Suïcidepreventie - toegankelijke tekst - Gezondheidsverkenning GGD Zaanstreek-Waterland
Home / Mentale gezondheid / Suïcidepreventie – toegankelijke tekst
Suïcidepreventie – toegankelijke tekst
In Nederland sterven gemiddeld vijf mensen per dag door suïcide. De afgelopen jaren is fors ingezet op een daling van dit aantal. Toch zullen er altijd mensen zijn die suïcide als een laatste uitweg zien. Er is dus continu aandacht en inzet nodig om met hen in gesprek te gaan en een adequate verwijzing voor hen te regelen. Ook moet er professionele aandacht zijn voor de nabestaanden en andere mensen uit de kring rondom degene die suïcide pleegt. Uit onderzoek blijkt namelijk dat zij een verhoogd risico lopen op het plegen van suïcide, bron 1.
In Nederland vinden jaarlijks gemiddeld 50.000 suïcidepogingen plaats. Daarvan komen er ongeveer 15.000 op de spoedeisende hulp (SEH) terecht, bron 2. Deze getallen zijn al een aantal jaar redelijk stabiel. In 2018 pleegden 1.829 mensen in Nederland zelfmoord. Dit is drie keer zo veel als het aantal verkeersdoden in dat jaar, bron 3. In de regio Zaanstreek-Waterland zijn de laatste 5 jaar 146 mensen overleden door suïcide. In 2020 overleden 28 inwoners van Zaanstreek-Waterland aan suïcide. Dat zijn er meer dan in 2018 (21) en 2019 (21), bron 4. Het gaat hier om absolute aantallen. De cijfers in verhouding tot het aantal inwoners laat na 2015 een dalende lijn zien in het aantal suïcides. In 2020 gaat de lijn sinds jaren weer wat omhoog en komt dichter bij het landelijke aantal. In vergelijking met Nederland als geheel laat Zaanstreek-Waterland niet echt een duidelijk andere trend zien.
Aantal suïcides per 100.000 inwoners in Zaanstreek-Waterland van 2011 tot en met 2020
Zaanstreek-Waterland 10,2
Nederland 10,0
Zaanstreek-Waterland 10,1
Zaanstreek-Waterland 13,8
Nederland 11,1
Zaanstreek-Waterland 8,2
Nederland 11,0
Zaanstreek-Waterland 15,0
Zaanstreek-Waterland 13,1
Nederland 11,2
Zaanstreek-Waterland 12,4
Zaanstreek-Waterland 7,0
Nederland 10,4
Zaanstreek-Waterland 9,2
In de regio Zaanstreek-Waterland lijkt het percentage 12- tot 17-jarigen met suïcidale gedachten gedaald van 20% (2010) naar 15% (2019). Bij volwassenen is het percentage ongeveer gelijk gebleven met 7% in 2016 en 6% in 2020, bron 5. Deze cijfers zijn gebaseerd op onze gezondheidsmonitoren die de GGD eens in de vier jaar uitvoert .
De grootste risicogroep voor het plegen van suïcide zijn mannen tussen de veertig en zeventig jaar. Risicofactoren zijn onder andere eenzaamheid, alcoholmisbruik, psychische klachten, een uitkering hebben en de aanwezigheid van schulden, bron 6. Uit landelijk onderzoek door 113 Zelfmoordpreventie blijkt verder dat zelfmoord onder lesbische, homo- en biseksuele jongeren 4,5 keer vaker voorkomt dan onder heteroseksuele jongeren.