Werkgever aansprakelijk na ongeval in slachterij door natrappend kalf? - Kader Opleidingen
Werkgever aansprakelijk na ongeval in slachterij door natrappend kalf?
Een medewerker stelt zijn werkgever aansprakelijk voor het letsel dat hij heeft opgelopen in een slachterij. Hij heeft een trap gehad van een kalf. De werkgever is van mening dat het beperkte eigen schuld regime bij de risicoaansprakelijkheid voor dieren niet van toepassing is. Wie stelt de rechter in het gelijk?
Wat is het standpunt van de werkgever?
De werkgever is van mening dat de ratio en de rol van de werkgever bij de risicoaansprakelijkheid voor dieren fundamenteel afwijkt van de risicoaansprakelijkheid voor ondergeschikten. Daarop kan de werkgever geen invloed uitoefenen. De omstandigheid dat de werknemer schade opliep in de uitvoering van zijn werkzaamheden (terwijl vaststaat dat de werkgever aan zijn zorgplicht voldeed) vormt naar mening van de werkgever onvoldoende aanleiding om aansprakelijkheid in het leven te roepen voor situaties waarop de werkgever nu juist géén invloed kan c.q. hoeft uit (te) oefenen.
Wat is het standpunt van de werknemer?
De werknemer heeft toegelicht waarom zijn inziens het beperkte eigen schuld regime ook bij de risicoaansprakelijkheid voor dieren van toepassing is. De schade is ook in zijn geval binnen het dienstverband geleden en het is de werkgever die de arbeidsomstandigheden bepaald. Dit geldt ook voor een slachterij, juist nu er gewerkt wordt met dieren met onvoorspelbare gedragingen en het de werkgever is die bepaalt hoe het productieproces wordt ingericht, aldus de werknemer.
Wat besluit de kantonrechter?
De Hoge Raad stelt dat de schade van werknemer binnen het dienstverband is geleden. De werkgever laat zijn werknemers werken met dieren en het is dus ook de werkgever die in dat opzicht de werkomstandigheden bepaalt. Zij is immers degene die het productieproces inricht en in dat kader bijvoorbeeld bepaalt hoeveel kalveren per uur worden geslacht, hoe snel die kalveren na het verdoven via de sleuf op de krib terechtkomen en ook hoe snel zij vervolgens geslacht en aan de transportrails bevestigd moeten worden, zodat de werkgever in die zin wel degelijk invloed uitoefent op de arbeidsomstandigheden.
Dat de werkgever daarbij geen invloed heeft op de gedragingen van het dier, maakt dit niet anders. Het gaat erom dat zij op veel manieren kan anticiperen op die onberekenbare en gevaarlijke gedragingen door het productieproces daarop af te stemmen.
Er is niet gebleken dat er sprake is geweest van opzet of bewuste roekeloosheid aan de kant van de werknemer. De werkgever komt daardoor geen beroep op eigen schuld toe. De conclusie is dan ook dat de werkgever aansprakelijk is voor de door werknemer als gevolg van het ongeval geleden en nog te lijden schade.
In deze zaak lijkt het erop dat er geen (volledige) RI&E opgesteld is binnen de slachterij, dat er geen of voldoende passende maatregelen zijn genomen en dat de werkgever nu aansprakelijk is voor de gevolgen. Deze casus geeft duidelijk aan dat ook als er gewerkt wordt met dieren de risico's inzichtelijk moeten worden gemaakt en passende maatregelen genomen moeten worden om veilig te kunnen werken. Dit voorbeeld geldt niet alleen voor slachterijen maar ook voor melkveehouderijen, dierentuinen en andere organisaties waar gewerkt wordt met dieren.
Dit ongeval onderstreept het belang van risico denken en de vertaling hiervan in een dynamische RI&E. Dergelijke inzichten worden tijdens de opleiding Middelbare Veiligheidskunde gedeeld met de deelnemers. De opleiding geeft inzicht in de reikwijdte van de wettelijke zorgplicht werkgevers en biedt deelnemers praktische handvaten voor het opstellen van een RI&E.