In Oeroeg vertelt Hella S. Haasse het aangrijpende verhaal van een vriendschap tussen een Nederlandse planterszoon en een zoon van een Indische ondergeschikte: Oeroeg. Geleidelijk aan groeien de twee jongens uit elkaar. Wanneer de Nederlandse jongen, de ik-figuur, na een studie in Delft terugkeert in het Indië dat nog net geen Indonesië is geworden, staan de twee zwaar bewapend tegenover elkaar. Oeroeg vertelt zijn jeugdvriend dat die niets meer in het land te zoeken heeft. De ik-figuur blijft met lege handen achter: 'Ik kende hem [alsJ een spiegelende oppervlakte. De diepte peilde ik nooit. Is het te laat?