Lichamelijk contact, veelzeggend | Mens en Samenleving: Communicatie
Lichamelijk contact, veelzeggend
Het is belangrijk in ieders mensenleven en hoewel er natuurlijk nuances zijn, kan niemand helemaal zonder lichamelijk contact. Het kan werkelijk van alles zijn wat de mens "goed doet", zoals een stevige handdruk of een gemeende begroetingsknuffel van een goede vriend of vriendin. Lichamelijk contact kan meer zeggen dan een stortvloed aan woorden.
Wat is lichamelijk contact
"Lichamelijk contact" is wat de woorden letterlijk zeggen, namelijk iedere vorm van lichamelijk contact c.q. aanraking tussen twee mensen. Dit kan variëren van handdrukken, tot omhelzingen, tot uitgebreid geknuffel of intiem zijn.
Wat in lichamelijk contact ook sterk tot uiting komt, is de relatie op zich. Een hand kan een beleefdheidsvorm zijn, maar een stevige handdruk kan ook een blijk van mededogen, blijdschap iemand weer te zien of aangename kennismaking zijn.
Om het verschil te merken is er bewust mee bezig zijn of minimaal dicht met jezelf in (lichamelijk) contact te zijn, een must. Als lichaam en geest goed met elkaar verbonden zijn, zal je snel de intentie van een aanraking ervaren … en daar al dan niet op reageren. Als je niet erg goed met jezelf in contact bent, is dat een stuk lastiger. Meestal heb je dan meer signalen nodig om een situatie te duiden.
Verschillende vormen van aanraking
Wat kan je allemaal uit een aanraking herleiden, enkele voorbeelden:
Afwerende aanraking: iemand wil niet maar voelt zich verplicht. Je voelt als het ware de afstand tussen de twee mensen of al staan deze mensen heel dicht bij elkaar.
Speelse aanraking: op een onbezonnen wijze contact maken met de ander. Dit kan een hand op een arm zijn, een arm om de schouder, een zoen op de wang etc.
Helende aanraking: warmte kan helend zijn bij geestelijke en lichamelijk pijn en dan kan een gemeende omhelzing helend zijn. Maar er zijn ook mediums die via aanraking helen. Ze nemen pijn weg en/of over.
Seksuele aanraking: als het meer een intiem moment is of moet worden, kan een aanraking seksueel getint zijn en dit kan voor iedereen weer anders zijn.
Agressieve aanraking: je hoeft niet meteen te slaan om "agressie" uit te stralen. Een overheersende houding met een iets te nadrukkelijke greep of je "opblazen" t.o.v. de ander kan al agressie uitstralen.
Koesterende aanraking: koesterend kan heel intens zijn. Blij met iemand zijn en dat hij/zij in de buurt is kan met een innige omhelzing heel koesterend aanvoelen. Je wilt het c.q. de situatie als het ware vasthouden.
Sussende aanraking: als iemand letterlijk of figuurlijk gekwetst is, kan een sussende aanraking de kwetsuur doen afnemen. Maar een sussende aanraking kan ook twee "vechtende" partijen uit elkaar halen zijn.
Reddende aanraking: iemand aanraken om deze letterlijk te redden kan iemand van de verdrinkingsdood redden zijn. Maar ook een arm een zet geven, zodat het autostuur de andere kant op gaat om een frontale botsing te vermijden. Geestelijk redden, kan ook zijn een aanraking te geven om te laten weten dat je er altijd bent voor iemand.
We hebben het hier over lichaamsdelen die wel en die niet aangeraakt mogen worden. Dit heeft er natuurlijk mee te maken over welke vorm van lichamelijk contact we het hebben. Begroetingen kunnen immers variëren van een hand geven, tot een arm beroeren, een zoen op de wang of een knuffel waar je lichaam zelf contact maakt.
Agressie of ander niet echt gewenst contact is zoveel als mogelijk met afstand werken. Dus zal het bij voorkeur niet verder komen dan de hand of de arm. Daarnaast kunnen de verschillende culturen bepaalde aanrakingen ook nog verschillend interpreteren.
Daarnaast geldt nog hoe lang mag zo'n contact duren. Een gewenste omhelzing tussen vrienden kan meerdere seconden duren, maar een stevige zoen op de wang van slechts een seconde of wat kan net zo intens zijn. Dit, terwijl een niet gewenst contact bij voorkeur binnen een seconde of wat al weer voorbij is.
Vertrouwen en macht
Het is voor ieders welzijn belangrijk dat in lichamelijk contact vertrouwen zit. Daar voelt iedereen zich immers uiteindelijk het beste bij. Helaas is dat niet altijd het geval en sommige mensen bewerkstelligen met bepaald contact een soort macht. Macht waar de ander niet goed mee om kan gaan of een afweermechanisme zet zich automatisch in stelling of, en dat is misschien nog wel het ergste, men doet niets en blijft in de onderdanige positie.
Als je goed in contact met jezelf staat, merk je direct of bepaald contact vanuit de beste intentie is of niet.
Wel of geen lichamelijk contact
Blijft het een rol spelen in hoeverre een mens veel of weinig behoefte heeft aan lichamelijk contact. Dat is niet op voorhand in te vullen. Wat je wel kunt beïnvloeden is een bepaalde manier van contact als vanzelfsprekend te gaan zien en daarmee de ander hetzelfde te laten ervaren. Bijvoorbeeld een woordelijke begroeting tussen vrienden, maar het kan ook een hand zijn, het kan een aai over het hoofd zijn of een innige knuffel. Waar de twee mensen normaliter andere "manieren" van begroeten hebben, kan een bepaalde manier (die voor een van de twee niet gangbaar is) enig moment toch als "normaal" gezien gaan worden tussen twee mensen.
Dit kan ook tot gevolg hebben dat iemand die bijvoorbeeld wat minder met zichzelf in (lichamelijk) contact is, dit op deze manier kan stimuleren. Zo kan het dus doorwerken.
Lichamelijk contact is een must, maar dan wel vanuit positieve intenties. Dan kan het de mens heel veel brengen en zijn woorden vaak overbodig. Soms kan het bewust stimuleren van lichamelijk contact, als je er moeite mee hebt, helpen door iemand er fysiek aan je te laten werken. Een goede masseur kan een goed voorbeeld zijn.
Aanraking om pijn bij zieke te beperken: invloed oxytocineWordt men ziek, dan staat men er vaak alleen voor. Juist het geven van voldoende aandacht en aanraking (slechts de hand…
Haptonomie, de kunst van het aanrakenDe geneeskunde, orthodox of alternatief, kent heel wat manuele geneeswijzen. Iedereen kent massage, healing, magnetisme…
Haptonomie: leren om contact met je gevoel te makenMet haptonomie kan iemand weer in contact komen met zijn gevoel. Het leert mensen om als het ware weer te voelen. Licham…
Orthodoxe Joden schudden geen handen van het andere geslachtIn de westerse samenleving is het schudden van handen een gebruikelijke manier om elkaar te begroeten. Hierbij wordt de…
Kritiek geven én reageren op kritiekWanneer het woord 'kritiek' ter sprake komt, komen er allerlei gedachten naar boven. Kritiek kent namelijk extreem veel…
Een luisterend oor biedenEen luisterend oor associëren we meestal met iemand aanhoren voor wat hij/zij te melden heeft, er voor iemand zijn als d…