De Vlinderstichting | Op zoek naar rupsen in je tuin
Alle vlinders zijn eerst rups geweest, dus als je vlinders ziet, betekent dit dat er ook rupsen moeten zijn geweest. Als je eens goed in je tuin gaat speuren, kom je soms hele leuke verrassingen tegen. Zo vonden wij, in ons kleine tuintje van een rijtjeshuis in Culemborg, vorige week hele leuke rupsen: van het vlasbekuiltje en van de kompassla-uil.
Vlasbekuiltje. Vlasbekuiltje.
Het vlasbekuiltje staat nog te boek als een zeldzame vlinder, maar we zien de laatste jaren wel een flinke toename. De soort lijkt zich echt uit te breiden en wordt ook steeds meer in noordelijker delen van het land gezien. De vlinder vliegt van begin mei tot eind augustus in twee generaties. De vlinders bezoeken zowel ´s nachts als overdag bloemen van onder andere spoorbloem; ze komen slecht op licht, dus worden niet veel gevangen in de nachtvlindervallen. Je moet het vlasbekuiltje dus overdag te zien krijgen.
Zoals de naam al verklapt, is vlasbekje een van de waardplanten waarvan de rupsen kunnen leven, maar ook gestreepte leeuwenbek en walstroleeuwenbek vinden ze heerlijk. De rups is te vinden van juni tot september. Deze foerageert overdag op de bloemen van de waardplant, die ook gebruikt wordt om op te rusten en te zonnen. Als je weet waarop je moet letten, zijn ze daarop niet moeilijk te vinden als het lekker zonnig weer is. De soort overwintert als pop, soms meerdere jaren, in een stevige ovale cocon tussen de zaaddozen van de waardplant (waar de cocon nauwelijks zichtbaar is doordat hij dezelfde vorm heeft) of op een muur of een paaltje.
Waarnemingen van het vlasbekuiltje vanaf 2010, in twee perioden. (Bron kaartjes: NDFF) Waarnemingen van het vlasbekuiltje vanaf 2010, in twee perioden. (Bron kaartjes: NDFF)
De rupsen van vlasbekuiltje en kompassla-uil. De rupsen van vlasbekuiltje en kompassla-uil.
Waarnemingen van kompassla-uil vanaf 2010, in twee perioden. (Bron kaartjes: NDFF) Waarnemingen van kompassla-uil vanaf 2010, in twee perioden. (Bron kaartjes: NDFF)
Kompassla-uil. Kompassla-uil.
De kompassla-uil is algemener en ook deze soort lijkt haar verspreidingsgebied wat naar het noorden toe uit te breiden. Ze vliegen van eind mei tot half augustus in één generatie. Ze zijn niet overdag actief, wel komen ze 's nachts op licht en bezoeken bloemen. De rupsen, die in kleur variëren tussen fris groen en bruin, zijn te vinden van eind juni tot september. Ze worden soms rustend op de waardplant gevonden en de soort overwintert als pop net onder de grond. Kompassla is een belangrijke waardplant voor de rupsen, maar ook andere slasoorten worden wel gebruikt.