U huilt toch ook? - De Standaard
Televisie zal pakkend zijn, of zal niet zijn
James Cooke en Karen Damen houden het niet droog. Vier
U huilt toch ook?
Instant ontroering, zou dat het tovermiddel zijn om de kijker live aan het tv-scherm te kluisteren? In de strijd van de zenders tegen uitgesteld kijken (en tegen Netflix) nemen de krop in de keel en de traan een steeds grotere plek in.
Voor u ons van gevoelloosheid, laat staan cynisme beschuldigt: er is niets mis met een portie ontroering, maar zoals de huisarts het formuleert: alles met mate. De voorbije seizoenen zagen we op de drie grote Vlaamse zenders het aantal humaninterestprogramma's dat zonder schroom op de traanklieren mikt (zowel op als voor het scherm), hand over hand toenemen. Het komende najaar wordt het alleen maar erger. Of beter, het hangt er maar van af hoe je het bekijkt.
Miserie, moed, medeleven
Meus in Het Huis. vrt
Het gaat dus al enige tijd crescendo. Een aflevering van Het huis op Eén was de voorbije twee seizoenen pas echt geslaagd als de ogen van de centrale gast minstens één keer vochtig worden, hij even van de camera moet wegkijken of een krop in de keel krijgt. Dat lukt niet altijd, maar wel bij onder meer Jeroen Meus (toen hij foto's van zijn zoontje onder ogen kreeg), Philippe Geubels (toen hij over zijn overleden moeder vertelde) en Pascale Naessens (we weten niet meer precies waarom).
Op VTM liep ongeveer tegelijkertijd Alloo bij, waarin Luc Alloo met BV's plekken uit hun jeugd bezocht. Gert Verhulst hield het niet droog toen hij het vakantiehuisje van zijn jeugd bezocht. Cathérine Moerkerke ook niet, toen ze zich realiseerde dat 'haar kindertijd op een manier weg was'. En Pascale Naessens ook hier niet (we weten niet meer precies waarom).
Moerkerke overmand door emoties. Alloo Bij
Op Canvas mikt Radio Gaga ook al twee seizoenen op uw gemoed: diepmenselijke verhalen met als ingrediënten de drie 'M'-en uit het grote ontroerhandboek: miserie, moed en medeleven. Op Vier herinnert u zich de tranen van Karen Damen en James Cooke, zodra ze een bejaardenhuis binnenstapten in Nieuwe buren. Nog op Vier, iets langer geleden, was er Kroost met onder meer voormalig veldrijder Niels Albert, die toen balanceerde op de rand van een depressie. 'Stop met filmen, jong', zei Albert op zeker ogenblik toen hij het te kwaad kreeg. De camera bleef draaien.
Potje huilen in de regiekamer
Tv-makers gaan er graag prat op dat ze de camera afwenden als mensen overmand worden door hun verdriet, maar dat is lang niet altijd zo. De eerste aflevering van het – voor het overige best te smaken – VTM-programma Pro Deo eindigde vorig seizoen met beelden van een zware jongen die na zijn passage voor de rechter met zijn liefje de rechtbank verlaat. Je ziet ze arm in arm door een lange gang richting uitgang stappen, waarbij zij begint te snikken. De cameraman trekt een spurtje om hen in te halen en haar frontaal te filmen, zodat hij haar tranen kan capteren. Zo ontroerend dat je er misselijk van wordt.
Ook Gert Verhulst is maar een mens. Alloo Bij
Dat laatste was misschien een uitschuiver, maar toch. Bij de perscommunicatie over de nieuwe programma's die ze in petto hebben, leggen de zenders opvallend de nadruk op de tranige momenten. We willen het woord koketteren niet gebruiken, maar het komt in de buurt.
De VRT ging daar nog het verst in: het nieuwe seizoen van Die huis (zo genoemd omdat het in Zuid-Afrika wordt opgenomen), komt pas later dit najaar op het scherm, maar half juli werd al bekendgemaakt dat Sabine Hagedoren een van de gasten in het nieuwe seizoen is, dat ze 'voor het eerst over het verlies van haar man' praat, en het daarbij even kwaad krijgt. We mochten zelfs vernemen dat tijdens de opnames in de regiekamer een potje werd gehuild. Bij de persvoorstelling werd dat fragment met Hagedoren nog eens afzonderlijk getoond, na de trailer, 'omdat de hele ploeg er zo door was aangedaan'.
Sabine Hagedoren in 'Die Huis'. © vrt
VTM pakte dan weer trots uit met een fragmentje uit De laatste 24 uur: Staf Coppens die zich in een kast verbergt om ongemerkt zijn kinderen gade te slaan in de klas. U raadt het: Staf houdt het niet droog. En Vier? Daar gooiden ze deze week een trailer op sociale media voor de tweede aflevering van Camping Karen en James. Daarin krijgen Damen en Cooke progeria-patiëntjes op bezoek. Als die in de auto vertellen over vriendjes die al aan de verouderingsziekte gestorven zijn, rijdt James van de emotie bijna de gracht in.
Hartverwarmend authentiek
Het is allemaal niet toevallig, natuurlijk. Ontroering werkt, daarover zijn tv-makers het ontroerend eens. Huilende BV's appelleren aan onze voyeuristische natuur, maar het is meer dan dat. Laat Pieter Aspe op Eén verdrietig zijn neus snuiten in Bargoens, laat Koen Wauters op VTM vochtige ogen krijgen als hij in Over winnaars een vrouw zonder benen de Machu Picchu op helpt, en de sociale media raken oververhit.
Een BV die zijn kwetsbare kant laat zien op tv, dat is een evenement. En het enige wat mensen nog massaal live naar tv doet kijken, is een evenement. Dat kan een wedstrijd van de Rode Duivels zijn, maar ook iets dat we allemaal tegelijkertijd 'hartverwarmend' en 'authentiek' kunnen noemen op Facebook en Twitter. Zelfs de reclameblokken, die ons in andere omstandigheden naar Netflix jagen, komen dan gelegen: tijd om even te bekomen van de emotie en een verse doos kleenex te halen.