Het Fotomoment: Voor de goden van de oogst | De Tijd
Het Fotomoment: Voor de goden van de oogst
22 februari 2020 Vandaag om 00:05
Het is nacht in Satpalaw Shaung, klein dorp in een verafgelegen gebied in Myanmar. Volgens het bijschrift van de fotograaf klinkt een kwellend, getormenteerd gezang dat je van ver kan horen. Rond een kampvuur draaien vrouwen van de Gongwang Bonyo-stam in eindeloze cirkels. Terwijl ze dus zingen, en in hun taal leggen ze de woorden uit: 'Dit is de essentie van ons dorp en het brengt ons vreugde.' Het zijn woorden voor de goden die voor de oogst moeten zorgen.
In dit donker zie je het amper, maar de vrouwen dragen allemaal dezelfde lange zwarte gewaden, versierd met rode en oranje kralen, rond hun hoofd een band gemaakt van palmboombladeren. Ze dansen hand in hand, de vingers in elkaar gestrengeld, zoals geliefden dat doen. Dat is niet zomaar. 'We dansen in een cirkel om te tonen dat we verenigd zijn en dat niemand ons kan uiteendrijven. Wat er ook gebeurt, we laten elkaar niet los.'
Niet dat veel mensen het kunnen zien. De Gongwang Bonyo zijn een deeltje van de grotere Naga-stam, maar die is door grenscorrecties, geschiedenis, oorlog en landherverdeling ooit wel verdeeld geraakt. De 400.000 Naga in Myanmar leven daardoor afgescheiden van de 3 miljoen Naga in India.
Maar ze dansen. 'En dat is dat', zong Raymond van het Groenewoud vorige week nog op zijn verjaardag in de Roma. 'De ene als een engel, de ander een patat. Ja, ze dansen.' Tot de ochtend dansen ze, de dorst af en toe lessend met wat rijstwijn. Wordt het licht, dan slachten de mannen een varken.
Soms zie je zoiets, op National Geographic, in een slapeloze nacht. Zappend kom je dan in de bergen van Pakistan, een joert in Mongolië of een dorp als Satpalaw Shaung. Je kijkt verwonderd en gaat dan toch slapen. Alsof het een droom was.
Maar zij dus niet. Zij zingen en dansen de nacht door. Je hoopt toch dat er goden zijn die hen gehoord hebben.