Landgoed Hoekelum (112 ha)
Tussen station Ede-Wageningen en Bennekom ligt het landgoed Hoekelum. De geschiedenis van Hoekelum gaat terug tot de 14de eeuw. Het ontstaan is nauw verbonden met de jacht. Hoekelum zou van oorsprong een eenvoudig houten jachthuis zijn geweest. Nu is Hoekelum een landgoed met een huis uit de 18de eeuw. Het park rondom het huis is aangelegd in landschapsstijl. Het oostelijk deel bestaat uit bos met beukenlanen en eikenhakhout.
Geschiedenis Hoekelum
In 1396 werd Hoekelum door de hertog van Gelre in leen gegeven aan de jagermeester van de Veluwe, Randolf de Jeger. Door verkoop en vererving ging Hoekelum uiteidelijk over op de families Van Balveren en Van Wassenaer. Het huis werd diverse malen verbouwd of grotendeels herbouwd, maar daarbij bleef de middeleeuwse toren in takt, hij werd opgenomen in het gebouw. In 1914 werd Hoekelum voor het laatst ingrijpend verbouwd en kreeg het zijn huidige uiterlijk. In 1988 kocht Geldersch Landschap het landgoed van mevrouw J.C. Iddink barones van Wassenaer.
Park Hoekelum
De oude kern van het landgoed Hoekelum met het huis ligt in het westen. Dit deel van het landgoed is aangelegd in landschapstijl. Kenmerkend voor deze aanleg zijn de grote weide met verspreide boomgroepen, de slingerende paden en lanen, het prieel, de ijskelder en het sprengenstelsel achter het huis.
Hierbij ligt ook het parkbos met oude beuken en wintereiken. Kenmerkend voor het oostelijk deel van Hoekelum zijn de naaldbossen, het eikenhakhout en de zware beukenlanen. Centraal in dit bos ligt een 1,4 km lange zichtas.
Wallen op landgoed Hoekelum
Op het landgoed liggen diverse wallen, samen zo'n 6 km lang. Ze spiegelen het landgebruik in het verleden. Aan de noord- en oostzijde van Hoekelum lig een wal die het landgoed begrenst. Langs de Laarder Allee, de vroegere hoofdweg, liggen wallen die ervoor moesten zorgen dat wagens niet van de weg gingen. In het bos zijn nog diverse wallen te vinden die de grens vormden tussen percelen. Dwars door het landschap loopt van noord naar zuid de wildwal van Wageningen naar Meulunteren. Dit is de langste wildwal van Nederland. Deze moest ervoor zorgen dat het wild van de Veluwe niet op de akkers kon komen.
Flora en fauna op landgoed Hoekelum
In de halfschaduw van de bosranden groeit kamperfoelie en op sommige plaatsen in het bos dalkruid. Ook komt hier en daar de breedbladige wespenorchis voor. Plaatselijk is de bodem vrij rijk. Wilgenroos, robertskruid en braam zijn overheersend aanwezig in de vegetatie. In het gebied komen veel verschillende vogelsoorten voor, waaronder groene specht, raaf, havik, sperwer, buizerd en de zeldzame wespendief. Ook is landgoed Hoekelum een interessant gebied voor vleermuizen door de aanwezigheid van grote bomen met holten. Verder vormt het landgoed een belangrijke ecologische verbinding tussen Veluwe en Gelderse Vallei. Die verbinding is vooral belangrijk voor das, boommarter en ree.