<prompt> Seenaa Roomaa ilaalchisee dhugaawwan shan barreessi.nan  <response>: 1. Roomaan Dhaloota Kiristoos dura bara 753 akka sheekkootti obbolaa lamaan Romulus fi Remus jedhamu hundeeffamte. Obbolaan kun warra isaaniitiin erga gatamanii booda lukkuu dubaraatiin kan guddifaman yoo tau, boodarra magaalaa guddittii hundeessuuf dorgomtoota taaniiru jedhama. 2. Roomaan Dh.K.D bara 509tti, sirna mootummaa Roomaa kuffisuu hordofee, rippabiliika taate. Rippabilikni Roomaa sirna mootummaa irratti kan hundaae yoo tau, aangoon nama dhuunfaa tokko qofaan kan qabame osoo hin taane, qondaaltota filatamoo abbaa murtii jedhamuun beekaman gidduutti kan qoodamu ture. 3. Juuliyaas Qeesaar Dh.K.D bara 44tti garee senaatoroota garmalee humna qabaachaa jira jedhanii sodaataniin ajjeefame. Erga inni duʼee booda Roomaan waraana biyya keessaa keessa galtee dhumarratti Impaayera Roomaa akka kaʼu godhe. 4. Dhaloota Kiristoos dura bara 27tti Seenetiin Roomaa Oktaaviyaan boodarra Awugusxoos jedhamuun kan beekameef maqaa emperor jedhu kenne, kunis jalqaba Impaayera Roomaa kan agarsiisudha. Awugusxoos akka Mootii Roomaa isa jalqabaatti kan ilaalamu siʼa taʼu, bulchiinsi isaas impaayera kanaaf yeroo tasgabbii fi badhaadhina argamsiiseera. 5. Roomaan seenaa ishee keessatti yeroo hedduu kan ariamte yoo tau, keessumaa bara 410 Dh.K.D Visigoths fi bara 455 Dh.K.D. Dhuma jaarraa 5ffaatti walakkaan dhiha Impaayera Roomaa kan kufe yoo tau, walakkaan bahaa Impaayera Baaizaantiin jedhamuun kan beekamu ammoo waggoota kuma dabalataaf guddachuu itti fufe. 