<classify> SERIKALI imetenga Sh bilioni 35 kwa ajili ya kutoa elimu na kujenga miundombinu ya kuhifadhi mahindi na karanga, lengo likiwa kudhibiti sumu kuvu. Hayo yalisemwa na Naibu Waziri wa Kilimo, Omary Mgumba pichani, wakati akijibu swali la nyongeza la Mbunge wa Viti Maalumu, Salma Kikwete.Katika swali lake, Salma alitaka kujua mikakati ya serikali kudhibiti sumu kuvu kwenye karanga na mahindi, ambavyo ni vyakula vikuu kwa Watanzania. Alisema tangu mwaka jana serikali ilianza programu ya kudhibiti tatizo la sumu kuvu na kuwa tayari wametenga Sh bilioni 35 kwa ajili ya kutoa elimu na kujenga miundombinu ya kuhifadhi nafaka katika mikoa 10 ikiwemo mwili ya Zanzibar.Katika swali la msingi la Mbunge wa Viti Maalumu, Zainabu Bakari aliyesema kutokana na kujitokeza magonjwa ya mimea ya mipapai nchini, alitaka kujua hatua zilizochukuliwa na serikali kudhibiti magonjwa hayo.Pia, alitaka kujua ikiwa kuna utafiti wowote uliofanywa juu ya magonjwa hayo ili kugundua yanasababishwa na nini na kama serikali haioni kuna hatari ya kupoteza mimea ambayo ni muhimu. Akijibu swali hilo, Mkumba alisema serikali kupitia Wizara ya Kilimo imefanya utafiti na kugundua kuwa ugonjwa wa ubwili unga ndio unaoathiri mipapai kwa kiwango kikubwa.Baada ya kugundulika ugonjwa huo, Wizara ya Kilimo imechukua hatua za kuudhibiti kwa kutumia viuatilifu vyenye viambata vya croripynfos udhibiti wa kwenye udongo, Profenophos na Dichlorovosch udhibiti kwenye majani.Alisema njia nyingine ya udhibiti ni kwa kutumia mbinu bora za kilimo kwa kupanda miche wakati wa kiangazi ili mimea isishambuliwe ikiwa michanga, kupalilia shamba kwa wakati na kungolea miche iliyoathirika na utumiaji wa wadudu marafiki. Mgumba alisema serikali inaendelea kutoa elimu kwa wakulima kuhusu kufuata kanuni bora za kilimo ili kuepuka magonjwa mbalimbali yanayoweza kuathiri mimea ukiwemo mpapai.Aidha, Mgumba alisema serikali kupitia Kituo cha Utafiti cha TARI-Horti Tengeru imeendelea kufanya utafiti wa magonjwa na wadudu wanaoathiri mazao ya bustani ikiwemo mipapai. Utafiti huo umebaini kuwa ugonjwa wa ubwili unga unaoathiri mipapai unasababishwa na vimelea vya kuvu vijulikanavyo kitaalamu kama oidium caricae papaya.  <topic>: kitaifa 