<prompt> Sababni taatee kennameef tauu dandau ibsi.Dargaggoota umrii kurnanii keessa jiran keessatti dhukkubni sukkaaraa dabaluu.  <response>: Dhukkubni sukkaaraa dargaggoota biratti dabaluu isaa sababoota hedduu irraa kan kae tauu dandaa. Sababoota ijoo keessaa tokko furdinni qaamaa dargaggoota biratti dabalaa dhufuu isaati. Nyaata fayya-dhabeessa, kaloorii baayee qabu nyaachuu fi jireenya taaumsaa sochii qaamaa xiqqoo gochuun ulfaatina qaamaa dabaluu fi carraa dhukkuba sukkaaraa gosa 2ffaa qabamuu dabaluu fiduu dandaa. Wanti biraan dhukkubni sukkaaraa dargaggoota biratti akka dabalu gumaachuu dandau dhiibbaa seenaa maatii fi jeneetikii ti. Ijoolleen warra, obboleessa ykn fira dhihoo kan biraa dhukkuba sukkaaraa qabu qaban, ofuma isaaniitiin dhukkuba kanaan qabamuu isaanii guddaadha. Dhiphinaafi amala hirriba gaarii hin qabneef saaxilamuunis carraa dhukkuba sukkaaraa qabamuu dabaluu dandaa. Dargaggoonni umrii kurnanii keessa jiran dhiphinni isaan mudate ykn qulqullina hirriba gaarii hin qabne sadarkaan kortisoolii fi insuliinii ofirraa ittisuu olkauu dandaa, kunis dhukkuba sukkaaraa gosa 2ffaa akka qabaatan gumaachuu dandaa. Dabalataanis, dargaggoonni saba tokko tokko kanneen akka Afriikaa Ameerikaa, HispaniikLaatino, Dhalataa Ameerikaa, fi EeshiyaaOdoola Paasifiik irraa dhufan, sababa jeneetikii fi naannoo walitti makamuun carraan dhukkuba sukkaaraa qabamuu isaanii guddaadha. Walumaagalatti, dhukkubni sukkaaraa dargaggoota biratti dabaluu isaa furdina garmalee, nyaata gaarii hin taane, sochii qaamaa dhabuu, dhiphina, hirriba gaarii dhabuu, seenaa maatii fi saba dabalatee sababoota jeneetikii fi akkaataa jireenyaa walitti makaman irraa kan kae tauu hin oolu. 