Over de basiliek – Hanswijkbasiliek
De basiliek van Onze-Lieve-Vrouw van Hanswijk is sedert november 2016 weer in gebruik genomen na een grondige restauratie van 3 jaar.
Een historisch belangrijk moment voor de geloofsgemeenschap van O.-L.-Vrouw van Hanswijk, maar ook voor alle Mechelaars en voor de vele bedevaarders en toeristen die onze stad en de historische kerken van Mechelen jaarlijks bezoeken.
De Hanswijkkerk – die in 1987 door paus Johannes-Paulus II tot basiliek werd verheven – onderscheidt zich door de eeuwenoude Mariadevotie die tot op vandaag levendig aanwezig is in Mechelen.
Gans het jaar zorgen wij ervoor dat de basiliek een plek is waar mensen de ganse dag even kunnen binnenlopen… om een kaarsje aan te steken, om hun zorgen of hun vragen te formuleren, om hun dank uit te drukken of om gewoon even bij Maria te zijn… Zo gebeurt het hier al eeuwen en zo zal het ook in de toekomst blijven gebeuren.
En dan zijn er nog de vele bedevaarders en toeristen die elk jaar onze Basiliek bezoeken. Ze komen omwille van het Maria-bedevaartsoord, omwille van de prachtige preekstoel, de unieke bas-reliëfs net onder de koepel, het merkwaardig labyrint in het vloerpatroon, omwille van het uitzonderlijk mooi monument dat deze Basiliek in zijn geheel is. We ervaren dan ook dagelijks: wie hier binnenkomt gaat met een goed gevoel hier vandaan.
De uitstraling van dit prachtige gebouw willen we graag delen met velen. Daarom nodigen we u graag uit om op bezoek te komen. Er is ook toegang met rolstoelen mogelijk en in het onthaalpunt is een toilet geschikt voor rolstoelgebruikers.
De basiliek van Onze-Lieve-Vrouw van Hanswijk is gelegen aan de Hanswijkstraat in Mechelen.
Het is een barokke bedevaartskerk met centrale koepel.
Ze werd gebouwd tussen 1663 en 1678 volgens de plannen van architect: Lucas Faydherbe en bevat kunstwerken van o.a. Faydherbe, Boeckstuyns, Franchoys, Verhaegen…
In 1663 legde aartsbisschop Cruesen de eerste steen van de huidige Hanswijkkerk.
Beeldhouwer Lucas Faydherbe (1617-1697) kreeg opdracht het ontwerp te maken en de werken op te volgen.
De uitvoering van de werkzaamheden leverde heel wat problemen op, zowel financiële als technische. Door de nabijheid van de Dijle en onjuiste berekeningen, waren er heel wat stabiliteitsproblemen. Allerlei ankers en ijzeren banden moesten deze problemen verhelpen. Deze ingrepen werden daarna 'verdoezeld' met bouwkundige versieringen: o.a. de vier portieken met de de borstbeelden van vier kerkvaders. De busten van de H. Ambrosius en de H. Augustinus werden door Lucas Faydherbe zelf vervaardigd. De Mechelse beeldhouwer Boeckstuyns maakte de beelden van de HH. Gregorius en Hieronymus.
Links en rechts boven deze portieken staan twee reliëfs in witte steen (L. Faydherbe, 1675-1679). Ze zijn 8 m. lang en 4,5 m. hoog en tonen de 'Aanbidding door de herders in de stal van Bethlehem' en 'Jezus' val onder het kruis'.
Op 30 mei 1678 werd de eerste eredienst gehouden in de nieuwe (onafgewerkte) kerk.
In 1678 werd ze uiteindelijk ingewijd.
Op 1 mei 1944 werd de Hanswijkkerk zwaar geteisterd door een verschrikkelijk luchtbombardement.
Op 7 oktober 1987, naar aanleiding van 1000 jaar Hanswijk, werd ze verheven tot basiliek.
Onder de kerk bevindt zich een crypte, waar sedert 1987 (1000 jaar Hanswijk) geregeld tentoonstellingen gehouden worden. Momenteel hangen en veel gerestaureerde mirakelschilderijen en votiefschilderijen, die in de loop der jaren geschonken werden als dank aan O.-L.-Vrouw. De crypte is te bezoeken op aanvraag.
De biechtstoelen dateren van +/- 1690 en zijn van Jan Frans Boeckstuyns (1650-1734).
De prachtige eiken preekstoel (rococo, 1746) is van Theodoor Verhaegen en stelt 'het berouw na de zondeval' voor.
De eiken communiebank, bestaande uit 14 panelen, dateert van eind 17de eeuw.
De prachtige doopvont in messing dateert van 1656.
Het genadebeeld van O.-L.-Vrouw van Hanswijk (in hout en polychroom – uit de XVIe eeuw) staat op haar troon. Tijdens de meimaand staat ze in het midden van de kerk, omgeven door massa's bloemen.
In het achterste gedeelte van de vloer bevindt zich een labyrint dat door heel wat bezoekers wordt bewandeld. Het bestaat uit één pad dat via veel kronkels leidt naar het eindpunt. In een doolhof kan men de weg verliezen, in een labyrint vindt men hem juist.