Plotse massasterfte van saiga-antilopen verontrust wetenschappers - Planet Earth, Ecologie - Knack.be
Plotse massasterfte van saiga-antilopen verontrust wetenschappers
02/06/15 om 16:33 - Bijgewerkt om 16:52
De voorbije weken zijn in Kazachstan meer dan 120.000 saiga-antilopen, maar liefst een derde van de wereldpopulatie, gestorven als gevolg van een mysterieuze ziekte. Er wordt zelfs gevreesd voor het uitsterven van de soort, die nog uit de IJstijd stamt.
De saiga-antilopen in Kazachstan vormen - of beter vormden - de grootste kudde van antilopen buiten Afrika. Vormden, want in de voorbije drie weken zijn maar liefst meer dan 120.000 van die antilopen gestorven. Dat is ongeveer één derde van de wereldpopulatie van de reeds met uitsterven bedreigde diersoort. Omdat het kalverseizoen is, zijn hele vrouwelijke kuddes samen met hun pasgeboren jongen gestorven. De Verenigde Naties spreken van een catastrofe.
De plotse massasterfte plaatst wetenschappers voor een raadsel. Volgens de eerste bevindingen bezweken de dieren aan een ziekte veroorzaakt door bacteriën die van nature in het ademhalingssysteem en de ingewanden van de dieren voorkomen, maar die door een verzwakking van hun immuunsysteem kennelijk fataal zijn geworden.
'De dieren krijgen ademhalingsproblemen, stoppen met eten en zijn zeer depressief', legde Richard Kock van de Royal Veterinary College in Londen uit aan de BBC. De antilopen sterven al enkele uren na het vertonen van de eerste symptomen, zoals depressie, diarree en schuim aan de mond.
Die verzwakking van de weerstand kan te wijten zijn aan klimatologische omstandigheden. Hun leefgebied in Kazachstan kende een heel koude winter, gevolgd door een heel natte lente. Dat kan ervoor gezorgd hebben dat ze kwetsbaarder zijn. Kock suggereert daarom 'een perfecte storm van verschillende factoren.'
De saiga-antilope stamt nog uit de IJstijd en is bestand tegen de extreme temperaturen van de Centraal-Aziatische steppe. De populatie van deze soort bestond ooit uit miljoenen dieren, die leefden van Groot-Brittannië tot Siberië, maar werd, onder meer door de jacht op hun hoorns, sterk uitgedund tot een dieptepunt van amper 50.000 dieren na de val van de Sovjet-Unie. Dankzij maatregelen tegen stropers kon de populatie saiga-antilopen weer aangroeien tot enkele honderdduizenden dieren.
Door de massale sterfte wordt nu gevreesd voor het uitsterven van de soort, al begint de sterftegraad volgens de informatie van de BBC nu te dalen.
De steppe van Kazachstan ligt bezaaid met kadavers © Reuters
Kock wijst er nog op dat massale sterfte onder de saiga-antilopen niet zonder precedent is, maar noemt de omvang van dit fenomeen wel uitzonderlijk. (KVDA)