 ነቶም ናይ ሶማልያ ግብረ ራዕዲ ዘካይዱ እስላማዊ ምንቅስቓስ ደገፍ ትገብር ኢያ ዝብል ኢዩ ክልቲኡ ግና ናይ ብሓቂ ሰረት ዘይብሉ ክስታት ኢዩ ጅቡቲ መሬታ ብኤርትራ ከም ዝተጎበጠ ከሲሳ ብግብሪ ክትሪኦ ከለኻ ብመሰረት እቲ ብ 1900 ዓም ኣብ መንጎ ፈረንሳን ጥልያንን ከም ገዛእቲ ናይ ጅቡትን ኤርትራን ዝተከተመ ብ ዉዕል ሮም ዝፍለጥ ስምምዕ ኣብቲ demilitarized zone ማለት ካብ ሰራዊት ነጻ ክኸዉን ኣብ ዝተባህለ ቦታ ኢያ ኤርትራ ሰራዊት ኣንቢራ ኣብኡ ሰራዊት ምንባር ግን መሬት ጅቡቲ ወሪርካ ምሃዝ ኣይኮነን ካልኣይ ድማ ንምንቅስቓስ መንእሰያት ሙጃሂዲን ናይ ሶማል ደገፍ ትህብያ ዝብል ክሲ ወላ ሓንቲ ጭብጢ ኣይተረኽቦን ሽዑዉን ጭብጢ ኣይነበሮን ብድሕሪኡዉን እቲ ናይ ሶማል-ኤርትራ ተኸታታሊ ጉጅለ ኣብ ኣርባዕተ ዝተዋህቦ መዝነታት ወላ ሓንቲ ነቲ ክሲ ዘረጋግጽ መርትዖ ከም ዘይረኸበ ኣረጋጊጹ ኢዩ ስለዚ ቅድም ቀዳድም መበገሲ እቲ ክሲ መርትዖ ዘይብሉ ኣብ ሓቅነት ዘይተሞርከሰ ኢዩ ኣነ ምስ ዓለምለኻዊ ጉጅለ ቅልዉላዉ International Crisis Group ከም ላዕለዋይ ኣማኻሪ ጉዳያት ኣፍሪቃ ኮይነ ኣብ ዝሰራሕኩሉ ኣብ 2008 ዓም 2000 ኤርትራዉያን ወተሃደራት ኣብ ሶማል ኣትዮም ኤርትራ ንዕጡቓት ሶማል ትሕግዝ ኣላ ዝብል ጸብጻብ ምስ መጸ ምስ ሓደ መሳርሕተይ ብምዃን ነቶም ላዕለዎት ሓለፍቲ ናይቲ ሶማል-ኤርትራ ተኸታታሊ ጉጅለ ዓዲምና እዚ ሓበሬታ ካበይ ከም ዝረኸብዎ ሓቲትናዮም ነይርና ካብ ስለያ ናይ ኢትዮጵያ ከም ዝረኸብዎ ምስ ገለጹልና ኤርትራን ኢትዮጰያን ኣብ ተጻብኦ ኢየን ዘለዋ ከመይ ኣቢልኩም ከም እሙን ምንጪ ትጥቀምሉ ዝብል ሕቶ ኣልዒልናሎም እቶም ሓለፍቲ ናይቲ ተኸታታሊ ጉጅለዉን እቲ ሕቶ ምኽኑይ ምዃኑ ተረዲእዎም ሰለዚ እቲ ዝቐረበ ክሲ ብቐንዱ ኣብ ስለያዊ ሓበሬታ ናይ ኢትዮጵያ ዝተሞርኮሰ ኮይኑ ንኤርትራ ንምንጻል ንምድኻም ዝተፈጥረ ክሲ ኢዩ ብጠንቂቲ ምስሓብ ኣባልነት ኤርትራ ካብ ኢጋድ ብዝተፈጥረ ጉድለት ኢትዮጵያ ጉድለታት መዝሚዛ ኢያ እቲ ዉሳነ ብምሉእ ድምጺ ኣብ ሰለስቲኡ መጋባእያታት ከምዝሓልፍ ገይራ ካልኣይ ምኽንያት ከኣ ባይቶ ጸጥታ ውድብ ሕቡራት ሃገራት ወላ እቲ ክስታት ሓቂ እንተዝኸዉን ኔሩ ድርብ መምዘኒታት ኢዩ ተጠቒሙ ምንጪ ስእሊ, Andebrhan ኢትዮጵያ እቲ ዝከተመቶ ኣህጉራዊ ዉዕል ኣልጀርስ ቀያድን ወሳንን ኢዩ ኢላ ኣትያቶ ክተብቅዕ ንእኡ ነጺጋ ልኡላዊ መሬት ኤርትራ ክትግህስ ኣብ ዝተራእየትሉ እዋን ኣብ ልዕሊ ኢትዮጵያ ዝኾነ ስጉምቲ ኣይተወስደን ኤርትራ ግና ነቲ ኣብ ዶብ ኤርትራን ጅቡቲን ካብ ወተሃደራዊ ህላወ ነጻ ክኸዉን ኣለዎ ዝተብሃለ ቦታ ሰራዊት ስለ ዘስፈረትሉ ተኸሲሳ ስለዚ እዚዉን ሓደ ካብቲ ጉድለታት ኢዩ ሳልሳይ እቲ እገዳ ኤርትራ ንነብሰ ምክልኻል ዝዉዕል ኣጽዋር ብሕጋዊ መንገዲ ገዚኣ ከይተእቱ ዝኽልክል ኢዩ እቲ ዞባ ከኣ ናይ ህዉከትን ኲናትን ዞባ ስለዝነበረ ሓይልታት ምኽልኻል ኤርትራ ከኣ ዘድልዮ ዕጥቒ ንኸይረኽብ ብምዕንቃፍ ንእኡ ኣዳኺምካ ንሃገራዊ ድሕነት ኤርትራ ኣብ ሓደጋ ዘዉድቕ ዉሳነ ኢዩ ነይሩ ራብዓይ ኣብቲ ዞባ ኣብ ልሊ ኤርትራ እገዳ ኣጽዋር ምግባር ነቲ ዝነበረ ወትሃደራዊ ሓይሊ ብምምዝንባል ነቶም ህዉከት ክቑስቕሱ ዝደልዩ ተጻባእቲ ሓይልታት ዘተባብዕ ኩነታት ኢዩ ነይሩ ሓሙሻይ እቲ ዝተገብረ እገዳ መንግስቲ ኤርትራ ናይ ብሓቒ ንጡፍ ዲፕሎማስያዊ ጽምዶ ገይሩ ነቲ ዝመጽእ ሕቶታት ከኣ ኣዕጋቢ መልሲ ሂቡ ብምቅዋም ኣቐዲሙ ክኸላኸሎ ይኽእል ነይሩ ኢዩ ግን በቲ ዝነበሮሕጽረታትን ድኻማትን እቲ እገዳ ኣብ ሰለስቲኡ መጋባእያታት ማለት ኣብ ኢጋድ ኣፍሪቃዊ ሕብረት ጸጥታዊ ባይቶ ሕቡራት ሃገራት ብምሉእ ድምጺ ክሓልፍ ክኢሉ እቲ እገዳ ምስ ተነብረ ከኣ ነቲ ብሰንኪ ግጉይ ቍጠባዊ ምሕደራ ናይቲ ስርዓት ንዝተኸስተ ሽግራት መነባብሮ ህዝቢ ኤርትራ ብጠንቂ እገዳ ኢና ናብ ከምዚ ዚኣመሰለ ዓይነት ቍጠባዊ ሽግር ወዲቕና ኢሉ ከመሳምሰሉ ዕድል ሂብዎ ጽኑዕ ማዕቀብ ኣይነበረን ኤርትራዉያን ዝሓትዎ ሓሙሽተ ለዉጥታት ምናልባት ኣብዚ ከይጠቐስክዎ ክሓልፍ ዘይደሊ ነቲ ናይ እገዳ ውሳነ እቲ ዝነበረ ስርዓት ኢትዮጵያ ጥራይ ዘይኮነ እንተላይ ገለ ካብቶም በቲ ስርዓት ዝድገፉ ዚነበሩ ኮነ ካልኦት ተቓወምቲ ኤርትራውያን ነቲ እገዳ ብምድጋፍ ብግብሪ ከም መቐጸልታ ናይ ሜላ ወጻኢ ጉዳይ ኢትዮጵያ ኮይኖም ከገልግሉ ጸኒሖም ኢዮም እዚ ኣሉታዊ ሕላገት ዘለዎ ዘይሃገራዊ መርገጺ ነቲ ኣብ መንጎ ረብሓ ሃገረ ኤርትራን ረብሓ ናይቲ መንግስቲ ወይ ስርዓትን ዚህሉ ፍልልይ መሚኻ ምርኣይ ካብ ዘይምኽኣል ዚተበገሰ ይመስለኒ ንምንታይ ኢዩ ንኤርትራ ነጺልካ ንምውቃዕ ተደልዩ? 