Voor een dubbeltje op de eerste rang - Punt.
In tal van sectoren mag 'de vooruitgang' wat kosten, betoogde president Frits van Oostrom van de Koninklijke Akademie van Wetenschappen (KNAW) gisteren tijdens het Nationale Onderwijscongres. Voor de hogesnelheidslijn ('een kwartier sneller in Parijs') worden zomaar miljarden neergeteld, terwijl minister Plasterk bij de oplossing van het lerarentekort aan zijn lot wordt overgelaten.
Onderwijs wordt in Nederland als kostenpost gezien en niet als investering. Dat doen ook de studenten zelf: die durven niet te lenen voor hun opleiding, 'maar ze vinden het wel normaal dat ze zich voor een huis diep in de schulden steken'.
Het ministerie van OCW vertoont hetzelfde gedrag: de invoering van het bachelor-masterstelsel in 2001 mocht op voorhand niets extra's kosten. 'Daardoor konden de universitaire bachelordiploma's geen vier jaar duren – wat in Angelsaksische landen de standaard is – maar slechts drie jaar', aldus Van Oostrom. Volgens Loek Hermans, de toenmalige minister van OCW, had de Nederlandse wo-student dat extra jaar niet nodig omdat het vwo-niveau dusdanig hoog was dat de universitaire basisopleiding wel in drie jaar kon. 'Een jammerlijke redenering', vindt de KNAW-president. 'Ik zou zeggen: hou die kennisvoorsprong vast en bouw haar uit!'
Van Oostrom gebruikte zijn betoog niet alleen om de kachel aan te maken met de Nederlandse kruideniersmentaliteit. Hij hield ook een pleidooi voor levenlang leren. Nederland staat op dat punt internationaal zwak, meent hij. 'Het onderwijs is hier te zeer het privilege van jonge mensen.' [TdO/HOP]