Lezers van Stavast: Ewald Engelen
De schaduwelite voor en na de crisis :niets geleerd, niets vergeten
Amsterdam University press 2014, 248 pagina's - € 19,95
Wikipedia: Ewald Engelen (1963) en Twitter
De financiële sector heeft eigenlijk niets geleerd van de crisis die nu toch wel achter ons ligt – dat is in grote lijnen de inhoud van dit boek. In heldere taal wordt de aanleiding tot de crisis van ruim voor 2008 geschetst, alsmede de gevolgen van die crisis, niet in de laatste plaats voor de financiële sector zelf. De maatregelen om de financiële sector weer gezond te maken, worden uitgebreid besproken, maar ook de weerstand daartegen in financiële kringen en het succes van de lobby om niet werkelijk door te pakken nu de geesten daar rijp voor zijn. Lessen geleerd? Nou nee – eigenlijk niet, is des schrijvers conclusie in een alleszins leesbaar boek
Aankondiging op website uitgever
Ewald Engelen is hoogleraar financiële geografie aan de Universiteit van Amsterdam. Als columnist schrijft hij voor De Groene Amsterdammer, Follow the Money en De Correspondent.
Fragment uit 7. De ontwijkingsindustie
Redacties mochten dan nog steeds fiscalisten als Peter Kavelaars van Deloitte uitnodigen om te komen uitleggen 'hoe het nou echt zit' en ze toestaan dat te doen als de bijzonder hoogleraar die ze in deeltijd zijn en niet als de partner van het commerciële bedrijf die ze eigenlijk waren. Het Financieel Dagblad spant hierin de kroon. Ook al staan Siem Eikelenboom en Gaby de Groot die de Nederlandse ontwijkingsindustrie al jaren kritisch op de voet volgen, er op de loonlijst. De opinieredactie geeft fiscalisten en trustbestuurders al jaren ruim baan om de lof op de eigen ontwijkingsindustrie te zingen. Sinds 2010 heeft de krant uitsluitend voorstanders aan het woord gelaten, nimmer tegenstanders. Maar het grote publiek had al lang in de gaten dat dit preken voor eigen parochie was en begon te begrijpen dat wat er zich aan de Zuidas afspeelde, belastingverlaging voor multinationals en belastingverhoging voor burgers betekende.
Internationaal had Nederland weinig in de melk te brokkelen. De G20 van 2010 in Canada was de laatste waarvoor Nederland was uitgenodigd. Dus moest in ieder geval worden voorkomen dat de internationale aandacht voor de Nederlandse dubbelfunctie - doorsluisparadijs en schaduwbancair centrum, belastingontwijking en toezichtsontduiking - tot binnenlandse onrust zou leiden. Geen fictieve vrees. In een tijd van lastenverzwaringen en bezuinigingen kunnen goedbetaalde fiscalisten en advocaten die banken en multinationals helpen hun belastingplichten te ontwijken, immers op weinig electorale sympathie rekenen. Een partij als Groen Links en de SP, en ngo's als Oxfam-Novib, Somo en Tax Justice aasden op buitenlandse affaires om daarnaast binnenlands stampij te maken. (pagina 189)