Editions Bibliothèque européenne | Aalsmeer in oude ansichten deel 2 | livres | alphabetical-overview
: EUR 19.95 TVA comprise *
Extraits du livre 'Aalsmeer in oude ansichten deel 2'
J.M. Wentzel
oud-gemeentesecretaris van Aalsmeer
Europese Bibliotheek - Zaltbommel MCMLXXV
ISBNlO: 90 288 3646 2 ISBN13: 978 90 288 3646 4
© 1975 Europese Bib1iotheek - Zaltbomme1
© 2007 Reproductie van de oorspronke1ijke druk uit 1975
De hemel grootseh en grauw daaronder het geweldig laagland met de plassen; boomen en molens, kerktorens en kassen, verkaveld door de sloo ten, zilvergrauw.
Midden in Holland slaat dit hart van lieht en glas, een bloem die in het gras voor God te glanzen staat,
en zendt te kust te keur, random, haar overdaad van kleur en geur.
1. w. Sch ulte N ordholt
Tussehen Ringvaart en Kalslagen, De Rijzen en de Schinkeldijk, Waar de Poel maar door bleef knagen, Strekt zieh uit het Bloemenrijk.
Want d'arme visseherlieden van weleer, Zijn nu de nijv're kweekers van Aalsmeer.
Uwen grond sehiep d'eigen hand. 'k Heb u lief, mijn lage land.
Jacob Piet Wz n,
De drie voorafgaande dorpsgezichten met rijmen zijn uit:
Stad- en Dorp-Beschrijver L. van Ollefen (1796).
Over de ontwikkeling en de sfeer van Aalsmeer rond 1900 tot de jaren dertig repte ik reeds in de inleidingen van de vorige door mij verzorgde uitgaven, te weten "Aalsmeer in oude ansichten", derde druk 1975, en "Kent u ze nog ... de Aalsmeerders", eerste druk 1972.
Ditmaal als inleiding enkele dorpsgezichten en rijmen van Aalsmeer, Kudelstaart en Kalslagen uit omstreeks 1800 van de stad- en dorpbeschrijver L. van Ollefen, gevolgd door enkele verzen van hedendaagse dichters. Ook in de teksten onder sommige ansichten worden in poezie en proza anderen aan het woord gelaten.
Wij ontmoeten in de ansichten nogmaals het Aalsmeer van vroeger, rond 1900: een bescheiden, stille plaats met 4700 inwoners (thans ruim 20.000) en stellen opnieuw vast, dat na de boomkwekerij, de groenteteelt en de fruitteelt eerst de bloemen- en plantenteelt Aalsmeer groot heeft gemaakt. Het jaar 1912 was voor deze ontwikkeling een mijlpaal, omdat toen de beide cocperatieve veilingen tot stand kwamen. Bedenkt men daarbij, dat deze gemeente steeds een hechte gemeenschap is geweest en haar oude Aalsmeerse geslachten op gelukkige wijze zijn verweven met hen, die zich van elders hier kwamen vestigen vooral op het gebied van de tuinbouw - dan is het niet te verwonderen, dat hiervan iets doorklinkt in beeld en tekst.
Hoewel het eerste boekje "Aalsmeer in oude an-
sichten" reeds uitnodigde tot een wandeling door de gehele gemeente, hoop ik dat dit vervolgdeel toch opnieuw een belevenis zal zijn van "hoe het vroeger was" of, zoals Jan Feith in 1925 schreef over de Haarlemmermeer-spoorlijnen: .Lk verwach t wel dat, nu de nieuwe sp oorlijn ons van Amsterdam uit naar het Hollandsch e bloemen- en vruchtendorp zal rijd en, de hoofdstad- en landgenooten zullen uittrekken ter herontdekking van Aalsmeer. En wanneer zij daar niet slechts vinden het zoo bijzondere schouwspel van een als het ware op zijn veeneilandjes drijvende tuinstad, maar overal om zich heen de natuurpracht van het Hollandsche waterlandschap op zijn in tiemst, met den wijden Westeinderplas, waar de watersport verleidelijk lokt, dan zal Aalsmeer ook tot zijn recht komen dank zij de toeristen, die tot dusver niet geweten schijnen te h ebben, dat de bontste en geurigste Hollandsche bloementuin zoo dicht onder den rook van Amsterdam lag te pronken."
Ten slotte besluit ik deze inleiding graag met een hartelijk woord van dank aan hen, die mij met het verstrekken van ansichten en gegevens terzijde hebben gestaan.
Wanneer in de tekst het teken (AA) is vermeld, betekent dit, dat de Historisch-fotografische Atlas van de gemeentelijke archiefdienst van Amsterdam de daarbij behorende afbeelding heeft verstrekt.
Poezie opgenomen van:
Nic. Beets (1814-1903) H. Marsman (1899-1940)
Prot: dr. J. W. Schulte Nordholt (1920-heden) Epicurist (A. T.S. Groen)
lac. Buis Jzn., kweker Aalsmeer (1882-1964)
J. Kollen, h oofd der open bare lagere school Aalsmeer-Oosteinde (1855-1918) lac. Piet Wzn., kweker Aalsmeer (later Amsterdam) (1869-1958)
'k Wou je leeggemalen was' Want je knabbelt aile jaren, Aan mijn weiland met je baren.
Deze zucht slaakte de Aalsmeerse landman tereeht, want in de loop der eeuwen had het woeste Haarlemmermeer cen groot gebicd van Aalsmeer opgeslokt. Lag de fraaie laat-gotische kerk van het dorp Aalsmeer eertijds vele kilometers het land in, bij het droogvallen van het Haarlemmermeer in 1852 stond de kerk vlak bij het nieuwe land en was Aalsmeer op het nippertje de dans van geheel verzwolgen te worden, ontsprongen. De foto is rond 1928 genom en vanuit de Haarlemmermeerpolder (oprijlaan herenboerderij van 't Hooft).
2. Aan de ringdijk van de Haarlemmermeerpolder - nu Aalsmeerderdijk - stond ten noordoosten van de oude Aalsmeerderbrug cafe "Buitenlust" van Willem Sandifort, waar de Volhardingboot aanlegde. Links woonde de handelsagent Zeestraten. Deze ansicht werd rond 1910 genomen. (AA.)
Itg. fir a Seij el, Aals.ur No. S696
'Molen "de Koren choof" bij A.AL MEER.
3. Aan de Veldweg (later Molenweg genoemd) nabij de Kruisweg, stond de molen "De Korensehoof', in 1889 gebouwd voor Pendraad en in 1897 bij openbare verkoping gekoeht door W.K. Wentzel. Na 1926 werd uitsluitend motoriseh gemalen en bleef de molen in ruste tot 1936, toen gedeeltelijke afbraak volgde en de stenen romp sleehts overbleef, Reehts het weeghuisje, waar in de bietentijd de boerenwagens met suikerbieten werden gewogen, alvorens te worden gelost in de bietensehepen, liggende in de ringvaart aan de steiger.
Stoomoootstation b d Bem:ebroeker we<1', Haarl'meer i.tg. J. vs n Koot, A'dam che '"'aart 70, Haarlem.
4. Rechts op dezc ansicht is het cafe van Huis afgebeeld, aan de ringdijk van de Haarlernrnerrneerpolder (Lcimuiderdijk) hoek Bennebroekerweg. De Carsjenboot komt aanleggen. (Ansicht circa 1912.)