Warenhuis op Rokin 21 en 49 | De Nationale Staalprijs
Locatie: Rokin 49, Amsterdam
Opdracht: Ivy Group, Amsterdam
Architectuur: Rijnboutt, Amsterdam
Uitvoering: Van Wijnen Heerhugowaard , Heerhugowaard
Staalconstructie: Buiting Staalbouw, Raalte
Warenhuis op Rokin 21 en 49
Doorsneden en gevels van het dak van Rokin 49
Dakaanzicht Rokin 49
3D detail aansluiting kap met vloer
3D detail aansluiting kap met ligger
2D en 3D details van de knoop aansluiting
Rokin 49 onderscheidt zich in dakvorm, vormgeving en materialiseren van de gevel. De glazen overkapping is de eyecatcher van winkelpanden aan het Rokin. Het ronde dak van Rokin 49 is opgebouwd met gebogen cassettes met warmgebogen glas op een ruitvormige staalconstructie. De staalconstructie van de ronde kap op Rokin 49, bestaat uit rechte kokerprofielen van 200x200, die onder een hoek aan elkaar gelast zijn. Voor de kapconstructie is alleen al 75 ton aan staal gebruikt. Een uitdaging van rond op recht.
In opdracht van IVY Group heeft Rijnboutt een herontwikkeling gemaakt voor toentertijd Rokin 55. Op die locatie, in het hart van de Amsterdamse binnenstad, stond een kantoorgebouw uit 1987. Deze is getransformeerd tot twee winkelgebouwen, goed voor een gezamenlijk winkeloppervlak van ruim 17.000 m2. Bij deze transformatie is het huisnummer aangepast naar Rokin 21 en 49.
De transformatie heeft een positieve invloed op de omgeving. De winkels zijn uitnodigend en aantrekkelijk voor publiek, waardoor de zijde van het Rokin en de Nes levendiger wordt. De winkels hebben de verbinding tussen het Rokin en de Nes verbeterd. Er is een volwaardige steeg, die open is naar de lucht. Deze nieuwe winkelgebouwen sluiten aan bij het grote profiel van het Rokin.
De warenhuizen aan het Rokin sluiten naadloos aan op het project Rode Loper, de nieuwe 'entree' van de stad langs het traject van de Noord/Zuidlijn lopend van Damrak tot en met Cornelis Troostplein. Het project behelst de opwaardering van de openbare ruimte tot een wandelpromenade met de grandeur en allure van weleer. Het Rokin is daarin opgenomen als een ontmoetingsplek met een geriefelijk plein (bankjes, bomen, fontein), het metrostation Rokin en winkels. De warenhuizen Rokin 21 en 49, toonbeeld van het nieuwe elan, zijn ondergronds verbonden en hebben rechtstreeks toegang tot het metrostation.
De staalconstructie van de ronde kap op Rokin 49, bestaat uit rechte kokerprofielen van 200x200, die onder een hoek aan elkaar gelast zijn. Voor de kapconstructie is alleen al 75 ton aan staal gebruikt. Een uitdaging van rond op recht.
De staalconstructie is opgebouwd uit stalen kokerprofielen die t.o.v. elkaar een klein beetje roteren waardoor een stalen ruitvormige netstructuur ontstaat. De boogvorm van de ronde kap kan op deze manier zonder kolommen de gehele ruimte overspannen.
De gebogen cassettes zijn bevestigd aan geëxtrudeerde aluminiumprofielen, die vooraf op de staalconstructie zijn aangebracht. De tapgaten voor de bevestiging van de aluminium extrusieprofielen waren door Buiting Staalbouw aangebracht vanuit het gezamenlijke BIM-model. Dat vooraf aanbrengen was deels vanwege uitvoering, maar ook met het oog op de kwaliteit van de staalconstructie. Die kon in verband met de grootte namelijk niet worden verzinkt, maar is voorzien van een natlaksysteem. Omdat het staal binnen zit is dat geen probleem. De extrusieprofielen zijn met een mal exact in de juiste positie gesteld, omdat ze door de aansluiting van de gebogen vorm op de rechte ondergrond enigszins gaan verlopen.
Rokin 49 onderscheid zich in dakvorm, vormgeving en materialiseren van de gevel. De glazen overkapping is de eyecatcher van winkelpanden aan het Rokin. Het ronde dak van Rokin 49 is opgebouwd met gebogen cassettes met warmgebogen glas op een ruitvormige staalconstructie.
Voor de gevels van de warenhuizen zijn de kenmerkende verschillen tussen Rokin- en Neszijde nergens gemaskeerd; nergens is geprobeerd er een alzijdig gebouw van te maken, uniform in zijn uitdrukking. Aan Rokinzijde ligt het accent op de grote etalages, de transparantie en vormentaal die zo eigen is aan het luxueuze warenhuis. Aan Neszijde gaat het meer om de overgangen tussen de natuursteen en het geaccidenteerd metselwerk, het ritme van de ramen, de tektoniek van open en gesloten geveldelen.
De knopen, daar waar de verschillende kokers bij elkaar komen, worden gekoppeld door middel van een boutverbinding. Deze aansluiting zit aan de bovenkant van de kap, waardoor deze uit het zicht zijn na bevestiging. Doordat de geëxtrudeerde aluminiumprofielen al op de staalconstructie zitten, kunnen de geprefabriceerde gebogen cassettes met glas geplaatst worden. Door dit proces goed af te stemmen in een BIM-model past alles perfect.
Op de plek van het voormalige hoofdgebouw van Fortis aan het Rokin in Amsterdam heeft Rijnboutt twee warenhuizen ontworpen. Rokin 21 en Rokin 49 zijn beide verhuurd aan het warenhuis Hudson's Bay Company (HBC) die aan het Rokin haar hoofdvestiging heeft geopend.
De drie panden (Rokin 21, Rokin 49 en de achtergelegen Vleeshal) die verhuurd zijn aan Hudson's Bay maken deel uit van het project Rokin District. Een herontwikkeling van het voormalige Fortis hoofdkantoor aan het Rokin en de Nes, naar een mix van winkels en horeca.
Rokin 21 en 49 zijn met elkaar verbonden door middel van een grote kelder die onder beide panden ligt. Deze kelder is tevens verbonden met een rechtstreekse verbinding naar het metrostation.
De staalconstructie werd vooraf in elementen geprefabriceerd vanwege de uitvoering, had te maken met de krappe bouwplaats midden in de binnenstad. 's Ochtends moest de weg en de trambaan vrij zijn van bouwverkeer, daarom werd er per nacht stalen spanten, elk in omvang ruim 13x5,4 m, met speciaal vervoer overgebracht vanuit Almelo naar de binnenstad. Het transport mag tussen 4.00 uur en 6.00 uur door de binnenstad van Amsterdam rijden. Door de delen aan de bovenzijde met elkaar te verbinden, is de binnenkant (zichtzijde) vrij van verbindingen, waardoor er een strakke constructie ontstaat. Het BIM-model heeft hier perfect bij geholpen, om alles goed op elkaar af te stemmen. Op deze manier was men in staat om de hele kap in een korte tijd op te bouwen.