<prompt> Seenaa magaalaa Tookiyoo qorachuun dhugaawwan ijoo gabaabinaan maddisiisuu.nan  <response>: Tookiyoon, hiikni isaas Magaalaa guddoo Bahaa jechuudha, jalqaba irratti Edo jedhamuun kan beekamtu yoo tau, ganda qurxummii qabuu xiqqoo bara 1603tti yeroo Shogun Tokugawa Ieyasu teessoo mootummaa waraanaa isaa taasise wiirtuu aangoo siyaasaa taate. Walakkeessa jaarraa 18ffaatti, Edoo magaalota baayʼina uummataa addunyaa keessaa tokko taʼee, baayʼina uummataa miliyoona tokkoo ol qaba. Bara 1868tti mootummaan shogunal waraana biyya keessaatiin erga kufee booda, Emperor Meiji magaalaa guddoo impaayera Kiyootoo irraa gara Edootti jijjiire. Magaalattiin maqaa Tookiyoo jedhamtee kan moggaafamte siʼa taʼu, yeroo ammayyeessuuf kan jalqabde siʼa taʼu, daandii haaraa, daandii baaburaa fi gamoo ijaarsa, akkasumas teeknooloojii fi aadaa warra dhihaa jalqabe. Tookiyoon jaarraa 20ffaa keessa guddachuu itti fufteetti, yeroo Waraana Addunyaa Lammaffaa yeroo Ameerikaan boombii itti darbatame miidhaa guddaa irra gaʼus. Waraana booda Tookiyoon deebitee ijaaramtee bara 1960moota keessa mallattoo milkaaina dinagdee Jaappaan waraana booda argatte taate. Bara 1964tti Tookiyoon Olompikii Gannaa kan Jaappaan fayyuu fi haaromsa ishee agarsiise qopheessite. Hara Tookiyoon wiirtuu siyaasaa, dinagdee fi aadaa Jaappaan yoo taatu, magaalota addunyaa gurguddoo addunyaa keessaa tokko yoo taatu, baayinni ummataa miliyoona 13 ol qaba. Tookiyoon ammayyummaa fi duudhaa walitti makuun kan beekamtu yoo tau, daandii sochii guddaa qabu, manneen olkaoo olkaoo fi manneen qulqullummaa fi iddoowwan qulqulluu seena qabeessa taan qabaachuudhaan beekamti. 