<prompt> Barreeffama biloogii kan kirpitoogiraafii furtuu uummataa ibsu uumi.Galtee hin qabu  <response>: Public-Key Cryptography: Seensa Salphaa Bara ammayyaa, dijitaalaa keessatti, odeeffannoo dhuunfaa fi daataa keenya eeguun yeroo kamiyyuu caalaa barbaachisaa taeera. Yakkamtoonni saayibarii fi haakeroonni odeeffannoo keenya miira namaa kakaasu akka hin arganneef malawwan icciitii ciccimoo taan fayyadamna. Malli akkasii tokko public-key cryptography dha. Garuu sirriitti maali public-key cryptography, akkamitti hojjeta? Kirptoogiraafii furtuu uummataa, kirptoogiraafii asiimeetrikii jedhamuunis kan beekamu, gosa icciitii amaloota lakkoofsota jalqabaa fayyadamuun qunnamtii nageenya qabu qaamolee lama gidduutti dandeessisu yoo tau, dursanii furtuu dhoksaa wal jijjiiruun osoo hin barbaachisin. Yaad-rimeen kirpitoogiraafii furtuu uummataa duuba jiru jalqaba bara 1976tti Wiitfiild Difii fi Maartiin Heelmaan ture. Qajeelfamni buuuraa kirptoogiraafii furtuu uummataa furtuuwwan lama qabaachuu isaaniiti: tokko kan uummataa fi tokko kan dhuunfaa. Furtuuwwan kun herregaan kan walqabatan yoo tau, tokko isa kaan irraa argachuun garuu hin dandaamu. Furtuun uummataa ifatti qoodamuu kan dandauu fi ergaawwan icciitii gochuuf kan gargaaru yoo tau, furtuun dhuunfaa ammoo eegumsa taee kan eegamu yoo tau ergaawwan icciitii hiikuuf kan gargaarudha. Kana jechuun namni kamiyyuu furtuu uummataa fudhataa fayyadamuun ergaa tokko icciitii gochuu dandaa, garuu furtuu dhuunfaa isaanii fayyadamuun icciitii hiikuu kan dandau fudhataa qofa. Akkaataa icciitii furtuu uummataa itti hojjetu hubachuuf, Mee Aliis ergaa iccitii Boobiif erguu akka barbaaddu haa jennu. Kana haala nageenya qabuun gochuuf, furtuu uummataa Boob fayyadamuun ergaa sana icciitiidhaan ni icciitii, barreeffama saayifarii ni uumti. Barreeffamni saayifarii gara Boobitti kan ergamu yoo tau, Boob furtuu dhuunfaa isaa fayyadamuun ergaa sana hiikuu fi barreeffama jalqabaa dubbisa. Malawwan kirpitoogiraafii furtuu uummataa balinaan itti fayyadaman keessaa tokko algoritmiin RSA yoo tau, maqaa kalaqtoota isaa Ron Rivest, Adi Shamir fi Leonard Adleman jedhamuun moggaafame. RSA amaloota herregaa lakkoofsota ijoo gurguddoo fayyadamuun furtuuwwan uummataa fi dhuunfaa maddisiisa, furtuun uummataa lakkoofsota lama irraa kan ijaarame yoo tau, isaan keessaa tokko buaa lakkoofsota ijoo gurguddoo lamaati. Hubachuun barbaachisaa kan tae, icciitii furtuu uummataa yoo sirritti hojiirra oole baayee nageenya kan qabu taus, mala icciitii kamiyyuu gowwummaa kan hin dandeenye tauu isaati. Haa tau malee, kirpitoogiraafiin furtuu uummataa odeeffannoo dhuunfaa fi iccitii keenya ija nama ilaaluu irraa eeguuf meeshaa murteessaa taee jira, kunis qunnamtii nageenya qabuu fi dabarsuu daataa akka tau taasiseera. Xumura irratti, kirpitoogiraafiin furtuu uummataa mala icciitii cimaa taee fi furtuu dhoksaa wal jijjiiruun osoo hin barbaachisin, qaamolee lama gidduutti qunnamtii nageenya qabu kan taasisudha. Amaloota lakkoofsota jalqabaa fi itti fayyadama furtuuwwan uummataa fi dhuunfaatti fayyadamuun odeeffannoo fi qunnamtiin dijitaalaa iccitii fi eegumsa argachuun ni dandaama 