De opkomst van het e-book | Welkom op de website van Hans Vervoort
Toen een jaar of tien geleden het eerste e-book op de markt kwam, schudde de branche het hoofd. Lezen van een scherm zou nooit wat worden. Ze kregen gelijk in hun scepsis, het e-book kwam niet van de grond. Tot twee jaar geleden het elektronische papier uitgevonden werd, en de e-reader zich als gewoon papier liet lezen. Daarmee was het grootste bezwaar overwonnen en begonnen de voordelen van het e-book te prevaleren: lagere boekprijzen, enorme opslagmogelijkheid, doorzoekbaarheid van de tekst, keuzemogelijkheid van lettergrootte en -type. Wat voor consequenties zal het oprukken van het e-book hebben voor de betrokken partijen: schrijvers, uitgevers, boekhandels en lezers?
De schrijver profiteert
Maar ook voor schrijvers met een beperkt publiek is het e-book aantrekkelijk. In de huidige hectische boekenmarkt is het voor hen vrijwel onmogelijk om voldoende kopers te vinden gedurende de drie of vier maanden dat hun boek in de winkel ligt. Deze en andere 'slowsellers' zullen op internet veel meer kans krijgen gevonden te worden door hun publiek.
De uitgever vermagert
Als bestsellerauteurs in de toekomst hun e-books zelf of via een e-boekhandel te koop aanbieden, is de uitgeverij de kurk kwijt waar het op drijft. Blijft over: het begeleiden van debutanten en 'kleine' schrijvers. Dat zal geen vetpot zijn.
De boekhandel verdwijnt
Boekhandelsketens zoals Libris en AKO/Bruna draaien nu vooral op de toptien-verkopen die zij zelf op gang brengen. Maar als het e-book de markt verovert, zullen juist die populaire titels het eerst in digitale richting verdwijnen, mee op vakantie. Het einde van de ketenboekhandels lijkt dan in zicht, de digitale e-bookstore neemt het over.
* Print on demand: je wilt een bepaald boek toch in papieren vorm in je boekenkast hebben en de boekhandel heeft de daarvoor benodigde printersoftware en papier.
* Heel bijzondere uitgaven: kunstboeken, 3-dimensionale boeken en boeken die een groot formaat vergen.
Denkbaar is dat er nog vrij lang behoefte zal zijn om te 'browsen', om rond te wandelen in een boekwinkel en nieuwe uitgaven te zien. Boekhandels zouden zich kunnen omvormen tot toonzalen van e-books, waarvan alle titels enkele 'print-on-demand'-exemplaren beschikbaar zijn. De koper kan daar ouderwets bladeren en vervolgens het boek als e-book bestellen.
De lezer verdwaalt
De lezer is met het e-book goedkoper uit en kan op vakantie zonder kilo's papier mee te voeren. Maar het probleem zal worden dat hij vaak niet weet welk e-book te kopen. In de huidige boekhandel liggen de toptiensellers klaar, de keuze is overzichtelijk.
* Automatische signaleringssystemen: mail mij als er een nieuw boek uitkomt van schrijver X.
* Boekenzoekmachines waarbij de lezer intikt naar welk soort boek hij op zoek is (qua onderwerp, stijl e.d.). De boekenzoekmachine genereert dan uit het aanbod een titelselectie van bekende maar ook minder bekende auteurs. Enkele al functionerende zoekmachines zijn whichbook.net allreaders.com en Google Books.
* De 'review'-sites zoals je die nu al ziet in de reiswereld: elk hotel, elk restaurant beoordeeld door bezoekers. Dat zal ook voor boektitels gaan gelden.