<classify> BAADA ya kutokea tafsiri na uelewa tofauti kuhusu wagombea wanaopaswa kushiriki uchaguzi mkuu wa Novemba 24, mwaka huu, Waziri wa Nchi, Ofisi ya Rais, Tawala za Mikoa na Serikali za Mitaa, Selemani Jafo amesema watakaowania nafasi za uongozi ni wale walioteuliwa na pingamizi na rufaa zao zimekubaliwa.Wakati hayo yakijiri, baadhi ya vyama vya siasa, vimetoa masharti ya kufuatwa ili vishiriki uchaguzi huo. Vimetoa kauli hiyo baada ya Waziri Jafo, kutoa kauli ya kuwarejesha wagombea wote kwenye kinyangangiro cha uchaguzi huo unaofanyika Novemba 24, mwaka huu.Hata hivyo, baadhi ya mashirika yasiyo ya kiserikali NGOs, yamewataka viongozi wa vyama vya upinzani nchini, kutafakari upya kuhusu kitendo walichokifanya cha kususia uchaguzi wa serikali za mitaa, kwamba uamuzi huo unavunja demokrasia.Kuhusu tatizo la tafsiri juu ya tamko lake, Jafo alieleza kuwa Ili kuondoa tofauti ya uelewa ambao mchakato wa uchaguzi kwa mujibu wa Kanuni za Uchaguzi wa Serikali za Mitaa za mwaka 2019, ufafanuzi watakaowania uongozi huo ni wale wenye sifa.Jafo alibainisha kuwa watakaoshiriki uchaguzi ni waombaji wote ambao walichukua na kurejesha fomu za kuomba kuteuliwa, kugombea nafasi za uongozi na kisha wakateuliwa na wasimamizi wasaidizi wa uchaguzi.Alisema pia ni waombaji wote waliowasilisha pingamizi kwa wasimamizi wasaidizi wa uchaguzi, kuomba kuteuliwa na pingamizi zao zilikakubaliwa.Jafo alisema pia ni wale waombaji wote, waliokata rufaa kwenye Kamati za Rufaa za Wilaya na rufaa zao kukubaliwa.Kutokana ufafanuzi huo, ina maana wataopata fursa ya kuwania nafasi za uongozi ni walioteuliwa, pingamizi zao kukubaliwa na wale 4,921 ambao rufaa zao zilikubaliwa, ambazo ni asilimia 32 ya rufaa 15,380 zilizokuwa zimepelekwa kwenye kamati.Awali, bungeni wakati akijibu mwongozo kuhusu masuala ya uchaguzi wa serikali za mitaa, waziri huyo alizima hoja mpya ya wapinzani, waliotaka Kauli ya Serikali kwa wagombea ambao wameshindwa kurudisha fomu.Alisisitiza kuwa anaona sasa, wamehamisha goli.Jafo alitoa kauli hiyo baada ya Spika Job Ndugai, kumpa fursa kutoa ufafanuzi, baada ya Mbunge wa Mtwara Mjini, Maftaha Nachuma CUF kuhoji kauli ya serikali kwa wagombea walioshindwa kurejesha fomu.Mwongozo Awali, Mbunge Nachuma alisimama kwa kufuata Kanuni za Bunge na kutoa hoja ya kutaka mjadala wa Bunge, unaoendelea uahirishwe ili kujadili suala la uchaguzi wa serikali za mitaa. Bado kuna mambo hajayataja waziri hajayafafanua vizuri juzi, mfano wa mambo hayo ni baadhi ya maeneo kama Liwale, asilimia 99 ya wagombea wa upinzani hawakupewa fomu na maeneo mengine. Kuna baadhi ya maeneo Kamati za Siasa za CCM, zilikuwa zinawajazia watu fomu usiku ili waonekane wamejaza mara mbili ikiwemo Mtwara Mjini, Mheshimiwa Spika naomba busara yako iweze kutumika ili tutumie dakika 30 kujadili, kwa sababu huko kuna mambo ya hatarialitoa hoja Nachuma.Kutokana na hoja yake kutoeleweka, Spika Job Ndugai alimtaka kueleza anataka serikali ifafanue nini hasa.Nachuma alisema pamoja na kuwa Jafo alitoa maelekezo ya wale walioondolewa, kurejeshwa kushiriki uchaguzi, lakini suala la wale walioshindwa kurejesha fomu, linatatuliwaje.Nilichokuwa nikihitaji haya manyanga ambayo yamefanyika, kwa makusudi ya kuwanyima wapinzani fomu, kuna wagombea wetu fomu zimekataliwa, naomba Jafo azungumze na serikali inatoa kauli gani alisema. Kutokana na mwongozo huo, Spika Ndugai alitoa fursa kwa Jafo kutolea ufafanuzi suala hilo.Akifafanua, Jafo alisema: Sisi wote ni Watanzania, inawezekana tunatofautiana nia, kwa ufafanuzi nilioutoa jana juzi kwa watu wote waliochukua na kurudisha fomu, sasa watu wote wakacheze demokrasia uwanjani...Lakini tunahamisha goli tena, sina comment zaidi ya hiyo. Kwa kumuogopa Mwenyezi Mungu ipo siku wataenda kujibu haki mbele ya Mwenyezi Mungu. Nadhani kwa hekima iliyofanyika, ni binadamu wachache watatafsiri nini nia ya watanzania hao.Jafo aliongeza: Mheshimiwa Spika jambo langu ni hilo tu, kama kweli watu wana hofu ya Mungu walikuwa wanasema kwamba watu wamekatwa bado watu wanahamisha goli, Mheshimiwa Spika I have no more comment.Aidha, taasisi isiyo ya kiserikali ya Aliance for Development Organization ADO , iliwataka viongozi wa vyama vya upinzani nchini, kujitafakari upya kuhusu kitendo walichokifanya cha kususia uchaguzi wa serikali za mitaa kwamba uamuzi huo unavunja demokrasia.Akizungumza na waandishi wa habari jana jijini Dar es Salaam, Mwakilishi wa ADO, Ally Mwinyi alisema kitendo cha kujitoa kushiriki uchaguzi wa serikali za mitaa, kinadhoofisha demokrasia na kuwanyima haki wananchi ya kuchagua viongozi wanaowataka.Pia alisema kitendo cha baadhi ya vyama vya siasa kutoa tamko kabla ya majibu ya rufaa zao kutolewa, si picha nzuri kwa maendeleo ya demokrasia, kwa sababu walitakiwa wawe wavumilivu hadi hapo rufaa zao zitakaposikilizwa na kutolewa majibu.Aliongeza kuwa vyama vya siasa vinatakiwa kuheshimu demokrasia na kuwa mstari wa mbele, kuonesha katika kupigania ukuaji wa demokrasia nchini.Mwanaharakati wa mambo ya kijamii, Mackdeo Shilinde, amesema kuwa uchaguzi huo utakaofanyika Novemba 24, mwaka huu, unatakiwa ufanyike kwa amani na haki ambayo inapaswa kuanzia kwenye vyama, wagombea na wananchi ili waweze kuchagua kiongozi wanayemtaka.Kwa upande wa vyama vya upinzani, Mwenyekiti wa Kampeni na Uchaguzi Taifa wa Chama cha ACT-Wazalendo, Joran Bashange alisema ili warejee kwenye uchaguzi ni lazima masharti yao matano yafuatwe.Masharti hayo ni moja mchakato wote wa uchaguzi, uanze upya hasa kwa yale maeneo yaliyofanywa chini ya utaratibu wa sasa yafutwe kwanza. Aliongeza kuwa pia itabidi kwanza zitungwe kanuni mpya za uchaguzi kwa maridhiano na makubaliano na vyama vya siasa.Pia kuundwe kamati huru ya kusimamia uchaguzi, itakayoridhi kwa pamoja makubaliano ya chama na sio Tamisemi, kwa kuwa sio huru.Bashange alilitaja agizo jingine kuwa ni kufanyika kwa kikao cha pamoja cha vyama vyote vya siasa, kwa lengo la kukubaliana juu ya namna ya kusonga mbele kwa utekelezaji wa mapendekezo kwa vyama vya siasa.Suala la tano ni kuwepo kwa tume huru ya uchaguzi, itakayosimamia chaguzi zote kuanzia huu na ule wa mwakani.Kwa upande wake, Katibu Mkuu wa Chama cha Demokrasia na Maendeleo Chadema, Dk Vicent Mashinji alisema Kamati Kuu ya chama hicho, imeshaamua kuwa haiwezi kushiriki uchaguzi huo, kwa kuwa umejaa dhuluma na kuwa hata mgombea atakayeshiriki, hatatambuliwa na chama.Imeandikwa na Anastazia Anyimike, Dodoma na Evance Ngingo na Francisca Emmanuel, Dar  <topic>: kitaifa 