<prompt> Seenaan daldala garbaa Atlaantiik maali?nan  <response>: Daldalli garbaa Atlaantiik, daldala garbaa Atlaantiik qaxxaamuree jedhamuunis kan beekamu, jaarraa 16ffaa hanga 19ffaatti lammiileen Afrikaa miliyoonaan lakkaaaman humnaan galaana Atlaantiik qaxxaamuranii Ameerikaa keessatti garba taanii hojjechuuf geejjibamaniiru. Daldalli kun qaama sirna daldalaa guddaa, daldala golee sadii, kan biyyoonni Awurooppaa meeshaalee oomishaman Afrikaa waliin garbootaaf daldalan, ergasii gara Ameerikaatti geejjibsiifamanii akka hojjettootaatti gurguraman, miila dhumaa imala kanaa geejjibaa meeshaalee jallisii, kan akka sukkaara, suufii fi tamboo Ameerikaa irraa gara Awurooppaatti deebiu. Kaumsi daldala garbaa Atlaantiik jaarraa 15ffaa keessa humnoonni koloneeffattoota Awurooppaa keessumaa Poorchugaal fi Ispeen babalachuu isaanii irraa kan kae tauu dandaa. Humnoonni Awurooppaa Afrikaa, Ameerikaa fi Kaaribiyaan keessatti kolonii yeroo hundeessan, lafaa fi qabeenya moatan fayyadamuuf humna namaa gatii salphaan akka barbaachisu argan. Afrikaanonni akka humna hojjetaa gaariitti ilaalama turan, sababa dhukkuboota tropical hedduu irraa ittisa isaanii fi docility isaanii jedhamee yaadamu irraa kan kae. Daldalli garboota Atlaantiik jaarraa 18ffaa keessa sadarkaa olaanaa irra kan gahe yoo tau, lammiileen Afrikaa miliyoonaan lakkaaaman galaana Atlaantiik ceanii geejibsiifamaniiru. Haalli dooniiwwan garboota sanaa baayʼee suukaneessaa siʼa taʼu, garboonni bakka dhiphoo taʼetti kan guutaman siʼa taʼu, yeroo baayʼee sansalataan kan hidhaman siʼa taʼu, nyaata ykn bishaan xinnoo kan qaban turan. Namoonni hedduun isaanii imala galaana ceʼuu irratti kan duʼan siʼa taʼu, namoonni lubbuun hafan immoo jireenya hojii dadhabsiisaa dhaabbilee, albuudaa fi iddoowwan hojii biroo Ameerikaa keessatti hojjetan isaan mudate. Daldalli garbaa Atlaantiik jaarraa 19ffaa keessa gadi buuu kan jalqabe yoo tau, sochiin garbummaa dhabamsiisuu cimina waan argateef, fi fincilli garbummaa irratti kau naannolee koloneeffataman keessatti baayinaan guddachaa dhufe. Daldalli kun dhuma irratti biyyoota Awurooppaa fi Ameerikaa hedduudhaan kan haqame yoo tau, gochi garbummaa mataan isaa kutaalee Ameerikaa hedduu keessatti hanga walakkaa jaarraa 19ffaa isa lammaffaatti kan itti fufe taus. Dhaalli daldala garbaa Atlaantiik addunyaa nuti keessa jiraannu irratti dhiibbaa waaraa kan fide yoo tau, diyaaspooraan Afrikaa aadaa fi hawaasa Ameerikaa irratti dhiibbaa guddaa geessiseera. Kanuma waliin daldalli fi sirni garbummaa inni deeggare namoota dhuunfaa fi sanyii isaanii miliyoonaan lakkaaaman irratti gidiraa fi miidhaa hin madaalamne kan fide yoo tau, hambaan isaa haras itti dhagaamuu fi falmiin itti fufee jira. 