Rondje Zuiderzeemuseum (geel) vanaf startpunt Enkhuizerzand (6.4 km)
Een steenkoude ochtend
Op een ijskoude tweede kerstdag rijden we met z'n drieën naar Enkhuizen. We parkeren onze auto langs de Kooizandweg tegenover het parkeerterrein van Sprookjeswonderland. Als het daar druk is, kun je ook verderop aan de Kooizandweg parkeren. Je loopt dan vanaf het parkeerterrein richting het IJsselmeer en pakt daar de gele route op. Als wij aankomen rijden is het helemaal niet druk. Het is nog vroeg. Alles is dicht en het is steenkoud. We vragen ons even af waar we mee bezig zijn, maar als we bij het IJsselmeer komen en zien hoe mooi het is, weten we het weer. De keien langs het water zijn bevroren, net zoals de paaltjes verderop en de zon staat nog laag.
- Daar willen wij ook een foto van. -
Gelukkig hebben we geen haast
We moeten in beweging blijven, dus beginnen we aan de route. Achter de gele pijlen aan richting het Zuiderzeemuseum. De route is goed aangegeven. Je kunt niet echt langs het water lopen, maar er zijn steeds inhammetjes waar je een kijkje kunt nemen. Wij schieten niets op, maar hebben ook geen haast. Verderop wandelen we langs een strandje met een paviljoen en langs mooie steigers.
- Ook hier ligt ijs. -
Het Zuiderzeemuseum is een cultuurhistorisch museum, waar de cultuur en de maritieme geschiedenis van de voormalige Zuiderzee in beeld worden gebracht. In het buitenmuseum, of het dorp, staan 140 historische gebouwen. Tegenwoordig vertellen het binnen- en buitenmuseum gezamenlijk over de geschiedenis, actualiteit en de toekomst van het Zuiderzeegebied. Het museum is dicht vanwege de coronamaatregelen, maar het helpt ook niet dat het vandaag kerst is. Het leuke is dat er nu geen mensen rondlopen, waardoor we foto's kunnen maken zonder mensen erop.
- Het buitenmuseum van het Zuiderzeemuseum. -
Het is ook erg fijn dat het museum niet achter een hoge muur verstopt zit. Als je er langs loopt kun je volop van de karakteristieke gebouwen genieten. Op het terrein zijn verschillende buurten van rond de Zuiderzee herbouwd en wanneer het museum open is, worden er ambachten gedemonstreerd.
- Nagebouwd huisje uit Marken. -
In het binnenmuseum vind je onder andere een schepenhal met dertien schepen die op de Zuiderzee hebben gevaren. Verder zijn er tijdelijke en vaste tentoonstellingen te zien, die op één of andere manier met de Zuiderzee te maken hebben. Zo zijn er scheepsmodellen, klederdrachten, schilderijen en gebruiksvoorwerpen van het Zuiderzeegebied.
- Een deel van de gevels van het binnenmuseum. -
We lopen vanaf het buitenmuseum richting het binnenmuseum en komen grote messing letters tegen op de stoep. Deze letters zijn ontwikkeld door Kunstenaar Marc Ruygrok en de woorden vis, boot en huis zijn er in verwerkt. Je moet zelf de woorden zoeken tussen de andere 'strooiletters'.
- Wat een mooie gevels. -
Een hoge stoep
Na het zoeken naar de woorden tussen de strooiletters, wandelen we verder. We zien een roodborstje en een boomkruiper, ook in de stad is de natuur niet ver weg. We lopen langs de kade over de stoep. Het verschil tussen de stoep en de weg wordt steeds groter. De stoep wordt steeds hoger. Adriaan, die een stukje achter ons loopt, heeft het op tijd door en gaat snel op de straat lopen zodat hij een foto kan maken van de huizen aan de overkant van het water.
- Als je deze foto wil maken, moet je vroegtijdig de stoep verlaten -
Mijn dochter en ik blijven op de stoep totdat de gele pijl rechtsaf wijst. Gelukkig is daar een trappetje om van de stoep af te komen.
Het Spuihuisje en Stadspoort de Drommedaris
We gaan nu het historische centrum in, maar wij lopen nog even een klein stukje door om een fotootje te nemen van de brug en de historische gebouwen.
- Eerst even een foto maken voordat we de brug over lopen. -
Het straatje waar je nu doorheen komt is zo mooi! Je komt langs het Spuihuisje; het vroegere sluiswachtershuisje en gebouwd boven de doorvaart naar de Zuiderhaven op het Spui. Het bevat het hefmechanisme van de sluisdeur die moest voorkomen dat het waterpeil in de stadsgrachten te hoog zou worden. Het huisje is versierd met vijf gekleurde wapenschilden met de wapens van Hoorn, Oranje, Westfriesland, Enkhuizen en Medemblik. In het Spuihuisje is nu het Flessenscheepjesmuseum gevestigd.
- Het Spuihuisje. -
Als we een stukje doorlopen komen we bij de Stadspoort de Drommedaris. Dit was oorspronkelijke de zuidelijke toegangspoort van de stad. Het gebouw is neergezet als verdedigingswerk bij de ingang van de Oude Haven. Hoe de toren aan zijn naam komt, is niet honderd procent zeker. De naam stamt al uit de begintijd. Er zijn twee mogelijkheden: de bevolking vond het gebouw iets weg hebben van een dromedaris of het gebouw is vernoemd naar het VOC-schip dat gebruikt werd bij de ontdekking van Kaap de Goede Hoop.
- Stadspoort de Drommedaris. -
Jammer genoeg zijn er op dit moment werkzaamheden in de Buiten Haven, maar het wordt vast mooi. Als je onder de Drommedaris doorloopt neem je niet het pad langs het water, maar het rechter pad dat schuin naar de kade toeloopt.
- Gelukkig blijven er genoeg bootjes over om van te genieten. -
Langs de Buitenhaven kun je op de kade of over de lager gelegen steiger lopen. Wij kiezen ervoor om vlak langs het water over de steiger te lopen. Wat veel boten liggen hier! De één nog mooier dan de andere. Ook zien we heel veel futen zwemmen en hier en daar een aalscholver. Langs de kade zijn leuke restaurants, die op het vroege tijdstip en vanwege de coronaregels gesloten zijn.
- De toegangspoort van het Snouck van Loosenpark. -
We lopen een half rondje langs de bootjes richting het Snouck van Loosenpark. De huizen in het park zijn ooit gebouwd als "arbeiderswoningen". Het is één van de eerst sociale woningbouwprojecten in het land. Het is een prachtig stukje Enkhuizen. De perken worden heel goed onderhouden en de huizen zien er ook piekfijn uit.
- Het op 5 juli 1897 geopende park bestaat uit 50 "arbeiderswoningen" en 1 "opzichterswoning". -
Na al deze hoogtepunten valt het stuk dat nu komt een klein beetje tegen. Het heeft ook zijn voordelen; we kunnen eindelijk doorlopen en hoeven niet om de haverklap stil staan om een foto te maken. We gaan richting de Burgwal, om daar over de Stadswallen te wandelen. Vroeger was Enkhuizen helemaal omringd met stadsmuren, daar is nu maar een klein deel van over. De Stadspoort de Drommedaris was één van de toegangspoorten. Het lijkt hier net of je door een soort park loopt, maar wel een park met een bijzondere geschiedenis.
- De Koepoortsbrug. -
Al snel komen we uit bij de Koepoort. Auto's rijden er behendig omheen en lijken het mooie poortje niet te waarderen. Tussen 1590 en 1593 werd Enkhuizen landinwaarts, dus naar het westen, uitgebreid. Er kwam een aarden omwalling met een nieuwe verdedigingsgracht en zeven bastions. Op de plaats waar nu de Koepoort staat, kwamen een houten poort en een ophaalbrug. Later is deze vervangen door een stenen exemplaar en werd er een koepel op geplaatst.
- De Koepoort van de ene kant. -
De hoofdstraat van Enkhuizen, de Westerstraat, komt uit op de Koepoort en gaat daar over in het Westeinde. In de jaren 1936 en 1937 werd de brug over de vestinggracht, naar het Westeinde vervangen en sindsdien gaat het verkeer niet meer door de poort, maar eromheen. Sinds 1987 staat aan de stadszijde van de poort het door Han Sterk gemaakte beeld van de stedemaagd van Enkhuizen.
- De stadzijde van De Koepoort met de stedemaagd van Enkhuizen.-
We vervolgen onze weg over de Stadswallen. We passeren de Volkstuinen "Groei en Bloei" en komen langs de twee overgebleven waterpoorten van Enkhuizen: De Boerenboom en de Oude Gouwsboom. Er waren er oorspronkelijk drie. De poorten zijn gebouwd in 1593, toen bij een grote stadsuitbreiding de vestingwal werd aangelegd. Door de waterpoorten met een houten schot te sluiten, konden de deze toentertijd als sluis fungeren.
- De Boerenboom. -
De Boerenboom komt aan de stadszijde uit op de Noorder Boerenvaart, in de zogeheten Boerenhoek. Dit was jarenlang een toevluchtoord voor rijke burgers, die hier een tuin met tuinhuis hadden.
- De Oude Gouwsboom in de verte. -
De Oude Gouwsboom komt buiten de stad uit op de Oude Gouw.
We lopen verder langs de stadswallen en komen langs een camperplek. Leuk als je een camper hebt en je wil Enkhuizen en omgeving bekijken. Voor de wandelaar is het echter niet zo'n fraai gezicht. We denken dat we er bijna zijn en dat we al het moois al gehad hebben, maar tot onze verbazing komen we ook nog langs een leuk park; het Julianaplantsoen.
- Op een bankje in het Julianaplantsoen. -
Als we het park verlaten wil ik bijna naar rechts lopen, voor nog een rondje. Maar gelukkig letten Adriaan en Ilse beter op en lopen we naar links. We komen langs Sprookjeswonderland, dat jammer genoeg nu ook dicht is. We zien kangoeroes en vragen ons af of het niet veel te koud is voor die dieren en praten honderduit over hoe leuk het was om naar het Sprookjeswonderland te gaan toen onze dochter nog klein was. Voordat we het weten zijn we terug bij onze auto.
- Sprookjeswonderland. -
- De Oude Gouwsboom van dichtbij. -
Link naar de route: https://www.wandelnetwerknoordholland.nl/startpunten/route/rondjezuiderzeemuseum-geel-vanaf-startpunt-enkhuizerzand/88693/
Wij parkeerden ter hoogte van het Recreatiebad Enkhuizerzand, Kooizandweg 12, 1601 LK Enkhuizen. Deze route is ook goed te bereiken met het openbaar vervoer. Vlakbij het Snouck van Loosenpark is het Station van Enkhuizen. Vanaf daar pak je de route op door richting knooppunt 52 te lopen. Je volgt vanaf de parkeerplaats de gele pijlen. Je komt langs de volgende knooppunten: 56, 53, 52, 48, 47, 54, 55 en weer terug naar 56.
Een langere wandeling van 12 kilometer maken in Enkhuizen? https://www.westphil.nl/wplive/struinen-rond-enkhuizen/