Bliksems, Natuur wil elektrisch veld opheffen – Gaia Campus
Wereldwijd slaat de bliksem 45 keer per seconde in op aarde. Maar wat gaat er in de wolken nou precies vooraf aan die bliksemschicht? Anouk Kaufeld, ad.nl/wetenschap 05 sept 2021
Natuurkundige Sander Nijdam (Technische Universiteit Eindhoven) legt het uit. We moeten kijken naar zogenoemde geladen deeltjes. ,,In een wolk zitten ijskristallen en hagelstenen'', vertelt Nijdam. In principe zijn die neutraal geladen. Dat betekent dat zo'n ijskristal of hagelsteen uit evenveel positieve als negatieve deeltjes bestaat. ,,Maar die ijskristallen en hagelstenen botsen weleens tegen elkaar. Bij zo'n botsing springt een klein beetje negatieve lading van de ijskristallen naar de hagelstenen. In een wolk heb je na zo'n botsing dan positief geladen ijskristallen en negatief geladen hagelstenen.''
Bliksemschicht in El Paso (Texas). © Getty Images/iStockphoto
Ladingsscheiding
,,De natuur wil dat elektrische veld opheffen – de positieve en negatieve deeltjes moeten weer gemengd worden. Om dat voor elkaar te krijgen, loopt er een stroom van het positieve deel naar het negatieve deel van de wolk. Die stroom is de bliksem.''
Dit proces speelt zich dus af ín de wolk, 90% van de bliksem blijft 'binnenskamers'. Maar wat gebeurt er dan als je een bliksemschicht naar de aarde ziet gaan? Nijdam: ,,Je hebt nu geleerd dat de onderkant van de wolk negatief geladen is. Die negatieve lading in de wolk wil weg. Die kan naar boven, maar ook naar de neutrale aarde. Dat veroorzaakt de kilometerslange flitsen.'' Ondanks dat maar 10% van de bliksem buiten de wolk plaatsvindt, komt dat erg vaak voor. Wereldwijd slaat de bliksem 45 keer per seconde in op aarde.https://view.genial.ly/5e2f02836bbd27220c3ad988