Trump richt handelsbazooka op Mexicaanse migratie | De Tijd
01 juni 2019 Vandaag om 11:36
Tot Mexico de migrantenstroom naar de VS fors indijkt, treft de Amerikaanse president Donald Trump zijn buurland en tweede handelspartner met importtarieven. Zo dreigt hij ook de Amerikaanse consument te raken.
De rücksichtslose economische America First-bazooka van president Donald Trump heeft weer een nieuw doelwit: Mexico. Trump kondigde donderdagnacht aan dat de Verenigde Staten vanaf 10 juni een importtarief van 5 procent heffen op alle producten uit het buurland. Dat wordt maandelijks opgevoerd met 5 procentpunten, tot een maximum van 25 procent vanaf oktober.
In 2018 werden 396.579 illegalen gevat aan de Mexicaans-Amerikaans grens, zo'n 30 procent meer dan het jaar voordien.
De schade dreigt aanzienlijk te worden. Mexico is na China, dat stilaan erg goed weet hoe een handelsoorlog met Trump voelt, de tweede handelspartner van de VS. Het voerde in 2018 voor 347 miljard dollar aan goederen uit naar zijn buur, waarvan het producten ter waarde van 265 miljard kocht. In de eerste drie maanden van dit jaar wipte Mexico zelfs over China naar de eerste plaats.
Tot dusver dreigde Trump steevast met extra importtarieven in een protectionistische handelslogica. Zo wist hij ook met Mexico en Canada het gezamenlijke Nafta-vrijhandelsakkoord te heronderhandelen. Ironisch genoeg begonnen de drie landen deze week met de ratificatie van dat Nafta-verdrag. Voor het eerst gebruikt Trump echter het handelswapen om zijn andere campagnebelofte in te lossen: minder migratie.
Mexico komt pas onder de sancties uit als het de instroom van illegale migranten aan de Amerikaanse grens fors weet terug te dringen. Die influx is de voorbije decennia nochtans stevig gedaald, van 1,6 miljoen in 2000 tot vaak minder dan 400.000 per jaar. 396.579 gevatte illegalen in 2018 blijft dan ook historisch laag, al was dat wel zo'n 30 procent meer dan het jaar voordien. En de jongste maanden was er een nog forsere stijging, die Trump helemaal naar adem deed happen. In april werden bijna 99.000 illegalen aan de grens gestopt, het hoogste maandaantal sinds 2007.
Zo verhoogt de druk van de hardrechtse achterban op Trump, die zijn presidentscampagne ooit notoir op gang trok door Mexicanen 'drugsdealers, criminelen en verkrachters' te noemen. De beloofde grensmuur is er nog altijd niet. Trump wekte ophef door kinderen van illegale migranten te scheiden van hun ouders en zelfs het leger naar de grens te sturen. Onlangs ontsloeg hij nog zijn minister van Binnenlandse Veiligheid, Kirstjen Nielsen, maar het aantal migranten blijft toenemen. Zullen handelssancties wel werken?
'Sociale problemen los je niet op met taksen of dwangmaatregelen', reageerde de Mexicaanse president Andrés Manuel López Obrador, die Trumps nieuwste aanval op zijn land 'bedrog' noemde. Hij wees erop dat Mexico al flinke inspanningen levert om landgenoten en migranten uit Honduras, Guatemala en El Salvador te beletten illegaal naar de VS te trekken.
Toch bleef López Obrador uiterst voorzichtig, en dreigt hij voorlopig niet met tegenmaatregelen. Hij weet ook dat Mexico, in tegenstelling tot pakweg China en de Europese Unie, economisch aanzienlijk minder sterk is om een handelsoorlog met de VS uit te vechten. Wat dan weer de vraag oproept of Trump, als hij zijn armlastige buurland op de knieën dwingt, niet net meer Mexicanen in zijn richting duwt.
Ook in eigen land werden meteen grote bedenkingen geuit. 'Handel en grensveiligheid zijn aparte thema's. Dit is misbruik van de presidentiële macht', fulmineerde de gezaghebbende Republikeinse senator Charles Grassley. Werkgeversorganisaties spraken dan weer van 'een kolossale blunder'.
Veel auto's die in de VS rondrijden, zijn in Mexico vervaardigd. Ook elektronica en voedsel wordt massaal uit het buurland ingevoerd. De rekening van de importtarieven, luidt de kritiek dan ook, dreigt vooral bij de Amerikaanse consument terecht te komen. Omgekeerd vrezen Amerikaanse boeren na China nu ook de Mexicaanse afzetmarkt te verliezen.
Toch kent Trump ook veel medestanders. 'Iedereen weet dat ik tegen tarieven ben', zei Doug Ducey, de gouverneur van de grensstaat Arizona. 'Maar ik verkies nationale veiligheid en een oplossing voor onze humanitaire crisis boven handel.'