De vanille plant is een tropische orchidee afkomstig uit Mexico en Midden-Amerika. Meer dan de helft van vanille in de wereld wordt geteeld in Madagaskar. Vanille wordt zeer gewaardeerd om zijn smaak en geur, de tweede alleen voor saffraan als de duurste specerij ter wereld. Het maken van vanille aromatherapie olie is een arbeidsintensief proces.

Cliënten en professionals zijn onvoldoende in beeld geweest in het proces van transitie van de geestelijke gezondheidszorg (ggz). Dat zegt scheidend directeur Paul van Rooij die na vijf jaar branchevereniging GGZ Nederland verruilt voor de Landelijke Huisartsen Vereniging (LHV).
De afgelopen jaren is de ggz stevig op de schop gegaan. De sector heeft gekozen voor een drastische afbouw van het aantal bedden ten faveure van ambulante behandeling. Ook de financieel -juridische kaders zijn gerenoveerd. Naar voorbeeld van de ziekenhuiszorg werkt de curatieve ggz sinds enkele jaren met dbc’s. De langdurige verblijfspsychiatrie valt niet langer onder de AWBZ, maar onder de nieuwe Wet langdurige zorg (Wlz). Daarnaast heeft de sector te maken met de gevolgen van decentralisatie. Ondersteuning en jeugd-ggz zijn niet langer een zaak van de zorgkantoren, maar –dankzij de Wmo en Jeugdwet- van de gemeenten. En dan is ook nog eens een substantieel deel van het ggz-behandelaanbod overgeheveld van de tweede naar de eerste lijn.
Voor een directeur van een branchevereniging kan dit niet anders dan een boeiend werkterrein zijn. Saai is het zeker niet geweest “met alle transities in een zich ontwikkelende sector”, erkent Van Rooij. Maar daarbij is het wat hem betreft niet altijd over de juiste onderwerpen gegaan. “Vrijwel alle beleidstukken nemen het ontwikkelen van de kansen van mensen met psychische beperkingen als vertrekpunt, maar het ingewikkelde is de uitvoering en implementatie. Neem bijvoorbeeld de Wmo. Die biedt een uitgelezen kans om zorg en ondersteuning aan de lokale situatie koppelen en echt maatwerk te leveren, maar we zijn vooral bezig geweest met aan elkaar wennen, kijken hoe de budgetstromen lopen en het inregelen van de administratie.”
“Ons voorstel was: laten we de tijd nemen, want het gaat om kwetsbare mensen. Die tijd is ons niet gegeven geweest. Beleid is gemaakt met onvoldoende betrokkenheid van cliënten en professionals. Als het dan niet loopt, wordt er een taskforce in het leven geroepen, maar zelfs daar worden de mensen die het direct aangaat niet voor gevraagd. Het allermooiste van mijn werk de afgelopen jaren was het contact met patiënten en de professionals. Dan zie je de passie en de mogelijkheden, maar helaas gaan de transities daar op dit moment niet over.”
Toch is het vaak de ggz die door de burger wordt aangekeken op transitieproblemen, zoals groeiende overlast door verwarde personen. “Dé ggz bestaat niet”, reageert Van Rooij. “De ggz is een open netwerk. Daarmee zijn ggz-aanbieders afhankelijk van andere partijen. Samenwerking is essentieel. Een ggz-instelling kan nog zo goed zijn werk doen, als er geen woning, werk of zinvolle dagbesteding is, houdt het op. Er zijn 12 duizend woningen beloofd door het kabinet, er zijn er nog maar een paar honderd opgeleverd. Dat is het ingewikkelde van ons versnipperde stelsel. Niet alles komt op een vanzelfsprekende manier samen.”