Pro forma's onder de WWZ | 020 AR
Ook onder de WWZ kunnen werkgever en werknemer nog belang hebben bij een pro forma ontbindingsbeschikking. In dat geval vraagt de werkgever formeel ontbinding van de arbeidsovereenkomst, terwijl partijen eigenlijk al overeenstemming hebben bereikt over het beëindigen van de arbeidsovereenkomst en een eventuele ontslagvergoeding. De werkgever kan belang hebben bij zo'n geregelde ontbinding om de onzekerheid van een bedenktermijn die kleeft aan een beëindigingsovereenkomst uit de weg te gaan. Het voordeel voor de werknemer van een pro forma ontbinding is dat hij daarmee een executabele beschikking in de hand heeft.
Ook onder de WWZ is nog plaats voor deze pro forma's, zo blijkt uit de eerste gepubliceerde jurisprudentie. Daarbij moet wel bedacht worden dat de kantonrechter in beginsel is gebonden aan de redelijke ontslaggronden c tot en met h. Een pro forma ontbindingsverzoek op de a- of b- grond is niet toewijsbaar, zo blijkt uit de uitspraken van kantonrechters Amsterdam en Leeuwarden. Favoriet voor het pro forma ontbindingsverzoek is de g-grond: verstoorde arbeidsverhouding.
Wettelijk geregelde vergoedingen
En hoe zit het met de vergoedingen? Kan de kantonrechter in het kader van zo'n pro forma beschikking opnemen dat de werkgever een bepaalde overeengekomen vergoeding verschuldigd is aan de werknemer? Voor zover het de wettelijk verschuldigde transitievergoeding betreft kan dit, zo blijkt uit de eerste jurisprudentie. Daarnaast biedt de wet in het kader van ontbinding van de arbeidsovereenkomst de mogelijkheid om een billijke vergoeding toe te kennen. Voor toewijzing van die vergoeding is echter vereist dat sprake is van ernstig verwijtbaar handelen of nalaten van de werkgever, zoals kantonrechter Utrecht terecht tot uitgangspunt neemt. De kantonrechter Den Haag gaat daaraan ten onrechte voorbij, door klakkeloos een transitievergoeding en een billijke vergoeding van € 50.000 bruto in totaal toe te wijzen (plus een vergoeding van € 25.000 netto aan verbeurde dwangsommen) zonder dat er iets wordt gemeld over ernstig verwijtbaar handelen of nalaten van de werkgever.
Voor toekenning van een andere afgesproken vergoeding dan de transitievergoeding en/of een billijke vergoeding biedt de wet geen grond, zo overwegen veel kantonrechters. Toch vinden zij ook dat voor afwijzing van de vergoeding geen grond bestaat, nu partijen daarover overeenstemming hebben bereikt. In Rotterdam, Almelo en Assen hebben kantonrechters het probleem proberen op te lossen door in het dictum melding te maken van de tussen partijen getroffen regeling. Er wordt geen veroordeling van de werkgever tot betaling van de vergoeding uitgesproken, maar in het dictum wordt 'verstaan' dat de werkgever een vergoeding betaalt aan de werknemer. De kantonrechter Amsterdam heeft voor een andere aanpak gekozen. In die zaak vermeldt de kantonrechter de door partijen gemaakte afspraken in de beschikking zelf. De beste oplossing komt volgens mij van de kantonrechter Rotterdam in een van zijn meest recente uitspraken. In die zaak heeft de kantonrechter het verzoek van partijen tot toewijzing van de tussen hen overeengekomen vergoeding van € 80.000,- bruto, bestaande uit de transitievergoeding en een overeengekomen extra vergoeding, opgevat als een nevenvordering bedoeld in art. 7:686a lid 3 BW tot nakoming van de overeenkomst. In dat geval is er wel een grondslag voor de kantonrechter om de werkgever in het dictum te veroordelen tot betaling van de overeengekomen vergoeding. Gelet op de mogelijke executieperikelen van het 'verstaan' van de vergoeding in het dictum of het enkel opnemen van de overeengekomen vergoeding in het lichaam van de beschikking, verdient deze oplossing de voorkeur. Voor het kunnen toepassen van deze constructie is vereist dat de werknemer een verzoek doet tot nakoming van de tussen hem en zijn werkgever schriftelijk of eventueel nog mondeling ter zitting overeengekomen vergoeding.
Vivian Bij de Vaate is als universitair docent verbonden aan de sectie Sociaal recht bij de VU.
Dit bericht is geplaatst in Actualiteiten, Jurisprudentie en getagd met Bij de Vaate, formele ontbinding, geregelde ontbinding, pro forma ontbinding, wwz. Bookmark de permalink.