Gewelddadig én grappig 'Titane' van Julia Ducournau wint Gouden Palm op filmfestival van Cannes
Regisseur Julia Ducournau (midden) neemt de Gouden Palm in ontvangst. Naast haar Titane-acteurs Vincent Lindon en Agathe Rousselle (rechts). Beeld REUTERS
Met de bekroning van Titane wint Julia Ducournau als tweede vrouwelijke regisseur in geschiedenis de Gouden Palm, op de 74e editie van het Cannes filmfestival.
Bor Beekman 18 juli 2021, 08:12
Het blijft lastig, die briefjes bij prijsuitreikingen. Het gala was nog nauwelijks begonnen, bij de 74e editie van het Cannes filmfestival, of de geliefde juryvoorzitter Spike Lee - kleurig kostuum, conducteurspet - mompelde per ongeluk al dat 'Titane' de Palme d'Or had gewonnen. Een variatie op het Oscar debacle van 2017, toen er een verkeerd kaartje werd opgelezen.
De Franse presentatrice van het slotgala had de 64-jarige Amerikaan - in het Frans én het Engels - verzocht te beginnen met het oplezen van de eerste van de acht prijzen, waarop de toch al wat verwarde Lee dacht dat het al om de winnaar ging. Geschrokken mede-juryleden poogden hem nog te onderbreken, maar wat Lee mompelde was nét te verstaan. En toen ging het ook meteen rond op internet, al deed de organisatie binnen de zaal alsof het nog geheim was. Titane dus, van Julia Ducournau. En daarmee ook meteen filmhistorie: na Jane Campion (voor The Piano, 1993) is de Franse pas de tweede vrouwelijke Palmwinnaar in de geschiedenis van het festival, dat in 1946 voor het eerst plaatsvond.
Spike Lee mompelde per ongeluk te vroeg dat 'Titane' de Palme d'Or had gewonnen. Beeld Getty Images
De wervelende competitiefilm van de 37-jarige Franse regisseur, waarin een vrouwelijk model van een autoshow (actrice Agathe Rousselle) eropuit gaat om seriemoorden te plegen, en zwanger raakt van een auto. Een extreem gewelddadige, soms onverwacht grappige en tedere film, waarin Ducournau dwars door de gangbare seksuele stereotypen beukt, om een nieuwe Franse, en al of niet monsterlijke vrucht op de wereld te zetten. De scenarist en regisseur viel in 2016 al op met haar speelfilmdebuut Raw: over een vegetarische eerstejaars student diergeneeskunde die honger krijgt in mensenvlees. De kiem voor Titane werd gelegd toen ze een nachtmerrie had waarin ze droomde dat ze motoronderdelen baarde. Titane oogstte zowel lof als kritiek tijdens het festival, en werd nauwelijks genoemd als een serieuze kandidaat voor de hoofdprijs.
De keuze van de jury, die voor het eerst in Cannes eens meer vrouwen dan mannen telde (o.a. Mati Diop, Maggie Gyllenhaal, Jessica Hausner), schudt niet enkel het festival maar ook de filmwereld op. Geen Palme d'Or voor de eerder gedoodverfde en al zo met Oscars gelauwerde favoriet Asghar Farhadi, maar een bekroning van iets nieuws en onverwachts.
Grand Prix ex aequo geschonken
De Grand Prix, ook wel de tweede prijs, was dit keer ook de derde. Ex aequo geschonken aan de Iraniër Farhadi voor A Hero, een splijtend drama over een gedetineerde die een goede daad verricht, en in de problemen geraakt als de goegemeente hem ineens als 'held' wil zien. De Finse cineast Juho Kuosmanen (42) deelde mee in de prijs, voor zijn claustrofobische en ontroerende treinreisfilm Compartment No. 6, waarin een archeologe een coupé deelt met een olympische, onbeschofte Rus.
Ook de maker van de openingsfilm en musical Annette werd geëerd: de Fransman Leos Carax (60) won in de categorie 'beste regie'.
Het Japanse Drive My Car van Hamaguchi Rysuke won de prijs voor beste scenario. In het drie uur lange drama naar een kort verhaal van Haruki Murakami werkt een toneelregisseur aan een nieuw stuk, waarvoor hij onder meer de jongeman cast met wie zijn overleden echtgenote heimelijk vreemd ging.
De 31-jarige Amerikaanse acteur Caleb Landry Jones (o.a. Get Out) won de prijs voor beste acteur, voor zijn sterk ingeleefde rol als zwakbegaafde volwassen zoon in het Australische Nitram van Justin Kurzel (46). Die baseerde zijn gezinsdrama op het leven van de schutter die in 1996 een massamoord pleegde bij Port Arthur, Tasmanië.
Ook de juryprijs werd opgedeeld. Eén voor het wat stugge Ha'Berech van Nadav Lapid (46), waarin een regisseur zijn film vertoont in een afgelegen streek in Israël, op uitnodiging van een afdeling van het ministerie van cultuur, en daar zijn frustratie over de toenemende censuur botviert op de jonge vrouw en ambtenaar die hem onthaalt. En ook eentje voor de gevierde eerdere Palmwinnaar Apichatpong Weerasethakul (51), die met het serene en bovennatuurlijke Memoria voor het eerst buiten zijn vaste droomfilm-comfortzone Thailand filmde, te Colombia. Daar struint een getergde Tilda Swinton rond, op zoek naar een verklaring voor het 'exploderende hoofd syndroom' dat haar tart: metaalachtig doffe en enkel voor haar hoorbare knallen.
De 74e festivaleditie werd aanmerkelijk minder druk bezocht, vanwege de voor continenten en landen variërende inreisvoorschriften, maar herbergde tegelijkertijd meer titels dan ooit. Ook surft Cannes nét tussen de virusgolven door; na het weekend worden de coronaregels in Frankrijk aangescherpt.
Niemand Wes Andersont zoals Wes Anderson: één kijkbeurt volstaat niet om alles in je op te nemen ★★★★☆