<prompt> Elementiiwwan gabatee peeriyoodii akkamitti ibsita?nan  <response>: Gabatee piriyoodikii qindaaina sirnaa elementoota caasaa atoomikaa fi amaloota keemikaalaa isaanii irratti hundaaeedha. Qaamonni gabatee piriyoodii keessa jiran tarreedhaan qindaau, tuuta jedhaman, fi tarjaa, garee jedhaman. Tokkoon tokkoon elementii mallattoodhaan kan bakka buu yoo tau, yeroo baayee qubee tokko ykn lama kan argamu yoo tau, lakkoofsa atoomaawaa, ulfaatina atoomii fi amaloota keemikaalaa isaatiin kan dabalamudha. Gabatee piriyoodii keessatti, elementoonni tartiiba lakkoofsa atoomikaa dabaluudhaan, bitaa gara mirgaa fi gubbaa gara jalaatti qindaau. Tarreewwan akka elementoonni amaloota keemikaalaa walfakkaataa qaban tarjaa dhaabbataa walfakkaataa garee jedhamutti akka kufan qindaau. Fakkeenyaaf, elementoonni tarree jalqabaa keessa jiran, sibiilota alkaaliin jedhaman, hundi isaanii walnyaatinsa olaanaa kan qabaniifi amaloota keemikaalaa walfakkaataa kan qabanidha. Elementiiwwan tarree lammaffaa keessa jiran, sibiilota alkaalaayinii lafaa jedhamanis walnyaatinsa, garuu akka sibiilota alkaalaayinii walnyaatinsa hin qaban. Qaamonni gabatee piriyoodii keessa jiran amaloota isaanii irratti hundaauun gosoota hedduutti qoodamuus ni dandau. Sibiilonni gabatee piriyoodii gama bitaa irratti kan argaman yoo tau, akka waliigalaatti kan calaqqisan, kan mallatteessu fi hoaa fi elektirikii gaarii kan dabarsan dha. Sibiilonni hin taane gabatee piriyoodii gama mirgaa irratti kan argaman yoo tau, akka waliigalaatti kan hin calaqqifne, kan hin malleable, fi dabarsoo hoaa fi elektirikii gadhee dha. Meetaalooyidoonni amaloota kanneen sibiilotaa fi sibiilota hin taane gidduutti gidduugaleessa taan kan qaban yoo tau, gareewwan lamaan gidduutti gabatee piriyoodii keessatti argamu. Amalli barbaachisaan biraa gabatee piriyoodii, qoqqoodinsa elementoota gara bilookiitti qola elektiroonii isa alaa irratti hundaaeedha. Blookiiwwan kunniin s-block, p-block, d-block, fi f-block dha. Elementiiwwan s-block keessa jiran elektiroonota isaanii isa alaa s-orbital keessatti kan qaban yoo tau, elementoonni p-block keessa jiran ammoo elektiroonota isaanii isa alaa p-orbital keessa jiru. Haaluma walfakkaatuun, elementoonni d-block keessa jiran elektiroonota isaanii isa alaa d-orbital keessatti kan qaban yoo tau, elementoonni f-block keessa jiran ammoo elektiroonota isaanii isa alaa f-orbital keessa jiru. Walumaagalatti, gabatee piriyoodii meeshaa buuuraa saayintistoonni amalootaafi amala elementoota hubachuu fi walnyaatinsa keemikaalaa keessatti akkamitti akka walnyaatan tilmaamuuf itti fayyadamanidha. 