Europeesche handen komen zal, Engeland meester van een overgroot deel der wereld,1), Rusland, de Vereenigde Staten, later misschien China, zijn eenige gelijkwaardige mededingers, en Duitschlands kans op wereldgebied geheel voorbij.
Duitschland is dus èn door de expansie-, de uitzettings-machten die het van binnen drijven, èn door de vormen die zijn Imperialisme heeft, èn door de geweldige machten die zijn expansie aan alle kanten in den weg treden, èn door het groote doel, het grootste van alle Staten, dat het zich stelt, — de drijvende kracht van dezen eersten Imperialistischen Wereld-Oorlog.
Duitschland moet dus het voorbeeld zijn, waaraan wij de Imperalistische politiek en haar gevolgen, en de houding van het proletariaat tegenover haar, aantoonen.
I Maar, aan den anderen kant, Duitschland heeft ook de sterkste arbeidersl klasse. Op Duitschland vooral, zei Marx reeds, houden de Communisten ' van alle landen het oog gericht. Het heeft de kapitalistische ontwikkeling doorgemaakt onder omstandigheden, onder voorwaarden, die veel verder gevórderd waren dan die waaronder de andere kapitalistische landen van Europa ze doormaakten. Daar is, tengevolge daarvan, het proletariaat georganiseerd en geschoold zooals nergens, en minder dan ergens anders door burgerlijke traditie bezwaard.
Tengevolge daarvan staan daar tegenover de sterkst georganiseerde kapitalisten, de best georganiseerde arbeiders. Meer dan een millioen leden heeft de soc. dem. partij, vier millioen stemmen worden op haar uitgebracht, de vakvereenigingen tellen tusschen de twee en drie millioen leden. Een geweldig aantal arbeiders leest dagelijks de socialistische couranten.
En evenals in Duitschland, veel meer dan in Engeland, het Kapitaal is georganiseerd in Syndikaten en Kartels en gecentraliseerde Banken, zoo zijn ook daar, veel meer dan in Engeland, de arbeidersverenigingen, zoowel de politieke als de ekonómische, niet meer versplinterd maar op reusachtige wijze gecentraliseerd.
. De tegenstelling tusschen de kapitalisten- en de arbeidersklasse is,
door dit alles, daar scherper dan in de andere staten van West-Europa.
Het absolutisme, het jonkerdom, en de militaire lasten verscherpen
die tegenstelling nog op het hoogst.
De sterkste, meest imperialistisch gezinde bourgeoisie staat daar dus
tegenover het meest socialistische proletariaat. . Hier zal men dus, zoo ergens, de tegenstelling tusschen het impe\ rialistisch kapitalisme dat alle bewoners der aarde wil onderwerpen en jtot slaaf maken, en het proletarisch socialisme dat hen wil bevrijden, | het duidelijkst moeten zien.