Kalm aan - Leesbevordering in de klas
Browse: Home » Book Reviews » Kalm aan
By Femke on 13 maart 2021
Rust in een drukke wereld: vijftig natuurwonderverhalen.
Overal om ons heen vinden wonderen plaats in de natuur. Elke dag, ieder uur, verandert er van alles op sprookjesachtige wijze. Het gebeurt vlak voor je ogen. Maar toch zie je het vaak niet.
Ontdek in dit boek vijftig wonderlijke gebeurtenissen in de natuur. Kijk hoe ze zich voor je ontvouwen en ga dan naar buiten en ontdek wat er allemaal om je heen gebeurt. Zie wat er te zien is, als je kalm aan doet.
Vertaald door Jesse Goossens.
Met dit prachtig geïllustreerde boek kun je ook binnen de natuur ontdekken! Toch is dit boek vooral bedoeld om nieuwsgierigheid naar de natuur aan te wakkeren en kinderen te stimuleren buiten op onderzoek uit te gaan. Dat lukt wonderwel!
Dit boek staat vol voorvallen die iedere dag in de natuur plaatsvinden: kleine verwonderverhalen. Sommige gebeurtenissen kunnen wel dagen of weken duren – zoals een vlinder die ontpopt, of een eekhoorn die een wintervoorraad aanlegt. Maar andere kosten veel minder tijd – zoals een zonsondergang of het vormen van een wolk.
Geniet ervan, neem de rust om te zien wat er gebeurt. En ga daarna naar buiten om te ontdekken wat je ziet als je kalmer aan doet. (blz. 11)
Elk 'verwonderverhaal' beslaat één spread en laat niet alleen zien wát je kunt zien in de natuur, maar vertelt vooral ook wat je erover zou willen weten: hoe werkt het, wat gebeurt er precies en wanneer gebeurt het? Dat je een bij kunt zien rondzoemen in de tuin, is bijvoorbeeld niet heel nieuwsgierigmakend of activerend, maar er wordt ook op gewezen dat hij pollen achterlaat op de stempel van een bloem. 'Kijk eens hoe dit gebeurt in een vrolijke lentetuin.'
©2021 Lemniscaat, illustratie van Freya Hartas uit Kalm aan
Zo wordt er over talloze dieren iets verteld. Niet alleen over wilde dieren in je eigen omgeving, maar ook over dieren in de zee of gedomesticeerde dieren, zoals een kat of een paard. Zo beschrijft Rachel Williams prachtig hoe betoverend een paard dat vrij door de wei galoppeert kan zijn (als een balletvoorstelling). Daaruit spreekt dus niet alleen verwondering, maar vooral ook béwondering en dat werkt enorm aanstekelijk.
Je kunt allerlei onderwerpen koppelen aan de seizoenen (vooral de lente), maar een logische volgorde is er niet. Dat is misschien jammer voor het onderwijs, maar het zorgt er tegelijkertijd voor dat het boek blijft verrassen. Van een vallende ster naar een vervellende slang; van paddenstoel naar een oogverblindende zonsondergang… Je leest in dit boek niet alleen over dieren, maar ook over natuurverschijnselen en bijzondere planten. Of eigenlijk meer over doodnormale planten, zoals mos en varens, die dan toch heel bijzonder blijken te zijn.
Dat is dan ook kenmerkend aan dit boek: het laat kinderen zien dat al het 'normale' in de natuur eigenlijk heel bijzonder is. En dat je, om ervan te genieten, kalm aan moet doen!
Om het boek te introduceren in de klas kun je de volgende boektrailer gebruiken:
Nog leuker is het natuurlijk om spreads uit het boek te gebruiken voor je lessen! Je kunt het boek voor allerlei natuuronderwerpen gebruiken! Handig is daarbij het register achterin het boek, al zijn de onderwerpen niet thematisch geordend.
Je kunt echter heel veel spreads vinden bij het thema lente, zoals over
eendenkuikens, die leren zwemmen,
kersenbloesem, die de lente aankondigt,
vogels, die hun jongen voeden in hun nestje,
kikkers, die ontstaan uit kikkervisjes,
kuikens, die in een ei ontstaan.
Maar ook bij de zomer en de herfst zijn mooie onderwerpen te vinden:
onweersbuien op broeierige zomerdagen
klaprozen die akkers rood kleuren
verkleurende boombladeren
spinnen die hun web weven
Ook springt het boek in op vragen over natuurverschijnselen die kinderen vaak hebben: hoe ontstaan golven, waarom verkleurt de lucht tijdens een zonsondergang, waarom ziet de maan er steeds anders uit, hoe ontstaat een wolk?
Tenslotte roept het boek heel veel bewondering op voor allerlei dieren: voor insecten als libellen en muggen, voor vogels als de specht en de ringmus en voor diverse zoogdieren; van wolven en vossen tot mollen en vleermuizen…
Het boek sluit af met een meditatieoefening in de natuur. Leuk voor een buitenles!
Aansluitend kun je kinderen extra aandachtig naar de natuur laten kijken door ze iets (kleins) uit te natuur te laten natekenen. Kinderen worden op die manier gedwongen om aandachtig en langere tijd naar een klein dier of een plantje te kijken. Wie weet wat voor moois ze daardoor zullen ontdekken!