Regio Leiden verkort overplaatsing patiënten met weken - De Nieuwe Praktijk
Regio Leiden verkort overplaatsing patiënten met weken
De meeste patiënten vertrekken naar een hospice om daar hun laatste zorg te krijgen. Soms ontstaat echter de situatie waarbij een patiënt opknapt of stabiliseert, waardoor overplaatsing naar huis of een verpleeghuis nodig is. Een omslachtig en tijdrovend proces, waarop de palliatieve zorg niet goed is ingericht. In Zuid-Holland-Noord zijn ze erin geslaagd dit proces flink te versnellen. Fijn voor de patiënt, duidelijk voor de betrokken zorginstellingen.
Een aantal keer per jaar blijkt dat een gast van het hospice niet meer op haar of zijn plek is en beter thuis is in een verzorgings- of verpleeghuis. Huub Schreuder, Coördinator Netwerk palliatieve Zorg in Zuid-Holland, ziet het gebeuren. 'Soms is de verwachte overlijdensdatum niet langer te bepalen, omdat bijvoorbeeld de kanker stabiliseert. Patiënten gaan zich dan weer op de buitenwereld richten, en willen bijvoorbeeld bingo spelen. Dat botst met de praktijk van een hospice.'
De overplaatsing van een patiënt verliep tot voor kort moeizaam. Het gesprek met familie en patiënt was vaak beladen en de gevolgen van dit gesprek smeerden zich uit over langere tijd. Schreuder: 'Eerst wordt er gezamenlijk gezocht naar een meer geschikte plek. De naasten gaan kijken naar een geschikt huis en geven een voorkeurshuis aan. Het hospice neemt dan contact op met zorgbemiddeling van deze zorgaanbieder. De aanbieder geeft een inschatting van de wachttermijn voor een plek beschikbaar komt. Als het om een plek in een intramurale instelling gaat en de patiënt komt – volgens hospice en zorgaanbieder – in aanmerking voor zorg vanuit de Wlz (Wet langdurige zorg), dan moet er een Wlz-aanvraag ingestuurd worden naar het CIZ (Centrum Indicatiestelling Zorg). Het CIZ heeft vervolgens een maximale termijn van zes weken om een beslissing te nemen over de aanvraag. Zodra de indicatie is afgegeven geldt deze, onafhankelijk van de plaats waar de gast zich bevindt.'
De plaats waar een patiënt terecht kan komen, bleek een bottleneck. 'We hebben nu afgesproken dat een verpleeg- of verzorgingshuis sneller een signaal geeft aan het hospice. Pas als er plek is, wordt de aanvraag gestuurd aan het CIZ. Dit is een aanvraag wegens "bijzondere omstandigheden". Het CIZ onderzoekt binnen twee weken of de patiënt voldoet aan de toegangscriteria van de Wlz. Behalve een digitale aanvraag volgt er ook een telefoontje naar het CIZ. Dat helpt ook, hebben we gemerkt.'
Onderdeel van deze werkwijze is ook dat de toekomstige zorgverlener van de patiënt samen met het hospice zorgt voor aanlevering van de juiste informatie. Schreuder: 'Op die manier kan het CIZ ook sneller werken, want voorheen miste er nog weleens iets in de aanvraag.' Ook financieel is er winst. In de oude situatie was een patiënt gedwongen in het hospice te blijven. Er was immers geen indicatie, of er was geen plek. 'Zolang er geen Wlz-indicatie is, kan de patiënt niet overgeplaatst worden, ook al was er plek. En andersom kreeg het hospice minder geld als er wel een Wlz-indicatie was.'
Tot nu toe verloopt de vernieuwde samenwerking tussen de betrokken zorginstellingen en het CIZ erg goed, benadrukt Schreuder. 'Er is vooral duidelijkheid voor de patiënt. Na een slechtnieuwsgesprek was het onduidelijk wanneer iemand weg kon. Dat kon nog weken duren. Nu ga je een gesprek aan met de familie, en de actie wordt meteen ingezet. Er hoeft ook minder nagebeld te worden. Administratief vallen er hobbels weg. Daar merkt de patiënt niet zoveel van, maar voor de instanties is dat prettig. Voor de patiënt is het fijn dat de continuïteit van goede zorg gewaarborgd is.'
De regio heeft gefunctioneerd als proeftuin. Het praktijkteam Palliatieve Zorg wil deze afspraken graag landelijk in de hospices meer bekendheid geven. 'Zo zou het ook moeten werken', zegt Schreuder. 'Een regionaal netwerk palliatieve zorg onderkent problemen in de eigen regio, lost dat op en maakt de oplossing vervolgens wereldkundig. Zo heeft de rest van het land er ook profijt van.'