De «Congo Crisis» die in 1961 begon na de moord op de Congolese Eerste minister Patrice Lumumba bereikt in 1964 zijn hoogtepunt. De rebellen, ze noemen zich «Simba» (leeuw) veroveren zonder noemenswaardige tegenstand praktisch een derde van het noordoosten van Congo. In Stanleystad en Paulis houden ze 5.000 mannen, vrouwen en kinderen, Europeanen, Aziaten en Afrikanen vast. Er gebeuren op geregelde tijdstippen publieke executies waarin tal van Congolezen op beestachtige wijze worden omgebracht.
Nadat alle pogingen tot onderhandelen welke tot een oplossing moeten leiden mislukken, beslissen de Westerse mogendheden om onder leiding van de Verenigde Staten en België, Congo militair bij te springen. Deze bijstand komt er onder de vorm van de aanstelling van de Belgische kolonel Frederic Vandewalle als persoonlijk raadgever van Eerste minister Tshombe.
Beetje bij beetje krijgt de 5de Gemechaniseerde Brigade onder de vleugels van kolonel Vandewalle in Congo vorm. Omwille van zijn bonte, gevarieerde samenstelling van manschappen en transport, noemt Vandewalle deze pas opgerichte eenheid al vlug «Ommegang», naar de middeleeuwse Brusselse folkloristische stoet.
Op 1 november zetten de colonnes van de Ommegang zich in beweging richting Stanleystad, waar ongeveer 1.600 Belgen en buitenlanders samen met een groot aantal autochtonen gegijzeld worden door de Simba’s. Door de ernst van de situatie ter plaatse beslissen Amerikanen en Belgen samen, om militair in te grijpen en zetten een gewapende tussenkomst op poten.
In de nacht van 17 november 1964 wordt een versterkt 1ste Bataljon Parachutisten uit Diest met Amerikaanse C-130 Hercules toestellen naar de Britse Basis op het eiland Ascension overgevlogen.