herenhuis met hekwerk - Provinciale Monumentenlijst Drenthe
Het HERENHUIS is gebouwd in 1905 in Eclectische stijl met elementen van de Neorenaissance. Het herenhuis ligt in de rooilijn en maakt deel uit van een nagenoeg aaneengesloten gevelwand met vergelijkbare bebouwing binnen het cultuurhistorisch zeer waardevolle gebied Zuideinde/ Stationsweg/Wilhelminapark met huisvesting voor de stedelijke burgerij en elite in de periode ruwweg tussen 1880-1920.
Het pand is halfvrijstaand met een brandgang aan de westelijke zijde. Aan de voorzijde bevindt zich een kleine tuin met een origineel smeedijzeren HEKWERK. De omschrijving betreft de zichtgevels van het herenhuis vanaf de openbare weg, te weten de noord- en westgevel.
Het HERENHUIS heeft voor zover afleidbaar een rechthoekige plattegrond met twee bouwlagen en is opgetrokken in een roodbruine baksteen met in de voorgevel een grijze plint. Het afgeknotte schilddak is gedekt met een oranje Tuiles du nord dakpan, lood op de nok, een houten gootlijst en op het dak bevindt zich een gemetselde schoorsteen met schoorsteenkap. In het voorste, noordelijke dakschild bevindt zich een kleine rechthoekige dakkapel met dubbel venster, een aanvallend dakschild, een uitkragende goot en geprofileerde gootlijst op drie eenvoudige consoles. Op het dak bevindt zich een sierlijk vormgegeven gemetselde dakopbouw, met een cordonlijst op gestucte consoles, rolwerk, en een kroonlijst waaronder een staand venster met onderdorpel. De dakopbouw wordt afgesloten met een rondboog van stucwerk, een lijst met een ornament en een schelpmotief in het boogveld. De geprofileerde gootlijst rust op decoratieve consoles op een gestuct fries met een decoratie in zachtgroene en lila vierkanten.
De gevel is geleed door vier vensters met bovenlicht. Op de begane grond verloopt een cordonlijst die onder de vensters overgaat in een lekdorpel. Vanuit de bovenlichten loopt de speklaag en boven de vensters bevinden zich twee natuurstenen lateien die overgaan in een speklaag, erboven bevinden zich boogvelden van groen mozaïek met een segmentboog met aanzet- en sluitstenen. Onder de bovenste vensters bevindt zich een waterlijst en hier loopt vanuit de bovenlichten een cordonlijst over de gevel. De bovenlichten worden omlijst met stucwerk dat aan de bovenzijde is getoogd.
In het iets risalerende rechter travee van de voorgevel ligt de entree en een uitkragende, rijk bewerkte houten erker. Op een fries van metopen en trigliefen dat rust op kwartronde korbelen en hanglijsten zijn, aan de zijkanten, twee en drie staande vensters aan de voorzijde geplaatst. De middelste is iets groter en heeft een getoogde bovenzijde. Hierboven bevinden zich zes kleine vensters met geel glas.
De bovenzijden zijn ingevuld met decoratief houtwerk. De met decoratief houtsnijwerk vormgegeven kozijnen gaan aan de bovenzijde over in concoles die het flink uitkragende platte dak dragen. De korbelen zijn gedraaide houten spijlen.
De entree bestaat uit een niet originele houten paneeldeur met zijvensters op de cordonlijst. Boven de deur een brede houten ongeprofileerde (niet originele) bovendorpel.
Daarboven bevindt zich de natuurstenen latei met waterlijst waarin het bouwjaar 1905 staat vermeld. Rondom het bovenlicht zit een decoratieve natuurstenen omlijsting met floraalmotief en rozetten. Hierboven gaat de getande natuurstenen latei over in een speklaag. Onder de erker tussen de consoles bevindt zich de segmentboog met boogvelden van groen mozaïek.
De westelijke zijgevel is geleed door een vijftal vensters van verschillende afmetingen en die op verschillende hoogten zijn aangebracht. Verder zijn er blinde muurankers en verloopt de hemelwaterafvoer met vergaarbakken over deze gevel.
Het herenhuis met hekwerk is van algemeen provinciaal belang op grond van de volgende criteria:
het herenhuis vertegenwoordigt cultuurhistorische waarde als bijzondere uitdrukking van de huisvesting van de stedelijke burgerij rond 1900 in Drenthe
vanwege de waarde van het herenhuis met hekwerk gebouwd in 1905 als bijzondere uitdrukking van woonhuisarchitectuur in Eclectische stijl met elementen van de Neorenaissance in Drenthe;
vanwege het kenmerkende materiaalgebruik en de opvallende en zorgvuldige detaillering in Eclectische stijl met elementen van de Neorenaissance
vanwege de bijzondere betekenis van het herenhuis met hekwerk voortkomend uit de beeldbepalende situering in een nagenoeg aaneengesloten gevelwand aan de Stationsweg, en gelegen binnen het cultuurhistorisch zeer waardevolle gebied Zuideinde/Stationsweg/Wilhelminapark.
vanwege de redelijke mate van gaafheid van het exterieur van het herenhuis;
vanwege de waarde van het herenhuis in relatie tot de hoge mate van gaafheid van de stedenbouwkundige structuur en het bebouwingsbeeld binnen het cultuurhistorisch zeer waardevolle gebied Zuideinde/Stationsweg/Wilhelminapark
vanwege de redelijke mate van zeldzaamheid van het herenhuis in de provincie Drenthe in relatie tot de voornoemde cultuurhistorische, architectonische en stedenbouwkundige kenmerken