Ketose voorkomen is beter dan genezen - HyCare
Optimale verzorging tijdens de transitiefase
Webinar: Salmonella-vrije kuikens
Ketose voorkomen is beter dan genezen
Ketose is een zeer wijdverspreide stofwisselingsziekte in de melkveehouderij die meestal optreedt na het afkalven. Vaak heeft de koe na het afkalven een negatieve energiebalans, omdat het energieverbruik van het lijf groter is dan de energieopname uit het voedsel. Hierdoor stijgt het aantal ketolichamen in het bloed en wordt het dier ziek.
Hoe komt het dat dieren ziek worden van ketose?
Binnen enkele dagen na het afkalven stijgt het energieverbruik van de koe tot wel 50%. Tegelijk is de koe niet in staat om deze hoeveelheid energie uit het voer te halen. Het gevolg: een negatieve energiebalans. De koe probeert dit energietekort aan te vullen met lichaamsvet. Hierdoor stijgt de hoeveelheid vrije vetzuren in het bloed, maar omdat de stofwisseling dit niet direct kan verwerken wordt een deel van deze vetzuren opgeslagen in de lever. Doordat de lever de enorme toename van vetzuren niet snel genoeg kan omzetten, vervet deze zich. Het omzetten van de vrijgekomen vetzuren vereist glucose. Is dit niet genoeg aanwezig? Dan stijgen de bloedwaardes van ziekmakende ketolichamen zoals aceton, acetoacetaat en béta-hydroxyboterzuur.
Hoe kunt u het dier behandelen?
Omdat ketose ook een secundaire ziekte kan zijn, moet eerst worden vastgesteld of een andere ziekte de ketose veroorzaakt. Is dit het geval, dan moet eerst de onderliggende ziekte worden behandeld voordat de ketose kan worden genezen. De behandeling moet altijd worden uitgevoerd door de dierenarts, die doorgaans glucose of ondersteunende middelen zoals propyleenglycol zal toedienen om de energiebalans weer te herstellen.
Hoe voorkom ik ketose?
Om ketose te voorkomen is het zeer belangrijk om de energiehuishouding van het dier te ondersteunen. Diverse voedingssupplementen kunnen hierbij helpen. Naast voedingssupplementen kan ook een groter comfort voor het dier behulpzaam zijn om ketose te voorkomen. Daarnaast moet hoge fysieke belasting in de transitiefase worden voorkomen.
Hoe ondersteunt u uw dieren het beste tijdens de transitiefase?
De transitiefase is voor melkvee een belangrijke fase. Doorgaans duurt deze fase van drie weken voor, tot minstens zeven weken na het afkalven. In deze periode heeft de melkkoe ondersteuning nodig met specifieke vitaminen en mineralen, waarmee de belangrijkste organen – de lever en de pens – optimaal worden verzorgd. Deze voedingsstoffen kunnen samen met aanvullende diervoeders aan de dieren worden toegediend.
Welke voedingsstoffen zijn geschikt om de pens te stimuleren?
Kobalt, niacine en etherische oliën. Aan het begin van de lactatie staat de functie van de pens onder druk door een grotere behoefte aan vitamine B12. Dit tekort heeft een negatieve invloed op het energiemanagement van de koe. Kobalt verbetert de opslag van vitamine B12 en niacine is nodig om de pensflora te activeren. Niacine ondersteunt de pensfermentatie en is belangrijk voor de stofwisseling van koolhydraten, vetten en eiwitten.
Welke voedingsstoffen zijn geschikt om de lever te stimuleren?
Niacine, biotine en cholinechloride. Om het energietekort op te heffen, worden lichaamsreserves in de vorm van vet ingezet. Dit kan echter leiden tot leververvetting. Als de lever te veel vervet, kan deze belangrijke taken in de stofwisseling niet langer uitvoeren. Dit kan ernstige gevolgen hebben voor de gezondheid van de koe. Niacine en biotine stimuleren de lever en zorgen voor een optimale leverfunctie. Cholinechloride draagt bij aan een goede stofwisseling.
Wat zijn de voordelen van een evenwichtig voedingssupplement?
Allereerst een betere gezondheid van de koe. Door de koe te ondersteunen in de transitiefase vermindert het aantal problemen aanzienlijk. Dit wordt weergegeven in de volgende grafiek. Na het toedienen van een product met glycerine, kobalt, niacine, biotine en cholinechloride is het aantal problemen substantieel verlaagd.
Hoe worden deze voedingssupplementen toegediend?
Meestal worden deze supplementen via de voeding gegeven. Deze methode is echter ineffectief gebleken. Een verzwakte koe eet minder en krijgt daarmee onvoldoende voedingsstoffen binnen. Een oplossing voor dit probleem is individuele toediening van voedingssupplementen.
Dit artikel komt uit de Koerant (Editie 2 | 2020) wil je de volledige Koerant lezen? Klik dan op onderstaande knop.