Overdenking zondag Misericordias Domini 18 april 2021 | Luthers Zuid-Nederland
Misericordias Domini – de barmhartigheid van de Heer
Lukas 28: 34 – 47
Het is geen inbeelding!
Niet alleen de vrouwen, niet alleen twee leerlingen van Jezus ontmoeten Jezus de Opgestane. Deze keer is het de hele groep. Jezus komt in hun midden. Hij geeft hen een opdracht mee die de eeuwen doorgaat tot op de dag van vandaag.
Komt nu met zang en roert de snaren,
gij volk, dat leeft van 's Heren recht.
Word' als nooit tevoren door wie Hem behoren
't feestlied ingezet!
Meldt de blijde mare bij de klank der snaren,
steekt de loftrompet.
De twee leerlingen die naar Emmaüs en terug waren gegaan waren zo vol van alles wat ze hadden meegemaakt. Ze blijven er maar van vertellen. En dan komt Jezus opnieuw in hun midden.
Lukas 24: 35 – 47
Hij zei tegen hen: 'Toen ik nog bij jullie was, heb ik tegen jullie gezegd dat alles wat in de Wet van Mozes, bij de Profeten en in de Psalmen over mij geschreven staat in vervulling moest gaan.' Daarop maakte hij hun verstand ontvankelijk voor het begrijpen van de Schriften. Hij zei tegen hen: 'Er staat geschreven dat de messias zal lijden en sterven, maar dat hij op de derde dag zal opstaan uit de dood, en dat in zijn naam alle volken opgeroepen zullen worden om tot inkeer te komen, opdat hun zonden worden vergeven. Jullie zullen hiervan getuigenis afleggen
Een week, nadat de Emmaüsgangers weer terug waren in de kring van de volgelingen van Jezus, was hun verhaal over de ontmoeting met Jezus tijdens hun tocht naar Emmaüs en tijdens de maaltijd, nog het thema, waar iedereen over doorpraatte. Het was ook niet niks, Jezus, het brood brekend en de wijn drinkend, daar in die kleine gemeenschap in dat dorpje nabij Jeruzalem. We hebben daar vorige week alles over kunnen horen.
En nu, te midden van zijn volgelingen verscheen Jezus opnieuw. Ik zou ook schrikken… Jezus stelt hun gelijk gerust: Vrede zij met U! Dit klinkt op dit moment meer als alleen maar een beleefde begroeting. Een kritisch luisteraar van dit verhaal zou allicht tot de conclusie kunnen komen, dat hier sprake is van een soort massa inbeelding: Ieder ziet wat hij wil zien, er zou dus meer sprake zijn van een gemeenschappelijke inbeelding. Maar een inbeelding eet niet!
Jezus eet nu weer te midden van zijn volgelingen, zoals Hij in Emmaüs had gedaan. Niets ritueels. "Geef mij maar een stuk geroosterde vis." Geen late invoeging in dit verhaal van een Heilig Avondmaal viering. Een nuchtere ontmoeting, maar tegelijkertijd een leerzame: Jezus begint zijn volgelingen vanuit de Schrift, vanuit de Tenach, wat wij het oude Testament noemen, uit te leggen, wat Hij al die tijd had verkondigd had en wat al in de schrift geopenbaard was. Eigenlijk niets nieuws!
Wie Jezus wil leren kennen, wie Hem wil ontmoeten zal zich met Gods openbaring in de Schrift bezig moeten houden. De enige weg naar Hem gaat via de Schrift. Dat is wat Jezus deze kring van volgelingen duidelijk maakt.
Maar het verbond met God, de weg mee volgen van Jezus lijdt niet naar een gemakkelijk of commercieel prettig leventje. Er is geen aanzien of carrière in de navolging van Jezus. Een zegevierende kerk met macht vervult en voorrechten kan eigenlijk niet. Daar is de kerk der eeuwen dus al meerdere keren de fout in gegaan.
De apostelen hebben dat zelf op een vreselijke wijze moeten ervaren. Terdoodveroordeling, marteldood en vervolging was het lot van de volgelingen van Jezus. Maar Jezus getuigt vandaag te midden van zijn volgelingen ook van iets anders: Het laatste hoofdstuk van Hem was de overwinning van de dood, het laatste woord voor ons is ook de overwinning van de dood.
Wat de volgelingen van Jezus, komend uit Emmaüs deden en wat de volgelingen van Jezus in Jeruzalem deden was vooral de verkondiging van de opstanding van Jezus uit de dood. En deze verkondiging is dus inderdaad geen gemakkelijke klus. Bespotting en hoongelach, maar vaak ook dood en vervolging waren en zijn het lot van de oprechte verkondigers van Jezus opstanding.
Zij die het opnamen voor hen die het zwaar hebben in de wereld, de armen, de vluchtelingen en de gediscrimineerden, zij zouden de weg van Jezus soms net zo eindigen als Jezus zelf. Ik denk hier aan mensen als Oscar Romero, de aartsbisschop van El Salvador, die zijn einde vond, door kogels doorzeeft aan het altaar van zijn kerk. Hij nam het op voor de armen en hongerigen in de sloppenwijken van zijn diocees. Ik denk aan ds. Dietrich Bonhoeffer, vermoord in het concentratiekamp Flossenbürg, die het opnam tegen het mens verachtende Nazibewind. En zo denk ik aan vele bloedgetuigen van de kerk. Niet aan de machtigen en de heersenden.
Ook nu gebeurd er veel in deze tijd van de Coronacrisis. Mensen doen veel voor hun medemensen, doordat de vonk van wat Jezus verkondigde bij hen is blijven doorgloeien. Zij gaan ons allemaal voor op de weg van Jezus, die uiteindelijk door de dood heen naar de opstanding voert.