Kennisplatform taaldidactiek - Stellen en spelling
6.4.9; 9.4.8 Stellen en spelling
De samenhang tussen de domeinen stellen en spelling; het benutten van de onderlinge verbanden om het onderwijs in deze domeinen te versterken.
De domeinen stellen en spelling hangen nauw met elkaar samen. Het correct kunnen spellen is in feite een onderdeel van het totale schrijfproces. We zeggen ook wel dat spelling een deelvaardigheid is van stellen.
Wat heeft het spellingonderwijs te bieden aan het stellen?
Spelling wordt in het algemeen stukje bij beetje onderwezen. Leerlingen leren achtereenvolgens hoe ze met verschillende spellingcategorieën moeten omgaan. Door veel te oefenen, zijn ze steeds vaker en beter in staat om de directe spellingstrategie toe te passen. Het correct spellen is dan een geautomatiseerde vaardigheid. Wanneer leerlingen zich tijdens het schrijven van een tekst niet meer hoeven af te vragen hoe woorden gespeld moeten worden, hebben ze veel meer energie of taalvermogen beschikbaar voor andere aspecten van het stellen: het verwoorden van gedachten, het bouwen van zinnen, het structureren van een tekst, enzovoort. Dit komt het schrijfproces en daarmee ook het kwaliteit van de tekst ten goede.
Wat heeft het stelonderwijs te bieden aan de spelling?
In stelonderwijs gaat het om het schrijven van teksten. Leerlingen leren hoe ze het schrijfproces moeten aanpakken, hoe ze via verschillende fasen tot een eindproduct kunnen komen. Een van die fasen is het verzorgen van de tekst. Daarin is aandacht voor de opmaak en de spelling. Gerichte aandacht voor de verzorging daagt de leerling uit om zijn spellingvaardigheid in een functionele situatie te oefenen en toe te passen. Dat is bij uitstek het moment dat in het taalonderwijs kan worden gewerkt aan de spellingattitude: een spellingfout in bijvoorbeeld een verslag voor de schoolkrant staat immers dom.
Verzorgen; reflecteren op schrijfgedrag; spellingstrategieën; spellingcategorieën; spellingattitude.