Het Zwaard van Jutphaas is een op een zwaard gelijkend bronzen prestigeobject uit de bronstijd met een datering van circa 1800 - 1500 v. Chr., ten tijde van de Hilversumcultuur. Het heeft een lengte van 42,5 cm, weegt 705 gr en is van uitzonderlijke kwaliteit. Er zijn geen sporen van gietnaden of een gietkanaal aanwezig.

Het "zwaard" werd rond 1947 gevonden tijdens baggerwerkzaamheden voor een haven bij buitenplaats De Liesbosch in de voormalige Nederlandse gemeente Jutphaas. Het werd vervolgens weggegeven aan twee jongens die het aan de muur van hun slaapkamer hingen, waar het jarenlang bleef hangen. In 2004 kocht het Rijksmuseum van Oudheden in Leiden het aan en sindsdien is het daar te bezichtigen.

Plougrescant-Ommerschans-zwaarden 
Totaal heeft men in Nederland, Frankrijk en Engeland zes van zulke soortgelijke "zwaarden" gevonden, die als depotvondst in een natte omgeving gevonden zijn. Van deze groep is het Jutphaaszwaard het kleinste. Al deze zes zeer zeldzame "zwaarden" rekent men tot het type Plougrescant-Ommerschans, vernoemd naar de eerste twee vindplaatsen. De andere drie zijn gevonden in Beaune, Oxborough en Norfolk. De zwaarden van Beaune en Oxford bevinden zich in het British Museum. Het zwaard van Norfolk is ontdekt in 2015 nadat deze jaren dienst had gedaan als deurstopper. Deze is als enige in de oudheid doelbewust verbogen en bevindt zich in de collectie van het Norwich Castle Museum. Plougrescant-Ommerschans zwaarden lijken op een veel kleinere dolk die is gevonden in Kimberley (Norfolk).

Literatuur 
 J.J. Butler en H. Sarfatij, Another Bronze Ceremonial Sword by the Plougrescant-Ommerschans Smith, in: W.A. van Es et al. (red.) (1971), Berichten van de Rijksdienst voor het Oudheidkundig Bodemonderzoek, Volume 20-21, ROB, blz 301-309.

Plougrescant-Ommerschans zwaard
Bronstijdvondst in Nederland
Geschiedenis van Utrecht
Werk in het Rijksmuseum van Oudheden
Zuid (Utrecht)