'Gemeenten zullen kosten decentralisatie op zorg afschuiven' - Skipr
'Gemeenten zullen kosten decentralisatie op zorg afschuiven'
Skipr Redactie 19 april 2016 , 12:31
Gemeenten zullen (tegenvallende) kosten voor zorg en welzijn niet snel afwentelen op andere domeinen waarvoor zij verantwoordelijk zijn. De financiële risico's die de decentralisatie van zorg en welzijn met zich meebrengt zullen dan ook vrijwel volledig voor dat domein zijn.
Tot deze conclusie komt het Centraal Planbureau (CPB) na onderzoek naar de manier waarop gemeenten in het verleden met grote veranderingen in het sociaal domein zijn omgegaan.
De decentralisaties van jeugdzorg, langdurige zorg en begeleiding hebben het financiële risico dat gemeenten lopen wel vergroot, stelt het CPB. Onverwacht hoge zorguitgaven zouden kunnen leiden tot bezuinigingen, die binnen het sociaal domein kunnen vallen, maar ook daarbuiten.
Omdat het nog te vroeg is om te bepalen in hoeverre deze effecten al optreden, heeft het CPB onderzoek gedaan naar hoe gemeenten in het recente verleden zijn omgegaan met financiële mee- en tegenvallers binnen het sociaal domein en het zogeheten fysiek domein, de zichtbare en tastbare omgeving. Gekeken is naar de periode 2007-2013.
Uit dat onderzoek blijkt dat de lasten ten behoeve van het fysiek en sociaal domein op zichzelf staan. De financiële schokken binnen het sociaal domein worden opgevangen binnen dat domein. Een eventuele vrees dat de uitgaven binnen het fysiek domein verdrongen worden door de kosten voor zorg en welzijn, is dan ook onterecht.
"In eerste instantie zoeken gemeenten de oplossing op het beleidsterrein waar het financiële probleem zich voordoet", schrijft het CPB. "Wanneer schokken binnen het sociaal domein echter te groot worden om binnen dat domein zelf te worden opgevangen kan dit wel relevant worden."
De recente decentralisaties hebben het financiële risico binnen het sociaal domein aanmerkelijk vergroot, stelt het CPB. De kans dat gemeenten te weinig geld gaan besteden aan zorgtaken is dan ook reëel. Gemeenten hebben immers veel beleidsvrijheid bij de vormgeving van taken. Het is daarbij moeilijk objectief vast te stellen wat geschikte zorg of begeleiding is en wie daarvoor in aanmerking moet komen.
Het feit dat juist de lasten ten behoeve van het sociaal domein gebruikt worden om financiële schokken op te vangen (en dus niet de schuldpositie of belastingopbrengsten), maakt dit risico extra relevant, aldus het CPB.
henriette.van.der.he
Meer over:BekostigingFinanciënFinancieringJeugdzorgTransitieWet maatschappelijke ondersteuning (wmo)