<prompt> Yaad-rimee sirba sirkaadiyaanii ibsi.nan  <response>: Sirni sirkaadiyaan marsaa uumamaa fiiziyoloojii fi amala lubbu qabeeyyii keessatti tilmaamaan marsaa saaatii 24 hordofu agarsiisa. Sagaleewwan kun saaatii baayoloojii keessootiin kan oofan yoo tau, wantoota alaa kanneen akka ifaafi hoaatiin dhiibbaa kan geessisan dha. Jechi circadian jedhu jechoota Laatiin circa, hiikni naannoo, fi diem, hiikni guyyaa jedhu irraa kan dhufe yoo tau, kunis sirboonni kun marsaa saaatii 24tti dhihoo tae, garuu sirriitti hin taane qabaachuu isaanii calaqqisiisa. Turtiin addaa marsaa namoota dhuunfaa gidduutti xiqqoo garaagarummaa qabaachuu kan dandau yoo tau, mallattoolee alaa kan akka jeet lag ykn hojii shiftootaatiinis dhiibbaa uumuu dandaa. Nama keessatti, sirbi sirkaadiyaanii hirriba, nyaata, oomisha hormoonii fi hojiiwwan qaamaa biroo toachuuf gargaara. Sagaleewwan kun garee seelii haaypootaalaamis keessa jiraniin kan toataman yoo tau, isaanis niwukilasii suprachiasmatic SCN jedhamu kan jijjiirama ifaafi dukkana irratti mulatuuf miira qaba. Jeeqamni sirba sirkaadiyaanii rakkoo fayyaa adda addaa, kanneen akka hirriba, jeequmsa miiraa fi jeequmsa meetaabolii dabalatee fiduu dandaa. Kanaafuu, sirba sirkaadiyaanii fayya qabeessa tae eeguun fayyaa fi nageenya waliigalaatif murteessaadha. 