<classify> WANASAYANSI wameshauri serikali kuwawezesha kufanya tafi ti mbalimbali ambazo zitafanya nchi za Afrika kupata utatuzi wa baadhi mambo ya maendeleo na sio kusubiri misaada ya wawekezaji. Aidha, kwa upande wa Tanzania imeshauriwa kuwa ili kufikia katika uchumi wa kati kupitia viwanda serikali inatakiwa kuwawezesha watafiti wa kisayansi kupata matokeo sahihi kufikia kwenye lengo hilo.Akizungumza katika kongamano la wanasayansi wa barani Afrika wenye lengo la kuwajengea uwezo wanasayansi watafiti katika bara hilo, Rais wa Akademia ya Sayansi hapa nchini, Profesa Ester Mwaikambo alisema nchi za Afrika zinahitaji tafiti nyingi, nzuri na za kina. Maeneo yote bado yanahitaji tafiti, kwa mfano sisi Tanzania tunaingia kwenye viwanda serikali itoe fedha kuwezesha watafiti kufanya kazi kuelekeza wapi tukipita tutafanikiwa na wapi hatutafanikiwa, alisema Profesa Mwaikambo.Alisema bado kina changamoto nyingine ya serikali kutotumia tafiti zinazofanywa na ni kwasababu bado watu hawajajua thamani ya tafiti na matokeo ambayo wanaweza kupata kwa kutunia tafiti. Kongamano hilo limekutanisha wanasayansi kutoka nchi 17 Afrika. Profesa Mwaikambo alisema nchi zote zilizoendelea ziliwekeza katika utafiti na kutumia matokeo ya utafiti katika nyanja mbalimbali ili kupata matokeo chanya. Aidha, alisema vijana wanatakiwa kuwezeshwa kama ambavyo inawajengea uwezo na pia kuwapatia msaada wa kifedha na vifaa vya kufanya utafiti wa kisayansi ili waweze kutekeleza tafiti zao.Aliwaasa wanasayansi ambao wamepata ufadhili kutoka taasisi ya twas wajitahidi kutumia misaada hiyo vizuri ili kufanya tafiti ambazo zitaleta matokeo chanya kwa taifa. Na kwa wafadhili hawa wajue kwamba fedha wametupatia lakini kina suala jingine la ruhusa kazini kufanya tafiti hizi, utayari wa watu kufanyiwa utafiti na pia watu kukubali kutumia matokeo ya utafiti, alisema Profesa Mwaikambo. Kwa upande wake, mtafiti kutoka Technical University of Kenya, Dk Holiness Nose alishauri nchi za Afrika kuwekeza katika utafiti wasitegemee misaada kutoka kwa wafadhili. Pia alipongeza taasisi hiyo kwani inawawezesha watafiti kufanya tafiti zao kwani changamoto kubwa kwa nchi za Afrika ni uwezo wa kifedha kufata kazi hiyo, tafiti kama za afya kwenye HIV zimesaidia na sasa watu wanapata dawa, alisema Dk Nose.  <topic>: kitaifa 