<prompt> Mongwadi wa mengwalo yeo e utolotšwego mabapi le motšhene wa mathomo wa mouwane o be a e-tšwa tikologong efe? Ka baka la potšišo e fetilego, ngwala taba yeo e dikologilego yeo e nago le karabo. E ka ba dipolelo tše 1 go ya go tše 20. Taba e Dikologilego:  <response>: Histori ya entšene ya go sepediša moya e thomile lekgolong la pele la nywaga AD; entšene ya mathomo ya go sepediša moya yeo e begilwego e be e le eolipile yeo e hlalositšwego ke radipalo wa Mogerika Hero wa Alexandria. Nywaga-kgolong e latetšego, didiriswa tše sego kae tšeo di bego di tsebja tšeo di bego di dirišwa ka mouwane e be e le didirišwa tša go dira diteko tšeo di bego di dirišwa ke bahlami go bontšha dika tša mouwane, go swana le eolipile. Sedirišwa sa motheo sa dithaetlele tša mouwane se ile sa hlaloswa ke Taqi al-Din ka 1551 le ke Giovanni Branca ka 1629. Jerónimo de Ayanz y Beaumont o ile a amogela diphatente ka 1606 bakeng sa dilo tše masome-hlano tšeo di hlamilwego tšeo di bego di dirišwa ke mouwane, go akaretša le pompo ya meetse bakeng sa go ntšha meetse meepong yeo e bego e tletše meetse. Denis Papin, mofaladi wa mo-Huguenot, o ile a dira modiro o holago mabapi le sedirišwa sa go šila meetse ka 1679, gomme la mathomo o ile a diriša piston go rwala merwalo ka 1690. 