De oppositiepartijen in de Tweede Kamer willen een diepgravend onderzoek naar de ervaringen van kinderen en medewerkers in jeugdgevangenissen en instellingen voor gesloten jeugdzorg.
Staatssecretaris van justitie Nebahat Albayrak vindt dit niet nodig omdat ze al bezig is de instellingen te verbeteren. Dat bleek donderdag tijdens een spoeddebat dat GroenLinks had aangevraagd na een verhaal in Nieuwe Revu over misstanden in gesloten instellingen. Daarin kwamen kinderen aan het woord die zeiden mishandeld te zijn.
Verscheidene inspecties constateerden vorig jaar al dat de veiligheid van jongeren in jeugdgevangenissen onvoldoende gewaarborgd was. Albayrak erkende de tekortkomingen. Ze wees er donderdag nog eens op dat ze onder meer de groepen kleiner wil maken en meer en hoger opgeleid personeel wil aanstellen.
Aan nieuwe middelen om de kwaliteit in de gaten te houden bestaat geen behoefte, antwoordde Albayrak op het voorstel van de VVD. Deze partij wilde dat jongeren in instellingen gemakkelijker hun zegje kunnen doen, bijvoorbeeld via internet. ‘Het is wel zaak dat het bestaande klachtrecht goed werkt,’ zei de staatssecretaris. Daarom komt ze binnenkort met voorstellen voor verbetering.
De invoering van de Wet maatschappelijke ondersteuning (Wmo) en de introductie van Welzijn Nieuw Stijl heeft de opbouwwerker weer onder de aandacht gebracht. Paul Vlaar van MOVISIE Beroepsontwikkeling, hoort steeds vaker de vraag: ‘Waar halen we een goede opbouwwerker vandaan?’
Het aantal opbouwwerkers in Nederland is de laatste jaren behoorlijk afgekalfd, vertelt Paul Vlaar. Er zijn er nu nog maar zo’n zeshonderd, maar de vraag naar opbouwwerk lijkt weer te groeien. De Wmo is gericht op de eigen mogelijkheden van de burger in de buurt en het meedoen in de maatschappij. Van oudsher zijn dit de uitgangspunten van deze beroepsgroep, die volgens een bepaalde definitie samenlevingsopbouw ondersteunt.
‘Het verschil met vroeger is dat er meer spelers in het veld zijn. De gemeente, corporaties, zorginstellingen, politie. Allemaal samenwerkingspartners’, legt Vlaar uit. ‘Voorheen was de opbouwwerker vaak de trekker van allerlei initiatieven in de wijk. Nu is het de bedoeling dat de burgers zelf het voortouw nemen. De opbouwwerker heeft een meer ondersteunende en coachende rol.’
Van verschillende kanten kreeg Vlaar signalen dat er een behoefte was aan een nieuw beroepsprofiel voor de opbouwwerker. Dat profiel is inmiddels gemaakt en wordt tijdens de Vakconferentie Samenlevingsopbouw 2010 op 3 november gepresenteerd. ‘In dat profiel wordt die ondersteunende rol veel meer benadrukt. Opbouwwerkers kunnen aan de hand van het profiel bepalen of zij alle competenties in huis hebben. En zo niet, welke bij- of nascholing ze kunnen gebruiken.’
Het beroepsprofiel is ook een handvat voor opleidingen, want een opleiding specifiek voor opbouwwerker is er niet meer. Waar komen die nieuwe opbouwwerkers dan vandaan? Vlaar: ‘Opbouwwerk valt vooral onder de opleiding Culturele Maatschappelijke Vorming (CMV). Maar die hbo-opleiding is sterk gericht op recreatie, kunst en cultuur. Docenten merken op dat de studenten nauwelijks met kwetsbare groepen in achterstandswijken gaan werken.’
Een aparte opleiding voor opbouwwerk hoeft er niet per definitie te komen, stelt Vlaar. De opleidingen kunnen met het profiel aan de slag om te kijken in hoeverre ze studenten als opbouwwerker kunnen opleiden. Een aantal opleidingen is daar al mee bezig, maar is ook nog zoekende, aldus Vlaar.
Vlaar geeft tijdens het Welzijnsdebat op 14 oktober een workshop over Welzijn Nieuwe Stijl. De sociale professional zoekt op, daagt uit, ondersteunt en begeleidt burgers om de eigen kracht en de zelfredzaamheid te versterken. Een van de belangrijke vragen: kan de sociale professional dit waarmaken?
‘Ik denk dat de meeste welzijnswerkers graag willen werken volgens de principes van Welzijn Nieuwe Stijl. De acht bakens zullen ze aanspreken. Maar zij hebben ook lang moeten werken onder een strakke leiding. De contracten tussen instellingen en gemeenten gaven weinig ruimte. Welzijn Nieuwe Stijl is een omslag. Het is daarbij niet alleen belangrijk dat sociaal werkers meer ruimte krijgen, maar ook dat ze die ruimte ook nemen.’
Met elke nieuwe regeling worden er weer andere mensen aangetrokken die helemaal niet weten wat er bij chronisch zieken komt kijken. Steeds weer nieuwe aanvragen waar chronisch zieken geen energie voor hebben.
Dan eventueel bezwaar maken, helpt ook niet. Daar krijgen chronisch zieken zo genoeg van, regeltje zus en regeltje zo.
Het is er niet beter op geworden zoals beloofd. Onze gemeente gaat snoeien in de WMO en gebruikt het geld voor wat anders.