Kilometers grottenstelsels verkennen tijdens één duik. Duikers van Global Underwater Explorers doen niets liever. Ze vinden het dan ook niet erg om een verplichte decostop te houden die soms wel 15 uur moet duren. Toegewijd aan training en onderzoek onder water probeert deze duikbeweging haar steentje bij te dragen aan de bescherming van de onderwaterwereld. Een interview met oprichter GUE Jarrod Jablonski.
Je bent de oprichter van GUE, vertel eens meer.
Van jongs af aan was ik al geïnteresseerd in duiken. Ik groeide op in Florida, waar overal water was en ik bijna eerder kon zwemmen dan lopen! Op 18-jarige leeftijd ging ik voor het eerst grotduiken; er ging een geheel nieuwe wereld voor me open. Ik merkte dat ik mijn eigen skills probeerde te verbeteren om zoveel mogelijk uit het duiken te halen. Ik was in die tijd ook duikinstructeur en zag dat mijn leerlingen mij kopieerden. Ze leerden veel sneller en makkelijker duiken dan bij de 'gewone' lessen. Ik zag toen in dat de manier van lesgeven die we normaal hanteren, niet heel erg efficiënt is. Ik wilde een manier vinden om mezelf beter en veiliger te voelen onder water en de focus van de training te veranderen om een grotere impact te hebben.
En daar vond GUE zijn oorsprong?
Een paar jaar later maakte ik steeds meer vooruitgang met het grotduiken en was ik vooral geïnteresseerd in de geologische omgeving en de conservatie daarvan. Op school behaalde ik mijn graad in geologie en hydrogeologie. Door deze twee ideeën samen te integreren ontstond in 1998 de non-profitorganisatie Global Underwater Explorers: alle GUE-duikers zoals explorators, onderzoekers en instructeurs zijn toegewijd aan de training van duikers en de studie en bescherming van de onderwaterwereld. We ontwikkelden daarbij ook onze eigen uitrusting van Halcyon die aan al onze eisen voldoet.
Wat voor training geven jullie?
We hebben verschillende opleidingen, waaronder GUE-Fundamentals. Deze cursus is heel geschikt voor de recreatieduiker die geen behoefte heeft aan verdere duikopleidingen, maar wel zijn basiskennis wil verbeteren. Tijdens de Fundamentals leer je 4 skills: buoyancy, efficiënt je vinslag gebruiken, bekwaam teamwork en beter management van de luchttoevoer. Maar ook voor ambitieuze duikers die meer willen, is het interessant. Het draagt bij aan hun duikvaardigheden waar ze heel veel aan hebben in hun verdere duikcarrière. Het duurt in totaal vier dagen, inclusief theorie en praktijk. Het maakt niet uit op welk niveau je zit: we hebben duikers die slechts 20 duiken maakten, of instructeurs met al heel veel ervaring.
Wat is nu het verschil met bijvoorbeeld PADI?
De standaard waaraan je moet voldoen is heel anders. Zoals in staat zijn controle te hebben onder water, hoe je comfortabel blijft en je buoyancy onder water. Wij blijven horizontaal in het water in plaats van in een hoek. Dat kost veel minder energie wanneer je zwemt, omdat je zo de weerstand van het water vertraagt. Deze positie is ook belangrijk wanneer je bij koraal of een grot zwemt want je beschadigt veel minder snel de omgeving. Een ander voorbeeld is dat wij niet leren duiken 'op de knieën'. Wij trainen horizontaal in de waterkolom. Dit is veiliger en zorgt voor minder stress. Want na het halen van je brevet ga je echt niet op je knieën zitten om je masker te klaren…
Wat kun je doen na je Fundamentals?
Je kunt dan doorstromen naar verschillende recreatie opleidingen zoals Trimix en Nitrox duiker, maar ook kun je gaan voor de tech-­opleidingen (Tech 1, 2 en 3). Grotduiken is dan de volgende stap (Cave 1, 2 en 3). Wanneer je dan genoeg ervaring hebt, kun je meegaan op onze expedities naar Mexico, Tunesië, Florida of China. Per jaar hebben we rond de vier projecten.
Wat doen jullie tijdens zo'n project?
We hebben wereldwijde projecten waarbij we onderzoek doen in oceanen, meren, rivieren en grotten. Verkennen van de omgeving, ontdekken van nieuwe wrakken of grotten ingaan waar nog nooit iemand is geweest: dat is fantastisch mooi. In samenwerking met het Italiaanse Ministerie van Cultuur onderzochten we bij de kust van Pantelleria een historisch wrak. We voltooiden een driedimensionaal rapport over deze wraklocatie, waar we ook enkele amforen meenamen voor het museum. Bij het GUE Project Ocean Discovery besteedden we bijna twee decennia aan de locaties en documentatie van wraksites in de Baltische en Middellandse Zee.
Conservatie maakt hier ook deel van uit?
We doen actief onderzoek voor conservatie van de onderwateromgeving en ondersteunen bestaande natuurbehoudprojecten. Grondwaterdetectieprogramma's zijn belangrijk om vervuiling van zoet grondwater te bepalen dat gebruikt wordt voor drinkwater. Slechts 1 procent van het water van heel de wereld is geschikt als drinkwater en daar moeten we zuinig op zijn. GUE programma's hebben een baanbrekende ontdekking gedaan op het gebied van grondwaterstroming om vervuiling tegen te gaan.
In grotten duiken is weer iets heel anders.
Met het GUE Project Narvik exploreren we de grotten in Papoea Nieuw-Guinea waar we onderzoek doen naar de fragiliteit van de broze holen. In China documenteren we in samen­werking met de Chinese regering de ­verscheidenheid en kwetsbaarheid van ­plaatselijke onderwaterruimtes. De geologische geschiedenis is ook heel boeiend. In Florida doken we in een grot van miljoenen jaren oud waar we koraal vonden. Dit was erg bijzonder omdat deze grot nu midden in het land ligt, mijlenver van de oceaan. Als je je dan voorstelt dat miljoenen jaren geleden hier vissen rondzwommen, voel je je heel klein.
Jullie braken ook een wereldrecord.
In Florida maken we veel boeiende duiken, die wel lastig zijn. Eerst moeten we 90 meter afdalen en dan gaan we 8- tot 9000 meter de grot in. Hiermee braken we gelijk het wereldrecord. Met dit soort duiken exploreren we 12 uur de omgeving, gevolgd door 15 uur decompressiestop. Dat is dus in totaal 30 uur in het water. Het is lang en gecompliceerd, en problemen moet je echt zelf oplossen want hulp is ver weg. Toch geeft het een enorme kick.
Doorgaan met onze projecten en onze boodschap zoveel mogelijk verspreiden. We willen mensen overtuigen dat ze wat meer energie moeten stoppen in hun duikvaardigheden om zo beter te kunnen duiken. Dat maakt je ook veel gelukkiger en het duiken veiliger.