<classify> Na Faraja Masinde Dar es Salaam SHIRIKA la Umoja wa Mataifalinalopambana na virusi vya Ukimwi VVU na Ukimwi Unaids, limesema kundi la vijanawa kike nchini wenye umri kati ya miaka 15 na 24 ndio wamekuwa waathirikawakubwa. Kauli hiyo ilitolewa Dar esSalaam jana na Mkurugenzi Mkazi wa Shirika hilo hapa nchini, Kate Spring wakatiwa maadhimisho ya siku yakupambana na ubaguzi na unyanyapaa dhidi ya wanawake na wasichana wanaoishi navirusi vya Ukimwi. Alisemakundi hilo linaongoza pia kwa kupata maambukizi mapya ya virusi vya Ukimwiambapo kwa wiki wasichana 300 wanaoambukizwa nchini kote. Nibayana jitihada mbalimbali zinachukuliwa katika kuhakikisha kuwa tunakabilianana virusi vya Ukimwi. Hatahivyo, takwimu zinaonyesha kwamba kundi la vijana, hususan wasichana wenye umrikati ya miaka 15 na 24 ndio wanaoongoza kwa kuwa na maambukizi mapya, kiwangoambacho ni zaidi ya mara mbili ya maambukizi ya vijana wa kiume. Hivyobado kuna kazi kubwa inayotakiwa kufanyika ikiwa ni pamoja na kuhakikisha kuwatunaondoa ubaguzi huu wa wanawake na wasishana, alisema Kate. NaibuWaziri, Ofisi ya Waziri Mkuu anayeshughulikia masuala ya watu wenye ulemavu,Stella Ikupa, alisema jamii inapaswa kuacha ubaguzi kwa watu wenye virusi vya Ukimwi,huku akibainisha kuwa Serikali itazungumza na viongozi wa dini kuweka utaratibuwa kutoa elimu kwa waumini. Hatunabudi kuhakikisha kuwa tunapiga vita unyanyapaa na ubaguzi huu ambao unaendeleakwenye jamii yetu, jambo ambalo naamini kuwa kama taifa tukishikamana kwapamoja tunaweza kuondoa kabisa changamoto hii na hata ikiwezekana kumalizamaambukizi. Hililinawezekana kwa jamii kujengewa elimu ya mabadiliko na ubaguzi huu ambao umekuwaukifanyika kwenye jamii, kwani watu wakielimushwa basi ni bayana kwambatutakuwa tumepiga hatua katika kukabiliana na hali hii. Tutawaalekezaviongozi wa dini, ili makanisa na misikiti kuwa na sehemu maalumu za kutoa ushaurikwa waumini wao ambapo pia watatumia wataalamu mbalimbali wa kutoka hospitalikwa jili ya kutoa elimu, alisema Ikupa. Alisemabado kumeendelea kuwa na unyanyapaa mahala pa kazi hatua aliyoziagiza taasisimbalimbali kupitia upya sera zao kwa kuleta usawa na kwamba Ukimwi ni ugonjwakama ulivyo ugonjwa mwingine. KaimuMkurugenzi wa Tume ya Kudhibiti Ukimwi Tanzania Tacaids, Jumanne Mpangoalisema pamoja na hatua ambazo wamekuwawakichukua kukabiliana na maambukizi, suala la unyanyapaa bado linarejeshanyuma mapambano hayo. Nibayana kwa namna ambavyo tunaenda, tunaona tumepiga hatua kubwa kwenyekukabiliana na maambukizi ya virusi vya Ukimwi, suala la elimu ya unyanyapaa naubaguzi kwa jamii linapaswa kuwa endelevu kwani limekuwa likiturudisha nyuma. Kiwangokikubwa unyanyapaa au ubaguzi unapoingia kwenye jamii, imekuwa ikiwafanya watumiajiwa dawa kushindwa kuzitumia vile wanavyotakiwa, hatua ambayo imeleta changamotokubwa. Takwimuzinaonyesha kuwa unyanyapaa na ubaguzi ni asilimia 31 kwa vijijini, huku mijiniikiwa ni asilimia 15 hatua mbayo tunatazamia kama bado elimu ya Ukimwi haijatolewakikamilifu, alisema Mpango. Alisemakundi la wasichana ndio wanaotakiwa kupewa kipaumbele zaidi ikilinganishwa nawanawake kutokana na kuwa na kiwango cha juu cha maambukizi. Mwenyekitiwa Baraza la Taifa la Watu Wanaoishi na Virusi vya Ukimwi Tanzania Nacopha,Leticia Mourice alisema vitendo vyaunyanyapaa kwa watu wenye Ukimwi bado vipo hatua ambayo imekuwa ikiwafanyawajisikie vibaya kwani wamekuwa wakiitwa majina ya ajabu. Jamiiinatakiwa kupewa elimu kwani tumekuwa tukiitwa majina kama wauza vocha zamitandao yote, wakati mwingine tunaambiwa watunza funguo za mochwari na majinamengine yasiyofaa jambo ambalo jamii inapaswa kuelimishwa ili kutokomezaunyanyapaa huu, alisema Leticia. Itakumbukwajuzi, Mkurugenzi Mtendaji wa Unaids, Winnie Byanyima, akitoa ujumbe wake kwa dunia,alisema mapambano dhidi ya ugonjwa huo hayatenganishwi na kupigania haki zawanawake na pia mapambano dhidi ya aina zote za ubaguzi. Ukimwiunaweza kutokomezwa iwapo tutapambana na ukosefu wa usawa wa kijamii na kiuchumi,ambavyo vinaendeleza ugonjwa huo na ikiwa tutachochea zaidi uvumbuzi wakisayansi kushughulikia mahitaji halisi ya wanawake na wasichana na watuwanaoshi na virusi vya Ukimwi. Ukimwiumesalia kuwa ugonjwa unaoongoza kwa kuua wanawake wenye umri wa miaka 15 hadi49, ili kutokomeza tunatakiwa kukomesha ukatili dhidi ya wanawake na kutoanafasi sawa, alisema Byanyima.  <topic>: afya 