Crack is een rookbare variant van cocaïne en valt daarmee onder de categorie van stimulerende middelen (stimulantia). Het staat in Nederland op Lijst I van de Opiumwet, nadat het in 1961 internationaal verboden werd.

Gebruik 
Cocaïne wordt gekookt met ammonia of een andere base, waarna het overtollige vocht verwijderd wordt. Nadat het gedroogd is kan het worden gerookt door het op een strookje aluminiumfolie te leggen en het van onder af te verwarmen met een aansteker. Dit wordt ook wel Chinezen genoemd. Verder kan crack ook gerookt worden in een glazen basepijpje ("basepipe").

Oorsprong van de naam 
De crack die (vooral) in Amerika verkocht wordt, is vaak bewust met te veel maagzout of ander basisch poeder uitgekookt, zodat een deel van het maagzout niet oplost en daardoor de uiteindelijke hoeveelheid crack meer wordt. Deze vervuiling veroorzaakt het karakteristieke geknetter waaraan crack zijn naam ontleent. Zuiver schoongemaakte cocaïne spettert amper tot niet, als het droog is.

Psychische en lichamelijke effecten 

Effecten van crack zijn de volgende: het uithoudingsvermogen wordt groter, hongergevoel en vermoeidheid verdwijnen, de pijngrens wordt hoger. De gebruiker wordt opgewekt en vrolijk, lijkt meer energie te krijgen en denkt de hele wereld aan te kunnen. Na deze "upper", die een kwartier tot een half uur kan duren, krijgt men eventueel een "downer" die even lang duurt als de upper en zich kenmerkt door de tegengestelde effecten als tijdens de upper werden ervaren. Bij overmatig gebruik treden vaak achterdocht (paranoia) en soms waanvoorstellingen op.

Verslavende eigenschappen 
Crack is lichamelijk niet verslavend. De kans op geestelijke verslaving is echter zeer groot. De mate van geestelijke verslaving kan zo groot zijn dat er bij onthouding ook lichamelijke klachten ontstaan. Hierdoor wordt vaak (ten onrechte) aangenomen dat crack lichamelijk verslavend is. Ditzelfde geldt voor 'normale' cocaïne, hoewel crack verslavender is.

Gevolgen van crackgebruik tijdens de zwangerschap 
In het verleden is met name in de Verenigde Staten grote ophef ontstaan over de effecten van crackgebruik van zwangere vrouwen op hun ongeboren kinderen, de zogenaamde crack baby's. Dit zou een verloren generatie opleveren van mensen die voor het leven getekend zouden zijn met grote psychische en lichamelijke achterstand. Inmiddels is gebleken dat dit sterk overdreven was. Er is bij deze kinderen echter wel enige leerachterstand op latere leeftijd vastgesteld.

Prijs 
In verhouding tot andere drugs is crack duur. In 2020 bedroeg de straatprijs ongeveer 50 euro per gram. De prijs is redelijk stabiel.

Verenigde Staten 
In de VS werd het bezit/gebruik van crack veel strenger bestraft dan het zeer vergelijkbare cocaïne. Het bezit van 500 gram cocaine  werd even zwaar bestraft (met 5 jaar gevangenis) als 28 gram crack. Eind 2022 lijkt daar een einde aan te komen.

Drug
Stimulerend middel
Verslaving