<prompt> Haala dinagdee haaraa Hindii xiinxali.nan  <response>: Diinagdeen Indiyaa weerara COVID-19n dhiibbaa hamaa irra gahee booda mallattoo dandamachuu agarsiisaa jira. Yeroo ammaa kana biyyattiin fedhii fayyadamtootaa, invastimantii dhuunfaa, fi sochiin omishaa wal irraa hin cinne dabaluu isaatiin bobaaa taeen daandii haaromsaa irra jirti. Akka ragaan dhiheenya kana Ministeera Istaatistiksii fi Raawwii Sagantaa MoSPI irraa argame agarsiisutti, Omishni Waliigalaa Biyya Keessaa Hindii bara faayinaansii 2020-21 kurmaana 4ffaa January-March keessatti 1.6 guddateera. Kunis kurmaana darbe yeroo GDPn biyyattii 0.4n guddate irraa fooyyaiinsa agarsiisa. Baankiin Riizarvii Hindii bara baajataa 2021-22tti dinagdeen biyyattii 9.5 akka guddatu tilmaameera. Kunis fayyadamni dabaluu fi fedhiin invastimantii haaromsuu irraa kan kae yoo tau, jalqabbii imaammata mootummaa fi ejjennoo imaammata maallaqaa keessummeessuu RBIn kan deeggaramu taa. Mootummaan yeroo weerara vaayrasii koroonaa diinagdee deeggaruuf tarkaanfiiwwan kakaumsaa walduraa duubaan ifoomseera, kanneen keessaa harka qalleeyyiif nyaata bilisaan dhiyeessuu, invastimantii qonnaa fi misooma baadiyyaa irratti dabaluu, akkasumas daldala xixiqqaatiif liqii kennuu dabalatee. Haa tau malee, dinagdeen Hindii dandamachuu irratti balaawwan gadi buaa taan ni jiru. Dambaliin COVID-19 lammataa hamaa hamaa biyyattii rukutee, uggura naannoo fi uggura kutaalee biyyattii adda addaatti akka uumamu taasiseera. Kunis yeroo gabaabaa keessatti saffisa dinagdee dandamachuu irratti dhiibbaa hamaa geessisuu dandaa. Qaalaiinsi jireenyaas yaaddoo taee jira, gatiin bobaaa fi meeshaalee dabaluu isaatiin fayyadamaa giddu galeessaa Hindii baasii jireenyaa akka dabalu taasisa. RBIn haala jiru itti dhiyeenyaan hordofuu fi qaalaiinsi jireenyaa daangaa galma isaa keessa akka turuuf tarkaanfii barbaachisaa tae akka fudhatu ibseera. Walumaagalatti haalli dinagdee Hindii fooyyaaa jira, garuu saffisa dandamachuu itti fufsiisuuf ammallee qormaatni furmaata argachuu qaban jiru. 