Gijs Terlouw, Boudewijn Dijkstra & Ate Dijkstra
Atlin Sandvliet
Paul Mercken
Laura van der Mark
Sabine van der Greft & Frans Thissen
Jan Hamers, J. Peeters, V. Rameckers, N. Meijs & E. van Rossum
An-Sofie Smetcoren, Nico De Witte, Liesbeth De Donder, Sarah Dury, Tine Buffel, Tinie Kardol & Dominique Verté
Joost van Vliet & Ria Wijnen
Marja Aartsen & Ria Wijnen
Bewegen is goed voor het lichaam en voor de geest. Spierkracht is essentieel voor de fitte en vitale oudere. Voor hen geldt het advies om twee keer per week spierversterkende oefeningen te doen (Nelson et al. 2007). Juist die spierversterkende oefeningen worden vaak overgeslagen en/of vergeten (TNO-monitor bewegen en gezondheid 2010). MEER BEWEGEN, MINDER VALLEN In 2010 werden in Nederland ruim 70.000 65-plussers behandeld bij de spoedeisende hulp als gevolg van een val. Bijna de helft van hen moest daarna in het ziekenhuis opgenomen worden. Zo'n val heeft vaak een lange nasleep. Bij veel mensen vermindert de zelfredzaamheid. Van de mensen ouder dan zeventig met een heupfractuur als gevolg van een val komt 60% binnen een jaar te overlijden (NISB 2011). Balans, spierkracht en coördinatie spelen een belangrijke rol bij het voorkomen of opvangen van een val (Pijnappels 2004). Drie elementen die goed te trainen zijn.
1-3-2013 - Gijs Terlouw, Boudewijn Dijkstra & Ate Dijkstra
De 50- en zeker de 65-plussers hebben, om midden in de samenleving te blijven staan, een fysiek en mentaal actieve leefstijl nodig. Veel bewegen of sporten en veel leren of ontwikkelen is daarbij enorm belangrijk. 50-PLUSSERS IN BEWEGING We leven in een dynamische samenleving met maatschappelijke ontwikkelingen op vele terreinen. Ontwikkelingen vragen om een standpunt en beïnvloeden daarmee onze opvattingen en gedrag. Ze vragen vaak om actie. De nieuwe generatie senioren - geboren in de jaren veertig, vijftig en begin zestig - is door die ervaring blijvend op veranderen respectievelijk ontwikkelen ingesteld (SCP 2010). Zo is ze bekend met sterk toegenomen materiële welvaart en economische groei. Zelfstandigheid en zelfontwikkeling is ze bewust aangeleerd in het onderwijs en in werksituaties. Ze heeft het besef dat haar toekomst vele andere perspectieven en keuzes verlangt, dan de generatie voor haar en die na haar komt. Zoals het solidair zijn in zorg, het blijven (door)werken na pensionering en het toenemend belang van collectief handelen, van elkaar leren en samen ontwikkelen.
1-3-2013 - Edwin Timmers
Vanaf het begin van de 21e eeuw ontstonden in veel landen initiatieven met als doel ouderen te binden aan maatschappelijke activiteiten en een punt te zetten achter de opvatting, die decennialang had postgevat, dat ouderen geen actieve rollen meer te vervullen hebben in de samenleving. Dit culmineerde in 2012 in het Europees jaar van Active Ageing.
1-3-2013 - Tinie Kardol
Op het ogenblik zijn er in Nederland ongeveer 500 woongemeenschappen voor senioren die voor groepswonen hebben gekozen. De vraag naar deze woonvorm neemt toe. Dit lijkt niet te sporen met sociaal-maatschappelijke ontwikkelingen, zoals individualisering en de opkomst van de netwerksamenleving waarin virtuele netwerken het lijken te winnen van buurtgebonden sociale verbanden. Een nadere verkenning van de toegenomen vraag stelt ons in staat om in te spelen op motieven die van invloed zijn op de keuze voor groepswonen. Aanknopingspunten uit deze verkenning kunnen worden verwerkt in strategische opties en maatregelen om het woningaanbod beter af te stemmen op wensen van senioren en op versterking van hun positie binnen het domein wonen en aanpalende sectoren.
1-3-2013 - Atlin Sandvliet
Wat dit boek zo bijzonder maakt is dat het een veel positiever insteek heeft dan de kommer en kwel die een algemene omschrijving van de opgang van de neuropsychologie doet vermoeden. Ik neem daar een lukraak voorbeeld van: "In de laatste decennia is de klinische neuropsychologie één van de snelst groeiende disciplines in de gezondheidszorg. De neuro-psychologische beoordeling van cognitieve en affectieve functies kan bijdragen aan de behandeling van patiënten met neurologische en psychiatrische ziektebeelden. Inzicht in o.a. aandachtsprocessen, geheugenprocessen en het executief functioneren, kan richting geven aan begeleiding, training en revalidatie bij deze patiëntgroepen."
1-3-2013 - Paul Mercken
1-3-2013 -
De European Federation of Older Students in Universities (EFOS) is een netwerk van oudere studenten in Europa. Hoe propageert dit netwerk het hoger onderwijs voor ouderen en hoe brengt het oudere studenten uit de verschillende landen met elkaar in contact?
1-3-2013 - Peter Hug
Korrie van Helvert (1953) is na haar studie psychologie in Nijmegen aldaar in 1985 gepromoveerd bij de letterenfaculteit. Sindsdien is zij werkzaam als universitair docent aan Tilburg University bij het departement Taal en Cultuur. Na een lange periode van onderzoek en onderwijs zijn haar werkzaamheden meer en meer organisatorisch van aard geworden. Momenteel is zij directeur van de Stichting HOVO Brabant Seniorenacademie en verantwoordelijk voor het beleid, de cursusprogrammering en de integrale bedrijfsvoering. Daarnaast is zij fractievoorzitter van de personeelsgeleding Abvakabo in de Universiteitsraad van Tilburg University.
1-3-2013 - Jan Willem van de Maat & Ria Wijnen
Licht heeft een vaak onderschatte invloed op mensen. Als je ouder wordt verandert het oog en dit heeft een effect op de invloed van het licht. Licht heeft onder meer een rol bij oriëntatie, maar is ook van invloed op de biologische klok. Een verminderde invloed van licht op de biologische klok is een belangrijke oorzaak van een veelvoorkomend en storend verschijnsel van dementie: nachtelijke onrust.
1-3-2013 - Johan van der Leeuw
Zesentwintig projecten die de aansluiting tussen kennis, zorgonderwijs en zorgpraktijk bevorderen, hebben in het voorjaar van 2011 subsidie ontvangen van ZonMw. Het Nationaal Programma Ouderenzorg (NPO) heeft deze projecten mogelijk gemaakt in samenwerking met het ZonMw-programma Zorg voor Beter. Doel van de subsidieronde was actuele kennis uit de langdurende zorgpraktijk te vertalen naar onderwijsproducten voor het middelbaar beroepsonderwijs.
1-3-2013 - Laura van der Mark
Het aantal niet-westerse ouderen in Nederland neemt snel toe en zal de komende jaren blijven groeien, met name in de vier grote steden. Dit veroorzaakt nieuwe sociaal-ruimtelijke vraagstukken die verband houden met deprivatie, sociale uitsluiting en kwaliteit van leven. Tot op heden is er echter weinig bekend over de leef- en woonomstandigheden van ouderen met een geschiedenis van migratie.
1-3-2013 - Sabine van der Greft & Frans Thissen
Het leven op het platteland verschilt duidelijk van een bestaan in de stad. Dat geldt voor Nederland maar ook voor Frankrijk. Zeker voor ouderen die, omdat de afstanden zoveel groter zijn in Frankrijk, erg afhankelijk zijn van hulp en voorzieningen aan huis. Thuiszorg bij ouderen is dan ook bijna een feestje; de mensen zijn ongelooflijk dankbaar met elke hand die hen wordt toegestoken omdat het hun dagelijkse 'stilte' doorbreekt en hen even in contact brengt met de rest van de wereld.
1-3-2013 - Alinda van Dijk
In het kader van het Nationaal Programma Ouderenzorg (NPO) is een inventarisatie gemaakt van de aandacht voor ouderen en ouderenzorg in de middelbare beroepsopleidingen Helpende Zorg & Welzijn en Verzorgende Individuele Gezondheidszorg (IG). Welke aanknopingspunten bieden de uitkomsten daarvan voor verbetering van het onderwijs?
1-3-2013 - Jan Hamers, J. Peeters, V. Rameckers, N. Meijs & E. van Rossum
Oud worden in je eigen huis. Is dat niet waar iedereen op hoopt? Verhuizen naar een woonzorgcentrum of een serviceflat, bij de kinderen intrekken... het zijn opties waar veel ouderen liever niet de voorkeur aan geven. Omdat bij ouderen mobiliteit en buitenhuisactiviteiten kunnen afnemen, zijn zij meer en meer aangewezen op hun woning en woonomgeving. Zij zijn ook emotioneel gehecht aan hun woning waar vaak allerlei herinneringen aan vasthangen. De woning symboliseert als het ware hun hele leven.
1-3-2013 - An-Sofie Smetcoren, Nico De Witte, Liesbeth De Donder, Sarah Dury, Tine Buffel, Tinie Kardol & Dominique Verté
Wie kiezen er bewust voor een opleiding gericht op ouderen? Wat is hun motivatie ? En hebben zij een visie op ouderen(zorg)? Een serie portretten van studenten van verschillende opleidingen uit Nederland en België nemen u mee in hun gedachten.
Onderwijs "Voortdurend aanlerend word ik oud", schreef Erasmus. Populair gezegd: je bent nooit te oud om te leren. Matilda Riley gaf in de jaren tachtig van de vorige eeuw aan dat de volgordelijke structurering van spelen, leren, werken en rusten niet exclusief verbonden moest worden aan de opeenvolgende levensfases. Deze activiteiten zouden in elke levensfase een plaats moeten krijgen. Uit haar theorie kwam de benadering van 'levenslang leren' voort. Ondanks deze wijze benadering blijken de onderwijsinstellingen overwegend bevolkt door jonge mensen. Kan deze jonge generatie in het huidige onderwijs iets leren over ouder worden en ouderen?
1-3-2013 - Joost van Vliet & Ria Wijnen
In de jaren tachtig van de vorige eeuw introduceerde Matilda White Riley, een Amerikaans kritisch socioloog en gerontoloog, het concept van de Structural Lag. Daarmee bedoelde ze dat ontwikkelingen in de structuur van de samenleving, zoals onderwijs, werk, familie en politiek, achterlopen bij ontwikkelingen in de levens van mensen waardoor het niet goed mogelijk is betekenisvolle invulling te geven aan werk, gezin en vrije tijd. Voor dit probleem formuleerde Riley ook een revolutionaire oplossing: de leeftijd geïntegreerde samenleving.
1-3-2013 - Marja Aartsen
Demografische ontwikkelingen houden zich niet aan landsgrenzen. Studenten en docenten in het hoger onderwijs bewegen zich meer en meer in een internationale context. De voorgestelde koers van de Europese Unie kan behulpzaam zijn bij het versterken van de samenwerking tussen Europese gerontologieopleidingen. Gezamenlijk werken aan relevant en uitdagend onderwijs is goed voor alle partijen: studenten, ouderen, het werkveld en docenten.
1-3-2013 - Jan S. Jukema
De gerontologie als wetenschap kende een bloeitijd in de jaren zeventig en tachtig. De Gezondheidsraad bracht in 1971 het advies uit aan Nederlandse universiteiten om de gerontologie als wetenschap te ontwikkelen. Amsterdam en Nijmegen richtten in die periode gerontologieopleidingen in. Wat is daarvan overgebleven?