De Willemsvaart is een vaart in de Nederlandse stad Zwolle die loopt van de binnenstad van Zwolle naar de rivier de IJssel. De vaart is onderbroken en gesloten voor de scheepvaart.

Geschiedenis
Aangezien de stad Zwolle enkele kilometers van de IJssel af lag, wilde men al in de middeleeuwen een vaart graven. Dit streven is lange tijd succesvol verhinderd door de concurrerende IJsselsteden Kampen en Deventer.

De Willemsvaart werd geopend op 24 augustus 1819 door Berend Hendrik Bentinck tot Buckhorst, de toenmalige gouverneur van Overijssel. De aanleg was mogelijk door een belangrijke financiële bijdrage van Koning Willem I, aan wie de vaart dus haar naam dankt. De Willemsvaart werd gegraven onder verantwoordelijkheid van ingenieur Cornelis van der Meer.

Nadat het Zwolle-IJsselkanaal in 1964 geopend werd, was de Willemsvaart overbodig geworden. Door het aanleggen van wegen in en veranderen van de inrichting van het gebied waar de Willemsvaart doorheen stroomt, is het niet meer mogelijk de gehele Willemsvaart te bevaren. Toch wordt de vaart met de bijbehorende sluizen nog wel als waardevol voor de omgeving gezien.

Trivia
De Willemsvaart bevat nabij de IJssel enkele nog in authentieke staat verkerende sluizen.
Langs de gelijknamige straat die parallel aan de Veerallee loopt, kan men de vaart nog bewonderen. Dit is niet de originele vaart maar een gedeeltelijke reconstructie uit 1996.

Kanaal in Overijssel
Stroomgebied van het IJsselmeer