<classify> WIKI iliyopita tulizungumzia umuhimu wa kuingiza Somo la Maadili ya Utumishi wa Umma, katika mitaala ya kozi za utawala wa umma, zinazotolewa na vyuo vikuu katika ngazi ya shahada ya kwanza.Leo tutazungumzia mafunzo ya maadili kwa watumishi wa umma kuanzia mafunzo ya awali pale wanapojiunga na utumishi wa umma, na mafunzo yanayotolewa mara kwa mara baada ya mafunzo ya awali, mpaka pale utumishi wao unapokoma.Katika makala yake ya mwaka 2014, Femi Omotoso, alipata kusema kuwa menejimenti ya utumishi wa umma, inatakiwa kuhakikisha kuwa watumishi wote wa umma wanafundishwa maadili na taratibu za kazi, mara kwa mara kuanzia siku wanayokuwa wamejiunga na utumishi wa umma hadi pale utumishi wao unapokuwa umekoma. Ili kuwawezesha watumishi wa umma kupata mafunzo mbalimbali ya utumishi, ikiwa ni pamoja na mafunzo ya maadili, Chuo cha Utumishi wa Umma nchini kilianzishwa mwaka 2000 kama sehemu ya maboresho ya utumishi wa umma, kwa kuunganisha Chuo cha Uhazili Tabora na Chuo cha Watumishi wa Serikali, Magogoni.Zaidi ya kuendesha mafunzo, Chuo cha Utumishi wa Umma, kimekuwa na jukumu la kutoa ushauri wa kitaalamu, kufanya utafiti tumizi Applied Research, na kuendesha mitihani ya serikali kwa lengo la kujenga uwezo wa watumishi wa umma. Tukija katika suala zima la mafunzo, pamoja na kuandaa na kuendesha mafunzo mbalimbali kwa watumishi wa umma, chuo pia kilipewa jukumu la kuendesha kozi za muda mrefu kwa ngazi ya cheti na diploma kama sehemu ndogo ya majukumu yake.Kuna mafunzo mengi yamekuwa yakiandaliwa na kuendeshwa na Chuo cha Utumishi wa Umma, ikiwa ni pamoja na mafunzo yaliyojikita katika kumuelimisha mtumishi wa umma juu ya suala zima la maadili katika utumishi wa umma.Mafunzo kwa watumishi wa umma yamekuwa yakiandaliwa kwa namna mbili. Kwanza, chuo kinaandaa mafunzo na kuyatangaza kwa walengwa supply driven na vilevile kinaandaa kozi kulingana na mahitaji maalumu ya taasisi husika demand driven. Ingawa Chuo cha Utumishi wa Umma kililenga zaidi kutoa mafunzo ya utumishi wa umma kwa watumishi wa serikali na kutoa mafunzo ya muda mrefu kwa kiasi kidogo, mwelekeo kiutekelezaji ulizidi kuwa kinyume chake. Nguvu kubwa ilielekezwa kwenye mafunzo ya muda mrefu kwa ngazi ya cheti na diploma kuliko kwenye mafunzo yanayowalenga moja kwa moja watumishi wa umma kwa maana ya kuwajengea uwezo watumishi hao.Msisitizo kwa kozi ndefu uliongezeka zaidi kuanzia mwa- ka 2008 baada ya Chuo cha Utumishi wa Umma kuanza kufanya kazi zake chini ya usimamizi na uratibu wa Baraza la Taifa la Elimu ya Ufundi NACTE. Hadi kufikia mwaka 2014 kozi mbalimbali za muda mrefu zilikuwa zimetengenezwa na Chuo cha Utumishi wa Umma kikawa kimeshatanua wigo wake na kufikia matawi sita kutoka matawi mawili ya awali ili kufikisha huduma zake karibu zaidi na wateja wake. Inawezekana kabisa kuwa msisitizo kwenye kozi za muda mrefu badala ya mafunzo mbalimbali ya utumishi kwa moja kwa watumishi wa umma, kulitokana na haja ya kuona kuwa chuo kina uhakika zaidi wa kupata mapato ya kujiendesha.Hii inatokana na ukweli kwamba, kumekuwa na ugu- mu kwa chuo kupata mapato ya kutosha kujiendesha kwa kupitia kozi zinazolenga watumishi wa umma peke yake kutokana na mambo mengi sana. Kwa mfano, kulikuwa na ongezeko la taasisi za mafunzo ambazo zilikuwa zikiruhusiwa kutoa mafunzo kwa watumishi wa umma na hivyo, kutoa ushindani mkubwa hata katika mambo ambayo yangepaswa kufundishwa na Chuo cha Utumishi wa Umma peke yake. Vilevile, kumekuwa na changamoto nyingi zinazosababisha taasisi nyingi zishindwe kupeleka watumishi wake kwenye mafunzo mbalimbali, ikiwa ni pamoja na yale yanayosisitizwa na Menejimenti ya Utumishi wa Umma kama vile mafunzo ya awali kwa watumishi wapya wa umma.Pia, kumekuwa na watumishi wengi wa umma kama vile walimu na wahadhiri katika shule na vyuo mbalimbali vya serikali, ambao hawafikiwi na mafunzo mbalimbali kutoka Chuo cha Utumishi wa Umma, ikiwa ni pamoja na mafunzo ya awali.Ili Chuo cha Utumishi wa Umma kiweze kwenda na kasi ya Rais John Magufuli, ni vizuri Chuo cha Utumishi wa Umma, kikajipanga ili kiweze kujikita zaidi katika jukumu lake la msingi la kutoa mafunzo mbalimbali kwa watumishi wa umma badala ya kugawanya nguvu kwa kozi za muda mrefu ambazo zingeweza kutolewa na vyuo vingine vya kati na vya juu.Kwa muktadha huo huo, ni vizuri utaratibu ukawekwa ili kubaini mambo ya msingi katika utumishi wa umma yanayopaswa kufundishwa na Chuo cha Utumishi wa Umma pekee na kuhakikisha kuwa, walengwa wa mafunzo hayo katika utumishi wa umma wanafahamika vizuri na wanashiriki mafunzo hayo kama inavyotakiwa. Lakini kubwa zaidi, Chuo cha Utumishi wa Umma kinatakiwa kuhakikisha kuwa wakufunzi wake wanajengewa uwezo kwa kupitia mafunzo mengi zaidi kuhusu utumishi wa umma, nafasi zaidi za kufanya tafiti katika utumishi wa umma na kupewa uzoefu wa kufanya kazi katika taasisi nyingine za umma kwa kadiri itakavyoonekana inafaa.  <topic>: kitaifa 