Degrees of influence: Educational inequality in policy representation. Uit recent onderzoek van Schakel en Van der Pas is er bewijs gevonden dat het onderwijsniveau van de burger een sterke invloed heeft op sociale, politieke en economische vlak.
Samenvatting:
Het blijkt dat in ons politiek bestel vooral veel hoogopgeleiden zijn oververtegenwoordigd, hoe hoger hoe beter vertegenwoordigd. Dat wil zeggen dat standpunten die Kamerleden vertegenwoordigen overeenkomen met de voorkeuren van hoogopgeleide burgers, dit zorgt voor een ongelijkheid, die grote gevolgen kan hebben voor politieke gelijkheid, als fundamenteel onderdeel van democratie. Daarnaast stellen de auteurs dat het gat in ongelijkheid tussen lager en hoger opgeleiden wordt veroorzaakt op basis van een culturele dimensie, zoals immigratie en minder te maken heeft met de economische dimensie, zoals belasting.
Door het volgen van onderwijs worden verschillende activiteiten geoefend en aangeboden, zoals het opdoen van kennis, het opdoen van vaardigheden, waarden, bronnen netwerken etc., waardoor deze activiteiten een prominente rol gaan spelen in de manier waarop mensen participeren, bijvoorbeeld in onderwijs het oefenen van discussies.
Er zijn drie soorten participatie vormen te onderscheiden, namelijk door te gaan stemmen maakt je onderdeel uit van een groep. Hoger opgeleiden stemmen vaker dan burgers die niet hoger zijn opgeleid. Hierdoor zijn niet-stemmers ondervertegenwoordigd en hebben dus minder invloed op politieke processen. Ook zijn hoger opgeleiden vaker lid van een politieke partij; Daarnaast kan een onderscheid gemaakt worden door zogenaamde interesse groepjes, hoger opgeleiden zijn vaker lid van en actief in groepjes met dezelfde interesses; Tenslotte zijn er mensen met politieke functies, die hebben vaak een hogere opleiding afgerond.
Uit eerder onderzoek bleek dat hoger opgeleiden politica het beste hoog opgeleiden burgers vertegenwoordigen, en zo ook laagopgeleiden politica het beste de laagopgeleiden burgers vertegenwoordigen. Hieruit kan worden uitgemaakt dat in de Nederlandse politiek laagopgeleiden ondervertegenwoordigd worden.
Conclusie: onderwijs verdeeld burgers in West-Europa, dit is te merken aan verschillende aspecten, zoals het sociale leven. Laagopgeleiden hebben andere sociale netwerken, leven in andere buurten en voelen verbittering ten opzichte van anderen. Indirect is dit gerelateerd aan onderwijs, die een weerspiegeling geeft aan stemgedrag, politieke voorkeuren en de kijk op de overheid van de burger. Dit is belangrijk omdat politieke ongelijkheid consequenties heeft voor burgers in het dagelijkse leven, zoals beslissingen over het wettelijke collegegeld en hoe dit wordt geregeld tussen studenten en overheid. Het kan zelf zo zijn dat studenten de kosten niet kunnen betalen en dus niet kunnen studeren, dit betekent dat de gelijkheidskansen afnemen voor mensen met een lager inkomen.
Thema’s: Politieke vertegenwoordiging, laagopgeleiden en hoogopgeleiden, politieke ongelijkheid en onderwijs verdeeldheid.
Bron: Schakel, W. & Van der Pas, D. (2020). Degrees of influence: Educational inequality in policy representation. European journal op political research. doi: 10.1111/1475-6765.12405. Open acces.