De twee joden in mijn huis - RFG Magazine
Misschien is het niet mijn recht om mensen in te delen naar religie. Vooral als ze dat, zoals ikzelf, niet willen of weigeren hun identiteit te beperken tot hun religieuze dimensie. Maar hier wil ik dat wel doen, want twee mensen die ik heb ontmoet, hebben me geholpen een bredere kijk op de mensheid te ontwikkelen.
De eerste is een jonge Franse vrouw, de vriendin van mijn broer die in Parijs woont. Hij vertelde me dat zij samen bij mij op bezoek zouden komen. Ik voelde me onzeker toen hij vertelde dat zijn vriendin joods is. Het was de eerste keer in mijn leven dat ik een joodse persoon ging ontmoeten.
class="article__body__paragraph first">Ik kom uit een land waar joden fysiek afwezig zijn. Ze zijn echter wel aanwezig als negatieve en vreemde verhalen. Bijna alle Syriërs hebben in Syrië al decennialang niemand die zich identificeert als jood ontmoet of meegemaakt, bijvoorbeeld op hun werk. In Syrië leven moslims, christenen, yezidi's, en vroeger ook joden; in grote steden als Aleppo en Damascus waren er 'joodse wijken'. Maar waar zijn deze mensen naartoe gegaan? Misschien, zoals men zei, emigreerden ze naar Israël of de Verenigde Staten.
class="article__body__paragraph first">In mijn land is 'de jood' synoniem met 'de Israëliër
class="article__body__paragraph first">Een Arabisch gezegde luidt: 'De mens is een vijand van dat waarvan hij onwetend is'. Dit gezegde gaat niet alleen over joden. Maar hoewel wij ons in deze tijd dankzij sociale media en modern transport makkelijker met elkaar kunnen verbinden, blijft onze kennis van de ander vertekend en blijven onze denkbeelden gevangen in stereotypen. Het oordelen over een heel volk is een van de ernstigste ziekten van de mensheid, dan zegt men bijvoorbeeld: 'alle joden, alle moslims, alle witten, alle zwarten'.
class="article__body__paragraph">De joden in Syrië bleven uit zicht, de media zwegen over de Syrische joden. Pas na mijn vlucht uit Syrië hoorde ik dat in Syrië de oudste synagoge ter wereld is en dat er nog een paar joden in Syrië woonden, die echter vanwege de oorlog hadden moeten vluchten.
class="blockquote__text">De menselijke factor die ons als mensen samenbrengt, is belangrijker dan onze verschillen
class="article__body__paragraph">Natuurlijk bestaat deze negatieve kijk niet bij iedereen. Maar deze mening geldt wel voor de meerderheid die dagelijks via de media, op school en op de werkplek met deze ideeën geïndoctrineerd wordt.
class="blockquote__text">Mijn ontmoeting met haar was voldoende om mijn nieuwsgierigheid te bevredigen, maar ik wil altijd meer
class="article__body__paragraph">Het was ook een goede gelegenheid om met 'de ander' te spreken. Wij hebben gesproken over Israël en de rechten van de Palestijnen. Ze vertelde me over de Holocaust, waarvan een aantal van haar familieleden slachtoffer was, en ik vertelde haar over wat wij onze Syrische holocaust noemen, het systematisch uitmoorden van grote Syrische bevolkingsgroepen door Assad. Ik vertelde haar over mijn leven in Syrië tijdens de oorlog. Gedurende haar hele verblijf was ze lid van mijn familie. We hebben een zeer sterke vriendschap gesloten.
class="article__body__paragraph">Menselijke solidariteit met en het verdedigen van de mensenrechten van wie dan ook, daar gaat het om in een wereld vol mensen die moeten leven met pijnlijke herinneringen, met het gevoel onwelkom te zijn op de plekken waar zij veiligheid zoeken, met discriminatie op grond van huidskleur, naam, religie of intellectuele achtergrond. Tot deze mensen behoor ik en ik voel me loyaal aan hen.
Beeld: Joodse leerlingen in de Maimonides school in Damascus, 1991. Een jaar later emigreerde het grootste deel van de Joodse gemeenschap in Syrië naar het buitenland. (Photo courtesy of Diaspora Museum Visual Documentation Archive, Tel Aviv)