Sonneveld-index: 04725
Belangrijke laatgotische kerk met dakruiter op de kruising. Algemeen bekend wegens diverse koninklijke evenementen, en de Nationale Dodenherdenking op 4 mei.
Ook waren er plannen voor een westtoren. Rond 1565 werd begonnen met de aanleg van een fundering. Maar na de Reformatie kwam de bouw algauw stil te liggen. Na de grote brand van 1645 werd de bouw van de toren weer opgepakt, vermoedelijk onder leiding van architect Jacob van Campen. Dit plan stopte alweer na zeven jaar toen de toren halverwege het middenschip was. Het stadsbestuur zou bang geweest zijn dat de toren de in aanbouw zijnde stadhuis zou overvleugelen. In 1783 werd de torenstomp gesloopt en kwam er een Neogotische opbouw op het resterende restant van de toren. Eind 19e – begin 20e eeuw werd deze bovenbouw gesloopt, en werd de westgevel door architect C.B. Posthumus Meyjes aan de hand van oude prenten weer hersteld naar de situatie van voor de brand van 1645.
Deze heele voorstelling bedekt de bovenste helft van het orgel. De onderste helft valt uiteen in twee deelen, ter weerszijden van het rugpositief, waarvan de luiken verloren zijn gegaan. Beide benedenluiken vertoonen poortjes met daarvoor een groep volks. Een der aan de rechterzijde geschilderde figuren schijnt wel een engel te zijn. Uit kleine vensters boven de poortjes kijkt links een man, rechts een meisje met luit. De man is Van Bronkhorst zelf, die er zijn naam met het jaartal van de voltooiing der schildering (1855) bij heeft gezet. Ook onder de tweede jongensfiguur, die met de zalf o] ie op de bovenste schildering, staan naam en jaarcijfer. De geheele schildering is sober van kleur: grijs en gedempt rood. Aan de binnenzijde van de orgeldeuren staat te eener zijde eveneens door Van Bronkhorst David voorgesteld, terugkeerend van het verslaan van Goliath, en te anderer zijde David, door zijn harpspel Sauls waanzin verlichtend. Op het driehoekig fronton van het orgel staat David met de harp, levensgroot geflankeerd door een Caecilia met een portatief, en door een vrouwefiguur met een opengeslagen oblongboek, blijkbaar de zangkunst symboliseerend.
De Nieuwe Kerk op de Dam in Amsterdam is dit jaar zeshonderd jaar in gebruik. Om deze mijlpaal te vieren, wordt woensdagavond in het bijzijn van koningin Beatrix teruggeblikt op de historie van het monumentale gebouw. In het teken van het jubileum zullen er het hele jaar door extra beeld- en filmexposities, rondleidingen, concerten en andere activiteiten plaatsvinden. Een van de bijzondere gebeurtenissen de afgelopen eeuwen was een brand die in 1645 de kerk beschadigde, waarna het gebouw werd gerestaureerd. Toen de Hervormde Kerk in 1980 na een restauratie van ruim twintig jaar als eigenaar de kosten van het pand niet meer kon dragen, werd de Nationale Stichting De Nieuwe Kerk opgericht. De stichting zet zich sinds dertig jaar in voor cultuur in de kerk.
Wikidata Q1419675
Overgenomen van "https://www.reliwiki.nl/index.php?title=Amsterdam,_Dam_12_-_Nieuwe_Kerk&oldid=466654"