Factcheck: Is de jonge klimaatactiviste Greta Thunberg een marionet van PR- en marketingbedrijven?
Magali Bruneel - 16 mei 2019
In een verkiezingsbijdrage op Radio 2 zegt Dries Van Langenhove dat de jonge Greta Thunberg gebruikt wordt door marketingfirma's, die geld aan haar verdienen. Waar komt de bewering vandaan, en vooral: klopt ze?
In het radiofragment heeft de interviewer het over het klimaat. Van Langenhove repliceert met een verhaal over "de marketingfirma achter Greta Thunberg, die al miljoenen verdiend heeft op de kap van een kind met een autismespectrumstoornis, dat niet geschikt is om zoiets te doen."
Het bewuste fragment speelt zich af tussen 3:43 en 3:57
De claim dat Thunberg een PR-marionet is, doet al sinds februari 2019 de ronde. De Zweedse krant Svenska Dagbladet publiceerde begin februari een artikel met de titel " Swedish start-up used Greta Thunberg to bring in millions ".
Thunberg werd in november 2018 jongerenadviseur voor de klimaatorganisatie We Don't Have Time, die geleid wordt door voormalig ondernemer Ingmar Rentzhog. Enkele dagen later haalde de organisatie ongeveer 10 miljoen Zweedse kronen op (één miljoen euro) door de uitgave van nieuwe aandelen. Op dat moment stond Thunbergs naam in de ondernemingsbeschrijving vermeld. Via de aandelen wilde het bedrijf nieuw kapitaal binnenhalen voor de strijd tegen klimaatverandering.
Thunberg en haar ouders hebben verklaard dat zij niet op de hoogte waren dat Greta's naam op die manier zou vermeld worden. De jonge klimaatactiviste stopte in januari 2019 als adviseur van We Don't Have Time, volgens Rentzhog omdat ze er door haar eigen klimaatstakingen geen tijd meer voor had.
We Don't Have Time heeft na de publicatie van het artikel van Svenska Dagbladet een document online geplaatst, waarin ze vragen beantwoordt over hun relatie met Greta Thunberg. De organisatie geeft toe dat ze Thunberg en haar ouders beter hadden moeten informeren, en wil zich verontschuldigen. Ze benadrukt verder dat Thunberg steeds onafhankelijk is gebleven van de organisatie, en ook in haar positie als jeugdadviseur bleef ze een onafhankelijke klimaatactivist. We Don't Have Time verder ontkent dat er financiële transacties plaatsvonden tussen Thunberg en haar familie en de organisatie.
Greta plaatste een bericht op Facebook over haar positie ten opzichte van andere activisten en organisaties. Daarin bevestigt ze wat We Don't Have Time al verklaarde, en stelt ze dat ze de verontschuldigingen van de organisatie aanvaard heeft.
Het klopt dat We Don't Have Time 10 miljoen Zweedse kronen (één miljoen euro) kon binnenhalen bij een aandelenoperatie. Dat geld willen ze gebruiken in de strijd voor het klimaat. De naam van Thunberg werd daarbij gebruikt, maar zowel Thunberg zelf als We Don't Have Time zeggen dat de familie Thunberg daar niets van afwist. Greta Thunberg was onafhankelijk jeugdadviseur voor de organisatie, maar is dat sinds januari 2019 niet meer.