<classify> UCHAGUZI ni mchakato ni maneno ambayo yanasikika mara nyingi yakitamkwa na wadau wa uchaguzi wakiwemo wanasiasa, asasi za kiraia, watu wenye ulemavu, vijana, wazee, wanawake, wanahabari na wananchi kwa ujumla.Lakini maneno hayo yanatamkwa zaidi na viongozi wa taasisi iliyokabidhiwa dhamana ya kusimamia uchaguzi, yaani Tume ya Taifa ya Uchaguzi NEC. Kimsingi, maneno hayo yana maana kubwa sana kwa kuwa kila jambo hasa nyeti kama uchaguzi lazima liwe na maandalizi mahsusi ili liweze kuwa na mafanikio katika utekelezaji wake.Ni kutokana na ukweli huo, Tume ipo kwenye mchakato wa maandalizi ya uchaguzi mkuu wa 2020. Ikumbukwe kwamba Ibara ya 74 6 imeainisha majukumu ya Tume kuwa ni pamoja na kusimamia na kuratibu uandikishaji wa wapigakura katika uchaguzi wa rais na wabunge katika Jamhuri ya Muungano, kusimamia na kuratibu uendeshaji wa uchaguzi wenyewe pamoja na kuchunguza mipaka na kuigawa Jamhuri ya Muungano katika maeneo mbalimbali kwa ajili ya uchaguzi wa wabunge.Majukumu mengine kwa mujibu wa ibara hiyo ni pamoja na kusimamia na kuratibu uandikishaji wa wapigakura na uendeshaji wa uchaguzi wa madiwani na kutekeleza majukumu mengine yoyote kwa mujibu wa sheria iliyotungwa na Bunge.Jukumu la kusimamia na kuratibu uandikishaji wa wapigakura ni jukumu muhimu kwa kuwa lina uzito mkubwa katika kuyatekeleza majukumu mengine yaliyosalia, ndio maana Tume kwa sasa ipo kwenye zoezi la uboreshaji wa Daftari la Kudumu la Wapigakura. Kama walivyonukuliwa viongozi wa Tume wakizungumza kwa nyakati tofauti tangu yalipokuwa yakifanyika maandalizi ya kufanya uboreshaji wa daftari hilo na hata baada ya kuzinduliwa kwa zoezi hilo muhimu la kitaifa, Bila Daftari hakuna Uchaguzi.Akizungumza hivi karibuni jijini Mbeya kwenye mkutano wa wadau wa uchaguzi, Mwenyekiti wa Tume, Jaji mstaafu Semistocles Kaijage, anawataka wajumbe wa mkutano huo kulipa zoezi hilo umuhimu kwa kuwa ni sehemu ya maandalizi ya uchaguzi mkuu wa 2020.Wote tunafahamu kuwa nchi yetu ipo katika maandalizi ya Uchaguzi Mkuu wa mwaka 2020 na zoezi hili uboreshaji wa Daftari, ni sehemu ya maandalizi ya Uchaguzi huo. Ibara ya 746 ya Katiba ya Jamhuri ya Muungano wa Tanzania ya mwaka 1977 imeipa Tume mamlaka ya kutekeleza majukumu mbalimbali ya msingi ikiwa ni pamoja na kusimamia na kuratibu Uandikishaji wa Wapiga Kura katika Uchaguzi wa Rais na Wabunge katika Jamhuri ya Muungano wa Tanzania na Uchaguzi wa Madiwani kwa Tanzania Bara, anasema Jaji Kaijage.Anaongeza kwamba kwa mujibu wa kifungu cha 15 5 cha Sheria ya Taifa ya Uchaguzi, sura ya 343 na kifungu cha 215 cha Sheria ya Uchaguzi ya Serikali za Mitaa Sura ya 292, Tume inapaswa kuboresha Daftari la Kudumu la Wapigakura mara mbili katika Uchaguzi Mkuu mmoja na Uchaguzi Mkuu mwingine unaofuatia.Uboreshaji wa Daftari la Kudumu la Wapigakura ulikwishaanza na tayari mikoa 16 imekamilisha zoezi hili tangu kuzinduliwa kwake Julai 18, mwaka huu mkoani Kilimanjaro, anasema.Kwenye hotuba yake kwa wadau hao wa Mbeya ambao walikutana na Tume ikiwa ni mwendelezo wa mikutano ya wadau iliyofanyika kwenye mikoa yote ambako zoezi limefanyika mpaka sasa, Jaji Kaijage anaitaja mikoa hiyo kwamba mbali na Kilimanjaro mikoa mingine ni Arusha, Manyara, Simiyu, Mara, Mwanza, Kigoma, Tabora, Songwe, Kagera, Geita, Shinyanga, Katavi, Rukwa, Singida na Dodoma katika Halmashauri za Mji wa Kondoa, Wilaya ya Kondoa na Chemba.Wadau waliohudhuria mkutano huo ni pamoja na viongozi wa vyama vya siasa,viongozi wa dini, wawakilishi wa asasi za kiraia, wawakilishi wa makundi maalumu ya watu wenye ulemavu, vijana, wanawake na wazee wa kimila pamoja na wanahabari ambao Tume inaamini kwamba wanayo nafasi kubwa katika kuleta mabadiliko chanya na mwamko wa kimaendeleo katika jamii.Ikumbukwe kwamba uandikishaji wa mwaka 2015 ulihusisha wapigakura wote, ikiwa ni pamoja na wale waliokuwa wameandikishwa awali ambapo walienda vituoni kujiandikisha na kupewa kadi mpya kwa kuwa Tume ilikuwa inabadilisha teknolojia ya uandikishaji kutoka kwenye ile ya zamani ya OMR kwenda kwenye hii ya sasa ya Bayometriki BVR.Uboreshaji wa safari hii, hauhusishi wapigakura wote walioandikishwa kwenye Daftari la Kudumu la Wapigakura mwaka 2015. Uboreshaji huu unawahusu wapigakura wapya ambao wametimiza umri wa miaka 18 na wale ambao watatimiza umri wa miaka 18 siku ya Uchaguzi Mkuu wa mwaka ujao 2020, Jaji Kaijage anasema.Anafafanua kwamba uboreshaji wa daftari pia unahusisha wale ambao wamehama kutoka maeneo yao ya awali na kuhamia maeneo mengine ya uchaguzi na wale ambao kadi zao zimeharibika au kupotea na wale ambao wanatakiwa kuondolewa kwenye daftari na kupoteza sifa ikiwemo kufariki dunia.Akiwasilisha mada yake kwenye mafunzo hayo, Mkurugenzi wa Uchaguzi wa Tume ya Taifa ya Uchaguzi, Dk Wilson Mahera anawatoa hofu wananchi wa mikoa ambayo haijafikiwa na zoezi la uboreshaji wa daftari na kuwahakikishia kwamba Tume itawafikia wananchi wote.Uboreshaji utafanyika katika mikoa yote ya Tanzania Bara na Zanzibar kwa vipindi tofauti kulingana na mgawanyo wa mikoa hiyo kikanda kwa mujibu wa ratiba, anasema.Mkurugenzi huyo wa Tume ananukuu, Kifungu cha 11 1 cha Sheria ya Taifa ya Uchaguzi, Sura ya 343, na Kifungu cha 16 1 cha Sheria ya Uchaguzi ya Serikali za Mitaa, Sura ya 292, ambavyo vinaweka vigezo vya kumnyima mtu sifa za kuwemo kwenye daftari.Vifungu hivyo vya sheria vinawataja watu wasio na sifa kuwa ni pamoja na wale ambao si raia wa Tanzania, wenye utii kwa nchi nyingine Allegiance, wamethibitika kuwa na ugonjwa wa akili, wamehukumiwa adhabu ya kifo na wanatumikia kifungo cha zaidi ya miezi sita. Watu wengine ni pamoja na yule aliyezuiliwa kujiandikisha kuwa mpigakura na sheria za uchaguzi au sheria nyingine kwa makosa yanayohusiana na uchaguzi au hatakuwa ametimiza umri wa kupiga kura, ifikapo siku ya Uchaguzi. Mwandishi wa makala haya ni Ofisa Habari wa Tume ya Taifa ya Uchaguzi.  <topic>: kitaifa 