ZoekBoekverslag.nl: Boudewijn Büch: De Hel
Boekverslag : Boudewijn Büch - De Hel
De taal ervan is Nederlands en het aantal woorden bedraagt 1435 woorden.
Boudewijn Büch - De hel
Modder en vuilnis staan in onze dromen
Spinoza Ethica, IV, stelling 45
Winkler Brockhaus is een jongen van 13 à 15 jaar en hij gaat voor het eerst naar het gymnasium. Hij is er een beetje bang voor, want zijn broer Laroux zit er al twee jaar op en beschrijft de school als 'de hel'. Zijn moeder ( gescheiden van zijn vader die hij nooit meer mag zien ) vindt dat allemaal maar overdreven.
Op de allereerste dag krijgt hij al mot met de rector en de conrector, omdat hij over het schoolplein fietst en niet helemaal stil is als de rector het strenge reglement voorleest. Hij moet een boek overschrijven. Niet alleen de rector en de conrector geven zware straffen, ook de leraren geven snel heel veel strafwerk op.
In de Duitse les krijgt Winkler ruzie met de leraar over de Duitse naamvallen die hij maar onzin vindt, waarop de leraar Duits antwoordt dat hij met een Duitse achternaam wat meer respect moet hebben voor de Duitse taal. Dan vertelt Winkler dat hij eigenlijk een jood is en de leraar begint antisemitische opmerkingen te maken.
Later begint ook de leraar wiskunde Winkler te treiteren omdat hij joods is. Winkler vindt
het niet eerlijk en besluit zijn vader te schrijven en zijn probleem uit te leggen.
Als hij een week later zijn vader op school ziet, zorgt hij ervoor dat hij er uit gestuurd wordt, zodat hij samen met zijn vader bij de rector komt. Z'n vader wordt woedend op de rector en zorgt ervoor dat de twee leraren ontslagen worden. Winkler wordt hierdoor de held van de school en alle leraren doen in een keer aardig tegen hem.
Hij haalt veel geintjes uit en wordt er niet eens voor gestraft. Er is eigenlijk maar één leraar die niet aardig is en dat is meneer Staal van gym. Hij heeft in een Jappenkamp gezeten en heeft een hekel aan Winkler, omdat hij er gebruik maakt van het feit dat hij joods is terwijl hij zelf niet eens de oorlog heeft meegemaakt.
Er zijn nog meer leraren die trauma's hebben overgehouden aan de oorlog en die doen soms heel raar, zoals meneer Staal, die leerlingen met een stok het touw in jaagt, of meneer Wreedstaart die wil dat de leerlingen een eikenblad op zijn borstkas tekenen om vevolgens als een kikker het lokaal uit te springen. Later haalt Winkler een geintje uit met de enige leraar waar de leerlingen respect voor hebben en dan is hij niet meer de held van de school, de
leerlingen keren zich tegen hem en Winkler wordt van school getrapt.
Winkler krijgt een baan bij het energiebedrijf en maakt zijn gymnasiumopleiding af op de avondschool. Daarna gaat hij studeren en studeert zelfs eerder af dan zijn vroegere klasgenoten. Hij wordt erg succesvol en veel gezien op de tv. Dan komt de schoolreünie en Winkler gaat er naar toe. Hij komt meneer Staal tegen die vertelt dat hij zich inderdaad heeft misdragen vroeger. Hij ziet de aan de drank verslaafde leraar wiskunde die geen baan meer kan krijgen als antisemiet. Via vrienden hoort Winkler dat meneer Wreedstaart een succesvol makelaar is geworden, maar dat hij zijn hele gezin heeft verloren. Op de tv ziet hij dat de leraar Frans wordt onderscheiden door de koningin en zijn leraar geschiedenis die pleit voor een buitenlandersvrij Nederland. De leraar Nederlands heeft zijn eigen bar en de rector is met pensioen en woont nu in Kaapstad.
Winkler krijgt er een beetje spijt van dat die twee leraren door hem van school zijn gestuurd als hij hoort wat er van hun is terechtgekomen. Volgens de leraar wiskunde nemen ze het hem niet kwalijk, hij was te jong om te weten wat er zou gebeuren.
Het thema van dit boek is het antisemitisme en de gevolgen van de Tweede Wereldoorlog. In dit geval de gevolgen voor een joods jongetje en antisemitische leraren. Met Winkler komt het goed, hij krijgt een goede baan en komt veel op tv. Met de leraren gaat het minder goed. Het is bekend dat ze tegen joden zijn en ze krijgen daardoor geen baan meer. De een raakt zelfs aan alcohol verslaafd. Je leest ook, dat de leraren die de oorlog hebben meegemaakt nog enorme trauma's hebben en sommigen zijn zelfs echt gek geworden.
Ik denk dat de schrijver met dit boek duidelijk wil maken dat niet alleen de oorlog verschrikkelijk is, maar ook de tijd daarna. Zelfs mensen die de oorlog niet hebben meegemaakt hebben er last van. Ook wil hij denk ik duidelijk maken dat achter elk mens een verhaaltje zit. Niemand doet zomaar iets, het gedrag van de leraren was ook te verklaren. Bijna elke leraar die treiterde had wel iets waardoor het haast logisch leek wat hij deed.
De titel is heel logisch gekozen, Winkler gaat voor het eerst naar het gymnasium en zijn broer Laroux noemt het gymnasium de hel, vanwege de rare leraren en de extreme straffen. Het hele verhaal speelt zich op school af, en alles draait om de school, dus heet het boek de hel.
Het boek is niet helemaal chronologisch en er wordt veel tijdverdichting toegepast: het eerste deel gaat over het leven van Winkler op school en daar vertelt de schrijver iets over een voorval met een jongen en er staat dan tussen haakjes achter wat er later met die jongen gebeurt. Een soort flashforward dus. Het tweede deel begint als Winkler 40 jaar oud is. De schrijver slaat zo'n 25 jaar over en die 25 jaar wordt dan heel kort beschreven in het tweede deel.
Naarmate je verder leest, kom je steeds meer te weten over Winkler; het boek
begint dus niet met een uitvoerige beschrijving van hem.
Het is vanuit een personaal perspectief ( hij-perspectief ) geschreven, je weet alleen de gedachten van Winkler.
De plaats waar dit verhaal zich afspeelt, is een strenge school. Goed gekozen, want het thema is gevolgen van de Tweede Wereldoorlog en antisemitisme, waarbij concentratiekampen
een grote rol speelden en deze school is wel vergelijkbaar met een concentratiekamp, ze
zijn er erg streng, en geven je om belachelijke, ongegronde redenen erg strenge straffen.
Ik ben van mening dat de school waar Winkler op zit symbool staat voor de Tweede Wereldoorlog, waar ook veel mensen gestraft werden om ongegronde redenen.
En ook Winkler wordt getreiterd op die school, omdat hij van oorsprong joods is, net als in
Ik vind het boek best origineel, omdat dit niet over de Tweede Wereldoorlog gaat, maar over de gevolgen ervan, en dan wel voor een jongetje dat niet eens de oorlog heeft meegemaakt! Wat ik wel een beetje cliché vind, is dat Winkler het helemaal maakt nadat hij van school wordt getrapt. Ik vind het ook niet echt realistisch, iemand die van school wordt getrapt en het vervolgens helemaal maakt. Ik vind dit echt zoiets wat je alleen in flutromannetjes leest.
Ik vind het boek wel relevant, want het laat je nog eens goed nadenken over de oorlog. Je ziet dat de oorlog diepe wonden maakt, hoelang mensen verbitterd zijn en hoeveel mensen er trauma's aan over houden. En dat zelfs een jongen geboren na de oorlog er nog last van heeft.
De stijl van de schrijver is heel apart. Het verhaal speelt zich af in de jaren 60, maar de schrijver schrijft heel modern. Eerst denk je dat het zich in deze tijd afspeelt, maar aan het taalgebruik van sommige leraren merk je dan dat het toch al een tijdje geleden is.
Maar het grootste deel is heel modern geschreven, met veel taalgebruik dat nu ook wordt gebruikt. Zoals bijvoorbeeld de gesprekjes tussen Winkler en zijn broer.
De schrijver laat ook heel goed het verschil zien tussen de vader van Winkler en de leraren. Winklers vader gooit alles eruit wat hij denkt en de leraren zijn heel beleefd en de schrijver laat dat ook goed merken dat ze heel verschillend zijn.
Wat nog een kenmerk is, is de simpele manier van schrijven. Hij doet geen moeite om iets mooi te zeggen, hij schrijft het allersimpelst op.
Het boek heeft wel een zekere literaire kwaliteit, maar niet al te hoog. Ik vind het thema en de bedoeling erg bijzonder en het is ook zeker relevant: het laat je nadenken, maar toch vind ik een paar punten erg jammer, zoals zijn originaliteit.