Het huwelijksportret van George Villiers en Katherine Manners | Het Noordbrabants Museum
Een aristocratisch portret combineren met een erotische episode uit de klassieke mythologie was in de tijd van Anthony van Dyck (Antwerpen, 1599 – London, 1641) ongekend. Een gedurfde stap dus, van de jonge Belgische kunstenaar. Wie zien we op dit radicale dubbelportret afgebeeld als Adonis en Venus? Het zijn de flamboyante en onpopulaire hertog van Buckingham, George Villiers en zijn kersverse vrouw: Katherine Manners. Manners was na de koninklijke familie de rijkste Britse vrouw.
Anthony van Dyck, Het huwelijksportret van George Villiers, Duke of Buckingham (1592-1628), en Katherine Manners (1603-1649), in volle lengte afgebeeld als Venus en Adonis, 1620-1621. Liberty Globus C.V., c.q. familie Albada Jelgersma
Villiers is afgebeeld als de jonge, knappe jager op wie godin Venus verliefd wordt. Hoewel Venus hem in de mythe smeekt niet te gaan jagen, lijkt Van Dycks Adonis helemaal verliefd op haar en kan het jagen hem gestolen worden. Net als Adonis – die tijdens de jacht op jonge leeftijd stierf – overlijdt Villiers slechts een paar jaar nadat dit schilderij was gemaakt. Vermoord door een van zijn vele vijanden.
De reusachtige compositie van de twee halfnaakte pasgetrouwden is een van de drie bekende schilderijen die verband houden met Van Dycks eerste reis naar Engeland. De invloed van Rubens – bij wie Van Dyck gewerkt had – is duidelijk: tot het einde van de 20ste eeuw werd gedacht dat dit een zelfportret van Rubens met zijn vrouw was. Het schilderij is tot nu toe zelden in het openbaar gezien. Een bezoek meer dan waard, dus!
Het huwelijksportret van George Villiers, Duke of Buckingham (1592-1628), en Katherine Manners (1603-1649), in volle lengte afgebeeld als Venus en Adonis