 ትግርኛ BBC News, ትግርኛናብቲ ትሕዝቶ ቀጽሉ ክፍልታት ዜና ቪድዮ ኣመና ፍቱዋት ዜና ቪድዮ ኣመና ፍቱዋት ኲናት ትግራይ-ኢትዮጵያ ተወለድቲ ትግራይ ብሰንኪ መንነቶም ዒላማ ከምዝኾኑ ይዛረቡ 25 ሕዳር 2020 ምንጪ ስእሊ, Reuters ካብ ትግራይ ወጻኢ ኣብ ዝተፈላለየ ክፋል ኢትዮጵያ ዝነብሩ ተጋሩ: ሕዳር 4 ኣብ ዓዶም ኵናት ምስተኸፈተ ዘጋጠሞም ምንክልባት ማእሰርትን ምግላልን ንቢቢሲ ኣዘንትዮም ቀዳማይ ሚኒስትር ኣብይ ኣሕመድ ኣብ ትግራይ ዝኸፈቶ ኲናት ኣንጻር ኣብ ውሽጢ ህወሓት ኣሎ ንዝበሎ ገበነኛ ጉጅለ ከምዝኾነኳ እንተገለጸ: ካብ ካልእ ክፋል እታ ሃገር ዝተረኸበ ጸብጻብ ግን ብሄር መሰረት ዝገበረ ኣድልዎ ኣካል እቲ ዘጋጠመ ቅልውላው ከምዝኾነ ይገልጽ ካብ ኲናት ሃዲሞም ናብ ሱዳን ዝኣተዉ ስደተኛታት ልዕሊ 40 ሽሕ በጺሑ ቤትምኽሪ ፌደሬሽን ንመረጻ ትግራይ ዝዕንቅፍ ውሳነ እንተሕሊፉ ኲናት ከምዝኣወጀ እዩ - ክልል ትግራይ ኢትዮጵያ ኣስታት 110 ሚልዮን ብዝሒ ህዝቢ ከምዘለዋ ዝፍለጥ ኮይኑ ካብዚኣቶም እቶም 6 ምኢታዊት ተወለድቲ ብሄረ ትግራይ እዮም ብዙሓት ተጋሩ ድማ ካብ ትግራይ ወጻኢ ኣብ ዝተፈላለዩ ከባቢታት ኢትዮጵያ ከምዝቕመጡ ጸብጻባት ይሕብሩ መንግስቲ ኢትዮጵያ ብሄር መሰረት ዝገበረ መጥቃዕቲ ኣሎ ንዝብል ክሲ ዝነጸጎ ኮይኑ እቶም ኣብ ውልቀ ሰባት ተሞርኪሶም ዝተወሰዱ ስጉምትታት ድማ መእንተ ድሕነት ተባሂሉ ከምዝተገበረ ኣፍሊጡ ገለ ቢቢሲ ዘዘራረቦም ኣብ ወተሃደራውን ጸጥታውን ምሕደራ ዝሰርሑ ሰባት ግን ዕጥቆም ፈቲሖም ኣብ ገዝኦም ኮፍ ክብሉ ከምዝተነገሮምዮም ዝገልጹ ዕጥቕኺ ኣረክቢ ኣብ ኮምሽን ፌደራል ፖሊስ ንልዕሊ 20 ዓመታት ከምዝሰረሐት እትገልጽ ኣባል ፖሊስ ካብኣቶም ሓንቲ እያ ኣብ ግዜ ዕጥቃዊ ቃልሲ ኣባል ህወሓት እያ ነይራ እቲ ግጭት ምስተወልዐ ድሕሪ ክልተ መዓልቲ ሓለቕኣ ደዊሉ ኣብ ቤት ጽሕፈት መጺኣ ሪፖርት ክትገብር ከምዝሓበራ ትገልጽ ንጽባሒቱ ናብ ቤት ጽሕፈት ምስከደት ከኣ መንግስታዊ ንብረትን ዕጥቀይን ከረክብ ተኣዚዘ ትብል ካልኦት ላዕለዎት ሓለፍቲ እቲ ኮምሽን ዝኾኑ ተወለድቲ ብሄረ ትግራይውን ተመሳሳሊ ትእዛዝ ከምዝተውሃቦም ወሲኻ ገሊጻ መንግስቲ ብዛዕባ እቲ ብሰንኪ ብሄሮም ዕጥቆም ክፈትሑ ተገዲዶም ዝብል ክሲ ምላሽ ኣይሃበሉን ላዕለዋይ ኣማኻሪ ቀዳማይ ሚኒስትር ኢትዮጵያ ዝኾነ ኣቶ ማሞ ምህረቱ ምስ ቢቢሲ ኣብ ዝገበሮ ጻኒሒት ግን ብሄርን መንነትን መሰረት ዝገበረ ኣፈጻጽማ ሕጊ ኣቕሊልና ዘይንርእዮን እንኹንኖን ተግባርዩ ቅቡሉነት ከኣ የብሉን ኢሉ ይኹን እምበር ንትካላት ድሕነት ሓላፍነት ዝተመልኦ ስጉምቲ ክወስዱ ግን ንጹር ዝኾነ ትእዛዝ ተዋሂብዎም እዩ ዝበለ ኣቶ ማሞ ምህረቱ ትኹረቱ ድማ ኣብ ኣኽረርትን ጸረ ለውጢ ኣብ ዝኾኑ ባእታታትን ህወሓትዩ ኢሉ ኣብ ትግራይ ዝርከቡ ኤርትራውያን ኲናት ደው ንኽብል ዝጽውዕ ሰላማዊ ሰልፊ ኣካይዶም ኣብ ኣሜሪካ ኣብ ትግራይ ዝካየድ ዘሎ ኲናት ደው ክብል ሰልፈኛታት ጸዊዖም ኣብ 2018 ፖለቲካዊ መዝነት ዝተረከበ ቀዳማይ ሚኒስትር ኣብይ ኣሕመድ መንነትን መሰላትን ዝተፈላለዩ ጉጅለታት ብምኽባር ሃገራዊ ሓድነት ንምሕያል ፈቲኑ እዩ እንተኾነ ግን እቲ ሕጂ ተኸሲቱ ዘሎ ጎንጺ ራኢ እቲ ቀዳማይ ሚኒስትር ንምዕዋት ክሳዕ ክንደየናይ ከቢድ ከምዝኾነ ኣቃሊዕዎዩ ቢቢሲ ንካልእ ኣብ ሰራዊት ምክልኻል ኢትዮጵያ ንኣስታት 14 ዓመታት ዝሰርሐ ወተሃደርውን ኣዛሪቡ ነይሩ ንሱን ካልኦት ብጾቱን ብሰንኪ ብሄሮም ከምዝተጓነዩ ድሕሪ ምግላጽ እቲ ስጉምቲ መሰንበዲዩ ክብል ገሊጽዎ ንገዛእ ርእሱ ሓዊስካ ካልኦት ኣስታት 90 ዝኾኑ ኣባላት ሰራዊት ተወለድቲ ትግራይ ብመሳርሕቶም ኣብ ኣዳራሽ ተፈልዮም ከምዝተትሓዙ ሓቢሩ ቴሌፎኖም ተሓዲጎም ከም እሱራት ናይ ኵናት ኮይኖም ክጸንሑ ከምዝተገበረ ድማ ተዛሪቡ እቲ ምእንተ ድሕነቱ ክበሃል ሽሙ ዘይንገልጾ ምንጪ ቢቢሲ ተጋሩ ዘበልና ጥራይ ተጸዊዕና ኢና ዕጥቅና ኣረኪብና: ብሓንሳብ ኮፍ ክንብል ዝተገበርና እዚ ድማ ብሰንኪ መንነትና ከምዝኾነ ዘጠራጥር ኣይኮነን ኢሉ እቶም ኣብ ቀይዲ ዝኣተዉ ኣባላት ሰራዊት ነቶም ትእዛዝ ዘውረዱሎም ሓለፍቲ ስለምንታይ ከምኡ ከምዝገበሩ ሕቶ ምስኣቕረቡሎም ህወሓት ኣብ መቐለ ዝርከብ እዚ ሰሜን ኣጥቂዑ ስለዘሎ እቲ ትእዛዝ ካብ ላዕለዎት ሓለፍቲ ዝመጽአዩ ዝብል ምላሽ ከምዝተውሃቦም እዩ ዝዛረብ ዝተሓብኣ ልሳን ካብቶም ኣብ ቀይዲ ዝኣተዉ ኣባላት ሰራዊት ተወለድቲ ትግራይ ገሊኦም ስርዓት ደርግ ኣብ ምእላይ ዝተገበረ ዕጥቃዊ ቃልሲ ደጊፎም ምስ ህወሓት ኮይኖም ዝተቓለሱ እዮም ደርግ ኣብ 1991 ምስወደቐ ህወሓት ቀንዲ ቀላሳይ ፖለቲካ ኢትዮጵያ ኮይኑ ድሕሪ ምጽናሕ ቀዳማይ ሚኒስትር ኣብይ ኣሕመድ ኣብ 2018 ናብ ስልጣን ምስደየበ ግን ፖለቲካዊ ዓብላልነቶም ተመንጢሎም ካብቶም ዕጥቆም ኣረኪቦም ኣብ ቀይዲ ዝኣተዉ ኣባላት ሰራዊት ገሊኦም ላዕለዎት ወተሃደራዊ መኮነናት ገሊኦም ድማ ኣብ ሶማልያ ኣኽበርቲ ሰላም ኮይኖም ዘገልገሉ ከምዝርከብዎም ንቢቢሲ ዝሓበረ ምንጭና ንሃገሮምን ሰራዊት ምክልኻልን እንተይረብረቡ ዘገልገሉ ሰባት እዚ ክፍደዩ እዮም ኢለ ሓሲበ ኣይፈልጥን ነይረ ይብል እቲ ቢቢሲ ዘዘራረቦ ወተሃደር ጸኒሑ ካብ እቲ ምስ ካልኦት ሰባት ኣብ ቀይዲ ኣትዩሉ ዝነበረ ቀጽሪ ኣምሊጡ መንነቱ ከይፍለጥ ንገዛእ ርእሱ ሓቢኡ ናብ ጎረቤት ሃገር ሰጊሩ እዩ ካብ እቲ ዘምለጠሉ ቦታ ናብ እቲ ሕጂ ዝርከቦ ሃገር እንትጓዓዝ ትግራዋይ ምዃኑ ከይፈለጥ ናይ ትግርኛ ልሳኑ ሓቢኡ ከምሰዝገረ ድማ ተዛሪቡ እቶም ኣብ ግዝያዊ መጽንሒ ዝገደፎም መሳርሕቱ ግን እንታይ ከምዝገብርዎም ኣይፍለጥን ክብል ስኽፍትኡ ገሊጹ ካልኦት ቢቢሲ ዘዘራረቦም ምንጭታት እውን እንተኾነ ኣብዚ ሕጂ እዋን ኣባላት ሓይልታት ምክልኻል ይኹኑ ብጥሮታ ዝወጽኡ ተወለድቲ ትግራይ ገሊኦም ዝተኣሰሩ ገሊኦም ገዝኦም ከምዝተፈተሸን ካብ ገዝኦም ከይወጽኡ ከምዝተነገሮምን ኣጣሊሎም ቢቢሲ ንኤታ ማጆር ሹም ሓይልታት ምክልኻል ሰራዊት ኢትዮጵያ ጀነራል ብርሃኑ ጁላ ብዛዕባ እቲ ዝበሃል ዘሎ ሓሳብ መብርሂ ክህበና ደዊልናሉ እቲ ጉዳይ ፖለቲካዊ ስለዝኾነ ንዕኡ ዝምልከት ጉዳይ ከምዘይኮነ ምላሽ ሂቡና እቲ ብሄር መሰረት ዝገበረ መጥቃዕቲ ግን ኣብ ሓይልታት ምክልኻልን ጸጥታን ጥራይ ዝተገደበ ኣይኮነን ክሲ ዝውውር ብረት ኣብ ኣዲሳ ኣበባ እትቕመጥ ምእንተ ድሕነታ ሽመይ ንዓኹም ዝበለትና ምንጪ ቢቢሲ ብወገና ዝሓለፈ ሰሙን ገዝኦም ብዕጡቓት ተኸቢቡ ከምዝተፈተሸን ንኣቦኣ ኣብቲ ገዛ ምስ ዝረኸብዎ ናይ ባንኪ ደፍተራትን ሒዞምዎ ከምዝኸዱ ገሊጻ ወላዲኣ ኣብ ሓደ ናይ ውልቀ ትካል ዘዋሪ መኪና ኮይኑ ከምዘሰርሕ ዝገለጸት እታ ምንጭና ካብ ኣዲስ ኣበባ ናብ ትግራይ 6 ሚልዮን ብር ሒዝካ ከይድካ ኣብ መልስኻ ድማ ዕጥቅታት ሒዝካ መጺኢኻ ከምዝበልዎ ሓቢራ ንሳ ግን ወላዲኣ መኪና ዘዊሩ ንገዛእ ርእሱ ዘመሓድር እምበር ከምዘይዋዕሎ እያ እትገልጽ ኣቦኣ ድሕሪ ናይ ክልተ መዓልቲ ማእሰርቲ ናብ ቤት ፍርዲ እንተይቐረበ ብናጻ ናብ ገዝኡ ከምዘሰናበትዎውን ምንጭና ወሲኻ ገሊጻ እቲ ጉዳይ ብመንግስቲ ኣብ ዝመሓደራ ከም መገዲ ኣየር ኢትዮጵያ ኣብ ዝሰርሑ እውን ጸሊይዎም እዩ ኣብ መገዲ ኣየር ኢትዮጵያ ዝሰርሑ ገለ ተጋሩ ተገዲዶም ዓመታዊ ዕረፍቲ ክወጽኡን ገሊኦም ድማ ተወሳኺ መምርሒ ክሳብ ዝወሃቦም ኣብ ገዝኦም ኮይኖም ክሰርሑ ከምዝተነገሮምን ምንጭታት ቢቢሲ ሓቢሮም ቢቢሲ ካብ መገዲ ኣየር ኢትዮጵያ ርእይቶ ንምርካብ ዝገበሮ ተደጋጋሚ ጻዕሪ ኣይሰመረን ትካል መግቢ ዓለም ኣብ ኢትዮጵያ ክልል ኣምሓራ ኣብ ዝርከብ ሓደ ቤት ጽሕፈቱ ብዛዕባ ናይ ሰራሕተኛታቱ መንነት እንኮላይ ትውልዲ ዓዶም ዝገልጽ መብርሂ ክህብ ብፖሊስ ከምዝተሓተተ ኣብ ቀረባ እዋን ኣፍሊጡ ነይሩ ትካል መግቢ ዓለም እቲ መረዳእታ ከምዘይብሉ ብምግላጽ ካብ ፖሊስ ክልል ኣምሓራ ብዝገበሮ ምጽራይ ግን እቲ ብፖሊስ ዝቐረበ ሕቶ ወግዓዊ ፖሊስኦም ከምዘይኮነ ምርግጋጹ ሓቢሩ መንግስቲ ፌደራል እቲ ክስተት ምስ ብሄር መሰረት ዝገበረ መጥቃዕቲ ምትሕሓዙ ነቲ ዘሎ ኩነት ፍጹም ዘይገልጽዩ ክብል ገሊጽዎ እቲ ፖሊስ ኣብ ውሽጢ ዘቤታውን ዓለምለኻውን ትካላት ዝሰርሑ ኣበላት ህወሓት ጥራይ ዘነጻጸረ ናይ ድሕነት ምጽራይ ወፍሪ ከምዝተውሃቦውን ወሲኹ ገሊጹ እቲ ወፍሪ ዝተውሃቦ ፖሊስ ናብ ቤት ጽሕፈት ትካል መግቢ ዓለም ብምኻድ ካብ እቶም ዝሓዞም ሽም ዝርዝራት ኣብኡ ዝሰርሑ እንተኾይኖም ከጻሪ ከምዝኸደ መንግስቲ ፌደራል ገሊጹ እቲ ዝካየድ ዘሎ ወፍሪ ድሕነት ጸጥታን ብዛዕባ ኣብ ትግራይ ዝካየድ ዘሎ ስርሒት እንተይኮነስ ሰብ ስልጣን መንግስቲ ፌደራል ብዛዕባ ካብ ትግራይ ወጻኢ ዝርከቡ ደገፍቲ ህወሓትውን ከምዘጨንቖም ግልጺ ኮይኑ ኣሎ ቢቢሲ ዘዘራረቦም ሰባት ግን ዋላ ሓንቲ ዝፈጸምዎ ዘይብሎም ተጋሩ ጥራይ ብምዃኖም ግዳይ መጥቃዕቲ ይኾኑ ከምዘለዉ እዮም ሓቢሮም ፈተና ሓድነት እቲ ተወሊዑ ዘሎ ግጭት ኣብዝሓጸረ እዋን እንተድኣ ተዛዚሙ ብሄር መሰረት ዝገበሩ ምትፍናናት ከብቅዑ ይኽእሉ ይኾኑ ንነዊሕ እዋን እንተቐጺሉ ግን ህይወት ካብ ትግራይ ወጻኢ ናይ ዝነብሩ ተጋሩ ከኽብዶ ከምዝኽእል ስክፍታት ኣለዉ ህወሓት ዓንቃፊ ሃገራዊ ሓድነት ገይሩ ካብ ዝርኢ ምልከታ ብተወሳኺ እቲ ሕጂ ተወሊዑ ዘሎ ግጭት ንገዛእ ርእሱ ሸቶ ምርግጋጽ ሃገራዊ ሓድነት እቲ ቀዳማይ ሚኒስትር ቀንዲ ማሕለኻ ኮይኑ ከምዝቕጽል ዘጠራጥር ከምዘይኮነ ይግለጽ ላዕለዋይ ኣማኻሪ ቀዳማይ ሚኒስትር ኢትዮጵያ ኣቶ ማሞ ምህረቱ እቲ መንግስቲ ዝገብሮም ዘሎ ኩሎም ተግባራት ሓድነቱ ዝጠንከረ ማሕበረሰብ ንምፍጣር ከምዝኾነ እኳ እንተገለጸ እቲ ሕጂ ኣብ ትግራይ ዘሎ ጎንጺ ግን ነቲ ዕላማን ራእን ክፈታተኖ ይኽእል እዩ ተዛማዲ ትሕዝቶ ኮሚቴ ሽልማት ኖቤል ብጉዳይ ትግራይ ከምዝተሻቐለ ገሊጹ17 ሕዳር 2020 ሎሚ ቅድሚ ቀትሪ ነፈርቲ ኲናት ኣብ መቐለ ደብዲበን16 ሕዳር 2020 ቅልውላዉ ትግራይ: ስለምንታይ ኢትዮጵያ ብናህሪ ናብ ኲናት ሕድሕድ ተንቆልቁል ኣላ16 ሕዳር 2020 ቅልውላዉ ትግራይ ገበናት ኲናት ተፈጺሙ ክኸውን ከምዝኽእል ሕቡራት ሃገራት ኣጠንቂቑ13 ሕዳር 2020 ዜናታት ሕብረት ኣውሮጳ ኣብ ትግራይ ገበናት ኲናት ተፈጺሙ ክኸውን ከምዝኽእል ስክፍትኡ ገሊጹ16 ጥሪ 2021 ቦቢ ዋይን ንህይወተይን ህይወት በዓልቲ ገዛይን ተጨኒቐ ኣለኹቅድሚ 6 ሰዓታት ስለምንታይ ንፓትሪስ ሉሉምባ ምዝካር ኣድለየ?ቅድሚ 5 ሰዓታት ኣዘራረብቲ ዛዕባታት እናኸረረ ዝመጽእ ዘሎ ጎንጺ ዶብ ኢትዮጵያን ሱዳንን14 ጥሪ 2021 ክልል ኦሮሚያ መምህር ኪቲላ ጉዳታ ስለምንታይዩ ተረሺኑ?12 ጥሪ 2021 3:42 ቪድዮ, ብዛዕባ ፕረዚደንታዊ መረጻ ኡጋንዳ እንታይ ትፈልጡ?, ዕምሪ ፈነወ 3,4212 ጥሪ 2021 ኣብ ኣፍሪቃ ዘሎ መዓልታዊ ዝርገሐ ኮሮናቫይረስ ዘርኢ ሰሌዳ24 መጋቢት 2020 ሱዳን ኣብ መስርሕ ልዝብ ግድብ ሕዳሰ ኣይተሰማመዐትን11 ጥሪ 2021 ምስ ሱዳን ዘሎ ምስሕሓብ ዶብ ናብ ዝነበሮ ተመሊሱ ብሰላም ክፍታሕ ኣለዎ- ኢትዮጵያ7 ጥሪ 2021 ቦይንግ 737 ነፋሪት ኢንዶኔዥያ ዝወደቐትሉ ከባቢ ተፈሊጡ ተባሂሉ10 ጥሪ 2021 ኣብ ኣብያተ ማእሰርቲ ስዑዲ ዓረብ ዝሳቐዩ ኢትዮጵያውያን መንግስቲ ናብ ዓዶም ክመልሶም ይምሕጸኑ7 ጥሪ 2021 ኣቶ ጃዋር መሓመድ ዝርከቦም ክሱሳት ሎሚ ኣብ ቤት ፍርዲ ቀሪቦም12 ጥሪ 2021 ብብዝሒ ዝተነበ 1 ኣብ 50 ግዝኣታት ኣመሪካ ብኣጽዋር ዝተዓጀበ ተቓውሞ ከይካየድ ተሰጊኡ 2 ላዕለዎት መሪሕነት ህወሓት ትማሊ ናብ ቤት ፍርዲ ቀሪቦም 3 ወድብ ኣንጌላ መርክል ሓድሽ ኣቦ መንበር መሪጹ 4 ኡጋንዳ ፕረዚደንት ዩወሪ ሙሰቨኒ ከምዝተዓወተ ተገሊጹ 5 ሕብረት ኣውሮጳ ኣብ ትግራይ ገበናት ኲናት ተፈጺሙ ክኸውን ከምዝኽእል ስክፍትኡ ገሊጹ 6 ቦቢ ዋይን ንህይወተይን ህይወት በዓልቲ ገዛይን ተጨኒቐ ኣለኹ 7 ኣብ ትግራይ ምሉእ ኣገልግሎታት መብራህትን ስልክን መዓስ ክጅምር ይኸውን? 