<prompt> Yaad-rimee gravitational lensing jedhu ibsi.nan  <response>: Leensiin harkisa lafaa gravitational lensing taatee ifni wanta fagoo irraa dhufu gara nama ilaalutti osoo deemuu wanta dirree harkisaa cimaa qabu kan akka galaaksii ykn boolla gurraacha bira darbudha. Harkisaan wanta gidduu jiruu balaqqeessa ifaa sana qaxxaamuree daandii qaxxaamuraa akka fudhatan taasisa. Qaxxaamurri ifaa kun akka waan ifni leensii keessa darbu taa, kanarraa kauun jechi gravitational lensing jedhu. Hammi qaxxaamuraa ulfaatina wanta sanaa fi fageenya wantichaa fi daandii ifa gidduu jiru irratti hundaaa. Mulanni kun jalqaba kan tilmaamame yaada Einstein kan general relativity tiin yoo tau, yeroo baayee ilaalameera. Leensiin harkisa lafaa fakkiiwwan baayee wanta tokkoo, fakkiiwwan guddatan ykn fakkiiwwan jallatan fiduu dandaa. Astronomers wantoota karaa biraatiin baayee fagoo ykn dadhaboo taanii fi kallattiin ilaalamuu hin dandeenye qorachuuf gravitational lensing fayyadamu. Akkasumas raabsa ulfaatina tuuta galaaksii keessatti kaartaan agarsiisuu fi uumama wanta dukkanaaaa qorachuuf itti fayyadamuu ni dandaama. Kana malees, leensiin harkisa lafaa yaadota waaee caasaa guddaa uumama cufaa mirkaneessuuf gargaareera. 