<classify> UWEKEZAJI mkubwa uliofanywa kwa kipindi cha miaka minne sasa na serikali katika Taasisi ya Mifupa Muhimbili MOI, umeimarisha na kuongeza huduma mpya saba za upasuaji mkubwa wa ubongo, mgongo, mishipa ya fahamu na nyonga, hivyo kupunguza asilimia 98 ya rufaa nje ya nchi kwa wagonjwa.Akizungumza kwenye mahojiano maalumu na gazeti hili jijini Dar es Salaam jana, Mkurugenzi wa MOI, Dk Respicious Boniface alisema zaidi ya Sh bilioni 24.4 zimewekezwa na serikali hadi sasa katika taasisi hiyo kwa ajili ya kuboresha huduma za upasuaji na vifaa tiba.Akifafanua fedha hizo na manufaa yake, Dk Boniface alisema mwaka 2016 serikali ilitoa Sh bilioni 16.5 ambazo zilitumika kukamilisha ujenzi wa jengo jipya la MOI na kununua vifaa tiba, na pia idadi ya vitanda iliongezeka kutoka vitanda 159 hadi kufikia vitanda 380 na kupunguza changamoto ya wangonjwa kulazwa chini.Pamoja na ongezeko la vitanda na maboresho ya mazingira ya kufanyia kazi, pia vifaa tiba na dawa umekuwa kwa zaidi ya asilimia 99, alisema Dk Boniface.Alizitaja huduma mpya zinazopatikana hapo sasa ambazo awali wagonjwa walikuwa wakipelekwa nje ni upasuaji wa magoti kwa njia ya matundu na tayari watu 800 wameshafanyiwa upasuaji huo ndani ya miaka minne.Pia upasuaji mkubwa wa mifupa ya kiuno wagonjwa 500 wamenufaika na huduma hiyo pamoja na upasuaji wa mgongo kwa kufungua eneo dogo, upasuaji wa kunyoosha vibiongo kwa watoto, upasuaji wa kuondoa uvimbe kwenye ubongo kupitia tundu za pua, upasuaji wa kuondoa vivimbe kwenye mishipa ya damu, pamoja na upasuaji mkubwa wa kupandikiza nyonga na goti bandia.Alifafanua kuwa uwekezaji huo umeiwezesha MOI kununua vifaa vya kisasa vya MRI, CT Scan, XRay ya kidijitali, X-Ray zinazohamishika, Ultrasound, Fluoroscopy na vifaa vya kisasa vya maabara, ICU na chumba cha upasuaji.Vifaa hivi ni vya kisasa na ni sawa na vile vinavyotumika kwenye hospitali za mataifa yaliyoendelea na kuifanya MOI kuchaguliwa kuwa kituo cha mafunzo cha madaktari bingwa Afrika Mashariki na Kati COSECSA ambapo madaktari kutoka mataifa mbalimbali wanakuja MOI kujifunza, alisema Dk Boniface.Alisema pia MOI ipo kwenye hatua za mwisho za kuwa kituo cha mafunzo cha madaktari bingwa wa nusu kaputi CANECSA.Uwekezaji mkubwa uliofanywa na serikali na kuboresha huduma za MOI zimetuwezesha kuingia mkataba wa ushirikiano na Hospitali ya Chuo Kikuu cha Kimataifa cha Peking cha nchini China ili kuboresha huduma za tiba za ubongo, mgongo na mishipa ya fahamu na tayari madaktari wetu sita wamepata mafunzo katika chuo hicho, alisema mkurugenzi huyo.Alisema uanzishwaji wa huduma hizo mpya za kibingwa kumewezesha matokeo chanya kwa kupunguza rufaa za wagonjwa nje ya nchi kwa asilimia 98.Rufaa hizi zimekuwa zikiigharimu serikali mabilioni ya fedha kwa ajili ya wagonjwa kwenda mataifa mbalimbali kufuata huduma, alisema. Katika kuboresha huduma za upasuaji wa ubongo nchini, serikali pia imetoa Sh bilioni 7.9 kwa ajili ya ujenzi wa maabara ya kisasa ya upasuaji wa ubongo.Maabara hii ya kisasa inaifanya Tanzania kuwa moja ya nchi chache barani Afrika zinazotoa huduma za upasuaji wa ubongo kwa njia za kisasa ambapo tayari serikali imeshawapeleka wataalamu nchini China kwa ajili ya kupata mafunzo maalum ya kutumia mitambo ya maabara hiyo, alieleza Dk Boniface.Bingwa wa upasuaji wa ubongo, mgongo na mishipa ya fahamu, Profesa Joseph Kahamba alisema ongezeko la vyumba vya upasuaji kutoka vyumba sita hadi tisa imewezesha idadi ya wagonjwa wanaofanyiwa upasuaji kuongezeka. Profesa Kahamba alisema awali walikuwa wakiwafanyia wagonjwa 500 hadi 700 kwa mwezi, lakini sasa wanafanya upasuaji kwa wagonjwa 900 hadi 1,000 kwa mwezi.Kuna kifaa cha upasuaji kilichofungwa darubini kinagarimu si chini ya dola milioni 100 kinatumika kupasulia ubongo, kupitia kifaa hicho unaweza kufumua ubongo kwa dakika 10 hadi 15 waakati siku za nyuma tulikua tunafungua kwa mkono kwa dakika 45 hadi saa nzima, alisema Profesa Kahamba.Kuna vitanda vipya hivyo vyote vilikuwa chakavu na kutufanya tushindwe kuhudumia wagonjwa na wengi walikuwa wanaenda nje lakini sasa huduma zote zinapatikana hapa, aliongeza.Akitolea mfano upasuaji wa Askofu Mkuu wa Jimbo Kuu la Dar es Salaam, Thadeus Ruwaichi, Profesa Kahamba alisema, upasuaji kama ule ni mkubwa sana, siku za nyuma kutokana na vifaa duni wagonjwa tuliwarufaa kwenda nje, lakini sasa kila kitu kinafanyika hapa.Alisema upasuaji kama wa Askofu Mkuu Ruwaichi kwa nje unagharimu si chini ya Sh bilioni 10, lakini kwa MOI haijazidi Sh bilioni sita na wagonjwa wengi wa matatizo ya ubongo, mgongo na mishipa ya fahamu walikuwa wakienda kutibiwa nje kwa mabilioni ya fedha ambazo sasa serikali imeziokoa kutokana na uwekezaji waliofanya.  <topic>: kitaifa 