<prompt> Caasaa gabatee piriyoodii ibsi.nan  <response>: Gabatee piriyoodii qindaaina giraafikii elementoota yoo tau, adeemsa amaloota isaanii agarsiisuuf kan qindaae dha. Caasaan isaa caasaa atoomaawaa elementoota irratti kan hundaae yoo tau, elementoonni akkaataa lakkoofsa atoomaawaa isaanii, qindaaina elektiroonii fi amaloota keemikaalaa irra deddeebiamaniin tarree fi tarreedhaan tartiiba qaba. Tarreewwan qajeeloo gabatee piriyoodii tuqaa jedhamu. Elementiiwwan tokkoon tokkoon yeroo keessatti argaman atoomota isaanii keessatti sadarkaa anniisaa walfakkaataa qabu. Yeroo bitaa gara mirgaatti yeroo deemtu lakkoofsi atoomii ni dabala, akkasitti lakkoofsi elektiroonotaa sadarkaa anniisaa isa alaa keessa jiranis ni dabala. Tarjaaleen dhaabbataa gabatee piriyoodii garee ykn maatii jedhamu. Elementiiwwan garee tokko keessa jiran sadarkaa anniisaa alaa isaanii keessatti lakkoofsa elektiroonii walfakkaataa kan qaban yoo tau, kunis amala keemikaalaa isaanii murteessa. Elementiiwwan garee tokko keessa jiran amaloota keemikaalaa fi walnyaatinsa walfakkaataa qabu. Gabatee piriyoodii s-block, p-block, d-block, fi f-block dabalatee bilookii hedduutti qoodameera. Blookiiwwan kunniin subsheeliin anniisaa olaanaa qabu elektiroonotaan guutamuu wajjin walsimu. Elementiiwwan s-block fi p-block elementoota bakka buoota ykn garee ijoo kan jedhaman yoo tau, elementoonni d-block ammoo sibiilota ceumsaa jedhamu. Jalqaba gabatee piriyoodikii irratti tarreewwan elementoota lama kanneen laantaanaayidii fi aktiinidaayidii jedhaman jiru. Elementiiwwan kun, sibiilota ceumsa keessaa jedhamuunis kan waamaman, yeroo baayee bakka qusachuuf qaama ijoo gabatee piriyoodii irraa adda baafamanii agarsiifamu. Walumaagalatti, gabatee piriyoodii elementoota haala qindaaeen agarsiisa, adeemsa amaloota atoomikaa fi keemikaalaa calaqqisiisa. Qophiin kun saayintistoonni elementoonni adda addaa akkamitti akka walitti dhufan salphaatti tilmaamuuf kan dandeessisu siʼa taʼu, kunis meeshaa keemistirii keessatti gatii guddaa qabu taʼa. 