In de jaren tachtig bleek hun theorie de basis voor een verklaring voor het Fractionele Quantum Hall-effect, een tot dan raadselachtig fenomeen waarbij de weerstand van dunne elektronenlaagjes met sprongen verandert, in plaats van geleidelijk. Haldane – de derde Nobelprijswinnaar van dit jaar – liet toen zien dat topologische verschijnselen ook optreden in eendimensionale ketens van deeltjes. Van Heumen: „De verschijnselen bleken heel algemeen voor te komen, en helemaal niet zo exotisch.”
Rond 2005 werd bijvoorbeeld duidelijk dat topologische quantumeffecten ook optraden in driedimensionale materialen als bismuthselenide, die nu ‘topologische isolatoren’ heten. Van binnen zijn die elektrisch isolerend, maar op de oppervlakken geleiden ze wel. Van Heumen. „De gedacht is dat zulke materialen zullen leiden tot spintronica. Dat is een vorm van elektronica, waarin magneetveldjes de rol spelen van gewone elektrische stroom.”
Een andere toepassing van de nu bekroonde ontdekkingen is in quantumcomputers, die bepaalde rekenproblemen fundamenteel sneller moeten kunnen gaan oplossen dan gewone computers. Het probleem bij het bouwen daarvan is dat de benodigde quantummechanische toestanden fragiel zijn: de kleinste verstoring van buiten kan ze vernietigen. Knopen -ook de quantummechanische versies- zijn van zichzelf juist wel robuust, zoals iedereen weet die wel eens met een kluwen vliegertouw of visgaren heeft geworsteld. Het Majorana-quasideeltje dat de Delftse natuurkundige Leo Kouwenhoven in 2012 ontdekte, is een voorbeeld van zo’n robuuste topologische quantumtoestand, die ons -wie weet- ooit een wél werkende quantumcomputer op kan leveren.