Het graven van de Nieuwe Waterweg van 1863 tot 1880 maakte Rotterdam niet alleen eenvoudig bereikbaar voor grote zeeschepen, maar ook voor vijandelijke oorlogsschepen. Ter bestrijding van dit gevaar werd vanaf 1881 het Fort aan den Hoek van Holland gebouwd op de noordelijke mondingsoever. Bij zijn voltooiing in 1890 bestond het vierhoekige fort uit manschappenverblijven en munitiekamers en was voorzien van drie geschutskoepels. Toegang verkreeg men via de droge gracht, die tegen de buitenwanden voorzien was van manschappenverblijven, een bakkerij en een lifthuis. Het Fort werd omgeven door een prikkeldraad-versperringen en bestreken door geweer en kanonvuur vanuit het Fort. De Duitsers gebruikten het fort als onderkomen voor een telefooncentrale en een stoorzender. De overige ruimten werden bestemd voor opslag. In de meidagen van 1940 kwam het fort in actie tegen de Duitse luchtlandingstroepen in het Staelduinse bos en omgeving. Bron: Omstreden erfgoed van Rijmond tot IJmond. (Boek).
Het Fort vandaag de dag. Duidelijk zichtbaar zijn de koepels waarin ieder twee 24 cm kanonnen L/30 waren geplaatst. De ligging van Hoek van Holland als sleutel van Rotterdam maakte het nu ook militair gezien zeer belangrijk. Toen op 10 mei 1940 Nederland door de Duitse inval bij de Tweede Wereldoorlog betrokken raakte, waren er aan kustartillerie in Hoek van Holland 4 kustbatterijen opgesteld.
Zij werden niet ingezet tegen een aanval vanuit zee. Wel kwamen de kustbatterijen en het fort in actie tegen hier per ongeluk gelande Duitse luchtlandingstroepen. Krijgsgevangen Duitsers werden in het fort opgesloten. Toen de Tweede Wereldoorlog uitbrak werd wederom de algehele mobilisatie afgekondigd en vonden er, na de Duitse inval in 1940, rondom het fort gevechten plaats. Na de Nederlandse capitulatie namen de Duitsers het fort in gebruik.
De koepels, het geschut en ander metaal werd in 1943 uit het fort verwijderd en omgesmolten om gebruikt te worden in de Duitse industrie. Na de oorlog kwam het fort in handen van de koninklijke Marine die het gebruikte als opslagplaats. Het fort stond vanaf 1978 leeg, totdat het in 1987 werd overgedragen aan de Stichting Fort aan den Hoek van Holland en het een museum werd. Het fort kan nu bezocht worden en toont in voorwerpen en diorama’s de bewogen geschiedenis van het fort en haar directe omgeving.