<prompt> Duubni Koofii Annan maali?nan  <response>: Kofi Annan dippilomaatii lammii Gaanaa yoo tau, Guraandhala 1997 hanga Muddee 2006tti Barreessaa Olaanaa Dhaabbata Mootummoota Gamtoomanii torbaffaa tauun tajaajilaa kan turan yoo tau, Afrikaa Sahaaraa gadii irraa nama jalqabaa tauun bakka kana qabatanii turan. Annan Ebla 8, 1938 Gaanaa Kumaasiitti kan dhalate yoo tau, Minnesota keessatti Kolleejjii Macalester keessatti barnoota dinagdee, Inistiitiyuutii Qorannoo Idil-addunyaa fi Misooma Digirii Lammaffaa Jenevaatti argamutti, akkasumas Inistiitiyuutii Teeknooloojii Masaachusets MIT keessatti hoggansa barate. Annan bara 1962tti Dhaabbata Mootummoota Gamtoomanii kan makaman yoo tau, Dhaabbata Fayyaa Addunyaa Jeeneevaatti kan hojjetan yoo tau, itti fufuun ammoo barreessaa olaanaa itti aanaa hojii nagaa eegsisuu dabalatee UN keessatti iddoowwan olaanoo hedduu qabataniiru. Yeroo Barreessaa Muummichaa turanitti, Aanaan Dhaabbata Mootummoota Gamtoomanii haaromsuu fi haaromsa gurguddaa adda addaa hojiirra oolchuu isaaniitiin balinaan galateeffamaniiru. Bara 2001tti Dhaabbata Mootummoota Gamtoomanii waliin tauun addunyaa nagaa qabdu hundeessuuf carraaqqii taasisaniin badhaasa Noobeelii nagaa badhaafaman. Kofi Annan Hagayya 18, 2018 addunyaa kanarraa boqote. 