Bij elke echtscheiding zal er een regeling voor de echtelijke woning moeten komen. Wie blijft er voorlopig wonen? Moet de woning verkocht worden? En: wie betaalt de woonlasten? Hieronder vindt u enkele basisregels en interessante artikelen.
Een koopwoning is een van de belangrijkste bezittingen die bij een echtscheiding verdeeld moeten worden. Daarbij spelen niet alleen juridische regels een rol, maar moet ook rekening gehouden worden met fiscale spelregels.
Als u in gemeenschap van goederen getrouwd bent, dan is de woning het gezamenlijke eigendom van u en uw partner. In vaktaal: de woning valt in de huwelijksgemeenschap. Bij de scheiding moet dit gezamenlijke eigendom ook weer gelijkelijk verdeeld worden. Daarbij zijn grofweg drie scenario’s denkbaar:
De woning wordt zo snel mogelijk verkocht. Geen van beide partners blijft definitief in de woning wonen.
De keuze voor een van deze scenario’s hangt natuurlijk af van de wensen van u beiden, maar zal ook afhangen van de financiële mogelijkheden. Het is belangrijk dat u zich hierover goed laat informeren.
Nu de woning in vrijwel alle gevallen het gezamenlijke eigendom is van u en uw partner zal een eventuele overwaarde ook 50/50 verdeeld moeten worden. Een eventuele restschuld zal ook gelijkelijk verdeeld moeten worden. De hoogte van de overwaarde en de (on)mogelijkheid om dit te kunnen financieren speelt een belangrijke rol bij de vraag of u of uw partner in de woning kunt blijven wonen.
Jeroen en Maaike zijn getrouwd en hebben twee kinderen. Zij besluiten te gaan scheiden. Maaike heeft aangegeven er de voorkeur aan te geven om de huidige woning met de twee kinderen te blijven bewonen.
De woning is in 1990 gekocht voor een bedrag van 200.000 euro. De huidige vrije verkoopwaarde is 400.000 euro. Op de woning rust een hypotheek van 180.000 euro. De woonlasten (hypotheekrente) bedragen ongeveer 900 euro bruto per maand.
De woning heeft dus een overwaarde van 220.000 euro. Naast de woning zijn er verder geen bijzondere spaargelden of bezittingen. Jeroen heeft recht op de helft van de overwaarde, in dit geval 110.000 euro. Als Maaike in de woning wil blijven zal zij Jeroen in principe moeten uitkopen voor dit bedrag.
Zij zou daarvoor de hypotheek op de woning kunnen verhogen van 180.000 euro naar 290.000 euro. De woonlasten van Maaike stijgen dan echter tot een bedrag van 1.450 euro bruto per maand. Dit kan Maaike op basis van haar inkomen en de alimentatie die Jeroen moet betalen niet opbrengen.
Jeroen kan besluiten om zijn deel van de overwaarde voorlopig in de woning te laten zodat Maaike geen hogere hypotheek hoeft af te sluiten. Als Jeroen dit niet wil of zijn aandeel in de overwaarde zelf nodig heeft, zal de woning verkocht moeten worden.
Een ander belangrijk aandachtspunt bij het maken van afspraken rondom de woning is de hypotheekschuld. Waarschijnlijk bent u de hypotheekschuld samen aangegaan en bent u ten opzichte van de hypotheekverstrekker (lees: de bank) allebei volledig verantwoordelijk voor het voldoen van de gehele schuld.
Als u of uw partner in de huidige woning wil blijven wonen, is het gebruikelijk dat de hypotheeklening op één naam gezet wordt. De hypotheekverstrekker zal dan controleren of degene die in de woning blijft voldoende inkomen heeft om deze lening alleen voort te zetten. Voor degene die de woning verlaat is het belangrijk dat hij of zij niet langer hoofdelijk aansprakelijk is voor de hypotheekschuld. Zonder medewerking van de hypotheekverstrekker blijven u en uw partner dus volledig verantwoordelijk voor het voldoen van de gehele restschuld.
Naast het verkopen van de woning of het overnemen van de woning door een van beide partners is het ook mogelijk om voor kortere of langere tijd gezamenlijk eigenaar van de woning te blijven. De reden hiervoor kan een financiële achtergrond hebben.