Onafhankelijke wetenschappelijke kwaliteit; het Planbureau voor de Leefomgeving (PBL) impliceert dat te leveren. NMV constateert echter dat het PBL heer en meester is in het strooien met suggestieve cijfers en het op het verkeerde been zetten van burgers, politiek en media. De voorbeelden zijn talrijk, de gevolgen voor de landbouw, ten gevolge van de negatieve beeldvorming, groot. NMV introduceert ‘de zure melk trofee’; een prijs die ter bewustwording wordt uitgereikt aan een -door melkveehouders- genomineerde organisatie, persoon of bedrijf die de melkveehouderij beschadigt of in een verkeerd daglicht zet. Het PBL mag hem dit jaar in ontvangst nemen.
Waaraan dankt PBL de nominatie
Het PBL is verantwoordelijk voor evaluatie van de meststoffenwet. Op grond van die evaluatie maakt de regering milieubeleid voor de melkveehouderij. In de jongste evaluatie, van voorjaar 2017, zette het PBL de landbouw aan de lat voor 60 procent van de vervuiling van het oppervlaktewater. Toen Mesdag Zuivelfonds en V-focus onderzoek deden naar de onderliggende cijfers, bleek het niet te kloppen. De landbouw werd door het PBL voor twee keer zoveel vervuiling aangeslagen als waarvoor zij verantwoordelijk was. Na kritische vragen van Kamerleden kwam de aap uit de mouw; PBL gaf toe dat de vervuiling die zij aan de landbouw toeschreef, niet allemaal door de landbouw is veroorzaakt. “Wij hadden de keuze een kleinere opgave neer te leggen bij de landbouw, of een grotere. Als een kleinere gekozen was, hadden we bij andere bronnen een grotere opgave moeten neerleggen. Groter dan die bronnen aankunnen”.
Ook het kwantificeren van de omvang van de mestfraude ging grandioos mis; Het PBL rapporteerde dat 30 tot 40 procent van de dierlijke mest zich in het zwarte circuit bevindt. Toen Kamerleden een onderbouwing vroegen van het PBL over dit percentage, bleef het PBL die schuldig. Die was er niet. Het PBL bleek, met een wellicht vooringenomen natte vinger, de omvang van de fraude te hebben bepaald. Tenslotte is ook de rol van het PBL bij de uitwerking van het Klimaatakkoord reden voor het winnen van de trofee: het PBL is daarvoor door de Rijksoverheid aangesteld als rekenmeester. Van een rekenmeester verwacht je helderheid over cijfers. Deze rekenmeester lijkt als taak te hebben de cijfers suggestief te rapporteren om zo ‘het volk’ een bepaalde beeldvorming op te dringen. Het PBL gaf weliswaar toe de klimaatwinst van halvering van de zuivel- en vleesconsumptie fors te hebben overdreven. Dat deed het PBL niet uit zichzelf. De nieuwe Stichting Agri Facts had het instituut verzocht zijn foute uitlatingen in het openbaar te corrigeren. Het PBL blijft om de hete brij heen draaien om de werkelijke relatieve bijdrage te vermelden.
Harm Wiegersma, voorzitter Nederlandse Melkveehouders Vakbond’; ‘Het kan niet zo zijn dat een instituut als het PBL met suggestieve cijfers strooit waarbij een compleet verkeerde beeldvorming tot stand komt. Dit is voor ons onacceptabel. Men moet zich er bij het PBL van doordrongen zijn wat de impact daarvan is op onze sector. Laat ze zich voortaan drie keer achter de oren krabben alvorens met onjuiste percentages te strooien. Laten we hopen dat deze trofee hen daar immer aan zal herinneren. Dat bij deze werkwijze niet alleen de melk, maar ook de verstandhouding met melkveehouders verzuurt. Terwijl zij melkveehouders, voor oplossingen aangaande klimaatproblematiek, juist heel hard nodig hebben’.
NMV wil objectiviteit en onafhankelijkheid in cijfers terugzien. Het PBL is geen politieke partij, en zou zich verre moeten houden van het creëren van beeldvorming. Daarom krijgt het PBL de zure melktrofee op dinsdagmiddag 15 januari, om 15:00 uur op het PBL kantoor. De heren van het PBL worden aansluitend in een informele omgeving uitgenodigd het gesprek aan te gaan met melkveehouders, om alvast de eerste handreiking naar herstel van de beschadigde verstandhouding te doen.