<classify> NORA DAMIAN-DAR ES SALAAM SIKU chache baada ya Rais Dk. John Magufuli kutembeleaGereza la Butimba, Mwanza, Mahakama Kuu ya Tanzania imetoa waraka kwa majaji namahakimu, ikiwataka kuhakikisha kesi zinazofikishwa mahakamani zinakidhimatakwa ya kisheria kuepuka msongamano wa mahabusi. Hivi karibuni, Rais Magufuli alitembelea gereza hilo na kuzungumzana wafungwa na mahabusi ambako alibaini changamoto lukuki huku suala la kubambikiwakesi likiongoza kulalamikiwa na wengi. Waraka huo namba nne wa 2019, umetolewa na Jaji Kiongozi waMahakama Kuu, Dk. Eliezer Feleshi, kuhusu matakwa ya kuzingatia sheria katikaufunguaji na usikilizaji wa mashauri ya jinai mahakama kuu, mahakama zamahakimu wakazi na mahakama za mwanzo ili kuepukana na msongamano wa mahabusiusio wa lazima. Dk. Feleshi, alisema waraka huo umelenga kuwakumbushamajaji na mahakimu wajibu unaoendana na viapo vyao na kwamba watafuatiliautekelezaji wake. Hakikisheni kesi zinazofikishwa mahakamani zinakidhimatakwa ya kusajiliwa kisheria na zinaposajiliwa hakikisheni mienendo hiyoinaendeshwa kwa kuzingatia matakwa ya sheria ambayo baadhi yametajwa hapo juu. Hakikisheni kesi zinasikilizwa na kutolewa hukumuuamuzikatika muda uliowekwa na sheria na kwa kuzingatia malengo ya mahakama, alisemaDk. Feleshi. Kulingana na waraka huo, maelekezo mengine ni kutoa hukumundani ya siku 90 kuanzia siku jajihakimu alipokamilisha usikilizaji wa kesihusika na kupewa kipaumbele kwa adhabu mbadala ya kifungo cha jela kwa kufuatasheria. Pia majaji na mahakimu wameelekezwa kuhakikisha vikao vyakusukuma kesi vinafanyika kadiri ya waraka wa Jaji Mkuu Namba 21987 kamaulivyorekebishwa mwaka 2003 na 2011 na wachukue hatua zinazostahili kutekelezamaazimio yake. Hakikisheni mahakama inashiriki kikamilifu kwenye vikaovya Jukwaa la Haki Jinai ngazi zote na hakikisheni mwongozo wa ukaguziunafuatwa kama ulivyo ikiwa ni pamoja na kuwafichua watumishi wa mahakamawatakaotuhumiwa kwa vitendo vya rushwa. Sambamba na hatua hiyo, vipo vikao vya Jukwaa la Haki Jinai na vile vya kusukuma kesi ngazi za wilaya, mkoa na taifa ambavyo ninyenzo za kuziwezesha mamlaka zinazohusika na utoaji wa haki jinai kutatuachangamoto zinazojitokeza katika ngazi mbalimbali katika nchi yetu, alisema. Dk. Feleshi alisema pia endapo jaji au hakimu atajiridhishakuwepo kwa vitendo vya hila vinavyohujumu mwenendo wa kesi iliyo mbele yake,mamlaka asili ya kuondosha mashtaka na kumwachia huru mshtakiwa itabidiyachukue mkondo wake. Kwa upande wa wapelelezi na waendesha mashtaka,wamekumbushwa kutenda haki kwa kuzingatia Tangazo la Serikali namba 296 la 2012linalotoa mwongozo kwa kesi nyingi isipokuwa zile zinazohusisha makosa makubwaya kukamilisha upelelezi kabla ya kufunguliwa kwa kesi mahakamani. Yapo maelekezo ya Mkurugenzi wa Mashtaka ya Novemba 3,2008 ambayo kupitia kipengele cha nne yanaitaka mamlaka husika kumwajibishamwendesha mashtaka au mpelelezi ambaye kwa hila atasababisha haki kutotendeka,alisema Dk. Feleshi. UZINGATIAJIVIFUNGU VYA SHERIA Dk. Feleshi alisema Sheria ya Mwenendo wa Makosa ya Jinaina sheria nyingine zinavyo vifungu vya sheria ambavyo kama vitazingatiwa magerezahayatalemewa na mahabusi. Alisema sheria hizo zina vifungu vinavyohusika na wajibu wakutoa taarifa ya kutendeka kwa jinai au taarifa ya mpango wa kutendeka jinai. Hivyo waraka huo unasisitiza uzingatiaji wa vifungu vyasheria katika uandikishaji wa maelezo ya mlalamikaji na haki yamtuhumiwamshtakiwa kupata maelezo ya mlalamikaji pamoja na hati ya mashtakapale kesi inapofunguliwa mahakamani. Uandikishaji wa maelezo ya mashahidi mbalimbali wa mashtakana yale ya washtakiwa, utaratibu wa kutolewa dhamana polisi kwa makosayanayodhaminika pale ambapo polisi hawajakamilisha upelelezi. Utaratibu wa kutolewa kwa dhamana mahakamani kwa makosayanayodhaminika kwa kufuata vigezo vya kisheria baada ya mtuhumiwa kufikishwamahakamani. Utaratibu wa kuiomba mahakama isitoe dhamana kwa masilahiya umma kwa kufuata misingi ya sheria na utaratibu wa kuwaweka wahalifu chiniya uangalizi wa polisi au mahakama bila kuwafungulia mashtaka na kuwafanyawakae mahabusu.  <topic>: afya 