Maximaal twee honderd vijftig leden vormen samen het hart van De Vergenoeging. Zij komen bij elkaar voor gezelligheid, vermaak en ontwikkeling.
SociëteitslevenGortstraat 30
Middelburgsch Coffyhuys
Spotprent Willem V
Aanhouding
Beschieting
Spotprent op Willem V
Inval Fransen
Oostkerk
Vrijheidsboom
Verhuizing Markt
Sociëteit De Vergenoeging van oorsprong
een Patriottisch politiek genootschap.
Ontstaan in een tijd dat in Nederland twee bewegingen tegenover elkaar stonden. De Prinsgezinden wilden een verbond van autonome staten onder leiding van een Prins van Oranje. De Patriotten streefden naar een gezamenlijke republiek met rechten en vrijheden voor alle burgers.
Timeline
1784
december 10
Sociëteit de Unie
De Middelburgse Patriotten verenigen zich in een burgersociëteit, die een nieuw soort republiek wil ontwerpen. In het Middelburgsch Coffyhuys aan de Balans stichten zij De Unie, voorloper van De Vergenoeging.
december 11
Burgeroorlog in de Nederlanden
De tweespalt tussen Patriotten en Prinsgezinden mondt uit in een burgeroorlog. Stadhouder Willem V ontvlucht met zijn familie Den Haag en verschanst zich in een kasteel in Nijmegen.
1787
januari 10
Aanhouding prinses Wilhelmina
Na bijna twee jaar ballingschap besluit de vrouw van Willem V, prinses Wilhelmina van Pruisen, zelf naar Den Haag terug te gaan, omdat haar man niet durft. Zij wordt in de buurt van Gouda, bij Goejanverwellesluis, door een Patriottische militie aangehouden en weer naar Nijmegen teruggestuurd.
januari 11
Beschieting woonhuis
Het gerucht van deze vernederende arrestatie maakt diverse Prinsgezinde groepen woedend. In Middelburg richt die woede zich op de leidinggevende Patriotten. Hun huizen worden geplunderd en soms danig beschadigd. Het huis van Van Steveninck in de Lange Noordstraat wordt zelfs met een kanon beschoten en compleet verwoest.
september 14
Ontbinding sociëteit de Unie
In september stuurt de koning van Pruisen, broer van de vernederde prinses Wilhelmina, een grote legermacht naar Nederland en verdrijft daar alle Patriotten. Willem V wordt in zijn gezag hersteld en sociëteit De Unie wordt ontbonden.
1795
januari 10
Inval van de Fransen
Nadat de Franse Revolutie zijn beslag heeft gekregen (1789) en de adel daar van alle macht is beroofd wordt aan alle tirannen de oorlog verklaard, dus ook aan Willem V. Franse troepen, gesteund door gevluchte Patriotten, trekken begin 1795 de bevroren rivieren over en vallen Holland binnen. Willem V vlucht naar Engeland. De Bataafse Republiek wordt uitgeroepen.
januari 10
Volksvergadering in Oostkerk
In Middelburg organiseren de Patriotten op 13 februari in de Oostkerk een grote Volksvergadering. Burgemeester en stadsbestuurders worden naar huis gezonden. De stad wordt vanaf nu door een Burgercomité bestuurd.
februari 19
Vrijheidsboom
In de avond van diezelfde dag wordt op de Markt vlak voor het stadhuis naar Frans voorbeeld een grote Vrijheidsboom opgericht.
maart 5
Stichting Volkssociëteit
Op 5 maart wordt door Patriotten in het bekende Coffyhuys aan de Balans opnieuw een burgersociëteit opgericht, nu onder de naam Volkssociëteit. Later wijzigen ze de naam in Vaderlandsche Sociëteit en in de nieuwe eeuw in De Vergenoeging.
1803
december 10
Verhuizing naar de Markt
De sociëteit verhuist naar een pand aan de Markt, vlakbij het stadhuis. Gaandeweg worden daar meer panden aangekocht en tenslotte zet men er een groot eigen gebouw neer, het Huis met de Zuilen. 160 jaar lang zal De Vergenoeging daar zetelen.
Het boek ‘De Vergenoeging, een sociëteit in het hart van Middelburg’. Het boek is een eigen productie en uitgave, geschreven door historici en historisch geïnteresseerde leden van de sociëteit.
Het boek is voor leden gratis en voor anderen te koop. Geïnteresseerd? Stuur een mail naar info@devergenoeging.nl.
1795
–
2020
225 jaar later bevindt sociëteit De Vergenoeging zich opnieuw in een turbulente tijd. Nu niet als gevolg van politieke twisten, maar door een pandemie.
1795 – 2020
225 jarig bestaan
In aanwezigheid van burgemeester Harald Bergmann is op vrijdag 6 maart in de Oostkerk een symposium georganiseerd rond de presentatie van het jubileumboek.
De Oostkerk is een belangrijke plek in de ontstaansgeschiedenis. Zie de tijdlijn.
Vragen?
Contact
info@societeitdevergenoeging.nl
30 Gortstraat,
4331 LC Middelburg
0118 – 614 762
Verantwoording
Illustraties komen uit jubileumboek ‘De Vergenoeging een sociëteit in het hart van Middelburg’ en uit de collectie van het Rijksmuseum.