-De gaskamer van Schloss Hartheim -Luise Jacobs | Facetten van de Tweede Wereldoorlog nader belicht: Boekrecensies en verslagen.
-De gaskamer van Schloss Hartheim -Luise Jacobs
Boekvorm: paperback, rijkelijk geïllustreerd
ISBN: 978.94.6153.071.4
Bespreking: Het is algemeen bekend dat tijdens de Tweede Wereldoorlog circa 6 miljoen Joden zijn omgekomen in de concentratiekampen. Veel minder bekend is dat er ook een aantal Joden vergast zijn op Schloss Hartheim. Arthur Jacobs was één van hen. Zijn dochter Luise Jacobs slaagde er na 60 jaar in om te achterhalen wat er precies met haar vader gebeurd was. Haar schokkende ontdekking heeft ze beschreven in het boek "De gaskamer van Schloss Hartheim" dat verschenen is bij uitgeverij Aspekt.
De Nazi's beschouwden geestelijke gehandicapten en ongeneeslijk zieken als "nutteloze opvreters" en daarom begonnen ze in 1939 met operatie "Aktion T4", waarbij T4 staat voor Tiergartenstrasse 4. Op dit adres in Berlijn was de administratie gevestigd, die zorg droeg voor het massaal vergassen van geestelijk gehandicapten, nadat eerder gebleken was dat euthanaseren door middel van dodelijke injecties te veel tijd in beslag nam. Schloss Hartheim in Oostenrijk was tijdens de oorlog één van de zes inrichtingen waar deze massamoorden plaats vond, al spraken de Nazi's zelf liever van "Gnadetot". Aan de nabestaanden werd vervolgens het bericht gestuurd dat hun dierbare was overleden als gevolg van ziekte. Na een protesterende preek van Bisschop van Galen in Duitsland in 1941 hielden het uitroeien van geestelijk gehandicapten op, het vergassen echter niet. Er was een nieuw doelwit gevonden: de zieke en verzwakte Joden uit kampen als Dachau en Mauthausen. Zij werden op zogenaamde invalidentransporten gesteld naar Schloss Hartheim.
Arthur Jacobs, de vader van Luise, zat in Dachau. Arthur was Joods en was daarvoor gearresteerd. Hij getrouwd met Maria, een katholieke vrouw. Zij zorgde ervoor, nadat haar man was opgepakt, dat hun drie kinderen, onder wie Luise, naar Nederland gingen. Hier werden ze ondergebracht op katholieke internaten. De kinderen misten hun moeder vreselijk, doch zo nu en dan mocht Maria haar kinderen opzoeken. In 1943 tijdens één van die bezoeken hoorde Luise van haar moeder dat haar vader was overleden, hij zou ziek zijn geweest, doch op dat moment drong dat bericht niet echt tot haar door. Ze zou haar vader zowaar niet eens meer herkennen. Pas na 60 jaar komt Luise er achter dat die ziekte van haar vader eigenlijk een moord schuilging.
"De gaskamer van Schloss Hartheim" is het persoonlijke verhaal van Luise Jacobs geworden. Het lot van haar vader en de afschuwelijke bestemming van Schloss Hartheim staan centraal in dit boek. Haar eigen verhaal, waarin de auteur het kind in haar aan het woord laat, speelt zich meer op de achtergrond af. Hierdoor ontstaat een mooie verweving tussen de verbittering van een volwassen vrouw over de gruwelijke moord op haar vader en het verdriet van het kind Luise, dat niets begreep van de oorlog. Het boek is zeer aangrijpend geschreven, het raakt de lezer direct. Vooral de levendige beschrijving over werkwijze in Schloss Hartheim laat menige rilling lopen over de rug van de lezer. Bij velen zal na het lezen van "De gaskamer van Schloss Hartheim"de verbijstering over de gruwelheden, waartoe de Nazi's in staat waren, onbetwist nog verder toenemen. Een bijzonder indrukwekkend boek.