In 1936 stond de Londense première van ‘Der Schwanendreher’ gepland bij de BBC. Op 21 januari, de dag voor het concert, overleed King George V. Protocol vereiste dat het geplande concert zou worden aangepast. Dirigent Adrian Boult verzocht Hindemith daarom om zijn nieuwe concert te vervangen door een passende treurmuziek. Hindemith schreef in zes uren een juweeltje voor altviool met begeleiding van strijkorkest. Een team van kopiisten stond paraat om ervoor te zorgen dat deze treurmuziek de volgende avond gespeeld kon worden. Kalm en berustend ontvouwt dit miniatuur zich in zeven minuten, van een treurmars tot een omspeeld koraal, ‘Vor deinem Thron tret ich hiermit’. Dat was zeker geen toevallige keuze – het was de laatste compositie die Johann Sebastian Bach volgens de overlevering op zijn sterfbed dicteerde. Het behoort in al zijn eenvoud tot het ontroerendste dat Hindemith aan het papier heeft toevertrouwd.
Alviolist Lawrence Power heeft zich in twee eerdere afleveringen van de Complete Hindemith Viola Music voor deze componist sterk gemaakt op het label Hyperion. Deel 1 was gewijd aan de sonates voor altviool en piano, deel 2 aan de sonates voor altviool solo. Power is een van de altvioolsterren van dit moment, met een internationale carrière die hem ook al bij het Concertgebouworkest heeft gebracht, uiteraard in het Altvioolconcert van Bartók. Een uitgave als deze behoeft dus geen verdere aanbeveling, zeker niet met een expert in dit repertoire als David Atherton op de bok. Het toeval wil echter dat op het label CPO in 1999 een opname verscheen met exact hetzelfde repertoire, gepeeld door Brett Dean. Dean is net als Hindemith componist en altviolist; hij was jarenlang altist in de Berliner Philharmoniker. Tegenwoordig leeft en werkt hij weer in Australië, en hij werd op zijn registratie passend begeleid door het Australische Queensland Orchestra, onder leiding van de Duitse dirigent Werner Andreas Albert.
Gelukkig valt er echt iets te kiezen tussen deze beide uitgaven, en het meest kenmerkende verschil laat zich omschrijven aan de hand van het twee minuten durende koraal aan het slot van de ‘Trauermusik’. Brett Dean en Werner Andreas Albert volgen de voetsporen van de componist en brengen het koraal met zijn ontroerende omspelingen zonder opsmuk tot klinken. Power en Atherton zoeken een extra dimensie en vinden die ook, het tempo ligt langzamer, de dynamiek is omfloerster, en de solist past smaakvolle portamenti toe. Het is een patroon dat we ook in de rest van deze beide interpretaties herkennen, aan de ene kant de sobere aanpak vanuit de kale noten tegenover de zoektocht naar dat beetje extra, dat zich vaak na een of twee generaties vanzelf ontwikkelt in werken die hun weg in het gevestigde repertoire moeten veroveren. Het Australische orkest en het Schotse orkest doen niet voor elkaar onder, net als de opnamekwaliteit. De muziekliefhebber heeft in dit geval een alleraardigst luxeprobleem.