Psycholoog Jeannette Bolck over verleiding in Margriet artikel 'Ik wil het, ik wil het, ik wil het!'
Tekst: Sara Luijters. Illustraties: Judith van den Hoek
`Ik ben geen aantrekkelijke man, ik heb heel eenvoudig de roestvaste overtuiging dat ik alles kan.' Aldus 's werelds succesvolste verleider, de Italiaan Giacomo Casanova. Als Casanova een vrouw ontmoette, bestudeerde hij haar, ging hij mee in haar stemmingen, ontdekte wat zij in haar leven miste, en zorgde ervoor dat ze dit kreeg. Zo maakte hij van zichzelf de ideale minnaar.
De perfecte verleiding Verleiding is de ultieme vorm van macht, schrijft auteur Robert Greene in zijn boek De 24 wetten van het verleiden. En we worden ermee overspoeld. 'Verleiders zijn nooit egocentrisch, hun blik is naar buiten gericht, als ze iemand ontmoeten is het eerste wat ze doen zich in die persoon verplaatsen', lezen we onder meer. Er bestaat dan ook een duidelijke parallel tussen het verleidingsspel van mannen en vrouwen en het verleiden van de consument, zegt Aad Kuijper, directeur van reclamebureau Alfred. Kuijper is bekend van de Bommetje!-reclame voor Melkunie en won recent de Gouden Loekie voor de Calvé Pindakaas-commercial (`Haal eruit wat erin zit') over een kleine Pieter van den Hoogenband. Aad Kuijper: "Zoals een man en vrouw het van elkaar weten wanneer ze de ander verleiden, zo weet de consument ook dat hij door een reclame wordt verleid. Ik geloof als reclamemaker niet in het misleiden van mensen, maar in het meteen duidelijk maken wat de bedoeling is. Vervolgens is het de kunst om het spel zo goed mogelijk te spelen, zodat iemand niet wegzapt maar blijft hangen." Dat verleiden van de consument doen reclamemakers met humor, door te vertederen (zoals bij Calvé's Pietertje) of door mensen te verrassen. Aad Kuijper: "Je moet het publiek zien te raken en om dat voor elkaar te krijgen moet je je vooral heel goed in een ander kunnen verplaatsen. Eigenlijk precies zoals het gaat bij verleiding tussen mannen en vrouwen." Zo maakte Kuijper een succesvolle Europese campagne voor O.B. Tampons door zich voor te stellen hoe het moet voelen voor een vrouw om hevig te menstrueren. Kuijper: "Ik zou niet meer durven opstaan, dus bedacht ik een vrouw die zich door haar kantoor beweegt zonder van haar bureaustoel af te komen. Vrouwen dachten dat het filmpje wel door een vrouw gemaakt moest zijn, zo herkenbaar was het."
Je goed in de ander kunnen verplaatsen is een klassieke verleidingstechniek, zegt psycholoog Jeannette Bolck van Arts & Bolck Therapeuten. "Net als de ander het gevoel geven te worden gezien, of mooi of bijzonder te zijn. Wie is daar nu niet gevoelig voor? Sommige mensen flirten de hele dag door, bewust maar vaak ook onbewust. Van voortdurend oogcontact maken op straat en tegen iedereen glimlachen tot een vriendelijk woordje voor de caissière." Of zoals Robert Greene het verwoordt: 'In feite ziet de verleider de hele wereld als zijn slaapkamer. Hij beschouwt elke sociale en persoonlijke interactie als een potentiële verleiding.' Maar het kan ook een maniertje worden, een tactiek. Sommige aalgladde charmeurs zijn stiekem heel onzeker en hebben juist last van bindingsangst. Jeannette Bolck: "Ze zijn altijd met de ander bezig en laten zichzelf nooit écht zien. Ze zoeken veiligheid in het flirten en verleiden. Het gaat om het jagen en als de prooi eenmaal veroverd is, gaan ze weer door naar de volgende. Vrouwen zijn meestal geneigd zich wat sneller te hechten aan de persoon die ze hebben verleid."
Maak je je de verleidingskunst op een positieve manier eigen, dan heb je er veel profijt van. Bij een sollicitatie, de omgang met collega's of cliënten, bij vrienden en natuurlijk in de liefde. Verleidelijke mensen hebben vaak extreem goede sociale vaardigheden, zegt Jeannette Bolck: "Hoe sta je, hoe kijk je iemand aan, maak je een grap of lach je om grapjes van de ander, ook al zijn ze dom?
Een goede verleider is niet bang om te worden gezien en ziet ook de ander. Hij of zij kent zijn of haar eigen kwaliteiten en weet deze met verve te dragen." Wie verleiders-kwaliteiten bezit heeft ook nog eens extra veel plezier in het leven, want, zo stelt Bolck: "Je bent in staat om een ander een goed gevoel te geven en hiermee tegelijk ook jezelf. Kortom, een dubbele egoboost."
De Versierder, meestal een man, is ontrouw, oneerlijk en amoreel, maar o zo aantrekkelijk. Hij is een slaaf van zijn liefde voor vrouwen. Beroemde voorbeelden: Richelieu en Gabriele d'Annunzio.
Nog even terug naar de verleiding tussen mannen en vrouwen. Masterflirt geeft workshops, tips en coachingtrajecten om zelfs de muizigste man om te toveren in een ware verleider. Verleiden gaat in eerste instantie om zelfvertrouwen uitstralen, zegt Masterflirt-coach Tom Gorny. "Vrouwen vallen op mannen die weten wie ze zijn, die richting geven aan hun leven, lekker in hun vel zitten en zelfverzekerd zijn." Als je succesvol wilt zijn bij vrouwen, moet je eerst groeien als man, stelt Gorny. Iets eenvoudigs als initiatief tonen tijdens een afspraakje is iedere man aan te leren.
Tom Gorny meent dat de emancipatie voor de nodige verwarring heeft gezorgd op het terrein van de verleiding. Gorny: "Als het om aantrekkingskracht en verleiden gaat werkt het klassieke man-vrouwpatroon toch beter dan gelijkheid. Een vrouw valt nu eenmaal eerder voor een man die iniatief neemt, die zelfverzekerd durft te zijn. De Nederlandse man mist op dat gebied vaak een toefje daadkracht." De verleiders in spe leren bij Masterflirt om uit hun comfortzone te stappen en juist die dingen te doen die ze normaal niet durven. Of het nu gaat om het regelen van een telefoonnummer of een vrouw verleiden tot een date en alles wat daarna komt. En of deze mannen nu klein van stuk zijn, kalend of een bierbuik hebben, met de juiste dosis zelfvertrouwen kunnen ze uiteindelijk iedere vrouw om hun vingers winden.
De verleiders van deze aarde, mannen én vrouwen, zijn volgens Robert Greene onder te verdelen in negen typen: De Sirene, De Versierder, De Ideale Minnaar, De Dandy, Het Kind, Coquettes, De Charmeur, De Charismaticus en De Ster. Iedereen kan zich herkennen in een van de typen (zie kader), zegt Greene. Vervolgens moet je je eigen verleidelijke eigenschappen leren kennen, ze versterken en ze uitproberen op het andere geslacht. Of, zoals hij het in zijn boek verwoordt: Het gaat erom jezelf bewust te worden van je innerlijke vermogen mensen aan te trekken en in de ban te houden. En lang niet ieder van ons is zich daarvan bewust.'
Bronnen. De 24 wetten van het verleiden, Robert Greene, Meulenhoff.. Psycholoog Jeannette Bolck ziet therapie als een manier om nog ongebruikte krachten aan te boren. Meer informatie: www.therapeutenartsbolck.nl. Tom Gorny is coach bij Masterflirt, www.masterflirt.nl. Theo Kars schreef in 1969 De Verleider. In 2010 verscheen van zijn hand Memoires van een slecht mens, deel 1, Atheneum.