Faciliteer Atelier – Vernieuwing in een U bocht; Recensie Essentials of Theory U
Toen Otto Scharmer na de val van de Berlijnse muur in de archieven van de Stasi mocht kijken wat over hem was geschreven in zijn dossier, stond er eigenlijk maar weinig. Maar wat er stond trof hem: 'Hij inspireert leiders van de [West-Duitse] oppositiebeweging'. En dat doet Scharmer eigenlijk nog steeds. Hij inspireert mensen die verandering proberen te brengen.
Er zijn veel manieren om je zijn Theorie-U eigen te maken. Zo is er een razend succesvolle MOOC (Massive online open course), waar mensen zelf aan de slag gaan met zijn theorie. In 'Hubs' doen ze dat ook gezamenlijk. Vorig jaar was ik er op één, waar we live keken naar Scharmer, en vervolgens aan de slag gingen met een veranderingsvraagstuk.
Dit boek heeft Scharmer geschreven om een toegankelijke inleiding te geven in zijn theorie, mede op instigatie van zijn uitgever: 'Otto, je grote werk is dan wel succesvol, maar als ik eerlijk ben eigenlijk onleesbaar'. Hij mixt zijn persoonlijke ervaringen (zijn jeugd op het platteland, ontmoetingen met filosofen) met de kernprincipes van zijn theorie.
In Theorie U gaat Scharmer er vanuit dat echte verandering pas kan ontstaan als je je verbindt met je bron. Gewoon luisteren is niet genoeg: je gaat zonder oordeel luisteren, empatisch en zonder vrees. Dan ontstaat er ruimte voor vernieuwing. Dat heet in Scharmers' termen 'Presencing'. Vanuit hier ga je weer omhoog in de U. Je laat je visie uitkristalliseren. Vervolgens neemt Scharmer van Design Thinking de focus op Prototypen over (Faal snel, faal vaak) zodat je uiteindelijk kan de verandering kan bewerkstelligen.