Is het mogelijk om bij de dood van een dierbare toegang te krijgen tot zijn mailbox en zijn accounts op sociale netwerksites? En wat met alle foto's, video's en back-ups die zijn opgeslagen in de cloud? De digitale nalatenschap is iets dat men maar best voorbereidt!
Voor de nabestaanden is het enorm moeilijk om toegang krijgen tot de gegevens van een overledene zonder te beschikken over de gebruikersnaam en wachtwoord.
Als iemand sterft, is het handig wanneer de nabestaanden diens mailbox kunnen inkijken. Mogelijk komen er immers nog belangrijke e-mails, zoals berichten over zijn bankrekeningen of verzekeringen, elektronische facturen enz.
De belangrijkste e-mailproviders (waaronder Outlook en Gmail) bieden hun gebruikers vaak de mogelijkheid om te bepalen wat er na hun dood met hun digitale gegevens moet gebeuren en wie daar toegang toe moet krijgen.
Google beschikt over een optie « Inactiviteitsvoorkeuren ». Als daarvoor niets is ingesteld, is het mogelijk voor de familie van de overledene om via de optie "de account van een overleden gebruiker sluiten" een verzoek in te dienen, samen met een bewijs van overlijden (de overlijdensakte). Maar zelfs bij een positieve beslissing kunnen de erfgenamen enkel via gerechtelijke weg toegang krijgen tot de informatie van de account!
Om een Outlook-account van een overleden gebruiker te sluiten, vraagt Microsoft eveneens bepaalde documenten en inlichtingen. Gelukkig hebben de « naaste familieleden » wel de mogelijkheid om een dvd aan te vragen met een kopie van de e-mails met bijlagen en de lijst met contactpersonen van hun dierbare. Dat kan eenvoudigweg door een e-mail te sturen naar msrecord@microsoft.com.
Om zware procedures te vermijden aan zijn naasten, is het dus een goed idee om alle belangrijke informatie (wachtwoorden, gebruikersnamen, bestaande accounts) ergens veilig te bewaren.
Meer en meer mensen bewaren in de cloud hun foto's, documenten, video's en andere bestanden. Deze gegevens dreigen samen met u een stille dood te sterven wanneer u het loodje legt. In de algemene voorwaarden van iCloud van Apple staat duidelijk dat alle rechten die verbonden zijn aan uw gebruikersnaam, bij uw overlijden worden opgeheven.
U doet er dus goed aan om aan de nabestaanden informatie hierover toe te vertrouwen of ervoor te zorgen dat ze ergens beschikbaar zijn.
Accounts op sociale netwerksites
Wanneer een persoon er niet meer is, moeten de nabestaanden in de meeste gevallen een specifieke aanvraag doen om het profiel te laten verwijderen, samen met een bewijs (zoals een kopie van de overlijdensakte). Het is vaak ook mogelijk om het profiel van de dierbare te bewaren. Op Facebook is het mogelijk om een omzetting te vragen naar een herdenkingsprofiel, met de vermelding « ter nagedachtenis van » naast de naam van de overledene. Enkel vooraf aangeduide vrienden hebben toegang tot dat herdenkingsprofiel en kunnen nog altijd berichten ter nagedachtenis op de tijdlijn plaatsen, inhoud bekijken die de overledene heeft gedeeld enz.
Digitale muziek, films en boeken
Jammer genoeg zijn digitale licenties voor het gebruik van muziek, films, digitale boeken en andere digitale content vaak niet overdraagbaar. Op online muziekdiensten, zoals iTunes of FNAC Music, hebt u de toelating om digitale muziek te beluisteren, maar u kunt ze niet nalaten aan uw gezinsleden. Zelfs als de functie « Delen met gezin » is ingeschakeld bij iTunes, voorzien de algemene voorwaarden van Apple dat de aangekochte muziek verbonden blijft aan de account en de digitale identiteit van de overledene. Het is dus beter om de toegangscodes van de computer of iPod aan de kinderen te geven, zodat ze de muziekbestanden kunnen overzetten.
Wat films betreft, legt Apple nog meer beperkingen op. Videobestanden zijn namelijk beveiligd met een techniek op de digitale rechten van de auteurs te beheren (Digital Rights Management). Daardoor is het enkel mogelijk om een film, in tegenstelling tot muziekbestanden, te bekijken via de iTunes account van de gebruiker. Als deze wordt afgesloten, is het niet meer mogelijk om de films te bekijken.
Idem dito wat betreft digitale boeken. Werken aangekocht in de iBooks Store van Amazon zijn enkel toegankelijk voor persoonlijk gebruik. Het is niet mogelijk om ze op te slaan op een harde schijf, of ze op een cd te branden. Amazon kent u namelijk een persoonlijke gebruikslicentie toe en die is op geen enkele manier overdraagbaar.
Bereid uw digitale nalatenschap voor!
Sommige online aanbieders leggen erg beperkende voorwaarden op voor de overdracht van digitale gegevens. U doet er dus goed aan om nu al uw voorzorgen te nemen, zelfs al strookt dat misschien niet met de algemene voorwaarden van de onlinedienst.
Bewaar alle belangrijke informatie (wachtwoorden, gebruikersnamen, bestaande accounts) op de computer (versleutel ze met behulp van een speciaal programma om diefstal te vermijden) of zet ze op papier (in uw testament of een ander document dat u veilig bewaart in een kluis).
Vermeld in uw testament wat er met uw digitale nalatenschap moet gebeuren, en wie hiervoor moet zorgen als u overlijdt.
Voor content die betrekking heeft op uw hele gezin (foto's, video's, documenten …) kunt u bijvoorbeeld een aparte account in de cloud openen, waar elk gezinslid toegang toe heeft.
Wij pleiten alleszins voor een redelijke toelatingsprocedure voor erfgenamen die met een legitieme reden toegang vragen tot de mailbox en de sociaalnetwerkprofielen van hun dierbare overledene, bijvoorbeeld omwille van de erfenisregeling. Wij vragen ook dat nabestaanden de mogelijkheid hebben om de gebruikslicenties over te nemen van muziek, films, e-books en andere digitale aankopen. Digitale content moet op dezelfde manier kunnen worden overgedragen aan de erfgenamen als klassieke bezittingen.