Appeltje eitje salade - sla - Tallsay.com
Wat is er eenvoudiger en zomerser dan een mooie salade gemaakt met sla? Simpel om te bereiden en in de zomer, wanneer de aanvoer van de vers geoogste sla het grootst is, ook niet duur. Vandaar ook de titel: de uitdrukking 'appeltje eitje' betekent tenslotte niet alleen, dat iets heel erg simpel is, maar ook dat het niet duur is: voor een appel en een ei. Dat is deze salade dan ook ten voeten uit. Simpel en voordelig, met ingrediënten die je meestal wel in huis hebt of die goed verkrijgbaar en betaalbaar zijn. Standaard met een appel en een ei.
Sla, bekende groene rauwkost
De sla (Lactuca sativa), die wij heden ten dage kennen, stamt botanisch gezien af van de asterfamilie, waartoe ook vele mooie tuinplanten (waaronder het madeliefje) behoren. Sla is een eenjarige plant, die in de zomer meestal wordt geteeld als bladgroente en dan rauw wordt gegeten.
Bij sommige soorten gaat het echter juist om de stengel of om het zaad. De variëteit Asparagina of stengelsla is er bijvoorbeeld zo één, die alleen om de stengel wordt geteeld. Deze wordt dan òf rauw gegeten òf gekookt (met name in China).
Sla dient echt te worden gegeten als ze jong is en de blaadjes mals zijn; wanneer de krop doorschiet (dat wil zeggen begint met het aanmaken van zaad) wordt het blad stug en gaat de smaak achteruit. Vroeger werden zulke, nèt iets te laat van het land afgehaalde kroppen nogal eens gebruikt als stoofsla; de bereiding ervan was dan dezelfde als van gekookte andijvie of van stamppot rauwe andijvie.
Sla in vele soorten en maten
Er zijn vele soorten sla. Behalve de bekende en vertrouwde kropsla of botersla zijn er de laatste jaren vele, vaak aparte slasoorten bijgekomen. De meesten daarvan zijn ontstaan door kruisingen van slasoorten onderling of van slasoorten met andere groenten. De twee bekendste slasoorten zijn:
Botersla, gekenmerkt door een volle krop met in het hart witgeel, mals blad. Deze kropsla raakte een tiental jaren geleden uit de gratie, toen de toen nieuwe en knapperige ijsbergsla in de winkelschappen verscheen. Dit kwam mede, omdat ide stuggere jsbergsla langer kon worden bewaard; botersla heeft de neiging na een paar dagen – ook in de koelkast – te verleppen. Echter, ijsbergsla is ook niet alles en de ouderwetse botersla maakt momenteel een mooie comeback.
IJsbergsla, of beter gezegd ijssla, is een knapperige en stuggere slavariant, die wellicht meer gemeen lijkt te hebben met (rauwe) kool dan met sla. De naam is afgeleid van het Amerikaanse slaras Iceberg. In feite is de betiteling ijsbergsla dus een rasnaam en geen onderscheidende naam van een slasoort.
Daarnaast zijn er talloze andere variaties, zoals bijvoorbeeld bindsla (bijvoorbeeld Romanasla en little gem), eikenbladsla (bijvoorbeeld rucola), krulsla (bijvoorbeeld lollo rosso en lollo bionda) en pluksla (bijvoorbeeld veldsla). Alle slasoorten kunnen rauw worden gegeten, sommige (zoals bijvoorbeeld kropsla, Romanasla en little gem) kunnen ook goed worden gekookt of kort worden meegebakken. Sla in salades laat zich dus werkelijk eindeloos combineren.
Sla gezond, maar wel oppassen en goed wassen
Sla is een gezonde en zeer caloriearme groente, die opmerkelijk veel vitamine A en K, kalium, calcium en fosfor bevat. Daarnaast vinden we in sla o.a. natrium, foliumzuur en ijzer.
Links: bindsla, little gem.
Een nadeel van sla (en overigens ook van elke andere rauwkostsoort) is echter wel, dat zij besmet kan zijn met schadelijke en gevaarlijke bacteriën, zoals E. coli, Listeria of Salmonella. Deze bacteriën kunnen in of op voedsel zitten en alleen worden gedood bij voldoende verhitting en dat doen we bij sla en rauwkost dus niet.
Goed wassen onder het liefst heet water is dan een optie.
De rookspekblokjes zijn optioneel; heb je voorkeur voor een vegetarische salade, laat het dan weg. Wanneer er geen ander vlees of vleesvervangend product wordt toegevoegd, neem dan 2 eieren per persoon, om toch aan een voldoende hoeveelheid eiwitten te komen. Worden er (eiwitrijke) peulvruchten bij de maaltijdsalade gegeten, dan kan worden volstaan met 1 ei per persoon.
Reken per persoon op ongeveer:
50 gram blokjes rookspek (optioneel)
200 gram sla of een mix van verschillende slasoorten
1 eetlepel citroensap of (appel) azijn
Eventueel peper en zout (naar smaak).
Verder nodig: een koekenpan of wok, een steelpan of eierkoker, een vergiet, een grote schaal.
Bak de blokjes rookspek uit in de koekenpan of wok (het spekvet wordt in de sla gebruikt als dressing, dus er is geen andere olie of saus meer nodig)
Voeg de ui bij de rookspekblokjes en laat deze in het spekvet fruiten
Was de sla en laat deze goed uitlekken in het vergiet (of droog de sla eventueel in een slacentrifuge)
Snij of scheur de sla in reepjes.
Schil de appel en verwijder het klokhuis
Snij de appel in kleine blokjes
Giet er citroensap of (appel)azijn over heen om verkleuren van de appel te voorkomen
Meng de sla en de appelblokjes in de grote schaal door elkaar
Voeg de gebakken rookspekblokjes en de ui toe en meng het geheel door elkaar
Pel het gekookte ei, snij het in plakjes
Meng de plakjes ei door de salade of leg ze als garnering bovenop
Strooi er naar smaak eventueel nog wat peper en zout over (hou er rekening mee dat de rookspekblokjes al zout van zichzelf zijn)
Erg lekker bij deze sla (vind ikzelf althans) zijn warme kapucijners.
Er is een schier eindeloze variatie in slasoorten; gebruik altijd een slasoort, die je zelf lekker vindt
Gebruik in plaats van rookspekblokjes eens blokjes ham, kip, worst of salami.
Voor een vegetarische versie: vervang de rookspekblokjes door feta, geitenkaas of oude kaas.
Voeg een tomaat, komkommer of radijsjes toe.
Voeg een paprika toe: snij deze daarvoor in blokjes en bak eventueel mee met de uisnippers.
Voeg eventueel nog een paar tenen knoflook toe en bak deze mee met de uisnippers.
Voeg wat gehakte noten, zaden of pitten toe, zoals bijvoorbeeld walnoten, amandelen, hazelnoten, pompoenpitten, zonnebloempitten of pijnboompitten.