<classify> RAMADHAN HASSAN, DODOMA MAMBO yanayochangia saratani ya koo ni pamoja nakufanya mapenzi kwa kutumia mdomo, imeelezwa. Hayo yalielezwa jana na Mtendaji Mkuu wa Taasisi ya OceanRoad, Dk. Julius Mwaisekege mbele ya Waziri wa Afya, Maendeleo yaJamii,Jinsia,Wazee na Watoto,Ummy Mwalimu ambaye alikuwa akitoa tamko kuhusianana siku ya saratani duniani . Dk. Mwaisekege alisema miongoni mwa mambo yanayochangiasaratani ya koo ni kufanya ngono kwa kutumia mdomo ambakomajimaji huwa yana madhara. Alisema kwa sasa kuna ongezeko la saratani hiyo ambayoilikuwa ikishika nafasi ya nne lakini ipo nafasi ya tatu kwa magonjwa yasaratani. Waziri Ummy alisema ugonjwa wa saratani bado ni tishio nchini nainakadiriwa kuwa katika kila wagonjwa 1000 mgonjwa mmoja huugua saratani . Alisema Tanzaniakunatokea wagonjwa wapya wa saratani 55,000 kwa mwaka na takribani wagonjwa28,610 hufariki dunia kwa mwaka, vifo ambavyo ni asilimia 52 ya wagonjwa wapya. Takwimu za hospitali za mwaka 2018 zinaonyesha wagonjwawapya wa saratani waliohudumiwa kuwa ni 14,028 ambao ni asilimia 25.5 yawagonjwa wote wanaokadiriwa kuwepo nchini, alisema Waziri Ummy. Alisema wagonjwa waliohudumiwa walifika kupata hudumakatika hospitality za Ocean Road ni wagonjwa 7649, Bugando wagonjwa 2790, KCMC 1050, Muhimbili 1321 na Hospitali yaRufaa ya Kanda ya Mbeya wagonjwa 218. Takribani wagonjwa wapya 1000 walipata huduma katikahospitali binafsi za Agakhan, Hindu Mandal, Hubert Kairuki, Besta na Rabininsia,alisema. Mkurugenzi wa Uhakiki ubora kutoka Wizara ya Afya,Dk. Mohamed Ally, alisema licha ya kuutaja ugojwa wa saratani kuwa unaathiri rika na jinsia zote, aliitaka jamii kushiriki kwa ukamilifukatika kupambana na janga la saratani. Dk. Mohamed alisema jamii inatakiwa kuwa na mtazamo chanyajuu ya ugojwa huo kupunguza janga la saratani na athari zake zote ikiwa nipamoja na kujikinga na vitu vyenye kusababisha saratani. Jamii inatakiwa kuelewa vyanzo vya saratani ambavyo nivirusi vinavyosababisha saratani ya mlango wa kizazi, maambukizi ya bakteria naparasaiti, alisema.  <topic>: afya 