Veteraan Sandra heeft een 'onzichtbare' aandoening: 'Hulphond Bieke helpt me elke dag' - indebuurt Breda
Zie jij iets bijzonders aan de vrolijke dame op de foto? Op het eerste gezicht valt je aan Sandra Veldman (36) waarschijnlijk niks op. Dát is precies de reden waardoor mensen op straat soms niet snappen waarom hulphond Bieke haar overal bij vergezelt. "Bij een gebroken been zie je precies wat iemand mankeert, bij mij zit dat anders", vertelt Sandra.
Nachtmerries, niet over straat durven te gaan en een onveilig gevoel: voor Sandra niks nieuws, sinds ze een posttraumatische stressstoornis (PTSS) heeft. "Het duurde ruim drie jaar voordat ik ontdekte waar ik al die tijd mee kampte."
Op uitzending naar Afghanistan
Sandra woont in Breda, maar komt uit Kerkrade. "Ik ging als militair verpleegkundige werken bij vliegbasis Gilze-Rijen, dus die verhuizing volgde vanzelf." In 2012 was het zover: Sandra ging op uitzending naar Afghanistan. "Ik werkte als flight nurse, waarbij je gewonden transporteert per vliegtuig. In totaal ging ik daar vierenhalve maand aan de slag en alles liep op rolletjes. Ik wilde zoveel mogelijk zien. Toch is alles beetje bij beetje misgegaan", vertelt ze. Nadat het een paar jaar na de uitzending uitging tussen haar en haar toenmalige partner – die ze tijdens de missie had ontmoet – bleef ze maar in haar liefdesverdriet hangen. "Heftige gevoelens voerden de boventoon en heel lang dacht ik dat het enkel met de break-up te maken had. Ik raakte depressief en wilde op sommige momenten zelfs liever dood."
"Om te doorgronden waar ik nu precies mee rondliep, ging ik in therapie. Dat kon op twee manieren: één jaar lang dagelijks een dagdeel begeleiding óf 13 weken intern gaan voor intensieve therapie. Ik koos voor het tweede, omdat ik erna nog een cursus in het buitenland had gepland", legt Sandra uit. "Aan het eind van de dertien weken ontdekte ik dat ik PTSS heb en kon ik niet eens meer op die cursus. Ik zit sindsdien huis, nu vier jaar."
Na diverse therapieën om PTSS te reguleren, zoals Eye Movement Desensitization and Reprocessing (EMDR), raakte Sandra uitbehandeld. "Ik wist dat hierna de enige en laatste optie een hulphond was." Zodra Sandra over haar hulphond praat, begint ze te stralen. "Hiervoor had ik nooit een hond, maar ik kan nu echt niet zonder Bieke." Het duurde meer dan twee jaar voor een passende hulphond beschikbaar was voor haar. "Het was lang wachten, maar het zéker waard. Stichting Hulphond hielp me overal bij en vond uiteindelijk een match met Bieke. Heel bijzonder hoe goed we bij elkaar passen. We hebben drie maanden aan elkaar kunnen wennen voor ze écht bij mij kwam wonen. Maar eigenlijk voelde ik die eerste dag al een band."
Dit is hoe Bieke Sandra helpt
"Na mijn uitzending veranderde ik langzaam in een soort kluizenaar: ik ging amper naar buiten, zag weinig mensen en kroop enorm in mijn schulp", legt Sandra uit. "Door Bieke is dit 180 graden gedraaid. Ze geeft me een gevoel van veiligheid. Omdat ze overal mee naar binnen mag, durf ik weer naar winkels of openbare plekken te gaan. Ze voelt het wanneer ik gespannen ben en blokkeert dan mensen die te dichtbij komen. Als ik een nachtmerrie heb, maakt ze me wakker en als ik een herbeleving ervaar, haalt ze me eruit."
Bieke wijkt niet van Sandra's zijde én vice versa. De twee zijn onafscheidelijk. "Op straat draagt Bieke een hesje waarop staat dat je haar niet mag afleiden. Toch gebeurt dat helaas nog erg vaak. Ik snap wel dat ze heel schattig is met die puppy-ogen", geeft Sandra toe. "Maar alsnog is het niet de bedoeling. Het is soms erg vervelend als mensen Bieke heel erg aanhalen of aanspreken. 'Maar ik aai haar toch niet?', zeggen ze dan. Ook vragen mensen regelmatig uit nieuwsgierigheid 'waar ik eigenlijk last van heb'. Begrijp me niet verkeerd, als je oprechte interesse hebt wil ik graag uitleggen wat PTSS is. Maar soms trek ik dat niet of voel ik dat het niet oprecht is."
Via het account van @oorlog_in_de_operatiekamer zag ik het werk van @pauldegraaffphotography. Ik was meteen onder de indruk van de foto's die hij maakt van veteranen. De foto's zijn rauw, puur en oprecht. Eén vriendin van mij noemde de foto heftig, een andere vriendin zei dat ze mijn gezicht erg vond tekenen op deze foto. En dat is helemaal waar. Ik ben ook getekend. Getekend voor het leven. En dat is nou eenmaal hoe het is. Sommige dagen vergeet ik soms mijn situatie omdat het goed met mij gaat de laatste periode. Ik lach veel en heb een positieve kijk op het leven! Maar er zullen altijd dagen blijven dat ik weer voel welke weg ik heb moeten afleggen en dat ik weer een paar stapjes terug moet zetten. Dus het is hoe het is. En dat is goed! Het is ook wat mij gemaakt heeft. En het is zeker onderdeel geweest van mijn pad in dit leven. Het pad dat mij uiteindelijk leidt tot het maken van de juiste keuzes, tot de nodige inzichten en hoe IK mijn leven richting wil geven. Wie ik wil zijn! En wie ik al ben! 🙏 Thnx @pauldegraaffphotography. Dat je deze kwetsbare kant van mij hebt weten vast te leggen. Het was een eer om voor jouw camera te mogen staan samen met Bieke.
A post shared by I. AM. BIEKE (@ptss_hulphond_bieke) on Aug 11, 2020 at 9:53am PDT
"Ik dacht altijd dat Instagram heel oppervlakkig was, tot ik zelf het account van Bieke en mij startte. Het begon met leuke kiekjes, maar tegenwoordig deel ik veel over mijn eigen proces met PTSS", zegt Sandra. "Ik vind het enorm spannend om sommige updates te delen, daar kan ik onzeker over zijn. Maar ik merk dat de deler de heler kan zijn: ik voel enorm veel herkenning van anderen die in een soortgelijke situatie zitten en dat doet me goed. Met die zichtbaarheid hoop ik meer begrip te krijgen voor PTSS én dat mensen de rol van hulphonden meer respecteren."
Terug bij defensie
"Momenteel ben ik bezig met een re-integratieproces bij de luchtmacht, ik wil héél graag terug", zegt Sandra met een lach. "Mijn plan is om de master humanistiek te volgen en daarna als humanist weer bij defensie te werken. Op die manier kan ik anderen die hetzelfde doormaakten als ik nog beter helpen en de begeleiding geven die ik toentertijd heb gemist."
Suzie heeft een witbuikegel als huisdier: 'Het tam maken vraagt veel geduld'
Wat doe je als je allergisch bent voor honden en katten, maar wél heel graag een huisdier wilt? Suzie Kamer...