Het is niet mijn gewoonte om commentaar te geven op de verloning van anderen. Ik ben namelijk de mening toegedaan dat verloning een zaak is tussen werkgever en werknemer en bepaald wordt in functie van de bijdrage die iemand kan leveren voor het bedrijf. Het salaris wordt bepaald aan de hand van een aantal criteria en is ingekaderd. Voor hogere functies kan een remuneratiecomité toezien op de samenstelling van het salarispakket. Verloning kan ook maar beter marktconform zijn en differentiërend.
De reactie van de vakbond bij Ford liet niet op zich wachten. Vakbondsleider Bob King noemt de beloning excessief en immoreel. Dat is een interessante commentaar. Bestaat er dan zoiets als een immorele verloning als die verloning past in een arbeidsovereenkomst ? Zijn beide partijen dan niet vrij om te onderhandelen en de voorwaarden te bedingen die zij wensen ? De vraag die je zeker kunt stellen is of deze verloning een rechtvaardige verloning is.
De filosoof John Rawls definieert rechtvaardigheid als fairness, billijkheid. Voor hem is ongelijkheid gerechtvaardigd als de ongelijkheid ten goede komt van het geheel. Dus de spanning tussen de hoogste en de laagste lonen is gerechtvaardigd voor zover de hoge verloning het bedrijf in staat stelt mensen aan te trekken die nodig zijn om het bedrijf vooruit te helpen, waardoor alle medewerkers en de gemeenschap er beter van worden.
De bonus van de topman is snel gerekend 800 jaarwedden waard. Is een factor 800 tussen de hoogste en de laagste lonen – en dan hebben we het enkel over de variabele verloning – dan billijk?
In de psychologie kent men verschillende vormen van rechtvaardigheid : de procedurele, de distributieve en de interpersoonlijke. Vaak verdedigt men dergelijke bonussen met het toepassen corporate governance en door het remuneratiecomité werden goedgekeurd. “We hebben de procedure gevolgd. We hebben het contract toegepast. Het is good governance”. Wel, dit is een vorm van procedurele rechtvaardigheid. Maar het is niet omdat de procedures worden gevolgd dat een verloning ook als rechtvaardig gezien wordt. Bovendien is niet alles met een wettelijke basis ook ethisch. Er bestaan veel wettelijke, maar onethische contracten.