De Europese Unie telt 24 officiële talen, maar er worden ook minder gangbare talen gesproken, en immigranten brengen hun eigen taal mee. In deze taalkundig en cultureel gevarieerde context moeten we begrijpen dat vertaling een prioriteit is. De Europese identiteit werd gebouwd op de pijlers van meertaligheid en diversiteit. Vertaling in het algemeen, maar literaire vertaling in het bijzonder, is het medium dat Europa in staat stelt deze eigenschappen de hare te noemen en dat ervoor zorgt dat de Unie een geheel blijft.
Literair vertalen is zeer aanwezig in ons leven. We hebben allemaal wel eens een klassieker uit de Engelse , Franse, Italiaanse of Griekse literatuur gelezen, en in de meeste gevallen hebben we dat gedaan door een vertaling in onze moedertaal te lezen. We kunnen dus stellen dat literaire vertaling een belangrijke activiteit is. De omstandigheden waarin professsionals dit beroep uitdragen, zijn echter niet ideaal. De status van Europese literaire vertalers moet verbeteren.
Gent (België), Giorgio Vassallo - Ovidius, Dante, Victor Hugo, D.H. Lawrence, Thomas Mann, Assia Djebar, Irmgard Keun, Mahmoud Darwish, Salman Rushdie en Julia Kristeva. Alle deze auteurs hebben ballingschap ervaren. Hoe ballingschap en leven 'in een andere taal' beïnvloedt een blogauteur werk?
Literair vertalen is een zeer specifiek vak waarvoor je verschillende talenten en vaardigheden in huis moet hebben. Bovendien speelt ervaring ook een belangrijke rol. Toch blijkt dat het zowel voor opleiders als vertalers zinvol is om meer inzicht in het leerproces te krijgen. Daarom heeft het Expertisecentrum Literair Vertalen (ELV) in samenwerking met verschillende deskundigen een 'Leerlijn Literair Vertalen' ontwikkeld.
Nog tot 29 juni kunnen vertalers uit het Engels en het Spaans in het Nederlands zich aanmelden voor toelating tot de intensieve cursus literair vertalen die het Expertisecentrum Literair Vertalen (ELV) begin november in Antwerpen organiseert.
Hoe ziet de courante uitgeefpraktijk eruit? Wat komt er allemaal kijken bij de relatie tussen vertaler en uitgever? Hoe schrijf ik een goed leesrapport? Welke rechten heb ik als vertaler? Zijn er modelcontracten? Subsidiemogelijkheden?
Het is nu officieel. Er komt vanaf september 2013 een masteropleiding literair vertalen, in de vorm van een joint programme van de Universiteit Utrecht en de KU Leuven. Deze master is zowel in wetenschappelijk, maatschappelijk als economisch opzicht van belang.
'Indien er een kwaliteitscontrole op vertalingen bestond, zou dit boek onmiddellijk uit de handel genomen moeten worden.' Dat zegt Joyce-vertaler Paul Claes over de nieuwe 'Ulixes'-vertaling van Erik Bindervoet en Robbert-Jan Henkes vandaag in De Morgen. 'Heel de vertaling is een potpourri van potsierlijke vergissingen, idiote registerfouten en dwaze geintjes. Een schandaal van Polderlandse incompetentie.'
Bindervoet en Henkes reageren meteen: 'Geen gevoel voor spreektaal, humor, taal tout court en voor avontuur. De Ulysses van Claes en Nys is één platgeslagen, angstige, totaal on-Joyceaanse ambtelijke, saaie havermoutpap zonder krenten.'
Het Expertisecentrum Literair Vertalen (ELV) organiseert op donderdag 14 juni in Antwerpen een studiedag voor beginnende literair vertalers. De middag is erop gericht obstakels weg te nemen die specifiek gelden voor Vlaamse vertalers.
Het Vertalershuis Amsterdam en het Collège International des Traducteurs Littéraires (CITL) in het Franse Arles organiseren in januari en februari 2013 een workshop literair vertalen Frans-Nederlands en Nederlands-Frans. Het gaat om een tweetalige workshop van negen weken, achtereenvolgens in Amsterdam en in Arles. De workshop is een activiteit in het kader van de 'Europese vertalersfabriek'. Het concept van deze workshop is een innovatie. Hoe ziet het concept eruit en wat is de Europese vertalersfabriek?
Het Expertisecentrum Literair Vertalen (ELV) meldt dat de jaarlijkse Zomercursus Literair Vertalen voor vertalers uit het Nederlands dit jaar van maandag 20 tot vrijdag 31 augustus in Antwerpen plaatsvindt. De doeltalen zijn Duits (masterclass voor gevorderden) en Russisch (beginnend professional).
Hoe is het te verklaren dat de Vlaamse Franstalige schrijver Maurice Maeterlinck ooit zo bekend is geworden? Waar komt de grote populariteit van Maeterlinck in Rusland vandaan? Waarom prikkelt Maeterlinck ook vandaag nog de fantasie van de Vlaamse theatermaker?
Dat zijn enkele van de vragen en thema's die aan bod komen op een tweetalige studiedag over Maeterlinck, op vrijdag 2 maart in Antwerpen. De aanleiding is de honderdste verjaardag van zijn Nobelprijs voor de Literatuur: Maurice Maeterlinck (1911-2011): Cent ans après | Honderd jaar later: traduction, réception, adaptation | vertaling, ontvangst, bewerking.
Het Expertisecentrum Literair Vertalen (ELV) organiseert van 15 tot 26 augustus in Utrecht de jaarlijkse Zomercursus Literair Vertalen voor vertalers uit het Nederlands. De doeltalen voor deze zomer zijn Engels (masterclass), Pools (masterclass) en Frans (beginners, gevorderde beginners).
Het Vlaams Fonds voor de Letteren (VFL) heeft zijn subsidiereglement voor dit jaar online geplaatst. Voor literair vertalers die een projectbeurs willen aanvragen, zijn de uiterste indiendata 1 april en 1 oktober. Ook voor beginnende literair vertalers die een stimuleringssubsidie willen aanvragen, zijn de uiterste indiendata 1 april en 1 oktober.
In het kader van de Vlaams-Nederlandse Master Literair Vertalen geeft Henri Bloemen op donderdag 17 februari in Antwerpen een lezing over vertaalbaarheid in verband met vertalen van literatuur.
Het Expertisecentrum Literair Vertalen organiseert op 5 november in Utrecht een studiemiddag voor literair vertalers die uit een vreemde taal in het Nederlands vertalen.
De uiterste datum voor het indienen van een aanvraag voor een stimuleringssubsidie voor (Vlaamse) beginnende literair vertalers is woensdag 15 september. Wie een stimuleringssubsidie krijgt, komt meteen ook in aanmerking voor een ontwikkelingsbeurs. Wat betekent dat voor de beginnende literair vertaler?
De twaalfde editie van de Literaire Vertaaldagen vindt op vrijdag 10 en zaterdag 11 december in Utrecht plaats. Poëzievertalen is dit jaar het centrale thema ('De vertaler als dichter: over poëzievertalen').
In Utrecht is donderdag 10 juni een nieuwe Nederlands-Vlaamse masteropleiding voor literair vertalers boven de doopvont gehouden. De echte start van de opleiding tot Master Literair Vertalen is voorzien voor september 2012. Het literaire vertaalvak pleitte al lang voor een academische opleiding.
Donderdagmiddag 6 mei organiseert het Expertisecentrum Literair Vertalen (ELV) in Antwerpen twee workshops voor (beginnende) Vlaamse literair vertalers. In de eerste workshop komen de sociale en fiscale spelregels voor vertalers aan bod. De tweede workshop heeft als onderwerp: 'Zelfpromotie voor literair vertalers'.
De Portugese vakgroep van het departement Vertalers en tolken van de Artesis Hogeschool in Antwerpen organiseert van dinsdag 23 tot donderdag 25 maart een colloquium dat geheel is gewijd aan het werk en de vertaling van de Mozambikaanse schrijver Mia Couto. Mia Couto zal persoonlijk te gast zijn op dit colloquium. Doel van het colloquium is te reflecteren en te debatteren over de vertaling van zijn werk en van de unieke stijl die zijn werk kenmerkt.