Makaya McCraven maakt knip-en-plakwerk van de Blue Note-catalogus op 'Deciphering the Message'
Jonas Boel is medewerker van Knack Focus 30-11-2021, 20:00
Hij is een drummer die ook zonder stokjes jazzritmes kan (her)timmeren. Een producer die zich graag 'beat scientist' laat noemen. Makaya McCraven sleutelt gretig aan de formules waarop het DNA van de jazz gebaseerd is. Op albums als In the Moment (2015), Where We Come From (2018) en Universal Beings (2018) liet hij zijn bands improviseren, om de opnames vervolgens met een sampler te manipuleren en als een collage te herschikken. Vorig jaar herwerkte McCraven I'm New Here, het afscheidsalbum van Gil Scott-Heron uit 2010, als We're New Again, en spitte hij op fabuleuze wijze de jazzinvloeden van de spoken-word- en funklegende naar boven.
Deze keer past McCraven, geboren in Frankrijk in een Amerikaans-Hongaars nest, zijn knip-en-plaktechniek toe op de catalogus van Blue Note, een van de belangrijkste platenlabels in de jazzgeschiedenis met ontelbare klassiekers en verborgen parels in de portefeuille. Hij nodigde meteen ook een resem vrienden uit en liet hen nieuwe partijen gitaar (de geweldige Jeff Parker), bas (vaste handlanger Junius Paul) en vibrafoon (de jonge virtuoos Joel Ross) aan zijn assemblages toevoegen.
In deze wisselwerking tussen levend en dood, traditioneel en vernieuwend, interpreteren en innoveren mochten ook twee opnames van de in 1990 overleden drumlegende Art Blakey als blauwdrukken dienen: When Your Lover Has Gone uit 1961 en Mr. Jin uit 1964. De meeste andere grootheden die McCraven hier een nieuw jasje aanmeet, liepen dan weer school in Blakeys beroemde ensemble The Jazz Messengers. Trompettist Kenny Dorham ( Sunset, 1961), pianist Horace Silver ( Ecaroh, 1955) en tenorsaxofonist Hank Mobley ( A Slice of the Top, 1966) bijvoorbeeld, die hun bijdragen ontcijferd dan wel herrekend zien. Het zijn de protagonisten in een liefdesbrief aan de Blue Note-titanen van weleer, geschreven in het lexicon van hedendaagse samplegrootmeesters als J Dilla, DJ Premier en Madlib (die in 2003 ook al eens de archieven van Blue Note mocht plunderen voor zijn remixalbum Shades of Blue).
'Jazz is there and gone', zei Keith Jarrett ooit. 'Je moet aanwezig zijn wanneer het gebeurt.' Makaya McCraven bewijst met dit album opnieuw dat het ook anders kan.