Franse militaire begraafplaats Ossuaire en gedenkzuil Den Engel - Erfgoedobjecten - Inventaris Onroerend Erfgoed
De gedenkzuil op de top van de Kemmelberg, met een overwinningsgodin, is van de hand van architect Cordonnier uit Rijsel. Het gedenkteken is gericht naar de lager gelegen ‘Ossuaire’ en wil herinneren aan de vele Fransen die hier in het voorjaar van 1918 vochten tijdens de Slag om de Kemmelberg. Op de zijkanten staan de eenheden vermeld, die betrokken waren bij de gevechten van april 1918. In de volksmond werd het gedenkteken omgedoopt tot ‘de treurende Engel’ of ‘Den Engel’.
Centraal op de ossuaire staat een obelisk geflankeerd door de Franse en Belgische vlag. De obelisk is opgetrokken uit witte natuursteen, met meervoudig geprofileerde sokkel en op de top een bronzen (Gallische) haan. Drie trapeziumvormige marmeren tekstplaten zijn ingewerkt in de wand van de piramide. Een vierde tekstplaat uit polyester hangt tegen de voorzijde. Voor de obelisk staan op de grond kleine gedenkplaten schuin opgesteld.
De tuin is geometrisch opgebouwd t.a.v. het geplaveide middenpad en de centrale obelisk met twee treurwilgen, twee sparren en twee perken bedekt met dwergmispel, afgewisseld met partijen grijze steenslag. Achter de obelisk is een groenscherm met diverse soorten bomen, struiken en hagen aangelegd.
Op een zeer groot platform met drie treden staat een hoge gedenkzuil van wit cement met rechthoekige basis, overgaand in een veelhoek en naar boven toe versmallend. Op de sokkel voor de zuil staat het beeld van de overwinningsgodin in Grieks gewaad, met haar vleugels gespreid tegen de beide zijden van de zuil. In elke hand houdt zij een lauwerkrans. Net onder de top op de voorzijde is een bloemkrans uitgevoerd in reliëf, met in het midden twee ineengewerkte initialen 'RF'. Oorspronkelijk was de obelisk bekroond met een Franse soldatenhelm met laurierkrans. Deze verdween echter in de jaren ’70 na een blikseminslag.
Chielens P. e.a., De laatste getuige. Het oorlogslandschap van de Westhoek. Tielt, Lannoo, 2006. Jacobs M., Zij, die vielen als helden... Inventaris van de oorlogsgedenktekens van de twee wereldoorlogen in West-Vlaanderen, Deel 2. Brugge, Provincie West-Vlaanderen, 1996.
Verbeke Roger, De Franse gedenktekens op de Kemmelberg, in: "Gidsenkroniek Westland", 4 (1998). De Slag om de Kemmelberg april – september 1918. Wandeltocht tussen Kemmel en Loker in het spoor van Franse soldaten, met waar gebeurde persoonlijke verhalen in een vernietigende oorlog. Gemeentebestuur Heuvelland, reeks: “Verhalen voor onderweg”, 2006.
Agentschap Onroerend Erfgoed 2017: Franse militaire begraafplaats Ossuaire en gedenkzuil Den Engel [online], https://id.erfgoed.net/erfgoedobjecten/32616 (geraadpleegd op 19 november 2018 ).
* Hogebrugstraat nr. 24. Herenhuis uit het eerste kwart van de 20ste eeuw. Opgenomen in het stadsgezicht, beschermd bij M.B. van 23.11.1994. Markerende trapgevel en muuropeningen gevat in een tudorboognis. Rechts aansluitend laag nutsgebouw met beschilderde houten dakkapellen met makelaar. Rechts aansluitend gekanteelde poorttravee.
Agentschap Onroerend Erfgoed 2016: Herenhuis [online], https://id.erfgoed.net/erfgoedobjecten/70038 (geraadpleegd op 19 november 2018 ).