Zes tips voor wie duurzaam renoveert | Netto
22 juli 2021 Vandaag om 08:09
Proficiat, u kocht een bestaande woning en wilt die renoveren. Dat is al duurzaam op zich, want u doet aan hergebruik. Maar daarmee bent u er nog niet. Zes tips om duurzaam te renoveren.
Denk verder dan energie besparen
Wie duurzaam renoveren zegt, denkt in eerste instantie wellicht aan het energiezuiniger maken van een woning. Dat is zeker een stap in de goede richting. Maar ook door de keuze van de materialen - eventueel hergebruik - kunt u duurzaam zijn.
Bij een duurzame verbouwing wordt niet alleen gekeken naar de energieprestatie van de woning, maar ook naar het optimaal benutten van de ruimte.
'Een duurzame verbouwing is een renovatie waarbij niet alleen gekeken wordt naar de energieprestatie van de woning, maar ook naar het optimaal benutten van de ruimte en duurzaam water- en materiaalgebruik', zegt Evelien Willaert van de vzw Dialoog, de kennispartner van het provinciaal steunpunt duurzaam wonen en bouwen in Vlaams-Brabant.
Zo is regenwater voor laagwaardig gebruik - bijvoorbeeld voor het toilet, de wasmachine of een buitenkraantje - een goed alternatief voor drinkwater.
Uw horizon is 2050
Het jaar 2050 lijkt nog ver weg. 'Maar wij moedigen verbouwers aan om te streven naar een woning die 2050-proof is', zegt Willaert. Anders gezegd: een woning die beter doet dan de doelstellingen in de klimaatstrategie 2050 van de Vlaamse overheid.
'Om een woning 2050-proof te maken moet onder meer alle energie die nodig is 100 procent hernieuwbaar opgewekt worden. Denk aan een warmtepomp en zonnepanelen. Ook moet uw woning volledig geïsoleerd worden, en dat minstens volgens de huidige wettelijke eisen die aan een nieuwbouwwoning worden gesteld. Nog beter is dat u iets ambitieuzer isoleert.
'U kunt uw woning niet te veel isoleren. Waar u wel rekening mee moet houden is dat isoleren, luchtdicht bouwen en ventileren onlosmakelijk met elkaar verbonden zijn. Uw huis moet dan ook uitgerust zijn met een volwaardig en goed werkend ventilatiesysteem', zegt Willaert.
Voorzie ook in zonnewering of intensieve nachtventilatie om het risico op oververhitting van de woning te beperken. Ten slotte mogen ook geen schadelijke materialen, zoals lood of asbest, in de woning aanwezig zijn.
Benut eerst de bestaande ruimte
We wonen graag ruim - en de coronapandemie heeft de vraag naar ruimte doen toenemen - maar laat dat woord nu net niet voorkomen in de beschrijving van duurzaam wonen. Want wie duurzaam woont, woont niet groter dan nodig. In een kleine(re) woning hebt u nu eenmaal minder energie nodig.
In een kleinere woning hebt u minder energie nodig.
'Wie verbouwt, gaat daarom beter eerst na of het bestaande volume van de woning niet geoptimaliseerd kan worden in plaats van meteen voor een zo groot mogelijke aanbouw te gaan waarbij er vaak geen budget meer overblijft om het bestaande deel kwalitatief te renoveren', zegt Willaert. Verbouw dus zeker niet groter dan nodig, want iedere vierkante meter bebouwde oppervlakte brengt onderhouds-, verwarmings- en renovatiekosten met zich mee.
'Vraag aan uw architect dan ook om in eerste instantie een plan te tekenen dat de bestaande ruimtes optimaliseert, bijvoorbeeld door de zolderruimte in te richten of de indeling van de woning te veranderen. Maar ook door overal in voldoende daglicht te voorzien, zodat het bestaande volume aangenamer wordt om in te vertoeven.'
Ook al is er niet meteen budget voor, denk groot als u duurzaam wilt renoveren en maak een totaalplan op. Het voordeel van een renovatie is dat u de werken, en dus ook de kosten, kunt spreiden in de tijd. Stel u dus de vraag: wat zou allemaal moeten gebeuren om van de woning een duurzame woning te maken?
'Daarna is het een kwestie van de prioriteiten in kaart te brengen', zegt Willaert. 'Zijn er bijvoorbeeld dringend extra slaapkamers nodig? Dan zal de eerste stap mogelijk het renoveren van het dak van een niet-geïsoleerde zolder zijn, of misschien ook wel het optoppen van de woning. Een nieuw dak laat dan misschien wel toe om meteen zonnepanelen te plaatsen. Daar hoeft u dan niet mee te wachten tot het einde van de rit.'
Er bestaat geen standaard stappenplan voor een duurzame renovatie.
'In een andere woning is het aanpakken van een niet-kwalitatieve aanbouw - waarbij onvoldoende daglicht binnenstroomt, er vochtproblemen zijn of met minderwaardige materialen is gewerkt - misschien de eerste prioriteit. Mogelijk is het dan een kleine moeite om die vernieuwde aanbouw gepaard te laten gaan met het renoveren van de achtergevel, door het plaatsen van nieuw schrijnwerk en gevelisolatie.'
Denk twee stappen vooruit
Er bestaat niet echt een standaard stappenplan voor een duurzame renovatie. 'Het is dus niet zo dat bij elke duurzame verbouwing de eerste stap een dakrenovatie is, om daarna de ramen te vervangen en op het einde van de rit te eindigen met zonnepanelen. Een duurzame renovatie is maatwerk: niet alleen op maat van het gebouw, maar ook op maat van de bewoners', zegt Willaert.
Wel zijn er een aantal basisvoorwaarden voor elk stappenplan. Zo moet elke stap weldoordacht gebeuren en correct uitgevoerd worden, zonder de volgende stappen te hypothekeren. Dat betekent dat u rekening moet houden met toekomstige werken en eigenlijk twee stappen vooruit moet denken.
'Als u nu het dak renoveert en isoleert, hou dan al rekening met toekomstige buitenmuurisolatie en denk aan dakoversteken', geeft Willaert als voorbeeld. 'Of denk bij de renovatie van een vloer na over de integratie van een vloerverwarmingssysteem, zodat je woning al voorbereid is om ze in de toekomst op lage temperatuur te verwarmen.' De steunpunten Duurzaam Bouwen kunnen helpen bij het in kaart brengen van de noden en prioriteiten van een woning en zijn bewoners.
Vergeet de premies niet
Wie energiezuinig renoveert, kan in veel gevallen rekenen op premies van de overheid. Check zeker de website energiesparen.be/subsidies om te zien waar u recht op hebt.