<classify> MKOA wa Lindi ni kati ya mikoa inayochipukia kwa kasi katika eneo la maendeleo ya kiuchumi kutokana na kubarikiwa kuwa na rasilimali nyingi ikiwemo misitu, madini, hali ya jiografia inayokubali kilimo.Wakazi wa mkoa huo takribani asilimia 80 ni wakulima na zao kubwa linalowapatia kipato ni korosho, ufuta, mbaazi, nazi na mazao ya chakula kama vile mpunga, mahindi na mbogamboga. Hata hivyo, mkoa huo, unaweza kupiga hatua kubwa zaidi ya maendeleo ya kiuchumi na kijamii, kama fursa nyingi za biashara na uwekezaji zilizopo zitafahamika vyema na kuwafanya wenye mitaji kuja kuwekeza zaidi katika mkoa wetu huku wajasiriamali waliopo nao wakiboresha zaidi shughuli zao.Tunaishukuru Kampuni ya Magazeti ya Serikali TSN kwa kushirikiana na ofisi ya Mkuu wa Mkoa kuandaa Jukwaa hili la Fursa za Biashara na Uwekezahji ambalo kwa hakika litakuwa chachu ya kuchangia katika kuutangaza mkoa wetu ambao una kiu kubwa ya kuvutia wawekezaji kwa sababu fursa ziko nyingi. Kwa takribani mwezi mzima, fursa za mkoa wetu zimekuwa zikibainishwa na TSN kupitia vyombo vyake vya habari na fursa hizo leo zinajadiliwa kwa mapana. Tuna imani kuwa wakazi wa Lindi wataitumia vyema fursa hii ya jukwaa kwa ajili ya kujifunza, kutangaza biashara zao lakini pia kujikwamua katika lindi la umasikini.Historia ya mkoaMwaka 1961 wakati Tangan- Dativa Minja Suppliment Coordinator Henry Lyimo Business Editor Halima Mlacha Chief Reporter Selemani Nzaro Assistant Coordinator - EAC Edtion Fadhili Akida Photographer Sauli Giliard Online Coordinator Bernard Shija Camera Visual Editor Kiteja N. Mayunga Principal Asst. Graphic Designer Karibu Lindi uwekeze katika kilimo, maliasili, mifugo, utalii HABARILEO JUMANNE MACHI 26, 2019 9 Mkuu wa Wilaya ya Kilwa, Christopher Ngubiagai.Mkuu wa Wilaya ya Liwale, Sara Chiwamba Mkuu wa Wilaya ya Nachingwea, Rukia Muwango Ms Tuma Abdallah, Kaimu Mhariri Mtendaji wa TSN Mhe Godfrey Zambi, Mkuu wa Mkoa wa Lindi Mkuu wa Wilaya ya Ruangwa, Hashim Mgandilwa Mkuu wa Wilaya ya Lindi, Shaibu Ndemanga yika inapata Uhuru wake kutoka kwa Waingereza, Mkoa wa Lindi haukuwapo kabisa katika ramani. Kilichokuwapo wakati huo ni Jimbo la Kusini ambalo lilijumuisha mikoa ya sasa ya Lindi, Mtwara na Ruvuma. Makao Makuu ya Jimbo hilo la Kusini yalikuwa katika Mji wa Lindi.Hadhi ya Mji wa Lindi kuwa Makao Makuu iliishia mara baada ya Uhuru ambapo Jimbo la Kusini likawa linajulikana kama Mkoa wa Mtwara. Makao Makuu yakawa ni Mji wa Mtwara. Yamkini Mkoa wa Mtwara ulikuwa mkubwa sana kwa eneo hata Mkuu wa Mkoa wa kwanza wa Mtwara John Nzunda alikuwa anasema: Natawala kipande cha nchi toka Pwani ya Bahari ya Hindi hadi Ziwa Nyasa na kutoka Mto Ruvuma hadi karibu na mto Rufiji.Hata hivyo, Serikali ya awamu ya kwanza Iliyoongozwa na Mwalimu Julius Nyerere iliugawa Mkoa wa Mtwara miaka ya mwanzo ya Uhuru ambapo kukawa na Mikoa ya Mtwara na Ruvuma. Mgawanyiko huu uliifanya Lindi kuwa ndani ya Mtwara. Julai Mosi, mwaka 1971 ndipo Mkoa wa Lindi ulianzishwa rasmi baada ya tena kuugawa Mkoa wa Mtwara. Makao Makuu ya Mkoa yakawa Mji wa Lindi. Wakati Tanzania inaadhimisha miaka 10 ya Uhuru wa Bara kwa kuwaita Waingereza kuja kuiona hatua iliyopiga, mkoa ulikuwa na umri wa miezi sita tu.EneoMkoa wa Lindi unapakana na Bahari ya Hindi upande wa Mashariki, Mkoa wa Pwani upande wa Kaskazini, Morogoro na Ruvuma upande wa Magharibi na upande wa Kusini ni Mkoa wa Mtwara. Aidha, Lindi una jumla ya kilometa za mraba 67,000 ambayo ni sawa na asilimia 7.1 ya eneo la Tanzania Bara. Hata hivyo karibu asilimia 27 ya eneo la mkoa lipo chini ya mbuga ya Selous Selous Game Reserve ambayo iko Magharibi mwa Wilaya ya Liwale.UtawalaMwaka 1971 Mkoa wa Lindi ulianza ukiwa na Wilaya tatu ambazo ni Lindi, Kilwa na Nachingwea. Wilaya ya Liwale ilianzishwa kwa kuigawa Wilaya ya Nachingwea mwaka 1975 na Ruangwa ilianzishwa mwaka 1995 kwa kuigawa Wilaya ya Lindi. Kwa sasa zipo Halmashauri za Wilaya sita mbazo ni Halmashauri ya Manispaa ya Lindi, Halmashauri za Wilaya za Lindi, Kilwa, Nachingwea, Liwale na Ruangwa.Pia Lindi ina jumla ya Tarafa 28, Kata 152, Mitaa 117, Vijiji 526 vilivyoandikishwa, Miji Midogo mitatu, Kilwa Masoko, Kilwa Kivinje na Nachingwea, vitongoji 2,429 na Majimbo nane ya Uchaguzi na Wabunge wa Viti Maalum wawili. Halmashauri ya Kilwa ina ukubwa wa kilometa za mrava 13,347, tarafa sita, kata 23, vijiji 90, vitomgozi 351, Lindi ina ukubwa wa kilometa 7,538, tarafa 10, kata 31, vijiji 141 na vitongozi 747 na Ruangwa ina ukubwa wa kilometa za mraba 2,560, tarafa tatu, kata 22, vijiji 90 na vitongoji 434. Aidha, Nachingwea ina ukubwa wa kilometa za mraba 7,070 tarafa tano, kata 36, vijiji 127 na vitongoji 527, Liwale ina ukubwa wa kilometa za mraba 36,170, tarafa tatu, kata 20, vijiji 76 na vitongoji 351, Lindi Manispaa ina ukubwa wa kilometa za mraba 945, tarafa moja na kata 20.Hali ya HewaKwa wastani hali ya hewa katika Mkoa huu ni ya joto la kati ya nyuzi joto 24C hadi 27C na joto hili hutegemea sana pepo za bahari zinazovuma katika kipindi husika kwa mfano pepo za Kusi ni za baridi na Kaskazi huleta joto. Sehemu za miinuko zilizoko kati na Kaskazini kama Rondo, Kilimarondo, Kipatimu na Mpigamiti hali ya joto hupungua na kuonyesha tofauti za nyakati za joto na baridi. Mvua hunyesha mwezi Novemba mpaka Mei lakini Januari hadi Februari husimama na mvua kubwa hunyesha Februari hadi Machi na hali ya ukame ni kati ya Agosti hadi Oktoba. Wastani wa mvua kwa mwaka ni milimita 770 hadi 1,200. Mkoa huu unapitiwa na mito mikuu minne, Matandu, Mbwemkuru, Mavuji na Lukuledi, pamoja na mifereji ya Hifadhi ya wanyamapori Selous inayotiririsha maji mto wa Rufiji.Idadi ya WatuKwa mujibu wa sensa ya watu na makazi ya mwaka 2012, Lindi ina jumla ya wakazi 864,652 wanaume wakiwa 414,507 na wanawake 450,145. Takwimu za mwaka 2012 zinaonyesha kuwa watu wenye umri wa kufanya kazinguvukazi miaka 18 49 walikuwa 402,388. Ongezeko la wakazi kwa mwaka ni asilimia 0.9 hivyo hadi mwaka huu, mkoa unakadiriwa kuwa na watu 920,618.MakabilaMkoa una makabila mbalimbali ambayo ni Mwera, Makonde, Ngindo, Matumbi, Machinga, na watu wachache wenye asili ya Asia na Kiarabu.UchumiUchumi wa mkoa wa Lindi unategemea zaidi katika kilimo, madini na misitu lakini asilimia 80 ya wakazi wake ni wakulima. Kilimo kinachochangia zaidi mapato ya mkoa na mtu mmoja mmoja ni pamoja na kilimo cha korosho, ufuta, mbaazi, mihogo, mpunga, alizeti na mahindi.ArdhiMahitaji ya ardhi katika maeneo ya miji yanaongozwa na mahitaji ya viwanja kwa ajili ya ujenzi wa makazi, biashara, taasisi na viwanda. Kuna mahitaji ya upimaji wa viwanja na hadi sasa viwanja zaidi ya 2,500 vimeshapimwa na kuuzwa. Kwa upande wa maeneo ya vijijini, ardhi hutumiwa kwa shughuli za kilimo na nyingine za uzalishaji. Kati ya vijiji 524, ni vijiji 399 sawa na asilimia 76.1 vimewekewa alama na vichache vimepimwa kwa maana ya kuwa na Mpango wa Matumizi Bora ya Ardhi. Maeneo ya misitu na madini yanasimamiwa na Wizara mbalimbali za serikali na jukumu la kuratibu kwa usimamizi wa ardhi ya vijijini linahitajika. Kwa ujumla ni wazi kwamba mkoa wa Lindi unahitaji kuwa na mpango mkakati wa matumizi bora ya ardhi ambao pia utarahisisha upatikanaji wa takwimu halisi za matumizi ya ardhi katika mkoa.NyumbaMakaziMahitaji ya nyumba za kupangishwa kwa ajili ya makazi au ofisi ni makubwa kutokana na ongezeko la idadi ya watu wanaohamia. Mahitaji makubwa ya maeneo ya makazi na majengo ya biashara hupatikana katika maeneo ya mji wa Manispaa ya Lindi na vituo kama Mnazi Mmoja, Mtama na Nyangao, lakini pia kukua kwa miji ya Ruangwa, Nachingwea, Kilwa na Liwale. Uendelezaji wa mali isiyohamishika unafanywa na wahamiaji, kampuni, wenyeji na Shirika la Nyumba la Taifa NHC ambalo ni taasisi ya serikali iliyoanzishwa kwa ajili ya kujenga nyumba kwa ajili ya watu wenye kipato cha chini, cha kati na cha juu.Mahitaji haya yanaongezeka kutokana na nyumba nyingi kuwa ni za zamani, nyingine zimejengwa kwa miti na tope, mawe na kuezekwa kwa nyasi. Takribani asilimia 80 ya nyumba katika mkoa ni za aina hiyo. Ni matarajio ya mkoa kwamba kama uchumi wa wananchi utaendelea kukua watajenga nyumba za kisasa kwa kutumia tofali na bati kama tunavyoona mabadiliko katika vijiji kutokana na mapato ya mazao. Hii ni fursa kwa watu kuja kuwekeza.Fursa za uwekezajiMkoa una fursa za uwekezaji katika kilimo, maliasili kama vile ardhi, madini, misitu, ufugaji nyuki, uvuvi na maji mifugo, utalii hasa vivutio vya utalii ikiwa ni pamoja na maeneo ya kihistoria na vivutio vya kitamaduni. Eneo jingine ni uwekezaji katika kusindika mazao ya kilimo, vituo vya kuhifadhi, biashara, usafiri, na uvuvi. Fursa hizi japo baadhi zinatumiwa ila ni ukweli kwamba hazijatumika kikamilifu kwa lengo la kunyanyua uchumi wa mwanalindi, mkoa na taifa kwa ujumla.KilimoLindi ina jumla ya hekta milioni 1.8 zinazofaa kwa kilimo ambapo sehemu kubwa ya eneo halijatumika na udongo wake ni wenye rutuba na unafaa kwa kilimo cha mazao mbalimbali. Kwa mwaka 201819 mkoa umejiwekea lengo la kutumia hekta 548,535 kwa kilimo ambapo hekta 360,629 kwa kuzalisha mazao ya chakula na hekta 187,906 kwa kuzalisha mazao ya biashara. Mazao yanayolimwa ni muhogo, mahindi, jamii ya mikunde, mpunga, mtama, korosho, karanga, alizeti na ufuta. Aidha, mkoa unayo mabonde yanayofaa kwa kilimo cha umwagiliaji, na kilimo hiki kinafanywa na wakulima wadogo. Mwaka 2012 baadhi ya kaya zenye watu takribani 200,000 walishirikishwa katika kilimo hiki na wengi wamejiunga katika vyama vya msingi ambavyo vinawasaidia katika masoko, mbegu na mambo mengine.Usindikaji wa bidhaa za kilimoMwanzoni mwa miaka ya 1970 vilijengwa viwanda vya kubangua korosho Lindi na Nachingwea. Viwanda hivi vilisimama uzalishaji mwaka 1990 kutokana na sababu mbalimbali zikiwemo za gharama za uzalishaji kutokana na umeme na maji na kusababisha wananchi kupoteza ajira.Hata hivyo, chini ya Mpango wa Maendeleo ya Kilimo Wilaya DADP vifaamashine za kisasa za usindikaji wa chakula zilianzishwa na usindikaji huu umeongeza thamani kwa mazao na kuongeza mapato ya wakulima.Mnamo mwaka 2015, katika eneo hili kulikuwa na jumla ya mashine 38 za usindikaji wa mhogo na 12 kwa ajili ya kukamua mafuta ya ufuta na alizeti. Ubanguajiusindikaji mdogo wa korosho unaendelea kukua kwa ajili ya mahitaji ya ndani. Viwanda vikubwa vya ubanguaji bado havifanyi kazi hivyo kutoa fursa kwa mtu yoyote atakayetaka kuwekeza katika eneo hilo. Uwekezaji katika viwanda vya kubangua korosho utasaidia kutoa ajira na kuongeza thamani ya korosho. Wakulima wadogo hupata msaada kuhusu masuala ya kilimo kutoka serikali Idara ya Magereza, JKT, Kituo cha Utafiti wa Kilimo - Naliendele na SIDO na mashirika ya kimataifa ya Kilimo na Chakula FAO, Mashirika yasiyo ya Serikali Aga Khan Foundation na LIMAS, mashirika ya msingi ya imani, mashirika ya jumuiya na vyama vya ushirika na biashara binafsi.Kwa ujumla, Lindi imewekwa vizuri kwa ajili ya upanuzi wa sekta ya kilimo na upatikanaji mzuri wa ardhi na kazi kwa kilimo, hali nzuri ya hali ya hewa, hasa ikiwa vifaa vya umwagiliaji vinapatikana, na harakati ya vyama vya ushirika vizuri Aidha, mkoa una ardhi kubwa ya kilimo ambayo haijatumiwa, hali ya hewa nzuri kwa kilimo, mabonde yanayofaa kwa kilimo cha umwagiliaji, mazao ya biashara yanayohitaji uwepo wa viwanda.UvuviMkoa una ukanda wa bahari ya hindi wenye urefu wa kilometa 285 kutoka kijiji cha Sudi Lindi DC kusini mpaka Kijiji cha Marendego wilaya ya Kilwa kaskazini hivyo kutoa nafasi kubwa kwa shughuli za uvuvi. Uwanda huu pia hutumiwa na viumbe vya majini kama sehemu ya mazalia, kilimo cha mwani pamoja na mikoko. Shughuli kubwa ya watu wanaoishi pwani ni uvuvi lakini uvuvi unaofanyika ni mdogo kutokana na ukosefu wa zana za kisasa ambazo zitawawezesha kwenda kuvua kwenye maji marefu.Kwa sasa mkoa una wavuvi takribani 5,500 ambao wapo katika vikundi 114 Kilwa 103, Lindi DC 6 na Lindi MC 5 na vyombo vya uvuvi 1,600 lakini haviwezi kwenda kwenye kina kirefu. Hata hivyo, mkoa una wafugaji wa samaki 427 waliopo katika vikundi 90, mabwawa 105 ya samaki, ambapo 43 ni maji ya chumvi na salio ni maji safi na mabwawa ya asili. Uwekezaji katika eneo hili unahitajika hasa katika uvuvi utakaotumia zana za kisasa, ujenzi wa viwanda vya kuchakata samaki, kilimo cha mwani, ufugaji samaki kwenye mabwawa ya maji chumvi na maji baridi.MifugoSekta ya mifugo mkoani Lindi imeendelea kukua baada ya serikali ya mkoa kukubali kupokea mifugo kutoka mikoa mingine yenye ngombe wengi na hivyo kuongeza mwamko kwa jamii katika ufugaji ukilinganisha na hapo awali. Mkoa una eneo hekta 450,000 zinazofaa kwa ufugaji wa mifugo lakini mpaka sasa eneo lililotumika ni takribani asilimia tano.Idadi ya mifugo iliyopo inakadiriwa kuwa ngombe 100,698, mbuzi asili 81,597, mbuzi wa kisasa 1,452 na kondoo 7,241. Mifugo mingine ni ngamia watano, punda 138, nguruwe 5,793, mbwa 14,436, paka 7,343, sungura 250, kuku asili milioni 1.26, kuku chotara 118,051, kanga 2,600, na bata 25,149. Kwa asilimia kubwa mifugo hii hulishwa kwa kuchungwa au kufunguliwa na kula nje ya mabanda. Madawa ya mifugo yanapatikana na wataalamu hutembelea wafugaji kwa ajili ya kuwapa elimu na kuona maendeleo ya mifugo yao. Kwa ujumla, soko la nyama, mayai na maziwa hupatikana, na hivyo changamoto ni upatikanaji na ubora wa bidhaa.MisituMkoa wa Lindi una jumla ya hekta milioni 6.78 za misitu ambazo kati ya hizo hekta milioni 5.23 sawa na asilimia 77.2 ya eneo la mkoa, zimefunikwa na Uoto wa Asili ambao ni misitu na mapori. Mkoa wa Lindi una misitu ya hifadhi isiyopungua hekta 829,510.5 ambayo inahifadhiwa kisheria inayojumuisha misitu ya Hifadhi za Taifa ambayo ina hekta 370,504 na Misitu ya Hifadhi za Vijiji isiyopungua hekta 453,283.5.Pia ipo Misitu aina ya Mikoko ambayo katika mwambao wa Bahari ya Hindi yenye ukubwa wa hekta 44,038 Kilwa 36,737 na Lindi 7,301 Hifadhi ya Msitu Asili wa Rondo Rondo Nature Forest Reserve wenye hekta 11,742.26 pamoja na Misitu ya kupandwa ambayo inachukua ukubwa wa zaidi ya Hekta 3,000. Kiujumla mkoa umekuwa na misitu isiyoingiliwa na kuharibiwa sana ukilinganisha na mikoa mingine.Kwa takwimu za tathmini ya rasilimali ya misitu ya taifa iliyotolewa mwezi Mei mwaka 2015, mkoa unashika nafasi ya pili katika mikoa yenye maeneo ya misitu mikubwa nchini ikiongozwa na mkoa wa Katavi ambao asilimia 82.7 ya eneo la mkoa limefunikwa na misitu. Zaidi ya hekta 453,283.5 za Misitu ya Hifadhi ya Vijiji katika vijiji 106 imeshahifadhiwa na inaendelezwa na kusimamiwa kikamilifu.Jumla ya misitu ya vijiji 71 kwa wilaya za Lindi, Ruangwa, Kilwa, Liwale na Nachingwea imeshakabidhiwa rasmi kwa serikali za vijiji na inasimamiwa na kuendelezwa na wanavijiji wenyewe kwa kushirikiana na wataalamu wa misitu kutoka wilayani.Pia misitu sita ya taifa, yenye jumla ya hekta 189,417 inasimamiwa kwa Usimamizi wa Pamoja wa Misitu PFM na jumla ya vijiji 27 vimefikia katika hatua za mwisho ili iweze kusimamiwa na kuendelezwa na vijiji hivyo. Kutokana na mafanikio ya Mradi wa Usimamizi Shirikishi wa Misitu PFM kumekuwa na mwamko mkubwa kwa wanakijiji hasa kwa vijiji vile ambavyo havijafikiwa na programu hii. Mpango wa kuvifikia vijiji vingine kwenye wilaya zote unaendelea. Mradi wa Misitu ya Pwani umetekelezwa kwa kipindi cha miaka minne kwa ushirikiano wa Idara ya Misitu na nyuki, Halmashauri ya Wilaya ya Lindi, Halmashauri ya Wilaya ya Kilwa na WWF. Hadi sasa, mradi huo umeweza kuandaa ramani na mipango ya matumizi bora ya ardhi katika vijiji tisa vijiji 5 katika wilaya ya Lindi na vijiji 4 katika wilaya ya Kilwa ambavyo mradi umetekelezwa, ambapo hekta 36,670 za misitu zimetengwa na kuhifadhiwa. Kutokana na aina mbalimbali za biashara ndani ya mnyororo wa thamani katika mazao ya misitu kuna fursa nyingi zinazohusiana na kutegemeana na soko kama zitatumiwa vizuri ikiwa ni pamoja na uboreshaji biashara. Mfano ni uanzishaji wa viwanda vya plywood, pumba zitokanazo na uchakataji wa mazao ya misitu kwa ajili ya kuni na kuzalisha chipboard, ushirikiano kati ya wafugaji wa nyuki utaongeza usindikaji mkubwa wa asali katika mkoa, na sekta ya misitu ikiboreshwa itajenga uwezo wa shughuli za baadaye za mafuta na gesi. Sekta inahitaji barabara bora za kuifikia misitu, ingawa shughuli za misitu zinafanya uharibifu mkubwa kwa barabara zisizojengwa. Kwa hiyo sekta hiyo inahitaji kuendeleza mipango ya barabara ambazo inahitaji kwa kushirikiana na serikali ya mkoa.UtaliiKatika mkoa wa Lindi vipo vivutio vya utalii vya asili na historia ya mkoa, taifa na dunia kwa ujumla, vivutio vinavyojitokeza bayana na kuwa kichocheo cha kukuza utalii vipo 19 kama ifuatavyo:- Mlima wa Ilulu ulioko Nachingwea ambao ni mlima wa kihistoria unaothaminiwa katika mkoa wa Lindi, hapa ndipo palikuwa makazi ya wamwera wakati wa safari yao ya kuingia mkoa wa Lindi baada ya kuvuka mto Ruvuma wakitokea Swaziland. Fukwe za bahari zilizopo katika mwambao wa bahari ya hindi maeneo ya Kijiweni, Mchinga, Sudi, Kilwa; Kaburi la Mchilima ambaye alikuwa mtawala wa jadi wa Mtama linalotumika kwa matambiko. Godauni la watumwa Mchinga II ambalo lilikuwa linahifadhia watumwa waliotoka sehemu za bara na kuja pwani tayari kwa kusafirishwa kwa ajili ya kufanya kazi kwenye mashamba ya matajiri. Kaburi la Sisters Walburg lililopo Nyangao.Huyu ni mjerumani wa kike aliyekuwa mwanzilishi wa hospitali ya misheni ya Nyangao. Huyu aliuwawa na waingereza wakati akitaka kukimbia wakati wa vita kuu ya pili mwaka 1945. Mti wa Nyerere, katika kijiji cha Ntene kilichopo Kata ya Mnara, Tarafa ya Rondo, mti huu ni muhimu sana katika historia ya wakati wa uhai wa Mwalimu J. K Nyerere. Jiwe la mzungu, hili ni jiwe la asili kando kando ya bahari ya hindi katika kijiji cha Kijiweni, kata ya Mvuleni. Jina la Kijiweni limetokana na jiwe hilo ambalo lilikuwa pendekezo la mpaka kati ya Tanzania na Msumbiji na Mreno Vasco da Gama ambaye alitawala nchi ya Msumbiji, Vasco da Gama alipigilia chuma katika jiwe hilo ikiwa ni ishara ya mpaka. Eneo alilopatikana mjusi mkubwa duniani ambalo lipo katika kijiji cha Mnyangara, Kitongoji cha Namapwiya katika Tarafa ya Mipingo maarufu kwa Jina la Tendeguru. Msikiti na makaburi ya waarabu Sudi, umbali wa Km 12 kutoka kijiji cha Madangwa ambacho barabara kuu itokayo Mnazimmoja kuelekea Mtwara. Mikukuyumbu- Kimambi wilayani Liwale - Sehemu alikouawa Askofu Cassian Spiess mwaka 1905 na mtawala wa Wangindo aliyejulikana kwa jina la Abdallah Mchimae. Hivi sasa eneo hili linatumika kama sehemu ya hija kwa wakristo wa kanisa katoliki. Mlima Nanungu Mlembwe wilayani Liwale ambayo ni sehemu ya matambiko na maombi ya kijadi. Boma la zamani lililojengwa na Wajerumani mwaka 1905 Makonjiganga- Liwale Mjini. Pori la hifadhi ya taifa Selous ambayo ni ya pili kwa ukubwa duniani baada ya hifadhi ya Yellowstone iliyoko Marekani. Mnara wa Nandete Kilwa ambako ni sehemu ilikoanzia vita ya Majimaji. Kilwa Kisiwani na Songo Mnara ikiwa ni kumbukumbu ya makazi ambayo ni mfano bora wa miji ya waswahili wa kale iliyojulikana kimataifa tangu karne ya 13 kabla ya kuzaliwa Kristu BC. Kilwa Kivinje ambao ni mji wa kihistoria na ndiyo iliyokuwa makao makuu ya eneo chini ya masultani wa Zanzibar na wakati wa ukoloni. Mji wa Kilwa, ambao ulipata wageni kuanzia karne ya 9 mpaka karne ya 19, Ibin Battouta alitangaza Kilwa kuwa ni mji muhimumzuri duniani. Nyumba ya Samora Machel, nyumba hii ipo kilometa 34 kutoka makao makuu ya Wilaya ya Nachingwea Farm 17. Nyumba hii ilitumika kama sehemu ya maficho ya aliyekuwa Rais wa Msumbuji hayati Samora Machel wakati wa kupigania Uhuru wa Nchi yao. Wanyamapori na misitu ambayo ina vivutio vya wanyama na ndege wasiopatikana mahali pengine duniani.Ufugaji wa nyuki.Uanzishwaji wa viwanda vya kuchakata mazao ya misitu katika vijiji kutokana na upatikanaji wa malighafi na kwa sasa kupitia REA umeme unazidi kupelekwa vijijini. Kushirikiana na vijiji kuandaa mpango wa matumizi bora ya ardhi ambao utawezesha upimaji wa eneo la misitu, ili misitu hii iweze kuleta tija kwa maendeleo ya vijiji, wilaya, mkoa na taifa kwa ujumla.MadiniUchunguzi wa madini mbalimbali unafanyika kikamilifu nchini kote ikiwa ni pamoja na madini ya kinywe wilayani Ruangwa. Kijiolojia, eneo la Lindi liko ndani ya ukanda wa Msumbiji, ambapo kuna aina mbalimbali za madini tofauti ikiwa ni pamoja na: Madini kwa ajili ya ujenzi: mchanga, Kokoto, mawe na chokaa, Vito vya mawe: kijani na makaratasi, tomaline, samafi nk. Madini ya metali: dhahabu, shaba na nickel, Madini ya viwanda: grafiti, manganese, jasi na chumvi. Hadi hadi sasa, shughuli za uchimbaji madini zinafanywa na wachimbaji wakubwa na wadogo wadogo.Leseni zilizotolewa mpaka sasa ni kama ifuatavyo:- Kilwa: leseni 1305 za Madini kwa ajili ya ujenzi, Lindi: leseni 453 za jasi, Madini kwa ajili ya ujenzi na chumvi nk. Ruangwa: leseni 394 za dhahabu, mawe ya mawe, Madini kwa ajili ya ujenzi, grafiti na nk. Liwale: leseni 215 kwa mawe ya jiwe, dhahabu nk. Nachingwea: leseni 104 za dhahabu, mawe ya mawe na Madini kwa ajili ya ujenzi.Kiasi kikubwa cha jasi tayari hutolewa kwa kulisha viwanda vya saruji, na hii imeongezeka baada ya Kiwanda ya saruji cha Dangote kuanza uzalishaji. Madini ya Kinywe inazidi kuwa rasilimali muhimu kutokana na kukua matumizi yake kwa kutengenezea betri za magari, simu, laptop n.k. Uzalishaji wa madini ya chumvi pia umekuwa ni wa jadi kwa kutumia mabwawa katika maeneo ya pwani ya bahari ya Hindi. Soko la madini ya chumvi umekuwa ukiathiriwa kutokana kutokuwa na viwanda vya kusaga chumvi na kufungasha.GesiHadi sasa visima 60 vishachimbwa na visima 16 vimevumbuliwa vyenye zaidi ya 55Tcf ya hifadhi ya gesi asilia, na kiasi kikubwa cha gesi hii kimegunduliwa katika vitalu vya maji ya kina. Lcha ya jukumu la gesi ya asili katika uchumi wa Tanzania bado ni mdogo. Gesi kwa mara ya kwanza Tanzania iligunduliwa mkoani Lindi kando ya kisiwa cha Songo- Songo mwaka 1974, na uzalishaji wa kwanza wa nishati kwa matumizi ya ndani ulianza mwaka 2004 70mmscfd, ikifuatiwa na Mnazi Bay Mtwara ambayo ilianza mwaka 2007 10mmscfd. Leo gesi hutumiwa kwa ajili ya kuzalisha umeme katika kituo cha Mtwara, Somanga Fungu na Dar es Salaam na kwa matumizi mengine ya viwanda na matumizi ya ndani katika maeneo machache mkoa wa Dar es Salaam.Sababu za kuwekeza LindiUwepo wa hali ya amani na utulivu kwani mkoa una matukio machache ya uhalifu., uwepo wa ardhi yenye rutuba inayofaa kwa kilimo cha mazao mbalimbali, kilimo cha umwagiliaji na misitu na uwepo wa maeneo yaliyotengwa kwa ajili ya shughuli za kiuchumi katika kila halmashauri. Pia Lindi kunapatikana maligafi kwa ajili ya viwanda mbalimbali vya kuchakata mazao ya kilimo, mifugo, uvuvi, misitu na kuwepo kwa taasisi za serikali na zisizo za serikali ambazo zinaelimisha, kuhamasisha na kutoa msaada kwa jamii, vikundi na watu binafsi kuwekeza katika sekta mbalimbali kutokana na fursa zilizopo.Sababu nyingine ni uwepo wa vivutio vya kitalii mfano vivutio vya kitamaduni, magofu, mbuga ya selous na fukwe, na uwepo wa soko la bidhaa zitakazozalishwa kutokana na kuzidi kuongezeka kwa watu kwani kwa sasa mkoa unakadiriwa kuwa na watu zaidi ya milioni moja, lakini watu wanaokuja kwa ajili ya shughuli mbalimbali wanaongezeka.Aidha, maboresho ya hivi karibuni ya miundombinu ikiwa ni pamoja na kukamilika kwa barabara ya lami kutoka Dar es Salaam kupitia Lindi hadi Mtwara, Masasi na Mtambaswala mji wa mpaka na Msumbiji; uboreshaji wa bandari ya karibu ya Mtwara, kukamilika kwa bomba la gesi asili linalounganisha Mtwara na Dar es Salaam, na uboreshaji wa umeme unaoendelea. Maboresho ya miundombinu yaliyopangwa ikiwa ni pamoja na upanuzi wa uwanja wa ndege wa Lindi, bandari la Lindi na ujenzi wa hospitali mpya ya rufaa.Uwekezaji wa hivi karibuni katika kiwanda cha Cement cha Dangote Mtwara ambacho kimerahisisha upatikanaji wa cement. Lakini pia uwepo wa gesi asilia inayosafirishwa kwa bomba kuelekea Dar es Salaam kunatoa fursa ya ujenzi wa viwanda vinavyotumia gesi kama moja ya malighafi yake.Uwepo wa hazina kubwa ya madini ya Nickel, Graphite, Beach sands, Gypsum, Magnesite, Dhahabu, iron ore na gemstones. Ofisi ya Mkuu wa Mkoa na Mamlaka za Serikali za Mitaa zipo tayari kutoa msaadaushirikiano kwa mtu, kikundi, taasisi, au kampuni itakayo kuwa tayari kuja kuwekeza katika Mkoa wa Lindi. Pia Baraza la Taifa la Uwezeshaji Kiuchumi linatoa huduma zake hapa Lindi.  <topic>: kitaifa 