Houdt Frits Becht, de pas benoemde voorzitter van het Nederlands Architectuurinstituut, wel van architectuur? Bart Lootsma, de architectuurcriticus van De Architect, schreef in het laatste nummer van het tijdschrift dat Becht 'op enige affiniteit of bemoeienis met architectuur nooit te betrappen is geweest.' Lootsma had met Becht te maken in de jaren dat de laatstgenoemde voorzitter was van het bestuur van Openbaar Kunstbezit, de instelling waarmee het financieel toen zo slecht afliep dat zij nu niet meer bestaat.
Het personeel van het Nederlands Architectuurinstituut reageerde 'geschokt' op de benoeming van Becht. Het had zich uitgesproken voor de benoeming van de Groningse hoogleraar Ed Taverne, maar het bestuur, onder voorzitterschap van Jhr.drs. P.A.C. Beelaerts van Blokland, koos voor Becht. Die had weliswaar niet gesolliciteerd en voldeed ook niet aan de eerste, in de kranteadvertentie genoemde vacature-eis ('gezaghebbend op het vakgebied'), maar het bestuur hoopt met hem iemand in huis te hebben gehaald die het instituut de nodige sponsors kan bezorgen.
Gisteren kreeg het personeel waarschijnlijk een nieuwe schok te verwerken toen het in de rubriek Rumoer in de kunstbijlage van de Volkskrant las wat Becht van plan is met het museum. Aan de stamtafel van het restaurant van de Kunsthal, aldus het bericht, had Becht zich laten ontvallen dat hij het pas in de vijver geplaatste beeld van Auke de Vries, dat meer dan een half miljoen gulden heeft gekost, wil laten verwijderen. Bovendien vond hij dat de tentoonstellingen die het vorig jaar geopende Architectuurinstituut tot nu toe heeft gehouden 'onder de maat' waren. Vooral dit laatste moet het personeel hebben verbaasd. Want vorige week woensdag, bij de eerste kennismaking van het personeel met de nieuwe directeur, moest Becht desgevraagd bekennen dat hij voor zijn benoeming nooit een stap in het Nederlands Architectuurinstituut had gezet. En dus heeft hij de tentoonstellingen helemaal niet kunnen zien. Zulke desinteresse laat maar één conclusie toe: de nieuwe directeur van het Nederlands Architectuurinstituut houdt inderdaad niet van architectuur.
De Franse bank CCF gaat aan de neus van ING voorbij. De Britse bankengroep HSBC heeft dit weekeinde een succesvol bod van 11 miljard euro op Crédit Commercial de France gedaan.
De Nederlandse bankverzekeraar verkoopt haar belang van bijna 20 procent in CCF met een winst van 900 miljoen euro. In december had ING al een (lager) bod gedaan, maar dat werd inderhaast ingetrokken toen bleek dat de directie van de zevende bank van Frankrijk niet wilde meewerken.
ING werd vrijdag volledig verrast door de grootste internationale overname in de Europese bankwereld. ING-bestuursvoorzitter Godfried van der Lugt, tevens commissaris van CCF, werd pas vrijdag van de overnameplannen door HSBC op de hoogte gesteld. Net als de andere aandeelhouders schaarde hij zich achter het bod dat 10 procent hoger is dan het bod dat ING in december op CCF had gedaan. ,,We hebben direct gezegd dat CCF past in onze Europese strategie, maar ons bod was het maximale'', aldus een woordvoerder van ING vanochtend. ,,Deze prijs hadden we nooit verwacht.''
HSBC biedt de aandeelhouders 150 euro per aandeel of 13 aandelen HSBC voor 1 aandeel CCF. Voor HSBC, een van de grootste banken ter wereld, wordt Frankrijk met de aankoop van CCF een vijfde hoofdmarkt naast Groot-Brittannië, Hongkong, Brazilië en de Verenigde Staten. ,,Het is voor ons een unieke gelegenheid om een podium te bouwen in het euro-gebied, waar we nu nog ondervertegenwoordigd waren'', aldus bestuursvoorzitter John Bond. De overnamesom noemt hij een ,,goede prijs''. HSBC betaalt 18 maal de verwachte winst van 2001, ,,en dat komt aardig overeen met onze beurswaarde''.
Twee weken geleden nog maakte Van der Lugt duidelijk niet meer dan 137,50 euro per aandeel te willen betalen. Tevens stelde hij de Fransen een ultimatum: CCF had tot eind mei de tijd om alsnog met ING in zee te gaan. ,,We willen niet langer de gevangene zijn van het management'', aldus Van der Lugt toen. Hij verklaarde toen ook het belang in CCF van 19,05 20 procent nooit te zullen verkopen.
Bestuursvoorzitter Charles de Croisset van CCF gaf zaterdag op de televisie een kleine maar stekelige aanwijzing in de richting van ING waarom het bod van HSBC wel snel is geaccepteerd. De Britten zijn volgens hem de juiste partner ,,niet alleen wat formaat betreft, maar ook waar het gaat om kwaliteit''. In Le Figaro van vandaag stelt hij verder dat het ja-woord ,,niet alleen maar een kwestie van geld'' is geweest. Door de mondiale spreiding van HSBC kunnen de diensten van CCF uitgebreid worden en ,,voor ons is van fundamenteel belang, dat wij, ondanks het verschil in grootte, dezelfde principes huldigen.'' Goed mogelijk is dat ook de huwelijksvoorwaarden een rol hebben gespeeld. De Croisset krijgt een zetel in de raad van bestuur van HSBC, hetgeen hem niet door ING aangeboden zou zijn. De directie van CCF blijft daarbij ongewijzigd, en de bank behoudt haar autonomie.
De CCF is de eerste Franse bank die in buitenlandse handen overgaat. Met 650 vestigingen in het land bezet CCF de zevende plaats op de Franse ranglijst. De netto-winst steeg het afgelopen jaar met 41 procent tot bijna 450 miljoen euro. Voor 2000 en 2001 is een winststijging van ongeveer 20 procent voorzien. De Croisset verwacht, dat de synergie tussen HSBC en CCF 150 miljoen euro per jaar gaat opleveren, waarvan 50 miljoen door bezuinigingen en 100 miljoen aan extra inkomsten.
Ondanks de overstelpende hoeveelheid clichés over mannelijke trots en eer, over discriminatie en uitsluiting en over sado-masochistische vriendschappen in een militaire context, bevat Men of Honor toch een flink aantal elementen die in niet veel films eerder te zien zijn geweest. De grotendeels effectieve obstructie door de Amerikaanse marine bijvoorbeeld van president Trumans in 1948 genomen besluit tot rassenintegratie in alle militaire onderdelen. Of de in hun logheid imposante technische details van het duiken in een ouderwets kikvorspak, met door dikke slangen van wal of schip aangevoerde zuurstof.
Als je niet zou weten dat Men of Honor gebaseerd was op de ware geschiedenis van Carl Brashear, de eerste Afrikaans-Amerikaanse marineduiker, dan zou je het scenario een grote mate van onwaarschijnlijkheid kunnen aanwrijven. Ook al kan Brashear (Cuba Gooding jr.) langer dan wie ook zijn adem inhouden, hij wordt op alle niveaus gedwarsboomd bij het nastreven van zijn ambitie als duiker. Zwarten mogen immers alleen als keukenhulp of messbediende aanmonsteren, en mogen zelfs op volle zee alleen maar op bepaalde dagen een rondje ongemengd zwemmen. Met groot doorzettingsvermogen volgt Brashear toch een eliteopleiding, gedrild door de alcoholistische, naar zelfdestructie neigende bullebak Robert De Niro. Beide mannen sluiten een soort van pact, buitenstaanders als ze zijn, en trotseren in een weinig zachtzinnige relatie de tot op het hoogste niveau gesteunde pogingen om te verhinderen dat iemand met de verkeerde huidskleur de top bereikt.
De apotheose van Men of Honor, door componist Mark Isham voorzien van de in Amerikaanse films met militaire onderwerpen onvermijdelijke roffeltjes en fanfares, is een confrontatie in een rechtzaal, waar De Niro Gooding boven zichzelf doet uitstijgen door hem uit te schelden.
Regisseur George Tillman jr. (Soul Food) past zich in hoge mate aan bij de in Hollywood dominante blanke smaak, door zijn film een plechtige, looiige toon te geven. Het verhaal over het afknijpen van etnische minderheden verdient een wat minder verkrampte benadering, maar je voelt dat Tillman zijn best doet om geen fouten te maken, gezien het belang van het onderwerp. Over duiken wekt hij vooral de indruk dat het een levensgevaarlijke aangelegenheid is, waarbij steeds kabels haperen, commando's verkeerd worden uitgevoerd, en een ongeluk in een klein hoekje zit. Ook dat zou wel eens kunnen kloppen. Maar wie zegt dat films de realiteit getrouw moeten weergeven?
Sinds het rookverbod verbleef hij steeds vaker in de serre van zijn hotel, daar kon hij tenminste een van zijn zelfgedraaide sigaretten opsteken. Soms stond hij op om zijn onrustig rondsnuffelende hondje Jasper gerust te stellen. „Ik ben hier, hoor.” Jasper, een langharige vuilnisbak met een mank pootje, was eerder dood dan zijn baasje, die afgelopen zaterdag overleed, op zijn 74ste.
Jan Fischer, eigenaar van hotel Van der Werff op Schiermonnikoog, was al vele jaren een monument van zichzelf. Praten deed hij niet veel, maar hij was er altijd, met zijn hangende schouders, in zijn sjofele blauwe pak. Heel de Haagse, Amsterdamse en Gooise elite kende hem: de man die vernieuwing godzijdank een gebrek aan zelfbeheersing noemde en tot zijn laatste snik muffe filterkoffie-zoals-vroeger-thuis bleef schenken, voor nog geen euro per kopje.
Nostalgie en Sehnsucht, dat had Fischer in de aanbieding en hij kreeg er het hele jaar zijn hotel mee vol. Varkenshaas met bloemkool, daarna een spelletje ganzenbord. Alleen in november had hij soms nog een kamer vrij. ’s Avonds dronk hij graag een glas met zijn gasten mee, aan de toog uit 1726, toen Van der Werff nog een Recht-, Raad- en Posthuis was, en een herberg met twee driepersoonsbedden.
Jan Fischer studeerde een poosje economie en werkte in de vakanties voor tante Dien, de vorige eigenaar van Van der Werff. Na haar dood, in 1982, kon hij het hotel met de hulp van zijn Randstadse vrienden overnemen. Hij trouwde met een vrouw die hij in zijn korte carrière bij de televisie had leren kennen, maar het huwelijk hield geen stand. Op een dag zei ze tegen haar man dat ze vertrok. „Moet je zeker doen”, zei Fischer. „Zal ik je naar de boot brengen?” Maar ze nam zelf de bus wel en ze nam de kinderen – een jongen en een meisje – mee.
Het meisje, dertig jaar inmiddels, kwam terug en zij zal hotel Van der Werff nu voortzetten. Het ziet er nog altijd uit alsof er elke ochtend na de schoonmaak zorgvuldig het stof van eeuwen wordt verspreid. Maar vergis u niet: hotel Van der Werff is volgens de Belastingdienst tien miljoen euro waard. Jan Fischer leefde als een armoedzaaier en stierf als een vermogend man.