Taalheld - Bericht - Bibliotheekblad
Taalheld, zo mag ik mij sinds kort noemen. En niet zomaar één, maar dé Taalheld van Zuid-Holland. Wegens mijn buitengewone inzet bij Bibliotheek Bollenstreek als bruggenbouwer in de strijd tegen laaggeletterdheid. Een mooie term en een echte eretitel dat 'Taalheld', maar wat betekent het nou eigenlijk om een held te zijn?
Zolang er mensen bestaan, bestaan er ook al helden. Alexander de Grote, Julius Caesar. De vraag is of zij daadwerkelijk helden waren, of dat de geschiedschrijving deze strijdlustige bevelhebbers tot helden heeft gemaakt. Jeanne d'Arc werd een heldin van Frankrijk, maar niet voordat ze ten onrechte werd beschuldigd van ketterij en terecht werd gesteld. Jezus Christus, Martin Luther King, John Lennon. Voor velen zijn zij absoluut van grote en diepe betekenis. Maar hoe noodlottig is het deze helden vergaan?
Nederland kent ook tal van helden. Onze machtige zeehelden bijvoorbeeld. Waar we ooit, ondanks onze calvinistische inborst, toch zo trots op waren dat ze straatnamen verdienden. Ze worden sinds kort kritisch tegen het licht gehouden. Het heldendom gaat ook bij hen niet over rozen.
Dat calvinisme zit ook voor een deel in mij. Durf ik wel een held te zijn? Durf ik ervoor uit te komen dat wat ik heb bereikt iets is om trots op te zijn? Ben ik er wel gelukkig mee hiermee in the picture te staan? En moet ik eigenlijk wel blij zijn met de eretitel van Taalheld?
Toch wel. Het gaat namelijk niet over mij. Het gaat om de duizenden Nederlanders die niet goed kunnen lezen en schrijven. Die naar hun werk gaan en daar de rotklusjes doen, omdat ze niet durven te vertellen dat ze de werkinstructies niet kunnen begrijpen. Die medicijnen verkeerd gebruiken, omdat ze de bijsluiter niet kunnen lezen. Die in de schuldhulpverlening komen, omdat ze geen toeslagen durven aan te vragen, omdat ze bang zijn iets verkeerd in te vullen. Die in een restaurant altijd hetzelfde gerecht als hun tafelgenoot kiezen, omdat ze de menukaart niet kunnen lezen.
Het gaat om Marco die niet weer ontslag wilde nemen, omdat zijn baas hem een te pittige promotie beloofde. Het gaat om Jos die huilend de trap afliep nadat hij zijn kinderen naar bed had gebracht, omdat hij geen verhaaltje foutloos kon voorlezen. Het gaat om Koos die jarenlang voor zijn eigen vrouw verborgen heeft gehouden dat hij niet kon lezen en door zijn stiekeme gedrag van ontrouw werd beschuldigd. Het gaat om Wilma die vroeger les kreeg tussen zwakzinnigen, omdat ze dom gevonden werd. Het gaat om Ank die nageroepen werd dat ze toch wel kon lezen, toen ze water dronk uit een fonteintje waar 'geen drinkwater' boven stond. Het gaat om Annika die voor het eerst van haar leven het woord 'bijzonder' voor haar taalcoach opschrijft in de zin: 'Ik vind het bijzonder dat u mij helpt'.
Ik vind het bijzonder dat ik Taalheld ben. En ik ben trots en dankbaar. Want al deze verhalen en mensen zijn op mijn pad gekomen. En ik heb een steentje kunnen bijdragen aan hun geluk en zelfredzaamheid.