 ትግርኛ BBC News, ትግርኛናብቲ ትሕዝቶ ቀጽሉ ክፍልታት ዜና ቪድዮ ኣመና ፍቱዋት ዜና ቪድዮ ኣመና ፍቱዋት ኣብ ኢትዮጵያ ዝጠፍአ ማሕበረሰብ ኣርመንያ-ኢትዮጵያውያን 2 መጋቢት 2020 ምንጪ ስእሊ, Getty Images ኣለሻ ኣርመንያ-ኢትዮጵያውያን ብፒያሳ ሓደ ኢለ ጀሚረ ፒያሳ ጥንታዊ ማእከል ንግዲ ኣዲስ ኣበባዩ ቅድም ኢሉ ናብታ ከተማ ኣብ ዝገበርኩዎ ምብጻሕ ደሃይን ታሪኽን እዞም ማሕበረሰብ እሰምዕ ነይረ ኢትዮጵያን ኣርመንያን ብምኽንያት ኦርቶዶክሳዊት ቤተክርስቲያን ነዊሕ ዓመታት ዘቑጸረ ዝምድና መስሪተንየን እዚ ካህናት ቤተክርስቲያን ብምምጻእ ዝጀመረ ርክብ ዲፕሎማትን ነጋዶን ናብ ምምጻእ ክዓቢ ዝወሰደሉ ግዘ ነዊሕ ኣይኮነን ዘደንቕ ታሪኽ ጠዓምቲ ጸብሒ ሂትለር ታሪኽ ዝቕይራ ዘለዋ ኢትዮጵያውያን ደቂ ኣንስትዮ ኣብ መበል 19 ክፍለ ዘመን ብርክት ዝበሉ ኣርመንያውያን ኣብ ቤትፍርዲ ንጉስ ሚኒሊክ ካልኣይ ዓብዪ ግደ ነይሩዎም ደሓር ኣብ 20 ክፍለዘመን ድማ ናብርኦም ኣብታ ሃገር ዝደኮኑ ኣርመናውያን ባህላውን ቑጠባውን ጽልውኦም ከዕብዩ ቐጸሉ ምንጪ ስእሊ, Getty Images መግለጺ ስእሊ, ክሳብ ሕጂ ኣገልግሎት ዝህባ ኣብያተ ክርስቲያን ኣለዋ ኣብ ሓደ ዝተጨናነቐ ሰዓታት ድሕሪ ቐትሪ ኣብ ኣፍ ደገ ብ1930ታት ዝተሃነጸ ቅዱስ ጊዮርጊስ ቤተክርስቲያን ኣርመንያ ጠጠው ኢለ ዝተዓጸወ ስለ ዝመስል ካብታ ጠጠው ዝበልኹላ ኮይነ ሰላም ብምባል ናብ ውሽጢ ተድሃኹ ዝመጻእኹሉ ምኽንያት ዘብራህኹሉ ዋርድያ ስምኦን ንዝተብሃለ ኣርመንያዊ- ኢትዮጵያዊ ኣላዪ እቲ ቤተክርስቲያን ጸውኣለይ ምዕሩግን ትሑትን ሰብኣይ መጺኡ ነቲ ቤተክርስቲያን ክርእዩ ዝመጽኡ ብዙሓት ሰባት ከም ዘየለው ነጊሩኒ ጽልዋ ሃይለስላሰ ከምቲ ቐደም ካህናትን ምእመናንን ስለ ዘየለው እቲ ቤተክርስቲያን ሓልሓሊፉዩ ዝኽፈት ሕጂ ንቕያ ዝተረፉ ካብ 100 ዘይበልጹ ብዕድመ ዝደፍኡ ኣርመንያ-ኢትዮጵያውያን ጥራሕዮም ዘለው ኣሉላ ኣባነጋ ክሳብ መወዳእታ እሙንዩ ነይሩ ኣብ ጎኒ ኢትዮጵያውያን ሓርበኛታት ዝዓረፈት ሲልቭያ ውሽጢ እቲ ቤተክርስቲያን ዝተሸላለመን ዘግየጸን ኮይኑ ብቐይሕ ምንጻፍ ፐርሺያ ዝተሸፈነ ምድሪ ቤት ኢኻ ትርኢ ኣብ እዋን ንግስነት ሃይለስላሰ ኢትዮጵያ ትዝምን ነይራ ኣርመንያውያን ኣማኸርቲ ነጋዶን ሰብ ሃብትን ድማ ኣብ እዋን ስግግር ሃይለስላሴ ዓብዪ ተራ ተጻዊቶም ምንጪ ስእሊ, Getty Images መግለጺ ስእሊ, እዚ ቤተክርስቲያን ኣብ 1930ታትዩ ተሃኒጹ ብ1924 ራስ ተፈሪ ንጉስ ሃይለስላሴ የሩሳሌም ኣብ ዝርከብ ገዳም ኣርመኒያ በጺሑ ኣብቲ እዋን ኣብ ቀዳማይ ኲናት ዓለም ብኦቶማን ተርኪ ካብ ዝተጨፍጨፉ ኣርመናውያን ዝተረፉ 40 ኣላዪኦም ዝሰኣኑ ህጻናት ረኺቡ ሽዑ ንዝነበሩ ፓትሪያርክ ኣርመኒያ ኣብ የሩሳሌም እቶም ቖልዑት ናብ ኢትዮጵያ ወሲዱ ከዕብዮም ከም ዝደሊ ብምግላጽ ፍቓዶም ክህቡዎ ሓተተ ቀዳማይ ወያነ ሰኣን ብቑዕ ኣመራርሓ ፈሺሉ እናበልካ ምዝራብ ታሪኽ ዘይምፍላጥዩ ጭቡጥ ጸገም ክፈትሕ ወነ ሒዘ የወፊ ኣለኹ መርዓ ኣብ እዋን ቀይሕ ራዕዲ እዞም 40 ቆልዑት መዝሙር እቲ ሃጸያዊ ስርዓት ብዘወሃሃደ ኣርመናዊ ኮቮርክ ናልባንዲያን ተመሪሖም ሙዚቃ ብዝግባእ ሰልጢኖም ድማ ናብ ኢትዮጵያ መጽኡ ኣብ 1960ታት ቑጽሪ እዚ ማሕበረሰብ ኣብ ኢትዮጵያ 1,200 በጺሑ ነይሩ ቑጽሮም ውሑድ እንተኾነውን ሙዚቃ ጃዝ ኢትዮጵያ ኣብ ምዕባይ ሓገዝቲ ኮይኖም ሰፋዪ ክዳን ሓገዝቲ ቤትፍርዲ ሓካይምን ነጋዶን ኮይኖም ይሰርሑ ነይሮም ምውዳቕ ሃጸያዊ ስርዓት እዚ ማሕበረሰብ ምስቲ ሃጸያዊ ስርዓት ዝተኣሳሰር ህልውና ስለ ዝነበሮ ግን እቲ ስርዓት ምስ ወደቐ ክዳኸም ጀሚሩ ስርዓት ሃይለስላሰ ብወተሃደራዊ ስርዓት ደርጊ ብ1974 ኣቆጻጽራ ኤውሮጳውያን ምስ ተኣለየ እቲ ሓድሽ ወተሃደራዊ ምምሕዳር ናይ ኣርመናውያን ዝርከብዎም ትካላት ንግድን ሃብትን ወሪሱ መብዛሕትኦም ናብ ሰሜን ኣሜሪካን ኤውሮጳን ስለ ዝሃደሙ ድማ ቑጽሪ ኣብ ኢትዮጵያ ዝነብር ማሕበረሰብ ኣርመንያ ጎዲሉ ውሑዳት ግን ጸኒሖም ምስ ኢትዮጵያውያን ተመርዒዮም ድማ ፍሉይ ውሁድ ባህሊ ኣርመኒያን ኢትዮጵያን ፈጠሩ ሕጂውን ፍሉያት በዓላት ምስ ዝህልው ናብቲ ቤተክርስቲያኖም ይመጽኡዮም ምንጪ ስእሊ, Getty Images መግለጺ ስእሊ, ማሕበራዊ ክለብ ኣርመኒያ ባህላዊ መግብታት የተኣናግድ እዩ ሓደ ማሕበራዊ መርበብ እዚ ማሕበረሰብውን ንቕያ ተሪፉ ኣሎ እዚ ሬስቶራንት ዝሓዘ ክለብ እዞም ህዝቢ ናይ መበቆሎም ጣዕሚ የዘኻኽሮም ኣሎ ኣላዪ እታ ቤተክርስቲያን ዝኾነ ስምኦን ክኸይድ ከም ዘለኒ ሓቢሩኒ ሰሉስ ምሸትዩ ነይሩ በዘይካ ኣነን መሓዙተይን ሰለስተ ኣርመኒያ-ኢትዮጵያውያን ደቂ ኣንስትዮ ነይረን ህላወ እዚ ማሕበረሰብ ከምዚኳ እንተዘይነበረ እዚ ክለብ ግን ሃለዋቱ ከም ዘሎ ክስምዐን ከም ዝገብር ነጊረናኒ ጋዜጠኛ እስማዒል ኢናሼ ናብ ኢትዮጵያ ዝተጉዓዘሉ ምኽንያት ደሃይ እዚ ዝጠፍአ ማሕበረሰብ ንምርካብዩ ተዛማዲ ትሕዝቶ ጀርመን ዘደንቕ ታሪኽ ጠዓምቲ ጸብሒ ኣዶልፍ ሂትለር16 ነሓሰ 2019 ዓለም ዓይና ኣንቍሓ ዘይረኣየቶ ታሪኽ ኣፍሪቃ26 ጥቅምቲ 2017 ዜናታት ሕብረት ኣውሮጳ ኣብ ትግራይ ገበናት ኲናት ተፈጺሙ ክኸውን ከምዝኽእል ስክፍትኡ ገሊጹ16 ጥሪ 2021 ቦቢ ዋይን ንህይወተይን ህይወት በዓልቲ ገዛይን ተጨኒቐ ኣለኹቅድሚ 7 ሰዓታት ስለምንታይ ንፓትሪስ ሉሉምባ ምዝካር ኣድለየ?ቅድሚ 6 ሰዓታት ኣዘራረብቲ ዛዕባታት እናኸረረ ዝመጽእ ዘሎ ጎንጺ ዶብ ኢትዮጵያን ሱዳንን14 ጥሪ 2021 ክልል ኦሮሚያ መምህር ኪቲላ ጉዳታ ስለምንታይዩ ተረሺኑ?12 ጥሪ 2021 3:42 ቪድዮ, ብዛዕባ ፕረዚደንታዊ መረጻ ኡጋንዳ እንታይ ትፈልጡ?, ዕምሪ ፈነወ 3,4212 ጥሪ 2021 ኣብ ኣፍሪቃ ዘሎ መዓልታዊ ዝርገሐ ኮሮናቫይረስ ዘርኢ ሰሌዳ24 መጋቢት 2020 ሱዳን ኣብ መስርሕ ልዝብ ግድብ ሕዳሰ ኣይተሰማመዐትን11 ጥሪ 2021 ምስ ሱዳን ዘሎ ምስሕሓብ ዶብ ናብ ዝነበሮ ተመሊሱ ብሰላም ክፍታሕ ኣለዎ- ኢትዮጵያ7 ጥሪ 2021 ቦይንግ 737 ነፋሪት ኢንዶኔዥያ ዝወደቐትሉ ከባቢ ተፈሊጡ ተባሂሉ10 ጥሪ 2021 ኣብ ኣብያተ ማእሰርቲ ስዑዲ ዓረብ ዝሳቐዩ ኢትዮጵያውያን መንግስቲ ናብ ዓዶም ክመልሶም ይምሕጸኑ7 ጥሪ 2021 ኣቶ ጃዋር መሓመድ ዝርከቦም ክሱሳት ሎሚ ኣብ ቤት ፍርዲ ቀሪቦም12 ጥሪ 2021 ብብዝሒ ዝተነበ 1 ላዕለዎት መሪሕነት ህወሓት ትማሊ ናብ ቤት ፍርዲ ቀሪቦም 2 ኣብ 50 ግዝኣታት ኣመሪካ ብኣጽዋር ዝተዓጀበ ተቓውሞ ከይካየድ ተሰጊኡ 3 ኡጋንዳ ፕረዚደንት ዩወሪ ሙሰቨኒ ከምዝተዓወተ ተገሊጹ 4 ወድብ ኣንጌላ መርክል ሓድሽ ኣቦ መንበር መሪጹ 5 ሕብረት ኣውሮጳ ኣብ ትግራይ ገበናት ኲናት ተፈጺሙ ክኸውን ከምዝኽእል ስክፍትኡ ገሊጹ 6 ኣብ ትግራይ ምሉእ ኣገልግሎታት መብራህትን ስልክን መዓስ ክጅምር ይኸውን? 