Geen keuze maar noodzaak – The Cultural Lifestyle
Nog voordat ik de tentoonstelling inga hoor ik twee vriendinnen praten over de term 'zwart'. Mag je dat nou zeggen? Mag je bij disciplines het onderscheid maken? Kan je het hebben over zwarte jazzmuziek? De een beweert dat in de jazzmuziek dat nauwelijks meer aan de orde is. Alles is helemaal samengesmolten. De ander knikt instemmend. Ik denk aan Cultural Appropriation en de discussies op mijn Tumblrpagina en vraag me af of iedereen dat zo ziet.
Het Amsterdam Museum zet met de tentoonstelling een belangrijke stap in het erkennen van het gebrek aan culturele diversiteit in museumcollecties. Zwart Amsterdam legt in het kader van Black Achievement Month een maand lang de focus op verschillende belangrijke (zwarte) individuen die de Amsterdamse geschiedenis beïnvloed en gevormd hebben. 'Het is een begin', werd er gezegd tijdens de opening. Het is de bedoeling dat ook in de rest van het museum verschillende Amsterdamse gemeenschappen en hun geschiedenis gerepresenteerd worden.
In de tentoonstelling worden 50 individuen uitgelicht die andere Amsterdammers inspireren. Er zitten BN'ers tussen als Humberto Tan, maar ook personen die veel hebben betekend voor een gemeenschap of voor een familie. Het zijn die mensen die me misschien wel het meest bij blijven: de voetbalcoach, opa's of oma's die weer over hun grootouders vertellen. Ze dragen
respect en trots voor het doorzettingsvermogen en de wijsheid over een jongere generatie op wiens huidskleur en achtergrond nog vaak denigrerend wordt gereageerd. Een voorbeeld dat mij bij bleef is Nana Abrewa, die met traditionele liederen en Kopro
Beki (koperen bekkens, zie uitgelichte afbeelding) het verleden van haar Surinaamse voorouders eert. De bekkens werden gebruikt door slavinnen om geschenken naar elkaar te brengen bij speciale gelegenheden, als verjaardagen en geboortes. Daarnaast is er een hoek ingericht waar je zelf kan onderzoeken hoe bevoorrecht je bent vanwege je huidkleur en kan je zelf personen aandragen die in het museum terecht moeten komen. Ook daar hangen zowel megasterren (Beyoncé) als onbekende personen (Juf Mirjam).
Dat zo'n tentoonstelling en zo'n Black Achievement Month nu nog broodnodig zijn, is deze maanden weer extra pijnlijk duidelijk geworden nu de Zwarte Pietendiscussie weer volop losgaat. In het gastenboek vragen bezoekers zich terecht af waarom de tentoonstelling zo diep weggestopt zit in het museum en daardoor niet automatisch door elke bezoeker van het museum bezocht wordt. In de toekomst dus, als ik de speech van de opening mogen geloven (en dat doe ik graag). In de tussentijd gaan we proberen iedereen nog snel langs de tentoonstelling te laten gaan, om herinnerd te worden aan de belangrijke bijdragen van die groep die nu zo makkelijk aan de kant wordt geschoven.
Zwart Amsterdam is te zien t/m 20 november. Entree voor het Amsterdam Museum, inclusief tentoonstelling, is € 12,50 / € 10 met CJP en vrij toegankelijk met je museumkaart.
Posted in kunst, design & musea, tentoonstellingenTagged amsterdam museum, beyoncé, black achievement month, humberto tan, juf mirjam, kopro beki, nana abrewa, ninsee, zwart amsterdam