'Wij horen straks bij de survivors' - Cobouw.nl
'Wij horen straks bij de survivors'
Een goed beleid en hard werken. Smit's Bouwbedrijf (SBB) probeert creatief de crisis door te komen.
Aannemers die hun brood vooral moeten verdienen op de aanbestedingsmarkt kwijnen langzaam weg. Werk tegen of zelfs onder kostprijs aannemen totdat je erbij neervalt. Weinig aannemers die hun mond opentrekken om de gevolgen van deze prijsconcurrentie aan de kaak te stellen. Jan Kets, directeur van Smit's Bouwbedrijf, durft het wel.
Te weinig opdrachtgevers hebben de "balls" om het anders te doen, zei hij onlangs in het Cobouw 50 -magazine. "Ze vragen de laagste prijs, maar ze krijgen een ander product en bijna altijd een slechter proces." Ook corporaties bezondigen zich volgens hem. Negen op de tien volkshuisvesters kopen voor de laagste prijs in.
Kets merkt dat aannemers steeds meer slikken. Zelf gaat SBB ook wel eens mee in een aanbesteding om de laagste prijs. Maar niet bij een eenmalige opdracht. Soms wel als een vaste opdrachtgever vaker werk te vergeven heeft.
Sturen kun je maar beter doen op rendement, legt Kets zijn standpunt uit op zijn werkkamer bij SBB, dat zetelt in een kantoor dat ooit gebouwd is als hotel in Beverwijk. Een omzetdaling, zoals afgelopen jaar, is dan minder belangrijk.
"Een goed beleid en hard werken", vat Kets de aanpak van SBB samen. We zitten bijvoorbeeld dichter op de klant, zegt Vincent van den Broek, directeur projectontwikkeling. Zo is SBB als initiatiefnemer betrokken bij een CPO (collectief particulier opdrachtgeverschap) in Amstelveen. Ook bij de Houthaven in Amsterdam zit de bouwer in dezelfde rol. Van den Broek: "We gaan eerder op zoek naar de eindgebruiker. We zeggen: 'Mensen, schuif aan, denk mee.' Je kunt niet meer blanco iets neerzetten."
Assertiever is SBB ook tegenover potentiële opdrachtgevers. In Heemstede had een corporatie een project met vijftien grondgebonden woningen twee jaar op de plank liggen. "Product en prijscategorie waren niet goed", zegt Van den Broek. SBB stapte naar de corporatie en vroeg of het de risicoposities mocht overnemen. Dat mocht. De door de bouwer bedachte en gebouwde woningen werden een succes. Alle koopwoningen werden vlot verkocht.
Van den Broek wil niet zeggen dat SBB beter dan een gemeente of een corporatie in staat is de woonwensen te vertalen naar bouwproductie. "Maar we zijn wel efficiënter, en schakelen sneller", valt André Tito, adjunct-directeur productie, hem bij. Het bouwbedrijf werkt ook met conceptwoningen. "Alles draait om kostprijs."
SBB maakte dit jaar de omslag van grote (woning)bouwprojecten, die al gauw 50 miljoen euro opleverden, naar kleinere projecten van 5 à 20 miljoen euro. Grote projecten waren de laatste jaren bijvoorbeeld IJburg, Westerdokseiland, Oosterdokseiland in Amsterdam, Clusiushof in Oegstgeest, Trisor in Leiden en De Zaanse Strip in Zaandam.
Kets is niet bang dat de woningmarkt in een dal blijft hangen. "Er bestaat een grote latente behoefte aan woningen in de Randstad. Als we daar morgen aan gaan beginnen, hebben we het hartstikke druk."
De bouwer probeert de onzekerheid van consumenten bij het kopen van een nieuwe woning weg te nemen door de oude woning voor 90 procent van de taxatiewaarde over te nemen. Dat is volgens de SBB-directeuren beter dan nog lager te gaan zitten met de verkoopprijs. Kets: "Een verkoopprijs die 10.000 euro lager ligt, maakt niet meer uit." Beter is dat je een risico bij de consument wegneemt: die wil niet achterblijven met zijn oude koopwoning.
"Het is in- en uitademen, en meegaan", zegt Kets over het aanpassen van SBB aan de nieuwe realiteit. "Wij behoren straks tot de survivors. Als de storm is uitgeraasd gaan we vrolijk verder met klantgericht ontwikkelen en bouwen", zegt hij.
SBB heeft de organisatie sinds de crisis "een beetje aangepast". Dat het bedrijf financieel solide is, bewijst de belangstelling van de Beverwijkers voor overnames van (omgevallen) bedrijven. Curatoren weten SBB te vinden, al leverde dat voor SBB tot nu toe niets op.
Bij het faillissement van Heddes legde SBB het begin 2011 af tegen Ballast Nedam. Ook voor Mulder Obdam bestond eerder dit jaar belangstelling. Maar de curator koos volgens Kets voor het hoogste bod in plaats van het beste aanbod voor het personeel. Bot Bouw won de strijd.