Daarbij wordt in aanmerking genomen: de normale hoeveelheid producten door de grond opgebracht, de gemiddelde prijzen van die producten, de kosten van bewerking (hierbij wordt gebruik gemaakt van de gegevens,	
door de „Dienst der Landrente" verkregen), terwijl men, voor de vaststelling van de huurwaarde voor de oost-moesson, acht slaat op de voorwaarden, volgens welke die gronden gewoonlijk in deelbouw worden uitgegeven. (Zie Bijblad op het Staatsblad van Ned.-Indië no. 9030). x)	
In Nederland kan men vrij gemakkelijk de koopprijs van Koopprijs van de gronden berekenen, wanneer men het bedrag weet, waarvoor g die gronden verhuurd worden. In verband met de rentestand van ongeveer 4 a 5 %, is die koopprijs steeds ongeveer 20 a 25 maal de huurprijs. In verband met het geringer economisch perspectief en het weinig ontwikkelde geldverkeer is de prijs,	
waarvoor de inheemse gronden in Indië verkocht worden in den regel minder dan 20 maal de „huurwaarde" en bovendien zeer onregelmatig. Uitvoerige gegevens zijn over de koopprijs van de inheemse gronden tot heden niet officieel gepubliceerd.2)	
In verband met het bovenstaande is reeds in 1875 elke Nietigheid ,,vervreemding" van inlandse gebruiksrechten aan uitheemsen TaiTlTtnietig verklaard, terwijl in 1912 onwettige occupatie van „domein- heemsen. gronden" door niet-Inlanders strafbaar is gesteld. Soms komt het voor, dat uitheemsen door middel van een inlandsen stroman sawahs of andere gronden opkopen. In de laatste jaren wordt	
*) Hierover wordt in het „Onderzoek naar de Belastingdruk op de Inlandsche Bevolking", door J. W. Meyer Ranneft en Dr. W. Huender opgemerkt:	
dat door de betere bedrijfsmethode een veel grooter product gemaakt wordt, waarvan den Inlandschen verhuurder en den Inlandschen arbeider samen een betrekkelijk klein deel toevalt,	
welk deel nochtans in absoluten zin vaak grooter is dan het product van den Inlandschen landbouwer.	
2) Uit dergelijke gegevens zou men wellicht belangrijke conclusies kunnen trekken in hoeverre het economisch perspectief in de ene streek verder reikt dan in de andere.	
Mevrouw Koltitz heeft insgelijks plan de kraamvrouw te bezoeken, zij neemt een kort besluit en vergezelt den Predikant.	
Andermaal luidden de klokken. Alleen, geheel alleen stappen zij door de stille, met sneeuw bedekte wereld; zonlicht stroomt over de weide en omweeft de beide jeugdige gestalten met een gouden sluier.	
„Doch de meeste van deze is de liefde!" — Klinken deze woorden van den prediker niet onophoudelijk uit eiken klokketoon? —• Jubelt het niet uit den open hemel naar beneden, vonkelt het niet rond om in duizend witte sterretjes? — „Doch de meeste van deze is de liefde!" Ook in de harten der beide jongelieden klinken deze woorden na, en daar geen ander geluid daarmede is te vergelijken — zoo wandelen zij zwijgend naast elkander.	
Eindelijk heft Wigand diep ademhalend het hoofd op. „Hoe stil! — hoe onbeschrijflijk stil en plechtig!"	
„Wat zal het thans door de straten der residentie ratelen en suizen, bruisen, schellen en gillen! Wat zullen zich de menschen vermoeien en afjagen, om zich maar vroeg in den maalstroom der vermaken te werpen! Gode zij dank, dat onze stille heide alleen orgelmuziek en klokgelui ter viering van den Zondag kent!" — Hij werpt een onderzoekenden blik op haar gezichtje.	
Glimlachend knikt zij hem toe. „Ja, Gode zij dank, dat we weder thuis zijn. Geloof je, Wigand, dat we ons in deze rust zoo oprecht verheugen zouden, als we het lawaai der groote wereld niet zoo pas eerst achter ons hadden gelaten?"