Leeuweriken (Alaudidae) vormen een familie uit de orde van zangvogels (Passeriformes) en de superfamilie Sylvioidea. De familie kent rond de 100 soorten.

Kenmerken 
Door hun eenvoudig aardekleurig gestreept verenpak, dat bij beide geslachten vaak gelijk is, vallen ze nauwelijks op. Sommige soorten hebben een zwart-witte tekening. Ook hebben ze een kuif van veren, die ze opzetten tijdens de balts en het zingen. Leeuweriken hebben vrij lange vleugels. De lengte van de familie gaat van klein (11 cm) (zwartkruinvinkleeuwerik) tot middelgroot (19 cm) (kalanderleeuwerik). Sommige leeuweriken lijken veel op gorzen, maar ze hebben dunnere snavels en ze zijn met deze familie niet nauw verwant.

Leefwijze 
Hun voedsel bestaat voornamelijk uit insecten en zaden. Leeuweriken lopen of rennen, maar hippen niet. Gewoonlijk ziet men leeuweriken als ze al vliegend tot hoog in de lucht hun gezang laten horen. Ze nestelen op de grond. Door hun eenvoudig aardekleurig verenpak vallen ze daar nauwelijks op.

Voortplanting 
Een legsel bestaat meestal uit 2 tot 6 gespikkelde eieren, die in een nest op de grond worden gelegd. De jongen verlaten het nest vaak al voordat ze kunnen vliegen.

Verspreiding en leefgebied 
De vogelfamilie van de leeuweriken wordt vrijwel alleen aangetroffen in Afrika, Europa en Azië. Leeuweriken leven voornamelijk in open terreinen. Vele soorten leven als standvogels in woestijngebieden en graslanden, andere soorten zijn trekvogels.

Taxonomie 
De leeuweriken vormen als familie een goed te definiëren groep binnen de zangvogels met duidelijke gemeenschappelijke kenmerken. Traditioneel en nog steeds in veel vogelboeken en naamlijsten, worden ze aan het begin geplaatst van de orde van de zangvogels, in de buurt van de zwaluwen en de kwikstaarten en piepers. Uit DNA-onderzoek naar de taxonomie van de vogels blijkt dat de leeuweriken minder verwant zijn met deze families, maar fylogenetisch dichter staan bij de families buidelmezen en baardmannetjes, zoals ook blijkt in hun plaatsing binnen de IOC list.

De volgende geslachten zijn bij de familie ingedeeld:
 Alaemon , 1840 (twee soorten "witbandleeuweriken")
 Chersomanes , 1851 (twee soorten)
 Ammomanopsis , 1905 (een soort de "namibleeuwerik") 
 Certhilauda , 1827 (zes soorten "snavelleeuweriken")
 Pinarocorys , 1902 (twee soorten)
 Ramphocoris , 1850 (een soort de "diksnavelleeuwerik")
 Ammomanes , 1851 (twee soorten "woestijnleeuweriken")
 Eremopterix , 1836 (acht soorten "vinkleeuweriken")
 Calendulauda , 1855 (acht soorten)
 Heteromirafra , 1913 (twee soorten "sporenleeuweriken")
 Mirafra , 1821 (vierentwintig soorten)
 Lullula , 1829 (een soort de "boomleeuwerik")
 Spizocorys , 1872 (zeven soorten)
 Alauda , 1758 (vier soorten)
 Galerida , 1828 (zeven soorten)
 Eremophila , 1828 (twee soorten "strandleeuweriken")
 Calandrella , 1829 (zes soorten)
 Melanocorypha , 1828 (vijf soorten)
 Chersophilus , 1890 (een soort de "Duponts leeuwerik")
 Eremalauda , 1926 (een soort de "Dunns leeuwerik") 
 Alaudala , 1858 ( vijf soorten "kortteenleeuweriken")

Literatuur 
 Ton Lemaire: De leeuwerik. Cultuurgeschiedenis van een lyrische vogel, Amsterdam, Ambo, 2004. ISBN 9026318480