Betrekkingen met de Europeanen - De wegen van de grote oorlog
Voor de Chinese arbeiders en tolken staat de ervaring in het Chinese Labour Corps (CLC) synoniem voor een eerste ontmoeting met de westerlingen. Deze zijn wel aanwezig in China, meer bepaald in de Europese concessies, maar hun aantal blijft beperkt. Gu Xingqing, één van de tolken van dit CLC, vertelt in een boek over zijn ervaringen tijdens ontmoetingen met westerlingen. Zijn eerste ontmoeting heeft plaats in de provincie Shandong, waar een deel van de rekruteringen plaatsvindt. De Engelse officier Sheppard legt hem uit welke waarden aan de basis liggen van de verzending van Chinese arbeiders naar Europa: vrijheid en vrede.
Tijdens de overtocht van de Atlantische Oceaan onderhouden Gu en zijn kameraden goede betrekkingen met de kapitein van het schip, aan wie zij een brief schrijven. Gu vertelt hoe deze laatste zeer blij is met deze brief, de eerste die hij van de tolken van het CLC ontvangt. Hij vertelt ook hoe hij en zijn kameraden uit de slaapzaal, tijdens hun bezoek aan Folkestone in het Engelse Kent, tijdens een Duits bombardement door een Britse officier worden gered van een wisse dood. Tijdens zijn verblijf in Europa maakt hij talrijke andere bombardementen mee, wat hem de mogelijkheid geeft een nieuwe fascinerende uitvinding te ontdekken: de luchtvaart.
In zijn memoires vertelt Gu ook over de ontmoeting van een van zijn kameraden, Dai, met een Europese. Germaine, een jonge vrouw uit Ieper, is de stad moeten ontvluchten omwille van de hevige bombardementen tijdens de eerste maanden van de oorlog. In Frankrijk ontmoet ze Dai, maar deze laatste wordt ziek. Algemeen genomen probeert Gu in zijn boek aan te tonen dat er tussen westerlingen en Chinezen geen verschil is.
Gu's ervaring als tolk neemt een einde in 1919, wanneer hij naar China terugkeert. We komen hem terug op het spoor in de Northwestern-universiteit in de Verenigde Staten, waar hij in 1923 een master in arts and sciences behaalt, omdat hij op het einde van zijn diensttijd bij het CLC in Europa geen universitaire beurs kon verkrijgen.
14 juliviering in het kamp van de Chinese arbeiders in Vonges, eerste kwart van de 20ste eeuw, ansichtkaart, collectie Jean-François Thomassin, Vonges
Een ontmoeting tussen toeristen en twee Chinese arbeiders, begeleid door hun officier, 1919, foto, In Flanders Fields Museum, Ieper
Chinese arbeiders blijven in Frankrijk en België achter om deel te nemen aan het ruimen van de slagvelden (berging van de niet-ontplofte munitie en soldatenlichamen) en de reconstructie na het einde van de oorlog. Ze ontmoeten er dus de eerste toeristen die de zones in de nabijheid van het gewezen front komen bezoeken.