanden. In de vaste opstelling staat de wereld van Hiëronymus van Busleyden (ca. 1470-1517), landvoogdes Margareta van Oostenrijk en de rijke kunst uit de vijftiende en zestiende eeuw centraal. De topstukken van het museum omvatten onder meer een unieke collectie Besloten Hofjes en het Mechels Koorboek uit de collectie van Margareta van Oostenrijk.

Topstukken

Koorboek van Margareta van Oostenrijk 
Het Mechels Koorboek is een van de mooiste en best bewaarde muziekhandschriften die ons uit de zestiende eeuw zijn overgeleverd. Het werd wellicht tussen 1508 en 1519 gemaakt in het Mechelse atelier van Petrus Alamire (ca. 1470-1536), een kopiist, zanger, muzikant, componist en ondernemer. De opdrachtgever was het Bourgondisch-Habsburgse hof. Dat blijkt onder andere uit de openingsminiatuur. Die toont wellicht de jonge Karel V op een troon waaraan het Bourgondisch-Habsburgse wapenschild is bevestigd, omringd door zijn broer en zussen.

Schilderijen
 Plechtige openingszitting van het Parlement van Mechelen onder Karel de Stoute, waarschijnlijk van Jan Coessaet
 Zie galerij hieronder

Galerij met schilderijen

Besloten hofjes
Het museum bezit zeven Besloten hofjes, een uitdrukking van 16e-eeuwse devotie. Recent onderzoek doet sterk vermoeden dat deze kunstwerken eerder voor dan door begijnen werden vervaardigd. Ze bevonden zich reeds enige tijd in fragiele conditie. Daarom werd er in 2014 een conservatie- en restauratieproject gelanceerd. Dit project werd uitgevoerd door een team van tien conservatoren-restauratoren elk met hun eigen specialisatie (textiel, glas, papier en perkament, hout …). In oktober 2014 werd van start gegaan met het voorbereidend onderzoek voor drie van de zeven besloten hofjes. Deze drie hofjes waren in het najaar van 2016 te bezichtigen op de tentoonstelling Op zoek naar Utopia: De droom van Thomas Morus in Museum M te Leuven. In 2017 vond een colloquium plaats waarbij de onderzoekers hun onderzoeksresultaten toelichtten. Deze wetenschappelijke bijeenkomst resulteerde in een publicatie. Ze werden vanaf 2018 opgenomen in de permanente opstelling van het museum.

Dat de Mechelse besloten hofjes uniek erfgoed zijn werd bevestigd door hun opname op de lijst van Vlaamse topstukken in 2012. Dit houdt in dat ze erkend zijn als zeldzaam en onmisbaar en onder meer niet zomaar Vlaanderen mogen verlaten.

Galerij met besloten hofjes

Poupées de Malines
Mechelen kende een bloeiende kunstproductie toen de stad profiteerde van de centralisatiepolitiek van de Bourgondische hertogen. Kunstenaars als Conrad Meit, Jan Gossart, Gerard Horenbout en Margaretha's hofschilder Bernard van Orley werden aangetrokken door de faam van het Hof van Savoye. Beeldsnijders volgden en zorgden dat de poupées de Malines (Nederlands: poppen van Mechelen) - houten, gepolychormeerde beeldjes vanaf halverwege de 15e tot midden de 16e eeuw zowel in de besloten hofjes hun plaats vonden en als begeerd exportproduct verhandeld naar Spanje, Indië, de Filipijnen en Zuid-Amerika.

Galerij met de poupées de Malines

Galerij met boeken

Externe link
 Website van het museum

Hof