Een condoom, pizzadoos, Smirnoff, een beha – de tapijtkunst van Grayson Perry is een achtbaan | De Volkskrant
Oog voor detail
Een condoom, pizzadoos, Smirnoff, een beha – de tapijtkunst van Grayson Perry is een achtbaan
Veel van wat wij doen, voelen en vrezen, houdt kunstenaars al eeuwen bezig. Wieteke van Zeil verbindt kunstdetails aan de actualiteit. Deze week: beha’s kijken.
Wieteke van Zeil 14 oktober 2021, 16:00
Detail uit Walthamstow Tapestry Beeld Bonnefanten museum
Dingen die ik nog nooit in een kunstdetail had gezien voor ik hiervoor stond: een opengedraaid blikje, een bh met spinnenwebmotief (zo te zien geïnspireerd op Marlies Dekkers’ spider bra), en de woorden Smirnoff, Volvo en McDonald’s. En het mannetje zelf is ook vrij uniek. Hanenkam, grote oorbellen, jasje met Britse ruit, broek met van die verticale strepen zoals punkers ze droegen in de jaren tachtig. Met een fles in de hand een bh inspecteren. En dan is het ook nog eens allemaal geweven. Waar zit ik naar te kijken? Dat gevoel werd er niet minder op toen ik verderop een pizzadoos en een gebruikte condoom aantrof tussen de bloemmotieven. En een fles wasmiddel, en een flatscreentelevisie. Wie zonder introductie voor het 7 meter lange tapijt van Grayson Perry in Maastricht staat: riemen om. Het is nogal een achtbaan.
Walthamstow Tapestry Beeld Peter Cox
Zoals het trouwens altijd geweest is bij tapijtkunst – maar dat zijn we een beetje vergeten omdat tapijtkunst heel lang niet erg hip was. Je kunt je ernaar kijken als naar een film, scène voor scène. Heen en weer bewegen is onvermijdelijk, zo’n groot werk laat zich niet in een blik zien. Maar wat moet ik met een ouwe bh-ruikende punker met het woord McDonald’s eronder? Hoe rijmt dit met elkaar? Na een tijdje ga je dat tapijt van Perry lezen zoals je de puzzel bij De slimste mens leest: associatief. Fles en bh; consumeren. Punkkleding en oorbellen: jong willen blijven. Blikje, condoom, lege popcorndoos: wegwerpcultuur. McDonald’s, Smirnoff: grote namen, veel geld. Man die vrouwelijk attribuut als een exoot bestudeert: onbegrip tussen de seksen. De woorden slaan zelden direct op de figuurtjes erbij (hoewel je dat dus wel steeds vanzelf denkt, zo werken je hersenen blijkbaar. Bijvoorbeeld, als je de naam van boekenuitgever Penguin ziet bij een bejaarde achter een rollator, of de naam van luchtvaartprijsvechter EasyJet bij een man die zich heeft opgehangen). Het is meer een cryptische stroom van beelden met heel veel merknamen.
Als je een beetje thuis bent in christelijke symboliek vind je er genoeg om aan te haken: een naakte man en vrouw onder een boom als Adam en Eva in het paradijs, maar dan met kids, die ze toen nog niet hadden natuurlijk. Er zit een geboorte in en een hellemond, een schip (geleid door energiebedrijf Enron) waardoor je aan het narrenschip van Hieronymus Bosch kunt denken, er zijn veel motorrijders en auto’s als een soort moderne kruisridders.
Detail uit Walthamstow Tapestry Beeld Bonnefanten museum
Dit werk is geen veldslag, maar toch is het in de verte geïnspireerd op het grootste waargebeurde evenement dat ooit in kleedvorm werd uitgebeeld: het 70 meter lange tapijt van Bayeux, dat de Slag bij Hastings in 1066 verbeeldt. Daarin zie je eindeloos veel ridders, wapens, mannen, maar soms ook iemand die iets heel alledaags doet, zoals barbecueën of het land ploegen. Het ligt voor de hand om bij dit moderne tapijt met al die merknamen te denken dat het een commentaar is op consumentisme. Shoppen als een nieuw heiligdom dat wordt vereerd, met dit tapijt als een soort altaarstuk voor de heilige McDonald’s, YouTube en Rolex – er wordt letterlijk gebeden bij Adidas. Veel figuren lijken in elk geval bezig met consumeren als levensinvulling en doel. Maar op een ander niveau is het gewoon een soort beschrijving van leven in deze tijd. Al die details van alledag, het gejengel van kinderen, het verkrampt tikken achter een laptop, het joggen met de iPhone om je bovenarm, het schrobben van een vloer. Links staat een enorme geboorte, rechts ligt een grote naakte man te sterven. Dit is het jachtige, lege leven van nu, lijkt het te zeggen. Daarbij hoort kopen, dansen, drinken, kotsen, struikelen, eten, bellen en dus ook heel voorzichtig tussen duim en wijsvinger een bh met een spinnenwebmotief bekijken. Laat daar de historici van het jaar 3021 maar op los gaan.
Grayson Perry, The Walthamstow Tapestry, 2009, 140 x 700 cm, wol, katoen, acryl, trevira en polyester, Bonnefanten Museum Maastricht.
Volg Wieteke van Zeil op ­Instagram: @artpophistory
Hier zou content moeten staan van bijv. Twitter, Facebook of Instagram
Om u deze content te kunnen laten zien, hebben wij uw toestemming nodig om cookies te plaatsen. Open uw cookie-instellingen om te kiezen welke cookies u wilt accepteren. Voor een optimale gebruikservaring van onze site selecteert u "Accepteer alles". U kunt ook alleen de sociale content aanzetten: vink hiervoor "Cookies accepteren van sociale media" aan.
Loading
Meer over
kunst, cultuur en entertainment
kunst en entertainment
lifestyle en vrije tijd
McDonald
Grayson Perry
Wieteke van Zeil
Adam
Adidas
Wieteke van Zeil
Cultuur & Media
postuum Lawrence Weiner
Grondlegger van de conceptuele kunst zette zich zijn leven lang af tegen de gevestigde kunst Grondlegger van de conceptuele kunst zette zich zijn leven lang af tegen de gevestigde kunst
NIEUWS
meer
1
‘Slordige’ Nils van der Poel schaatst wereldrecord op 5 kilometer in Salt Lake City
2
Live: Onderzoek naar uitspraken Bolsonaro over vaccins en aids • Omikron gaat wereldeconomie schaden, verwacht IMF
3
Zambia krijgt IMF-hulp voor het afbetalen van enorme schulden, grotendeels aan China
4
‘Ik heb ontzaglijk veel spijt’, snikt Hans de M., de man die Hugo de Jonge wilde ‘opruimen’
5
Ouders schoolschutter Michigan aangeklaagd voor dood door schuld
6
Het kabinet wil speciale covidziekenhuizen openen. Wat zijn de voordelen en waarom nu pas?
7
In 2022 duizenden extra opvangplekken voor asielzoekers nodig
8
Gezondheidsraad: vaccineer jonge kinderen met verhoogd risico op ernstige vorm van covid
9
Toeslagaanvragers op zwarte lijst fiscus hadden zeer grote kans op financiële schade
10
Wat zijn de huidige besmettingscijfers en hoe is de situatie in de ziekenhuizen?
weekend­gids Roger Ballen
Het universum van fotograaf Roger Ballen wordt bevolkt door outsiders en vreemde wezens Het universum van fotograaf Roger Ballen wordt bevolkt door outsiders en vreemde wezens
De week in boeken
Voor de beste boeken kijken Britse en Amerikaanse kranten nauwelijks buiten hun taalgebied Voor de beste boeken kijken Britse en Amerikaanse kranten nauwelijks buiten hun taalgebied