Homerus, Chartres, Bach, de Engelse tuin – over Europa valt meer te zeggen dan 'het is mooi geweest'. In de laatste papieren aflevering van een serie over de cultuur die het continent bindt: de Europese romans van Joyce, Musil en Mann.
USA. New York. Long Island. US actress Marilyn MONROE. 1955. Contact email: New York : photography@magnumphotos.com Paris : magnum@magnumphotos.fr London : magnum@magnumphotos.co.uk Tokyo : tokyo@magnumphotos.co.jp Contact phones: New York : +1 212 929 6000 Paris: + 33 1 53 42 50 00 London: + 44 20 7490 1771 Tokyo: + 81 3 3219 0771 Image URL: http://www.magnumphotos.com/Archive/C.aspx?VP3=ViewBox_VPage&IID=2S5RYD1LZR1N&CT=Image&IT=ZoomImage01_VForm ©Eve Arnold / Magnum
Parallel aan Joyce schreven in het Duitse taalgebied twee grootheden aan hun versie van de Grote Europese Roman: de Oostenrijker Robert Musil (1880-1942) en de Duitser Thomas Mann (1875-1955). Het eerste deel van Musils Der Mann ohne Eigenschaften, een met essayistische uitweidingen doorsneden ideeënroman over de nadagen van het Oostenrijks-Hongaarse keizerrijk, verscheen in 1930 en bood een ironische kijk op een Europa dat met de Grote Oorlog aan haar eind was gekomen. Zes jaar eerder publiceerde Mann Der Zauberberg, een kolossale ontwikkelingsroman over een jongen in een Alpen-sanatorium die te lezen was als een knap beargumenteerd pleidooi voor het humanisme en de culturele vorming waarop Europa zich liet voorstaan.
Made in Europe door op internet
Wat is het culturele DNA van ons continent? In een zoektocht naar Europese verworvenheden in de kunsten kwamen de afgelopen zestien maanden aan bod: lego, Beethovens 9de, Kuifje, Via Appia, de Nobelprijs, James Bond, gotiek, Brels chansons, Wagners Ring, het Periodiek Systeem, Kafka, Monty Python, Picasso's Guernica, The Beatles, art nouveau, de auto, de Griekse tragedie, de walsen van Strauss, Baedeker, Voltaire, het expressionisme, Michelangelo, Chanel, de Engelse tuin, Plato, de Romantiek, de Russische roman, Blaeu, Magnum, De Stijl, Bach, Fabergé, het boek, de minirok, Pippi Langkous, Chopin, Fellini, ABBA, Shakespeare, het Gregoriaans, het totaalvoetbal, Rem Koolhaas, Ovidius, Kraftwerk, Breughel & Bosch, Rodin, Astérix, Leni Riefenstahl, de Barok, Jules Verne, Mozart, Tsjechov, IKEA, kastelen, Christo, de speurdersroman, dada & punk, Palladio, Sapfo, Prada & Gucci, chiaroscuro, Brecht & Weill, Montaigne en de romaanse (bouw)kunst.
Dit is de laatste aflevering van Made in Europe in NRC Handelsblad. De resterende 35 artikelen zullen vanaf 5 januari iedere zaterdag verschijnen op een speciale Made in Europe-website (www.pietersteinz.com).