In de reeks Gouden boekjes met onder andere De Gele Taxi, Hondje Eigenwijs en Het Koekemannetje, was Vijf Brandweermannetjes mijn favoriet.
Tijdens het 100ste landelijke Brandweercongres, november 2016 in Enschede, werd een boekje gepresenteerd met Brandweerverhalen, geschreven door Mariette Middelbeek. In dit boek delen brandweermannen en -vrouwen hun heftige, bizarre, ontroerende en soms ook komische verhalen. Onze opdracht was om vier korte films van drie minuten te maken met brandweerverhalen. De films dienden als opwarmer voor de presentatie van het boekje.
Hoe pak je zo'n opdracht aan?
Drie minuten is kort, en je wil toch de kern raken. In dit geval is het publiek ook nog bekend met de materie, want brandweerlieden uit alle rangen en standen. Dus je gaat op zoek naar verhalen die onderscheidend zijn. In je research kom je er achter dat er bij de brandweer altijd volgens duidelijk protocollen wordt gewerkt. Een verhaal wordt interessant als blijkt dat de bevelvoerder niet het leven van het slachtoffer kan redden als hij volgens het protocol handelt. Hoe lost hij dat op?
In een ander verhaal treft de brandweerman voor het brandende pand een moeder in paniek aan, haar drie kinderen zijn binnen. De brandweerman ziet aan de vlammen en aan hoe de rook zich beweegt, dat hij te laat is om het leven van de kinderen te redden. Wat doe je dan? En hoe verwerk je die emoties zelf en met je brandweercollega's? En wat vertel je thuis?
We kozen er voor om de brandweerlieden in de auto, op weg naar de locatie van het incident, te laten vertellen wat ze denken als de melding binnen komt. Hoe scenario's door hun hoofd gaan. Op de locatie aangekomen vertellen ze wat ze indertijd meemaakten. Tot in detail komt ter plekke alles weer boven. Als maker is het de kunst om het vertrouwen geven dat het persoonlijk verhaal en de emoties bij jou in goede handen zijn.
Als ik de cover van het Gouden boekje Vijf brandweermannetjes bekijk voel ik weer iets van de spanning die ik als kind voelde. Nog meer ontzag voor de brandweer heb ik gekregen na de filmopnamen met deze brandweervrouw en drie brandweermannen. Die altijd als hun pieper gaat, klaarstaan voor het grote onbekende. En dan nog te bedenken dat de meeste brandweerlieden niet full prof zijn, maar het als vrijwilliger 'erbij' doen.
Voor Nellie Ras maakten we een beeldpresentatie bij de toespraak die ze hield voor de volle zaal in het Wilminktheater, inbegrepen koning Willem Alexander. Nellie was de eerste brandweervrouw van Urk. Haar vader was ook bij de brandweer, haar man leerde ze bij de brandweer kennen. Brandweerman wordt je niet, brandweerman ben je.
Voor het 100 jarig Brandweercongres werd door Laurens ten Den en componist Henk Ruiter speciaal een lied geschreven. Het refrein ging als volgt: