toast - (geroosterd brood)
toast zn. 'geroosterd brood'
Nnl. toast 'geroosterd brood' in geroosterd brood, onder den naam van toast bekend [1807; WNT].
Ontleend aan Engels toast 'bruin gebakken, geroosterd stuk brood', Middelengels tost [ca. 1400; BDE], afgeleid van het werkwoord tosten 'roosteren' [1398; BDE], ontleend aan Oudfrans toster 'id.' [eind 10e eeuw; TLF], ontwikkeld uit middeleeuws Latijn tostare 'id.' [6e eeuw; FEW], dat is afgeleid van het verl.deelw. tostum van torrēre 'roosteren, bakken, verzengen', dat verwant is met → dor.
♦ toastje zn. 'beschuitachtig baksel'. Nnl. toastje 'dun beschuitachtig baksel' in schijfjes worst, toastjes met smeerkaas [1953; Leeuwarder Courant]. Verkleinwoord van toast. Het eerste toastje werd gemaakt door de Franse topkok Auguste Escoffier (1846-1935) die de Australische sopraan Nellie Melba in 1897 verraste met een ultradun getoast broodje, omdat zij op dieet was. Het wordt daarom ook wel Melba-toast genoemd.
toast [heildronk, sneetje brood] {1807 in de betekenis 'heildronk'; de betekenis 'sneetje brood' 1901-1925} < engels toast [idem], van me. frans toster [roosteren] < latijn torrēre (verl. deelw. tostum) [idem]; de betekenis 'heildronk' ontwikkelde zich uit die van 'geroosterd brood', doordat gekruid geroosterd brood bij en in alcoholische dranken werd gebruikt ter verrijking van de smaak; in overdrachtelijke zin werd de naam van een dame, vervolgens die van wie dan ook, gebruikt om de dronk te kruiden.
toast [toost] 1. geroosterd brood, al dan niet fabrieksmatig geproduceerd en speciaal bedoeld om bij feestelijke gelegenheden met lekkers te beleggen, dan vaak: toastje; 2. heildronk. Afgeleid van (1), het stukje toast dat vroeger in Engeland in een drinkkan gedaan werd.