Plots toont hij z'n menselijke kant | Trouw
Plots toont hij z'n menselijke kant
ANTOINE VERBIJ 15 november 2013, 00:00
BERLIJN - Op de snelweg rijdt de luxewagen van de CDU/CSU met Angela Merkel aan het stuur. Vlak achter haar rijdt SPD-leider Sigmar Gabriel in een middenklasse-auto. Ze passeren het bord dat rechtdoor naar de grote coalitie wijst en linksaf naar een coalitie van SPD, Groenen en Linkspartij. Gabriel: "Als ik nu eens heel kort mijn linker richtingaanwijzer aanzet..."
Preciezer had de politieke tekenaar van de Berliner Zeitung de huidige situatie niet kunnen weergeven. Merkel en Gabriel zijn de onbetwiste hoofdpersonen in de coalitiebesprekingen tussen CDU/CSU en SPD. Maar hoewel de SPD duidelijk de kleinere van de twee is, heeft Gabriel strategisch het heft in handen.
Dat bewees hij door op het SPD-partijcongres dezer dagen in Leipzig de deur naar de Linkspartij op een kier te zetten. Tot nu toe had hij ieder contact met die partij afgewezen. Nu kan hij er Merkel schrik mee aanjagen. Ook al is wat hem betreft regeren met de Linkspartij op zijn vroegst in 2017 aan de orde.
Gabriel groeit in zijn rol en geniet er zichtbaar van. Met brede, joviale gebaren begroet hij dagelijks de onderhandelaars van de beoogde coalitiegenoten. Omdat de SPD met meer uitgesproken wensen de onderhandelingen is ingegaan dan Merkels CDU, heeft Gabriel een strategisch voordeel en jaagt hij de bondskanselier voor zich uit.
Hij heeft er succes mee, want zijn ster stijgt niet alleen in de opiniepeilingen, hij overtuigt er ook zijn partijgenoten mee. De meningen in de partij zijn nog steeds verdeeld. Veel leden zien niets in een grote coalitie met CDU/CSU. De linkervleugel van de partij zou het liefst meteen met de Groenen en de Linkspartij in zee gaan.
Vandaar dat Gabriel in zijn rede voor het partijcongres een moeilijke spagaat moest volbrengen. Met zijn opening naar de Linkspartij paaide hij de linkervleugel. Tegelijk pleitte hij voor het welslagen van de coalitie. Hij bezwoer dat hij de SPD niet zo in de hoek zal laten drukken als gebeurde in de vorige coalitie met Merkel (2005 tot 2009).
Gabriel is geen groot redenaar, maar hij enthousiasmeert en overtuigt. Gisteren somde hij nog eens op wat voor hem de heilige huisjes zijn in de coalitiebesprekingen met Merkel c.s.: een wettelijk minimumloon, fatsoenlijke arbeidscontracten, flexibele pensioenen, gelijke lonen voor vrouwen en mannen, bestrijding van armoede onder ouderen en kinderen, gelijkstelling van het homohuwelijk, invoering van het dubbele staatsburgerschap.
Maar hij zei ook: "Wie verwacht dat we 100 procent van ons verkiezingsprogramma realiseren, verwacht te veel."
Gabriel (54) is een lange weg gegaan voor hij zijn huidige populariteit bereikte. Als scholier trad hij in 1976 toe tot de partij. Toen hij als leraar zijn brood verdiende, klom hij gestaag omhoog, tot hij beroepspoliticus werd en uiteindelijk in 1999 minister-president van Nedersaksen werd. In de vorige grote coalitie met Merkel was hij een goede minister van milieu. Daarna nam hij de zware taak van partijvoorzitter op zich.
Pas onlangs maakte hij in een interview bekend dat hij een deel van zijn jeugd is opgevoed door zijn vader, die tot aan zijn dood vurig nationaal-socialist was. Toen hij vertelde hoezeer hij daaronder had geleden, kwam ineens de mens achter de partijman naar voren. Het bracht hem dichter bij het grote publiek.
Gabriel is uitgegroeid tot een persoonlijkheid. Dat beseften ook zijn partijgenoten, die hem gisteren met 84 procent van de stemmen als voorzitter herkozen.
... hij gisteren met glans werd herkozen als partijvoorzitter van de SPD en straks waarschijnlijk onder Angela Merkel de nieuwe vice-kanselier wordt.