<classify> Beijing, China Idadi ya vifo kutokana na mlipuko wa virusi vipya vya coronaimeongezeka na kufikia zaidi ya 1,000 wakati Shirika la Afya Duniani WHOlikionya kuwa watu walioambukizwa na hawajasafiri kwenda China huenda wakawashamoto mkubwa katika janga hilo. Ongezeko la vifo limekuja baada ya Rais Xi Jinping kufanya ziaraisiyo ya kawaida katika hospitali moja ya Beijing, akiwa amevaa vifaa vyakujikinga, na kushauriana na wahudumu wa afya na wagonjwa. Timu ya mwanzo ya ujumbe wa kimataifa unaoongozwa na WHOimewasili China, wakati nchi hiyo ikipambana kudhibiti virusi hivyovilivyoambukiza zaidi ya watu 42,000 na kusambaa hadi nchi 25. Vifo vingine 108 viliripotiwa jana, wakati Serikali ya China ikiwazuiamamilioni ya watu katika miji kadhaa. Serikali kadhaa za kigeni zimepiga marufuku watu kuwasili kutokaChina na mashirika makubwa ya ndege yamesitisha safari ili kuzuia kusambaa kwavirusi hivyo. Jana, Shirika la habari la BBC lilieleza kuwa katika harakati zakukabilina anugonjwa huo, mkongwe wa filamu nchini China, Jackie Chanametangaza rasmi kupitia mtandao wa Weibo kuwa atatoa fedha kwa ajili ya mtuyoyote atakayegundua kinga ya ugonjwa wa corona. Chan aliweka wazi kiu yake ya kutaka kumaliza kabisa vifo vitokanavyona ugonjwa wa corona kwa kutangaza kutoa zaidi ya Dola za kimarekani 140,000kwa mtu ama kikundi kitakachofanikisha kugundua kinga dhidi ya ugonjwa wa corona. Virusi vyacorona ni hatari kiasi gani? Watu zaidi ya 75,000 wanaweza kuwa na maambukizi ya virusi vyacorona, katika mji wa Wuhan, wataalamu wameeleza. Ingawa makadirio ya chuo kikuu cha Hong Kong yanasema kuwainawezekana kuwa idadi ikawa kubwa zaidi ya takwimu zinazotajwa rasmi. Ripoti zinasema kuwa kuna watu ambao walifariki wakati wa mlipukowa ugonjwa huo ulipoanza tu, jarida la afya la Lancet linasema kuwa wagonjwawengi walikufa bila kufahamika kile kilichowauwa. Ripoti imebaini kuwa wagonjwa 99 walihudumiwa katika hospitaliya Jinyintan huko Wuhan , 40 kati yao walikuwa na magonjwa ya muda mrefu kamamagonjwa ya moyo au presha, wengine 12 walikuwa wana kisukari. Zuio la watukusafiri linasaidia? Katazo la watu kusafiri linasababisha watu kuingia kwenyematatizo zaidi, kwa sababu watu wanakosa taarifa, usambazaji wa madawa unakuwa duni,uchumi unashuka na hata watu wanatafuta njia ambaozo si rasmi kuondoka katikaeneo lililoathirika, mkuu wa shirika la afya alisema siku ya Ijumaa. Hali yamaambukizi hivi sasa ipoje? Ingawa virusi vimesambaa mpaka nje ya China, kukiwa na ripoti yamaambukizi kwenye mataifa 25, mpaka sasa kumeripotiwa vifo viwili nje ya China-mtu mmoja Hong Kong na mtu mmoja Ufilipino. WHO limetangaza mlipuko wa virusi vya corona kuwa janga lakiafya, likisema ikiwa fedha hazitaelekezwa kupambana na mlipuko, mataifa yatajutiahilo baadae. Ingawa takwimu rasmi nchini zinasema kuna maambukizi 31,000,baadhi ya wanasayansi wamekisia kuwa idadi inaweza kuwa mara 10 zaidi, kwa kuwawengi wao huonyesha dalili polepole, na hawapati matibabu, na hivyokuwaambukiza wengine. AFP, BBC  <topic>: kimataifa 