Winterswijk, Den Bosch, Leeuwarden: de boerenprotesten zijn nog lang niet voorbij | De Volkskrant
NieuwsTrekkerprotest
Irene de Zwaan 11 oktober 2019, 21:38
Boeren staan klaar met hun tractoren om naar Den Haag te trekken voor het protest op het Malieveld van 1 oktober. Beeld Guus Dubbelman / de Volkskrant
De politie in Leeuwarden werd vrijdagmiddag compleet verrast toen honderden boeren op hun trekkers richting de binnenstad trokken. Ze eindigen in het hart van de stad, bij het provinciehuis. Daar had gedeputeerde Johannes Kramer van de Fryske Nasjonale Partij eerder zijn handtekening gezet onder een provinciaal akkoord, waardoor de nog niet benutte productieruimte in de vergunningen van boeren zou verdwijnen. Onder het toeziend oog van een zaal woedende boeren, die spraken van 'diefstal', kwam Kramer vrijdag op die beslissing terug: de stikstofmaatregel wordt weer ingetrokken.
Het markeert het succes van de 'blokkeerboeren', die na hun eerste actie van 1 oktober op het Malieveld tegen het besmeurde boerenimago een landelijk begrip zijn geworden. De boeren zijn tevreden. Eindelijk worden ze gezien en gehoord.
1.136 kilometer file stond er op 1 oktober, de dag dat honderden boze boeren naar het Haagse Malieveld trokken. Het was, mede door enkele ongevallen, volgens de ANWB de drukste ochtendspits ooit.
En dus gingen ze deze week vrolijk verder. Ze doken vrijdag niet alleen op in Leeuwarden, maar ook in Den Bosch, waar de actie wél was aangekondigd. Terwijl boeren zich in het provinciehuis mengden in het debat van de Provinciale Staten over de stikstofproblemen, stonden buiten op het grasveld twintig trekkers, ondanks de oproep van boeren- en tuindersorganisatie ZLTO om deze thuis te laten.
Ondanks dit staaltje burgerlijke ongehoorzaamheid was de sfeer gemoedelijk. Zo ging het ook een dag eerder in Winterswijk, waar zo'n honderd boeren met hun trekkers de toegangswegen van het natuurgebied Wooldse Veen uren blokkeerden. Ze wilden daarmee een signaal afgeven: natuurherstel zou voorrang krijgen op landbouw. De gemeente gaf hun vrij baan, zolang ze het kwetsbare gebied – waar momenteel de stikstofrijke bovenlaag wordt afgegraven – ongemoeid zouden laten. Dit deden ze.
Blijft het boerenprotest zo rimpelloos verlopen? Dat is de vraag sinds Farmers Defence Force (FDF), de radicale vleugel van het boerenprotest, heeft aangekondigd volgende week woensdag het Binnenhof te zullen barricaderen. 'Strijders, vertrouw op FDF, we gaan gas geven ohne ende!', luidt hun oproep. '16-10 alle trekkers van stal en voor meerdere dagen, tot Den Haag buigt!'
De toon is beduidend activistischer dan die van Agractie, het actiecomité achter het grote boerenprotest van 1 oktober. Die benadrukt een vreedzame koers te varen, waarbij burgers zo min mogelijk hinder ondervinden.
Toch heeft Agractie zijn steun uitgesproken voor het protest van volgende week woensdag. Op twee voorwaarden: dat de kaders van de wet worden gerespecteerd en dat het publieksvriendelijk blijft.
Voordat de boeren opnieuw koers zetten naar het Binnenhof, maken ze komende woensdag rond 9 uur een pitstop bij het RIVM. Daar willen ze demonstreren tegen de 'schimmige methodes' die het rijksinstituut zou hanteren voor hun stikstofberekeningen. Omdat de boeren door de ochtendspits rijden, wordt er net als op 1 oktober, opnieuw een chaos op de Nederlandse wegen verwacht. Om het leed te verzachten heeft Farmers Defence Force alvast een goedmakertje beloofd: op donderdagochtend zullen ze in Den Haag het Boer-Burger bedankontbijt aan gedupeerde burgers serveren.