<classify> TANZANIA inakisiwa kuwa na vifo vya watu 150,000 kwa mwaka vinavyotokana na kuumwa na mbwa wenye ugonjwa wa kichaa.Akitoa takwimu hizo jijini Dodoma, Kaimu Mkurugenzi wa Huduma za Mifugo Tanzania, Dk Martin Ruheta amesema ripoti ya Wizara ya Afya ya mwaka 2017, inaonesha kwamba katika mwaka huo kulikuwa na matukio 28,000 ya watu kuumwa na mbwa wenye vichaa na kuambukizwa ugonjwa huo.Amesema takwimu za kidunia, zinaonesha kwamba zaidi ya 60,000 wanafariki dunia kutokana na kuumwa na mbwa wenye vichaa na vifo vingi vinatokea katika Bara la Afrika na Asia, hasa kwa watoto wa vijijini.Dk Ruheta amesema, Septemba 28 mwaka huu, ni Siku ya Maadhimisho ya Kidunia ya Kudhibiti Ugonjwa wa Kichaa cha Mbwa; na nchini hapa, maadhimisho yatafanyika kwa kutoa elimu katika taasisi mbalimbali zikiwemo shule kuhusu ugonjwa na namna ya kuudhibiti.Amesema maadhimisho hayo pia yatatoa elimu kuhusu gharama za tiba kwa mtu aliyepatwa na virusi vya kichaa cha mbwa kwamba inagharimu dola za Marekani 44 ambayo ni gharama kubwa kuliko kuchanja mbwa huyo kunakogharimu dola saba tu.Dk Ruheta alisema kiuchumi, ni rahisi na vizuri zaidi kuwekeza katika kuchanja mbwa kwa lengo la kuzuia kuliko gharama za kutibu mgonjwa aliyepatwa na ugonjwa ambao wengi wao ni jamii ya vijijini.Kwa kushirikiana wadau mbalimbali nchini wakiwemo wananchi na taasisi na kuungana na taasisi za kimataifa, azma ya kutokomeza ugonjwa huo ifikapo 2030 duniani lazima itimie kwani kuifanya nchi bila ugonjwa huo inawekana, amesema.Amesema kutokana na mkakati huo wa kidunia, hapa nchini, mkakati wa majaribio umeandaliwa kwa ushirikiano wa wizara zenye dhamana ya afya ya binadamu na mifugo kwa kuweka mpangokazi wa kulinda afya ya pamoja.Amesema ugonjwa wa kichaa cha mbwa ulianza kutambuliwa nchini mwaka 193233, tangu hapo ugonjwa huo umekuwa ukisambaa katika maeneo mbalimbali mikoani.Alisema ugonjwa wa kichaa cha mbwa ni ugonjwa tishio kwa binadamu na unampata binadamu aliye karibu na mbwa aliyeathirika ambapo akiumwa au kuguswa, anaweza kupata.  <topic>: kitaifa 