Oorlog in Kosovo | De Volkskrant
VELE duizenden Albanese vluchtelingen hebben de Servische provincie Kosovo verlaten. Ze trekken naar Albanië, Montenegro en Macedonië. Deze dorpsbewoners proberen te ontkomen aan een grootscheepse Servische zuiveringsactie....
Servische politie-eenheden en militairen bestoken sinds een week het zuidelijke grensgebied van Kosovo met zware artillerie en maken volgens de verhalen van de vluchtelingen hele dorpen met de grond gelijk. Servische instanties hebben het over tientallen doden, maar het kunnen er ook veel meer zijn. Want het gebied waar de 'pacificatie' zich afspeelt, is door de Serviërs hermetisch afgesloten van de buitenwereld. Er bevinden zich geen hulpverleners of journalisten.
Na Kroatië en Bosnië dreigt nu Kosovo te worden onderworpen aan de gruwelen van een Balkan-oorlog. Dat is een onverdragelijke gedachte. Het oorlogsgeweld moet gestopt worden, nu het zich nog in een betrekkelijk vroege fase bevindt. Opnieuw is hierbij ook de geloofwaardigheid van Europa - Kosovo ligt niet op de maan, tenslotte - en van de NAVO in het geding.
Het ziet er echter helaas niet naar uit, dat we binnenkort mogen rekenen op doeltreffende internationale actie om het Servische geweld te stoppen en de Albanese guerrilla - die de laatste maanden sterk in betekenis gegroeid is - te temperen. Net als destijds in Bosnië reageert de internationale gemeenschap verdeeld (de Russen steunen in feite Milosevic) en afwachtend. De NAVO heeft nog geen plannen klaar (alsof het conflict in Kosovo pas sinds een week bekend is), in Washington blijft het opvallend stil.
Eerlijkheidshalve moet ook worden erkend dat het oplossen van het probleem-Kosovo lijkt op het zoeken van de kwadratuur van de cirkel. De Albanezen zijn immers niet bereid genoegen te nemen met de door het Westen aanbevolen (maar door Servië halstarrig geweigerde) autonomie, maar willen strijden voor onafhankelijkheid. De succesvolle acties van het Kosovo Bevrijdings Leger (UCK) geven de Serviërs een voorwendsel voor hun gewelddadige overreactie. De kans is groot dat deze contra-guerrilla de vorm aanneemt van een systematische 'etnische zuivering' met genocidale trekjes, gericht op het verdrijven van zoveel mogelijk Albanezen. Alle inspanningen moeten erop zijn gericht om dat te verhinderen.
Het sturen van een NAVO-macht naar het noorden van Albanië, zoals wordt overwogen, kan snelle escalatie helpen tegengaan; rechtstreekse betrokkenheid van Albanië wordt zo verhinderd. Dat is op zichzelf nuttig, maar onvoldoende. De VS hebben in het verleden (bij monde van de presidenten Bush en Clinton) de Serviërs met geweld gedreigd, als ze in het kruitvat Kosovo zouden gaan roeren. De NAVO moet die waarschuwing nu niet vergeten, want ze is actueler dan ooit.