Traject XVI: Renswoude - Amerongen - Het Clarapad
Traject XVI: Renswoude – Amerongen
Home / Traject XVI: Renswoude – Amerongen
Kasteel Amerongen is oorspronkelijk een dertiende-eeuwse woontoren die werd gebouwd in de uiterwaarden van de Rijn. De gebroeders Henric en Diederic Borre kregen in 1286 toestemming van de Hollandse graaf Floris V om "een Huys te doen timmeren". In de loop der eeuwen werd dit Huys uitgebreid van verdedigbare woontoren tot een kasteel met torens. Het kasteel werd in die vroege jaren meerdere malen verwoest en weer herbouwd.
In de zestiende eeuw vestigde Goert van Reede zich op het kasteel. De familie Van Reede bleef meer dan drie eeuwen lang eigenaar. In 1673 wordt het kasteel, dat toen in bezit was van Godard Adriaan van Reede en Margaretha Turnor, door de Franse troepen van Lodewijk XIV platgebrand. Direct erna werd onder supervisie van Margaretha met de herbouw begonnen en op de fundamenten werd een Hollands classicistisch Huys gebouwd zoals dat vandaag de dag er nog staat.
Wanneer in 1795 het Franse leger de Nederlanden binnenvalt vertrekt de Oranjegezinde familie van Reede samen met stadhouder Willem V naar Engeland. Het vertrek van de familie van Reede naar Engeland betekent voor Kasteel Amerongen een langdurige afwezigheid van eigenaren.
Pas tegen het einde van de negentiende eeuw wordt het kasteel weer opnieuw bewoond. Het bezit van de familie Van Reede gaat over naar de familie van Aldenburg Bentinck. Met aandacht en passie voor het authentieke karakter liet Graaf van Aldenburg Bentinck het kasteel aanpassen aan de eisen van zijn tijd. Architect Pierre Cuypers krijgt rond 1900 opdracht om een aantal kamers aan te passen en te verfraaien. In 1977 droegen zijn kleinkinderen het kasteel over aan Stichting Kasteel Amerongen die tot doel heeft het kasteel in stand te houden en open te stellen voor publiek.
Niet alleen het Huys maar ook de tuin kent een rijke historie.
Bij de herbouw van het kasteel in 1673 werd de tuin in rechte vakken verdeeld met elk een eigen invulling: een moestuin, een boomgaard en een bosgebied. In deze periode werd ook een nieuwe buitengracht gegraven en een Bastion aangelegd.
In de achttiende eeuw krijgt de tuin een meer Barokke architectuur met symmetrisch aangelegde arabesk-patronen, Buxus broderies en een structuur van paden, die als zichtlijnen fungeren. Vanaf ongeveer 1790 veranderde de tuin in de toen populaire Engelse Landschapstijl. Natuurlijke vormgeving krijgt de overhand en de tuin werd zogezegd 'vereenvoudigd'. Aan de zuidkant ontstond een landschappelijk parkje met een eenvoudige rondwandeling.
Vanaf het einde van de negentiende eeuw liet graaf van Aldenburg Bentinck de tuinen opnieuw inrichten door tuinarchitect Hugo A.C. Poortman, een leerling van de bekende Franse architect Eduard André. Hij vormde een deel van de voormalige moestuinen langs de Drostestraat om in neo-renaissance en neo-barokke siertuinen.
De Andrieskerk in Amerongen (voorheen Sint-Andrieskerk) is waarschijnlijk vernoemd naar Andreas, een van de twaalf apostelen van Jezus, evenals zijn broer Petrus.
Aan het einde van de dertiende eeuw begon men met de bouw van een uit tufsteen opgetrokken zaalkerkje. Aan de noordzijde was een aanbouw die dienst deed als sacristie. De toren bestond eveneens uit tufsteen.
Na 1450 werd de romaanse kerk in laat-gotische stijl met baksteen vergroot tot een pseudobasiliek met twee zijbeuken, gedekt door een houten tongewelf.
De vijfenvijftig meter hoge toren werd in 1527 gebouwd, in een stijl die was afgeleid van de Utrechtse Domtoren. In de zeventiende eeuw werd aan de zuidzijde een kapel aangebouwd.
In 1884 begon een grote restauratie, waarbij het houten tongewelf van het middenschip veranderd werd: er kwam een kruisribgewelf dat bepleisterd werd.