<prompt> Haaromsaa fi Faallaa Haaromsaa wal bira qabuu fi wal bira qabuunan  <response>: Haaromsaa fi Faallaa Haaromsi Waldaa Kiristaanaa keessatti sochiiwwan gurguddoo lama kan jaarraa 16ffaa keessa raawwataman turan. Sochiiwwan kun lamaan haala amantii Awurooppaa irratti jijjiirama guddaa kan fidan siʼa taʼu, guddina amantii Kiristaanaa irrattis buʼaa guddaa kan qaban turan. Haaromsi sochii Kiristaanummaa warra dhihaa keessa ture yoo tau, bara 1517tti Maartiin Luuteriin kan jalqabame yoo tau, kunis gochaalee Waldaa Kaatolikii Roomaa tokko tokko mormee Waldaa haaromsuuf kan yaale ture. Dudhaaleen giddu galeessaa Haaromsaa barbaachisummaa amantii dhuunfaa, aangoo Macaafni Qulqulluun Mana Kiristaanaa irratti qabuu fi gochoota akka gurgurtaa indulgences diduu cimsee kan ibsu turan. Sochiin kun Jarmanii keessatti kan jalqabe yoo tau, dafee kan babalate yoo tau, waldoonni Pirootestaantii haaraan kanneen akka Luteraaniizimii, Kaalviinizimii fi Angilikaanizimii akka ijaaraman taasiseera. Haaromsa kanaaf deebii kennuudhaan Waldaan Kaatolikii dhimmoota sochii Pirootestaantii kaasan furuu fi barumsa fi gocha Waldaa Kaatolikii mirkaneessuuf kan kaayyeffate Faallaa Haaromsa ykn Haaromsa Kaatolikii jalqabde. Manni Maree Tirentii 1545-1563 taatee ijoo Faallaa Haaromsaa yoo tau, yeroo kana Waldaan Kaatolikii amantii ishee irra deebitee mirkaneessitee gocha ishee tokko tokko haaromsite. Akkasumas, Faallaa Haaromsi, aartii hafuuraa fi amantii irratti xiyyeeffannaan haaromfame, akkasumas hojii ergamaatiin amantii Kaatolikii babalisuuf carraaqqii haaromfame argee jira. Xumura irratti, Haaromsaa fi Faallaa Haaromsi sochiiwwan walfaallaa lama taanii Waldaa Kiristaanaa keessatti jijjiirama guddaa fidan turan. Haaromsi Mana Kiristaanaa haaromsuuf kan barbaade yoo tau, waldoonni Pirootestaantii haaraan akka ijaaraman kan taasise yoo tau, Faallaa Haaromsi qormaata sochiin Pirootestaantii fideef deebii kennuudhaan barumsaa fi gocha Waldaa Kaatolikii irra deebiee mirkaneessuuf kan kaayyeffate ture. 