Een avondje Hugo Claus
- Operadagen Rotterdam
Een avondje Hugo Claus
3 juni, 2013 om 16:27
Een avond rondom Hugo Claus tijdens de Operadagen zou vooraf gezien, naast de opera's die hij voor zijn werk gebruikte, ook garant moeten staan voor een bescheiden viering van de literatuur. In dat opzicht ben ik dan ook zeker niet teleurgesteld. Een filmvertoning van de televisieserie Het verdriet van België, althans de eerste aflevering naar het gelijknamige boek, zet de toon meteen goed neer.
Een oude vrouw die twee stoelen verder zit in de halfoyer herkent de scènes uit het jongensinternaat dat gerund wordt door nonnen en priesters. Maar dat is dan de enige uitspatting vanuit het publiek dat als gehypnotiseerd naar het enorme scherm kijkt. In de serie zien we ook de sleutelscène van de roman, namelijk het bezoek van het hoofdpersonage Louis Seynaeve met zijn moeder aan de operette Das land des Lächeln. Naast me fluistert de klassieke zangstudente me toe dat de zanger op het scherm 'alles doet wat verboden is'. Goed om te weten. Gelukkig voor haar is de operettescène van korte duur en kan er geluisterd worden naar het echte werk.
Na de filmvertoning volgt namelijk een lezing van twee fragmenten uit Het verdriet van België, waarvan het tweede fragment voorgelezen wordt door Guy Coolen. Naar eigen zeggen schrijft Claus in een soort eigen taaltje dat lijkt op het Nederlands dat Vlamingen gebruiken, maar dat zelfs voor Belgen een vreemde taal lijkt. Toch gaat het hem goed af dankzij zijn Vlaamse tongval. Alsof Hugo Claus zelf staat voor te lezen, gevolgd door de aria's die hij beschrijft. Tenor Gerben Houba zingt een E lucevan le stelle uit Tosca en soprane Bauwien van der Meer sloot aan met E strano uit La Traviata. Als special effect stond tenor Houba achter de tribune en zong een duet met Van der Meer halverwege. Hetgeen voor enige verwarring zorgde in het publiek, want waar kwam die stem toch vandaan? Het antwoord moest in de richting van de Kleine Zaal gezocht worden.
Muziektheatraal
Daar in de Kleine Zaal van de Rotterdamse Schouwburg zou een muziektheatrale lezing gedaan worden uit het hoofdstuk 'Het land van de glimlach', naar de gelijknamige operette die in Het verdriet van België bezocht wordt. Acteur John Buijsman laat zich niet wegblazen door de tenor die tussen het voorlezen bijbehorende aria's ten gehore brengt en toont zich een ware verteller in hart en nieren. Als we de zaal verlaten fluistert de zangstudente me toe: 'Hoe tof zou het zijn als je kinderen John Buijsman als opa zou hebben?' Iets waar ik geen antwoord op heb. Maar ik vraag me wel af of het de vertelkwaliteit is van Buijsman, of het schrijftalent van Claus?