Wat je moet weten over studenten en bestuursfuncties
« Demonstratie op 'zwarte dag' trekt 2000 studenten
Studiefinanciering? Leenstelsel? Studietax! (1/2) »
D66 en VVD pleiten voor een regeling waarbij (alleen) fulltime studentbestuurders zich tijdelijk kunnen uitschrijven voor hun studie en toch een bestuursbeurs kunnen ontvangen. Jan Boers, voorzitter van de Landelijke Kamer van Verenigingen (LKvV) zegt vandaag tegen Metro bang te zijn dat studentbestuurders en daarmee studentenverenigingen onder de langstudeerboete zullen lijden. In de Volkskrant spraken diverse mensen zich uit over studentbestuurders. Om hierover mee te kunnen praten is het belangrijk meer te weten te komen over de feiten. Hoeveel (fulltime) studentbestuursfuncties zijn er eigenlijk? Krijgen ze geld? Waarom krijgen ze geld? En hoeveel is dat dan? Krijgen bestuurders van deze studentenorganisaties een vergoeding en van wie dan wel? Ja, sommige studenten hebben er zelfs recht op. De bepaling over bestuursfuncties en vergoeding is te vinden in de Wet op het Hoger onderwijs en wetenschappelijk onderzoek (WHW, check) en komt vanuit het ministerie van Onderwijs Cultuur en Wetenschap (OC&W). Allereerst is er een aparte bepaling voor de studentbestuurders van de landelijke studentenorganisaties, de Landelijke Studenten Vakbond (LSVb) en het Interstedelijk Studenten Overleg (ISO). Voor mensen die geïnteresseerd zijn in recht: art. 3.3, tweede lid, WHW.
Daarnaast is er een wet (artikel 7.51, zesde lid, WHW) die een vergoeding toewijst voor alle andere studentenbestuurders, bijvoorbeeld de studenten van medezeggeschap. Het merendeel van deze studenbestuurders (waaronder de medezeggenschappers) ontvangen een vergoeding van de instelling, die het geld uit een profileringsfonds haalt. In het profileringsfonds zit geld van de instelling om 'bijzondere studenten' te helpen. Dit fonds is bijvoorbeeld ook bedoeld voor gehandicapte studenten, studerende moeders, topsporters en studenten die ziek worden.
Waarom krijgen studenten een vergoeding van de overheid?
Een belangrijke reden voor een financiële vergoeding is gewoonweg om studenten te stimuleren deze functies te vervullen. Uit onderzoek (Gezonde spanning, 2005) blijkt dat de helft van de studenten op universiteiten medezeggenschap niet boeiend vindt. Bij sommige universiteiten en instellingen blijkt dit ook uit de lage opkomst bij studentenverkiezingen. Daarnaast is er een vergoeding omdat studentbestuurders aan een aantal plichten moeten voldoen. Zo hebben de bestuurders van landelijke organisaties een fulltime baan, zij zijn op sommige dagen van 's morgens vroeg tot soms nachtelijke uren aan het werk.
Wat voor soort bestuursfuncties zijn er?
De ene bestuursfunctie is de andere niet. Zo kan je een sportvereniging, studievereniging, studentenraad of bijvoorbeeld een vakbond besturen. Bestuursfuncties zijn grofweg op te delen in drie soorten. Allereerst heb je de medezeggenschapsorganen waar studenten vertegenwoordigd worden. Hier vallen de bestuursfuncties van opleidingscommissies, faculteitsraden en de overkoepelende hbo- en universiteitsraden onder.
Daarnaast heb je studentbestuurders die in een studievereniging zitten. Deze verenigingen zijn vaak gerelateerd aan een bepaalde opleiding of faculteit en organiseert bijvoorbeeld studie gerelateerde activiteiten voor haar leden. Als laatst heb je de 'gezelligheids' studentenverenigingen, hieronder valt bijvoorbeeld een sportvereniging of religieuze vereniging. Naast deze drie categorieën heb je de drie landelijke studentenorganisaties, de LkvV het ISO en de LSVb.
Het is overigens belangrijk om op te merken dat de vergoeding voor bestuurders van de Politieke Jongeren Partijen onder andere wetgeving valt, daarom laat ik deze groep hier ook buiten beschouwing.
Voor de studenten die op instellingsniveau besturen is dus vastgelegd dat ze recht hebben op een vergoeding en dat deze uit het profileringsfonds van de instelling komt, maar in deze wet staat niethoeveel deze vergoeding bedraagt. De wet zegt namelijk dat universiteiten en hbo-instellingen zelf moeten bepalen hoe groot het bedrag is dat van het profileringsfonds naar de studentenbestuurders gaat. Zolang de regels maar wel samenvallen met het doel van de wet. De studenten van deze organisaties mogen overigens vaak zelf meepraten en stemmen over de verdeling van dit geld.
De Landelijke Studenten Vakbond deed dit jaar nog onderzoek naar de besteding van het profileringsfonds van instellingen. Hieruit bleek overigens dat er veel onduidelijkheid is bij (vooral hbo-)instellingen over de besteding van dit fonds. In het onderzoek kun je zien hoeveel jouw universiteit of hogeschool ongeveer uitgeeft aan bestuursbeurzen.
Hoe groot is die vergoeding?
De vergoedingen die studentbestuurders krijgen, verschillen enorm. Alleen de vergoedingen voor de bestuurders van de twee landelijke studentenorganisaties zijn exact in de wet (WHW art. 3.3 en art.7.51 lid 6) vastgelegd. Dit is een vergoeding die gelijk is aan 115% van het brutominimumloon voor een werknemer van 23 jaar of ouder bij een volledig dienstverband per maand.
De vergoeding van andere bestuursfuncties hangt af van de instellingen waaronder de bestuursfunctie valt. In de wet is alleen vastgelegd dat de financiële ondersteuning voor deze bestuursfuncties niet hoger is dan de studiefinanciering die de student krijgt. De instellingen kijken meestal naar de tijd die een bestuursfunctie kost om te bepalen hoeveel de studentbestuurder aan vergoeding krijgt.
Bestuursfuncties voor de landelijke organisaties zijn fulltime, voor de andere studentenbestuursfuncties verschilt het. Voor bestuursfuncties in de medezeggenschap geldt ongeveer het volgende: Een commissielid die vier keer per jaar een vergadering bij moet wonen krijgt ongeveer 250 euro per jaar. Iemand die in de faculteitsraad zit en daar 32 uur per maand mee bezig is, krijgt ongeveer 200 euro per maand, rond de 2000 euro per jaar. Zoals eerder aangegeven hangt de exacte vergoeding af van de regels van de instelling en de persoonlijke situatie van de studentbestuurder. Een bestuursfunctie in een studievereniging is vaak ook fulltime werk.
Langstudeerboete en besturen
Voor fulltime studentbestuurders van het ISO en de LSVb is het mogelijk om de studie stop te zetten en zich uit te schrijven. Zij hebben sowieso recht op vergoeding en ontvangen geen beurs. Voor alle andere fulltime bestuurders, die niet onder deze wet vallen, is het niet logisch om zich uit te schrijven omdat zij dan geen vergoeding meer ontvangen van het profileringsfonds en ook geen studiefinanciering. Ook voor parttime studentbestuurders is het wat minder vanzelfsprekend om zich uit te schrijven tijdens een bestuursjaar. Zij krijgen de vergoeding ook van de instelling, daarom moeten ze ingeschreven staan tijdens het bestuursjaar om een vergoeding te ontvangen. Toch moeten allebei de groepen nu collegegeld betalen, omdat ze dus ingeschreven staan. Door het combineren van een studie en een bestuursjaar lopen zij meer kans op vertraging en daarmee de langstudeerboete. Studentenverenigingen vrezen hierdoor dat studenten niet meer zo snel voor een bestuursjaar zullen kiezen en daarom hopen zij dat de nieuwe regeling doorgaat.
Bestuursfuncties zijn er in verschillende soorten en maten. In de wet is vastgelegd dat studentbestuurders recht hebben op een vergoeding, maar in veel gevallen (behalve bij het ISO en de LSVb) bepaalt de instelling en de organisatie zelf hoeveel geld een bestuurder krijgt. Voor fulltime bestuurders uit deze laatste groep komt er nu misschien een regeling die er voor zorgt dat deze studenten hun studie een jaar stop kunnen zetten, waardoor ze niet gelijk last hebben van de langstudeerboete en geen collegegeld hoeven te betalen. Maar er is nog geen gelijke regeling voor part-time studentbestuurders. Want deze groep studenten moet net zo goed collegegeld betalen terwijl zij ook veel tijd kwijt zijn met een bestuursfunctie. Daarnaast lopen ook zij, door een bestuursjaar te doen, net zo goed meer kans op een langstudeerboete. Maar of er een regel komt voor deze groep is de vraag.
Als de regeling van D66 en de VVD doorgaat, ontstaat er een probleem. Want wie gaat het collegeld, wat fulltime studentbestuurders niet meer betalen, uiteindelijk vergoeden? Als deze kosten weer gedekt worden uit het profileringsfonds ontstaat er een nieuw probleem voor de andere studenten die ook recht op dit geld hebben.
Posted on 26/03/2012 by Eveline Baas.	This entry was posted in Onderwijs en Geld, van de redactie and tagged bestuursbeurzen, bestuursfunctie, medezeggenschap. Bookmark the permalink.	« Demonstratie op 'zwarte dag' trekt 2000 studenten