Momenteel zien we een toename in platformen die in werk bemiddelen. Dat deze platformen aan een behoefte in dienstverlening invullen geven, staat zeker niet ter discussie, maar wat zegt de wet? De Wet allocatie arbeid door intermediairs (Waadi) definieert 2 begrippen die helderheid zouden moeten geven aan deze vorm van dienstverlening. Daarbij dient dan tevens gekeken te worden naar of het platform een arbeidsovereenkomst heeft met de “medewerker” naar het burgerlijk recht, of niet?
“dienstverlening in de uitoefening van beroep of bedrijf ten behoeve van een werkgever, een werkzoekende, dan wel beiden, inhoudende het behulpzaam zijn bij het zoeken van arbeidskrachten onderscheidenlijk arbeidsgelegenheid, waarbij de totstandkoming van een arbeidsovereenkomst naar burgerlijk recht dan wel een aanstelling tot ambtenaar wordt beoogd;”
“het tegen vergoeding ter beschikking stellen van arbeidskrachten aan een ander voor het onder diens toezicht en leiding, anders dan krachtens een met deze gesloten arbeidsovereenkomst, verrichten van arbeid;”
Bij platformwerk gaat het dus eigenlijk om een relatie tussen materieel werkgever (inlener), arbeidsbemiddelaar (platform) en arbeidskracht (werknemer) en de vraag daarbij is: is er een gezagsverhouding (toezicht en leiding)? Wat zijn de overige “afspraken” over werktijden en tarieven?
Van belang lijkt ook de vraag: Wordt men per klus betaald of per tijdseenheid? Wij zijn gewend om mensen volgens tijdseenheden aan het werk te hebben, maar bepaalde werkplatformen zijn zich gaan specialiseren in de klussificering van de arbeidsmarkt. Als een klus succesvol is afgerond dan is het werk voorbij en eindigt bovendien de arbeidsplaats. De “arbeidskracht” ontvangt de vooraf vastgestelde vergoeding voor de klus en kan aan een nieuwe klus beginnen.
Hendarin Mouselli stelt zich de vraag in haar Blog: “Bij de meeste platforms is het zeer de vraag of zij vallen onder één van de twee voornoemde activiteiten. Wordt er altijd wel “een arbeidsovereenkomst naar burgerlijk recht” beoogd?” En zij denkt van niet! De meeste platformen bieden werk aan op basis van een opdracht (klus). De platformwerker moet dus de vrijheid hebben om het werk aan te nemen of niet. Deze moet daar zelf zeggenschap over hebben. Bovendien stelt zij dat bij sommige platformen het werk dat ter beschikking wordt gesteld van geringe omvang is, waardoor het louter marginaal en bijkomstig is. Dat ben ik zeker met haar eens, maar wanneer is dat dan zo, is mijn vraag? Vallen 12 klusjes van 15 minuten per dag of 3 van één uur onder Marginaal? Of moet het onder de 2 uur gemiddeld per dag vallen om bijkomstig te zijn?
Daarnaast schrijft zij dat een Deliveroo medewerker “ondernemend werknemerschap” heeft en anders is dan een “traditionele werknemer”, omdat de Rider van Deliveroo zelf mag kiezen of deze het werk aanneemt tegen de gestelde prijs of niet! Wat bij mij de vraag oproept, waar is het stukje zekerheid voor de Deliveroo rider? Deze rider schrijft zich in bij Deliveroo en gaat een avondje knallen… de ene avond verdient de rider gemiddeld € 15,00 per uur en de ander avond zijn er veel riders beschikbaar en beurt die net €10,00 gemiddeld per uur. De riders worden weliswaar per rit betaald (klussificering)en dat komt weer neer op een gemiddeld bedrag per gewerkt uur en tenslotte gaat het om tijd. En dan praten we nog niet over de wachttijden, waar geen vergoeding voor geldt !!! Mocht je als rider willen afwijken van je planning, omdat het niets oplevert, dan kan het algoritme in je nadeel werken voor toekomstige beschikbaarheid aan ritjes. Deliveroo verwacht wel een bepaalde beschikbaarheid van de rider, maar geeft geen omzetgarantie (gegarandeerd aantal klussen). Dit kan inderdaad gezien worden als Ondernemend werknemerschap, maar ook als een werkgever die het ondernemersrisico afwenteld op de werknemer.
Ik begrijp heel goed wat Hendarin Mouselli bedoelt te zeggen en het gaat mij er niet om of ik het wel of niet eens ben met haar! Het is juist goed om alle kanten eens goed tegen het licht te houden. Ik ben eigenlijk van mening dat er meer duidelijkheid MOET komen rondom de Waadi! Wanneer is er nou sprake van werknemer-, werkgevers of ondernemerschap?