Onderhanden projecten in opdracht van derden - Novak 1-2022
Door: Martina Sarris, Novak DIRECT adviseur & docent
Novak krijgt regelmatig de vraag of een accountant mee kan kijken naar de waardering van onderhanden projecten. De jaarrekeningpost onderhanden projecten (OHP) levert vrijwel altijd een 'goed gesprek' op. Gesprekken tussen de accountant en de ondernemer, maar ook tussen accountants onderling. Want hoe verwerkt u de mutaties van de projecten in de jaarrekening?
Uitgaande van het percentage of de completion methode (POC), is het saldo van de lopende onderhanden projecten een afzonderlijke balanspost. Deze post bestaat uit vier onderdelen per project: 1.	De reeds gemaakte kosten. 2.	De toegerekende verwachte winst, na rato van de voortgang. 3.	Het totaal verwachte verlies. 4.	De reeds gedeclareerde termijnen. Het saldo van het project kan hierdoor een vordering of een schuld zijn. Als de gemaakte kosten (1) nog niet zijn doorbelast aan de afnemer, dan staat er in principe een vordering voor de opdrachtgever op de balans. Als de gedeclareerde termijnen (4) vooruit zijn gefactureerd op het project, dan staat er een schuld aan nog te verrichten werk aan de opdrachtgever op de balans.
"De Raad voor de Jaarverslaggeving (RJ en RJk) heeft de richtlijnen voor onderhanden projecten aangepast."
Wijziging RJk
De Raad voor de Jaarverslaggeving (RJ en RJk) heeft de richtlijnen voor onderhanden projecten aangepast voor jaarrekeningen met een verslagjaar die aanvangt op of na 1 januari 2022. De gewijzigde richtlijnen zijn verschenen als RJ-Uiting 2020-15. De RJ raadt aan om de richtlijnen al eerder toe te passen. U mag de nieuwe richtlijnen dus al in de jaarrekening van boekjaar 2020 verwerken. De RJ heeft de richtlijnen voor de presentatie van onderhanden projecten in de winst- en verliesrekening en de presentatie op de balans aangepast. Het doel hiervan is de vergelijkbaarheid van de jaarrekeningen te verbeteren.
Nieuwe presentatie onderhanden projecten in winst- en verliesrekening
De post wijziging in onderhanden projecten in de winst- en verliesrekening vervalt. Volgens de vernieuwde richtlijnen moeten opbrengsten van zowel een onderhanden project, als een voltooid project worden gepresenteerd als netto-omzet in het categoriale model. De netto-omzet mag ook als onderdeel van de samengevoegde post brutomarge worden gepresenteerd in de winst- en verliesrekening.
"De post wijziging in onderhanden projecten in de winst- en verliesrekening vervalt."
Nieuwe presentatie onderhanden projecten in balans
In de nieuwe richtlijn staat dat het salderen van alle onderhanden projecten als één totaal niet in lijn is met de algemene bepaling voor het salderen van balansposten. Daarom schrijft de RJ het volgende voor:
Als het saldo van een onderhanden project een debetstand vertoont, wordt het nettobedrag verwerkt als een actiefpost. Vaak onder de vlottende activa.
Als het saldo van een onderhanden project een creditstand vertoont, wordt het nettobedrag verwerkt als een verplichting. Veelal onder de kortlopende schulden.
In veel gevallen betekent dit dat er twee balansposten onderhanden projecten worden gepresenteerd. Hierdoor heeft de presentatiewijziging zeer mogelijk effect op het balanstotaal van de onderneming. Deze balansverlenging kan invloed hebben op de groottecriteria. Het nadeel hiervan is dat de kortlopende schulden op de balans kunnen oplopen. Hierdoor verslechteren de solvabiliteitsratio's. Het is van groot belang om uw ondernemers hier op tijd van op de hoogte te stellen en over te adviseren.
Heeft u vragen over dit onderwerp of een andere vaktechnische vraag? Neem contact op met Martina Sarris: 06 - 13811669 / m.sarris@novak.nl