<classify> ULAJI wa vyakula visivyokuwa na afya ni moja ya sababu za watu nchini kupata magonjwa yasiyo ya kuambukiza ukiwemo wa moyo. Mkurugenzi Mtendaji wa Taasisi ya Moyo Jakaya Kikwete JKCI, Profesa Mohamed Janabi alisema hayo jana akitoa mada kuhusu afya na mazoezi mkutano wa wahandisi ukumbi wa Diamond Jubilee, Dar es Salaam. Katika mada hiyo, Profesa Janabi alifundisha kuhusu shambulio la moyo, kiharusi, tezi dume, saratani, kukoma hedhi na huduma wanazotoa.Profesa Janabi ambaye pia ni daktari bingwa wa magonjwa ya moyo alisema hivi sasa watu wanapenda kula vyakula ambavyo ni hatari kwa afya zao zikiwemo chipsi na baga badala ya kula kwa wingi matunda na mboga za majani. Dhibitini vyakula mnavyokula ikiwa ni pamoja na kutokula vyakula vyenye mafuta mengi vinavyosababisha mishipa ya moyo kuziba kutokana na mafuta na kusababisha kiharusi. Fanyeni mazoezi ya mara kwa mara, alisisitiza. Alisema ugonjwa wa moyo ni kati ya magonjwa yanayoua watu wengi wakiwemo watoto ambao wasipopata chanjo muhimu zinazotolewa chini ya umri wa miaka mitano, kuna uwezekano mkubwa watoto kuzaliwa na ugonjwa wa moyo.Alizitaja dalili za shambulio la moyo kuwa ni maumivu kwenye kifua na kwenye mgongo upande wa kulia na kushoto na kuwaomba wanapoona dalili hiyo wawahi kwa daktari. Alizitaja aina za kiharusi kuwa ni mshipa unaopeleka damu katika ubongo kuziba na kushindwa kusambaza damu na mshipa wa damu kupasuka na kumwaga damu katika ubongo ambapo aina hiyo ni ngumu kupona. Kuhusu tezi dume alisema wanaume wenye miaka 50 kwenda juu wako hatarini kupata ugonjwa huo na kuzitaja dalili kuwa ni kwenda haja ndogo mara kwa mara hasa hasa usiku.Kuhusu mwanamke kukoma hedhi, alisema mwanamke aliye katika hali hiyo hawezi kuzaa tena na wengi wao huwa na miaka 50 na zaidi. Alizitaja dalili za kukoma kwa hedhi kuwa ni kupoteza hamu ya kufanya tendo la ndoa, mama kuwa mkali, mwenye hasira, joto la mwili kali. Ili kuhimili hali hiyo, aliwashauri wanawake kufanya mazoezi na kuvaa nguo nyepesi kukinga joto na kuepuka chakula chenye pilipili.  <topic>: kitaifa 