Jaarthema 2021 - met een tentoonstelling, een bordenwandeling door de tuin en de kinderroute ‘Fluitenkruid’
Van 1 april tot 1 december 2021
Botanische Tuinen Utrecht
Bach of metal voor je planten?
Praat jij ook met je planten, of speel je Bach of juist Metallica voor ze?En werkt het? Tijdens het jaarthema ‘Takkenherrie & Bladmuziek!’ (nog tot 1 december), kom je van alles te weten over de relatie tussen planten en geluid. Het thema is heel breed, van plantennamen met muziek erin zoals Trompetbloem, Klaproos, (muziek)Sleutelbloem en Fluitenkruid, tot de manier waarop wortels het geluid van water volgen.
What’s in a name
Volksnamen van planten zijn vaak gebaseerd op het uiterlijk van de planten of de bloemen. Soms zijn die namen gekoppeld aan (vermeende) eigenschappen van de plant, maar meestal is het toch vooral het uiterlijk dat bepalend is. Het zijn overgeleverde namen uit een tijd dat mensen weinig anders hadden dan het uiterlijk van planten om ze van elkaar te onderscheiden.
Verwacht dus van de Trompetbloem geen trompetgeschal, geen carillonconcert van het Haarlems klokkenspel of een virtuoze solo van een Viool.
Muzikale planten
Er zijn ook planten waarbij de naam wél met het gebruik als muziekinstrument samenhangt. Denk maar aan Fluitenkruid, de stengels zijn hol en lenen zich prima om een fluitje van te maken. Ook de Vlier laat zich eenvoudig tot een fluit omtoveren. Dat is dan niet in de naam terug te vinden maar het woord flierefluiten hangt hier wel mee samen. Andere planten staan aan de basis van meer serieuze muziekinstrumenten. Denk bijvoorbeeld aan verschillende soorten bamboe en riet waar fluiten van worden gemaakt. Maar ook voor violen, gitaren of houtblazers worden uiteraard planten gebruikt. Daarnaast worden lege vruchten van bijvoorbeeld bepaalde kalebassoorten, gebruikt om muziek mee te maken.
Kunnen planten horen?
Onderzoek uit de jaren zeventig naar de invloed van muziek op planten, leek te wijzen in de richting van een positieve invloed van klassieke muziek op de groei van planten. Dit onderzoek werd later fors onderuit gehaald. Maar meer recent onderzoek lijkt erop te wijzen dat planten wel degelijk een vorm van gehoor hebben. Zo produceren planten nectar met een hoger suikergehalte bij geluid op de frequentie van het gezoem van bijen en hommels en lijken wortels zich een weg te kunnen banen naar water op basis van geluid. En waarschijnlijk zorgt, naast chemische boodschapperstoffen, ook het geluid van rupsen die een naburige plant aanvreten, ervoor dat soortgenoten afweerstoffen aanmaken. Het laatste woord is hier nog niet over gezegd.
Takkenherrie Playlist
Er is veel muziek geschreven die op de een of andere manier aan planten gekoppeld is en dat geldt zowel voor klassieke muziek als voor popmuziek. Bij dit thema hoort dan ook een speellijst met takkenherrie!
Luister tijdens een wandeling door de Tuinen op je eigen telefoon (of gewoon via de computer thuis of tijdens je werk) via Spotify naar onze speciale Takkenherrie playlist met onder andere Swingin’ Spatiphyllums, Black Orchid, Lemon tree, Welcome to the Jungle, Tulpen uit Amsterdam en nog veel meer! https://tinyurl.com/TakkenherrieBladmuziek
Voor de kinderen
Voor kinderen is er natuurlijk weer een spannende speurtocht ‘Leef je uit met Fluitenkruid’. Luister naar de muziek van het sap door de bomen, of maak zelf een takkenherrie! Voor wie alle vragen goed heeft, wacht een klein kadootje! De speurtocht bestel je tegelijk met je ticket via onze website.
Meer informatie
Het jaarthema loopt van 1 april tot 1 december en bestaat uit een tentoonstelling, een bordenwandeling door de tuin en de kinderroute ‘Fluitenkruid’ (kosten kinderroute € 2,50).
De Botanische Tuinen op Fort Hoofddijk (Budapestlaan 17, Utrecht) zijn dagelijks geopend van 10.00 uur tot 16.30 uur. De toegangsprijzen bedragen € 8,50 voor volwassenen, € 7,- voor 65+ en € 3,50 voor houders van een U-pas. Voor kinderen t/m 12 jaar en houders van een Museumkaart is entree gratis. De Tuinen zijn bereikbaar met Q-buzz lijn 28 en tramlijn 22 (alleen op weekdagen, vanaf 24 juni rijden bussen) vanaf Utrecht CS. NB. Het is verplicht van te voren een ticket en een tijdslot te reserveren via de website van de Tuinen.
Kijk voor het complete programma op onze site: www.uu.nl/botanischetuinen. Ook via twitter (@UUBotu), facebook (facebook.com/botanischetuinenuu) en instagram (@botanischetuinenuu) kunt u op de hoogte blijven.