Bijbel / Woord Gods
Ik vind het altijd weer zo indrukwekkend dat God aan het Woord komt in de Bijbel (Hebr. 1:1) Zie ook Hebreeen/ Brief
Bij deze Bijbel onderscheiden we tussen een mondelinge en een schriftelijke traditie. Ook wat betreft de mondelinge traditie geloven wij dat God het eerste woord heeft gehad. Abraham is op pad gegaan omdat hij gehoorzaam was aan Gods stem. Het is een verkeerd uitgangspunt als sommige Bijbelwetenschappers ervan uitgaan dat de hele openbaringsidee een constructie is van de schriftgeleerden die verbonden waren aan de Tweede Tempel. Zij zijn van mening dat toen de geschreven tekst de plaats in nam van de mondelinge traditie die gelegitimeerd moest worden en men toen ging zeggen dat die geschriften uit Gods mond kwamen. Dan zou de tekst meer gezag hebben. Ik geloof ook niet dat de tekst van de Hebreeuwse Bijbel oorspronkelijk altijd naamloos was en dat een schrijverselite die tekst op naam gezet heeft van profeten en koningen. Maar aan de andere kant is het ook weer niet zo, dat Bijbelboeken die op naam staan van een bepaalde auteur, ook in zijn geheel door die auteur zijn geschreven.
Het gezag van de Schrift ligt in de tekst en niet in de auteur van die tekst. Waar komt het woord 'bijbel' vandaan?Het woord 'bijbel' komt van het Latijnse woord 'biblia'. En biblia betekent 'boeken'. Meervoud dus. Het gekke is echter dat oud Israël helemaal geen boeken kende. Het woord biblia is eigenlijk een anachronisme. Toch heeft Israël een boek voortgebracht: de Hebreeuwse Bijbel. Wij noemen dit boek 'Het Oude Testament". De Joden noemen het Tenach. Een betere naam is "Het Eerste Testament", maar die eerstgenoemde naam is nu eenmaal ingeburgerd.
Die Bijbel is ontstaan in een cultuur van het gesproken woord. Israël had een orale cultuur. Dit was trouwens in heel het Midden-Oosten het geval. In Babylon en Israël waren geschreven schriftteksten bedoeld om de mondelinge voordracht te ondersteunen. Een brief moest altijd mondeling voorgelezen worden. De tekst op schrift had altijd een stem nodig. Filippus de evangelist hoorde de minister van financiën uit Ethiopië uit de boekrol van Jesaja lezen. Hij zag hem weliswaar ook lezen maar alle nadruk valt er op dat Filippus hem hóórde lezen (Hand. 8:30). Geschreven documenten werden hardop voorgelezen. Brieven uit Babylon beginnen altijd met een boodschap voor de boodschapper: "Spreek als volgt tot die en die….Een boodschapper bezorgde een brief niet als een soort brievenbesteller,nee, hij verkondigde de boodschap. Hij riep luid wat in de brief stond. De geschreven brief was slechts een geheugensteuntje. Luther bevestigde zijn 95 stellingen op de deur van een slotkapel. Dan kon iedereen lezen wat hij had geschreven. Maar dat was vroeger niet mogelijk. Toen kon namelijk bijna niemand lezen. Informatie moest rond geroepen worden, of luid verkondigd. De tekst van de Bijbel maakte geen deel uit van de volkscultuur.
De schrijvers van de Bijbel waren vermoedelijk voor een belangrijk deel schrijversbeambten van de Tweede Tempel, in de tijd van Ezra en Nehemia. Ze behoorden in ieder geval tot de geestelijke elite. Het waren schriftgeleerden en ze behoorden doorgaans tot de Levietische priesterstand. De bloeiperiode van de schrijverscultuur waarin de Hebreeuwse Bijbel ontstond, was in de jaren 500 tot 200 voor Christus.