<prompt> Seenaan tapha dhagaa, waraqaa, cirracha maali?nan  <response>: Rock-paper-scissors tapha harkaa namoota lamaa fi isaa ol taphatamudha. Taphni kun addunyaa irratti maqaa adda addaatiin kan beekamu yoo tau, roshambo, janken, fargling, scissors-paper-stone, chifoumi, cachipún, jan-ken-pon, fi kawi-bawi-bo jedhu. Taphichi bara bulchiinsa Haan Chaayinaa irraa kan kae tauu hin oolu, achiis gara Jaappaanitti kan godaane yoo tau, maqaa janken ykn jan-ken-pon jedhuun jaallatamaadha. Dhuma irrattis jaarraa 20ffaa keessa daldalaa fi imala dabaluudhaan biyyoota dhihaa gahe. Yeroo jalqabaaf tapha kana biyyoota dhihaa keessatti kan caqafame beekamaan kitaaba La Vie de la cour jedhu kan barreessituu Faransaay Madame dAulnoy bara 1692tti barreessite keessatti yoo tau, tapha chi-fou-mi jedhamu kan ijoollee Jaappaan taphatan ibsiteetti. Taphni kun jaarraa 20ffaa keessa biyyoota dhihaa keessatti jaallatama kan argate yoo tau, bara 1920 fi 1930 keessa yeroo baayyee akka tapha ijoolleetti, bashannanaaf akkasumas akka mala murtoo itti murteessan, kan akka tapha tokko keessatti eenyutu dursa akka deemu taphatamaa ture. Tapha kana keessatti taphattoonni yeroo tokkotti harka diriirfameen boca sadii keessaa tokko uumu. Dhagaa kan bakka buu fiigicha cufameen, waraqaa harka diriiraan, fi cissors fiigicha quba agarsiisaa fi giddu galeessaa diriirfameen, boca V uumuudhaan bakka bua. Tokkoon tokkoon boca kanaa lamaan hafan keessaa tokko rukuta, isa kaanis ni moama- dhagaan cirracha rukuta, cirrachi waraqaa rukuta, waraqaa immoo dhagaa rukuta. Haras, dhagaa-waraqaa-cissors tapha addunyaa irratti beekamaa taee kan jiru yoo tau, daaimmaniifi gaeessonni kan taphatamu yoo tau, yeroo baayee akka karaa saffisaa fi salphaa murtoo kennuu ykn falmii furuuf itti fayyadama. Dorgommiiwwanii fi dorgommiiwwan tapha kana sadarkaa ogummaatti geessullee ni jiru, taphattoonni badhaasaafi beekamtii argachuuf dorgomu. 