Vraag naar sociale woningen swingt de pan uit - Cordium
1628 Mieke Clijsters beheert de wachtlijst van kandidaat-sociale huurders. Een job die constant slingert tussen vreugde en teleurstelling. Want de vraag naar sociale woningen blijft groeien.
"Via mijn werk maak ik een verschil in het leven van mensen"
1628 gezinnen huren een woning bij Cordium. Nog eens 2541 gezinnen wachten op een woning. Middenin die meer dan 4000 verhalen staat Mieke Clijsters. Zij schrijft kandidaat-huurders in, beheert de wachtlijst, coördineert de toewijzing van woningen, verzorgt huurcontracten en huurdersadministratie. Een uitdagende job, die naast hoge werkpieken ook een constante slinger is tussen slecht en goed nieuws, teleurstelling en vreugde. Want het ene moment vertelt Mieke een kandidaat-huurder dat de gemiddelde wachttijd voor een bepaalde regio en woning acht jaar bedraagt. Het volgende moment kan ze iemand vertellen dat er aan het wachten eindelijk een einde komt.
Nooit eerder in de geschiedenis van Cordium was de lijst van kandidaat-huurders langer dan vandaag. Einde 2013 wachtten 1325 gezinnen op de toewijzing van een sociale huurwoning. Einde 2017 waren er dat al 2334. Dat wil zeggen: in vier jaar tijd kwamen er ruim duizend kandidaat-huurders bij. Gemiddeld genomen ziet Cordium haar wachtlijst elke maand met 65 kandidaten toenemen. In alle gevallen gaat het om mensen wiens inkomen te beperkt is om op de private woningmarkt een kwaliteitsvolle woning te huren of te verwerven.
Zelfs met het actuele hoge tempo waarin nieuwbouw gepland en uitgevoerd wordt, kan Cordium die vraag onmogelijk bijbenen. De wachttijden kunnen oplopen tot acht jaar en langer. Mieke: 'Ik moet mensen heel vaak teleurstellen. De meeste kandidaat-huurders hebben immers een dringende vraag. Van mij krijgen ze te horen dat ze wellicht lang zullen moeten wachten. Dat is een moeilijke boodschap om te horen, en voor mij blijft het moeilijk om die te geven.'
Grote vraag naar kleine woongelegenheden
'Vooral de vraag naar woningen tot twee slaapkamers is opvallend toegenomen', zegt Mieke. Alleenstaanden, koppels en eenoudergezinnen vertegenwoordigen samen ongeveer 65% van de wachtlijst. De huurprijzen op de private markt blijven stijgen, wat steeds meer gezinnen met één inkomen richting sociale huisvesting duwt. Mieke: 'Ik zie veel mensen bij wie het water aan de lippen staat. Alleenstaande moeders met kinderen bijvoorbeeld: zij kunnen de huurprijzen op de private markt niet meer opbrengen en zoeken dringend alternatieven.'
Bovendien groeit ook van binnenuit de vraag naar kleinere woningen. De Vlaamse overheid legt de sociale huisvestingsmaatschappijen op om huurders die wonen in een te grote woning te herhuisvesten naar een kleinere woning. 'Dat verhoogt de vraag op de kleinere woningen extra. Ja, daar maak ik me wel zorgen over', zegt Mieke.
"Ik zie veel mensen bij wie het water aan de lippen staat. Alleenstaande moeders met kinderen bijvoorbeeld: zij kunnen de huurprijzen op de private markt niet meer opbrengen en zoeken dringend alternatieven."
Onderweg naar betere doorstroming
'Een ontwikkeling die me hoop geeft is dat de Vlaamse overheid nu vindt dat het niet de bedoeling is dat huurders hun hele leven een sociale woning blijven huren', zegt Mieke. Sociale huurcontracten zijn niet langer 'voor het leven', maar krijgen een tijdelijk karakter. Om de negen jaar zullen huisvestingsmaatschappijen moeten toetsen of de huurder nog voldoet aan de wettelijke voorwaarden. 'Wij willen mensen ook aanmoedigen om stappen vooruit te zetten. In dat opzicht is het interessant dat Cordium actief openstaat om woningen ouder dan 15 jaar te koop te stellen aan de huurders. Dat is interessant voor huurders die dromen van een eigen huis, maar ook voor kandidaat-huurders. Met die verkoopopbrengsten kan Cordium immers opnieuw woningen verwerven voor nieuwe huurders en daardoor proberen de wachtlijsten binnen de perken te houden.'
Lichte daling van het aantal wachtenden op korte termijn
Naast het beheer van de wachtlijst staat Mieke in voor de toewijzing van woningen aan kandidaat-huurders. Het voorjaar van 2017 was uitzonderlijk intensief op die flank. 'In juli zijn 33 gezinnen in gehuisd in de nieuwbouwwijk Langveld. We zijn nu volop bezig met de voorbereiding van die toewijzingen. In de loop van 2018 zullen meer dan 40 woningen aan de Broekerwinning klaar zijn.
Bovendien werd in 2017 de wachtlijst geactualiseerd. Elke kandidaat-huurder moest zijn kandidatuur opnieuw bevestigen en bewijzen van inkomsten en gezinssamenstelling voorleggen. Wie niets van zich liet horen of wie niet langer voldeed aan de wettelijke voorwaarden, werd van de lijst geschrapt.
Het is een intense tijd, lacht Mieke. Druk, soms moeilijk, maar ook bevredigend. Mieke ervaart haar job bij Cordium als zinvol en uitdagend. 'Ik ben de schakel tussen mensen met een woonbehoefte en ons patrimonium. Via mijn werk kan ik echt een verschil maken in het leven van mensen.'