Curriculum van de Toekomst en leesbevordering - Ida Social Media Coach
28 november 2016 1 maart 2020 Ida van Praag
Leesbevordering als basis voor digitale geletterdheid. In dit blog een uitleg over de samenhang tussen het Curriculum van de Toekomst, de leerlijnen digitale geletterdheid en de noodzaak tot leesbevordering bij (jonge) kinderen.
Wat hebben de kinderen van de toekomst nodig?
Naar onze mening is onderwijsvernieuwing het eerste aandachtspunt waarmee we deze vraag kunnen beantwoorden. Als we de actualiteiten volgen zien wij dat er een hele groep deskundige onderwijsprofessionals bezig is met deze vraag. In onze rol als onderwijsadviseur adviseren en ondersteunen wij onderwijsinstellingen bij de implementatie van de leerlijnen digitale geletterdheid. Samen met scholen en leerkrachten kijken wij naar de mogelijkheden om deze leerlijn in het huidige onderwijsaanbod te integreren. We zijn dus bezig met het vormen van "Het Curriculum van de Toekomst". Onze visie is dat hiervoor vooral vakoverstijgende vaardigheden nodig zijn en digitaal wereldburgerschap.
Wat zijn vakoverstijgende vaardigheden?
De uitleg volgens Onderwijs 2032 in het kort. Sommige vaardigheden zijn niet gelijk te koppelen aan een bepaald vakgebied, maar verdienen wel een plek in de basis van de leerplanontwikkeling door SLO. Onderwijs2032 heeft deze vakoverstijgende vaardigheden omschreven in de volgende vijf vaardigheden: leervaardigheden, creëren, kritisch denken, probleemoplossend vermogen en samenwerken.
Wat is digitaal wereldburgerschap?
Als we het hebben over het ontwikkelen van digitaal wereldburgerschap, is er natuurlijk aandacht voor de ICT-basisvaardigheden. Daarnaast zal er basiskennis moeten zijn over wereldoriëntatie; we moeten ons bewust zijn van de wereld om ons heen. Dat kan door het volgen van het wereldnieuws vanuit de media. En hier komt een belangrijk aspect uit de leerlijn digitale geletterdheid naar voren: Mediawijsheid. Wat is feitelijk nieuws en dus zonder persoonlijk oordeel gebracht? Wat is fake nieuws met bijvoorbeeld een persoonlijke interpretatie gebracht? Hoe filter ik de informatie die ik in de media tot mij neem? Maar nog belangrijker: Hoe word ik beïnvloed door het nieuws vanuit de media? Bij al deze vragen hoort nog een ander onderdeel van de leerlijnen digitale geletterdheid; Informatievaardigheden. De vaardigheid om informatie te zoeken, te vinden, te beoordelen en te verwerken. Met de huidige technologische ontwikkelingen komt hierna het laatste onderdeel van de leerlijn digitale geletterdheid; Computational Thinking. De vaardigheid om op een creatieve manier problemen op te lossen, waarbij je gebruikt maakt van technologie en andere innovatieve technieken. Eigenlijk de vaardigheid om te denken als een computer, stapje-voor-stapje, zoals een robot die je kan programmeren om een bepaald proces uit te voeren.
Rekenen en taal zijn vakgebieden die belangrijk zullen blijven als basisvaardigheid voor kinderen. Echter bij de basisvaardigheden horen dus ook de vakoverstijgende vaardigheden van de leerlijnen digitale geletterdheid. Nog een belangrijkere kernwaarde zit natuurlijk al in het woord 'geletterdheid', namelijk taalvaardigheid. Taal geeft kinderen de vaardigheid hun persoonlijke gevoelens te uiten, zoals emoties te benoemen. Het leert kinderen de wereld om hen heen te ordenen en te begrijpen. Wie ben ik? Wie ben jij? Wie zijn wij? Kortom taalvaardigheid is een heel belangrijk onderdeel van de ontwikkeling van kinderen en draagt bij aan een goede persoonsvorming.
Taalvaardigheid en leesbevordering
Taalvaardigheid is onder te verdelen in de deelvaardigheden; lezen, spreken, luisteren en schrijven. Lezen en schrijven worden meestal in het taalonderwijs op school aangeboden, echter ouders kunnen ook hun steentje bijdragen. Luisteren wordt al vanaf de geboorte door ouders gestimuleerd; we babbelen veelvuldig tegen onze (jonge) kinderen. Spreken leren kinderen ook meestal in de thuissituatie voordat zij naar school gaan. Maar waarmee kunnen wij het taalbegrip ontwikkelen? Dit doen wij door het stimuleren van leesgedrag, de leesmotivatie, leesvaardigheid en literaire competenties van kinderen én jongeren. Stichting Lezen heeft een heel mooi pleidooi voor leesbevordering geschreven; het belang van lezen in 2032. In dit pleidooi wordt beschreven dat ouders een belangrijke bijdrage kunnen leveren aan de leesbevordering bij kinderen. Deze invloed is zelfs belangrijker dan de invloed van de school. Leesopvoeding begint al bij het voorlezen aan zeer jonge kinderen, zodat zij ervaren wat het geschreven woord voor hun persoonlijke ontwikkeling kan betekenen.
Wij hebben daarom tijdens onze Sinterklaasactie 2016 aandacht gevraagd, voor leesbevordering en met name het voorlezen door ouders.
SLO – Curriculum van de Toekomst
Stichting Lezen – Het Belang van lezen in 2032
Blog, Curriculum, Digitale geletterdheid, Leesbevorderingcomputational thinking, curriculum, digitale geletterdheid, ICT-basisvaardigheden, informatievaardigheden, leesbevordering, mediawijsheid