Pieter Verberne verhandeld electriciteit, gas en emissierechten bij AkzoNobel
Pieter Verberne: handelaar in electriciteit, gas en emissierechten
AkzoNobel bespaart door in energie en CO2-emissierechten te handelen, zelf warmte en elektriciteit te produceren en door afvalwarmte van buurbedrijven af te nemen.
Dat energie voor AkzoNobel van strategisch belang is, is een eufemisme. Het chemieconcern met een omzet van 13 miljard euro (2009) besteedt jaarlijks bijna een miljard euro aan energie, vertelt Pieter Verberne.
AkzoNobel verbrandt 4 procent van het in Nederland gebruikte aardgas en wekt 3 à 4 procent van de totale hoeveelheid elektriciteit op die ons land verbruikt.
Verberne, van huis uit natuurkundig ingenieur werd in 2007 door een headhunter weggehaald bij APX, een energiehandelsbeurs, waar hij operationeel directeur was. Op APX (Amsterdam Power Exchange) wordt elektriciteit en gas per uur verhandeld. Kennis van deze jonge markt maakte hem waardevol voor AkzoNobel.
Fabrieken AkzoNobel
Verbernes business unit, die zout, chloor en andere chloorproducten produceert, verbruikt bijna de helft van de totale hoeveelheid energie die het concern nodig heeft. De fabrieken staan in Delfzijl en Hengelo, waar zout in de bodem zit.
Bij AkzoNobel handelt een team van vier mensen onder leiding van Verberne in elektriciteit, gas en CO2-emissierechten. Playing the carbon market heet dat laatste. Een EUA, een Europees emissierecht, is op dit moment bijvoorbeeld meer waard dan een CER, een wereldwijd emissie recht. De handelaars spelen hier op in. Voor kantoren en kleine productielocaties, bijvoorbeeld de productie van coatings, koopt AkzoNobel groene stroom in van Nuon. De grote elektriciteitscontracten worden gegund via tenders.
Om energiekosten te besparen bouwde AkzoNobel in de jaren tachtig en negentig in Delfzijl en Hengelo eigen energiecentrales, die zowel hete stoom als elektriciteit produceren, warmtekracht koppelingen (WKK's) in jargon. Deze gasgestookte WKK's leverden zoveel elektriciteit dat AkzoNobel het overschot in het Nederlandse hoogspanningsnet kon voeren. Het was een mooie inkomstenbron, vooral omdat elektriciteit een door de overheid gereguleerde vaste prijs had.
Marktprijs electriciteit
Nu de elektriciteitsmarkt is geliberaliseerd en elektriciteit continu wordt verhandeld, onder andere op energiebeurs APX Endex - Verbernes voormalige werkgever - is de marktprijs van elektriciteit overdag hoog en 's nachts laag. Omdat elektriciteit 's nachts weinig oplevert, zou AkzoNobel zijn WKK's het liefst alleen overdag laten draaien. Het probleem is echter dat de fabrieken continu hete stoom nodig hebben en WKK's nu eenmaal én stoom én elektriciteit leveren.
Om de installaties 's nachts te kunnen uitschakelen, heeft AkzoNobel een leveringcontract voor hete stoom gesloten met een energiebedrijf. Die fabriek neemt in Eemshaven stoom af van een vuilverbrandingscentrale. Die verbrandt afval en levert door een vier kilometer lange pijpleiding hete stoom aan de fabriek. 'Overdag maken we zelf stoom en verkopen we elektriciteit tegen een goede prijs en 's nachts kopen we stoom', vat Verberne samen. De WKK's draaien 's nachts op een laag pitje.
Begin 2011 gaat de fabriek in Hengelo op dezelfde manier opereren. Een nieuwe verbrandingsinstallatie van Twence, een afvalverwerkingsbedrijf, gaat dan 's nachts hete stoom leveren. In de Botlek, waar vele chemische fabrieken en olieraffinaderijen staan, en waar de ene fabriek stoom over heeft, terwijl de andere zelf stoom produceert, zou een dergelijke aanpak zowel energetisch als economisch gunstig zijn, denkt Verberne.
Infrastructurele investeringen
'Plannen voor een zogenoemde Botlekloop, een
ringleiding voor de distributie van stoom door het Botlekgebied, bestaan al twintig jaar,' aldus Verberne. In zijn ogen zou de overheid dit soort infrastructurele investeringen moeten doen. 'Een investering in infrastructuur doe je voor 25 jaar. Industriële bedrijven willen zich nu eenmaal niet langer dan vijf à tien jaar committeren.'