Als Klimaat Responsieve Architectuur koppelt het Earth, Wind & Fire concept klimaatontwerp, bouwfysica en installaties aan een architecturale opgave. Door deze holistische benadering van het ontwerpproces wordt de begripsafstand tussen architect en klimaatingenieur verkleind, een primaire doelstelling van het onderzoek.
De architect krijgt hierbij per axioma een grote rol bij het klimaatontwerp en de energie-efficiency van gebouwen. Door de klimaatvoorzieningen uit te voeren als elementen voor architectonische expressie is klimaattechniek niet meer ondergeschikt aan architectuur maar wordt zelf deel van architectuur. Het ontwerpen van een gebouw als klimaatmachine is hierdoor ook een taak geworden van de architect, die daarmee tevens mede verantwoordelijk wordt voor het binnenklimaat en de energiehuishouding. Een groot intellectueel en artistiek potentieel wordt hierdoor ingeschakeld voor een intrinsiek integraal ontwerp. Deze strategie belooft eveneens een potentiële verbetering van het ontwerp en vermindering van faalkosten.
Energie is weliswaar door de beperkte beschikbaarheid van fossiele brandstoffen en de verhoogde concentratie van broeikasgassen in de atmosfeer een cruciaal milieuthema, maar het milieuthema omvat meer dan alleen energie. In verschillende landen zijn instrumenten ontwikkeld waarmee in de ontwerpfase de integrale duurzaamheid van een gebouw kan worden gekwantificeerd. Hierbij worden punten of scores met bepaalde wegingsfactoren toegekend aan uiteenlopende aspecten zoals energiegebruik, watergebruik, materiaal gebonden milieubelasting, binnenmilieukwaliteit, en de kwaliteit van de stedenbouwkundige omgeving.
Veel gebruikte instrumenten in Nederland zijn Greencalc en BREEAM-NL, die zullen worden geïntegreerd tot BREEAM-LIGHT. Verder worden genoemd Eco-Quantum en GPR-Gebouw. Bij het gebruik van deze instrumenten kunnen wel enkele kritische opmerkingen worden geplaatst:
• Evenals bij het streven naar een lage EPC waarde kan ook hierbij vaak gemakkelijker en goedkoper worden gescoord met minder duurzame installatietechnische voorzieningen dan met kostbaardere maar duurzamere bouwkundige voorzieningen, die dan achterwege worden gelaten.
• Belangrijke kwaliteitsaspecten worden niet in de beoordeling betrokken. Het gaat hier bijvoorbeeld om de functionaliteit van het gebouw voor de gebruikers, de stedenbouwkundige aantrekkelijkheid, o.a. tot uitdrukking komend in de kwaliteit van winkels en openbare groenvoorzieningen, en ten slotte de “schoonheid” van het gebouw als zodanig.
• Terugkoppeling van metingen en ervaringen in de gebruiksfase naar de beoordeling van het gebouw in de ontwerpfase vindt zelden plaats. Een continue aanpassing en verbetering van de systemen en modellen op basis van praktische ervaringen wordt daardoor bemoeilijkt. Dit geldt met name voor energiegebruik en CO2 emissies, sleutels voor het terugdringen van de klimaatverandering.
• Een gebouw met een hoge score op het gebied van duurzaamheid en energiezuinigheid, zelfs als dat in de gebruiksfase is gevalideerd, kan het belangrijkste aspect van architectuur hebben verwaarloosd, namelijk het bieden van een aangename, gezonde en productieve werkplek, een combinatie van welzijn en ontwerpkwaliteit.
• Gebruik van verschillende instrumenten leidt tot verschillende uitkomsten op de schaal van duurzaamheid.
Klimaat Responsieve Architectuur is in principe toepasbaar voor elk gebouwontwerp. Combinatie met bioklimatische architectuur en een hoge milieuscore biedt uiteraard de grootste milieuvoordelen. Een laag energiegebruik gaat dan gepaard met integrale duurzaamheid.