,,Door de hoge studielening die studenten moeten aangaan, is de druk om snel af te studeren enorm. En het begin van je studententijd, vaak in een nieuwe stad, is sowieso al spannend. Laat staan in een periode van sociale afstand en isolatie”, zegt vicevoorzitter Freya Chiappino van de Landelijke Studentenvakbond (LSVb). ,,Digitaal college volgen vraagt een heel ander soort energie van studenten. Op een nieuwe school of universiteit loop je tegen allerlei kleine dingen aan. Hoe vind je je weg in de bibliotheek? Hoe pak je die opdracht aan? Normaal kun je in de pauze van een college met medestudenten een moeilijk artikel bespreken dat je niet helemaal snapt. Online is de drempel om elkaar op te zoeken veel hoger.’’
De LSVb en het Interstedelijk Studenten Overleg (ISO) roepen hogescholen en universiteiten op om komende tijd extra aandacht te besteden aan de mentale gezondheid van studenten. Ook willen ze dat onderwijsinstellingen voor goede studeerplekken zorgen. ,,Veel studenten zijn normaal gesproken aangewezen op studieplekken in de bibliotheek of elders buitenhuis omdat ze in een kleine studentenkamer wonen. Of ze wonen nog bij hun ouders, waar het vol is met broertjes en zusjes. Afgelopen tijd is gebleken dat studenten moeite hebben met thuis studeren’’, aldus Chiappino.
Daarnaast pleiten de studentenorganisaties voor extra persoonlijke begeleiding van studenten, van docenten, maar ook bijvoorbeeld van een mentor of buddy. ,,Juist wanneer het onderwijs op afstand is, is individuele aandacht van groot belang.’’
Dat veel introductieactiviteiten niet of in zwaar afgeslankte vorm doorgaan, betekent volgens de LSVb en het ISO dat onderwijsinstellingen naar andere manieren moeten zoeken om te zorgen dat studenten elkaar leren kennen. Als dat niet kan in grote groepen, dan bijvoorbeeld met een etentje of rondleiding in klein gezelschap. Binding met medestudenten, de onderwijsinstelling en de stad maakt de kans op studie-uitval kleiner, blijkt uit een onderzoeksrapport dat de studentenorganisaties vandaag publiceren.
Bijna de helft van de studenten die stopt of switcht naar een andere opleiding noemt verkeerde verwachtingen als belangrijkste reden. Die verwachtingen betreffen niet alleen de studielast, maar ook de match met de onderwijsinstelling en een goed gevuld sociaal leven. 35 procent geeft aan gestopt of geswitcht te zijn vanwege gebrek aan motivatie. De manier van onderwijs en het niet thuis voelen bij een opleiding spelen daarbij een rol.
Of de coronamaatregelen ook tot mínder uitval kunnen leiden omdat studenten - bij gebrek aan feestjes en sociale activiteiten - meer tijd hebben om te studeren? ,,Voor sommige studenten helpt dat misschien wel’’, zegt Chiappino. ,,Maar het studentenleven draait om meer dan feesten en drinken. Veel studenten vinden tijdens de introductieweek aansluiting bij een sportvereniging of bijvoorbeeld een theatervereniging. Dat zorgt voor sociale cohesie en helpt de betrokkenheid van studenten te vergroten. Al met al vrezen wij dat het wegvallen van volwaardige introducties en de invoering van online onderwijs schadelijk zijn voor studenten.’’

De vrijmetselaarsloge in de Vondelstraat opent vanavond zijn deuren. Het mysterieuze imago moet weg. Met mate.
'Veel mensen denken dat wij een occulte club zijn die uit is op wereldmacht of kinderen offert,' zegt Hans van der Vliet, voorzittend meester van vrijmetselaarsloge Post Nubila Lux in de Vondelstraat . 'De ridicuulste theorieën doen over ons de ronde.'
De eeuwenoude broederschap van vrijmetselaars kent een rijke traditie van geheimzinnige rituelen en symbolen, maar heeft daardoor het beeld gekregen van een schimmig, besloten gezelschap - zoals geschetst in De Da Vinci Code van Dan Brown.
Daarom wordt vanavond vanaf half 8 in het logegebouw aan de Vondelstraat 39 een open avond gehouden. De loge verwacht door vragen van belangstellenden over zijn achtergronden en doelstellingen te beantwoorden, het beeld van de vrijmetselarij bij te stellen.
'Dat beeld van geheimzinnigheid en beslotenheid werkt erg tegen ons,' zegt Van der Vliet. 'We zijn heel normale mensen. We houden lezingen en filmavonden en gaan samen naar de kroeg of uit eten.'
Volgens hem werden de complottheorieën veelal gevoed door wantrouwen dat vooral de katholieke kerk van oudsher koestert jegens de broederschap. Aangezien vrijmetselaars een individualistische, ondogmatische vorm van spiritualiteit voorstaan, is volgens hem door de eeuwen heen geprobeerd hen in een kwaad daglicht te stellen. 'De kerk hield niet van mensen die zeiden dat iets anders zat. Het is bedreigend dat iemand zelf bepaalt wat zijn waarheid is en waar hij in gelooft.'
Maar het mysterieuze imago is niet geheel onbegrijpelijk. De gangen van het logegebouw zijn behangen met schilderijen van meester-vrijmetselaars in vol ornaat, compleet met het kenmerkende schootsvel. In een kast in de hal ligt prominent een menselijke schedel uitgestald naast een dolk, medailles en bouwwerktuigen. In de versiering van het pand tiert de symboliek welig.
Het majestueuze gebouw kent twee zogenoemde werkplaatsen, waar vrijmetselaars hun rituelen praktiseren. Vooral de Blauwe Werkplaats springt in het oog, waar stoelen opgesteld staan rond een marmeren altaar en een stevige houten troon. Boven de zetel prijkt op een wand van goudkleurig mozaïek het onder complottheoretici beruchte Alziende Oog.
Het feit dat de vrijmetselarij de inhoud en uitvoering van haar rituelen geheimhoudt, draagt ook niet bij aan het beeld van een doorsnee gezelligheidsvereniging.
Van der Vliet zegt dat die geheimhouding een functie heeft. 'Als je als nieuwkomer niet weet wat het ritueel inhoudt, maakt het meer indruk en beleef je het anders. Als je alles van tevoren onthult, is de magie eraf, ook al is de meeste informatie op internet te vinden.'
Alle bezigheden van de vrijmetselarij dienen volgens hem om zelfkennis te vergaren en zo een beter mens te worden. 'Dan straal je dat ook uit op je omgeving. Zodoende probeer je de wereld stukje bij beetje te verbeteren en het leven meer zin te geven.'
Hij benadrukt dat de vrijmetselarij niets te verbergen heeft en geen duister gezelschap is. 'Iedereen, ongeacht geloof of afkomst, kan zich aanmelden voor een lidmaatschap. Het is makkelijk af te gaan op vooroordelen, maar kom vanavond eens langs en vorm je eigen mening.'