Welke invloed heeft politiek, economie en cultuur op ons koopgedrag? In maatschappelijk onzekere tijden heeft men de neiging om naar binnen te keren. Hetzelfde geldt voor EU-lidstaten. Die richten zich steeds meer op de nationale economie en promoten daarom hun lokale producten. Consumenten gaan hierin mee. Zo zal een Engelsman liever Engelse groenten en fruit kopen dan importvarianten.
De tomaat in het Europese politieke klimaat
Wat heeft het (ver)kopen van tomaten met Europese politiek te maken? Alles. Recente politieke verschuivingen binnen de EU – denk aan Brexit of de opkomst van populistische politieke partijen in verschillende Europese landen – laten een algemene tendens zien waarin men steeds verder naar binnen keert. In maatschappelijk turbulente tijden kiest men eerder voor zichzelf en de nationale economie. Of het moet (agrarische) subsidies aangaan, dan komt een EU-lidmaatschap toch wel van pas. In dit kader zal men eerder tomaten van eigen bodem promoten dan geïmporteerde varianten.
Nederland als internationale handelsnatie
Als een van oudsher internationale handelsnatie heeft Nederland minder chauvinistische trekken dan de ons omringende landen. Economisch gezien is Nederland in veel sectoren zelfs afhankelijk van export. Daarnaast wordt het importeren van producten hier niet gezien als iets problematisch. Nederlandse retailers zullen bij de inkoop en promotie eerder de nadruk leggen op prijs dan op herkomst en de Nederlander gaat daarin mee. Die zal eerder een tomaat uit Marokko kiezen met een lagere prijs dan een Hollandse (tros)tomaat die niet in de aanbieding is.
Meer oog voor lokale producten in onzekere tijden
Nu de landsgrenzen weer in de schijnwerpers staan – laten we ze open of moeten we ze juist bewaken? – heeft dat zijn weerslag op bijvoorbeeld de im- en export. En op de algemene waardering voor nationale producten. Men is trots op hetgeen zijn land voortbrengt of het nu om tomaten gaat of om auto's. Een Fransman zal eerder voor Franse producten kiezen en ook in Duitsland staan lokale producten in een beter daglicht. In Engelse supermarkten worden Britse aardbeien gepromoot als iets bijzonders. Deze voorkeur wordt niet alleen door retailers gestimuleerd. Zij is diepgeworteld in de cultuur. Lokale producten bieden een vorm van vertrouwen en dat is in maatschappelijk onzekere tijden van grote waarde.